การจัดการเรียนการสอน(ป.ต้น)

แนวทางการจดั กจิ กรรมการเรียนการสอน

โครงการเสริมสร้างคุณธรรม จริยธรรมและธรรมาภิบาลในสถานศึกษา
“ปอ้ งกนั การทจุ รติ ” ปลกู จติ สำ� นกึ ใหก้ บั นกั เรยี น (ภายใตช้ อื่ โรงเรยี นสจุ รติ )

ระดบั ชนั้ ประถมศกึ ษาปที ่ี ๑-๓

ISBN 978-616-372-841-8
พมิ พ์ครงั้ แรก มิถุนายน ๒๕๕๘
จำ� นวนพมิ พ ์ ๓,๐๐๐ เล่ม

ผู้จดั พิมพ์ โครงการเสริมสรา้ งคุณธรรม จรยิ ธรรมและธรรมาภบิ าลในสถานศึกษา
"ป้องกนั การทจุ ริต" ปลูกจิตสำ� นึกใหก้ ับนกั เรียน (ภายใตช้ ่ือโรงเรยี นสุจรติ )
สำ� นักพฒั นานวัตกรรมการจัดการศกึ ษา
สำ� นกั งานคณะกรรมการการศึกษาขัน้ พน้ื ฐาน
กระทรวงศึกษาธิการ วังจันทรเกษม
ถนนราชดำ� เนินนอก เขตดสุ ิต กรงุ เทพ ๑๐๓๐๐

พิมพ์ที ่ โรงพมิ พ์องค์การสงเคราะห์ทหารผ่านศึก
๒/๙ ซอย ๓๑ ถนนกรงุ เทพ-นนทบรุ ี เขตบางซอ่ื
กรงุ เทพมหานคร ๑๐๘๐๐
โทร. ๐-๒๕๘๗-๓๑๓๗ โทรสาร ๐-๒๕๘๗-๓๒๙๕



2 l แนวทางการจัดกจิ กรรมการเรียนการสอน

คำ� น�ำ

สำ� นกั พฒั นานวตั กรรมการจดั การศกึ ษา สำ� นกั งานคณะกรรมการการศกึ ษาขนั้ พนื้ ฐาน
ได้ด�ำเนินงานโครงการเสริมสร้างคุณธรรม จริยธรรมและธรรมาภิบาลในสถานศึกษา
“ปอ้ งกนั การทจุ รติ ” ปลกู จติ สำ� นกึ ใหก้ บั นกั เรยี น (ภายใตช้ อื่ โรงเรยี นสจุ รติ ) ตง้ั แตป่ งี บประมาณ
๒๕๕๖ จนถงึ ปัจจบุ ัน โดยได้มีการพัฒนาผู้บรหิ าร ครแู ละนกั เรยี น ที่เข้ารว่ มโครงการมาอย่าง
ต่อเน่ืองและเพ่ือให้การด�ำเนินงานเป็นไปอย่างมีประสิทธิภาพบรรลุตามวัตถุประสงค์ของ
โครงการ จึงได้จัดท�ำเอกสารแนวทางการจัดกิจกรรมการเรียนการสอน โครงการเสริมสร้าง
คุณธรรม จริยธรรมและธรรมาภิบาลในสถานศกึ ษา “ป้องกนั การทุจริต” ปลูกจิตส�ำนึกให้กบั
นักเรียน (ภายใต้ชื่อโรงเรียนเรียนสุจริต) ระดับชั้นประถมศึกษาปีท่ี ๑-๓ ซ่ึงเอกสารเล่มนี้
ประกอบดว้ ย ความเปน็ มาของการดำ� เนนิ โครงการเสรมิ สรา้ งคณุ ธรรม จรยิ ธรรมและธรรมาภบิ าล
ในสถานศกึ ษา “ปอ้ งกนั การทจุ รติ ” ปลกู จติ สำ� นกึ ใหก้ บั นกั เรยี น (ภายใตช้ อ่ื โรงเรยี นเรยี นสจุ รติ )
จุดเน้นการพัฒนาคุณภาพเด็กและตัวอย่างการจัดกิจกรรมป้องกันการทุจริตปลูกจิตส�ำนึก
ให้กับเด็ก เพอื่ ให้ครูผูส้ อนนำ� ไปใชใ้ นการจดั ประสบการณก์ ารเรยี นรทู้ ้งั ในเวลาเรยี น นอกเวลา
เรีนหรือบูรณาการในการจัดประสบการณ์การเรียนรู้ที่ให้แก่เด็กเพื่อให้เกิดคุณลักษณะ ๕
ประการ ของโรงเรยี นสจุ รติ ไดแ้ ก่ ทกั ษะกระบวนการคดิ มวี นิ ยั ซอื่ สตั ยส์ จุ รติ อยอู่ ยา่ งพอเพยี ง
และจิตสาธารณะ

ขอขอบคุณคณะท�ำงานและผู้มีส่วนเกี่ยวข้อง ในการจัดท�ำเอกสารแนวทางการจัด
กิจกรรมการเรียนการสอนระดับชั้นประถมศึกษาปีที่ ๑-๓ และหวังว่าเอกสารนี้ คงจะเป็น
ประโยชนต์ อ่ ผู้เกี่ยวขอ้ งทุกฝา่ ยหากมีขอ้ บกพร่องประการใด ขออภยั ไว้ ณ โอกาสน้ี

ส�ำนกั พัฒนานวตั กรรมการจดั การศกึ ษา
สำ� นักงานคณะกรรมการการศึกษาขน้ั พน้ื ฐาน

ระดบั ช้นั ประถมศึกษาปที ่ี ๑-๓ l 3

สารบญั

ค�ำนำ� ๓
สารบญั ๔
สว่ นท่ี ๑ ความเปน็ มาของการดำ� เนนิ งาน โครงการเสรมิ สรา้ งคณุ ธรรม ๕
จริยธรรมและธรรมาภิบาลในสถานศึกษา “ปอ้ งกันการทจุ รติ ”
ปลกู จิตส�ำนึกให้กับนักเรยี น (ภายใตช้ ่อื โรงเรียนสจุ รติ ) ๑๕
ระดับช้นั ประถมศึกษาปีที่ ๑-๓ ๒๓
ส่วนท่ี ๒ จดุ เนน้ การพฒั นาคุณภาพนักเรยี นระดบั ชั้นประถมศกึ ษาปที ี่ ๑-๓
ส่วนท่ี ๓ การจดั กจิ กรรมปอ้ งกันการทจุ ริต ปลูกจติ ส�ำนึกใหก้ ับนักเรียน ๑๙๓
ระดบั ชัน้ ประถมศกึ ษาปีที่ ๑-๓ ๑๙๕

บรรณานุกรม

คณะผจู้ ดั ทำ�

4 l แนวทางการจดั กิจกรรมการเรียนการสอน

สว่ นท่ี ๑

ความเป็นมาของการด�ำเนนิ งาน

โครงการเสริมสร้างคณุ ธรรม จริยธรรมและธรรมาภบิ าลในสถานศึกษา
“ป้องกนั การทุจริต” ปลูกจิตสำ� นึกใหก้ ับนักเรยี น (ภายใต้ช่ือโรงเรียนสจุ ริต)

ระดับชั้นประถมศกึ ษาปีท่ี ๑-๓

ระดับช้นั ประถมศึกษาปีท่ี ๑-๓ l 5

6 l แนวทางการจดั กจิ กรรมการเรียนการสอน

สว่ นท่ี ๑

ความเป็นมาของการด�ำเนนิ งาน

โครงการเสริมสร้างคณุ ธรรม จริยธรรมและธรรมาภิบาลในสถานศึกษา
“ป้องกนั การทุจรติ ” ปลกู จิตสำ� นึกใหก้ บั นกั เรยี น (ภายใตช้ ่อื โรงเรยี นสุจริต)

ดว้ ย ยุทธศาสตร์ชาติวา่ ดว้ ยการปอ้ งกันปราบปรามการทุจรติ ระยะท่ี ๒ (พ.ศ.๒๕๕๖-
๒๕๖๐) ไดก้ ำ� หนดวิสัยทศั นว์ ่า “สงั คมไทยมีวินัย โปรง่ ใส ยดึ มัน่ ในคุณธรรม จริยธรรมและ
รว่ มกนั ปอ้ งกนั และปราบปรามการทจุ ริต เปน็ ที่ยอมรบั ในระดับสากล” มเี ป้าหมายหลกั เพือ่ ลด
ปญั หาการทจุ รติ ในสงั คมไทยและยกระดบั คณุ ธรรม จรยิ ธรรมของคนไทยใหส้ งู ขน้ึ อนั จะสง่ ผล
ต่อคา่ ดชั นชี ว้ี ดั ภาพลกั ษณค์ อร์รบั ชัน (Corruption Perception Index : CPI) ของประเทศไทย
ใหส้ งู ขน้ึ โดยตงั้ คา่ เป้าหมายไวท้ ี่รอ้ ยละ ๕๐ ในปี พ.ศ. ๒๕๖๐ (โดยในปี ๒๕๕๖ ทีผ่ ่านมา
ประเทศไทยได้คะแนนความโปร่งใสเพียงร้อยละ ๓๕ คะแนน อยู่อันดับท่ี ๑๐๒ จากการจัด
อนั ดบั ทงั้ หมด ๑๗๗ ประเทศทว่ั โลก เทา่ กบั ประเทศเอกวาดอร์ มอลโดวา และปานามา) นอกจาก
น้ี ส�ำนักงาน ป.ป.ช. ยังได้ก�ำหนดยทุ ธศาสตร์การด�ำเนนิ การไว้ ๕ ยทุ ธศาสต์ เพอื่ น�ำไปสู่การ
บรรลุเปา้ หมายใน ๔ กลมุ่ คือ

๑) กลมุ่ เด็กเยาวชน โดยการปลูกฝงั คุณธรรม จรยิ ธรรม ให้ยึดถอื ประโยชน์สว่ น
รวมมากกว่าประโยชน์สว่ นตนให้เกิดความเข้มแขง็ มากท่สี ดุ เพราะเป็นอนาคตของชาติ

๒) กลุ่มภาครัฐ เสริมสร้างและสนับสนนุ ให้ใชห้ ลกั ธรรมาภิบาลในการบริหารองคก์ ร
ให้เจ้าหน้าท่ีของรัฐและผู้ด�ำรงต�ำแหน่งทางการเมืองยึดถือหลักปฏิบัติตามประมวลจริยธรรม
ในการปฏิบตั หิ น้าท่ี

๓) กลมุ่ ภาคเอกชน สง่ เสรมิ และสนบั สนนุ ใหใ้ ชห้ ลกั ธรรมาภบิ าลในการบรหิ ารองคก์ ร
และเขา้ มามีสว่ นรว่ มในการป้องกนั และปราบปรามการทุจริต

๔) กลุ่มภาคประชาสังคมและสื่อมวลชน ส่งเสริมและสนับสนุนให้เกิดการมีส่วนร่วม
ของทุกหมูเ่ หล่าในการป้องกนั และปราบปรามการทจุ รติ

ระดับชั้นประถมศึกษาปีที่ ๑-๓ l 7

นับเป็นความพยายามทด่ี ขี อง สำ� นักงาน ป.ป.ช. และภาคีทกุ ภาคส่วนโดยเฉพาะองค์กร
ตามรฐั ธรรมนญู ในการดำ� เนนิ การจดั ทำ� ยทุ ธศาสตรช์ าตวิ า่ ดว้ ยการปอ้ งกนั ปราบปรามการทจุ รติ
เพอื่ ใช้เป็นกรอบช้ีน�ำในการด�ำเนนิ การแกไ้ ขปัญหาการทุจรติ ของประเทศ

จะเหน็ ได้ว่าปัญหาการทุจรติ คอรร์ บั ชัน ยังคงเป็นประเดน็ ปญั หาทีน่ า่ เป็นห่วงและเปน็
อุปสรรคส�ำคัญต่อการพัฒนาประเทศ ส�ำนักงานคณะกรรมการการศึกษาขั้นพ้ืนฐานในฐานะ
องคก์ ารทรี่ บั ผดิ ชอบงานจดั การศกึ ษาเยาวชนสว่ นใหญข่ องประเทศ ใหเ้ ปน็ พลเมอื งทม่ี คี ณุ ภาพ
ในอนาคต ได้ตระหนักในความส�ำคัญของการเตรียมการด้านการป้องกันและปราบปรามการ
ทจุ รติ ในสถานศกึ ษา จงึ อนมุ ตั ใิ ห้ สำ� นกั พฒั นานวตั กรรมการจดั การศกึ ษา ดำ� เนนิ โครงการเสรมิ
สร้างคณุ ธรรม จริยธรรมและธรรมาภิบาลในสถานศกึ ษา “ป้องกันการทจุ รติ ” ปลูกจิตส�ำนกึ
ใหก้ บั นกั เรยี น (ภานใตช้ อื่ โรงเรยี นสจุ รติ ) โดยใหค้ วามสำ� คญั กบั การเตรยี มการดา้ นการปอ้ งกนั
และปราบปรามการทจุ รติ ในสถานศกึ ษา เพอื่ วางรากฐานการปลกู จติ สำ� นกึ ซงึ่ เปน็ กลไกในการ
ป้องกันและปราบปรามการทุจริตของประเทศชาติ ซึ่งโครงการโรงเรียนสุจริต เป็นโครงการที่
สอดคล้องกบั เจตนารมณ์เชงิ กลยทุ ธของส�ำนกั งานคณะกรรมการการศึกษาขั้นพืน้ ฐาน วา่ ด้วย
การปอ้ งกนั การทจุ รติ โดยสำ� นกั งานคณะกรรมการการศกึ ษาขน้ั พน้ื ฐาน กำ� หนดจดุ หมายปลาย
ทาง ที่มงุ่ สกู่ ารเปน็ “องคก์ รแห่งการเรยี นรู้ อย่อู ย่างพอเพยี ง หลกี เลี่ยงอบายมขุ ทุกหนว่ ยงาน
รับผิดชอบ ตอบสนองการป้องกันทุจริต” โดยมีขอบเขตของภารกิจและจุดมุ่งเน้นที่ส�ำนักงาน
คณะกรรมการการศึกษาขน้ั พ้นื ฐาน ตอ้ งด�ำเนินการ คือ

๑. พฒั นาทกุ หนว่ ยงานของสำ� นกั งานคณะกรรมการการศกึ ษาขนั้ พนื้ ฐานใหเ้ ปน็ องคก์ ร
แห่งการเรยี นรู้ มีระบบและวิถีพอเพยี ง มีความสจุ ริต รบั ผดิ ชอบ ปลอดอบายมุข

๒. พัฒนากระบวนการเรียนรู้ที่เท่าทันต่อการเปลี่ยนแปลง รวมทั้งปลูกจิตส�ำนึกให้
นักเรียนสังกัดส�ำนักงานคณะกรรมการการศึกษาข้ันพ้ืนฐาน มีทักษะกระบวนการคิด มีวินัย
ซอื่ สัตย์ อยอู่ ยา่ งพอเพียง มีจติ สาธารณะ ยดึ ม่ันในคณุ ธรรม จริยธรรมและปอ้ งกันการทจุ ริต

๓. พัฒนาครู ผบู้ ริหาร บคุ ลากรทางการศกึ ษาแบบบูรณาการอย่างเป็นระบบและต่อ
เนอื่ งให้มคี ณุ ภาพความพอเพียง สุจริต รบั ผดิ ชอบ ปลอดอบายมขุ บนฐานการเรียนรทู้ ีเ่ ทา่ ทนั
ต่อการเปลย่ี นแปลง

๔. ส่งเสริมและสนับสนุนการจดั การองค์ความรดู้ ้านการส่งเสริมและตอ่ ตา้ นการทุจริต
อย่างเป็นระบบและมเี ครอื ขา่ ยระดบั ชาตแิ ละนานาชาติทเี่ ข้มแข็งและก้าวหน้าอยา่ งมพี ลวัตร

8 l แนวทางการจดั กิจกรรมการเรยี นการสอน

ผลการดำ� เนนิ งาน
ในปแี รกของการดำ� เนนิ โครงการโรงเรียนสจุ ริต (ปีงบประมาณ พ.ศ. ๒๕๕๖) สำ� นัก

พัฒนานวัตกรรมการจัดการศึกษา ได้คัดเลือกโรงเรียนท่ีมีความพร้อมเพื่อเข้ารับการพัฒนาสู่
ความเปน็ โรงเรยี นสจุ ริต จำ� นวน ๒๒๕ โรงเรยี น จาก ๒๒๕ เขตพื้นที่การศกึ ษา โดยไดก้ ำ� หนด
คุณลักษณะทีพึงประสงค์ของนักเรียนตามโครงการโรงเรียนสุจริต ท่ีต้องการให้เกิดข้ึนกับ
นกั เรยี น ๕ ประการ ดงั นี้

๑. ทักษะกระบวนการคดิ ๒. มีวินยั
๓. ซ่อื สตั ย์สจุ รติ ๔. อยูอ่ ย่างพอเพยี ง
๕. และจติ สาธารณะ
ทงั้ นเ้ี พอื่ ใหน้ กั เรยี นเปน็ บคุ คลทม่ี ที ศั นคติ มจี ติ สำ� นกึ และคา่ นยิ มของคนรนุ่ ใหมท่ มี่ วี นิ ยั
มคี วามรู้ความสามารถ มคี ุณธรรม สามารถดำ� รงชีวิตในฐานะของพลเมืองท่ีมีคุณภาพ และมี
ส่วนสร้างสรรความเจริญของประเทศโดยสว่ นรวมในอนาคต
ส�ำนักพัฒนานวัตกรรมการจัดการศึกษา ในฐานะหน่วยงานที่รับผิดชอบโครงการ
โรงเรยี นสุจรติ ยงั ไดจ้ ัดทำ� ปฏญิ ญาโรงเรียนสุจรติ (Upright School Declaration) ขึน้ เพือ่ เป็น
หลักยดึ ใหค้ รู นักเรียน และบุคลากรทางการศึกษา ไดร้ ่วมใจกนั ปฏิบัตเิ พ่อื พิทกั ษช์ าติจากภัย
ทจุ รติ โดยมใี จความของปฏญิ ญาโรงเรียนสจุ รติ ดังน้ี
“คณะครู บคุ ลากรทางการศกึ ษา และนักเรยี นของส�ำนกั งานคณะกรรมการการศกึ ษา
ขั้นพื้นฐาน ขอให้ค�ำม่ันสัญญาต่อพันธกรณี ในการต่อต้านการทุจริตทุกรูปแบบ ด้วยการขับ
เคลอื่ นโครงการ “โรงเรียนสจุ ริต” ดังนี้
๑. เราจะร่วมกันปอ้ งกนั และต่อตา้ นการทจุ ริตทกุ รปู แบบ
๒. เราจะปลกู ฝังคา่ นิยมความซ่อื สัตยส์ จุ รติ ให้เป็นวถิ ีชวี ิตในโรงเรยี นและชมุ ชน
๓. เราจะสรา้ งเครอื ขา่ ยความซอ่ื สตั ยส์ จุ รติ ระหวา่ งโรงเรยี นและชมุ ชนใหเ้ ปน็ รปู ธรรม
และมคี วามย่ังยนื
ทงั้ หมดนี้ เพอ่ื ธำ� รงชาติไทยให้สถิตเสถียรสถาพร ตลอดจิรฐั ติ ิกาล”
สำ� นกั พฒั นานวตั กรรมการจดั การศกึ ษา ไดว้ างแผนการดำ� เนนิ การพฒั นาครู นกั เรยี น
ผู้บริหารสถานศึกษาและบุคลากรทางการศึกษา โดยได้รับความร่วมมือจากหน่วยงานความ
มน่ั คงและองคก์ รทที่ �ำงานด้านป้องกันและปราบปรามการทจุ รติ ดงั นี้
สำ� นกั งาน ป.ป.ช. สบื เนอื่ งมาจากการทำ� ขอ้ ตกลงความรว่ มมอื ระหวา่ งสำ� นกั งาน ป.ป.ช.
กบั กระทรวงศกึ ษาธกิ าร ในการสง่ เสรมิ สนบั สนนุ เผยแพร่ และประสานการเสรมิ สรา้ งทศั นคติ
คา่ นยิ ม ความซือ่ สตั ยส์ ุจริตใหห้ น่วยงานและบุคลากรในสงั กัดกระทรวงศกึ ษาธิการ

ระดบั ชัน้ ประถมศกึ ษาปที ี่ ๑-๓ l 9

สถาบันจิตวิทยาความมั่นคง สถาบันวิชาการป้องกันประเทศ กองบัญชาการกองทัพ
ไทย ในการจัดการอบรมเชิงปฏิบตั กิ ารหลกั สตู รจติ วิทยาความม่ันคงให้กบั ผูบ้ ริหารโรงเรยี นที่
เขา้ รว่ มโครงการโรงเรยี นสุจรติ

สถาบนั พระปกเกลา้ ในการจดั อบรมหลกั สตู รประกาศนยี บตั รธรรมาภบิ าลของผบู้ รหิ าร
สถานศกึ ษา สพฐ. (โรงเรยี นสจุ รติ ) สำ� หรบั สำ� นกั งานคณะกรรมการการศกึ ษาขนั้ พนื้ ฐานขน้ึ โดย
เฉพาะ โดยการด�ำเนินโครงการจะมีความสอดคล้องกับแนวทางของปฏิญญาโรงเรียนสุจริตทั้ง
๓ ดา้ นคอื ดา้ นการปอ้ งกนั ดา้ นการปลกู ฝงั และดา้ นการสรา้ งเครอื ขา่ ย ในกลมุ่ เปา้ หมายทห่ี ลาก
หลายดังนี้

๑. ระดับส�ำนักงานเขตพ้นื ทกี่ ารศึกษา
ในปงี บประมาณ พ.ศ. ๒๕๕๗ มีการพัฒนาเขตพนื้ ท่ีการศึกษาเปน็ เขตสจุ ริตตน้ แบบ
โดยให้ส�ำนักงานเขตพ้ืนที่การศึกษาท่ีมีความพร้อม สมัครใจเข้าร่วมการพัฒนาเป็นเขตสุจริต
ตน้ แบบทดลองนำ� รอ่ ง โดยแบง่ เป็น ๔ ภูมภิ าค ได้แกภ่ าคเหนือ จ�ำนวน ๒ เขต ภาคตะวนั ออก
เฉยี งเหนือ จำ� นวน ๔ เขต ภาคกลาง จำ� นวน ๒ เขต และภาคใต้ จ�ำนวน ๒ เขต รวมท้ังสิ้น
จ�ำนวน ๑๐ เขต ภายใตช้ อ่ื โครงการเสริมสร้างคณุ ธรรม จริยธรรมแลธรรมาภบิ าล “ป้องกัน
การทุจรติ ” ระดับเขตพนื้ ท่กี ารศกึ ษา ดงั มรี ายช่อื ส�ำนักงานเขตพื้นท่ีการศึกษา ดังน้ี
ภาคเหนอื
๑. ส�ำนกั งานเขตพนื้ ทก่ี ารศึกษาประถมศึกษาสโุ ขทัย เขต ๑
๒. สำ� นกั งานเขตพืน้ ที่การศึกษามัธยมศกึ ษา เขต ๓๔ (เชียงใหม-่ แม่ฮ่องสอน)
ภาคตะวนั ออกเฉียงเหนอื
๓. ส�ำนักงานเขตพืน้ ท่ีการศกึ ษาประถมศกึ ษานครพนม เขต ๒
๔. ส�ำนักงานเขตพืน้ ที่การศึกษาประถมศึกษาศรีสะเกษ เขต ๓
๕. ส�ำนกั งานเขตพนื้ ที่การศึกษามธั ยมศึกษา เขต ๒๘ (อุบลราชธานี-อ�ำนาจเจรญิ )
๖. สำ� นกั งานเขตพืน้ ทีก่ ารศึกษามธั ยมศกึ ษา เขต ๓๒ (บรุ รี ัมย)์
ภาคกลาง
๗. สำ� นักงานเขตพืน้ ท่ีการศกึ ษาประถมศึกษาชลบุรี เขต ๑
๘. ส�ำนักงานเขตพ้ืนท่กี ารศึกษาประถมศกึ ษาราชบรุ ี เขต ๒
ภาคใต้
๙. ส�ำนกั งานเขตพ้นื ท่ีการศกึ ษาประถมศกึ ษานครศรีธรรมราช เขต ๒
๑๐. สำ� นกั งานเขตพน้ื ที่การศกึ ษามธั ยมศึกษา เขต ๑๑ (สุราษฎร์ธานี)

10 l แนวทางการจดั กจิ กรรมการเรียนการสอน

ซ่ึงส�ำนักพัฒนานวัตกรรมการจัดการศึกษา ได้ด�ำเนินการจัดประชุมเชิงปฏิบัติการ
เพอื่ ชแี้ จงนโยบายแนวทางการด�ำเนนิ โครงการเสรมิ สร้างคณุ ธรรม จรยิ ธรรมและธรรมาภบิ าล
ในสถานศึกษา “ป้องกันการทจุ ริต” ระดับเขตพนื้ ท่กี ารศึกษา (ภายใตช้ ่อื เขตสจุ ริต) และจัดทำ�
แผนปฏิบัติการเขตสจุ รติ ของแต่ละเขตพื้นทกี่ ารศกึ ษา โดยเชญิ ผู้อำ� นวยการสำ� นักงานเขตพน้ื ที่
การศึกษา รองผู้อ�ำนวยการส�ำนักงานเขตพืน้ ทีก่ ารศึกษา เจ้าหน้าท่แี ละบคุ ลากรทางการศึกษา
ของส�ำนักงานเขตพ้ืนที่การศึกษา รวมไปถึงผู้บริหารสถานศึกษาที่เข้าร่วมโครงการโรงเรียน
สจุ รติ ของแตล่ ะเขตพ้ืนท่ี เข้าร่วมประชุมดังกล่าว

๒.ระดบั สถานศึกษา
ในปงี บประมาณ พ.ศ. ๒๕๕๗ สำ� นกั พฒั นานวตั กรรมการจดั การศกึ ษา ไดข้ ยายเครอื
ขา่ ย โรงเรียนสุจริตเพ่ือเข้ารับการพัฒนา โดยให้แต่ละส�ำนักงานเขตพ้ืนที่การศึกษาคัดเลือก
โรงเรยี นเพ่อื เข้ารว่ มโครงการ คิดเป็นร้อยละ ๑๐ ของจ�ำนวนโรงเรยี นในสงั กดั ทัง้ หมดในแตล่ ะ
เขตพื้นทกี่ ารศึกษา รวมจำ� นวนโรงเรียนเครอื ขา่ ยทง้ั สิ้น ๓,๒๑๖ โรงเรยี น จากทว่ั ประเทศ ซ่งึ
ส�ำนักพัฒนานวัตกรรมการจัดการศึกษา ได้จัดประชุมเชิงปฏิบัติการโครงการเสริมสร้าง
คณุ ธรรม จรยิ ธรรมและธรรมาภิบาลในสถานศึกษา “ป้องกนั การทุจริต” เครือข่ายโรงเรยี น
สจุ ริตเพ่ือช้ีแจงนโยบาย แนวทางการด�ำเนนิ โครงการโรงเรยี นสจุ รติ ให้แก่ผู้บริหารสถานศกึ ษา
ของเครอื ข่ายโรงเรียนสจุ รติ ได้รบั ทราบรว่ มกนั โดยแบง่ การประชมุ ออกเป็น ๕ จุด ดังน้ี จดุ ท่ี
๑ ภาคใต้ (จ.สรุ าษฎรธ์ านี) จุดท่ี ๒ ภาคตะวนั ออกเฉยี งเหนือตอนล่าง (จ.นครราชสีมา) จดุ ท่ี
๓ ภาคตะวนั ออกเฉยี งเหนอื ตอนบน (จ.ขอนแกน่ ) จดุ ท่ี ๔ ภาคกลางและภาคตะวนั ออก (จ.ชลบรุ )ี
และจุดท่ี ๕ ภาคเหนอื (จ.เชียงใหม)่
๒.๑ ผ้บู รหิ ารสถานศึกษา

ผบู้ รหิ ารสถานศกึ ษาทเ่ี ขา้ รว่ มโครงการโรงเรยี นสจุ รติ ไดร้ บั โอกาสในการพฒั นา
สมรรถภาพและความสามารถทางการบรหิ าร จากหนว่ ยงานความมนั่ คงและองคก์ รทท่ี ำ� งานดา้ น
ปอ้ งกนั ปราบปรามการทจุ รติ ทที่ ำ� ความรว่ มมอื กบั สำ� นกั งานคณะกรรมการการศกึ ษาขน้ั พนื้ ฐาน ดงั น้ี

อบรมเชิงปฏิบัติการหลักสูตรจิตวิทยาความม่ันคง ของสถาบันจิตวิทยาความ
ม่ันคง สถาบนั วิชาการปอ้ งกนั ประเทศ กองบัญชาการกองทพั ไทย ใหก้ ับผูบ้ รหิ ารสถานศกึ ษา
ทรี่ ว่ มโครงการโรงเรียนสจุ รติ (สจว.สพฐ.) โดยมุ่งหวงั ให้ผเู้ ขา้ รับอบรมมคี วามรู้ ประสบการณ์
พ้นื ฐานเก่ียวกบั ความมนั่ คงของชาติ ในดา้ นการเมอื ง เศรษฐกิจ สงั คมและการทหาร ตลอดจน
นโยบายรหิ ารประเทศ เปน็ ผนู้ ำ� แหง่ การเรยี นรู้ โดยผา่ นกระบวนการพฒั นาทกั ษะการคดิ ซอ่ื สตั ย์

ระดบั ช้ันประถมศกึ ษาปีท่ี ๑-๓ l 11

สุจริต มวี นิ ยั อยอู่ ยา่ งพอเพียง และมจี ติ สาธารณะ บนฐานกรเรยี นรู้ที่เท่าทันตอ่
การเปลี่ยนแปลงของสภาพสังคมโลก เกิดความรักความสามัคคี ซ่ึงเป็นกุญแจส�ำคัญของการ
พฒั นาชาติ เปน็ ประโยชน์ตอ่ การปฏิบัติราชการตามหนา้ ท่ี

อบรมหลักสูตรประกาศนียบัตรธรรมาภิบาลของผู้บริหารสถานศึกษา สพฐ.
(โรงเรยี นสจุ รติ ) ของสถาบนั พระปกเกลา้ สำ� หรบั สำ� นกั งานคณะกรรมการการศกึ ษาขนั้ พน้ื ฐาน
ขึน้ โดยเฉพาะ เพอ่ื เสรมิ สร้างให้ผูบ้ รหิ ารสถานศกึ ษา สพฐ. (โรงเรยี นสุจรติ ) มเี จตคติ คา่ นยิ ม
ความคิด วิถีชีวิตประชาธิปไตยและพฤติกรรมท่ีสะท้อนคุณธรรม จริยธรรมและหลักธรรมาภิ
บาลท่ีเป็นแบบอยา่ งทีด่ สี �ำหรบั ผู้บริหารสถานศกึ ษา

๒.๒ ครู
ในปีงบประมาณ พ.ศ. ๒๕๕๗ โครงการโรงเรียนสุจริตได้ถูกกำ� หนดให้เปน็ ตวั ช้ี

วดั และเปา้ หมายตามแผนปฏบิ ตั ริ าชการ กลยทุ ธท์ ่ี ๒ ปลกู ฝงั คณุ ธรรม ความสำ� นกึ ในความเปน็
ชาติไทย และวิถีชีวิตตามหลักปรัชญาของเศรษฐกิจพอเพียง ตัวช้ีวัดท่ี ๑๖ ระดับความส�ำเร็จ
ของโรงเรียนสุจริต สังกัดส�ำนกั งานเขตพื้นทกี่ ารศึกษา มผี ลงานแสดงความสำ� เร็จและเปน็ แบบ
อย่างไดข้ องผู้บรหิ าร ครูและนกั เรยี น (โครงการโรงเรยี นสจุ ริต)

เพ่ือเป็นการเตรียมความพร้อมในเรื่องดังกล่าว ส�ำนักพัฒนานวัตกรรมการ
จดั การศกึ ษา จงึ ได้จัดอบรมการจัดท�ำแนวปฏบิ ัตทิ ่ีเป็นเลศิ (Best Practice) ให้แกค่ รผู ู้รบั ผิด
ชอบงานวิชาการของโรงเรียนสจุ ริตตน้ แบบ จ�ำนวน ๒๒๕ โรงเรยี น เพอ่ื ปพู ้นื ฐานในการจดั ท�ำ
แนวปฏิบตั ิท่เี ป็นเลศิ (Best Practice) และให้ผเู้ ขา้ รับการอบรมสามารถน�ำองคค์ วามรทู้ ไ่ี ด้รบั
มาพฒั นาต่อยอดนวตั กรรมการบริหาร การเรยี นการสอนและผลงานนักเรียน ให้เกดิ เป็นแนว
ปฏิบัติท่ีเป็นเลิศ ซ่ึงถือว่าเป็นผลงานแสดงความส�ำเร็จจากการด�ำเนินโครงการโรงเรียนสุจริต
โดยทางส�ำนักพัฒนานวัตกรรมการจัดการศึกษาจะได้จัดเวทีแลกเปลี่ยนเรียนรู้และน�ำเสนอผล
งาน : โรงเรียนสจุ ริต ผลิตนวัตกรรม นำ� สกู่ ารปฏบิ ัติ เพื่อให้ ๒๒๕ โรงเรยี นสจุ ริตต้นแบบ ได้
แลกเปลยี่ นเรยี นรแู้ ละนำ� เสนอแนวปฏบิ ตั ทิ เ่ี ปน็ เลศิ (Best Practice) ทเี่ ปน็ นวตั กรรมการบรหิ าร
การเรียนการสอนและผลงานนักเรียนจากการด�ำเนินโครงการโรงเรียนสุจริต และเพ่ือให้ผู้เข้า
รว่ มกจิ กรรมสามารถนำ� ความรทู้ ไ่ี ดร้ บั ไปเผยแพรแ่ ละขยายผลใหก้ บั เครอื ขา่ ยโรงเรยี นสจุ รติ ตอ่
ไป

นอกจากการพฒั นาใหค้ วามรเู้ รอื่ งของการจดั ทำ� แนวปฏบิ ตั ทิ เี่ ปน็ เลศิ (Best Prac-
tice) แลว้ สำ� นกั พัฒนานวตั กรรมการจัดการศกึ ษายังได้ให้ความสำ� คัญกบั การวจิ ัยและพัฒนา
(Research and Development) จงึ ไดจ้ ดั ทำ� โครงการวจิ ยั รปู แบบการพฒั นาสถานศกึ ษา โครงการ
“โรงเรียนสุจริต” โดยคัดเลือกโรงเรียนที่มีความพร้อมเป็นโรงเรียนร่วมโครงการวิจัยและคู่

12 l แนวทางการจดั กิจกรรมการเรียนการสอน

รว่ มพฒั นาวจิ ยั จำ� นวน ๒๔ โรงเรยี น จาก ๒๒๕ โรงเรยี นสจุ รติ ตน้ แบบ เพอื่ ดำ� เนนิ การจดั ทำ�
วิจัยรูปแบบการพัฒนาสถานศึกษา โครงการ “โรงเรียนสุจริต” ตามบริบทแต่ละโรงเรียนท่ีมี
ความแตกต่าง หลากหลาย และในปีงบประมาณ ๒๕๕๗ ส�ำนักพัฒนานวัตกรรมการจัดการ
ศกึ ษาได้ดำ� เนินการคดั เลอื กโรงเรยี นเครอื ขา่ ยการวจิ ยั เพิ่มขึ้นอกี เปน็ ๑๐๐ โรงเรยี น ซ่ึงเปน็
เครอื ข่ายโรงเรยี นสจุ รติ โดยได้รับความอนุเคราะหจ์ ากคณาจารยข์ องมหาวิทยาลยั ศลิ ปากรใน
การเป็นทปี่ รกึ ษางานวิจัย

๒.๓ นกั เรียน
นกั เรยี นถอื เปน็ เปา้ หมายสงู สดุ ของการดำ� เนนิ โครงการโรงเรยี นสจุ รติ ทตี่ อ้ งการ

ใหเ้ กดิ คณุ ลกั ษณะทพ่ี งึ ประสงคต์ ามโครงการโรงเรยี นสจุ รติ ทงั้ ๕ ประการ (๑.ทกั ษะกระบวนการ
คิด ๒.มวี ินยั ๓.ซอ่ื สตั ย์สุจริต ๔.อยู่อย่างพอเพียง และ ๕.มจี ิตสาธารณะ) กับตัวนักเรยี น ใน
ปีงบประมาณ พ.ศ. ๒๕๕๖ สำ� นักงานคณะกรรมการการศกึ ษาขน้ั พืน้ ฐานได้โอนงบประมาณ
ให้กับโรงเรียนทเี่ ข้าร่วมโครงการ สำ� หรับจัดกจิ กรรมค่ายเยาวเชน “คนดขี องแผ่นดิน” ซงึ่ เปน็
กิจกรรมท่ีถูกก�ำหนดไว้ในกรอบการประเมินผลการปฏิบัติราชการ กลยุทธ์ที่ ๒ ปลูกฝัง
คุณธรรม ความส�ำนึกในความเป็นชาติไทยและวิถีชีวิตตามหลักปรัชญาของเศรษฐกิจพอเพียง
ตัวชีว้ ดั ที่ ๔ รอ้ ยละของนักเรยี นมีความสำ� นกึ ในความรักชาติ (การพฒั นานวัตกรรมโครงการ
คา่ ยเยาวชน “คนดีของแผน่ ดนิ ”) และมอบหมายศกึ ษานเิ ทศกห์ รือนักวิชาการศกึ ษาซึง่ เปน็ ผู้รบั
ผดิ ชอบโครงการในระดบั เขตพน้ื ท่ี ทำ� การนเิ ทศ ตดิ ตามการดำ� เนนิ งานของโรงเรยี นในโครงการ
สำ� หรบั ปงี บประมาณ พ.ศ. ๒๕๕๗ ไดโ้ อนงบประมาณใหก้ บั โรงเรยี นทเ่ี ขา้ รว่ มโครงการ สำ� หรบั
จดั กจิ กรรมคา่ ยเยาวชน “คนดขี องแผน่ ดนิ ” ใหก้ บั เครอื ขา่ ยโรงเรยี นสจุ รติ ทงั้ ๓,๒๑๖ โรงเรยี น
โดยสำ� นกั งานคณะกรรมการการศกึ ษาขนั้ พน้ื ฐาน ไดก้ ำ� หนดแนวทางการดำ� เนนิ กจิ กรรมตลอด
จนหลกั สตู รการจดั คา่ ย เพอื่ ใหโ้ รงเรยี นทเี่ ขา้ รว่ มโครงการสจุ รติ ตน้ แบบไดเ้ ลอื กใชเ้ ปน็ แนวทาง
ในการจัดกิจกรรมค่ายให้กับกลุ่มโรงเรียนเครือข่ายท่ีเข้าร่วมโครงการโรงเรียนสุจริตรุ่นที่ ๒
โดยก�ำหนดให้ตลอดเดือนกรกฎาคม ๒๕๕๗ เป็นเดือนแห่งการจัดค่ายเยาวชน “คนดีของ
แผ่นดนิ ” พรอ้ มกันท่ัวประเทศ

ระดบั ชนั้ ประถมศึกษาปที ี่ ๑-๓ l 13



ส่วนท่ี ๒

จุ ดเน้นการพฒั นาคณุ ภาพนักเรยี น
ระดับชั้นประถมศกึ ษาปีท่ี ๑-๓

ระดบั ชนั้ ประถมศกึ ษาปที ่ี ๑-๓ l 15

16 l แนวทางการจดั กจิ กรรมการเรียนการสอน

สว่ นท่ี ๒

จุ ดเน้นการพฒั นาคุณภาพนักเรยี นระดบั ชั้นประถมศกึ ษาปีท่ี ๑-๓

กระทรวงศึกษาธิการ ก�ำหนดนโยบายปฏิรูปการศึกษาในทศวรรษที่สอง (๒๕๕๒ -
๒๕๖๑) โดยมีวิสัยทัศน์ให้คนไทยได้เรียนรู้อย่างมีคุณภาพและมีความเป็นพลเมืองที่ภูมิใจ
ในความเป็นไทย และในปี ๒๕๕๓ รฐั บาลได้ประกาศนโยบายด้านการศกึ ษามงุ่ เน้นให้ผู้เรียน
มีความสามารถในการเรียนรู้ รักที่จะเรียนรู้ในรูปแบบท่ีหลากหลาย มีความสุข สนุกกับ
การเรียนรู้ มีโอกาสได้เรียนรู้นอกห้องเรียนอย่างสร้างสรรค์ แต่ปัญหาของประเทศท่ีสะท้อน
สูก่ ารจดั การศึกษา คอื ปญั หาดา้ นวิกฤตทิ างสงั คมเก่ียวกบั ความแตกแยกและปัญหาการทุจริต
โดยเฉพาะปัญหาการทุจริตมแี นวโนม้ ทวีความรุนแรงมากขึ้น ดังน้นั ส�ำนักงานคณะกรรมการ
การศึกษาข้ันพ้ืนฐาน จึงได้น�ำนโยบายการปฏิรูปการศึกษาในทศวรรษที่สอง การสร้าง
ความเป็นพลเมืองที่มีคุณภาพโดยก�ำหนดจุดเน้นการพัฒนาคุณภาพผู้เรียนและแนวทาง
การพัฒนาคุณภาพผู้เรียนให้สถานศึกษาและหน่วยงานที่เก่ียวข้อง ได้น�ำไปปฏิบัติให้เป็นไป
ในแนวทางเดียวกัน ภายใต้โครงการป้องกันการทุจริต ปลูกจิตส�ำนึกท่ีดีให้กับนักเรียนซึ่งเร่ิม
ตงั้ แต่เด็กระดบั ปฐมวัย จนจบหลกั สตู รการศกึ ษาขนั้ พ้นื ฐาน

หลกั สตู รแกนกลงการศกึ ษาขน้ั พน้ื ฐาน มงุ่ พฒั นาผเู้ รยี นใหม้ คี ณุ ลกั ษณะอนั พงึ ประสงค์
เพ่ือใหส้ ามารถอยรู่ ่วมกับผอู้ ืน่ ในสังคมได้อย่างมีความสุข ในฐานะเปน็ พลเมืองไทยและพลโลก
การจัดการศึกษาระดับช้ันประถมศึกษาปีที่ ๑-๓ นั้น เป็นช่วงแรกของการศึกษาภาคบังคับ
มุ่งเน้นทกั ษะพืน้ ฐานด้านการอ่าน การเขียน การคดิ คำ� นวณ ทกั ษะการคิดพ้ืนฐาน การตดิ ต่อ
สื่อสาร กระบวนการเรียนรู้ทางสังคม และพ้ืนฐานความเป็นมนุษย์ การพัฒนาคุณภาพชีวิต
อย่างสมบูรณแ์ ละสมดลุ ทง้ั ในดา้ นร่างกาย สตปิ ญั ญา อารมณ์ สงั คม และวฒั นธรรม โดยเน้น
การจดั การเรยี นร้แู บบบูรณาการ

ระดบั ชน้ั ประถมศกึ ษาปที ่ี ๑-๓ l 17

คณุ ลักษณะเดก็ ไทยตามจุ ดเน้นของโรงเรยี นสุจรติ

โครงการเสริมสร้างคุณธรรม จริยธรรมและธรรมาภิบาลในสถานศึกษา “ป้องกัน
การทุจริต” ปลูกจิตส�ำนึกให้กับนักเรียน (ภายใต้ชื่อโรงเรียนสุจริต) เป็นการพัฒนาคุณธรรม
จริยธรรม ซึ่งเป็นองค์ประกอบที่ส�ำคัญของพัฒนาการทางสังคม โดยมีจุดเน้นของตัวบ่งช้ี
ของคุณลักษณะ ๕ ประการ คือ ๑) ทักษะกระบวนการคิด ๒) มีวินัย ๓) ซื่อสัตย์สุจริต
๔) อยอู่ ยา่ งพอเพยี ง และ ๕) จติ สาธารณะ



แผนภาพ คณุ ลักษณะเด็กไทย ตามจดุ เนน้ โรงเรยี นสจุ ริต

18 l แนวทางการจัดกิจกรรมการเรยี นการสอน

ความหมายของคณุ ลกั ษณะเดก็ ไทยในการป้องกนั การทจุ รติ ปลกู จติ สำ� นกึ ใหก้ บั
นกั เรยี น

คุณลักษณะท่ีก�ำหนดเป็นจุดเน้นการป้องกันการทุจริต ปลูกจิตส�ำนึกให้กับนักเรียน
ไดก้ �ำหนดกรอบความหมายไว้ ดงั นี้

ทักษะกระบวนการคิด หมายถึง พฤติกรรมท่ีแสดงออกถึงการใช้วิจารณญาณ
ในการคิด วิเคราะห์ว่าส่ิงใดถูก ส่ิงใดผิด ตลอดจนคิดวิเคราะห์ระบุเหตุและผล แนวทาง
การแกป้ ญั หาได้

มวี นิ ยั หมายถงึ พฤตกิ รรมทแี่ สดงออกถงึ การยดึ มน่ั ในขอ้ ตกลง กฎเกณฑ์ และระเบยี บ
ของครอบครวั โรงเรียน และสงั คม ร้หู น้าท่ีและมีความรับผิดชอบ

ซอ่ื สตั ย์ สจุ รติ หมายถงึ พฤตกิ รรมทแ่ี สดงออกถงึ การยดึ มนั่ ในความถกู ตอ้ ง ตรงตาม
ความเป็นจริง ทางกาย วาจา และใจ ท้ังต่อตนเองและผู้อื่น มีความเกรงกลวั ต่อการกระทำ� ผิด

อยู่อย่างพอเพียง หมายถึง พฤติกรรมท่ีแสดงออกถึงความพอใจในสิ่งที่ตนเองมี
ใชร้ กั ษาทรพั ยากรอย่างประหยดั และคุ้มคา่ อยู่รว่ มกับผูอ้ นื่ ด้วยความเอ้อื อาทรต่อกนั

จิตสาธารณะ หมายถึง พฤติกรรมที่แสดงออกถึงการเป็นผู้ให้ การช่วยเหลือผู้อ่ืน
และการมีส่วนร่วมในกิจกรรมหรือสถานการณ์ที่ก่อให้เกิดประโยชน์แก่ผู้อ่ืน ชุนชนและสังคม
ดว้ ยความเตม็ ใจโดยไม่หวงั ผลตอบแทน



คุณลักษณะ ตัวบ่งช้ีและสภาพท่ีพึงประสงค์

คุณลักษณะ ตัวบ่งชี้ และสภาพท่ีพึงประสงค์ในการพัฒนานักเรียนระดับช้ันประถม
ศึกษาปีท่ี ๑-๓ ตามโครงการเสริมสร้างคุณธรรม จริยธรรมและธรรมาภิบาลในสถานศึกษา
“ป้องกันการทุจริต” ปลูกจิตส�ำนึกให้กับนักเรียน (ภายใต้ชื่อโรงเรียนสุจริต) เป็นการพัฒนา
คุณธรรม จริยธรรม เพ่ือให้เห็นความเชื่อมโยงของจุดเน้นตามตัวบ่งชี้ในแต่ละช่วงวัย ที่ต้อง
ไดร้ บั การพฒั นาอยา่ งตอ่ เนอ่ื งเหมาะสมกบั พฒั นาการของนกั เรยี น เพอ่ื นำ� ไปจดั กจิ กรรมพฒั นา
นักเรียนได้อย่างมีประสิทธิภาพจึงก�ำหนดสภาพที่พึงประสงค์ ตัวบ่งชี้และจุดเน้นไว้ดังตาราง
ต่อไปน้ ี

ระดบั ชนั้ ประถมศึกษาปที ี่ ๑-๓ l 19

ตัวช้ีวดั คุณลกั ษณะและพฤตกิ รรมท่พี งึ ประสงค์ของนักเรียน ระดบั ชั้น ป.๑-๓

คุณลักษณะ ตัวชว้ี ัด พฤติกรรมบง่ ช้ี พฤติกรรมที่พึงประสงค์ของผูเ้ รยี น
๑. ทักษะกระบวนการคิด
๑.๑ มที กั ษะ การจ�ำแนก ๑) สามารถจำ� แนก เปรียบ • จำ� แนก และเปรยี บเทยี บ ขอ้ ดี ขอ้ เสยี
เปรยี บเทียบ แยกแยะ เทียบ แยกแยะ แงม่ มุ ตา่ งๆ ประโยชน์ โทษ ของพฤติกรรมท่ีดี
ของการทุจรติ /ไม่ทุจริต (ไมท่ จุ รติ ) ไมด่ ี (ทุจรติ ) ไดต้ ามวัย
การต่อต้าน/ไมต่ อ่ ตา้ น เชน่ • ยกตวั อยา่ งบคุ คลทท่ี �ำดีในโรงเรยี น
ขอ้ ดี ขอ้ เสีย ประโยชน์ หรือชมุ ชน
โทษ ความเหมาะสม
ความไมเ่ หมาะสม

๑.๒ มีทักษะกระบวนการ ๒) สามารถแสดงความเห็น • วเิ คราะหผ์ ลดี ผลเสยี ของพฤตกิ รรม
คิดเชงิ เหตผุ ล วเิ คราะห์ วิพากย์ วจิ ารณ์ ทดี่ แี ละไม่ดี ได้อยา่ งสมเหตุ สมผล
คิดอยา่ งมีวิจารณญาณ และประเมนิ ความสมเหตุ
สมผล ความน่าเชอื่ ถอื และ
คณุ คา่ ของการกระทำ� /
การไมก่ ระทำ� ท้งั ของตนเอง
และผ้อู ่นื

๑.๓ มที กั ษะกระบวนการ ๓) สามารถปรับตวั ใน • กลา้ ปฏเิ สธ(ตดั สินใจ) ในส่ิงท่ี
คิดเชิงสร้างสรรค์ สงั คม และสรา้ งสรรค์ผล ไม่ถกู ตอ้ ง (การทจุ รติ , การรว่ มทจุ รติ )
คดิ แกป้ ัญหา งานตอ่ ตา้ นทุจรติ

๒. มวี นิ ัย ๒.๑ มีวินัยต่อตนเอง ผู้อื่น ๑) ปฏิบัติตามขอ้ ตกลง ขอ้ • ตระหนกั ถงึ ความสำ� คญั ความจำ� เปน็

และสังคม บงั คบั กฎกตกิ า ระเบยี บ และ ท่ีต้องปฏิบัติตามข้อตกลง ข้อบังคับ

กฎหมาย ของครอบครัว กฎกติกา ระเบยี บและ กฎหมาย

โรงเรยี นและสงั คม • ปฏิบัติตามข้อตกลง ของห้องเรียน

แ ล ะ ร ะ เ บี ย บ ข อ ง ห ้ อ ง เ รี ย น แ ล ะ

โรงเรยี น เชน่ สง่ งานทกุ ครง้ั เขา้ เรยี น

ทุกชว่ั โมง

๒.๒ มีความรับผิดชอบต่อ ๒) เขา้ ใจ ปฏบิ ตั ิตามหนา้ ท่ี • ต้ังใจเรียน และท�ำงานที่ได้รับมอบ

หน้าทแี่ ละสทิ ธขิ องตนเอง และรักษาสิทธิ ของตนเอง หมายจนสำ� เรจ็ โดยครใู หก้ ารชี้แนะ

อยา่ งครบถว้ น • รูส้ ิทธขิ องตนเอง

๓) ยอมรับผลที่เกิดจาก

การกระท�ำของตน • รับผดิ ชอบในการกระท�ำของตน

• มีส่วนร่วมในการก�ำหนดข้อตกลง

ของห้อง

20 l แนวทางการจัดกิจกรรมการเรียนการสอน

ตวั ชี้วัดคุณลกั ษณะและพฤตกิ รรมท่พี ึงประสงคข์ องนักเรียน ระดบั ชั้น ป.๑-๓

คณุ ลกั ษณะ ตัวชี้วัด พฤติกรรมบ่งชี้ พฤตกิ รรมทพ่ี งึ ประสงคข์ องผู้เรียน
๒. มีวินัย
๒.๓ มีความรบั ผิดชอบต่อ ๔) รู้ เคารพสทิ ธิของผ้อู ื่น • รสู้ ิทธขิ องเพื่อน ครู และผ้ปู กครอง
ชมุ ชน สงั คมและ ประเทศชาติ ๕) เปน็ พลเมอื งดี ของชมุ ชน • รูจ้ ักบคุ คลทม่ี พี ฤติกรรมท่ีดี

สงั คม และประเทศชาติ

๓. ซื่อสัตย์ สจุ ริต ๓.๑ ประพฤติตรงความเปน็ ๑) ให้ข้อมูลท่ีถูกต้อง และ • ไมพ่ ูดปด
๔. อยู่อยา่ งพอเพียง
จรงิ ตอ่ ตนเองทงั้ ทางกาย วาจา เป็นจริง

และใจ ๒) ปฏิบัตโิ ดยค�ำนึ่งถงึ • เกรงกลัวการถูกลงโทษ เมื่อพูด

ความถกู ต้อง ละอายและ โกหก หรือท�ำผิด

เกรงกลัวตอ่ การกระทำ� ผิด

๓) ปฏบิ ตั ติ ามคำ� มนั่ สญั ญา

๓.๒ ประพฤตติ รงความเป็น ๔) ไมถ่ ือเอาส่งิ ของหรอื ผล • ไมล่ อกการบา้ น

จริงต่อผอู้ ่นื ทงั้ ทางกาย วาจา งานของผู้อ่นื มาเป็นของตน

และใจ

๓.๓ ประพฤตติ รงความเปน็ ๕) ปฏิบัติตนต่อผู้อ่ืนด้วย

จริงต่อสังคม และโลกท้ังทาง ความซ่ือตรง

กาย วาจา และใจ

๖) ไมห่ าประโยชน์ในทางที่ • ไม่หยิบส่ิงของของผู้อ่ืนมาเป็นของ

ไมถ่ ูกต้อง ตนโดยไมไ่ ดร้ บั อนุญาต

• เก็บของไดส้ ง่ คืน เพราะมี

ความตระหนกั

• ตระหนักในคุณค่าของการไม่ลอก

การบ้าน ลอกข้อสอบ

• พูดความจรงิ ต่อครู และผู้ปกครอง

๔.๑ ด�ำเนินชีวิตอย่างพอ ๑) ใช้ทรัพย์สินของตนเอง • พอใจในสง่ิ ท่ตี นมอี ยู่

ประมาณ มเี หตผุ ลรอบคอบ มี ด�ำเนินชวี ิตอยา่ งประหยัด • ใช้ของส่วนตนอย่างประหยัด และ

คุณธรรม คุ้มค่า และเก็บ รักษาดูแล คุ้มค่า และดูแลรักษา

อย่างดี รวมท้ังการใช้เวลา

อย่างเหมาะสม

๔.๒ มีภูมิคุ้มกันในตัวท่ีดี ๒) ใช้ทรัพยากรของส่วน • ใชแ้ ละรักษาส่ิงของท่ีเปน็

ปรับตัวเพ่ืออยู่ในสังคมได้ รวมอย่างประหยัด คุ้มค่า สาธารณสมบตั ิ

อย่างมีความสุข และเกบ็ รักษาดูแลอย่างดี • เห็นแก่ประโยชน์ส่วนรวมมากกว่า

๓) ปฏิบัติตนและตัดสินใจ ประโยชนส์ ว่ นตน

ดว้ ยความรอบคอบ มเี หตผุ ล

ระดบั ช้ันประถมศึกษาปีท่ี ๑-๓ l 21

ตัวช้ีวดั คุณลกั ษณะและพฤตกิ รรมท่พี งึ ประสงคข์ องนกั เรียน ระดบั ชั้น ป.๑-๓

คุณลกั ษณะ ตัวชวี้ ดั พฤตกิ รรมบ่งชี้ พฤตกิ รรมทพ่ี ึงประสงคข์ องผู้เรียน
๔. อยูอ่ ยา่ งพอเพยี ง
๔.๒ มีภูมิคุ้มกันในตัวที่ดี ๔) ไมเ่ อาเปรยี บผอู้ น่ื และไม่

ปรับตัวเพื่ออยู่ในสังคมได้ ท�ำให้ผู้อ่ืนเดือดร้อน พร้อม

อยา่ งมีความสขุ ให้อภัยเมื่อผู้อ่ืนกระท�ำผิด

พลาด

๕. จิตสาธารณะ ๕) วางแผนการเรยี น
การท�ำงาน และการใช้ชีวิต
ประจ�ำวันบนพ้ืนฐานของ
ความรู้ ข้อมลู ขา่ วสาร

๕.๑ ชว่ ยเหลอื ผอู้ น่ื ดว้ ยความ ๑) ชว่ ยปฏบิ ตั ิ ในงานทไี่ ดร้ บั • อาสาชว่ ยงานตา่ งๆ ดว้ ยความเตม็ ใจ
เต็มใจ ไม่หวังผลตอบแทน การร้องขอจากผอู้ น่ื โดยไม่ โดยไมห่ วังผลตอบแทน

หวังผลตอบ

๒) แบง่ ปนั ดว้ ยความเตม็ ใจ • เขา้ ใจ และเหน็ ใจผทู้ ไ่ี ดร้ บั ความเดอื ด

ไม่หวงั ผลตอบแทน ร้อนจากการไม่มีสิ่งของจ�ำเป็น เช่น

ดนิ สอ ไมบ้ รรทดั .......

• รจู้ กั แบง่ ปนั สงิ่ ของแกเ่ พอ่ื นนกั เรยี น

โดยไมห่ วงั ผลตอบแทน

๕.๒ ร่วมกิจกรรมท่ีเป็น ๑) ร่วมกิจกรรมเผยแพร่ • ชื่นชม การปฏิบัติดีเพ่ือนนักเรียน

ประโยชน์ต่อโรงเรียน ชุมชน ความดี ของบุคคล ใน ทม่ี พี ฤตกิ รรมไม่ทุจรติ

สังคม โรงเรียน ชุมชน สังคม ท่ี

เปน็ ตน้ แบบการไม่ทจุ ริต

๒) รว่ มกจิ กรรมป้องกัน ต่อ • มสี ่วนรว่ มในการตดิ ตามการปฏิบัติ

ตา้ นการทจุ ริต งานของคณะกรรมการนักเรียนท่ีไม่

เหมาะสม ส่อไปในทางทุจรติ อยา่ ง

เหมาะสมกบั วัย

22 l แนวทางการจัดกิจกรรมการเรียนการสอน

ส่วนท่ี ๓

การจดั กจิ กรรม

ป้องกนั การทจุ รริตะดปับลชูกั้นจปิตรสะถ�ำนมกึศใกึ หษก้ าับปนีทัก่ี เ๑รีย-๓น

ระดับช้นั ประถมศึกษาปที ี่ ๑-๓ l 23

24 l แนวทางการจดั กจิ กรรมการเรียนการสอน

ตารางวิเคราะห์ความสมั พนั ธเ์ ชอ่ื มโยงกจิ กรรม “ปอ้ งกนั การทุจรติ ” ปลกู จติ ส�ำนึกใหก้ บั นกั เรยี น ระดับช้นั ประถมศกึ ษาปีท่ี ๑-๓

คุณลกั ษณะ ตวั ช้ีวัด กิจกรรม การนํากจิ กรรม การบันทึกผลการเรยี น หมายเหตุ
- ทกั ษะกระบวนการคดิ มวี นิ ัย ๑.๑ มีทักษะ การจําแนก - ทาํ ดไี ด้ดี ทําชวั่ ได้ชั่ว ไปสูห่ ้องเรียน ในเอกสารการวัดผล
ระดบั ชั้นประถมศึกษาปที ี่ ๑-๓ l 25 เปรยี บเทียบ แยกแยะ - ตามหาคนดี - สอดแทรกในกิจกรรมพฒั นา - เป็นข้อมูลประกอบการประเมิน
มจี ติ สาธารณะ - แยกใหช้ ัด จัดให้ถกู ผูเ้ รียน คณุ ลักษณะ ๕ ประการของโรงเรียนสุจริต
- ทักษะกระบวนการคดิ มีวินัย ๑.๑ มีทักษะ การจําแนก - คณุ ค่าเพื่อนแท้ - กลมุ่ สาระการเรียนรสู้ ังคมศึกษา คุณลักษะอนั พงึ ประสงค์
เปรียบเทียบ แยกแยะ ศาสนา และวัฒนธรรม และจุดเนน้ ตามหลักสูตรการศกึ ษา
ซอื่ สัตยส์ จุ ริต มจี ติ สาธารณะ ๑.๒ มที กั ษะกระบวนการคดิ - คิดดี ทําดี ได้ดี และสาระการเรียนร้อู ืน่ ๆ ขน้ั พนื้ ฐาน ๒๕๕๑
- ทักษะกระบวนการคิด มวี นิ ัย เชิงเหตุผล คิดอย่างมีวจิ ารณญาณ - โครงการ/กิจกรรมตาม - เป็นข้อมูลประกอบการประเมนิ
- ทักษะกระบวนการคดิ มีวินัย ๑.๒ มที กั ษะกระบวนการคดิ แผนปฏบิ ัตกิ ารของโรงเรียน คณุ ลกั ษณะ ๕ ประการของโรงเรียนสุจริต
เชิงเหตผุ ล คิดอยา่ งมีวิจารณญาณ - สอดแทรกในกิจกรรมพัฒนา คณุ ลักษะอันพงึ ประสงค์
มีจติ สาธารณะ ผู้เรียน และจดุ เนน้ ตามหลักสตู รการศกึ ษา
- กล่มุ สาระการเรยี นรูส้ ังคมศึกษา ขั้นพนื้ ฐาน ๒๕๕๑
- ทักษะกระบวนการคดิ มวี ินัย ศาสนา และวัฒนธรรม - เป็นขอ้ มูลประกอบการประเมิน
และสาระการเรียนรู้อ่นื ๆ คณุ ลกั ษณะ ๕ ประการของโรงเรียนสุจรติ
- โครงการ/กิจกรรมตาม คณุ ลกั ษะอันพงึ ประสงค์
แผนปฏบิ ัติการของโรงเรยี น
- สอดแทรกในกิจกรรมพัฒนา
ผเู้ รียน

26 l แนวทางการจดั กจิ กรรมการเรียนการสอน ตารางวเิ คราะห์ความสมั พนั ธเ์ ชือ่ มโยงกิจกรรม “ป้องกนั การทจุ รติ ” ปลกู จติ สำ� นกึ ใหก้ บั นักเรียน ระดบั ชน้ั ประถมศกึ ษาปีที่ ๒๑-๓ ๒ ๒

คุณลกั ษณะ คุณลกั ษณะ คณุ ลกั ษณตวัะชีว้ ัด ตัวช้ีวัด ตัวชกี้วจิ ัดกรรม กิจกรรม กิจกกรไาปรรมสนู่หําอ้กงจิ เกรรยี รนกมไาปรสนหู่ ํา้อกงิจเกรรยี รนมกไาปรสนหู่ าํ อ้กงิจเกรใารียนรนเบมอนักทสึการผกลากกใราานวรรเัดบเอรผนักยี ลทสนึการผกลากรากวรใาัดนเรผเบยีอลันกทสึกาหรผมกลาากยราเวหรัดเตรผุ ียลนหมายเหตุ หมายเหตุ

- ทักษะกระบ-วนทกั าษระคกดิ ระบมว-นวี นิกทัยาักรษคดิะกระมบีววินนัยการคิด มีวินัย - คิดอยู่…รูด้ ี- คดิ อยู่…รู้ดี - คิดอยู่…รู้ดี และจุดเน้นตาแมลหะลจักดุ สเนตู ้นรกตารมศหแึกลษะกั าจสดุตู เรนกน้ าตรศามกึ หษลากั สตู รการศกึ ษา
ซ่อื สตั ย์สจุ ริตซอื่ ยสอู่ัตย่าส์ งุจพรอิตเพอยีซยงื่อู่อสยตั ่ายงพ์สุจอรเพิตยี งอย่อู ย่างพอเพียง - กลุ่มสาระกา-รกเรลยี ่มุ นสราสู้ รังะคกมาศรเึก-รษกียาลนุ่มรสู้ ังาคขระม้นั กศพากึนื้ รษฐเรายีนน๒ร้สู๕ขังัน้๕คพ๑มนื้ ศฐึกาษนา๒๕๕ข๑้ันพื้นฐาน ๒๕๕๑
มีจิตสาธารณะมจี ิตสาธารณะ มจี ิตสาธารณะ ศาสนา และวศัฒานสธนรารมและวฒั นศาธสรรนมา และวัฒนธรรม
และสาระการแเรลียะนสราอู้ รืน่ะกๆารเรียแนละรู้อสื่นารๆะการเรียนรอู้ ่ืน ๆ
- โครงการ/กิจ-กโรครมงกตารม/กิจก-รรโคมรตงากมาร/กิจกรรมตาม
แผนปฏบิ ตั ิกาแรผขนองปโฏรงบิ เัตรียกิ นารขแอผงนโรปงฏเรบิ ยี ัตนกิ ารของโรงเรียน

- ทกั ษะกระบ-วนทกั าษระคกดิ ระบว-นกทาักรษคดิะกร1ะ.บ3วนมกีทากัรษคดิะ1กร.3ะบมวนีทกั าษระกร1ะ.บ3-วนตมกอีทาบักรดษว่ ะนกร-ะบตวอนบกดา่วรน - ตอบ- ดส่วอนดแทรกใน-กสิจอกดรแรทมรพกัฒในนกา-ิจสกอรรดมแพท-ฒัรกเนปใาน็ กขิอ้จกมรูลรปมร-พะเปัฒกอ็นนบขา้อกมารลู ปปรระะเ-กมเอินปบน็ กขาอ้ รมปลูรปะเรมะนิ กอบการประเมิน
อยู่อย่างพอเพอียยงูอ่ ย่างพอเพียงอยู่อยา่ คงดิพแอกเพ้ปยีัญงหา เคชดิ ิงแสกร้ปางัญสหรราคเ์ชงิคสิดรแ้ากง้ปสญัรรหคา์ เชิงสร้างสรรค์ ผเู้ รียน ผเู้ รยี น ผเู้ รียน คุณลักษณะ ๕คุณปรละักกษาณรขะอ๕งโรปคงรุณเะรลกียกันารษสขณจุ อระงิตโ๕รงเปรรียะนกสาจุ รรขิตองโรงเรียนสจุ ริต
- ทกั ษะกระบ-วนทกั าษระคกดิ ระบว-นกทาักรษคิดะกระบวนการคิด - รอบคอบ ร-อบรรอู้ บเคปอน็ บหนรอทบา-งรู้รอเปบ-น็ คกหอลนบมุ่ ทสราองรบะรกู้ า-เรปกเร็นลียมุ่หนสนราทสู้ ราังะงคกมาศรเกึ-รษกียาลนุ่มรสู้ ังาคระมณุ กศลาึกักรษเษราะียอนนั รพสู้ คังึ ณุ คปลมรกัะศสษึกงษะคอา์ ันพงึ ปคณุระลสักงษคะ์ อนั พงึ ประสงค์
มวี ินัย ซื่อสมตัวี ยิน์สัยจุ รติ ซ่ือสัตมยวีส์ นิ ุจัยริต ซ่ือสตั ย์สุจริต ส่คู วามสําเร็จส่คู วามสาํ เร็จ สู่คศวาสามนสาาํ แเรล็จะวศฒั านสธนรารมและวฒั นศาธสรรนมา แแลละะวจัฒดุ นเนธร้นรตมาแมลหะลจกั ุดสเนตู ้นรกตารมศหแกึ ลษะกั าจสุดตู เรนก้นาตรศามกึ หษลาักสตู รการศกึ ษา
อย่อู ย่างพอเพอยี ยงู่อยา่ งพอเพียงอย่อู ย่างพอเพียง และสาระการแเรลียะนสราู้อรืน่ะกๆารเรียแนละรอู้ส่นืารๆะขก้ันาพรเน้ื รฐียานนรู้อ๒น่ื ๕ขั้น๕ๆพ๑ื้นฐาน ๒๕๕ข๑ั้นพน้ื ฐาน ๒๕๕๑
- โครงการ/กิจ-กโรครมงกตารม/กิจก-รรโคมรตงากมาร/กจิ กรรมตาม
แผนปฏบิ ัตกิ าแรผขนองปโฏรงบิ เัตรียิกนารขแอผงนโรปงฏเรบิ ียตั นกิ ารของโรงเรียน
- วนิ ัย ทักษ-ะกวรินะยั บวนทกั าษระคก-ิดรวะินบัยวนกทา2ักรษค.1ิดะกมรีวะนิบัยวตน่อ2กตา.1รนคเอิดมงีวินผ้อูยั ตนื่ ่อต2น.เ1-องไมผีวแ่้อู ินตื่นัยกตแ่อถตว-นเไอมงแ่ ผตอู้ กน่ื แถว - ไมแ่ -ตสกอแดถแวทรกใน-กสิจอกดรแรทมรพกัฒในนกา-ิจสกอรรดมแพท-ฒัรกเนปใาน็ กขิ้อจกมรลู รปมร-พะเปัฒกอน็ นบขาอ้กมารลู ปปรระะเ-กมเอินปบ็นกขาอ้ รมปูลรปะเรมะนิ กอบการประเมนิ
ซอื่ สัตยส์ ุจริตซอื่ สัตยส์ จุ ริต ซอื่ สัตยแ์สลุจะรสิตงั คม และสงั คม และสงั คม ผู้เรยี น ผเู้ รียน ผ้เู รยี น คณุ ลกั ษณะ ๕คุณปรละกั กษาณรขะอ๕งโรปคงรุณเะรลกียกันารษสขณจุ อระงติ โ๕รงเปรรียะนกสาุจรรขติ องโรงเรียนสุจรติ
2.2 มีความร2บั .2ผดิ ชมอีคบวตามอ่ รบั 2ผิด.2ชอมบีคตวอ่ ามรบั ผดิ ชอบตอ่ - กล่มุ สาระกา-รกเรลียุ่มนสราสู้ รังะคกมาศรเึก-รษกียาลนมุ่รสู้ งัาคระมุณกศลากึ ักรษเษราะียอนันรพสู้ คังึ ุณคปลมรกัะศสษึกงษะคอา์ นั พึงปคุณระลสกั งษคะ์ อนั พึงประสงค์
หน้าทแ่ี ละสิทหธขินอ้างทตี่แนลเะอสงิทธขิ หอนงา้ตทนแี่เอลงะสิทธขิ องตนเอง ศาสนา และวศัฒานสธนรารมและวัฒนศธาสรรนมา แแลละะวจัฒุดนเนธรน้ รตมาแมลหะลจกั ดุ สเนตู ้นรกตารมศหแกึ ลษะักาจสุดูตเรนกน้ าตรศามึกหษลากั สตู รการศกึ ษา
และสาระการแเรลียะนสราู้อรน่ืะกๆารเรียแนละร้อูสน่ืารๆะขกั้นาพรเ้ืนรฐียานนรอู้๒ื่น๕ขๆนั้๕พ๑ื้นฐาน ๒๕๕ข๑้ันพื้นฐาน ๒๕๕๑

ตารางวิเคราะหค์ วามสัมพันธเ์ ช่ือมโยงกิจกรรม “ป้องกนั การทจุ ริต” ปลกู จติ ส�ำนึกให้กบั นักเรยี น ระดบั ชั้นประถมศกึ ษาปีท่ี ๑-๓ ๓

คุณลักษณะ ตัวชวี้ ัด กจิ กรรม การนาํ กจิ กรรมไปส่หู ้องเรียน การบนั ทึกผลการเรียน หมายเหตุ
2.1 มวี นิ ยั ต่อตนเอง ผู้อ่นื - โครงการ/กิจกรรมตามแผนปฏิบัติ ในเอกสารการวัดผล
- มีวนิ ยั ทกั ษะกระบวนการคิด และสงั คม - วนิ ัยที่ดี - ไมด่ ี เราเลอื กได้ การของโรงเรียน
ซื่อสตั ยส์ ุจริต 2.2 มีความรับผดิ ชอบตอ่ - ขอ้ ตกลงระหว่างเรา - สอดแทรกในกิจกรรมพัฒนาผู้เรียน - เป็นขอ้ มลู ประกอบการประเมิน
หน้าทแี่ ละสิทธขิ องตนเอง - หนทู าํ ได้ - กลุม่ สาระการเรยี นรู้สงั คมศกึ ษา คุณลกั ษณะ ๕ ประการของโรงเรียนสจุ รติ
- มีวนิ ัย ทกั ษะกระบวนการคิด 2.3 มีความรบั ผดิ ชอบต่อ - หอคอยงาชา้ ง ศาสนา และวัฒนธรรม คุณลักษะอันพงึ ประสงค์
ซอ่ื สตั ย์สุจริต ชุมชน สงั คมและประเทศชาติ และสาระการเรียนรอู้ น่ื ๆ และจุดเน้นตามหลักสตู รการศึกษา
2.2 มีความรับผดิ ชอบต่อ - โครงการ/กิจกรรมตามแผนปฏิบตั ิ ขั้นพ้ืนฐาน ๒๕๕๑
- มีวนิ ยั ทักษะกระบวนการคิด หนา้ ทแ่ี ละสิทธิของตนเอง การของโรงเรียน - เป็นข้อมลู ประกอบการประเมิน
- มวี นิ ยั ทกั ษะกระบวนการคิด - สอดแทรกในกิจกรรมพฒั นาผู้เรยี น คุณลักษณะ ๕ ประการของโรงเรียนสจุ ริต
- กลุ่มสาระการเรียนรสู้ งั คมศึกษา คณุ ลกั ษะอนั พงึ ประสงค์
อย่อู ย่างพอเพียง ศาสนา และวัฒนธรรม และจุดเนน้ ตามหลกั สูตรการศึกษา
และสาระการเรียนรู้อืน่ ๆ ขน้ั พืน้ ฐาน ๒๕๕๑
ระดบั ชั้นประถมศึกษาปที ี่ ๑-๓ l 27 - โครงการ/กิจกรรมตามแผนปฏิบตั ิ
การของโรงเรียน

๔

คณุ ลกั ษณะ ตวั ชี้วัด กจิ กรรม การนาํ กิจกรรมไปสู่ห้องเรยี น การบนั ทึกผลการเรียนในเอกสารการ หมายเหตุ
วัดผล
- ซื่อสตั ยส์ จุ ริต 3.1 ประพฤตติ นตรง - ความซ่ือสัตย์เปน็ สมบตั ิ - สอดแทรกในกิจกรรมพัฒนาผู้เรยี น - เปน็ ข้อมลู ประกอบการประเมนิ
28 l แนวทางการจดั กจิ กรรมการเรียนการสอน ทักษะกระบวนการคดิ มวี นิ ัย ความเป็นจริงตอ่ ตนเองทง้ั ของคนดี - กลุ่มสาระการเรยี นรสู้ ังคมศึกษา คณุ ลกั ษณะ ๕ ประการของโรงเรียนสุจรติ
ตารางวเิ คราะหค์ วามสัมท3พา.2งนักปาธรยะ์เวพชาฤจ่ือตาิตมแรโลงะยใงจกิจกรรม “ป้องกนั การทุจรติ ศแ”ลาสะปนสาาลรแะกู ลกจะาวรติ ัฒเรสนียนธ�ำรรนรู้อม่นืึกๆให้กับนกั เรยี คแนลุณะลจรักุดะษเนดะ้นอบั นัตาพชมึงัน้ หปลรปะักสรสงตูะครถ์กมารศศกึ ึกษษา าปที ี่ ๑-๓ ๔
ความเป็นจริง ตอ่ ผูอ้ น่ื - โครงการ/กิจกรรมตามแผนปฏิบัติ ข้ันพน้ื ฐาน ๒๕๕๑
ทั้งทางกาย วาจาและใจ การของโรงเรยี น
การบนั ทึกผลการเรยี นในเอกสารการ
คุณลักษณะ ตัวช้ีวัด กจิ กรรม การนาํ กิจกรรมไปสหู่ อ้ งเรยี น วดั ผล หมายเหตุ

-- ซซ่ือือ่ สสตั ตั ยยส์ ส์ จุ ุจรรติ ิต 33..12 ประพฤติตรนงตรง -- คควิดาใมหซด้ ือ่ ีกส่อตั นยต์เัดปสน็ นิสใมจบัติ --สสออดดแแททรรกกใในนกกิจิจกกรรรรมมพพัฒฒั นนาาผผู้เเู้รรยี ยี นน --เเปปน็ ็นขข้ออ้ มมลู ลู ปปรระะกกออบบกกาารรปปรระะเเมมินนิ
ททกั กัษษะะกกระระบบวนวนกการาครคดิ ิด มมีวนิีวินัยยั คคววาามมเเปป็น็นจจรริงงิ ตตอ่ ่อตผนู้อเอ่ืนงทง้ั ของคนดี --กกลลุม่ ุม่ สสาารระะกกาารรเเรรยี ยี นนรรูส้ ้สู ังงั คคมมศศึกกึ ษษาา คคุณุณลลกั ักษษณณะะ๕๕ปปรระะกกาารรขขอองงโโรรงงเเรรียียนนสสจุ จุ รรติ ติ
ททา้ังงทกาางยกาวยาจวาาจแาลแะลใจะใจ ศศาาสสนนาา แแลละะววัฒัฒนนธธรรรรมม คคณุ ณุ ลลักกั ษษะะออันนั พพึงึงปปรระะสสงงคค์ ์
- ซือ่ สัตย์สุจรติ 3.2 ประพฤตติ รง - อยา่ ทาํ นะ…ไม่ถูกตอ้ ง แแลละะสสาารระะกกาารรเเรรียียนนรร้อู อู้ นื่ ่ืนๆๆ แแลละะจจดุ ุดเเนน้น้นตตาามมหหลลกั ักสสูตตู รรกกาารรศศกึ ึกษษาา
ทกั ษะระบวนการคิด มีวนิ ัย ความเปน็ จริง ต่อผอู้ ่ืน --โโคครรงงกกาารร//กกจิ ิจกกรรรรมมตตาามมแแผผนนปปฏฏิบิบตั ัติ ิ ขขน้ั ้ันพพน้ื นื้ ฐฐาานน๒๒๕๕๕๕๑๑
ทงั้ ทางกาย วาจาและใจ กกาารรขขอองงโโรรงงเเรรยี ยี นน
- อยูอ่ ยา่ งพอเพียง 4.1 ดาํ เนินชวี ติ - พอใจใหส้ ขุ - สอดแทรกในกิจกรรมพัฒนาผเู้ รยี น - เป็นข้อมลู ประกอบการประเมนิ
ทกั ษะกระบวนการคิด มวี นิ ัย อยา่ งพอประมาณ - กลมุ่ สาระการเรียนร้ภู าษาไทย คุณลักษณะ ๕ ประการของโรงเรียนสจุ ริต
- ซอ่ื สตั ย์สจุ รติ 3ม.เี2หตปผุ รละรพอฤบตคิตอรบง - คิดให้ดีก่อนตัดสินใจ - สอดแทรกในกิจกรรมพัฒนาผ้เู รียน -คเุณปน็ลักขษ้อมะอลู นัปพระงึ กปอรบะสกงาคร์ประเมิน
ทกั ษะกระบวนการคดิ มีวินัย คมวคี าณุ มเธปรน็รมจริง ต่อผู้อน่ื - กลุ่มสาระการเรียนรสู้ ังคมศกึ ษา คุณลักษณะ ๕ ประการของโรงเรียนสุจรติ
ทงั้ ทางกาย วาจาและใจ ศาสนา และวฒั นธรรม คุณลกั ษะอันพึงประสงค์
- ซอื่ สัตยส์ จุ รติ - อยา่ ทํานะ…ไมถ่ กู ต้อง และสาระการเรียนรู้อ่นื ๆ และจุดเนน้ ตามหลักสตู รการศึกษา
ทกั ษะระบวนการคิด มีวนิ ัย - โครงการ/กจิ กรรมตามแผนปฏิบตั ิ ข้นั พนื้ ฐาน ๒๕๕๑
การของโรงเรียน
- อย่อู ย่างพอเพียง 4.1 ดาํ เนินชีวิต - พอใจให้สขุ - สอดแทรกในกิจกรรมพฒั นาผเู้ รียน - เปน็ ข้อมลู ประกอบการประเมนิ
ทักษะกระบวนการคิด มีวนิ ัย อยา่ งพอประมาณ - กลมุ่ สาระการเรยี นรู้ภาษาไทย คุณลกั ษณะ ๕ ประการของโรงเรียนสจุ ริต
มีเหตุผลรอบคอบ คณุ ลักษะอันพึงประสงค์
มคี ณุ ธรรม

ตารางวิเคราะห์ความสมั พันธ์เชื่อมโยงกิจกรรม “ปอ้ งกันการทุจรติ ” ปลูกจติ สำ� นกึ ให้กับนกั เรยี น ระดบั ชนั้ ประถมศกึ ษาปที ่ี ๑-๓ ๕

คณุ ลกั ษณะ ตัวชี้วัด กจิ กรรม การนํากิจกรรมไปสูห่ อ้ งเรยี น การบนั ทึกผลการเรยี นในเอกสารการ หมายเหตุ
- อยู่อย่างพอเพียง - ความพอเพียง - กลุ่มสาระการเรียนรูก้ ารงานพ้นื ฐาน วดั ผล
อาชีพและเทคโนโลยี
ทักษะกระบวนการคดิ 4.2 มีภมู คิ ้มุ กนั ในตัวที่ดี ปรับตวั เพือ่ - ใชอ้ ยา่ งไรใหท้ นทาน… และสาระการเรียนร้อู น่ื ๆ และจุดเนน้ ตามหลักสูตรการศกึ ษา
มีจติ สาธารณะ อยู่ในสังคมได้อย่างมคี วามสุข นานคุ้มคา่ - โครงการ/กจิ กรรมตามแผนปฏิบัติ ข้นั พน้ื ฐาน ๒๕๕๑
การของโรงเรยี น - เป็นข้อมลู ประกอบการประเมิน
- อยู่อยา่ งพอเพียง - ประโยชน์รว่ มกนั คุณลักษณะ ๕ ประการของโรงเรียนสจุ ริต
ทกั ษะกระบวนการคิด - สอดแทรกในกิจกรรมพัฒนาผู้เรียน คณุ ลักษะอันพึงประสงค์
มวี ินัย มจี ิตสาธารณะ - รว่ มมือกัน - กลมุ่ สาระการเรยี นร้สู งั คมศกึ ษา และจุดเนน้ ตามหลกั สตู รการศกึ ษา
ศาสนา และวัฒนธรรม ขนั้ พืน้ ฐาน ๒๕๕๑
- อยูอ่ ย่างพอเพียง และสาระการเรียนรูอ้ นื่ ๆ
ระดบั ชั้นประถมศึกษาปที ี่ ๑-๓ l 29 ทักษะกระบวนการคดิ - โครงการ/กิจกรรมตามแผนปฏิบตั ิ
มวี ินัย มีจิตสาธารณะ การของโรงเรยี น

- อยู่อยา่ งพอเพียง
ทักษะกระบวนการคิด
มวี ินัย มจี ติ สาธารณะ

30 l แนวทางการจดั กจิ กรรมการเรียนการสอน ตารางวเิ คราะหค์ วามสมั พนั ธ์เชอ่ื มโยงกจิ กรรม “ปอ้ งกันการทจุ รติ ” ปลูกจติ ส�ำนกึ ให้กบั นกั เรียน ระดบั ช้ันประถมศกึ ษาปีที่ ๑-๓ ๖

คุณลกั ษณะ ตัวชีว้ ัด กจิ กรรม การนํากิจกรรมไปสู่หอ้ งเรยี น การบันทึกผลการเรียนในเอกสารการ หมายเหตุ
- มีจิตสาธารณะ 5.1 ชว่ ยเหลือผู้อน่ื - จิตสาธารณะพาสขุ ใจ - สอดแทรกในกิจกรรมพัฒนาผู้เรยี น วดั ผล
ด้วยความเต็มใจ - กลมุ่ สาระการเรยี นรสู้ งั คมศึกษา ศาสนา
ทักษะกระบวนการคดิ มีวินยั ไม่หวงั ผลตอบแทน - สามคั คคี ือพลงั และวัฒนธรรม - เปน็ ข้อมลู ประกอบการประเมิน
ซ่อื สัตยส์ จุ ริต อยอู่ ย่างพอเพียง - ส่งต่อความดี และสาระการเรียนรูอ้ ่นื ๆ คณุ ลักษณะ ๕ ประการของโรงเรียน
- โครงการ/กิจกรรมตามแผนปฏิบัติการของ สจุ รติ คณุ ลักษะอนั พงึ ประสงค์
- มจี ติ สาธารณะ โรงเรยี น และจุดเน้นตามหลักสตู รการศกึ ษา
ทกั ษะกระบวนการคิด มวี ินัย ข้นั พ้ืนฐาน ๒๕๕๑
ซอื่ สัตย์สจุ ริต
5.2 ร่วมกิจกรรม - อาสาสมคั รหัวใจแหวว - สอดแทรกในกิจกรรมพัฒนาผู้เรียน - เปน็ ขอ้ มลู ประกอบการประเมิน
- มจี ติ สาธารณะ ทเ่ี ปน็ ประโยชนต์ ่อโรงเรียน - กลุ่มสาระการเรียนรู้สังคมศึกษา ศาสนา คณุ ลกั ษณะ ๕ ประการของโรงเรียน
ทกั ษะกระบวนการคดิ มวี นิ ัย ชมุ ชน สงั คม และวัฒนธรรม สุจรติ คุณลกั ษะอันพงึ ประสงค์
ซือ่ สัตยส์ ุจริต และสาระการเรียนรู้อ่ืน ๆ และจุดเนน้ ตามหลักสตู รการศกึ ษา
- โครงการ/กิจกรรมตามแผนปฏิบตั กิ ารของ ข้ันพื้นฐาน ๒๕๕๑
- มีจติ สาธารณะ โรงเรียน
ทกั ษะกระบวนการคดิ
มวี นิ ัย ซ่ือสัตยส์ จุ ริต

กจิ กรรม

ป้องกนั การทจุ รติ ปลกู จิตส�ำนึกให้กับนกั เรยี น
ระดับชั้นประถมศกึ ษาปีท่ี ๑-๓

ระดบั ชัน้ ประถมศึกษาปที ่ี ๑-๓ l 31

32 l แนวทางการจดั กจิ กรรมการเรียนการสอน

กจิ กรรมท่ี ๑

ชือ่ กิจกรรม ทำ� ดีไดด้ ี ทำ� ชั่วไดช้ วั่ เวลา ๒ ช่วั โมง

สอดคล้องกับคุณลักษณะของผูเ้ รียน ทกั ษะกระบวนการคดิ
สอดคลอ้ งกับคณุ ลักษณะอืน่ ๆ มวี ินัย มจี ติ สาธารณะ

ตวั ช้วี ดั
๑.๑ มที กั ษะการจำ� แนกเปรยี บเทยี บแยกแยะ

แนวคิด
การแยกแยะพฤตกิ รรมดีและไมด่ ี พรอ้ มท้งั ปฏิบตั ิแตใ่ นสิ่งท่ีดี จะก่อให้เกิดประโยชน์

แก่ตนเองเพ่ือเปน็ เกราะป้องกนั ให้เดก็ นักเรยี นเลอื กปฏิบตั ิแตส่ ง่ิ ท่ีดี รงั เกยี จการกระท�ำท่ไี ม่ดี


จดุ ประสงค์
๑. นกั เรียนจ�ำแนกพฤติกรรมดแี ละไม่ดีได้
๒. บอกข้อดี /ประโยชนข์ องพฤตกิ รรมดีและขอ้ เสีย/โทษของพฤตกิ รรมไม่ดไี ด้

ข้ันตอน / กิจกรรม

๑. ครูสนทนากับนักเรียนว่า คนทุกคนมีท้ังกระทำ� ดีและไม่ดีอยู่ในตัวเอง จะต่างกัน
ตรงที่ว่าใครมกี ารกระทำ� ดี หรอื กระท�ำไมด่ มี ากกวา่ กนั

๒. ครูยกตวั อย่างการกระท�ำทด่ี แี ละไม่ดีของคนให้นักเรยี นฟงั เช่น
การกระทำ� ดี : ชอบสอนหนงั สือ / ชอบช่วยเหลอื ผทู้ เี่ ดอื ดรอ้ น /
อาสาสมัครท�ำงาน ฯลฯ
การกระทำ� ทีไ่ ม่ดี : ใจร้อน / ตัดสินใจเรว็ ก่อนคิด / โมโหงา่ ย ฯลฯ

๓. ใหน้ ักเรียนแต่ละคนบอกการกระทำ� ทีด่ ี และไมด่ ขี องตนเอง
๔. นกั เรยี นจับค่กู บั เพอื่ นผลดั กันบอกการกระทำ� ท่ีดี และไม่ดีของเพื่อน
๕. นักเรียนช่วยกันบอกผลดีที่เกิดจากการท�ำความดี และบอกผลเสียที่เกิดจาก
การกระทำ� ไม่ดวี ่ามีอะไรบ้าง ครบู นั ทึกคำ� บอกของนักเรยี นบนกระดาน แลว้ ใหน้ กั เรียนอา่ น
ข้อความบนกระดานอกี คร้ัง

ระดบั ช้นั ประถมศกึ ษาปีท่ี ๑-๓ l 33

๖. ครูให้นักเรียนท�ำใบงานเร่ือง “ท�ำดีได้ดี ทำ� ชั่วได้ชั่ว” โดยให้นักเรียนดูภาพที่
ก�ำหนดให้

๗. นกั เรยี นแบง่ กลุ่มๆ ละ ๓ – ๔ คน ช่วยกันตรวจใบงานเร่ือง “ทำ� ดไี ด้ดี ท�ำช่ัวได้
ช่ัว” ครเู ฉลยใหน้ ักเรียนฟังอกี คร้งั และใหแ้ ต่ละกลุ่มช่วยกันบอกขอ้ ดีของภาพทีม่ ีพฤติกรรม
ทีด่ ีและบอกขอ้ เสยี ของภาพทีม่ ีพฤติกรรมไม่ดี

๘. แตล่ ะกลุ่มส่งตวั แทนน�ำเสนอหน้าชนั้ เรียน
๙. คร/ู นกั เรยี นสรปุ รว่ มกนั การทน่ี กั เรยี นสามารถจำ� แนกพฤตกิ รรมทด่ี แี ละไมด่ ขี อง
ตนเองและเพอื่ น รวมท้ังบอกผลดีของการท�ำดี และบอกผลเสยี ของการกระทำ� ไม่ดไี ด้ แสดง
ว่านักเรยี นมีความสามารถในการคิดจำ� แนกแยกแยะ การกระทำ� ท่ดี แี ละไม่ดี โดยครูใชค้ �ำถาม
คดิ วเิ คราะห์ เปรยี บเทียบ แยกแยะพฤตกิ รรมทีด่ ี และไม่ดี ซึ่งจะสง่ ผลให้นักเรียนสามารถนำ�
สิ่งที่ดีไปประพฤติปฏิบัติในชีวิตประจ�ำวันได้ และหลีกเลี่ยงการกระท�ำในส่ิงท่ีไม่ดีท่ีอาจส่งผล
ให้นักเรียนเปน็ คนทจุ รติ ในอนาคต
๑๐. ครูสรุปบทเรยี นโดยใหน้ กั เรยี นวาดภาพคนดีทเี่ ป็นแรงบันดาลใจ ให้นักเรยี นนำ�
ไปเปน็ แบบอย่างใชใ้ นชีวติ ประจ�ำวนั

สื่อ / อปุ กรณ์ / แหล่งเรยี นรู้
ใบงานเรือ่ ง “ท�ำดีได้ดี ท�ำชว่ั ได้ชัว่ ”

การวดั ผลและประเมินผล
ตรวจใบงาน เร่อื ง “ทำ� ดไี ดด้ ี ทำ� ชัว่ ได้ชั่ว”

ขอ้ เสนอแนะ
ครูสามารถจัดกิจกรรมอ่นื ๆ เพอ่ื พัฒนาทกั ษะกระบวนการคดิ มีวินัย และมีจติ

สาธารณะได้ตามความเหมาะสม

34 l แนวทางการจดั กจิ กรรมการเรยี นการสอน

ใบงาน
เร่อื ง ทำ� ดีไดด้ ี ทำ� ช่ัวไดช้ ่ัว

ช่อื – สกลุ ................................................................................ ชั้น ............................ เลขที่ .................

คำ� ชี้แจง
๑. ใหน้ กั เรียนดภู าพท่กี ำ� หนดให้ แลว้ ขีดเครื่องหมายถูก () หน้าภาพพฤติกรรมดี
และขีดเคร่ืองหมายผดิ ( ) หนา้ ภาพพฤตกิ รรมไม่ดี
๒. บอกผลดีของพฤตกิ รรมดี และบอกผลเสียของพฤตกรรมไม่ดรี วมทัง้ วธิ ีแกป้ ญั หา
( ) ๑. ( ) ๔.



มผี ลเสยี …………………………… มีผลเสีย……………………………
วิธีแก้ปญั หา……………………….. วธิ ีแก้ปญั หา………………………..
( ) ๒.
( ) ๕.


มีผลเสยี …………………………… มผี ลเสีย……………………………
วิธีแก้ปญั หา……………………….. วิธีแกป้ ญั หา………………………..
( ) ๓.
( ) ๖.


มีผลเสีย…………………………… มีผลเสีย……………………………
วิธีแกป้ ญั หา……………………….. วิธแี กป้ ัญหา………………………..

ระดับชน้ั ประถมศกึ ษาปีท่ี ๑-๓ l 35

( ) ๗. ( ) ๙.


มีผลเสยี …………………………… มีผลเสยี ……………………………
วธิ แี ก้ปญั หา……………………….. วิธแี กป้ ญั หา………………………..
( ) ๘.
( ) ๑๐.


มผี ลเสีย…………………………… มผี ลเสีย……………………………
วิธีแก้ปญั หา……………………….. วธิ ีแกป้ ัญหา………………………..

เกณฑ์การใหค้ ะแนน ๘ – ๑๐ ขอ้ ได้ ๓ คะแนน (ระดบั ดมี าก)
๕ – ๗ ข้อ ได้ ๒ คะแนน (ระดับด)ี
ตอบถกู และบอกผลด/ี ผลเสยี ได้ถกู ต้อง ๒ – ๔ ข้อ ได้ ๑ คะแนน (ควรปรบั ปรงุ )
ตอบถูกและบอกผลดี/ผลเสียได้ถกู ต้อง ๑ ขอ้ หรือตอบไมถ่ กู ได้ ๐ คะแนน
ตอบถกู และบอกผลด/ี ผลเสียได้ถูกต้อง
ตอบถูกและบอกผลดี/ผลเสียได้ถูกต้อง

เกณฑ์การตดั สนิ
นกั เรียนตอ้ งได้ ๒ คะแนน ข้ึนไปถอื ว่า “ผา่ น”

36 l แนวทางการจดั กิจกรรมการเรียนการสอน

กจิ กรรมท่ี ๒

ชื่อกจิ กรรม ตามหาคนดี เวลา ๑ ชัว่ โมง

สอดคลอ้ งกบั คุณลกั ษณะผู้เรียน ทกั ษะกระบวนการคดิ
สอดคลอ้ งกับคณุ ลกั ษณะอนื่ ๆ มวี นิ ยั ซอ่ื สตั ยส์ จุ รติ อยอู่ ยา่ งพอเพยี ง จติ สาธารณะ

ตัวชี้วัด
๑.๑ มที กั ษะการจ�ำแนกเปรยี บเทียบแยกแยะ

แนวคดิ

การคิดเป็นกระบวนการของสมอง โดยใช้ประสบการณ์มาสัมผัสกับสิ่งเร้าและข้อมูล
เพือ่ แก้ปญั หา แสวงหาคำ� ตอบ หรอื ตดั สินใจ และแสดงออกทางพฤตกิ รรมหรอื การพดู ซึง่
นักเรียนควรได้รับการฝึกฝนให้มีทักษะการคิดข้ันแรก โดยการคิดจ�ำแนกแยกแยะส่ิงท่ีดีและ
สิ่งที่ไมด่ ี สิ่งใดควรน�ำไปปฏบิ ตั ิและสิ่งใดไม่ควรน�ำไปปฏิบตั ิ


จุดประสงค์

๑. นักเรียนสามารถจ�ำแนกและเปรียบเทียบข้อดีข้อเสีย ประโยชน์และโทษของ
พฤตกิ รรมท่ดี ไี มด่ ไี ด้ตามวัย

๒. นักเรยี นสามารถยกตัวอยา่ งบุคคลทำ� ความดีในโรงเรยี นและในท้องถิน่


ข้ันตอน / กิจกรรม

๑. ครยู กตวั อย่างบคุ คลทที่ �ำความดีในชมุ ชนมา ๑ คน แล้วจ�ำแนกความดขี องบคุ คล
ตวั อย่าง

๒. มอบหมายให้นักเรียนแต่ละกลุ่มไปค้นหาบุคคลท่ีท�ำความดีในโรงเรียนและใน
ทอ้ งถน่ิ มาอย่างละ ๑ คน

๓. แตล่ ะกลุ่มนำ� เสนอความดขี องบุคคลทีเ่ ลอื กมาวา่ “ เขาท�ำความดีอะไรบา้ งและบอก
ผลของการท�ำความดีของบุคคลน้ันๆ โดยรว่ มกันจดั ทำ� เปน็ ตารางบันทกึ ความดขี องบคุ คลใน
ท้องถนิ่

ระดับชนั้ ประถมศึกษาปีท่ี ๑-๓ l 37

๔. แตล่ ะกลมุ่ ช่วยกนั สรปุ ว่าจะน�ำสง่ิ ทด่ี ขี องบคุ คลนน้ั ไปเปน็ แนวทางในการปฏบิ ตั ใิ น
ชีวติ ประจำ� วนั ได้อย่างไรบา้ ง โดยสรปุ ลงในตารางตามหาคนดใี นท้องถ่ิน

๕. แต่ละกล่มุ สง่ ตวั แทนนำ� เสนอหน้าชน้ั และช่วยกันเตมิ เตม็ ให้สมบูรณ์
๖. ครูให้นักเรียนช่วยกันคิดว่า บุคคลท่ีท�ำไม่ดีส่วนใหญ่เป็นคนอย่างไร (คนทุจริต)
จะมีผลเสยี อยา่ งไรบา้ ง (เชน่ ไม่ได้รับการยกยอ่ ง / ไมม่ ีคนกล่าวถงึ / ถูกว่ากล่าว / ไม่ได้รบั
การยอมรบั จากผู้อน่ื / ไม่มีใครน�ำพฤตกิ รรมมาปฏิบัตเิ ป็นตัวอยา่ งฯ) นักเรยี นควรนำ� ไปเปน็
แบบอย่างหรอื ไม่ (ไมค่ วร)
๗. ครูและนกั เรียนช่วยกันสรปุ เพิม่ เตมิ ว่า การทน่ี ักเรียนสามารถบอกความดี ผลท่ี
เกดิ จากการท�ำความดี และสง่ิ ทด่ี ีที่เราสามารถน�ำไปปฏิบตั ิของบุคคลท่นี กั เรยี นยกตวั อยา่ งได้
แสดงวา่ นกั เรยี นมที กั ษะกระบวนการคดิ จำ� แนกแยกแยะวา่ สง่ิ ใดดี ทเี่ ราควรนำ� ไปปฏบิ ตั เิ พอ่ื ให้
เป็นทย่ี อมรบั ของสังคม และสิ่งใดไมด่ ีเราไม่ควรน�ำไปปฏบิ ตั ิ เพราะอาจเกิดผลเสยี แก่เราใน
เร่ืองการทุจริตได้

สอื่ / อุปกรณ์ / แหลง่ เรียนรู้
๑. ใบความรู้ ตัวอยา่ งบคุ คลทที่ ำ� ความดี
๒. กระดาษขนาด เอ ๔ กลุ่มละ ๓ แผ่น
๓. ดินสอ / ปากกาเมจกิ
๔. โรงเรยี นและชุมชน

การวัดผลและประเมินผล
๑. สงั เกตพฤติกรรมในการปฏบิ ัตงิ านตามสภาพจริง
๒. ตรวจผลงานการบันทกึ ความดขี องบคุ คลในทอ้ งถิ่น

ขอ้ เสนอแนะ
ครูสามารถท่ีจะยกตัวอย่างบุคคลในโรงเรียนหรือในชุมชนให้หลากหลาย เพื่อให้

นกั เรียนคิดวิเคราะห์ แยกแยะ ไดต้ ามความเหมาะสมของแตล่ ะชั้น

38 l แนวทางการจัดกิจกรรมการเรียนการสอน

ตัวอย่างบุคคลท่ที ำ� ความดีในชุมชน
ช่อื บคุ คลทที่ �ำความด ี นางเสาวนิตย์ โกสมุ า

ความดีที่ท�ำ ผลทเ่ี กิดจากการทำ� ความดี สิ่งดที ีเ่ ราสามารถ

นำ� ไปปฏิบตั ิ

๑.ให้คำ� ปรกึ ษาและช่วยเหลอื แก่ -บุคคลในชมุ ชนเคารพนบั ถือ -การมีน้�ำใจช่วยเหลือเอื้อเฟื้อ

บุคคลในชมุ ชนทีเ่ ดือดร้อนท้งั เผอ่ื แผ่

การงานและการเงิน

๒.อาสาฝึกอาชพี ให้กับบุคคลใน -ชาวบา้ นมีอาชพี และรายได้เสริม -การใชค้ �ำพูดทีอ่ ่อนโยน

ชมุ ชนและบริเวณใกลเ้ คียง -ประชาสงเคราะหจ์ งั หวดั สงิ หบ์ รุ ยี กยอ่ ง -ความเสียสละ

ใหเ้ ปน็ ครผู เู้ สยี สละ -ใชเ้ วลาวา่ งใหเ้ กดิ ประโยชน์

-กรมแรงงานจงั หวดั มอบโล่ “บคุ คล -การใหว้ ชิ าความรู้

ตวั อยา่ ง” -มจี ติ สาธารณะ

-การทำ� งานอยา่ งมรี ะเบยี บ

๓.ปฏิบัติตนเป็นแบบอย่างของ -มฐี านะมนั่ คง จนเปน็ ทยี่ อมรบั นบั ถอื -ความพอเพยี ง ความประหยดั

ความพอเพยี งในเรอื่ งความ ของบคุ คลทวั่ ไป และความรบั ผิดชอบ

ประหยัด ความรบั ผดิ ชอบ -ความซื่อสัตยส์ จุ รติ

๔.พดู จาไพเราะ ชอบชว่ ยเหลอื ผอู้ น่ื ชมุ ชนให้ความเคารพนบั ถอื - การใชค้ ำ� พดู ทอ่ี อ่ นโยน
- มจี ติ สาธารณะ

๕.เปน็ คนซอ่ื สตั ยส์ จุ รติ ไมค่ ดโกง ชุมชนใหค้ วามเคารพนบั ถอื ความซอื่ สตั ยส์ จุ รติ

ระดบั ชั้นประถมศึกษาปที ่ี ๑-๓ l 39

ตารางบนั ทึกความดีของบุคคลในท้องถิ่น
กล่มุ ที่ …………………………..

ชอ่ื บคุ คลท่ที ำ� ความดี ความดที ่ที ำ� ผลทเ่ี กิดจาก สิ่งทดี่ ที ีส่ ามารถ
การทำ� ความดี นำ� ไปปฏบิ ัติ



รายชื่อสมาชิกในกลุ่ม ๑. …………………………………..
๒. ………………………………….
๓. ………………………………….

40 l แนวทางการจดั กิจกรรมการเรยี นการสอน

แบบสงั เกตพฤติกรรม กจิ กรรมตามหาคนดี

ชอ่ื -สกลุ ..........................................................ชนั้ ....................วนั ท.่ี ......เดอื น.......................พ.ศ................

คำ� ช้ีแจง
๑. กาเครื่องหมาย () ลงในช่องพฤติกรรมของนักเรยี นตามรายการ ให้ตรงกับความเปน็ จริง

๒. รายการท่ีนกั เรียนได้ปฏิบัติ ได้ ๑ คะแนน ถา้ ไม่ปฏบิ ตั ิ ได้ ๐ คะแนน

ลำ� ดับ รายการประเมนิ พฤติกรรม

ปฏิบตั ิ ไมป่ ฏิบัติ

๑ ความซื่อสตั ย์

๒ ความกตญั ญกู ตเวที

๓ ความเออ้ื เฟื้อเผอ่ื แผ่

๔ ความประหยัด

๕ มจี ติ สาธารณะ

รวม


สรุปผลการประเมิน  ผา่ น  ไมผ่ า่ น



ลงชอื่ ...................................................................ผสู้ ังเกต

(.................................................................)

วนั ที.่ ........ เดือน ............................... พ.ศ. ......................

เกณฑ์การใหค้ ะแนนในรายการที่นักเรยี นปฏิบัติ ดมี าก
ดี
๕ คะแนน หมายถึง ได้ระดบั พอใช้
๔ คะแนน หมายถงึ ได้ระดับ ปรบั ปรุง
๓ คะแนน หมายถงึ ได้ระดับ
ต�ำ่ กว่า ๓ คะแนน หมายถึง ไดร้ ะดับ

เกณฑก์ ารตดั สิน
นักเรยี นตอ้ งได้ ๓ คะแนนขนึ้ ไป จึงจะถือวา่ ผ่าน

ระดบั ช้ันประถมศกึ ษาปที ่ี ๑-๓ l 41

42 l แนวทางการจดั กจิ กรรมการเรียนการสอน

กจิ กรรมท่ี ๓

ชอื่ กจิ กรรม แยกใหช้ ดั ….จัดให้ถกู เวลา ๑ ชวั่ โมง

สอดคลอ้ งกบั คุณลกั ษณะของผเู้ รยี น ทักษะกระบวนการคิด

สอดคลอ้ งกับคณุ ลกั ษณะอ่นื ๆ มวี ินยั

ตวั ชว้ี ดั
๑.๑ มีทกั ษะการจำ� แนกแยกแยะและเปรยี บเทียบข้อดีข้อเสีย

แนวคิด

การจ�ำแนกแยกแยะและเปรียบเทียบข้อดีข้อเสียของการกระท�ำที่ดี (ไม่ทุจริต) และ
การกระท�ำที่ไม่ดี (ทุจริต) นักเรียนต้องใช้ทักษะกระบวนการคิดและน�ำผลท่ีได้จากการคิด
มาเลือกปฏิบัติในสง่ิ ที่ดี (ไม่ทจุ ริต) และไมเ่ ลือกปฏิบตั ใิ นส่งิ ทไี่ ม่ดี (ทุจรติ )

จุดประสงค์

๑. เพ่อื ใหน้ กั เรยี นจำ� แนกแยกแยะพฤติกรรมดีและไม่ดไี ด้
๒. เพอ่ื ใหน้ กั เรยี นเปรยี บเทยี บขอ้ ดขี องพฤตกิ รรมทดี่ ี และขอ้ เสยี ของพฤตกิ รรมไมด่ ไี ด้
๓. เพอ่ื ใหน้ ักเรยี นบอกประโยชน์ และโทษของพฤตกิ รรมทีด่ แี ละไมด่ ีได้

ขนั้ ตอน / กจิ กรรม

๑. ครูให้นักเรียนแต่ละคนช่วยกันบอกว่าแต่ละวันนักเรียนท�ำอะไรบ้างตั้งแต่เช้าถึงค�่ำ
(เช่น ดทู วี ี ช่วยแมถ่ ูบา้ น/ล้างจาน ท�ำความสะอาดห้องเรยี น / อาคารสถานท่ี การเลน่ / เที่ยว)

๒. นักเรียนร่วมกนั วิเคราะหพ์ ฤตกิ รรมท่ีควรท�ำและไมค่ วรทำ�
๓. ครูแจกใบงานท่ี ๑ เรื่อง งานท่ีฉนั ท�ำในแต่ละวนั ให้นักเรียนคนละ ๑ แผน่ ให้
นกั เรยี นปฏิบตั ิงานตามคำ� ช้ีแจงทกี่ �ำหนดให้ในใบงาน
๔. ครูสุ่มนักเรยี น ๓ - ๔ คน นำ� เสนอผลการปฏบิ ตั ิงานตามใบงานที่ ๑ แลว้ น�ำใบ
งานของทกุ คนไปตดิ ที่ป้ายนิเทศในหอ้ งเรยี น ใหเ้ พื่อนทกุ คนได้ร่วมกันวิเคราะห์ เปรียบเทียบ
ขอ้ ดขี องพฤตกิ รรมทด่ี ี และข้อเสียของพฤตกิ รรมที่ไมด่ ี
๕. ครูใหน้ ักเรยี นทำ� ใบงานท่ี ๒ เรอ่ื ง แยกให้ชัด…จดั ให้ถูก

ระดบั ช้ันประถมศึกษาปที ่ี ๑-๓ l 43

๖. ครแู ละนกั เรยี นร่วมกันวเิ คราะหจ์ ากใบงานที่ ๒ และใหบ้ อกถงึ ประโยชน์และโทษ
ของพฤตกิ รรมที่ดีและไม่ดี และถามนักเรียนดังต่อไปน้ี

๖.๑ นกั เรียนควรปฏิบัติตนอยา่ งไร
๖.๒ นกั เรยี นคิดวา่ คนทีม่ ีพฤติกรรมดี จะสง่ ผลต่อการทำ� ดีอยา่ งไรบ้าง
๖.๓ นกั เรียนคิดว่าคนที่มีพฤติกรรมไม่ดี จะส่งผลต่อการทำ� ไมด่ ีอย่างไรบ้าง
๗. ครูและนักเรียนช่วยกันสรุป และเปรียบเทียบข้อดีและข้อเสียของการกระท�ำท่ีดี
(สจุ รติ ) และการกระทำ� ไมด่ ี (ทจุ รติ )ได้ นกั เรยี นตอ้ งใชท้ กั ษะกระบวนการคดิ และนำ� ผลทไ่ี ดจ้ าก
การคิดมาใช้ในการเลือกพฤติกรรมหรือการกระท�ำที่ดีไปปฏิบัติในชีวิตประจ�ำวัน และไม่เลือก
หรือหลกี เล่ียงพฤติกรรมหรอื การกระท�ำท่ีไมด่ ไี ปปฏบิ ัติ เปน็ การสร้างภมู ิคมุ้ กนั ให้นักเรียนไม่
ดีหรอื เปน็ คนทุจริตในอนาคต

สอ่ื / อุปกรณ์ / แหลง่ เรยี นรู้
๑. ใบงาน เรอ่ื ง งานที่ฉันท�ำในแตล่ ะวัน
๒. ใบงาน เรอื่ ง แยกให้ชัด….จัดใหถ้ ูก
๓. ปา้ ยนิเทศ

การวัดผลและประเมนิ ผล
๑. สงั เกตพฤตกิ รรมนักเรียนขณะปฏบิ ัติกิจกรรม
๒. ตรวจใบงานเร่ือง แยกให้ชัด….จัดใหถ้ กู
๓. ตรวจผลงานการจดั ปา้ ยนเิ ทศ

ข้อเสนอแนะ
๑. ควรเพิ่มเตมิ วธิ กี ารจดั ป้ายนเิ ทศให้นกั เรยี น เพื่อเปน็ แนวทางในการจัดปา้ ย
๒ ควรเพมิ่ พฤตกิ รรมดแี ละไมด่ ใี นใบงานใหม้ มี ากขอ้ และเหมาะสมกบั วยั ของนกั เรยี น
๓. พฤตกิ รรมทดี่ /ี ไมด่ ี ควรเนน้ เร่ืองความสุจรติ หรอื ทุจริตให้มาก

44 l แนวทางการจดั กจิ กรรมการเรียนการสอน

ใบงาน
เร่อื ง งานท่ีฉันทำ� ในแตล่ ะวนั

ชอื่ – สกุล ................................................................................ ชนั้ ............................ เลขท่ี .................

คำ� ส่ัง

๑. ใหน้ ักเรียนบอกงานที่นกั เรียนทำ� ในแต่ละวนั วา่ นกั เรียนทำ� งานอะไรบา้ ง
๒. ใหน้ กั เรียนจ�ำแนกว่างานทที่ ำ� ในแต่ละวนั งานใดเปน็ การกระทำ� ทีด่ ี (สจุ ริต) และงานใด

เปน็ การกระท�ำท่ีไมด่ ี (ทจุ ริต)
๓. ใหน้ กั เรยี นบอกประโยชนข์ องการกระทำ� ทด่ี ี (สจุ รติ ) และบอกโทษของการกระทำ� ทไี่ มด่ ี (ทจุ รติ )

๑. งานท่ีนักเรียนท�ำในแตล่ ะวนั ได้แก่ ๖.
๑. ๗.
๒. ๘.
๓. ๙.
๔. ๑๐.
๕.

๒. จำ� แนกงานทที่ ำ� ในแตล่ ะวนั วา่ งานใดเปน็ การกระทำ� ทดี่ ี (ไมท่ จุ รติ ) และงานใดเปน็ การกระทำ� ทไ่ี มด่ ี (ทจุ รติ )

การกระทำ� ทดี่ ี (สุจริต) การกระท�ำทีไ่ มด่ ี (ทุจริต)

๑. ช่วยแมถ่ ูบ้าน (ตัวอยา่ ง) ๑. ไมท่ �ำความสะอาดหอ้ งเรยี น (ตัวอย่าง)

๒. ๒.

๓. ๓.

๔. ๔.

๕. ๕.

๖. ๖.

๓. บอกประโยชนข์ องการกระทำ� ด(ี ไมท่ ุจรติ ) และบอกโทษของการกระท�ำที่ไมด่ ี (ทจุ รติ )

ประโยชน์ของการกระท�ำด(ี สจุ ริต) โทษของการกระท�ำทไี่ มด่ ี (ทจุ ริต)

๑. ได้รับค�ำชมเชย (ตัวอยา่ ง) ๑. ถกู ลงโทษ (ตัวอย่าง)

๒. ๒.

๓. ๓.

๔. ๔.

๕. ๕.

๖. ๖.

ระดับชั้นประถมศกึ ษาปีที่ ๑-๓ l 45

ใบงาน
เร่อื ง แยกใหช้ ัด….จดั ใหถ้ กู

ชอื่ – สกลุ ................................................................................ ชน้ั ............................ เลขที่ .................

ค�ำช้ีแจง

๑. ให้นกั เรยี นแยกแยะพฤตกิ รรมท่กี �ำหนดให้ และเปรยี บเทยี บข้อดขี องพฤตกิ รรมดี

ข้อเสยี ของพฤตกิ รรมไม่ดี

๒. ใหน้ ักเรียนบอกประโยชน์ของพฤติกรรมดี และบอกโทษของพฤติกรรมไมด่ ี และ
นำ� หมายเลข หน้าข้อใสใ่ น 


๑. พูดคำ� หยาบ ๑๑. ดแู ลทรัพย์สนิ ของโรงเรยี น

๒. ขยนั ความสะอาด ๑๒. เก็บทนี่ อนไม่เปน็ ระเบียบ
๓. มาโรงเรยี นแตเ่ ช้าทกุ วนั ๑๓. นอนตื่นแต่เชา้ ทกุ วนั
๔. หยิบของเพอื่ นมาใช้โดยไมข่ ออนุญาต ๑๔. มาโรงเรยี นสาย
๕. ทิ้งขยะไมเ่ ป็นที่ ๑๕. ข้ีเกียจท�ำการบ้าน
๖. ชว่ ยแมท่ �ำงาน ๑๖. ทิ้งขยะลงถงั ขยะ
๗. ประหยัดและใช้ของคมุ้ คา่ ๑๗. ขีดเขียนฝาผนัง
๘. แตง่ กายสกปรก ๑๘. พดู สภุ าพเรียบรอ้ ย
๙. ทำ� ลายทรัพยส์ นิ ของโรงเรียน ๑๙. แต่งกายสะอาด
๑๐. เก็บที่นอนเป็นระเบยี บ ๒๐. สรุ ุ่ยสุร่าย

พฤติกรรมดี พฤติกรรมไม่ดี
๑๘ พดู สภุ าพเรียบรอ้ ย (ตวั อยา่ ง) ๑ พูดค�ำหยาบ (ตวั อย่าง) โทษ
ประโยชน์ ทำ� ใหผ้ อู้ ื่นรักใคร่ ฯลฯ ทำ� ใหไ้ มม่ ใี ครอยากคบด้วย ฯลฯ

 ............................................................................... ................................................................................

ประโยชน์ ........................................................................ โทษ ................................................................................

........................................................................................... ............................................................................................

 ............................................................................... ................................................................................

ประโยชน์ ........................................................................ โทษ ................................................................................

........................................................................................... ............................................................................................

46 l แนวทางการจัดกิจกรรมการเรยี นการสอน

 ............................................................................... ................................................................................

ประโยชน์ ........................................................................ โทษ ................................................................................
........................................................................................... ............................................................................................

 ............................................................................... ................................................................................

ประโยชน์ ........................................................................ โทษ ................................................................................
........................................................................................... ............................................................................................

 ............................................................................... ................................................................................

ประโยชน์ ........................................................................ โทษ ................................................................................
........................................................................................... ............................................................................................

 ............................................................................... ................................................................................

ประโยชน์ ........................................................................ โทษ ................................................................................
........................................................................................... ............................................................................................

 ............................................................................... ................................................................................

ประโยชน์ ........................................................................ โทษ ................................................................................
........................................................................................... ............................................................................................

 ............................................................................... ................................................................................

ประโยชน์ ........................................................................ โทษ ................................................................................
........................................................................................... ............................................................................................

 ............................................................................... ................................................................................

ประโยชน์ ........................................................................ โทษ ................................................................................
........................................................................................... ............................................................................................

เกณฑก์ ารใหค้ ะแนน ใบงานเรอื่ ง แยกให้ชดั ….จดั ให้ถกู
- เปรยี บเทยี บข้อด/ี ข้อเสยี ของพฤติกรรมและตอบคำ� ถามไดถ้ ูกต้อง ๑๕ – ๑๘ คะแนน ดีมาก
- เปรยี บเทยี บขอ้ ด/ี ข้อเสยี ของพฤตกิ รรมและตอบค�ำถามไดถ้ ูกต้อง ๑๒ – ๑๔ คะแนน ดี
- เปรยี บเทยี บข้อด/ี ขอ้ เสยี ของพฤตกิ รรมและตอบคำ� ถามไดถ้ กู ตอ้ ง ๙ – ๑๑ คะแนน พอใช้
- เปรยี บเทยี บขอ้ ด/ี ขอ้ เสยี ของพฤตกิ รรมและตอบคำ� ถามไดถ้ กู ตอ้ งนอ้ ยกวา่ ๙ คะแนน ปรบั ปรงุ

เกณฑ์การผ่าน
นักเรียนต้องได้ ๙ คะแนนข้ึนไป ถอื ว่า “ผ่าน”

ระดับชั้นประถมศกึ ษาปที ่ี ๑-๓ l 47

แบบสังเกตพฤติกรรม ขณะปฏบิ ัตกิ จิ กรรม

ชอ่ื -สกลุ ..........................................................ชน้ั ....................วนั ท.่ี ......เดอื น.......................พ.ศ................

คำ� ชี้แจง
๑. กาเครอ่ื งหมาย () ลงในชอ่ งพฤติกรรมของนกั เรยี นตามรายการ ให้ตรงกบั ความเป็นจริง

๒. รายการที่นักเรียนได้ปฏบิ ัติ ได้ ๑ คะแนน ถ้าไมป่ ฏิบตั ิ ได้ ๐ คะแนน

ล�ำดบั รายการประเมิน พฤตกิ รรม

ปฏบิ ตั ิ ไมป่ ฏบิ ตั ิ

๑ มีความรับผิดชอบ

๒ มีวินัย

๓ มีความเสียสละ

๔ มีส่วนร่วมในการทำ� กจิ กรรม

๕ มจี ิตสาธารณะ

รวม


สรุปผลการประเมิน  ผ่าน  ไมผ่ า่ น



ลงชอื่ ...................................................................ผสู้ งั เกต

(.................................................................)

วันที่......... เดอื น ............................... พ.ศ. ......................

เกณฑก์ ารใหค้ ะแนนในรายการทน่ี ักเรยี นปฏบิ ัติ ดมี าก
ดี
๕ คะแนน หมายถึง ไดร้ ะดบั พอใช้
๔ คะแนน หมายถึง ไดร้ ะดับ ปรับปรงุ
๓ คะแนน หมายถึง ไดร้ ะดับ
ตำ่� กวา่ ๓ คะแนน หมายถึง ได้ระดับ

เกณฑ์การตดั สิน
นักเรยี นตอ้ งได้ ๓ คะแนนขนึ้ ไป จงึ จะถอื วา่ ผ่าน

48 l แนวทางการจัดกิจกรรมการเรยี นการสอน

กิจกรรมท่ี ๔

ชือ่ กจิ กรรม คุณค่าเพือ่ นแท ้ เวลา ๑ ชวั่ โมง

สอดคลอ้ งกับคุณลกั ษณะของผ้เู รียน ทกั ษะกระบวนการคดิ

สอดคล้องกับคณุ ลกั ษณะอ่นื ๆ มีวนิ ัย มจี ติ สาธารณะ

ตัวชวี้ ัด
๑.๑ มีทกั ษะการจำ� แนก เปรียบเทียบแยกแยะ
๑.๒ มีทักษะกระบวนการคดิ เชงิ เหตผุ ล คดิ อย่างมีวจิ ารณญาณ

แนวคิด

การจ�ำแนกเปรียบเทียบแยกแยะ พฤติกรรมที่ดีและไม่ดีและสามารถบอกถึงผลที่เกิด
จากพฤติกรรมท่ีดีและพฤติกรรมท่ีไม่ดีแสดงให้เห็นว่า นักเรียนมีทักษะการคิด การจ�ำแนก
แยกแยะ และเปรียบเทียบ ซ่ึงจะช่วยให้นักเรียนรู้จักการเลือกพฤติกรรมท่ีดีไม่ทุจริต มาเป็น
แนวทางในการปฏบิ ัติในชวี ติ ประจ�ำวนั และหลกี เลย่ี งพฤตกิ รรมทไี่ มด่ ี (ทุจรติ ) ไม่น�ำมาปฏบิ ตั ิ
ในชวี ิตประจ�ำวนั

จุดประสงค์

๑. เพอ่ื ใหน้ กั เรยี นสามารถจำ� แนกแยกแยะและเปรยี บเทยี บพฤตกิ รรมทดี่ ี (สจุ รติ ) และ
ไมด่ ี (ทจุ รติ ) ได้

๒. เพื่อให้นักเรียนสามารถจ�ำแนกข้อดีของพฤติกรรมท่ีดี(สุจริต) และข้อเสียของ
พฤตกิ รรมทีไ่ มด่ ี (ทุจรติ )ได้

๓. เพื่อให้นักเรียนรู้จักวิเคราะห์ผลดีและผลเสียของพฤติกรรมท่ีดีและไม่ดีได้อย่าง
สมเหตสุ มผลความนา่ เช่ือถอื และคุณคา่ ของการกระท�ำ / การไมก่ ระท�ำของตนเองและผ้อู ื่น

ขั้นตอน / กจิ กรรม
๑. ครสู นทนาซักถามนกั เรยี นเกีย่ วกบั เพ่อื นของนักเรียนวา่
- เพ่ือนสนิทของนักเรยี น คอื ใคร
- เพราะเหตใุ ดจึงเลอื กเขาเปน็ เพ่ือนสนทิ
- พฤติกรรมของเพื่อนที่แสดงต่อนักเรียน และนักเรียนประทับใจที่สุดได้แก่

พฤตกิ รรมใดและใหน้ ักเรยี นเขยี นในแผ่นกระดาษ A๔ ท่คี รูแจกให้

ระดบั ชัน้ ประถมศึกษาปที ่ี ๑-๓ l 49

๒. แบ่งนักเรียนเป็นกลุ่ม กลุ่มละเท่าๆกัน ครูแจกนิทานเร่ือง น�้ำหวานเพื่อนรัก

ให้นักเรียนทุกคนในแต่ละกลุ่มอ่าน แล้วให้ช่วยกันตอบค�ำถามจากนิทานลงในใบงานท่ี ๑

เรื่อง นำ�้ หวานเพื่อนรกั

๓. แต่ละกลุ่มน�ำใบงานที่ตอบค�ำถามไปติดท่ีป้ายนิเทศในห้องเรียน และให้นักเรียน

ไปศึกษาแลกเปล่ียนเรยี นรู้ของเพือ่ นมาเตมิ เตม็ ในค�ำตอบจากใบงานของกลุ่มตน

๔. นักเรยี นแตล่ ะกล่มุ รว่ มกันน�ำเสนอผลงานของตนเอง

๕. ครแู ละนกั เรยี นรว่ มกนั เฉลยคำ� ตอบตามใบงาน เรอื่ ง นำ�้ หวานเพอ่ื นรกั ใหน้ กั เรยี น

ฟังรวมท้ังร่วมอภิปรายเก่ียวกับการกระท�ำของตัวละครในเร่ืองและตรวจสอบกับค�ำตอบ

ในใบงานของกลุม่ ตน ถา้ ข้อใดตอบไม่ถูกตอ้ งใหป้ รบั แก้ไขคำ� ตอบให้ถูกต้อง

๖. ครูและนักเรียนรว่ มกันวเิ คราะห์ สรุปผลที่ได้จากการกระท�ำของตัวละครในนทิ าน

โดยให้ตอบคำ� ถาม ดังนี้

๖.๑ พฤติกรรมดี และไม่ดี ได้แก่อะไรบ้าง

๖.๒ ให้นักเรียนจ�ำแนกข้อดีของพฤติกรรมท่ีดีและข้อเสียของพฤติกรรมไม่ดี

ไดแ้ ก่อะไรบ้าง

๖.๓ นักเรียนตอบค�ำถามถึงคุณค่าของการกระท�ำต่อตนเองและผู้อื่นควรท�ำ

อย่างไร

๖.๔ นักเรียนตอบค�ำถามถึงคุณค่าของการไม่ควรกระท�ำต่อตนเองและผู้อ่ืน

ควรท�ำอย่างไร


ส่ือ / อปุ กรณ์ / แหล่งเรียนรู้

๑. นทิ าน เร่อื ง นำ้� หวานเพ่ือนรกั

๒. ใบงาน เรือ่ ง น�ำ้ หวานเพ่ือนรัก

๓. ปา้ ยนิเทศ

การวดั ผลและประเมินผล
๑. ตรวจการตอบคำ� ถามในใบงาน เร่อื ง น้ำ� หวานเพือ่ นรกั
๒. การซกั ถามและการตอบคำ� ถามของนกั เรยี น

ขอ้ เสนอแนะ

๑. ครอู าจหาภาพ / ส่อื ประกอบนิทาน
๒. ครคู วรเล่านทิ านประกอบภาพ/ส่ือ เรอื่ ง น้ำ� หวานเพื่อนรัก กอ่ นนกั เรยี นท�ำใบงาน
๓. ให้นกั เรยี นแสดงบทบาทสมมุติ

50 l แนวทางการจัดกิจกรรมการเรยี นการสอน