200 | รายงานประจ าปี 2566 ส านักพัฒนาอาหารสัตว์ สนับสนุนกิจกรรมในพระราชดำริ มอบหญ้าแห้งโครงการโคกหนองนาโมเดล จังหวัดน่าน มอบหญ้าแห้งศูนย์วิจัยและผลิตน้ำเชื้อแช่แข็งพ่อโคพันธุ์ โครงการหลวงอินทนนท์ จังหวัดเชียงใหม่ ช่วยเหลือผู้ประสบภัยธรรมชาติ กิจกรรมคลินิกเกษตรเคลื่อนที่ ศูนย์วิจัยและพัฒนาอาหารสัตว์แพร่
รายงานประจ าปี 2566 ส านักพัฒนาอาหารสัตว์| 201 โครงการอันเนื่องมาจากพระราชดำริ โครงการพัฒนาที่ดินมูลนิธิชัยพัฒนาบ้านดงพระพร (ศูนย์ผลิตและกระจายพันธุ์สัตว์) จังหวัดเชียงราย วัตถุประสงค์: 1. ผลิตแพะ และโคพระราชทาน 2. สาธิตและฝึกอบรมเทคโนโลยีการเลี้ยงแพะ โค และการผลิตอาหารสัตว์ โดยใช้วัสดุในท้องถิ่น 3. ศึกษาวิจัย และพัฒนาเทคโนโลยีการเลี้ยงสัตว์ บทบาทภารกิจของศูนย์วิจัยและพัฒนาอาหารสัตว์เชียงราย โครงการมีแปลงหญ้าอาหารสัตว์จำนวน 103 ไร่ โดยศูนย์วิจัยและพัฒนาอาหารสัตว์เชียงราย มีหน้าที่ให้คำแนะนำ การปลูก การจัดการ การตัดหญ้าอาหารสัตว์ไปใช้ประโยชน์ และการควบคุมคุณภาพ หญ้าอาหารสัตว์โดยการจัดการแปลงหญ้าอาหารสัตว์ในโครงการฯ แปลงที ่ 1 และ 2 เป็นแปลงหญ้า เนเปียร์ปากช่อง 1 แปลงที่ 3 แปลงสาธิตเนเปียร์ปากช่อง 1 หญ้ากินนีสีม่วง และหม่อน และแปลงที่ 4 และ 5 เป็นแปลงหญ้ารูซี่ ศูนย์วิจัยและพัฒนาอาหารสัตว์เชียงราย
202 | รายงานประจ าปี 2566 ส านักพัฒนาอาหารสัตว์ โครงการ ปลูกสร้างแปลงพืชอาหารสัตว์สำหรับกระบือ ภายใต้โครงการอนุรักษ์ พันธุ์กระบือในพื้นที่เวียงหนองหล่ม อำเภอแม่จัน จังหวัดเชียงราย วัตถุประสงค์: 1. เพื่อส่งเสริมอาชีพการเลี้ยงกระบือในพื้นที่เวียงหนองหล่ม 2. เพื่อให้มีพืชอาหารสัตว์คุณภาพเลี้ยงกระบือในพื้นที่เวียงหนองหล่ม วิธีการดำเนินการ : ติดตามให้คำแนะนำการจัดการแปลงพืชอาหารสัตว์ และสนับสนุนเมล็ดพันธุ์ ท่อนพันธุ์พืชอาหาร สัตว์ แก่เกษตรกรเพื่อนำไปขยายพื้นที่แปลงพืชอาหารสัตว์ ผลการดำเนินการ : 1. ติดตามให้คำแนะนำ การจัดการแปลงพืชอาหารสัตว์ จำนวน 6 ครั้ง 2. สนับสนุนเมล็ดพันธุ์พืชอาหารสัตว์แก่เกษตรกรผู้เลี้ยงกระบือ จำนวนรวม 430 กิโลกรัม ดังนี้ -เมล็ดพันธุ์หญ้ารูซี่ จำนวน 200 กิโลกรัม -เมล็ดพันธุ์หญ้าอะตราตัม จำนวน 170 กิโลกรัม -เมล็ดพันธุ์กระถิน จำนวน 60 กิโลกรัม 3. มีพื้นที่ปลูกพืชอาหารสัตว์คุณภาพดี 215 ไร่ ในพื้นที่เวียงหนองหล่ม
รายงานประจ าปี 2566 ส านักพัฒนาอาหารสัตว์| 203 โครงการการเพิ่มประสิทธิภาพการผลิตปศุสัตว์ในฟาร์มเกษตรกร (การใช้อาหารทีเอ็มอาร์แห้ง (DTMR) เลี้ยงโครีดนมเพื่อลดต้นทุนการผลิตน้ำนม ในพื้นที่จังหวัดเพชรบูรณ์ ผลการดำเนินงาน : ให้ความรู้ เสริมทักษะการปรับสูตรอาหารสัตว์ที่เหมาะสม จำนวน 2 ฟาร์ม สามารถลดต้นทุน ด้านอาหารสัตว์ได้ ศูนย์วิจัยและพัฒนาอาหารสัตว์เพชรบูรณ์
204 | รายงานประจ าปี 2566 ส านักพัฒนาอาหารสัตว์ กิจกรรมคลินิกเกษตรเคลื่อนที่ ร่วมออกรายการวิทยุ รายการบอกข่าวเล่าเรื่องเกษตรและสหกรณ์ โครงการระบบส่งเสริมเกษตรแบบแปลงใหญ่ กิจกรรมหลักส่งเสริมการเลี้ยงสัตว์แบบแปลงใหญ่ เป้าหมาย : ฝึกอบรมเชิงปฏิบัติ หลักสูตร เพิ่มประสิทธิภาพการจัดการอาหารสัตว์และยกระดับมาตรฐาน ฟาร์มเกษตรกร จำนวน 10 ราย และ ให้บริการจัดการแปลงพืชอาหารสัตว์ของเกษตรกร จำนวน 100 ไร่ ผลการดำเนินงาน : ศูนย์วิจัยและพัฒนาอาหารสัตว์เพชรบูรณ์ ได้ถ ่ายทอดองค์ความรู้และฝึกอบรมเชิงปฏิบัติ เพิ ่มประสิทธิภาพการจัดการอาหารสัตว์และยกระดับมาตรฐานฟาร์ม เพื ่อลดต้นทุนอาหารสัตว์ให้กับ เกษตรกรในพื้นที่รับผิดชอบ ได้สำเร็จตามเป้าหมาย
รายงานประจ าปี 2566 ส านักพัฒนาอาหารสัตว์| 205 โครงการพัฒนาความมั่นคงด้านเสบียงสัตว์ ในพื้นที่จังหวัด พิษณุโลก วัตถุประสงค์: 1. เพื่อผลิตเสบียงสัตว์หญ้าแห้งสำรองไว้ในการช่วยเหลือเกษตรกร 2. เพื่อบรรเทาความเดือดร้อนของเกษตรกรที่ได้รับผลกระทบจากภัยแล้ง เป้าหมาย : มอบหญ้าแห้งให้แก่เกษตรกรผู้เลี้ยงสัตว์ที่ประสบภัยพิบัติเกษตรกร 27 ราย ผลการดำเนินการ : มอบหญ้าแห้งให้แก่เกษตรกรผู้เลี้ยงสัตว์ที่ประสบภัยพิบัติเกษตรกร 27 ราย โครงการการผลิตและการใช้อาหารสัตว์ คุณภาพสูง ราคาถูก ในพื้นที่จังหวัดตาก วัตถุประสงค์: 1. การคำนวณสูตรอาหารสัตว์ 2. การทำพืชอาหารหมัก 3. ผสมอาหารข้นใช้เอง เป้าหมาย : อบรมเกษตรกร สาธิตการทำพืชหมัก สาธิตการผสมอาหารข้นใช้เอง เกษตรกร 50 ราย ผลการดำเนินการ : อบรมเกษตรกร สาธิตการทำพืชหมัก สาธิตการผสมอาหารข้นใช้เอง เกษตรกร 50 ราย ศูนย์วิจัยและพัฒนาอาหารสัตว์สุโขทัย
206 | รายงานประจ าปี 2566 ส านักพัฒนาอาหารสัตว์ โครงการพัฒนาด้านการเกษตร กิจกรรมย่อยส่งเสริมและพัฒนาการขุนโคในแปลงใหญ่โคเนื้อ จังหวัดสุโขทัย เพื่อผลิตเนื้อโคคุณภาพ วัตถุประสงค์: 1. เพิ่มองค์ความรู้ในด้านการผลิตอาหารสัตว์ทดแทนอาหารข้นเพื่อลดต้นทุนการผลิตอาหาร คุณภาพสูง 2. สาธิตการผสมอาหารสัตว์ (อาหารข้น) ราคาถูก คุณภาพตรงความต้องการของสัตว์ 3. สาธิตการทำอาหารสัตว์ (อาหาร TMR) ราคาถูก คุณภาพตรงความต้องการของสัตว์ 4. สาธิตการทำอาหารสัตว์ (พืชหมัก) ราคาถูก คุณภาพตรงความต้องการของสัตว์ วิธีดำเนินงาน : 1. ฝึกอบรมเกษตรกรสมาชิกแปลงใหญ่โคเนื้อนาขุนไกร ตำบลนาขุนไกร อำเภอศรีสำโรง จังหวัด สุโขทัย หลักสูตร “การขุนโคเพื่อผลิตเนื้อโคเนื้อคุณภาพ” จำนวน 70 ราย 2. ร่วมบูรณาการติดตามผลการจัดการอาหารโคเนื้อในฟาร์มเกษตรกร ผลการดำเนินงาน : 1. เพิ ่มองค์ความรู้ในด้านการผลิตอาหารสัตว์ทดแทนอาหารข้นเพื ่อลดต้นทุนการผลิตอาหาร คุณภาพสูง พาทำพาใช้อาหารพืชหมัก อาหารข้นต้นทุนต่ำ อาหาร TMR ให้แก่เกษตรกรสมาชิกแปลงใหญ่ นาขุนไกรจำนวน 70 ราย 2. โคมีอัตราการเจริญเติบโตเฉลี่ยต่อวัน ( ADG ) 0.72 กิโลกรัมต่อวัน 3. ต้นทุนค่าอาหารต่ออัตราการเจริญเติบโตเฉลี่ยต่อวัน ( ADG ) ลดลง 44.58 %
รายงานประจ าปี 2566 ส านักพัฒนาอาหารสัตว์| 207 การดำเนินงานถ่ายทอดเทคโนโลยีการจัดการด้านอหารสัตว์เพื่อแก้ไขปัญหา คุณภาพน้ำนมดิบ ศูนย์วิจัยและพัฒนาอาหารสัตว์พิจิตร
208 | รายงานประจ าปี 2566 ส านักพัฒนาอาหารสัตว์ การใช้อาหาร DTMR เลี้ยงโครีดนมเพื่อลดต้นทุนการผลิตน้ำนม โครงการขยายพื้นที่ปลูกพืชอาหารสัตว์ 50,000 ไร่ เพื่อลดต้นทุนด้านอาหารสัตว์
รายงานประจ าปี 2566 ส านักพัฒนาอาหารสัตว์| 209 โครงการสร้างความมั่นคงด้านอาหารโคนมรองรับการเปิดเสรีทางการค้า (FTA) วัตถุประสงค์: เพื่อเพิ่มประสิทธิภาพการผลิตอาหารสัตว์เพื่อลดต้นทุนการผลิตน้ำนมดิบของเกษตรกรผู้เลี้ยงโคนม สถานที่ดำเนินการ : 1. สหกรณ์โคนมกำแพงแสน จำกัด ที่ตั้ง ตำบลดอนข่อย อำเภอกำแพงแสน จังหวัดนครปฐม 2. สหกรณ์โคนมไทย-เดนมาร์กสวนมะเดื่อ จำกัด ตำบลห้วยขุนราม อำเภอพัฒนานิคม จังหวัดลพบุรี การดำเนินงาน : ศูนย์วิจัยและพัฒนาอาหารสัตว์เพชรบุรี มีหน้าที่เป็นคณะทำงานและสนับสนุนการดำเนินงาน โครงการสร้างความมั่นคงด้านอาหารโคนม รองรับการเปิดเสรีทางการค้า (FTA) ตามคำสั่งสำนักพัฒนา อาหารสัตว์ที่ 11/2563 ให้มีอำนาจปฏิบัติในการติดตาม จัดประชุม นิทรรศการ รวมทั้งควบคุมการเบิก - จ่ายเงินตามโครงการสร้างความมั่นคงด้านอาหารโคนมรองรับการเปิดเสรีทางการค้า (FTA) รับผิดชอบดูแล ตามสัญญากู้ยืมเงินที ่ได้รับอนุมัติจากโครงการ ติดตามผลการปฏิบัติงาน ปัญหา อุปสรรค เสนอแนะ แนวทางการแก้ไข รายงานให้คณะกรรมการและกรมปศุสัตว์ทราบอย่างสม่ำเสมอ ตลอดจนดำเนินการ อื่นๆ ที่เกี่ยวข้อง จนกว่าจะสิ้นสุดโครงการ (ระยะเวลา 10 ปี พ.ศ. 2563 - 2573) ผลการดำเนินงาน : ได้ติดตามและสนับสนุนการดำเนินงานโครงการ สร้างความมั่นคงด้านอาหารโคนมรองรับการเปิด เสรีทางการค้า (FTA) ของสหกรณ์โคนมกำแพงแสน จำกัด ที่ตั้ง ตำบลดอนข่อย อำเภอกำแพงแสน จังหวัด นครปฐม ซึ ่งได้รับงบประมาณสำหรับดำเนินโครงการ (เงินยืม) จำนวน 26,470,000 บาท ผลการ ดำเนินการ ดังนี้ รายการ กู้ยืม เงินคืน รวม กู้เงินเพื่อจัดซื้อวัตถุดิบผลิตอ าหารครบส่วน 10,000,000 - 10,000,000 กู้เงินเพื่อจัดซื้อเครื่องจักรกล 1,619,800 - 1,619,800 คืนเงินค่าจัดซื้อเครื่องจักรกล - 14,850,200 14,850,200 รวมทั้งสิ้น 11,619,800 14,850,200 26,470,000 *สหกรณ์ฯ จ่ายคืนเงินต้นปีแรก (30 %) ของค่าจัดซื้อวัตถุดิบผลิตอาหารครบส่วน เป็นเงิน 3,000,000 บาท ศูนย์วิจัยและพัฒนาอาหารสัตว์เพชรบุรี ได้งบประมาณสำหรับดำเนินโครงการ (เงินจ่ายขาด) จำนวน 64,000 บาท ได้ ติดตามแนะนำสนับสนุนการดำเนินงานของสหกรณ์โคนมกำแพงแสน จำกัด รวมเบิกจ่ายไปแล้วทั้งสิ้น 15,662 บาท คงเหลือ 49,138 บาท ศูนย์วิจัยและพัฒนาอาหารสัตว์เพชรบุรี
210 | รายงานประจ าปี 2566 ส านักพัฒนาอาหารสัตว์ โครงการชั่งหัวมันตามพระราชดำริ 1. สนับสนุนหญ้าสดสำหรับเลี้ยงโคภายในโครงการ 2. ให้คำแนะนำการใช้และการปรับปรุงแปลงพืชอาหารสัตว์ภายในโครงการ 3. สนับสนุนเมล็ดพันธุ์หญ้ากินนี จำนวน 20 กิโลกรัม สำหรับขยายพื้นที่ปลูกหญ้าเพื่อรองรับโค – กระบือ ที่จะนำเข้ามาจากโครงการส่วนพระองค์ สวนจิตรลดา 4. จัดทำแผนของบประมาณในการจัดทำแปลงหญ้าสำหรับผลิตหญ้าแห้งสนับสนุนให้เพียงพอ 5. ร่วมกับหน่วยงานต่าง ๆ ในการดูแลและแก้ไขปัญหาการเลี้ยงสัตว์ภายในโครงการ ศูนย์เรียนรู้ทางการเกษตรเขากระปุก ตามพระราชดำริ 1. ให้คำแนะนำด้านการเลี้ยงสัตว์ 2. ให้คำแนะนำและสาธิตการจัดทำแปลงพืชอาหารสัตว์และทำพืชอาหารสัตว์หมัก 3. ให้คำแนะนำการใช้งาน การบำรุงรักษาบ่อแก๊สชีวภาพ
รายงานประจ าปี 2566 ส านักพัฒนาอาหารสัตว์| 211 โครงการขยายพื้นที่ปลูกพืชอาหารสัตว์ 50,000 ไร่ เพื่อลดต้นทุนด้านอาหารสัตว์ กิจกรรม หน่วยนับ เป้าหมาย ผลงาน ร้อยละ จำนวนเกษตรกรเข้าร่วมโครงการฯ ราย 254 251 99 จำนวนพื้นที่ทั้งหมด ไร่ 660 594 90 คลินิกเกษตรเคลื่อนที่ ศูนย์วิจัยและพัฒนาอาหารสัตว์สุพรรณบุรี
212 | รายงานประจ าปี 2566 ส านักพัฒนาอาหารสัตว์ โครงการชั่งหัวมันตามพระราชดำริ จังหวัดเพชรบุรี วัตถุประสงค์: ดูแลบำรุงแปลงพืชอาหารสัตว์(หญ้าแพงโกลา) ภายในศูนย์วิจัยและพัฒนาอาหารสัตว์ ประจวบคีรีขันธ์ สำหรับการผลิตเสบียงสัตว์แห้ง จำนวน 40 ไร่ แผนและผลงาน : โครงการชั่งหัวมันตามพระราชดำริ จังหวัดเพชรบุรีปีงบประมาณ 2566 กิจกรรม หน่วยนับ แผน ผลงาน ร้อยละ 1. ดูแลและจัดการแปลงหญ้าพืชอาหารสัตว์ ไร่ 40 40 100 โครงการขอคืนสถานภาพปลอดกาฬโรคแอฟริกาในม้า (AHS) การนำส ่งเสบียงสัตว์แห้ง (หญ้าแพงโกลา) เพื ่อสนับสนุนโครงการขอคืนสภาพปลอดกาฬโรค แอฟริกาในม้า (AHS) ณ บ้านเลขที ่ 200 หมู ่ที ่ 3 ต.ทับใต้ อ.หัวหิน จ.ประจวบคีรีขันธ์ จำนวน 25,200 กิโลกรัม (1,260 ฟ่อน) ศูนย์วิจัยและพัฒนาอาหารสัตว์ประจวบคีรีขันธ์
รายงานประจ าปี 2566 ส านักพัฒนาอาหารสัตว์| 213 โครงการทดสอบการใช้อาหารทีเอ็มอาร์แห้ง (DTMR) เลี้ยงโครีดนมเพื่อลดต้นทุน ในฟาร์มเกษตรกร วัตถุประสงค์: เพื่อศึกษาถึงผลผลิตน้ำนม คุณภาพน้ำนม ต้นทุนการผลิตอาหารทีเอ็มอาร์แห้งเลี้ยงแม่โค นมระยะรีดนมในฟาร์มของเกษตรกร สถานที่ทำการทดลองและเก็บข้อมูล : ดำเนินการทดสอบที่ฟาร์มโคนมของเกษตรกรที่เป็นสมาชิกของ สหกรณ์โคนมไทยเดนมาร์คอ่าวน้อย จำกัด จังหวัดประจวบคีรีขันธ์ คือ ฟาร์มคุณวิรัช สินสมุทร ผลการดำเนินงาน : หลังจากการทดสอบระยะเวลา 1 เดือน พบว่า ปริมาณน้ำนมเฉลี่ย และคุณภาพ น้ำนมมีแนวโน้มเพิ่มขึ้น และต้นทุนการผลิตลดลงเล็กน้อย ตารางการเปรียบเทียบปริมาณและองค์ประกอบทางเคมีน้ำนมก่อนและหลังการให้อาหารทีเอ็มอาร์แห้ง โครีดนมของสินสมุทรฟาร์ม สิ่งที่ศึกษา ก่อนทดสอบ (มิ.ย.66 ) หลังการทดสอบ (ก.ค.66) หมายเหตุ จำนวนโคทดลอง (ตัว) 5 5 ระยะเวลาทดสอบ (วัน) 30 30 การกินได้กก./วันกินได้รวม % นน.ตัว - 13.6/3 BCS 2.65 2.8 น้ำหนักโคทดสอบ 450 490 Fat (%) 3.9 3.9 ไม่ต่ำกว่า 3.40% Protein (%) 2.7 3.2 ไม่ต่ำกว่า 3 % Lactose (%) 4.5 4.5 ไม่ต่ำกว่า 4.40.% Solid not fat (%) 8.0 8.4 ไม่ต่ำกว่า 8.25% Total solid (%) 12.0 12.3 ไม่ต่ำกว่า 12.25% ต้นทุนค่าอาหาร (บาท/ตัว/วัน) 116.14 114.66 ปริมาณน้ำนมที่รีดได้เฉลี่ย (กก./ตัว/วัน) 11.4 11.76 ต้นทุนค่าอาหารในการผลิตน้ำนม (บาท/กก.) 10.18 9.75
214 | รายงานประจ าปี 2566 ส านักพัฒนาอาหารสัตว์ โครงการระบบส่งเสริมเกษตรแบบแปลงใหญ่ วัตถุประสงค์: 1. เพื่อส่งเสริมการรวมกลุ่มบริหารจัดการผลิตและตลาดของเกษตรกร 2. เพื่อลดต้นทุนการผลิตอาหารสัตว์ของแปลงใหญ่โคเนื้อ กระบือ และโคนม 3. เพื่อยกระดับการป้องกันโรคของฟาร์มปศุสัตว์รายย่อย ลดผลกระทบความเสียหายจากโรค ระบาดสัตว์ ส่งเสริมให้ผลผลิตปศุสัตว์มีคุณภาพและมีความปลอดภัยต่อผู้บริโภค เป้าหมายดำเนินงานกิจกรรมลดต้นทุนการผลิตอาหารสัตว์ และปรับระบบการเลี้ยงให้เป็นฟาร์ม GFM จังหวัด จำนวนแปลง เป้าหมายดำเนินงาน (แปลงใหญ่ปี 2566) อบรม (ราย) Motor Pool (ไร่) GFM (ราย) สุราษฎร์ธานี 1 10 100 10 ผลการดำเนินงาน : ความก้าวหน้าการส่งเสริมการผลิตและการใช้อาหารสัตว์ที่มีคุณภาพสูง ราคาถูก 1) กลุ่มเกษตรกรเป้าหมาย ลำดับ ชื่อกลุ่ม ที่ตั้ง เกษตรกร (ราย) พื้นที่ปลูก 1. กลุ่มผู้ผลิตพืชอาหารสัตว์เพื่อจำหน่าย อำเภอวิภาวดี – ท่าฉาง ตำบลปากฉลุย อ.ท่าฉาง จังหวัดสุราษฎร์ธานี 21 184 2. กลุ่มเลี้ยงวัวบางมะเดื่อ ตำบลบางมะเดื่อ อ.พุนพิน จ.สุราษฎร์ธานี 10 100 2) เป้าหมายส่งเสริมการผลิตและการใช้อาหารสัตว์คุณภาพ เป้าหมาย ผลิตพืชอาหารสัตว์ ต้นทุนการผลิตอาหารสัตว์ จำหน่าย (ตัน) เลี้ยงสัตว์(ตัน) (บาท/กิโลกรัม) กลุ่มผู้ผลิตพืชอาหารสัตว์เพื่อ จำหน่ายอำเภอวิภาวดี – ท่าฉาง 682 180 0.8 กลุ่มเลี้ยงวัวบางมะเดื่อ - 768 1.0 ศูนย์วิจัยและพัฒนาอาหารสัตว์สุราษฎร์ธานี
รายงานประจ าปี 2566 ส านักพัฒนาอาหารสัตว์| 215 โครงการขยายพื้นที่ปลูกพืชอาหารสัตว์ 50,000 ไร่ เพื่อลดต้นทุนด้านอาหารสัตว์ วัตถุประสงค์: 1. ขยายพื้นที่ปลูกพืชอาหารสัตว์ในโครงการฯ 50,000 ไร่ 2. สนับสนุนเมล็ดพันธุ์ ท ่อนพันธุ์ และกล้าพันธุ์พืชอาหารสัตว์พันธุ์ดีให้กับเกษตรกรและ กลุ่มเกษตรกรที่เข้าร่วมโครงการ ผลการดำเนินงาน : สนับสนุนเมล็ดพันธุ์ ท่อนพันธุ์พืชอาหารสัตว์ แก่เกษตรกรขยายพื้นที่ปลูกพืชอาหาร สัตว์เพื่อลดต้นทุนด้านอาหารสัตว์ และสร้างอาชีพ จังหวัด จำนวน สนับสนุนแล้ว เกษตรกร (ราย) พื้นที่ (ไร่) เกษตรกร (ราย) พื้นที่ (ไร่) สุราษฎร์ธานี 123 355 122 319 พังงา 74 176 74 176 ภูเก็ต 1 10 1 7 กระบี่ 6 56 6 54 นครศรีธรรมราช 3 9 3 7
216 | รายงานประจ าปี 2566 ส านักพัฒนาอาหารสัตว์ โครงการขยายพื้นที่ปลูกพืชอาหารสัตว์ 50,000 ไร่ เพื่อลดต้นทุนด้านอาหารสัตว์ วัตถุประสงค์: 1. ขยายพื้นที่ปลูกพืชอาหารสัตว์ในโครงการฯ 50,000 ไร่ 2. สนับสนุนเมล็ดพันธุ์ ท่อนพันธุ์ และกล้าพันธุ์พืชอาหารสัตว์พันธุ์ดีให้กับเกษตรกรและกลุ่ม เกษตรกรที่เข้าร่วมโครงการ ผลการดำเนินงาน : กิจกรรม หน่วยนับ เป้าหมาย ผลงาน ร้อยละ จำนวนเกษตรกรเข้าร่วมโครงการฯ ราย 95 95 100 จำนวนพื้นที่ทั้งหมด ไร่ 436 436 100 ศูนย์วิจัยและพัฒนาอาหารสัตว์ชุมพร
รายงานประจ าปี 2566 ส านักพัฒนาอาหารสัตว์| 217 โครงการตามพระราชดำริ โครงการต่อยอดโครงการฝายคลองลิพังอันเนื่องมาจากพระราชดำริ ตำบลลิพัง อำเภอปะเหลียน จังหวัดตรัง วัตถุประสงค์ : เพื่อเป็นแหล่งผลิตท่อนพันธุ์พืชอหหารสัตว์ สำหรับกระจายท่อนพันธุ์ให้เกษตรกรในพื้นที่ อำเภอปะเหลียนและอำเภอย่านตาขาว ผลการดำเนินงาน : จำนวน 1 แปลง พื้นที่ 1 ไร่ ปลูกพืชอาหารสัตว์ จำนวน 3 ชนิด ได้แก่ - หญ้าเนเปียร์ปากช่อง 1 จำนวน 400 กิโลกรัม - หญ้าแพงโกลา จำนวน 300,000 กิโลกรัม - หญ้ารูซี่ จำนวน 2 กิโลกรัม โครงการระบบส่งเสริมเกษตรแบบแปลงใหญ่ กลุ่มเกษตรกรแปลงใหญ่โคเนื้อตำบลสินปุและตำบลโคกหาร วัตถุประสงค์: 1. เพื่อส่งเสริมการรวมกลุ่มบริหารจัดการผลิตและตลาดของเกษตรกร 2. เพื่อลดต้นทุนการผลิตอาหารสัตว์ของแปลงใหญ่โคเนื้อ กระบือ และโคนม 3. เพื่อยกระดับการป้องกันโรคของฟาร์มปศุสัตว์รายย่อย ลดผลกระทบความเสียหายจากโรค ระบาดสัตว์ ส่งเสริมให้ผลผลิตปศุสัตว์มีคุณภาพและมีความปลอดภัยต่อผู้บริโภค ผลการดำเนินงาน : ศูนย์วิจัยและพัฒนาอาหารสัตว์ตรังร ่วมกับสำนักงานปศุสัตว์กระบี ่จัดฝึกอบรม เกษตรกรเชิงปฏิบัติการ หลักสูตร เพิ่มประสิทธิภาพการจัดการอาหารสัตว์และยกระดับมาตรฐานฟาร์ม สาธิตการผสมอาหาร TMR โดยเน้นใช้วัตถุดิบอาหารสัตว์ในพื้นที่ ให้แก่เกษตรกรกลุ่มแปลงใหญ่โคเนื้อ ตำบลสินปุนและโคกหาร จำนวน 10 ราย ณ ที่ทำการแปลงใหญ่โคเนื้อสินปุนและโคกหาร อ.เขาพนม จ.กระบี่ ศูนย์วิจัยและพัฒนาอาหารสัตว์ตรัง
218 | รายงานประจ าปี 2566 ส านักพัฒนาอาหารสัตว์ โครงการบำบัดทุกข์ บำรุงสุข สร้างรอยยิ้มให้ประชาชน กิจกรรมถ่ายทอดเทคโนโลยีการจัดการอาหารสัตว์
รายงานประจ าปี 2566 ส านักพัฒนาอาหารสัตว์| 219 โครงการคลินิกเกษตรเคลื่อนที่ วัตถุประสงค์: เพื่อให้เกษตรกรได้รับบริการด้านการเกษตร และแก้ไขปัญหาด้านการเกษตรอย่างครบวงจรใน คราวเดียวกัน ผลการดำเนินงาน : สนับสนุนเมล็ดพันธุ์ ท่อนพันธุ์พืชอาหารสัตว์ รวมทั้งเอกสารและองค์ความรู้ เพื่อเกษตรกร ผู้รับบริการ กิจกรรมถ่ายทอดเทคโนโลยีการจัดการอาหารสัตว์ วิทยากร/ฝึกอบรม ความรู้ด้านการจัดการแปลงพืชอาหารสัตว์ อาหารสัตว์ ศวอ.พัทลุง ร ่วมเป็นวิทยากรในหัวข้อ “ต้นทุนและผลตอบแทนในการผลิตหญ้าเนเปียร์” ในโครงการย่อยที่ 1 การยกระดับการใช้พืชอาหารสัตว์ด้วยหญ้าเนเปียร์ในการเลี้ยงโคนม ในพื้นที่จังหวัด พัทลุง ภายใต้แผนงานวิจัย “การยกระดับห่วงโซ่คุณค่าการเลี้ยงโคนมพัทลุง เพื่อพัฒนาเศรษฐกิจฐานราก ในจังหวัดพัทลุง” โคยคณะเทคโนโลยีการจัดการ มหาวิทยาลัยเทคโนโลยีราชมงคลศรีวิชัย (มทร.) ศูนย์วิจัยและพัฒนาอาหารสัตว์พัทลุง
220 | รายงานประจ าปี 2566 ส านักพัฒนาอาหารสัตว์ ศวอ.พัทลุง ร่วมเป็นวิทยากรในหลักสูตร “ฝึกอบรมเชิงปฏิบัติการส่งเสริมการทำปศุสัตว์อินทรีย์” ในโครงการพัฒนาเกษตรกรรมยั่งยืน ปีงบประมาณ พ.ศ. 2566 โดยสำนักงานปศุสัตว์จังหวัดพัทลุง ศวอ.พัทลุง ร ่วมเป็นวิทยากรให้ความรู้หัวข้อ “การทำอาหารวัว หญ้าหมักเพื ่อลดต้นทุน” ในโครงการขยายผลการเสริมสร้างวินัยการเงินการคลัง เพื่อพัฒนากลุ่มวิสาหกิจชุมชนคนเลี้ยงวัวพื้นที่ อำเภอเขาชัยสน ประจำปีงบประมาณ พ.ศ. 2566 โดยสำนักงานคลังจังหวัดพัทลุง ร่วมบรรยายหัวข้อ “การจัดการอาหารสัตว์ที ่เหมาะสม” โครงการฝึกอบรมหลักสูตร “พัฒนา Smart Farmer ต้นแบบ” ภายใต้โครงการพัฒนาเกษตรกรปราดเปรื่อง (Smart Farmer) ปีงบประมาณ พ.ศ. 2566 โดยสำนักงานปศุสัตว์จังหวัดพัทลุง
รายงานประจ าปี 2566 ส านักพัฒนาอาหารสัตว์| 221 ร ่วมบรรยายหลักสูตร “การประกอบอาชีพเสริมในสวนยาง (การเลี้ยงไก ่ไข ่ในสวนยาง) ในแผนปฏิบัติการส่งเสริมและพัฒนาอาชีพให้กับเกษตรกรชาวสวนยาง โดยการยางแห่งประเทศไทยจังหวัด พัทลุง โครงการขยายพื้นที่ปลูกพืชอาหารสัตว์ 50,000 ไร่ เพื่อลดต้นทุนด้านอาหารสัตว์
222 | รายงานประจ าปี 2566 ส านักพัฒนาอาหารสัตว์ โครงการศูนย์ผลิตและส่งเสริมพันธุ์สัตว์พระราชทานปากพนัง อันเนื่องมาจากพระราชดำริ อำเภอปากพนัง จังหวัดนครศรีธรรมราช โครงการ ผลของระดับการใช้กากเนื้อในเมล็ดปาล์มน้ำมันแทนอาหารสัตว์สำเร็จรูป ต่อการไข่ของไก่ไข่ลูกผสมกรมปศุสัตว์ โครงการพระราชดำริ “ทหารพันธุ์ดี” โครงการส่งเสริมการเลี้ยงสัตว์แบบแปลงใหญ่ ผลการดำเนินงาน : 1. ฝึกอบรมเชิงปฏิบัติ หลักสูตร เพิ่มประสิทธิภาพการจัดการอาหารสัตว์และยกระดับมาตรฐานฟาร์ม ศูนย์วิจัยและพัฒนาอาหารสัตว์นครศรีธรรมราช
รายงานประจ าปี 2566 ส านักพัฒนาอาหารสัตว์| 223 2. ให้บริการจัดการแปลงพืชอาหารสัตว์ของเกษตรกร กิจกรรมให้คำแนะนำ ปรึกษาและแก้ไขปัญหาด้านอาหารสัตว์และพืชอาหารสัตว์ แก่เกษตรกรผู้เลี้ยงสัตว์ กิจกรรม : จัดนิทรรศการ
224 | รายงานประจ าปี 2566 ส านักพัฒนาอาหารสัตว์ โครงการลดต้นทุนอาหารสัตว์DTMR (Dry Total mixed ration) วัตถุประสงค์ : เพื่อลดต้นทุนการผลิต การดำเนินการทดลอง : ทำการทดลอง ณ ฟาร์มโคนม All season kingdom เป็นการนำอาหารผสม สำเร็จรูปที่ผลิตจากอาหารหยาบแห้งผสมกับอาหารข้นในอัตราส่วนที่เหมาะสม โดยคำนวณสัดส่วนจาก น้ำหนักแห้งของอาหารทั้ง 2 ชนิด ให้ได้ตามความต้องการที่เหมาะสมในการเลี้ยงโคนมเพื่อทดสอบการให้ อาหารเลี้ยงโคนมเพื่อลดต้นทุนจึงเลือกใช้อาหาร DTMR เพราะเป็นอาหารที่ดีต่อกระเพาะอาหารของโค ช่วยเพิ่มประสิทธิภาพในการย่อยอาหาร เนื่องจากมีการผสมทั้งอาหารหยาบและอาหารข้น เมื่อโคกิน อาหารจะทำให้ความเป็นกรด-ด่างในกระเพาะอาหารมีความสมดุล เสริมให้โคนมมีสุขภาพที่แข็งแรง สมบูรณ์ ผลการดำเนินงาน : หลังจากใช้อาหาร DTMR ระยะเวลา 45 วัน พบว่า ต้นทุนค่าอาหารต่อการผลิตน้ำนม 1 กก. ลดลง 5.57% (ลดลง 1 บาท/กก.) มีกำไร เพิ่มขึ้น 37.85 % ศูนย์วิจัยและพัฒนาอาหารสัตว์สตูล
รายงานประจ าปี 2566 ส านักพัฒนาอาหารสัตว์| 225 โมเดลเศรษฐกิจ BCG ศวอ.สตูลได้นำเอาโมเดลเศรษฐกิจ BCG เป็นแนวงทางในการขับเคลื ่อนภารกิจการส ่งเสริม การปลูกพืชอาหารสัตว์ โดยใช้หลัก ผzero waste เน้นความยังยืนของสิ ่งแวดล้อม เพิ ่มพื้นที ่สีเขียว การประหยัดพลังงาน ลดการปลดปล่อยของเสียจากฟาร์ม รวมทั้งเป็นมิตรกับชุมชนและสิ่งแวดล้อมใน พื้นที่ สถานที่ดำเนินการ : 1. ฟาร์มสุกรพันธุ์ของ บริษัท CP ในพื้นที่อำเภอรัตภูมิ จ.สงขลา 2. นายสามารถ สุขเจริญ และสมาชิก หมู่ 1 ต.ท่าชะมวงจำหน่ายฟาร์มโคนม พื้นที่ 14 ไร่ 3. นายคะนอง มังคะมะโนและสมาชิก หมู่ 11 ต.ท่าชะมวง ปลูกหญ้าเนเปียร์ พื้นที่จำนวน 11 ไร่ 4. บริษัท เซาท์เทิร์น แดรี่ จำกัด หมู่ 4 ต.ควนรู อ.รัตภูมิ จ.สงขลา ปลูกข้าวโพดพร้อมฝัก พื้นที่จำนวน 20 ไร่ โดยตรวจติดตาม BCG โดยใช้หลัก zero-waste เน้นความยั่งยืนของสิ่งแวดล้อมเพิ่มพื้นที่สีเขียว ลดการปลดปล่อยของเสียจากฟาร์ม โครงการโคบาลชายแดนใต้ภายใต้โครงการเมืองปศุสัตว์ตามกรอบระเบียง เศรษฐกิจฮาลาลจังหวัดชายแดนภาคใต้ โครงการโคบาลชายแดนใต้ เป็นโครงการช่วยเหลือเกษตรกรเพื่อลดต้นทุนด้านอาหารสัตว์ ด้วย การเพิ่มปริมาณการผลิตอาหารหยาบคุณภาพดีสำหรับโคเนื้อ กระบือ แพะ แกะ เพิ่มสัดส่วนการใช้อาหาร หยาบ และลดการใช้ และเพิ่มพื้นที่การผลิตพืชอาหารสัตว์ในประเทศให้มากขึ้นโดยศูนย์วิจัยและพัฒนา อาหารสัตว์มีการส่งเสริมสนับสนุน การปลูกพืชอาหารสัตว์ให้กับเกษตรกรจำนวน 408 ราย จำนวนพื้นที่ปลูก ของเกษตรกร 1,665ไร่ จำนวนพืชอาหารสัตว์ที่ให้การส่งเสริมสนับสนุน เมล็ดพันธุ์ 2,120กิโลกรัม ท่อนพันธุ์ 25,100กิโลกรัม นอกจากนี้ ศวอ.สตูล ยังส ่งเสริมและสนับสนุนให้เกษตรกรให้ความสำคัญในเรื่องการปลูกพืช อาหารสัตว์เพื่อสร้างความมั่นคงในการประกอบอาชีพการเลี้ยงสัตว์ของตนเองและสามารถมีแหล่งอาหาร สำรองในการเลี้ยงสัตว์ในกรณีเกิดภัยพิบัติ ในอนาคตได้
226 | รายงานประจ าปี 2566 ส านักพัฒนาอาหารสัตว์ โครงการขยายพื้นที่ปลูกพืชอาหารสัตว์ 50,000 ไร่ ผลการดำเนินงาน : กิจกรรม หน่วยนับ ผลการปฏิบัติงาน การส่งเสริมสนับสนุนปลูกพืชอาหารสัตว์ จำนวนเกษตรกร ราย 408 จำนวนพื้นที่ปลูกของเกษตรกร ไร่ 1,665 จำนวนพืชอาหารสัตว์ที่ได้รับการส่งเสริมสนับสนุน เมล็ดพันธุ์ กิโลกรัม 2,120 ท่อนพันธุ์ กิโลกรัม 26,100 การบริหารงานเชิงพื้นที่แบบบูรณาการในระดับพื้นที่ - ร่วมกับหน่วยงานในพื้นที่ ส่งเสริมการปลูกพืชอาหารสัตว์ ถ่ายทอดเทคโนโลยีด้านอาหารสัตว์ ให้แก่เกษตรกรและหน่วยงาน - ร่วมจัดนิทรรศการ ถ่ายทอดองค์ความรู้ ตามกิจกรรมต่างๆ - ร่วมกับสำนักปศุสัตว์จังหวัด ในการช่วยเหลือเกษตรกรผู้ประสบภัยพิบัติ
รายงานประจ าปี 2566 ส านักพัฒนาอาหารสัตว์| 227 โครงการโคบาลชายแดนใต้ภายใต้โครงการเมืองปศุสัตว์ตามกรอบระเบียง เศรษฐกิจฮาลาลจังหวัดชายแดนภาคใต้ วัตถุประสงค์ : 1. เพื่อส่งเสริมให้เกษตรกรเข้าถึงแหล่งเงินทุนในการประกอบอาชีพ เพิ่มประสิทธิภาพการเลี้ยงโค ของเกษตรกร สู่มาตรฐานฟาร์มเลี้ยงสัตว์ GFM/GAP และเพิ่มปริมาณโคในจังหวัดชายแดนภาคใต้ 2. เพื่อปรับปรุงสายพันธุ์โคเนื้อคุณภาพดี ที่เหมาะสมกับพื้นที่และความต้องการของตลาด 3. เพื่อสร้างอาชีพที่เกี่ยวเนื่องในห่วงโซ่การผลิตโคและเพิ่มรายได้แก่เกษตรกร 4. เพื่อสร้างพื้นที่ปลอดโรคปากและเท้าเปื่อย และพัฒนาอุตสาหกรรมโคเนื้อทั้งระบบในจังหวัด ชายแดนภาคใต้ ผลการดำเนินงาน : ศูนย์วิจัยและพัฒนาอาหารสัตว์นราธิวาส
228 | รายงานประจ าปี 2566 ส านักพัฒนาอาหารสัตว์ โครงการศูนย์การศึกษาการพัฒนาพิกุลทองอันเนื่องมาจากมาจากพระราชดำริ
รายงานประจ าปี 2566 ส านักพัฒนาอาหารสัตว์| 229 องค์ความรู้ของสำนักพัฒนาอาหารสัตว์ (Knowledge Management: KM) ส่วนที่ 6
230 | รายงานประจ าปี 2566 ส านักพัฒนาอาหารสัตว์
รายงานประจ าปี 2566 ส านักพัฒนาอาหารสัตว์| 231
232 | รายงานประจ าปี 2566 ส านักพัฒนาอาหารสัตว์
รายงานประจ าปี 2566 ส านักพัฒนาอาหารสัตว์| 233
234 | รายงานประจ าปี 2566 ส านักพัฒนาอาหารสัตว์
รายงานประจ าปี 2566 ส านักพัฒนาอาหารสัตว์| 235
236 | รายงานประจ าปี 2566 ส านักพัฒนาอาหารสัตว์
รายงานประจ าปี 2566 ส านักพัฒนาอาหารสัตว์| 237
238 | รายงานประจ าปี 2566 ส านักพัฒนาอาหารสัตว์
รายงานประจ าปี 2566 ส านักพัฒนาอาหารสัตว์| 239
240 | รายงานประจ าปี 2566 ส านักพัฒนาอาหารสัตว์ ภาคผนวก
รายงานประจ าปี 2566 ส านักพัฒนาอาหารสัตว์| 241 ตารางผนวกที่ 1 รายชื่อแปลงรวบรวมเก็บรักษาอนุรักษ์และฟื้นฟูต้นเชื้อพันธุ์พืชอาหารสัตว์พันธุ์ดี 180 พันธุ์ ลำดับ ชนิดพืช ชื่อวิทยาศาสตร์ พันธุ์/พันธุ์ปลูก/ accession No. 1 ถั่วลิสงเถา พันธุ์ฟลอริเกรซ Arachis glabrata Benth Florigraze 2 ถั่วลิสงเถาอมาริลโล Arachis pintoi Krapov. & W.C. Greg. Amarillo 3 ถั่วลิสงนา Alysicarpus vaginalis (Linn.) DC. 4 ถั่วคาโลโป Calopogonium mucunoides Desv. 5 ถั่วเซนโตร Centrosema molle Mart. ex Benth. CIAT 15160 6 ถั่วเซนโตร พันธุ์คาร์ดิลโล Centrosema molle Mart. ex Benth. Cardillo (Q 25261) 7 ถั่วลิสงเถา พันธุ์อีโคเทิร์ฟ Arachis glabrata Benth. Ecoturf 8 ถั่วลิสงเถา พันธุ์อาร์บรู๊ค Arachis glabrata Benth. Arbrook 9 ถั่วพร้าเมล็ดแดง Canavalia gladiata (Jacq.) DC. 10 ถั่วเดสโมเดียม Desmodium incanum (Sw.) DC. No. 52416 11 ถั่วเดสโมเดียม Codariocalyx gyroides (Roxb. ex Link) Hassk. Cora-Cora /CIAT 3001 12 ถั่วคนทีดิน Grona heterocarpa (L.) H. Ohashi & K. Ohashi subsp. Ovalifolia (Prain) H. Ohashi & K. Ohashi CIAT 3777 13 ถั่วเดสโมเดียม Grona heterocarpa (L.) H. Ohashi & K. Ohashi subsp. Ovalifolia (Prain) H. Ohashi & K. Ohashi CIAT 3778 14 ถั่วเดสโมเดียม Desmodium tortuosum (Sw.) DC. CPI 52432 15 ถั่วไมยรา Desmanthus virgatus (L.) Wild. CPI 73463 16 ถั่วกลายซีน พันธุ์Tinaroo Neonotonia wightii (Wight&Arn.) J.A. Lackey Tinaroo 17 ถั่วแลบแลบ No. 6536 Lablab purpureus (L.) Sweet No. 6536 18 ถั่วแลบแลบ พันธุ์เอนดูเรน Lablab purpureus (L.) Sweet Endurance 19 ถั่วอาเซอร์ Macrotyloma axillare (E.Mey.) Verdc. Archer /CPI 17814 20 ถั่วอัลฟัลฟา CUF 101 Medicago sativa L. CUF 101 21 ถั่วอัลฟัลฟา พันธุ์นีโอทาชิวากาบะ Medicago sativa L. Neothachiwagaba 22 ถั่วอัลฟัลฟา พันธุ์ซีเรซ Medicago sativa L. Cerace 23 ถั่วอัลฟัลฟา พันธุ์อาร์กอน Medicago sativa L. Argon 24 ถั่วอัลฟัลฟา พันธุ์อัลเคอร์ Medicago sativa L. Alcor 25 ถั่วกลายซีน พันธุ์Cooper Neonotonia wightii (Wight&Arn.) J.A. Lackey Cooper 26 ถั่วผี Macroptilium lathyroides (L.) Urb.
242 | รายงานประจ าปี 2566 ส านักพัฒนาอาหารสัตว์ ตารางผนวกที่ 1 (ต่อ) ลำดับ ชนิดพืช ชื่อวิทยาศาสตร์ พันธุ์/พันธุ์ปลูก/ accession No. 27 ถั่วคุดซู/ถั่วเพอโร Neustanthus phaseoloides (Roxb.) Benth. Reyan No.17/CPI 32118 28 ถั่วอัลฟัลฟา Medicago sativa L. 29 ถั่วฮามาต้า/ถั่วเวอราโน Stylosanthes hamata (L.) Taub. Verano 30 ถั่วท่าพระสไตโล Stylosanthes guianensis (Aubl.) Sw. var. guianensis Tha Phra / CIAT 184 31 ถั่วสติ๊กกี้สไตโล Stylosanthes viscosa (L.) SW. 32 ถั่วเทอรัมนัส Teramnus uncinatum CIAT 7315 33 ถั่วเซนจูเรียน พันธุ์คาวาลเคด Centrosema pascuorum Mart. ex Benth Cavalcade 34 หญ้าหางอ้น Uraria lagopodioides (L.) Desv.ex DC. 35 ถั่ววิกน่า/ถั่วแป๋ป่า Vigna umbellata (Thunb.) Ohei & H. Ohashi 36 คราม Indigofera tinctoria L. 37 หญ้ากัมบ้า Andropogon gayanus Kunth CIAT 621 38 หญ้ากัมบ้า พันธุ์เคน Andropogon gayanus Kunth Kent 39 หญ้ากัมบ้า พันธุ์พลานาตินา Andropogon gayanus Kunth Planaltina 40 หญ้าใบมันสยาม Axonopus catarinensis 41 หญ้าซิกแนลเลื้อย Urochloa humidicola (Rendle) Morrone & Zuloaga 42 หญ้าซิกแนลเลื้อย No. 364409 Urochloa humidicola (Rendle) Morrone & Zuloaga No 364409 43 หญ้าซิกแนลเลื้อย No. 499378 Urochloa humidicola (Rendle) Morrone & Zuloaga No 499378 44 หญ้ารูซี่ Urochloa ruziziensis R. Germ. & C. M. Evrard 45 หญ้าซิกแนลตั้ง Urochloa brizantha (Hochst. ex A.Rich.) R.D. Webster 46 หญ้าซิกแนลตั้ง สายพันธุ์ CIAT6780 Urochloa brizantha (Hochst. ex A.Rich.) R.D. Webster CIAT 6780 47 หญ้าซิกแนลตั้ง สายพันธุ์ CIAT16318 Urochloa brizantha (Hochst. ex A.Rich.) R.D. Webster CIAT 16318 48 หญ้าซิกแนลตั้ง สายพันธุ์ CIAT16322 Urochloa brizantha (Hochst. ex A.Rich.) R.D. Webster CIAT 16322 49 หญ้าซิกแนลตั้ง สายพันธุ์ CIAT16337 Urochloa brizantha (Hochst. ex A.Rich.) R.D. Webster CIAT 16337 50 หญ้าซิกแนลตั้ง สายพันธุ์ CIAT16827 Urochloa brizantha (Hochst. ex A.Rich.) R.D. Webster CIAT 16827 51 หญ้าซิกแนลตั้ง สายพันธุ์ CIAT16835 Urochloa brizantha (Hochst. ex A.Rich.) R.D. Webster CIAT 16835
รายงานประจ าปี 2566 ส านักพัฒนาอาหารสัตว์| 243 ตารางผนวกที่ 1 (ต่อ) ลำดับ ชนิดพืช ชื่อวิทยาศาสตร์ พันธุ์/พันธุ์ ปลูก/accession No. 52 หญ้าซิกแนลตั้ง สายพันธุ์ CIAT26110 Urochloa brizantha (Hochst. ex A.Rich.) R.D. Webster CIAT 26110 53 หญ้าซิกแนลนอน พันธุ์บาซิลิสก์ Urochloa decumbens (Stapf) R.D. Webster Basillisk 54 หญ้าซิกแนลนอน LSL006595 Urochloa decumbens (Stapf) R.D. Webster LSL 006595 55 หญ้าซิกแนลนอน No.210724 Urochloa decumbens (Stapf) R.D. Webster No. 210724 56 หญ้าซิกแนลนอน No.344767 Urochloa decumbens (Stapf) R.D. Webster No. 344767 57 หญ้าซิกแนลนอน No.355713 Urochloa decumbens (Stapf) R.D. Webster No. 355713 58 หญ้าซิกแนลนอน No.355744 Urochloa decumbens (Stapf) R.D. Webster No. 355744 59 หญ้าซิกแนลนอน No.355916 Urochloa decumbens (Stapf) R.D. Webster No. 355916 60 หญ้าซิกแนลนอน No.401552 Urochloa decumbens (Stapf) R.D. Webster No. 401552 61 หญ้าซิกแนลนอน No.404609 Urochloa decumbens (Stapf) R.D. Webster No. 404609 62 หญ้ายูโรคลอลูกผสม Br203 Urochloa spp. hybrid Br203 63 หญ้ายูโรคลอลูกผสม Br226 Urochloa spp. hybrid Br226 64 หญ้ายูโรคลอลูกผสม Br185 Urochloa spp. hybrid Br185 65 หญ้ามูลาโต้ Urochloa brizantha x U. ruziziensis Mulato 66 หญ้ามูลาโต้2 Urochloa ruziziensis x U. decumbens x U. brizantha Mulato II 67 หญ้ายูโรคลอลูกผสม No.0465 Urochloa spp. hybrid Br02/No. 0465 68 หญ้ายูโรคลอลูกผสม No.0799 Urochloa spp. hybrid Br02/No. 0799 69 หญ้ายูโรคลอลูกผสม No.00931 Urochloa spp. hybrid Br05/No. 00931 70 หญ้ารูซี่เตตระพลอยด์C0.1(14) Urochloa ruziziensis (4X) C0.1 (14) (4x) C0.1(14) 71 หญ้ายูโรคลอลูกผสม No.01469 Urochloa spp. hybrid Br05/No. 01469 72 หญ้ายูโรคลอลูกผสม No.2515 Urochloa spp. hybrid Br04/No. 2515 73 หญ้ายูโรคลอลูกผสม No.01435 Urochloa spp. hybrid Br05/No. 01435 74 หญ้ายูโรคลอลูกผสม No.01520 Urochloa spp. hybrid Br05/No. 01520 75 หญ้ายูโรคลอลูกผสม No.01586 Urochloa spp. hybrid Br05/No. 01586 76 หญ้ายูโรคลอลูกผสม No.01614 Urochloa spp. hybrid Mx02/No. 01614 77 หญ้ายูโรคลอลูกผสม No.2069 Urochloa spp. hybrid Br04/No. 2069 78 หญ้ายูโรคลอลูกผสม No.3207 Urochloa spp. hybrid Br04/No. 3207 79 หญ้ายูโรคลอลูกผสม No.01738 Urochloa spp. hybrid Br05/No. 01738 80 หญ้ารูซี่เตตระพลอยด์0.05 (20-1) Urochloa ruziziensis (4X) 0.05 (20-1) (4x) 0.05(20-1)
244 | รายงานประจ าปี 2566 ส านักพัฒนาอาหารสัตว์ ตารางผนวกที่ 1 (ต่อ) ลำดับ ชนิดพืช ชื่อวิทยาศาสตร์ พันธุ์/พันธุ์ปลูก/ accession No. 81 หญ้ายูโรคลอลูกผสม No.02090 Urochloa spp. hybrid Mx02/No. 02090 82 หญ้ายูโรคลอลูกผสม No.02531 Urochloa spp. hybrid Mx02/No. 02531 83 หญ้ายูโรคลอลูกผสม No.02552 Urochloa spp. hybrid Mx02/No. 02552 84 หญ้ายูโรคลอลูกผสม No.03731 Urochloa spp. hybrid Mx02/No. 03731 85 หญ้าโคไร Urochloa subquadripara (Trin) R.D. Webster 86 หญ้าขน (มอริซัส) Urochloa mutica (Forssk.) T.Q. Nguyen 87 หญ้าบัฟเฟล Cenchrus ciliaris L. 88 หญ้าบัฟเฟล พันธุ์โมโลโป Cenchrus ciliaris L. Molopo 89 หญ้าโร้ด พันธุ์แคลไลด์ Chloris gayana Kunth Callide 90 หญ้าเบอร์มิวด้า Cynodon dactylon (L.) Pers. 91 หญ้าสตาร์ Cynodon plectostachyus (K. Schum.) Pilg. 92 หญ้าอลาบังเอ๊กซ์ Dichanthium aristatum (Poir.) C.E. Hubb. 93 หญ้าซาคาเต้ Digitaria sp. 94 หญ้ารูซี่ พันธุ์สังเคราะห์ No. 1 Urochloa ruziziensis syn1 NO.1 95 หญ้ารูซี่ พันธุ์สังเคราะห์ No. 2 Urochloa ruziziensis syn1 NO.2 96 หญ้าแพงโกล่าใบเล็ก Digitaria erientha Steud. 97 หญ้าแพงโกล่า Digitaria erientha Steud. 98 หญ้าแพงโกล่าอาร์เจนติน่าใบกว้าง Digitaria erientha Steud. 99 หญ้าแพงโกล่าญี่ปุ่น Digitaria decumbens Steud Transvata 100 หญ้าจาร์รา Digitaria milanjiana (Rendle) Stapf Jarra 101 หญ้าวิลแมนเลิฟ Eragrostis superba 102 หญ้าหวายข้อ Hemarthria compressa (Lf.) R.Br. 103 หญ้าแพงโกล่าอาร์เจนติน่าใบเล็ก Digitaria erientha Steud. 104 หญ้าบลูแพนิค Panicum antidotale Retz. 105 หญ้ากรีนแพนิค Megathyrsus maximus (Jacq.) B.K. Simon &S.W.L. Jacobs 106 หญ้าบลูแพนิค พันธุ์แบมบัสสี / หญ้ามาการิการิ Panicum coloratum L. var. makarikariense Gooss. Bambatsi
รายงานประจ าปี 2566 ส านักพัฒนาอาหารสัตว์| 245 ตารางผนวกที่ 1 (ต่อ) ลำดับ ชนิดพืช ชื่อวิทยาศาสตร์ พันธุ์/พันธุ์ปลูก/ accession No. 107 หญ้ากินีCIAT No. 6299 Megathyrsus maximus (Jacq.) B.K. Simon &S.W.L. Jacobs CIAT No. 6299 108 หญ้ากินีพันธุ์ธรรมดา Megathyrsus maximus (Jacq.) B.K. Simon &S.W.L. Jacobs var. maximus Common 109 หญ้ากินีพันธุ์เฮมิล Megathyrsus maximus (Jacq.) B.K. Simon &S.W.L. Jacobs Hamil 110 หญ้ากินีพันธุ์มอมบาซา Megathyrsus maximus (Jacq.) B.K. Simon &S.W.L. Jacobs Mombaza 111 หญ้ากินีพันธุ์สีม่วง Megathyrsus maximus (Jacq.) B.K. Simon &S.W.L. Jacobs TD 58, Simuang 112 หญ้ากินีญี่ปุ่น Panicum maximum SG 01 SG 01 113 หญ้ากินีพันธุ์นัทซูยูทากะ Megathyrsus maximus (Jacq.) B.K. Simon &S.W.L. Jacobs Natsuyutaka 114 หญ้ากินีพันธุ์แกตตอน Megathyrsus maximus (Jacq.) B.K. Simon &S.W.L. Jacobs Gatton 115 หญ้าบาเฮียใบกว้าง Paspalum notatum Flüggé 116 หญ้าบาเฮีย พันธุ์นานอู Paspalum notatum Flüggé var. notaum Nan-ou 117 หญ้าพลิแคทูลัม Paspalum plicatulum Michx. 118 หญ้าอะตราตัม/หญ้าพาสพาลัม Paspalum atratum Swallen 119 หญ้าแดลลิส Paspalum dilatatum Poir. 120 หญ้ากินีพันธุ์โคโลเนียว Megathyrsus maximus (Jacq.) B.K. Simon &S.W.L. Jacobs var. maximus Coloniao 121 หญ้าซีตาเรีย พันธุ์คาซังกูลา Setaria sphacelata (Schumach.) Stapf & C.E. Hubb. Kazungula 122 หญ้าซีตาเรีย พันธุ์นานดี Setaria sphacelata (Schumach.) Stapf & C.E. Hubb. Nandi 123 หญ้าซีตาเรีย พันธุ์สเปลนดา Setaria sphacelata (Schumach.) Stapf & C.E. Hubb. Splenda 124 หญ้าเพอเพิลพีเจี้ยน Setaria incrassata (Hochst.) Hack. 125 หญ้าไนล์ Acroceras macrum Stapf 126 หญ้ากินีพันธุ์อูมากุ Megathyrsus maximus (Jacq.) B.K. Simon &S.W.L. Jacobs Umaku 127 หญ้าเนเปียร์ พันธุ์ท้ายเขื่อนซุปเปอร์ลีฟ Cenchrus spp. 128 หญ้าจวิ้นเฉ่า 4190 Pennisetum giganteum z.x.lin Juncao 4190
246 | รายงานประจ าปี 2566 ส านักพัฒนาอาหารสัตว์ ตารางผนวกที่ 1 (ต่อ) ลำดับ ชนิดพืช ชื่อวิทยาศาสตร์ พันธุ์/พันธุ์ปลูก/ accession No. 129 หญ้าแฝก Chrysopogon zizanioides (L.) Roberty 130 หญ้าเนเปียร์เพชรบูรณ์ Pennisetum purpureum Phetchaboon 131 หญ้าเนเปียร์ พันธุ์มวกเหล็ก Cenchrus purpureus (Schumach.) Morrone Muaklek 132 หญ้าเนเปียร์พันธุ์ม้อท Cenchrus purpureus (Schumach.) Morrone Mott 133 หญ้าเนเปียร์พันธุ์ปากช่อง 1 Cenchrus purpureus (Schumach.) Morrone Pakchong 1 134 หญ้าเนเปียร์พันธุ์ธรรมดา Cenchrus purpureus (Schumach.) Morrone Common 135 หญ้าเนเปียร์พันธุ์จักรพรรดิ Cenchrus purpureus (Schumach.) Morrone Chakkraphatdi 136 หญ้าเนเปียร์พันธุ์ไต้หวัน A 25 Cenchrus purpureus (Schumach.) Morrone Taiwan A 25 137 หญ้าเนเปียร์พันธุ์บาน่า Cenchrus purpureus (Schumach.) Morrone x C. americanus (L.) Morrone Bana 138 หญ้าเนเปียร์พันธุ์ทังกาจิมา Cenchrus purpureus (Schumach.) Morrone Tanga-shima 139 หญ้าเนเปียร์พันธุ์ทีฟตัน Cenchrus purpureus (Schumach.) Morrone Tifton 140 หญ้าเนเปียร์พันธุ์มหาสารคาม Cenchrus purpureus (Schumach.) Morrone Vruckwona 141 หญ้าเนเปียร์พันธุ์เมอคีรอน Cenchrus purpureus (Schumach.) Morrone Merckeron 142 หญ้าเนเปียร์พันธุ์สุราษฎร์ 1 Cenchrus purpureus (Schumach.) Morrone Surat 1 143 หญ้าเนเปียร์พันธุ์ยักษ์ Cenchrus purpureus (Schumach.) Morrone King grass 144 หญ้าเนเปียร์สีม่วง สายพันธุ์ SUT 1 Pennisetum purpureum 'Prince' 145 หญ้าเนเปียร์พันธุ์ไต้หวัน A148 Cenchrus purpureus (Schumach.) Morrone Taiwan A148 146 หญ้าอาลาฟัล Cenchrus purpureus (Schumach.) Morrone 147 หญ้าเนเปียร์พันธุ์รุกวอน่า Cenchrus purpureus (Schumach.) Morrone Vruckwona 148 หญ้าเนเปียร์พันธุ์กำแพงแสน Cenchrus purpureus hybrids 149 กระถิน พันธุ์ Cunningham Leucaena leucocephala (Lam.) de WIt Cunningham 150 กระถิน พันธุ์ Zacapana Leucaena collinsii subsp. zacapana 56/88 Zacapana 151 กระถิน พันธุ์ Collinsii Leucaena collinsii 52/88 52/88 152 กระถิน พันธุ์ Diversif Leucaena diversifolia subsp. Diversif 83/92 Diversif 153 กระถิน พันธุ์ Stenocarpa Leucaenadiversifolia subsp. Stenocarpa53/88 Stenocarpa 154 กระถิน พันธุ์ Esculenta Leucaena esculenta subsp. Esculenta47/87 Esculenta 155 กระถิน พันธุ์ Paniculata Leucaena esculenta subsp. Paniculata 52/87 52/87 156 กระถิน พันธุ์ Lanceolata Leucaena lanceolata 43/85 43/85 157 กระถิน พันธุ์ Lempirana Leucaena lempirana 6/91 6/91
รายงานประจ าปี 2566 ส านักพัฒนาอาหารสัตว์| 247 ตารางผนวกที่ 1 (ต่อ) ลำดับ ชนิดพืช ชื่อวิทยาศาสตร์ พันธุ์/พันธุ์ปลูก/ accession No. 158 กระถิน พันธุ์ Glabrata Leucaena leucocephala subsp. Glabrata34/92 34/92 159 กระถิน พันธุ์ Nelsonii Leucaena macrophylla subsp. Nelsonii 47/85 47/85 160 กระถิน พันธุ์ Multicapitulata Leucaena multicapitulata 81/87 81/87 161 กระถิน พันธุ์ Pulverulenta Leucaena pulverulenta 83/87 83/87 162 กระถิน พันธุ์ Salvadorensis Leucaena salvadorensis 17/86 17/86 163 กระถิน พันธุ์ Magnifica Leucaena shanonii subsp. Magnifica19/84 19/84 164 กระถิน พันธุ์ Trichodes Leucaena trichodes 61/88 61/88 165 กระถิน พันธุ์ Pallida Leucaena pallida CQ 3439 CQ 3439 166 กระถิน พันธุ์ Wondergraze Leucaena leucocephala (Lam.) de WIt Wondergraze 167 หญ้าเนเปียร์ลูกผสม (เหลียงจูเฉ่า) Cenchrus purpureus (Schumach.) Morrone 168 หญ้าเนเปียร์(เขียวสยาม) Cenchrus purpureus (Schumach.) Morrone 169 ทินเนเปียร์/ขจรจบดอกเล็ก Cenchrus polystachios (L.) Morrone 170 หญ้าคริพพิงบลู Bothriochloa insculpta (Hochst. ex A. Rich.) A. Camus 171 แคฝรั่ง Gliricidia sepium (Jacq.) Kunth 172 ถั่วแคสเซีย Chamaecrista rotundifolia (Pers.) Greene var. rotundifolia CPI No. 49713 173 ถั่วหนูท้องขาว/ผีเสื้อน้ำ Desmodium styracifolium (Osbeck) Merr. 174 ถั่วเวลเวทลีฟเดสโมเดียม Desmodium velutinum (Wilid.) DC. 175 ถั่วเดสโมเดียม Grona heterocarpa (L.) H. Ohashi & K. Ohashi subsp. heterocarpa 176 ถั่วเดสโมเดียม Desmodium styracifolium (Osbeck) Merr. 177 ถั่วเดสโมเดียม Desmodium velutinum (Wilid.) DC. 178 ถั่วสไตโล Stylosanthes guianensis CPI 34904 179 ถั่ว Egyptian ถั่ว Berseem Trifolium alexandrinum 180 ลูกพรวนหมา Pycnospora lutescens
248 | รายงานประจ าปี 2566 ส านักพัฒนาอาหารสัตว์ ตารางผนวกที่ 2 รายชื่อแปลงรวบรวมเก็บรักษาอนุรักษ์และฟื้นฟูต้นเชื้อพันธุ์พืชอาหารสัตว์พื้นเมือง 180 พันธุ์ ลำดับที่ ชนิดพืช ชื่อวิทยาศาสตร์ สถานที่รวบรวม 1 อัญชันสีขาว Clitoria ternated L. ศวอ.นครราชสีมา 2 หญ้ากกดอกขาว Killinga brevifolia Rottb. ศวอ.นครราชสีมา 3 หญ้าต้นติด Brachiaria reptan (L.) Gard. & C.E.Hubb. ศวอ.นครราชสีมา 4 หญ้าแพรก Cynodon dactylon (L.) Pers. ศวอ.นครราชสีมา 5 หญ้าแพรกป่า Cynodon arcuatus ศวอ.นครราชสีมา 6 ถั่วลิสงนา Alysicarpus vaginalis (Linn.) DC. ศวอ.นครราชสีมา 7 ถั่วลิสงนา N 9 Alysicarpus vaginalis (Linn.) DC. ศวอ.นครราชสีมา 8 ถั่วลิสงนา N0.21 Alysicarpus vaginalis (Linn.) DC. ศวอ.นครราชสีมา 9 หญ้าหวายข้อ Hemarthria compressa (Linn.f.) R.Br. ศวอ.นครราชสีมา 10 หญ้าคา Imperata cylindrica (L.) Raeusch. ศวอ.นครราชสีมา 11 ต้นสาบเสือ ดงร้าง chromolaena adorata (L.) R.M.King and H.Rob. ศวอ.นครราชสีมา 12 หญ้าแฝกเถื่อน Themeda villosa Duran and Jackson ศวอ.นครราชสีมา 13 หญ้าปากควาย Dactyloctenium aegyptium (L.) P. Beauv. ศวอ.นครราชสีมา 14 ต้นบานไม่รู้โรยป่า Gomphrena celosioides Mart. ศวอ.นครราชสีมา 15 หญ้าไข่ปู Eragrotis unioloides.Nees ex Steudel ศวอ.นครราชสีมา 16 ต้นกระสัง Peperomia pellucida (L.) Kunth ศวอ.นครราชสีมา 17 หญ้าใบมัน, หญ้ามาเลเซีย Axonopus compressus (Swartz.) Beauv. ศวอ.นครราชสีมา 18 ลูกพรวนหมา Pycnospora lutescens (Poir.) Schindl. ศวอ.นครราชสีมา 19 หญ้าใบไผ่ Acroceras munroanum (Balansa) Henr. ศวอ.นครราชสีมา 20 หญ้าไข่เหาหลวง Panicum notatum Retz. ศวอ.นครราชสีมา 21 ต้นโผงผาง, ครอบจักรวาล Abutilon indicum (L.) Sweet ศวอ.นครราชสีมา 22 หญ้ากาย Eulalia siamensis ศวอ.นครราชสีมา 23 หญ้าข้าวนก Echinochloa colonum ศวอ.นครราชสีมา 24 หญ้าปากคอก Eleusine indica (L.) Gaerth. ศวอ.นครราชสีมา 25 ผักปลาบ Commelina bengalensis Linn. ศวอ.นครราชสีมา 26 หญ้าดอกห่าง Setaria flavidum (Retz.) A. Camus ศวอ.นครราชสีมา 27 หญ้ารังนก Chloris barbata (L.) Sw. ศวอ.นครราชสีมา
รายงานประจ าปี 2566 ส านักพัฒนาอาหารสัตว์| 249 ตารางผนวกที่ 2 (ต่อ) ลำดับที่ ชนิดพืช ชื่อวิทยาศาสตร์ สถานที่รวบรวม 28 หญ้าขุนยวม Choris dolichostachya Lagasca ศวอ.นครราชสีมา 29 หญ้าหนวดฤาษี Heteropogon contortus (L.) P. Beauv.ex Roemer & Schultes ศวอ.นครราชสีมา 30 หญ้าแหวน Dichanthium caricosum (L.) A. Camus ศวอ.นครราชสีมา 31 หญ้าแขมโคก Bothriochloa glabra (Roxb.) A. Camus ศวอ.นครราชสีมา 32 หญ้าพง Neyraudia reynaudiana (Kunth) H. Keng ex Hitchc. ศวอ.นครราชสีมา 33 หญ้านมหนอน, หญ้าเห็บ Paspalum conjugatum P.J. Bergius ศวอ.นครราชสีมา 34 ถั่วผี Macroptilium lathyroides (L.) Urb. ศวอ.นครราชสีมา 35 อัญชันสีม่วง Clitoria ternated L. ศวอ.นครราชสีมา 36 อัญชันสีม่วง (ดอกซ้อน) Clitoria ternated L. ศวอ.นครราชสีมา 37 หญ้าไผ่ใบเล็ก Brachiaria setigera (Retz) C.E. Hubb ศวอ.นครราชสีมา 38 หญ้าสอนกระจับ Cenchrus echinatus Linn. ศวอ.นครราชสีมา 39 ต้นกระทกรก Passiflora foetida L. ศวอ.นครราชสีมา 40 หญ้าเครือแดง,ปล้องข้าวนก Digitaria ciliaris (Rrtz.) Koel. ศวอ.นครราชสีมา 41 หญ้าเพ็ก Vietnamosasa pusilla (A. Cheval. and A. Camus) Nguyen ศวอ.นครราชสีมา 42 รางจืด Thunbergia laurifolia Lindl. ศวอ.นครราชสีมา 43 มะระขี้นก Momordica charantia Linn ศวอ.นครราชสีมา 44 หญ้าตีนกา / หญ้าขนเล็ก / หญ้าข้อ Brachiaria distachya (L.) Stapf ศวอ.นครราชสีมา 45 หญ้าแฝก Themeda triandra (Forssk.) ศวอ.นครราชสีมา 46 ครามขน Indigofera hirsuta Linn. ศวอ.นครราชสีมา 47 หญ้าดอกแดง Melinis repens (Willd.) Ziska ศวอ.นครราชสีมา 48 หญ้าแพรก Cyanodon dactylon (L.) Pers. ศวอ.นครราชสีมา 49 แมงมี่ Desmodium heterophyllum (Willd.) DC. ศวอ.นครราชสีมา 50 หญ้าหวาย Eragrostis diplachnoides (Steud.) Stapf ศวอ.นครราชสีมา 51 ต้นหูเสือ Plectranthus amboinicus ศวอ.นครราชสีมา 52 ต้นโด่ไม่รู้ล้ม Elephantopus scaber Linn. ศวอ.นครราชสีมา 53 ต้นหูปลาช่อน Emilia sonchifolia (L.) DC. ex DC. ศวอ.นครราชสีมา