รายงานประจำปี2560

และมีการพัฒนาศักยภาพผู้ปกครอง และผู้เลี้ยงดูเด็กให้มีความรู้ ความเข้าใจท่ีถูกต้องเกี่ยวกับการส่งเสริมพัฒนาการเด็ก
แรกเกดิ - 5 ปี เสรมิ ความรัก ความสัมพันธ์ระหว่างเด็ก และผู้ปกครองหรือผู้ดูแลเด็ก ลดปัญหาภาวะทุพโภชนาการในเด็ก
แรกเกิด - 5 ปี ในสถานบริการมีการพัฒนาคุณภาพบริการ คลินิกสุขภาพเด็กดี ให้มีคุณภาพได้มาตรฐาน จัดให้มีมุม
พัฒนาการสาหรับเด็กแรกเกิด - 5 ปี (ส่งเสริมการเล่นตามรอยยุคลบาท) สร้างระบบพี่เล้ียง (Coaching) ในการกากับ
ตดิ ตาม การดาเนินงานทีส่ าคญั ดงั นี้

1. คดั เลือกและส่งเจา้ หน้าที่เขา้ รบั การอบรมเพิ่มความรู้ทักษะในการถ่ายทอดความรู้แก่พ่อแม่ โดยเน้นกระบวนการ
ใช้สมุดบันทกึ สขุ ภาพแมแ่ ละเดก็

1) อาเภอจดั กิจกรรมมุมสง่ เสริมพัฒนาการเดก็ ใน ในสถานบริการ/ศนู ย์พัฒนาเดก็ เล็ก/ในชุมชน เนน้ สง่ เสริมให้
เดก็ ใหไ้ ด้กินนมแม่ และสง่ เสรมิ พฤติกรรมการเลยี้ งดูเด็กดว้ ยกระบวนการทเี่ หมาะสม เช่น กิน กอด เลา่ เล่น นอน

2) อาเภอพฒั นาสมุดบนั ทึกสุขภาพแม่และเด็ก เป็นชดุ ความรูท้ ี่น่าอ่าน น่าใช้ เขา้ ใจง่าย เขา้ ถึงง่าย สะดวกด้วยสื่อ
อิเล็คทรอนกิ ส์

2. ประเมนิ และติดตามเจา้ หน้าท่หี ลงั การอบรม/จดั หาแผน่ พบั สนับสนุนกิจกรรมให้กบั รพ.สต.
3. จัดอบรม จนท.รพ./รพ.สต. ฝกึ ปฏบิ ัตกิ ารประเมนิ DSPM
4. จัดอบรมผดู้ ูแลเด็กในศูนย์เดก็ เลก็ /รร.อนุบาล เพ่ิมทักษะให้สามารถกระตุ้นพัฒนาการเด็กตามคู่มือ DSPM
และการเฝูา ระวังภาวะโภชนาการ/การจดั อาหารกลางวนั เด็กตามหลกั โภชนาการ/โภชนาการ 2,500 วนั แรก

5. จดั อบรมภาคเี ครือข่าย อปท./ผ้นู าชุมชน/จนท. 4กระทรวงหลัก เร่ืองโภชนาการ 2,500 วนั แรก, เด็กปฐมวัยสูงดี
สมสว่ นและการสง่ เสริมพัฒนาการเดก็

6. ศกึ ษาวจิ ัยและพฒั นานวัตกรรมเพื่อให้ได้ข้อเสนอแนะเชิงนโยบายการสง่ เสริมเดก็ 0-5 ปี สงู ดสี มส่วน
7. อาเภอดาเนินการตรวจภาวะซีดหรอื เจาะเลือดหาภาวะซดี ในเดก็ อายุ 9 เดือน ในเดก็ อายุ 9 เดือน
8. เดก็ ทกุ คนไดร้ ับการประเมินภาวะโภชนาการ ชงั่ นา้ หนัก/วัดส่วนสูง ทกุ 3 เดือน
9. ตรวจสอบข้อมูลทกุ เดือนนาเสนอผู้บรหิ าร
10. กาหนดแนวทางและเปูาหมายการดาเนนิ งานใหอ้ าเภอประสานความรว่ มมือในการจดั ทาแผนตาบลร่วมกนั
ส่งเสริมใหท้ อ้ งถน่ิ จดั ทาแผนพฒั นาเดก็ และสรา้ งพ้นื ท่ตี ้นแบบในตาบล
11. อาเภอจัดกจิ กรรมส่งเสริมการเล้ยี งลกู ดว้ ยนมแมใ่ นสถานทที่ างาน/สถานประกอบการ
12. สง่ เสรมิ ภาคเี ครอื ข่าย อปท./เอกชน/4 กระทรวงหลัก เพ่ือรบั ทราบนโยบาย ดูแลสภาพแวดลอ้ มให้เอ้ือต่อการ
สง่ เสริมพฒั นาการเด็ก
13. รณรงค์คดั กรองพัฒนาการเด็ก
14. เพ่มิ วนั ใหบ้ ริการ/ออกบริการเชิงรุกตรวจคัดกรองพัฒนาการเด็ก
15. ส่งเสรมิ ใหศ้ นู ยเ์ ด็กเล็กทุกแห่ง มคี ู่มือและชดุ กระตุน้ DSPM
ส่งิ สนับสนุน
1.คมู่ อื เฝาู ระวังและสง่ เสริมพัฒนาการเด็ก DSPM
2. คู่มอื เฝูาระวงั เฝูาระวงั และสง่ เสรมิ พัฒนาการเด็ก กลุ่มเสย่ี ง DAIM
3. ค่มู ือแนวทางพัฒนาตาบลส่งเสริมเดก็ 0-5 ปี สูงดสี มส่วน ฟันไม่ผุ พฒั นาการสมวยั
4. กราฟแสดงน้าหนักตามเกณฑ์ สว่ นสงู ตามเกณฑ์ รปู ร่างดีสมส่วน
5. โปสเตอร์รณรงค์คดั กรองพัฒนาการ หนังสือนทิ านบนท้องฟาู /สีไม1้ ชุด,หนังสือนทิ านในสวน/สีไม้ 1 ชดุ

6. เอกสารวิชาการเกยี่ วโภชนาการ
ผลสาเร็จของงาน

ประกวดผลการดาเนินงานสง่ เสริมพัฒนาการเด็กปฐมวยั ดีเด่น ระดบั เขต เขตสขุ ภาพที่ 5 ประจาปี งบประมาณ
2560 จงั หวดั รว่ มกบั คปสอ.สามชกุ ไดร้ างวลั ที่ 2 ระดบั เขต

ผลการดาเนนิ งานเดก็ ปฐมวัย ปี 2560

อาเภอประเมินพัฒนา

จงั หวดั ประเมนิ ตาบลพฒั นาการดเี รมิ่ ที่นมแม่/ตาบลส่งเสริมเด็ก0-5ปี สูงดสี มส่วนฟนั ไม่ผุ พัฒนาการสมวัย ปี
2560 ในตาบลเปูาหมาย 10 อาเภอ

จังหวัดสมั ภาษณ์ ผปู้ กครองเดก็ และเจ้าหนา้ ท่ี

จงั หวดั สมั ภาษณเ์ จ้าหน้าทแี่ ละทีมรับประเมินและดูเอกสารประกอบการพจิ ารณา

กลมุ่ วยั ทางาน

จงั หวดั สพุ รรณบุรีได้ดาเนินงานตามประเด็นยุทธศาสตร์มุ่งเน้นการพัฒนาสุขภาพทุกกลุ่มวัย เพ่ือสนับสนุนและ
ส่งเสริมให้ประชาชน กลุ่มวัยทางาน มีพฤติกรรมสุขภาพที่พึงประสงค์ สามารถควบคุมดัชนีมวลกายอยู่ในเกณฑ์ปกติ
ส่งเสริมพลังความสามารถในการจัดการสุขภาพของตนเองมีกิจกรรมทางกาย การนอนหลับ การบริโภคอาหารท่ี
เหมาะสม ลดปัจจัยเสี่ยงจากภาวะอ้วนเพ่ือเตรียมพร้อมก่อนเข้าสู่วัยสูงอายุ จากข้อมูลผลการสารวจของกระทรวง

สาธารณสุขในปี2559 พบค่าดัชนีมวลกายปกติในประชากรอายุ15 ปีขึ้นไป ร้อยละ 71.33 ,71.18, 70.25 และ69.50

ตามลาดับและอัตราความชุกของภาวะอ้วนเพ่ิมข้ึน จากร้อยละ26.26,26.34,30.83 และ32.35 ตามลาดับ จังหวัด

สุพรรณบุรี มีการประเมินค่าดัชนีมวลกายในประชากรอายุ 15 ปีข้ึนไป จานวน 320,792 คนพบว่ามีค่าดัชนีมวลกายปกติ

ร้อยละ 68.25 แต่มีภาวะอ้วนอันตรายร้อยละ 5.22 ในกลุ่มอายุ30-44ปี มีดัชนีมวลกายปกติร้อยละ 48.59 และเม่ือแยก

ตามเขตสุขภาพเขตท่ี5 ในปี2559 มีอัตราความชุกของภาวะอ้วน ร้อยละ 32.35 ผลการดาเนินงานในปี 2560 ผลงาน

ประชากรวัยทางาน อายุ18-59ปี จานวน116,227 มีค่าดัชนีมวลกายปกติ ร้อยละ 48.16 (ระบบHDC เมื่อวันที่4

ตลุ าคม 2560)

ในปงี บประมาณ 2560 จงั หวดั สุพรรณบรุ ี ไดด้ าเนินงานเพอ่ื แกไ้ ขปัญหาภาวะอ้วนในกลุ่มวัยทางาน โดยมี

การอบรมสรา้ งผู้นาด้านสุขภาพ (Health leader) ท่ีสามารถเปล่ียนแปลงตนเอง และกระตุ้นบุคคลอ่ืนๆในชุมชน เกิดการ

เปล่ยี นแปลงไปส่กู ารมีสขุ ภาพดี ด้านการเป็นผ้นู าการสร้างสขุ ภาพในหมู่บา้ น เพือ่ สนับสนนุ และส่งเสริมให้ประชาชน

กลุ่มวัยทางาน โดยเน้นให้ประชาชนมีความรอบรู้ด้านสุขภาพ มีพฤติกรรมสุขภาพที่พึงประสงค์ 4ด้าน เกิดการ

ปรับเปลี่ยนพฤติกรรมสุขภาพที่ดี เพ่ือควบคุมน้าหนักและรอบเอวให้อยู่ในเกณฑ์ปกติ มีการรวมกลุ่มการออกกาลังกาย

หรอื การมีกิจกรรมทางกายในชวี ติ ประจาวัน การจัดส่ิงแวดล้อมที่เอื้อต่อสุขภาพ และเกิดนโยบายสาธารณะ หรือข้อตกลง

ในการปรบั เปลยี่ นพฤติกรรมเพื่อลดโรค และลดความเสยี่ งตอ่ ภาวะอ้วน โดยได้ดาเนินงานในพ้นื ที่ต้นแบบ นาร่องคือ ตาบล

ไร่รถ อ.ดอนเจดีย์ และได้อบรมบุคลากรสาธารณสุขในทุกเครือข่ายสุขภาพ ระดับอาเภอให้ทุกอาเภอ เพ่ือเป็นการสร้าง

ทักษะในการเปน็ ผ้นู าทางด้านสุขภาพ ในพื้นที่ของตนเองในระดับตาบล เพื่อเป็นการขยายเครือข่าย สร้างผู้นาด้านสุขภาพ

(Health leader) ให้ครอบคลุมท้ังจังหวัด ในภาคส่วนภาคีเครือข่ายในระดับ หมู่บ้าน/ชุมชน อปท. องค์กรภาครัฐ

หน่วยงาน สถานบริการสาธารณสุข เป็นต้นแบบในการจัดส่ิงแวดล้อมท่ีเอื้อ ต่อการออกกาลังกาย และมีการรวมกลุ่มการ

ออกกาลังกาย โดยมีพ้ืนท่ีต้นแบบคือ เทศบาลเมืองสองพี่น้อง ให้การส่งเสริมสนับสนุนการมีพื้นที่สวนสาธารณะเพ่ือ

สขุ ภาพ/ชมรมออกกาลงั กาย มีกจิ กรรมส่งเสริม ใหม้ ีกิจกรรมทางกาย และออกกาลังกาย อย่างต่อเน่อื งสม่าเสมอ

ขอ้ มูลประกอบการวเิ คราะห์
ตารางแสดงผลงานประชากรวยั ทางาน อาย1ุ 8-59 ปี มคี า่ ดชั นีมวลกายปกติ

อาเภอ จานวนท่ี จานวนท่มี ี อตั รา
ช่ังน้าหนกั วัดส่วนสูง คา่ ดชั นมี วลกายปกติ

ท้ังหมด

เมอื งสุพรรณบุรี 47,083 22,380 47.53

เดิมบาง 20,236 9,242 45.67

ด่านชา้ ง 17,295 7,805 45.13

บางปลามา้ 20,139 9,724 48.28

อาเภอ จานวนท่ี จานวนท่ีมี อตั รา
ศรีประจนั ต์ ชัง่ นา้ หนักวดั ส่วนสงู ค่าดชั นีมวลกายปกติ
46.69
ท้ังหมด 9,214 46.12
46.58
19,735 54.45
55.01
ดอนเจดยี ์ 13,299 6,133 38.94
48.16
สองพน่ี ้อง 35,688 16,623

สามชกุ 16,186 8,813

อทู่ อง 38,357 21,099

หนองหญ้าไซ 13,337 5,194

รวม 241,355 116,227

ทีม่ า: HDC สพุ รรณบรุ ี ณ วันที่ 4 ตลุ าคม 2560

60 54.45 55.01

50 47.53 45.67 45.13 48.28 46.69 46.12 46.58 48.16

38.94
40

30

20

10

0

สรปุ ประเดน็ สาคัญท่ีเป็นความเส่ียงต่อการทาให้การขับเคลือ่ นนโยบายหรือการดาเนินงานไม่ประสบความสาเร็จ (Key
Risk Area/ Key Risk Factor) ซ่ึงได้จากการวนิ จิ ฉัย ประมวล วเิ คราะห์ สังเคราะห์ จากการตรวจติดตาม

การดาเนินงานในพ้ืนที่ตาบลนาร่อง ป2ี 560 ตาบลไร่รถ อ.ดอนเจดีย์ จ.สพุ รรณบุรี ไดจ้ ัดทาโครงการปรับเปลี่ยน
พฤติกรรม ลดพงุ ลดโรค ไดม้ ีกจิ กรรมเพื่อส่งเสริมพฤติกรรมท่ีพึงประสงค์ท้งั 4 ดา้ นไดแ้ ก่ ด้านการบรโิ ภคอาหาร
ออกกาลังกาย การนอนหลับ และอนามยั ช่องปาก ให้แก่บคุ คลในชมุ ชนโดยมอี งคก์ ารบริหารสว่ นตาบลไรร่ ถให้ความ
รว่ มมอื ดาเนินการ พบว่า สามารถควบคุม ลดหวาน มนั เคม็ จากพฤติกรรมเดิมบริโภคอาหารทมี่ ปี ระโยชน์ต่อรา่ งกาย
ล้างผัก ผลไม้กอ่ นรบั ประทาน ปลูกผักสวนครวั ไว้กนิ เองและมีพ้นื ทีป่ ลูกผกั ร่วมกนั ในหมู่บ้าน และลดเคร่อื งปรุงรส มี
การรวมกลุม่ กันออกกาลังกาย แบบแอโรบิค และปัน่ จักรยาน กิจกรรมฟงั เทศน์ ผู้เข้ารว่ มโครงการ ทั้งหมด 16 คนพบ

รอบเอวเกินเกณฑ์ 13 คน คิดเป็นรอ้ ยละ 88.88 ค่าBMIเกิน 15 คนคิดเปน็ ร้อยละ 93.75 หลงั เข้าร่วมโครงการ พบ

รอบเอวเกนิ เกณฑ์ 13 คน คดิ เปน็ ร้อยละ 88.88พบค่าBMIเกิน 12 คนคิดเป็นร้อยละ 75 ผลการดาเนนิ งานพบว่า

ผูเ้ ขา้ รว่ มโครงการ มีน้าหนักลดลง 6 คน ผูท้ ่ีมีค่า BMI ปกติ 3 คน

สรปุ การดาเนนิ งานในระดบั จังหวัด

- การเก็บรวบรวมรายงานจาก Health data center ค่าดัชนีมวลกายกลุ่มเป้าหมายวัยทางานกลุ่มอายุ18-59 ปี จาก

ประเด็นการคัดกรองโรคเบาหวาน ความดันโลหิตสูง กลุ่มเป้าหมายเป็นกลุ่มเดิม เพราะประชาชนส่วนใหญ่เป็นวัย

ทางานท่ไี ม่สามารถเข้ารบั การคัดกรอง ซ่ึงการเก็บผลงานกลุ่มเป้าหมายวัยทางานกลุ่มอายุ18-59 ปี ทาให้มีความครอบคลุมต่า

เพราะการเกบ็ ข้อมูลจะใช้จากแฟ้ม NCD SCREEN ซึง่ มีการเกบ็ ผลงานในกลุ่ม อายุ 35 ปีข้ึนไป

- การอบรมสร้างผู้นาด้านสุขภาพ (Health leader) ท่ีสามารถเปล่ียนแปลงตนเอง และกระตุ้นบุคคลอื่นๆใน

ชุมชน เกิดการเปล่ียนแปลงไปสู่การมีสุขภาพดีน้ัน หลักสูตรการอบรม 1 วัน และระยะเวลาในการดาเนินงานในพื้นที่กับ

กลุ่มเป้าหมายที่ต้องการให้มีภาวะอ้วนลดลง อาจทาให้ไม่เห็นการเปล่ียนแปลงของภาวะสุขภาพของประชาชนกลุ่มวัยทางานใน
พ้ืนท่ีเท่าที่ควร แต่สามารถสร้างความร่วมมือในระดับอปท. ได้มีส่วนร่วม ประชาชนในหมู่บ้านมีการรวมกลุ่มออกกาลังกาย

ของชมรมป่ันจักรยานในหมู่บ้าน ซึ่งเน้นรูปแบบที่สอดคล้องในชีวิตประจาวันของชาวบ้าน และเหมาะสมกับบริบทใน

ชมุ ชน เกดิ ขอ้ ตกลงร่วมกนั ของชมุ ชน ตาบลทสี่ ง่ เสริมสุขภาพของคนในชมุ ชนเอง

กลุ่มวัยสงู อายุ

สถานการณ์ ผสู้ ูงอายุในจังหวัดสุพรรณบรุ ีมีแนวโนม้ เพม่ิ ข้นึ (ร้อยละ ๑๖.๓๑, ๑๘.๑๑ และ ๒๑.๘๕ ในปี

๒๕๕๗-๒๕๕๙ ตามลาดับ) ในปี ๒๕๖๐ จังหวัดสุพรรณบรุ ี มผี สู้ งู อายรุ ้อยละ ๒๒.๔๙ (จานวนประชากรรวม ๖๗๙,๒๐๐

คน จานวนผู้สูงอายุ ๑๕๒,๗๓๕ คน) โครงสร้างประชากรจังหวดั สพุ รรณบุรี ขณะนี้เข้าสู่สงั คมผสู้ งู อายโุ ดยสมบูรณ์ (Aging

Society) ในเกือบทกุ อาเภอ ยกเวน้ อาเภอสองพ่นี อ้ ง (19.10) และดา่ นช้าง (18.02) จากการประเมนิ ผสู้ ูงอายตุ าม

ความสามารถ ในการดาเนินชีวิตประจาวนั (ดชั นีบาร์เธลเอดีแอล) ปี ๒๕๖๐ จาแนกเป็น ๓ กลุม่ ไดแ้ ก่ กลุ่มตดิ สงั คม

รอ้ ยละ ๙๕.๙๘ กล่มุ ตดิ บ้าน ร้อยละ ๓.๓๓ และกลุม่ ตดิ เตียง ร้อยละ ๐.๖๙ พบวา่ อาเภอที่มผี ู้สงู อายุกลมุ่ ติดเตียง

จานวนมากทส่ี ดุ ได้แก่อาเภอเมือง คือ ร้อยละ 0.91 ดังแสดงในตารางที่ 1

ตารางที่ 1 จานวนผู้สงู อายรุ ายอาเภอ และจาแนกตาม ADL index

DB POP ปี ๖๐ ประเมนิ ADL กล่มุ 1 (ตดิ สงั คม) กลมุ่ 2 (ติดบ้าน) กลุม่ 3 (ตดิ เตยี ง)

อาเภอ

จานวน รอ้ ยละ จานวน จานวน ร้อยละ จานวน รอ้ ยละ จานวน ร้อยละ

เมืองสพุ รรณบรุ ี ๓๐,๔๗๔ 2๒.76 27,715 2๖,๕๒๑ 95.69 9๔๒ 2.78 ๒๕๒ 0.๙๑

เดิมบางนางบวช 1๕,๑๙๔ 27.53 14,333 1๓,๘๔๑ 96.57 398 2.78 94 0.66

ด่านชา้ ง 9,๐๔๔ 18.02 8,803 8,366 95.04 389 4.42 48 0.55

บางปลาม้า 1๕,๖๔๙ 25.04 14,379 14,115 98.16 188 1.31 76 0.53

ศรปี ระจันต์ 1๒,7๑๗ 24.85 11,634 11,274 96.91 273 2.35 87 0.75

ดอนเจดยี ์ ๘,๓๐๔ 21.54 7,269 7,168 98.61 77 1.06 24 0.33

สองพนี่ ้อง 19,๒๒3 19.10 17,356 16,274 93.77 978 5.63 104 0.60

สามชกุ 1๑,๐๑๖ 25.49 9,971 9,434 94.61 452 4.53 85 0.85

อทู่ อง ๒๒,๕๖๐ 21.42 21,134 20,189 95.53 793 3.75 152 0.72

หนองหญา้ ไซ ๘,๕๕๔ 22.20 8,085 7,843 97.01 194 2.40 48 0.59

รวม 1๕๒,๗๓๕ 22.49 140,679 135,025 95.98 4684 3.33 970 0.69
ทม่ี า : จาก HDC+Aging Health Data ณ เดือน กันยายน 25๖๐

ผลการดาเนนิ งานตามโครงการและงบประมาณทไ่ี ด้รับ ในปี 2560 และผลการดาเนนิ ตามโครงการ

 โครงการ พฒั นาระบบการดูแลผู้สงู อายุระยะยาวจงั หวัดสุพรรณบรุ ี ปี 2560

1) มาตรการที่ 1 พัฒนามาตรฐานบริการ (ระบบคัดกรองสขุ ภาพผู้สงู อายุ คลินกิ ผ้สู งู อายุ )
2) มาตรการที่ 2 พัฒนาระบบข้อมลู
3) มาตรการที่ 3 พัฒนาศักยภาพชมรมผสู้ ูงอายุ
4) มาตรการท่ี 4 พฒั นาตาบลดแู ลระยะยาวดา้ นสาธารณสขุ สาหรับผ้สู ูงอายทุ ม่ี ีภาวะพง่ึ พิง

งบประมาณตามโครงการ จานวน ๑๙๒,๕๖0 บาท (หนึ่งแสนเก้าหม่ืนสองพนั ห้าร้อยหกสิบบาทถว้ น)
1) มาตรการท่ี 1 พฒั นามาตรฐานบริการ (ระบบคัดกรองสุขภาพผ้สู งู อายุ คลินกิ ผู้สงู อายุ )

1.1 จัดประชุมเชงิ ปฏบิ ัตกิ าร ผ้รู ับผดิ ชอบงานผ้สู งู อายุ/PM ฝึกทกั ษะการประเมนิ
สมรรถนะการดาเนินชีวิตประจาวัน และการประเมินภาวะสขุ ภาพผสู้ ูงอายุ
การดาเนินการคัดกรองภาวะสุขภาพผู้สูงอายุ ตามแบบคัดกรองของกรมการแพทย์ (Basic Geriatric Screening : BGS)
บทบาทการคดั กรอง ในพ้นื ท่ี แบง่ เปน็ ๒ ระดับ ดงั นี้

ระดบั รพสต./อสม. คดั กรองเบือ้ งต้น พบผิดปกติ/สงสยั ส่งตรวจ รพช (หรือรพท./รพศ) ในเครอื ข่าย
ระดบั รพช. รพท. รพศ. ทาหนา้ ที่ ๓ บทบาท คือ
-คัดกรองเบือ้ งต้น กรณผี สู้ งู อายุท่อี ยู่ในเขตพ้ืนทีร่ บั ผิดชอบโรงพยาบาล
-คัดกรองตามแบบประเมินผู้สงู อายุ สาหรับ รพ. (Geriatic Assessment : GA) ในรายที่ผิดปกติ/สงสยั ซึง่
ส่งต่อมาจาก รพ.สต. หรือรายทค่ี ัดกรองในโรงพยาบาลพบผิดปกติ .
-รพช. ให้การวนิ จิ ฉยั รักษาเบื้องตน้ และส่งตอ่ ในรายทเี่ กินขดี ความสามารถ โดยกาหนดให้มพี ยาบาล
ผรู้ ับผิดชอบการคดั กรอง เป็น Case อย่างน้อย รพช. ละ ๒ คน (ผ่านการอบรมด้านเวชศาสตรฟ์ ื้นฟูผูส้ ูงอายุ เพ่อื
ประสานการคัดกรองและการส่งต่อกับ รพ.สต. ในอาเภอ
-รพท./รพศ. วนิ ิจฉยั โรค ใหก้ ารรักษาผู้สงู อายรุ ายทผ่ี ดิ ปกติ ซึ่งสง่ ต่อมาจาก
รพช. หรอื รายทค่ี ัดกรองในรพ.พบผิดปกติ โดยกาหนดให้มีแพทยอ์ ยา่ งน้อย 1 คน และพยาบาลอยา่ งน้อย 2 คน (ผา่ น
การอบรมด้านเวชศาสตรฟ์ ้นื ฟูผสู้ ูงอายุ) และทีมสหวชิ าชีพ เป็น Case Manager เพือ่ ประสาน การคัดกรองและสง่ ต่อกับ
รพ.สต. ในอาเภอ และ รพช.

1.2 นเิ ทศติดตามและสมุ่ ประเมนิ ผลการคดั กรอง ในพน้ื ที่ ๑๐ อาเภอ
การคัดกรองโรคผู้สูงอายุ 7 โรค ท้ัง 10 อาเภอได้มีการดาเนินการคัดกรองโรค มากกว่าร้อยละ 80 ในการส่งต่อผู้ปุวย
เจ้าหน้าท่ี รพ.สต.มีการประสานกับโรงพยาบาลแม่ข่ายซึ่งสามารถดาเนินการเป็นช่องทางด่วนให้กับผู้สูงอายุท่ีต้องส่งต่อ
โดยใช้ช่องทางการติดต่อทาง โทรศัพท์ , ทาง Line และมีใบส่งตัวทุก ส่วนใหญ่จะมีการส่งผู้ปุวยไปยังคลินิกเฉพาะทางใน
แต่ละโรค

2) มาตรการที่ ๒ พฒั นาระบบขอ้ มูล

จดั ประชมุ เชิงปฏบิ ัตกิ าร การใช้ข้อมลู จาก HDC และ การบันทึกผลการคัดกรองสุขภาพผสู้ งู อายุในโปรแกรมการคัดกรอง/
ประเมินผสู้ งู อายุ Aging health data (website : http://164.115.22.135/geriatrics) ระหว่างวนั ท่ี 23-25
พฤศจิกายน ๒๕๕๙ ณ หอ้ งประชมุ ช้ัน ๒ สานกั งานสาธารณสุขจงั หวดั สุพรรณบุรี
จากรายงานผลการคัดกรองปัญหาสุขภาพผู้สูงอายุ ในปี ๒๕๖๐ พบผู้สูงอายุมีภาวะเส่ียง ดัชนีมวลกาย (BMI) (ร้อยละ
31.48) มากท่ีสุด รองลงมาได้แก่ ความดันโลหิตสูง (ร้อยละ 31.40) และหลอดเลือดสมอง (ร้อยละ 11.61) ตามลาดับ
ดงั แสดงตารางท่ี ๒
ตารางที่ ๒ ร้อยละของผู้สูงอายทุ ี่มภี าวะเสยี่ งปัญหาสุขภาพ

ที่ อาเภอ HT DM CVD

คัดกรอง เส่ยี ง ร้อยละ คดั กรอง เสีย่ ง รอ้ ยละ คดั กรอง เสย่ี ง รอ้ ยละ

1 เมืองสุพรรณบรุ ี 12,823 6237 48.64 17,304 1840 10.63 5,679 2797 49.25

2 เดมิ บางนางบวช 12,890 1603 12.50 13,604 654 4.81 14,555 346 2.38

3 ด่านช้าง 8,002 1529 11.92 6,564 663 10.10 8,033 240 2.99

4 บางปลามา้ 10,034 4049 31.58 10,267 966 9.41 10,351 378 3.65

5 ศรปี ระจันต์ 5,930 2103 16.40 8,258 991 12.00 4,139 2215 53.52

6 ดอนเจดีย์ 6,872 1441 11.24 6,902 898 13.01 6,963 136 1.95

7 สองพี่น้อง 8,975 4863 37.92 12,491 1247 9.98 9,073 338 3.73

8 สามชุก 6,515 902 7.03 7,497 272 3.63 8,650 1,453 16.80

9 อทู่ อง 13,794 3489 27.21 14,152 949 6.71 14,017 402 2.87

10 หนองหญ้าไซ 3,672 1893 14.76 5,400 1160 21.48 3,071 1506 49.04

89,507 28109 31.40 102,439 9640 9.41 84,531 9,811 11.61

ตารางที่ ๒ ร้อยละของผสู้ ูงอายทุ ี่มีภาวะเสี่ยงปญั หาสุขภาพ (ตอ่ )

ท่ี อาเภอ สุขภาพชอ่ งปาก AMT 2Q

คัดกรอง เสยี่ ง ร้อยละ คัดกรอง เสีย่ ง รอ้ ยละ คัดกรอง เส่ยี ง รอ้ ยละ

1 เมอื งสพุ รรณบรุ ี 21,841 1,177 5.39 21,360 452 2.12 21,034 115 0.55

2 เดมิ บางนางบวช 12,528 2,210 17.64 12,653 1274 10.07 13,412 159 1.19

3 ดา่ นช้าง 6,604 1,046 15.84 6,572 1128 17.16 7,796 99 1.27
4 บางปลามา้ 10,174 1,583 15.56 10,184 1002 9.84 10,650 66 0.62

5 ศรีประจันต์ 9,663 338 3.50 9,207 148 1.61 9,390 21 0.22

6 ดอนเจดีย์ 6,876 1,060 15.42 6,877 605 8.60 6,916 45 0.65

7 สองพี่นอ้ ง 8,889 1,565 17.61 14,906 272 1.82 14,081 49 0.35

8 สามชุก 7,560 197 2.61 7,558 383 5.07 7,559 31 0.41

9 อู่ทอง 14,004 1,070 7.64 14,050 356 2.53 13,667 88 0.64

10 หนองหญา้ ไซ 6,646 29 0.44 7,048 6 0.09 7,077 17 0.24

รวม 104,785 10,275 9.81 110,415 5626 5.10 111,582 690 0.62

ตารางท่ี ๒ รอ้ ยละของผสู้ ูงอายทุ ีม่ ีภาวะเส่ียงปัญหาสขุ ภาพ (ตอ่ )

ที่ อาเภอ ข้อเขา่ หกลม้ BMI

คัดกรอง เส่ยี ง รอ้ ยละ คดั กรอง เสยี่ ง ร้อยละ คดั กรอง เสี่ยง รอ้ ยละ

1 เมอื งสพุ รรณบรุ ี 21468 1946 9.06 21291 762 3.58 24818 7830 31.55

2 เดิมบางนางบวช 13467 2443 18.14 12635 1232 9.75 14114 6232 44.15

3 ด่านช้าง 6854 1317 19.22 6982 681 9.75 8040 3034 37.74

4 บางปลาม้า 10665 2114 19.82 10651 1055 9.91 12174 3657 30.04

5 ศรปี ระจันต์ 9343 819 8.77 9560 298 3.12 10669 3294 30.87

6 ดอนเจดีย์ 6870 944 13.74 6873 662 9.63 6962 1953 28.05

7 สองพ่นี ้อง 14434 1491 10.33 15138 636 4.20 15987 4831 30.22

8 สามชกุ 7563 314 4.15 7563 373 4.93 8694 2458 28.27

9 อูท่ อง 14140 969 6.85 14050 520 3.70 17622 4590 26.05

10 หนองหญ้าไซ 6913 219 3.17 7043 104 1.48 7135 1857 26.03

รวม 111717 12576 11.26 111786 6323 5.66 126,215 39736 31.48

3) มาตรการที่ 3 พฒั นาศักยภาพชมรมผูส้ ูงอายุ
-สนับสนนุ การดาเนนิ งานของชมรมผสู้ ูงอายใุ นพนื้ ที่ ในการจดั กิจกรรมสง่ เสรมิ ใหม้ ีพฤติกรรม
สขุ ภาพท่ีพงึ ประสงค์ สรา้ งเสรมิ สขุ ภาพผ้สู ูงอายุ ในกิจกรรม ไมล่ ม้ ไมล่ มื ไม่ซมึ เศร้า กินข้าวอรอ่ ย

-สนับสนุนสาขาสมาคมสภาผู้สูงอายุแห่งประเทศไทยฯ จังหวัดสุพรรณบุรี จัดทาโครงการพัฒนา
ศักยภาพคณะกรรมการชมรมผูส้ งู อายุ ในการดาเนินกิจกรรมสง่ เสริมสขุ ภาพผู้สูงอายุ

๔) มาตรการที่ 4 พัฒนาตาบลดแู ลระยะยาวด้านสาธารณสุข สาหรบั ผูส้ ูงอายุทีม่ ภี าวะพงึ่ พิง
กิจกรรมหลักสาคญั ทไ่ี ด้ดาเนินการ ดงั น้ี
๔.๑ พื้นท่ีดาเนินการตาบลดูแลระยะยาวด้านสาธารณสุข สาหรับผู้สูงอายุที่มีภาวะพึ่งพิง ปี 2560

จานวน 6๔ ตาบล ดังแสดงในตารางที่ ๓

ตารางที่ ๓ จานวนตาบลดาเนนิ การ LTC แยกรายอาเภอ

อาเภอ เมือง เ ดิ ม ด่ า น บ า ง ศรี ดอน สองพี่ สามชกุ อทู่ อง หนอง รวม

บางฯ ช้าง ปลาม้า ประจนั ต์ เจดยี ์ น้อง หญ้าไซ

จานวน 11 7 5 6 8 4 9 9 6 4 64

(ตาบล)

4.๒ สร้างผู้จัดการการดูแลผู้สูงอายุ (Care manager) โดยส่งบุคลากรเข้ารับการอบรมหลักสูตรผู้จัดการการ

ดูแลผู้สงู อายุ (Care manager) 70 ชัว่ โมง ของกรมอนามยั ณ ศูนยอ์ นามยั ที่ 5 ราชบุรี ระหว่างวันท่ี 20-24 กุมภาพันธ์

และ 6-10 มนี าคม 2560 จานวน 68 คน ดังตารางที่ ๔

ตารางท่ี ๔ จานวนผจู้ ัดการการดูแลผสู้ งู อายุ (Care manager)

อาเภอ จานวน (คน)

เมือง 12

เดมิ บางฯ 10

ดา่ นช้าง 4

บางปลาม้า 7

ศรีประจนั ต์ 12

ดอนเจดยี ์ 5

สองพ่ีน้อง 5

สามชกุ 4

อ่ทู อง 6

หนองหญ้าไซ 3

รวม 68

4.2 สนบั สนนุ การอบรมผูด้ แู ลผสู้ งู อายุ (Care giver) ในพืน้ ที่ 10 อาเภอ จานวน 241 คน ดังตารางที่ ๕

ตารางท่ี ๕ จานวนผ้ดู แู ลผสู้ ูงอายุ (Care giver) ท่ผี ่านการอบรม

อาเภอ จานวน (คน)

เมือง 29
เดมิ บางฯ 36

ดา่ นช้าง 18

บางปลาม้า 18

ศรีประจนั ต์ 24

ดอนเจดีย์ 20

สองพี่น้อง 40

สามชกุ 18
อ่ทู อง 18

หนองหญ้าไซ 20
รวม 241

ประเมนิ ศูนยเ์ ดก็ เลก็ คุณภาพในจังหวดั สพุ รรณบรุ ี ปี 2560 ดูสิ่งแวดล้อมภายในและภายนอก

จดั อบรมงานเด็กปฐมวัย /ทากจิ กรรมกลมุ่

รายงานผลการดาเนนิ งานการคดั กรองตาตอ้ กระจกในผ้สู ูงอายุ ปี 2560

ตัวชว้ี ดั : รอ้ ยละของผ้ปู ่วย Blinding Cataract ได้รบั การผา่ ตดั ต้อกระจกภายใน 30 วัน

สถานการณ์ : ปี 2559 จงั หวัดสพุ รรณบุรี มปี ระชากรผู้สงู อายุ 163,270 ราย ไดร้ บั การ คัดกรองสายตาจานวน

119,013 ราย คิดเป็นร้อยละ 72.89 มีโรงพยาบาลรัฐ 4 แห่ง ท่ีผ่าตัดต้อ กระจก ได้แก่ รพ.เจ้าพระยายมราช รพ.

สมเด็จฯ รพ.อู่ทอง และ รพ.เดิมบางนางบวช โรงพยาบาลเอกชน 1 แห่ง คือ รพ.ศุภมิตร และมีผู้ปุวย Blinding

Cataract ได้รบั การผา่ ตดั ต้อกระจก ภายใน 30 วัน ผลงาน 3 โรงพยาบาล ดังนี้ รพ.เจ้าพระยายมราช ร้อยละ 83.91 รพ.

สมเด็จฯ ร้อยละ 88.89 และรพ.เดิมบางฯ ร้อยละ 92.05 ดังน้ัน ในแต่ละปี การวิเคราะห์ปัญหา จุดอ่อนต้องได้รับการ

แก้ไข ความต่อเนื่องของการ พัฒนาแนวทางการดาเนินงาน มีความสาคัญ ประสิทธิภาพ ประสิทธิผลที่ต้องการ การวาง

ระบบตง้ั แต่เรมิ่ ต้นท่ี มงุ่ เน้นการตรวจคดั กรองสายตาโดย อสม ครอบคลุมกลุ่มเปูาหมายมากที่สุด การส่งตรวจยืนยันโดย

จนท.สาธารณสขุ ในระดับ รพ.สต./รพ. การส่งต่อจักษุแพทย์เพื่อยืนยันวินิจฉัยเป็นBlinding Cataract และได้นัดผ่าตัดต้อ

กระจกภายใน 30 วัน ซ่งึ กระบวนการทางานดงั กลา่ ว จาเป็นต้องมีการบูรณาการเชื่อมประสานอย่างเป็นระบบ เป็นทีมท่ีมี

การส่งต่อขอ้ มูล การส่งตอ่ ผปู้ ุวย เพือ่ ใหก้ ารดาเนินงานบรรลเุ ปูาหมายและมปี ระสิทธภิ าพ

เปา้ หมาย : ผสู้ งู อายุ 60 ปีขึ้นไปได้รับการคัดกรองวัดสายตา และ ผู้ปุวย Blinding Cataract ได้รับการผ่าตัดต้อ

กระจกภายใน 30 วนั ไม่นอ้ ยกว่าร้อยละ 80

มาตรการ/เปา้ หมายความสาเร็จของงานในแต่ละระยะการตดิ ตาม/ประเมิน(Small Success)

มาตรการ เปูาหมาย 3 ด. เปาู หมาย 6 ด. เปาู หมาย 9 ด. เปูาหมาย 12 ด.

1) การคัดกรองสายตากลุ่มเปูาหมาย 1) กลุ่มเปูาหมายได้รับการ มี ร ะ บ บ Fast มีระบบเครือข่าย เครือข่ายหน่วยบริการท่ี

ครอบคลุมทุกพน้ื ท่ี คัดกรองสายตาไม่น้อยกว่า Track และ One การผ่าตัดผู้ปุวย ผ่าตัดผู้ปุวย Blinding

2) พัฒนาศักยภาพจนท.ท่ีเกี่ยวข้องใน รอ้ ยละ 40 Stop Service Blinding cataract ทั้งภาครัฐและ

รพ. / รพ.สต. ในการตรวจยืนยันการคัด 2) จนท. รพ.สต.มศี กั ยภาพ สาหรับผู้ปุวยท่ีคัด cataract เอกชน มีการประสานและ

กรองสายตา ในการใหบ้ ริการคดั กรองฯ กรองสายตา ค ร อ บ ค ลุ ม ทุ ก ใหค้ วามร่วมมอื กัน

3) เรง่ รดั การผา่ ตดั ตอ้ กระจกBlinding 3) มรี ะบบการส่งตอ่ ผปู้ วุ ย พน้ื ที่

cataractทุกรายให้เปน็ ไปตามเปาู หมาย โดยใช้ VISA เพื่อนดั หมาย

ตรวจตา

แนวทางการตดิ ตามประเมนิ ผล

ตวั ชว้ี ัดมาตรการ วธิ ีการวดั /จดั เก็บ เคร่อื งมอื ความถ่กี ารเกบ็ ผ้รู บั ผิดชอบ

ข้อมูล สสจ. /รพ./สสอ./
รพ.สต.
ร้อยละของกลมุ่ เปาู หมาย จานวนผู้สูงอายุ 60 ปี รายงานโปรแกรม ทุกไตรมาส
สสจ. /service
ไดร้ บั การคัดกรองสายตา ขึ้นไป ที่ได้รับการคัด WWW.vision2020thailand.org plan ตา สุพรรณฯ
และเขต 5
ครอบคลมุ ทกพน้ื ท่ี กรองสายตาตาม

แนวทางทีก่ าหนด

ร้อยละของกลุ่มเปูาหมาย จานวนผู้ปุวย Blinding รายงานโปรแกรม ทุกไตรมาส

ได้รับการผ่าตัดต้อกระจก cataract ไ ด้ รั บ ก า ร WWW.vision2020thailand.org

Blinding cataract ตาม ผ่าตัดต้อกระจกภายใน

ระยะเวลาที่กาหนด 30 วนั

 ข้อมลู แสดงผลการดาเนินงาน ปี 60

ตารางที่ 1 ผลงานตามตัวชี้วดั จาแนกรายอาเภอ

ลาดับ ตัวชี้วดั อาเภอ เปูาหมาย ผลงาน รอ้ ยละ

1 ผูส้ ูงอายุ60 ปขี นึ้ ไป ไดร้ ับการคัดกรองวดั สายตา ดอนเจดีย์ 7,427 7,027 94.61

โดย อสม. ด่านช้าง 8,831 7,974 90.30

บางปลามา้ 14,137 10,760 76.11

ศรปี ระจันต์ 12,721 9,710 76.33

สองพ่ีน้อง 20,156 16,115 79.95

สามชกุ 11,032 10,619 96.26

หนองหญา้ ไซ 8,559 3,413 39.88

อูท่ อง 21,344 14,611 68.45

เดมิ บางฯ 19,299 14,063 72.87

เมือง 29,424 26,689 90.70

รวม 152,930 120,981 79.11

แหล่งข้อมลู รายงานโปรแกรม WWW.vision2020thailand.org วันที่ 20 กนั ยายน 2560

จากตารางข้างตน้ จะเหน็ วา่ ผลงานการคัดกรองวดั สายตาเบ้อื งตน้ โดย อสม. ในรอบ 12 เดือน ภาพรวม

จงั หวดั รอ้ ยละ 79.11

ตารางที่ 2 ผลงานตามตวั ชวี้ ดั จาแนกรายอาเภอ

ผลงานคดั กรองวดั สายตา

ลาดบั ตัวชวี้ ัด อาเภอ เปูาหมาย สงสัย ตรวจยืนยัน ตรวจยืนยนั

ตาบอด โดย จนท. รพ. โดยทีมจักษุ

(โดย อสม.) สต./รพ.

2 ผลการคัดกรองวัด เมือง 7,027 1,049 74 79

วดั สายตาเบอ้ื งตน้ เดิมบางฯ 7,974 1,141 53 300

โดย อสม. ด่านช้าง 10,760 308 33 73

บางปลามา้ 9,710 1,006 59 41

ศรีประจนั ต์ 16,115 315 25 70

ดอนเจดยี ์ 10,619 268 69 40

สองพ่นี ้อง 3,413 497 139 164

สามชกุ 14,611 169 11 119

อู่ทอง 14,063 1,503 79 193

หนองหญ้าไซ 26,689 350 17 68

รวม 120,981 6,606 559 1,147

แหล่งขอ้ มลู รายงานโปรแกรม WWW.vision2020thailand.org วันท่ี 20 กันยายน 2560

จากตารางจะเห็นว่า การดาเนินงานมีกระบวนการขั้นตอนของการปฏิบัติท่ีชัดเจน เป็นระบบ ผลการคัด
กรองวดั สายตาเบื้องต้น กลุ่มท่ี อสม.ตรวจวัดสายตาสงสัยตาบอด จะถูกส่งไปตรวจยืนยันโดยจนท.ของ รพ.สต. และ รพ.
และสง่ ต่อให้ทมี จกั ษุตรวจยนื ยันวินจิ ฉัยรกั ษา ซงึ่ การตรวจยืนยนั โดยจนท.ผลงานต่า

ตารางท่ี 3 : กล่มุ เปูาหมายไดร้ บั การผา่ ตัดตอ้ กระจก Blinding cataract ภายใน 30 วัน

กจิ กรรม รายละเอียด โรงพยาบาลทผี่ ่าตดั

เจ้าพระยาฯ สมเดจ็ ฯ เดมิ บางฯ อทู่ อง ศุภมติ ร

Blinding cataract 476 92 391 46 83

ผา่ ตัด(ราย) Severe LV 47 15 170 47 130

อ่ืนๆ 693 3 580 8 369

รวม

เวลารอคอย ทั้งหมด 29 14 19 50 2

เฉล่ียผ่าตัด(วัน) Blinding cataract 22.87 15.04 18.09 49.87 1

Non Blinding 33.32 9.76 20.3 52.25 2.06

% Blinding cataract 82.98 95.65 86.7 32.61 100

เกณฑ์ชว้ี ดั ทผี่ ่าใน 30 วัน

% LV ท่ีผ่าใน 90 วัน 89.9 100 98.62 75 99.19

แหลง่ ข้อมูลรายงานโปรแกรม WWW.vision2020thailand.org วันท่ี 25 พฤษภาคม 2560

จากตารางจะเห็นว่า ผลงานกลุ่มเปูาหมายได้รบั การผ่าตดั ตอ้ กระจก Blinding cataract

ภายใน 30 วัน) พบว่า ผลงานการผ่าตัดภาพรวมจังหวัดร้อยละ 84.55 ผ่านเกณฑ์ท่ีกาหนด ผลงานสูงสุด ได้แก่ รพ.

สมเดจ็ ฯ และรพ.เดมิ บางฯ ร้อยละ 86.7

ความสาเร็จ (Key Risk Area/ Key Risk Factor) ซึ่งได้จากการวินิจฉัย ประมวล วิเคราะห์ สังเคราะห์ จากการตรวจ

ตดิ ตาม

- การบริหารจดั การเชงิ ระบบทมี่ คี วามต่อเน่ือง ชัดเจน

- บุคลากรที่รับผดิ ชอบในระดับการคดั กรองฯส่งต่อเพ่ือการวนิ ิจฉยั รักษา มีความรู้ ความเขา้ ใจ และมีศักยภาพใน

การดาเนินงาน

- ทมี จกั ษแุ พทย์มีการประสานการทางานเป็นโซนทช่ี ัดเจน

ผู้พิการ

คนพิการเขา้ ถึงบริการสุขภาพ ไม่นอ้ ยกวา่ รอ้ ยละ 80

1. ความสาเรจ็ ของการดาเนินงานในการดูแลสขุ ภาพคนพกิ ารระดับจังหวดั ผา่ นเกณฑ์ ระดับท่ี 4

2. รอ้ ยละ 80 ของสถานพยาบาลระดบั A S ในจงั หวัดมีการจัดส่ิงแวดล้อมและส่ิงอานวยความสะดวกให้ผู้พิการเข้าถึงและ

ใช้ประโยชนไ์ ดผ้ า่ นเกณฑร์ ะดบั 4

สถานการณ์ จากสถิติข้อมูลผู้พิการจังหวัดสุพรรณบุรีท่ีมีบัตรผู้พิการภาพรวมจังหวัด จานวน 18,971ราย

(แหล่งข้อมูล : พมจ. ณ วันท่ี 31 ตุลาคม 2559 ) และจากการสารวจข้อมูลของพื้นท่ี พบว่า มีผู้พิการในพ้ืนท่ีรวมท้ังสิ้น

18,971 ราย และมีผู้พิการท่ีจะต้องได้รับการดูแล จานวน 4,426 ราย และได้รับการดูแลจากทีมหมอครอบครัว จานวน

4,387 ราย คิดเปน็ รอ้ ยละ 99.12 ปี 2560 มงุ่ เนน้ การดูแลคนพกิ ารขาขาดและคนพิการจากกลุม่ โรคหลอดเลือดสมอง ให้

ได้รับกายอุปกรณ์/เครื่องช่วยให้คุณภาพชีวิตดีอยู่ในสังคมอย่างมีความสุข ผลงานปี 59 ผู้พิการขาขาดรายเก่า 396 ราย

รายใหม่ - ราย รวม 396 ราย ไดร้ ับกายอปุ กรณ์ช่วยการเคลื่อนไหว ร้อยละ 94.19 ในส่วนของผู้พิการกลุ่มโรคหลอดเลือด

สมอง และกล่มุ พิการอน่ื ๆ ไดร้ บั การดแู ลโดยทีมหมอครอบครวั

แหลง่ ข้อมลู คนพกิ ารจากฐาน พมจ. สถติ ิ ถึง 31 ตุลาคม 2559

ประเภทความพกิ าร

ทางการ ทางการ ทางการ ทางจิตใจ/ ทาง ทางการ ทาง พกิ าร ไมร่ ะบุ รวม
เห็น ได้ยนิ เคล่ือนไหว พฤตกิ รรม สติปญั ญา เรยี นรู้ ออทิ มากกวา่
สติก 1ประเภท
1,518 3,219 10,148 1,153 1,296 55 99 1,470 13 18,971

ข้อมูล : ส่งให้พื้นท่ีไปสารวจข้อมูลจริงในพื้นท่ีเพื่อนามาวางแผนดูแลและแก้ไขปัญหาให้ครอบคลุมทุกกลุ่ม โดยการ

ประสานงานกบั หนว่ ยงานทเี่ ก่ียวข้อง

 ขอ้ มลู แสดงผลการดาเนินงาน ปีงบประมาณ 2559

อาเภอ จานวน ผ้พู กิ ารขาขาด ผพู้ ิการแขนขาด

(คน) ไดร้ ับขาขาเทยี ม/กายอุปกรณ(์ คน) ไดร้ บั แขนเทยี ม/อุปกรณช์ ่วย(คน)

เกา่ ใหม่ รวม ร้อยละ จานวน เก่า ใหม่ รวม ร้อยละ

ของขวัญ ของขวญั

59 59

เมือง 74 42 22 64 86.5 - - - --

เดิมบางฯ 52 42 6 48 92.3 8 1 1 2 25.0

ดา่ นช้าง 24 18 6 24 100 1 - 1 1 100

บางปลาม้า 39 33 3 36 92.3 1 - 1 1 100

ศรปี ระจันต์ 42 38 3 41 97.6 9 2 - 2 22.22

ดอนเจดยี ์ 21 21 5 21 100 3 0 - 00

สามชุก 23 18 5 23 100 8 2 - 2 25.0

สองพ่ีน้อง 62 54 6 60 96.8 1 0 - 0 0

อทู่ อง 44 33 8 41 93.2 16 3 - 3 18.7

หนองหญ้าไซ 15 10 5 15 100 4 0 - 00

รวมจังหวัด 396 300 73 373 94.19 51 8 3 11 21.56

แหล่งขอ้ มูล : ระบบรายงานผู้พกิ ารสารวจในพืน้ ท่ี (30 กย.59)
จากข้อมูลจะเห็นว่า การดูแลผู้พิการขาขาด จานวน 396 คน ได้รับกายอุปกรณ์ช่วยในการเคล่ือนไหว

ภาพรวมจงั หวดั จานวน 373 คน ร้อยละ 94.19 ซ่ึงสว่ นทเี่ หลือไม่ต้องการ ทั้งน้ี ในชุมชนมีทีมสุขภาพ (FCT) ได้เข้าไป
ดูแลอยา่ งตอ่ เนอ่ื ง และกล่มุ ผู้พิการแขนขาด จานวน 49 คน มแี ขนเทียม 11 คน คิดเป็นร้อยละ 22.45 เหลืออีก
38 คน อยู่ในขั้นตอนการจัดทาทะเบียนประวัติส่งต่อพบแพทย์ท่ี รพ.เจ้าพระยายมราช เพื่อประเมินการใส่แขนเทียม
และมีบางคนปฏิเสธไม่รบั
ตารางแสดงจานวนและร้อยละการดูแลผ้พู กิ าร โดยทีมหมอครอบครวั จาแนกรายอาเภอ

จานวนผูพ้ ิการ จานวนผู้พิการทไี่ ด้ จานวนผูพ้ ิการทไ่ี ดร้ บั การ

อาเภอ ท้ังหมด ตอ้ งไดร้ บั การดูแล ดแู ลจากทมี หมอ คดิ เปน็ รอ้ ยละ

ครอบครวั

(คน)

เมือง 2,971 647 622 96.14

เดิมบางฯ 1,468 201 200 99.5

ดา่ นชา้ ง 1,882 102 102 100

บางปลามา้ 1,186 274 264 96.35

ศรปี ระจนั ต์ 2,181 462 457 98.92

ดอนเจดยี ์ 875 56 56 100

สามชุก 2,139 611 611 100

สองพ่ีนอ้ ง 2,985 59 59 100

อทู่ อง 1,930 372 372 100

หนองหญ้าไซ 1,354 237 237 100

รวมจงั หวัด 18,971 3021 2980 98.64

แหลง่ ข้อมลู : หน่วยบริการทีมหมอครอบครวั

จากข้อมูลจะเห็นว่า ผู้พิการได้รับการดูแลโดยทีมหมอครอบครัวร้อยละ 99.05 ซ่ึงแนวทางการพัฒนาทีมหมอ

ครอบครวั ให้ครอบคลุมทุกพื้นท่ีเป็นส่ิงที่ดีมาก หากทีมหมอครอบครัวมีประสิทธิภาพ ประชาชนกลุ่มเปูาหมายจะได้รับ

การดแู ลสุขภาพตามความตอ้ งการ โดยเฉพาะกล่มุ พกิ ารท่ตี ดิ เตยี ง

แนวคิด/กิจกรรมในการพฒั นางานปี 61

1. สารวจผู้พิการในพื้นทจี่ รงิ อย่างน้อยปีละ 1 ครั้ง เพ่ือนาข้อมูลมาวางแผนการดูแลผู้พิการกลุ่มเปูาหมายเฉพาะ

เช่น

1.1 กลุ่มผู้พิการขาขาด/แขนขาดได้รับการอุปกรณ์ทุกราย(ตามความต้องการและยินยอม)และได้รับการ

ติดตาม ดูแลสขุ ภาพการใชก้ ายอุปกรณ์ การซอ่ มบารงุ กายอุปกรณอ์ ยา่ งต่อเน่ือง

1.2 กลุ่มผู้พิการโรคหลอดเลือดสมองได้รับการดูแลสุขภาพด้านการฟ้ืนฟูสภาพตามสภาพของโรคอย่าง

ต่อเน่อื ง
1.3 การพฒั นาทมี ฟื้นฟสู ภาพ/ เครือ่ งมอื ,อุปกรณก์ ารฟื้นฟสู ภาพในพ้นื ที่ของ รพ.สต.

1.4 การพฒั นาความรจู้ นท.ทกุ ระดบั ในการดูแลผู้พกิ ารกลุ่มเปูาหมายให้มปี ระสิทธิภาพ

1.5 การประสานความรว่ มมือภาคีเครือข่ายท้ังรัฐ และเอกชนในจังหวัดในการดาเนินงานแบบบูรณาการ ให้ผู้

พิการกล่มุ เปาู หมายได้รับการดแู ลไม่นอ้ ยกว่ารอ้ ยละ 90

1.6 การดาเนินงานดูแลผ้พู ิการกลมุ่ เปูาหมายเปน็ ระบบทมี่ ปี ระสทิ ธภิ าพ

 ปญั หา/ขอ้ เสนอแนะ

- ฐานขอ้ มูลของผู้พิการแต่ละหน่วยงานไม่ตรงกัน(ต้องดาเนินการสารวจในพืน้ ทท่ี ุกปี)

- การบรหิ ารจัดการเชงิ ระบบของเครอื ขา่ ยระดับอาเภอขาดการประสานงานและความต่อเนื่องในการขับเคล่ือนแก้ไข

ปัญหา

5.แผนงาน / โครงการปีงบประมาณ 2560

แผนงาน โครงการ / กจิ กรรม กล่มุ เปา้ หมาย ผลการดาเนนิ งาน

พัฒนาคณุ ภาพ 1.ประชุมคณะกรรมการ / คณะทางาน คณะกรรมการ25 คน

ชีวติ ผ้พู ิการ ฟืน้ ฟูสมรรถภาพด้านการแพทย์

2.ประชุมใหค้ วามรู้เกี่ยวกับการดูแลผู้ เจ้าหน้าท่(ี รพ./รพสต.)

พิการกลุ่มโรคหลอดเลือดสมอง 187 คน

3. สารวจ/ประสานขอ้ มูลผูพ้ ิการภาพรวม การดาเนินงานขาดความตอ่ เน่ือง
จังหวดั เพือ่ ให้เปน็ ปจั จุบัน

4.ตดิ ตามการใหบ้ ริการผูพ้ ิการเปูาหมาย เหตผุ ล : จนท.ที่รับผิดชอบเปล่ียนงานทาให้
ในพนื้ ทแี่ ละทางโปรแกรม HDC การดาเนินงานไมก่ ้าวหน้า
5.ตดิ ตาม/ประเมินการใช้อปุ กรณ์ทาง

การแพทย์

6. สรปุ /รายงานผล

ผลการดาเนนิ งานทันตสาธารณสขุ จังหวัดสพุ รรณบุรี

1.สถานการณ์และสภาพปญั หาสขุ ภาพชอ่ งปาก (Base line)

1.1 สถานการณส์ ุขภาพชอ่ งปาก

กล่มุ อายุ สภาวะทนั ตสุขภาพ สถานการณส์ ภาวะทนั ตสขุ ภาพ
ปี 2557 ปี 2558 ปี 2559 เปาู หมาย

เดก็ อายุ ฟนั นา้ นมผุ 7.2 9.9 11.1

18 เดอื น คา่ เฉลยี่ ฟนั ผุ อุด ถอน (ซ่/ี คน) 1.1 0.2 0.6

เด็กอายุ ฟันนา้ นมผุ 45.6 49.1 46.1 ไม่เกินรอ้ ยละ 50

3 ปี คา่ เฉลี่ยฟันผุ อดุ ถอน ในฟนั นา้ นม (ซี่/คน) 1.9 1.8 2.3

เด็กอายุ ฟันแทผ้ ุ 38.0 32.0 37.0 ไม่เกินร้อยละ 50

12 ปี คา่ เฉลี่ยฟนั ผุ อุด ถอน ในฟนั แท้ (ซี่/คน) 0.9 0.7 0.9

ฟนั ดี ไม่มผี ุ (Cavity Free) - - 74.6 รอ้ ยละ 52

มีฟนั แท้ใช้งานอยา่ งน้อย 20 ซ่ี ข้นึ ไป 35.5 42.9 46.9 รอ้ ยละ 60
ผสู้ ูงอายุ มีค่สู บฟนั หลงั อย่านอ้ ย 4 คสู่ บ (ฟันแท)้ 24.4 27.5 28.0

มีฟนั ใชง้ านอยา่ งน้อย 4 คูส่ บ (ฟนั แท-้ ฟนั เทยี ม) 44.2 47.2 44.4

หมายเหตุ : การสารวจสภาวะชอ่ งปากของประชาชนจังหวดั สพุ รรณบุรี ปี 2559 สานกั ทนั ตสาธารณสขุ กรมอนามยั ปี 2560

แผนภมู ิที่ 1 ร้อยละของเด็กอายุ 3 ปี ปราศจากฟันผุ (Caries Free) ในฟนั น้านม จาแนกรายอาเภอ

ปี พ.ศ. 2557-2559

100.0

80.0 63.6 68.2 60.7
60.0 53.2 48.6
้รอยละ 48.8 50.1 52.0 50.4 51.8

40.0 37.4

20.0

0.0 จงั หวดั เดิมบาง ศรี หนองหญา้
สุพรรณบุรี นางบวช ประจันต์ ไซ
เมอื ง ดา่ นช้าง บางปลาม้า ดอนเจดยี ์ สองพีน่ ้อง สามชกุ อ่ทู อง

ปี 2557 55.4 77.7 35.5 39.2 73.3 46.6 51.2 51.0 57.1 39.9 53.7

ปี 2558 50.9 55.1 55.7 51.8 71.2 51.1 52.3 60.8 67.7 29.4 54.0

ปี 2559 53.2 63.6 48.8 50.1 68.2 52.0 50.4 48.6 60.7 37.4 51.8

เดก็ อายุ 3 ปี ปราศจากฟนั ผุ (Caries Free) ในฟันน้านม ร้อยละ 53 (การสารวจสภาวะชอ่ งปากของประชาชน

จังหวดั สพุ รรณบุรี ปี 2559) เพิม่ ข้นึ เม่ือเทยี บกับปี 2558 และผา่ นเกณฑ์เปาู หมายท่ีกาหนด (ร้อยละ 50, สานกั ทนั ต

สาธารณสขุ ) อาเภอที่มเี ด็กปราศจากฟนั ผุสูงทีส่ ุดคือ อ.บางปลาม้า ร้อยละ 68.2 รองลงมาคอื อ.เมอื ง และ อ.สามชุก ร้อย

ละ 63.6 และ 60.7 ตามลาดับ อาเภอที่ปราศจากฟนั ผุน้อยทสี่ ุดคือ อ.อู่ทอง ร้อยละ 37.4 รองลงมาคือ อ.สองพ่ีน้อง ร้อยละ

48.6

แผนภูมิที่ 2 รอ้ ยละของเดก็ อายุ 12 ปี ปราศจากฟันผุ (Caries Free) ในฟันแท้ จงั หวัดสุพรรณบุรี
จาแนกรายอาเภอ ปี 2557-2559

100.0 82.2 77.9

ร้อยละ 80.0 63.0 61.1 45.0 53.8 60.6 55.5 63.9 58.2 61.6
60.0
เมือง เดิมบาง ดา่ นช้าง บางปลามา้ ศรี ดอนเจดยี ์ สองพน่ี อ้ ง สามชกุ อทู่ อง หนองหญา้
40.0 นางบวช ประจันต์ ไซ

20.0 69.5 56.9 51.3 48.9 60.8 72.3 36.5 70.7 77.5 78.7

0.0 จังหวดั . 74.7 60.1 60.2 68.5 60.4 73.5 60.3 64.4 72.2 79.3
สพุ รรณบรุ ี
61.1 45.0 53.8 60.6 55.5 63.9 58.2 61.6 82.2 77.9
ปี 2557 62.0
ปี 2558 68.0
ปี 2559 63.0

จังหวัดสุพรรณบุรี เด็กอายุ 12 ปี ปราศจากฟันผุ (Caries Free) ในฟันแท้ ร้อยละ 63.0 (สารวจสภาวะช่องปาก
ของประชาชน จังหวัดสุพรรณบุรี ปี 2559) ผ่านเกณฑ์เปูาหมายท่ีกาหนด (ร้อยละ 50, สานักทันตสาธารณสุข) อาเภอท่ีมี
เด็กปราศจากฟนั ผุ (Caries Free) ในฟนั แทส้ งู ท่สี ดุ คือ อ.อู่ทอง ร้อยละ 82.2 รองลงมาคือ อ.หนองหญ้าไซ และ อ.ดอนเจดีย์
ร้อยละ 77.9 และ 63.9 ตามลาดบั อาเภอทีป่ ราศจากฟันผุ (Caries Free) ในฟันแท้น้อยที่สุดคือ อ.เดิมบางนางบวช ร้อย
ละ 45.0 รองลงมาคือ อ.ดา่ นช้าง ร้อยละ 53.8 และ อ.ศรีประจันต์ ร้อยละ 55.5
แผนภมู ทิ ี่ 3 ร้อยละเด็กอายุ 12 ปี ฟนั ดไี ม่มีผุ (Cavity Free) จังหวัดสพุ รรณบรุ ี จาแนกรายอาเภอ ปี 2559

100รอ้ ยละ เปา้ หมาย ร้อยละ 98.8
90.7
76.1 67.1 52 74.4 76.9
74.6 76.4
67.8 56.1 62.6
80

60

40

20

0

เดก็ อายุ 12 ปี ฟันดีไมม่ ีผุ (Cavity Free) ในฟันแทร้ ้อยละ 74.6 (สารวจสภาวะชอ่ งปากของประชาชน จังหวดั สุพรรณบรุ ี

ปี 2559) ผา่ นเกณฑ์เปาู หมายทก่ี าหนด (ร้อยละ 52, สานกั ทนั ตสาธารณสขุ ) อาเภอที่มเี ด็กฟนั ดีไม่มผี ุ (Cavity Free) สูง

ทส่ี ดุ คือ อ.อู่ทอง ร้อยละ 98.9 รองลงมาคือ อ.หนองหญ้าไซ และ อ.สามชุก ร้อยละ 90.7 และ รอ้ ยละ 76.9 ตามลาดบั

อาเภอที่มเี ดก็ ฟันดีไมม่ ผี ุ (Cavity Free) น้อยทส่ี ุดคือ อ.เดิมบางนางบวช ร้อยละ 56.1 รองลงมาคือ อ.สองพน่ี ้อง และ อ.

ศรีประจันต์ ร้อยละ 62.6 และ ร้อยละ 67.1 ตามลาดบั

1.2. สถานการณท์ รพั ยากรบุคล (อัตรากาลังการใหบ้ ริการสุขภาพชอ่ งปาก) ปี 2560

ระดบั ผู้ใหบ้ รกิ าร ระดับทุตภิ มู ิ – ตตยิ ภมู ิ ระดับปฐมภูมิ

CUP หน่วย ท้ังหมด โรงพยาบาล (คน) รพ.สต./ศสม.

บรกิ าร (คน) ทนั ตแพทย์ ทันตาภิบาล รวม จานวน (แห่ง) ทันตาภบิ าล(คน)

รพ.เจา้ พระยายมราช A 45 23 5 28 32 17
รพ.สมเด็จพระสงั ฆราช องคท์ 1ี่ 7 M1 28 12 14
รพ.อ่ทู อง M2 21 10 2 14 27 9
รพ.ดา่ นช้าง F1 16 6 7
รพ.เดิมบางนางบวช F2 16 6 2 12 22 8
รพ.บางปลามา้ F2 15 5 7
รพ.ศรีประจันต์ F2 16 6 3 9 16 7
รพ.ดอนเจดยี ์ F2 13 5 4
รพ.สามชุก F2 15 6 2 8 20 7
รพ.หนองหญ้าไซ F2 10 4 3
195 83 3 8 17 83
รวม
3 9 14

49 9

3 9 13

37 9

30 113 179

จังหวัดสุพรรณบรุ ี มที ันตบคุ ลากรผ้ใู ห้บรกิ ารสขุ ภาพช่องปาก (ส่งเสริม ป้องกัน รักษา และฟื้นฟูสภาพ) จานวน
ทง้ั สิน้ 195 คน ประกอบดว้ ย ทนั ตแพทย์ในโรงพยาบาล 10 แห่ง จานวน 83 คน ทันตาภิบาลในโรงพยาบาล 30 คน และ

ทันตาภิบาล/นักวิชาการสาธารณสุข (ทันตสาธารณสุข) ในหน่วยบริการปฐมภูมิ (รพ.สต.) 83 คน ประจาใน รพ.สต. 82

แหง่ คดิ เป็นร้อยละ 47.1 จาก รพ.สต.ทัง้ หมด 174 แหง่

2. ผลการดาเนนิ งานทนั ตสาธารณสุข ปงี บประมาณ 2560

สานักงานสาธารณสุขจังหวัดสุพรรณบุรี ได้ดาเนินงานท่ีครอบคลุมการบริการส่งเสริม ปูองกัน รักษาและฟ้ืนฟู

สภาพเพื่อเก็บรักษาฟันในทุกกลุ่มอายุ และพัฒนาระบบบริการ สาขาสุขภาพช่องปาก เพื่อการมีสภาวะสุขภาพช่องปากที่ดี

อย่างต่อเนื่อง มีความคุ้มค่าสามารถลดช่องว่างของความไม่เท่าเทียมทางสุขภาพช่องปาก ทุกกลุ่มวัยมีสภาวะสุขภาพช่อง

ปากท่ีดี ส่งผลต่อคุณภาพชีวิตท่ีดี ได้ดาเนินนโยบายท่ีครอบคลุมทั้งนี้เพ่ือลดอัตราการเกิดโรคฟันผุและเพ่ิมการเข้าถึง

บรกิ ารสขุ ภาพช่องปาก ดังน้ี

2.1 งานสง่ เสรมิ สขุ ภาพและปอ้ งกันโรคในช่องปาก (P&P Excellence)

2.1.1 กล่มุ สตรแี ละเด็กอายุ 0-2 ปี

กจิ กรรม เมือง เดิมบาง ดา่ น บาง ศรี ดอน สองพี่ สาม อู่ หนอง สุพรรณ
นางบวช ชา้ ง ปลาม้า ประจนั ต์ เจดยี ์ น้อง ชุก ทอง หญ้าไซ บุรี

1. หญิงต้ังครรภ์ได้รับการ หญิงท่ี 1,043 315 467 424 302 274 781 242 685 288 4,821
ตรวจสุขภาพชอ่ งปาก คลอด

ผลงาน 140 225 191 147 97 171 345 135 422 133 2,006

ร้อยละ 13.4 71.4 40.9 34.6 32.1 62.4 44.1 55.7 61.6 46.1 41.6

2. หญงิ ตง้ั ครรภ์ได้รบั หญิงที่ 1,043 315 467 424 302 274 781 242 685 288 4,821
การฝกึ ทกั ษะแปรงฟนั คลอด

ผลงาน 513 222 186 186 186 208 354 157 521 121 2,654

รอ้ ยละ 49.1 70.4 39.8 43.8 61.5 75.9 45.3 64.8 76.0 42.0 55.0

3. หญิงตงั้ ครรภ์ได้รบั ตรวจฟัน 140 225 191 147 97 171 345 135 422 133 2,006
บรกิ ารทันตกรรม (Dental)

ผลงาน 109 193 126 113 95 162 311 132 395 118 1,754

รอ้ ยละ 77.8 85.7 65.9 76.8 97.9 94.7 90.1 97.7 93.6 88.7 87.4

2.1.1 กลุ่มสตรีและเดก็ อายุ 0-2 ปี

กจิ กรรม เมือง เดมิ บาง ด่าน บางปลา ศรี ดอน สองพ่ี สาม อู่ หนอง สุพรรณ

นางบวช ชา้ ง ม้า ประจนั ต์ เจดีย์ นอ้ ง ชุก ทอง หญา้ ไซ บุรี
4. เด็ก 0-2 ปี ได้รับการ เปูาหมาย 3,226 1,365 1,774 1,478 1,228 992 2,702 911 2,670 1,074 17,420
ตรวจสุขภาพช่องปาก ผลงาน 1,437 636 614 469 708 404 2,065 520 919 341 813
31.7 57.6 40.7 76.4 57.0 34.4 31.7 46.5
ร้อยละ 44.5 46.5 34.6 747 840 817 2,220 719 1,933 643 11,660
5. ผปู้ กครองเด็ก 0-2 ปี ผลงาน 2,035 763 943 50.5 68.4 82.3 82.1 78.9 72.4 59.8 66.9
632 594 621 2,060 660 1617 561 9,463
ไดร้ บั การฝกึ แปรงฟัน ร้อยละ 63.0 55.9 53.1 42.7 48.3 62.6 76.2 72.4 60.5 52.2 54.3
6. เดก็ 0-2 ปี ได้รับการ ผลงาน 1,362 661 695

เคลอื บ/ ทาฟลอู อไรด์ รอ้ ยละ 42.2 48.4 39.1

กลุ่มหญิงตั้งครรภ์ ได้รับบริการตรวจสุขภาพช่องปาก ร้อยละ 41.6 ได้รับการฝึกทักษะการแปรงฟันรายบุคคล

ร้อยละ 55.5 และได้รับบริการทันตกรรม ร้อยละ 87.4 (จากหญิงหลังคอดท่ีได้รับการตรวจสุขภาพช่องปากและวาง

แผนการรักษา) อาเภอที่ให้บริการตรวจสุขภาพช่องปากได้สูงที่สุดคือ เดิมบางนางบวช ร้อยละ 71.4 รองลงมาคือ อ.ดอน

เจดีย์ และ อ.อู่ทอง ร้อยละ 62.4 และ 61.6 ตามลาดับ น้อยท่ีสุดคือ อ.เมือง ร้อยละ 13.4 รองลงมาคือ อ.ศรีประจันต์

และ อ.บางปลาม้า ร้อยละ 32.1 และ 34.6 ตามลาดบั

กลุ่มเด็ก 0-2 ปี จัดให้มีการบริการตรวจคัดกรองสภาวะสุขภาพเด็กและประเมินกลุ่มเสี่ยง โดยทันต-บุคลากร

และเจ้าหน้าท่ีสาธารณสุขท่ีผ่านการอบรม (เพ่ือเพิ่มความครอบคลุม) ฝึกทักษะการแปรงฟันแก่ผู้เลี้ยงดูเด็กเพื่อการแปรง

ฟันให้เด็ก ทาฟลูออไรด์วานิชทาปูองกันฟันผุ และการจัดการกลุ่มเส่ียงฟันผุสูงให้ได้รับการทาฟลูออไรด์วานิช มีการ

ติดตามอย่างต่อเน่ือง โดยการดาเนินงานบูรณาการสหวิชาชีพ และเครือข่าย อสม.ในการจัดการสุขภาพในชุมชน ผลการ

ดาเนินงานเดก็ อายุ 0-2 ปี ไดร้ บั บรกิ ารตรวจสุขภาพช่องปาก ครอบคลุม ร้อยละ 46.5 และฝึกทักษะผู้ปกครองเด็กอายุ 0-

2 ปี แปรงฟันใหเ้ ดก็ ร้อยละ 66.9 (เกณฑ์ ร้อยละ 70) และทาฟลอู อไรดว์ านิชปูองกันฟนั ผุ รอ้ ยละ 54.3 (เกณฑร์ ้อยละ 50)

2.1.2 กลุ่มเด็กอายุ 3-5 ปี

กจิ กรรม เมือง เดมิ บาง ดา่ น บางปลา ศรี ดอน สองพี่ สาม อู่ หนอง สพุ รรณ
นางบวช ชา้ ง ม้า ประจนั ต์ เจดีย์ นอ้ ง ชุก ทอง หญา้ ไซ บุรี

เป้าหมาย 3,677 1,667 1,895 1,644 1,492 1,240 3,429 1,054 3,212 1,282 20,592
1. เด็ก 3-5 ปี ไดร้ ับการ ผลงาน 1,500 762 636 586 603 472 1,793 576 879 729 8,536
ตรวจสขุ ภาพช่องปาก รอ้ ยละ 40.7 45.7 33.5 35.6 40.4 38.0 52.9 54.6 27.3 56.8 41.4

2. เด็ก 3-5 ปี ได้รับการ ผลงาน 1,146 662 550 620 516 555 1,844 600 1,007 744 8,244

เคลอื บ/ทาฟลูออไรด์ รอ้ ยละ 31.1 39.7 29.0 37.7 34.5 44.7 53.7 56.9 31.3 58.0 40.0

3. เด็ก 3-5 ปี ได้รับ ผลงาน 2,080 959 1,096 861 789 776 2,474 726 2,072 909 12,742
บริการทันตกรรม ร้อยละ 56.5 57.3 57.8 52.3 52.8 62.5 72.1 68.8 64.5 70.9 61.8

สรา้ งเสรมิ สขุ ภาพชอ่ งปากและบริการทนั ตกรรมในกลมุ่ เดก็ อายุ 3-5 ปี ซง่ึ สว่ นใหญอ่ ยู่ในศูนย์พฒั นาเด็กเล็ก ให้มี

การตรวจคัดกรองสภาวะสขุ ภาพชอ่ งปาก และทาฟลอู อไรดว์ านชิ ปูองกันฟันผุ การแปรงฟนั หลงั อาหารกลางวันด้วยยาสีฟัน

ผสมฟลอู อไรด์ ทุกวัน บริการทนั ตกรรมเพอื่ เพ่ิมการเขา้ ถงึ บริการสุขภาพช่องปากในกลุม่ เด็กเลก็ ลดการสูญเสียฟันก่อนวัย

อันควรและลดการสะสมเช้ือแบคทีเรีย เด็ก 3-5 ปี ได้รับการตรวจสุขภาพช่องปาก ร้อยละ 41.4 และได้รับการทา

ฟลูออไรด์วานิช ร้อยละ 40.0 ทั้งน้ีเด็กได้รับบริการทันตกรรมครอบคลุมร้อยละ 61.8 อาเภอท่ีบริการทันตกรรมได้

ครอบคลุมมากที่สุดคือ อ.สองพ่ีน้อง ร้อยละ 72.1 รองลงมาคือ อ.หนองหญ้าไซ ร้อยละ 70.9 ครอบคลุมน้อยท่ีสุดคือ อ.

ศรปี ระจนั ต์ ร้อยละ 52.8 รองลงมาคอื อ.เมอื ง รอ้ ยละ 56.5

แผนภมู ทิ ี่ 4 เด็กอายุ 3-5 ปี ไดร้ บั การตรวจสขุ ภาพช่องปาก เคลือบ/ทาฟลูออไรด์ และบรกิ ารทันตกรรม

ปีงบประมาณ 2560
ร้อยละ

ตรวจสขุ ภาพช่องปาก ทา/เคลือบฟลอู อไรด์ บรกิ ารทนั ตกรรม

100

80 61.8 53.0 57.3 57.8 52.3 62.5 50.7 72.1 68.8 64.5 70.9
60 41.4
40
40 40.7
31.1
45.7
39.7
33.5
29
35.6
37.7
40.4
34.5
38
44.7

52.9
53.7
54.6
56.9
27.3
31.3
56.8
58

20

0 เมอื ง เดิมบางฯ ด่านชา้ ง บางปลามา้ ศรปี ระจันต์ ดอนเจดีย์ สองพีน่ ้อง สามชุก อทู่ อง หนองหญา้ ไซ

จังหวัด

2.1.3 กลมุ่ เด็กประถมศกึ ษา (6-12 ป)ี

กิจกรรม เมอื ง เดิมบาง ด่าน บางปลา ศรี ดอน สองพ่ี สาม อู่ หนอง สุพรรณ
นางบวช ชา้ ง มา้ ประจนั ต์ เจดยี ์ นอ้ ง ชกุ ทอง หญา้ ไซ บุรี

1. นักเรียน ป.1 ไดร้ ับ เปาู หมาย 2,353 782 962 601 528 499 1,511 571 1,643 404 9,804

การตรวจสุขภาพชอ่ งปาก ผลงาน 2,034 754 1,102 534 500 483 1,362 564 1,531 333 9,197

(ปีการศึกษา 2559) รอ้ ยละ 86.4 96.4 100.0 88.9 94.7 96.7 90.1 98.8 93.2 82.4 93.8
2. นกั เรยี น ป.1 ไดร้ บั ผลงาน 1,074 436 551 270 254 295 764 291 784 233 4,952
การเคลอื บหลุมร่องฟนั รอ้ ยละ 45.6 55.8 57.3 44.9 48.1 65.7 50.6 51.0 47.7 57.7 50.5

3. เด็กอายุ 6-12 ปี เปาู หมาย 11,058 4,701 4,853 5,078 3,495 3,375 9,638 3,259 8,876 3,516 57,849

ได้รับบริการทันตกรรม ผลงาน 5,210 3,512 2,600 2,436 1,456 1,834 5,386 2,264 5,114 2,297 32,112

ร้อยละ 47.1 74.7 53.5 47.7 41.7 54.3 55.8 69.4 57.6 65.3 55.5

4. โรงเรียนปลอด เปาู หมาย 69 66 45 38 49 33 28 28 58 24 438

นา้ อดั ลม ลูกอม ขนม ผลงาน 33 43 24 26 33 19 19 22 38 14 271
กรุบกรอบ รอ้ ยละ 47.8 65.2 53.3 68.4 67.3 57.6 67.9 78.6 65.5 58.3 61.9

แผนภมู ทิ ี่ 5 นกั เรียนช้ัน ป.1 ได้รับการตรวจสขุ ภาพชอ่ งปากและได้รับการเคลือบหลมุ ร่องฟัน

ปีงบประมาณ 2560 (ปกี ารศึกษา 2559) ตรวจสขุ ภาพชอ่ งปาก
เกณฑ์ รอ้ ยละ 85
เคลือบหลมุ ร่องฟัน

120 96.4 100 88.9 94.7 96.7 90.1 98.8 93.2
100 93.8 86.4 50.6 51 82.4
80 65.7 57.7
60 50.5 55.8 57.3 44.9 48.1
40 45.6 47.7

20

0

จงั หวดั เมอื ง เดิมบางฯ ดา่ นชา้ ง บางปลาม้า ศรีประจนั ต์ ดอนเจดีย์ สองพ่นี อ้ ง สามชกุ อู่ทอง หนองหญา้ ไซ

ส่งเสริมทันตสุขภาพในโรงเรียนประถมศึกษา เน้นบรกิ ารส่งเสริมปูองกนั โดยตรวจสุขภาพช่องปาก และบริการ

เคลือบหลุมร่องฟันกรามแท้นักเรียนชน้ั ป.1,ป.6 บริการรกั ษาทนั ตกรรมที่จาเปน็ รองรับระบบเฝูาระวังฟันผุในนักเรยี น ป.1-

6 และสนับสนนุ กจิ กรรมในโรงเรยี น ได้แก่ กจิ กรรมแปรงฟันหลังอาหารกลางวนั ทุกวนั จัดการเรียนรู้เกี่ยวกบั ทันตสุขภาพ

ควบคมุ การจาหน่วยขนม ลูกอม นา้ หวาน นา้ อัดลม เครื่องดื่มที่มีน้าตาลเกนิ 5% งเป็นมาตรการกลางที่แนะนาโดยกรมอนามยั

จากการสารวจกิจกรรมสง่ เสรมิ ทันตสุขภาพในโรงเรยี นประถมศึกษา ปี 2559 พบว่า โรงเรยี นประถมศึกษาทง้ั หมด 438 แหง่

ไม่มีการจาหน่ายน้าอัดลมในโรงเรียนร้อยละ 89.7 (393 แห่ง) และไมข่ ายขนม/อาหาร/เครื่องดมื่ เสี่ยงต่อฟนั ผุในโรงเรียน ร้อย

ละ 29.2 (128 แห่ง)

สานักงานสาธารณสุขจังหวัดสุพรรณบุรี ได้ดาเนินการพัฒนาเชิงรุกโรงเรียนในฝันด้านทันตสุขภาพ เปูาหมายคือ

โรงเรียนประถมศกึ ษาในทกุ อาเภอละ 1 โรงเรียน โดยโรงเรียนทเ่ี ขา้ รว่ มโครงการฯ จะตอ้ งมีการพัฒนา ปรับปรุงการดาเนิน

กิจกรรมตามเกณฑ์มาตรฐานการดาเนินกิจกรรมในโรงเรียนที่กาหนดใน 4 หมวดคือ การตรวจสุขภาพช่องปากนักเรียน

การให้ทันตสุขศึกษา การแก้ไขปัญหาทันตสุขภาพและการจัดสภาพแวดล้อมท่ีเหมาะสม โดยคณะกรรมการระดับจังหวัด

จะติดตามและประเมนิ ผลการดาเนนิ กิจกรรมของโรงเรยี น โรงเรยี นที่สามารถดาเนินกจิ กรรมผ่านเกณฑ์โรงเรียนในฝันด้าน

ทันตสุขภาพ ระดับอาเภอ จะเข้าร่วมประกวดโรงเรียนดีเด่นด้านส่งเสริมทันตสุขภาพ ระดับจังหวัด ปี 2560 ผลการ

ประกวด ดังนี้

รางวลั ชนะเลศิ โรงเรียนวัดหนอ่ สวุ รรณ อาเภอเมอื งสพุ รรณบรุ ี

รางวลั รองชนะเลิศ อันดับ ๑ โรงเรยี นวดั สามจุ่น อาเภอศรีประจันต์

รางวัลรองชนะเลศิ อนั ดบั ๒ โรงเรยี นวัดทา่ กุ่ม อาเภอดอนเจดีย์

รางวลั รองชนะเลศิ อนั ดบั ๒ โรงเรียนบ้านหนองตาแกว้ อาเภอเดิมบางนางบวช

2.1.4 กลุม่ ผู้สูงอายุ

กิจกรรม เมอื ง เดมิ บาง ดา่ น บางปลา ศรี ดอน สองพี่ สาม อ่ทู อง หนอง สพุ รรณ
นางบวช ช้าง ม้า ประจันต์ เจดยี ์ น้อง ชุก หญ้าไซ บรุ ี

1. ผู้สงู อายุ ไดร้ บั เปาู หมาย 90 60 70 86 85 45 75 85 50 50 696

การใสฟ่ ันเทียมท้ังปาก ผลงาน 90 63 74 187 149 54 77 108 57 65 924
และมากกว่า 16 ซี่ (ราย) รอ้ ยละ 100 105.0 105.7 217.4 175.2 120.0 102.6 127.0 114.0 130.0 132.7

2.ผู้สูงอายุไดร้ บั การตรวจ เปูาหมาย 27,579 13,956 8,133 14,076 10,277 7,405 16,750 9,734 19,217 8,056 135,183

สุขภาพช่องปาก (Dental) ผลงาน 6,646 2,121 2,678 4,479 1,713 1,477 3,805 2,421 4,216 1,992 31,548

ร้อยละ 24.1 15.2 32.9 31.8 16.6 19.9 22.7 24.8 21.9 24.7 23.3

3. ผสู้ ูงอายุไดร้ บั บรกิ าร ผลงาน 7,320 3,218 2,882 5,116 3,704 2,558 10,590 3,670 8,090 3,240 50,388

ทันตกรรม รอ้ ยละ 26.5 22.8 35.4 36.3 36.0 34.5 63.2 37.7 42.1 40.2 37.2

หมายเหตุ : ผลงานจาก HDC กลมุ่ รายงานมาตรฐาน >> ข้อมลู เพอ่ื ตอบสนอง Service Plan สาขาสุขภาพชอ่ งปาก >>

จัดใหม้ กี ารสง่ เสรมิ ปูองกัน รักษา และฟ้ืนฟูสภาพ แก่ผู้สูงอายุ สนับสนุนให้ผู้สูงอายุเกิดพฤติกรรมดูแลสุขภาพช่อง

ปากพื้นฐานที่ถูกต้องด้วยตนเอง สามารถเข้าถึงบริการท่ีจาเป็นได้ทันเวลา รวมทั้งการส่งต่อและรับกลับดูแลต่อเน่ือง เน้นการ

ใหบ้ ริการในสถานบรกิ ารใกลบ้ า้ น จดั บริการสง่ เสริมปูองกันโรคในช่องปากตามชุดสิทธิประโยชน์ทางทันตกรรม ดาเนินกิจกรรม

ส่งเสริมสุขภาพช่องปากในชมรมผู้สูงอายุ จัดระบบส่งต่อผู้สูงอายุเข้ารับบริการใส่ฟันเทียม ในปีงบประมาณ 2560 มีผู้สูงอายุ

ได้รับบริการใส่ฟันเทียมในโครงการฟันเทียมพระราชทาน โดยการใส่ฟันเทียมท้ังปากหรือ 16 ซ่ีขึ้นไป สามารถดาเนินการได้

ตามเปูาหมาย ร้อยละ 132.7 (เกณฑ์ร้อยละ 100) และทุกอาเภอสามารถดาเนินการได้ตามเปูาหมาย และให้บริการตรวจ

สุขภาพชอ่ งปากผูส้ งู อายุ ครอบคลุมร้อยละ 23.3 และผู้สูงอายุไดร้ บั บริการทนั ตกรรม รอ้ ยละ 37.2

2.2 งานพัฒนาระบบบรกิ ารสุขภาพ สาขาสุขภาพชอ่ งปาก (Service Excellence)
2.2.1 รพ.สต./ศสม.จัดบริการสขุ ภาพช่องปาก 6 กลุ่มเปา้ หมาย 14 กจิ กรรม และจดั บรกิ ารทนั ตกรรม
200 คน ต่อ 1,000 ประชากร จังหวัดสุพรรณบรุ ี ปงี บประมาณ 2560

จานวน จานวน รพ.สต./ศสม. ผา่ นเกณฑจ์ ัดบรกิ ารสุขภาพช่องปาก

อาเภอ รพ.สต./ศสม. 6 กล่มุ เปูาหมาย ร้อยละ 200 คนต่อ ร้อยละ ผา่ นท้งั ร้อยละ

(แห่ง) 14 กจิ กรรม 1,000 ประชากร 2 เกณฑ์

เมืองสพุ รรณบรุ ี 29 21 72.4 17 58.6 16 55.1

เดมิ บางนางบวช 20 19 95.0 13 65.0 13 65.0

ดา่ นช้าง 16 11 68.7 8 50.0 8 50.0

บางปลาม้า 17 15 88.2 7 41.1 7 41.1

ศรีประจนั ต์ 14 13 92.8 7 50.0 7 50.0

ดอนเจดีย์ 9 9 100.0 9 100.0 9 100.0

สองพ่ีนอ้ ง 25 25 100.0 25 100.0 25 100.0

สามชกุ 13 13 100.0 13 100.0 13 100.0

อู่ทอง 22 22 100.0 19 86.3 19 86.3

หนองหญ้าไซ 9 9 100.0 7 77.7 7 77.7

รวม จ.สุพรรณบรุ ี 174 157 90.2 125 71.8 124 71.2

เกณฑ์ ร้อยละ 60

หมายเหตุ : ผลงานจาก HDC ขอ้ 46 (กล่มุ รายงานมาตรฐาน >> ขอ้ มลู เพอ่ื ตอบสนอง Service Plan สาขาสุขภาพช่องปาก)

ณ วนั ที่ 15 พฤศจิกายน 2560

แผนภูมทิ ี่ 6 ร้อยละ รพ.สต./ศสม.จัดบริการสุขภาพช่องปากท่ีมคี ณุ ภาพตามเกณฑ์ จังหวัดสุพรรณบุรี

จาแนกรายอาเภอ ปีงบประมาณ 2560

100 100 100 100 86.3 77.7
80 71.2
60 55.1 65.0 50.0 50.0
40
ร้อยละ 20 41.1
0
เมอื ง เดมิ บาง ด่านชา้ ง บางปลา ศรี ดอนเจดีย์ สองพีน่ อ้ ง สามชกุ อูท่ อง หนอง
สพุ รรณบุ นางบวช ม้า ประจนั ต์ หญ้าไซ
รี
72.4 95.0 68.7 82.2 92.8 100 100 100 100 100
6กลมุ่ 14กจิ กรรม 90.2
58.6 65.0 50.0 41.1 50.0 100 100 100 86.3 77.7
200คน : 1000ปชก. 71.8
55.1 65.0 50.0 41.1 50.0 100 100 100 86.3 77.7
ผ่านทั้ง 2 เกณฑ์ 71.2

หนว่ ยบรกิ ารปฐมภูมิ (รพ.สต./ศสม.) ร่วมจัดบริการสขุ ภาพชอ่ งปากแก่ประชาชนในเขตรับผิดชอบ โดยให้บริการใน
6 กลุ่มเปูาหมาย 14 กิจกรรม จานวน 157 แห่ง คิดเป็นร้อยละ 90.2 (รพ.สต.ทั้งหมด 174 แห่ง มีทันตาภิบาลประจา 83
แหง่ ) โดยมี 5 อาเภอที่ รพ.สต.สามารถจดั บรกิ ารไดค้ รบทุกแหง่ (รอ้ ยละ 100) คือ อ.ดอนเจดีย์ อ.สองพี่น้อง อ.สามชุก อ.
อู่ทอง และ อ.หนองหญา้ ไซ และ น้อยท่ีสุดคือ อ.ด่านช้าง ร้อยละ 68.7 และ รพ.สต.จัดบริการสุขภาพช่องปากแก่ประชาชนใน
เขตพื้นที่รับผิดชอบ 200 คนต่อ 1,000 ประชากร (ร้อยละ 20) สามารถดาเนินการได้ 125 แห่ง คิดเป็นร้อยละ 71.8 มี 3
อาเภอท่ี รพ.สต.ทกุ แห่ง (ร้อยละ 100) สามารถจัดบริการได้ตามเกณฑ์ คือ อ.ดอนเจดีย์ อ.สองพ่ีน้อง และ อ.สามชุก ท้ังน้ี

อ.บางปลาม้า รพ.สต.จัดบริการได้ตามเกณฑ์น้อยท่ีสุด ร้อยละ 41.1 รองลงมาคือ อ.ด่านช้าง และ อ.เมือง ร้อยละ 50.0 และ

58.6 ตามลาดับ

รพ.สต.สามารถจัดบริการสุขภาพช่องปากที่มีคุณภาพตามเกณฑ์ที่กาหนด ครบทั้ง 2 เกณฑ์ คือ จัดบริการ 6

กลุ่มเปูาหมาย 14 กิจกรรม และบริการสุขภาพช่องปาก 200 คนต่อ 1,000 ประชากร รพ.สต.สามารถดาเนินการผ่านเกณฑ์

ท้ังสองเกณฑ์จานวน 124 แห่ง คิดเป็นร้อยละ 71.2 (เกณฑ์ร้อยละ 60) เป็น รพ.สต.ท่ีมีทันตาภิบาลประจา 78 แห่ง คิดเป็น

ร้อยละ 93.9 (รพ.สต.ท่ีมีทันตาภิบาลประจา 83 แห่ง) และ รพ.สต. ที่ไม่มีทันตาภิบาลประจา 46 แห่ง อาเภอที่สามารถ

ดาเนินการผ่านท้ังสองเกณฑ์ทุกแห่ง ร้อยละ 100 จานวน 3 อาเภอคือ อ.ดอนเจดีย์ อ.สองพี่น้อง และ อ.สามชุก อาเภอที่

รพ.สต.ดาเนนิ การผ่านท้ังสองเกณฑ์น้อยที่สุดคือ คือ อ.บางปลาม้า ร้อยละ 41.1 รองลงมาคือ อ.ด่านช้าง และ อ.ศรีประจันต์

รอ้ ยละ 50

2.2.2 อัตราการใช้บรกิ ารสุขภาพช่องปากของประชาชนรวมทกุ สิทธ์ จังหวัดสุพรรณบุรี ปีงบประมาณ 2560

อาเภอ จานวนประชากร (คน) ผลงานบริการสขุ ภาพช่องปาก แหล่งขอ้ มลู

(type 1+3) คน รอ้ ยละ

เมอื งสพุ รรณบรุ ี 148,471 40,567 27.3

เดมิ บางนางบวช 61,022 17,374 28.5

ดา่ นช้าง 54,102 17,038 31.5

บางปลาม้า 65,954 15,505 23.5 รายงาน HDC ข้อ 1

ศรปี ระจันต์ 49,140 15,036 30.6 ทันตกรรมบรกิ าร

ดอนเจดยี ์ 40,641 13,722 33.8

สองพีน่ อ้ ง 104,060 46,667 44.8

สามชุก 46,436 15,315 33.0

อู่ทอง 109,134 36,541 33.5

หนองหญ้าไซ 41,794 11,959 28.6

จังหวัดสุพรรณบรุ ี 720,754 229,724 31.9

เกณฑ์ 35

แผนภมู ิท่ี 7 อตั ราการใช้บริการสุขภาพช่องปากของประชาชนรวมทกุ สิทธ์ จงั หวดั สุพรรณบุรี
ปีงบประมาณ 2560

ร้อยละ 44.8 เกณฑ์ ร้อยละ 35
30.6 33.8
40 31.9 27.3 28.5 31.5 23.5 33 33.5 28.6
20

0

อตั ราการเขา้ ถึงบรกิ ารสุขภาพช่องปากของประชาชนรวมทุกสิทธิ์ (ทุกกลมุ่ วัย, งานส่งเสริมปูองกัน รักษา และฟื้นฟูสภาพ )

จังหวดั สพุ รรณบรุ ี ดาเนินการได้รอ้ ยละ 31.9 ยังไม่ผ่านเกณฑ์ (เกณฑ์ร้อยละ 35) มีเพียง 1 อาเภอที่สามารถดาเนินการได้
ผา่ นเกณฑ์คือ อ.สองพ่ีนอ้ ง ร้อยละ 44.8 อาเภอทม่ี อี ตั ราการเข้าถึงบรกิ ารสุขภาพชอ่ งปากน้อยทสี่ ุดคือ อ.บางปลาม้า ร้อย
ละ 23.5 รองลงมา คอื อ.เมอื ง ร้อยละ 27.3

P&P Excellence

แผนงานท่ี 2 ป้องกนั ควบคมุ โรคและภัยสขุ ภาพ

รายงานผล การดาเนนิ งานป้องกนั ควบคุมโรคไมต่ ดิ ต่อและภยั สขุ ภาพ ปี 2560

ตามนโยบายกระทรวงสาธารณสขุ หมวดการส่งเสรมิ สุขภาพและปูองกันโรคเป็นเลศิ (Promotion & Prevention
Excellence) ตามแผนงานปูองกันควบคุมโรคและภัยสุขภาพใน 3 ประเด็นหลัก

1.1 อตั ราการเสยี ชีวติ จากการบาดเจบ็ ทางถนน
1.2 อตั ราการเสียชีวติ จากการจมน้า
1.3 จงั หวดั มีศนู ย์ปฏิบตั ิการภาวะฉุกเฉนิ (EOC) และทีมตระหนักรูส้ ถานการณ์(SAT) ทีส่ ามารถปฏบิ ตั ไิ ด้จริง
1. สถานการณ์
จงั หวดั สพุ รรณบรุ ี มกี ารจดั บรกิ ารสขุ ภาพทง้ั 4 มติ ทิ ค่ี รอบคลุมทั้งการส่งเสริมสุขภาพ การควบคุมปูองกันโรค การ
รักษาพยาบาล และการฟ้ืนฟูสภาพ มุ่งเน้นประชาชนได้รับบริการท่ีมีคุณภาพ ได้มาตรฐานในแต่ละด้าน มีการพัฒนางานและ
บูรณาการอย่างเป็นระบบต้ังแต่ระดับปฐมภูมิ ทุติยภูมิ และตติยภูมิ ร่วมกันจัดทาแผนพัฒนาระบบบริการสุขภาพ (service
plan) เพ่อื ตอบสนองตอ่ ปัญหาสุขภาพและความต้องการของประชาชน
2. ขอ้ มูลประกอบการวเิ คราะห์

การดาเนินงานด้านการปูองกันและลดอุบัติเหตุทางถนนของจังหวัดสุพรรณบุรีได้ดาเนินการศึกษาแนว
ทางการแก้ไขปัญหาในเร่ืองอุบัติเหตุทางถนน ซ่ึงจากสภาพถนนท่ีสะดวกสบายมีถนนสายหลักผ่านไปยังภาคต่างๆ ของ
ประเทศ และมีแหล่งท่องเท่ียวหลายแห่ง และอยู่ไม่ไกลจากกรุงเทพมหานคร ทาให้มีปริมาณการใช้รถมากและขับรถเร็ว
อีกทง้ั ยงั มจี ุดเส่ียงทีท่ าใหเ้ กิดอบุ ตั ิเหตบุ ่อยครงั้ ซึ่งจากสถติ ิอบุ ัตเิ หตสุ ่วนใหญเ่ กิดจากรถจักรยานยนต์

ศูนย์อานวยการความปลอดภัยทางถนนจังหวัดสุพรรณบุรี ยังคงยึดแนวทางการดาเนินงานโดยให้
ความสาคัญในการแก้ไขปัญหาจุดเส่ียงอย่างจริงจังและเกิดผลเป็นรูปประธรรม ส่งผลให้การเกิดอุบัติเหตุลดลงและได้รับ
ความพงึ พอใจจากประชาชนท่อี าศยั อยู่ใกล้จุดเสี่ยง และในส่วนของการทางานของศูนย์อานวยการความปลอดภัยทางถนน
จังหวัดสุพรรณบุรี มุ่งเน้นที่การบูรณาการร่วมกันระหว่างภาคีเครือข่ายให้เกิดความเข้มแข็ง เน้นการวิเคราะห์สาเหตุการ
เกดิ อุบัตเิ หตุเชงิ ลกึ ในทุกๆ ด้าน เชน่ การขบั รถเรว็ รถจักรยานยนต์ไมป่ ลอดภัย ไม่สวมหมวกนิรภัย รถโรงเรียนไม่ปลอดภัย
ถนนและส่ิงแวดล้อมไม่ปลอดภัย พฤติกรรมการขับขี่ เมาไม่ขับ และการนากรณีตัวอย่างที่น่าสนใจมาเป็นบทเรียนให้
คณะทางานฯ ได้ศึกษาและหาแนวทางแก้ไขปัญหาที่นาสูก่ ารปฏิบตั จิ นเกิดเป็นมาตรการองค์กรที่เป็นรูปธรรม รวมถึงนาไป
เป็นบทเรยี นใหแ้ กเ่ ยาวชนในการอบรมให้ความรขู้ ับข่ีอย่างไรให้ปลอดภัยและตระหนักถึงความสูญเสียท่ีจะส่งผลต่ออนาคต
ตามโครงการพัฒนาความร่วมมือสู่ความปลอดภัยทางถนนจังหวัดสุพรรณบุรีการดาเนินการแก้ไขจุดเสี่ยง ส่ิงสาคัญต้องมี
การตดิ ตามประเมนิ ผลอย่างต่อเน่อื งซึ่งคณะทางานแก้ไขจดุ เสี่ยงทางถนนในระดับอาเภอ ท่ีเร่ิมต้นจากการพูดคุย วิเคราะห์
หาสาเหตุ และแนวทางการแก้ไขปัญหาในระดับอาเภอ นาไปสู่การแก้ไขปัญหาที่ต้องอาศัยการยอมรับจากประชาชนใน

พื้นที่จึงได้มีการนาเข้าวาระการประชุมหัวหน้าส่วนราชการอาเภอ กานัน ผู้ใหญ่บ้าน เป็นประจาทุกเดือนให้รับรู้และช่วย

ประชาสัมพันธใ์ หป้ ระชาชนทไี่ ด้รับผลกระทบได้ทราบถึงการทางานที่ไม่ได้เกิดจากการตัดสินใจของหน่วยงานใดหน่วยงาน

หนง่ึ เพยี งหน่วยเดยี ว แตเ่ กดิ จากการทางานร่วมกันของภาคเี ครอื ข่ายในรูปของคณะทางานฯ ระดับอาเภอ ท่ีมีเปูาหมายใน

การแก้ไขปญั หาและลดอบุ ัติเหตทุ างถนนในพนื้ ท่ีให้ประชาชนเกิดความปลอดภัยในชีวิตและทรัพย์สินมากท่ีสุด และในบาง

กรณีที่คณะทางานฯ ระดับอาเภอได้แก้ไขปัญหาในเบ้ืองต้นแล้ว แต่ยังไม่สามารถตอบโจทย์ที่แท้จริงของปัญหาได้ ก็เป็น

หนา้ ท่ขี องคณะทางานติดตามฯ ระดับจงั หวดั นามาหารือและผลกั ดนั ใหเ้ กดิ การแก้ไขปัญหาในระยะยาวต่อไป

สถานการณ์การเกิดอบุ ัติเหตุของจงั หวัดสุพรรณบรุ ี การเสยี ชวี ิตจากการบาดเจบ็ ทางถนนของจงั หวดั สพุ รรณบรุ ี มี

แนวโนม้ เพมิ่ ขนึ้ ดงั นี้

รายละเอียด ปี 57 ปี 58 ปี 59 ปี 60

จานวนผ้บู าดเจ็บจากอบุ ตั เิ หตทุ างถนน(ราย) 12916 15980 16855 16615

จานวนผ้บู าดเจ็บทีน่ อนโรงพยาบาล 2162 3315 3455 3380

จานวนผ้เู สยี ชวี ติ จากอบุ ตั ิเหตทุ างถนน 341 303 330(38.84) 229 (33.27)

จานวนผ้เู สยี ชีวติ ก่อนถึงโรงพยาบาล 140 117 157 157

จานวนผ้เู สยี ชวี ติ ในโรงพยาบาล 169 157 158 126

แหลง่ ข้อมลู ; รายงาน 19 สาเหต/ุ เสยี ชีวิต 3 ฐาน(สาสขุ /บรษิ ทั กลาง/ตารวจ)

ข้อมลู การเสียชวี ติ จากอุบัติเหตทุ างถนน 3 ฐาน เร่ิมดาเนินการเป็นระบบและชดั เจนในปี 2559 โดย ปภ.จังหวดั

เปน็ เจา้ ภาพหลักในการรวบรวม วิเคราะห์ ตรวจสอบข้อมูลรายบคุ คลใหค้ รบถว้ นและตรงกนั ทั้ง 3 หน่วยงานหลกั

เปรยี บเทียบข้อมูล 3 ฐาน ในรอบ 12 เดือน ปี 59-60

ข้อมลู 3 ฐาน ปี 59 ปี 60

ตารวจ 199 174

บริษัทกลาง 151 108

สาธารณสขุ 315 282

รวมจงั หวดั ( 3 ฐาน) 330 229

แหลง่ ขอ้ มลู ; รายงาน 19 สาเหตุ/เสยี ชีวิต 3 ฐาน(สาสขุ /บรษิ ัทกลาง/ตารวจ)

จากตารางข้อมูล 3 ฐานในชว่ งเวลาเดยี วกันของปี 59-60 จะเห็นวา่ การเสียชวี ิตจากอบุ ัติเหตทุ างถนนลดลง

สถิติการเกิดอุบัติเหตุและอัตราการเสียชีวิตจากอุบัติเหตุทางถนนจังหวัดสุพรรณบุรี ในรอบ 7 เดือน ปี60

ภาพรวมจงั หวดั อตั ราการเสยี ชวี ิตจากอบุ ัตเิ หตทุ างถนน 23.70 ต่อแสนประชากร ซงึ่ เกดิ เกณฑ์ตัวชี้วัดท่ีกาหนดไม่เกิน 18

ต่อแสนประชากร ท้ังนี้ คณะกรรมการ ศปถ.จังหวัดมีมาตรการต่างๆที่เข้มและต่อเน่ือง มีการติดตาม แก้ไขปัญหา ซ่ึง

ประเด็นที่แก้ไขยาก ได้แก่ พฤติกรรมของประชาชนที่ขับรถเร็ว ไม่เคารพกฎจราจร ไม่สวมหมวกนิรภัย เมาสุราฯลฯ

แสดงการเกิดอบุ ัติเหตแุ ละเสียชีวิตจาแนกรายอาเภอ

จานวนผู้บาดเจบ็ นอน จานวนผู้เสียชีวติ 3 ฐาน

อาเภอ จานวนครัง้ การเกดิ โรงพยาบาล

อุบัตเิ หตุ

เมือง 213 631 ประชากรเป้ าหมาย ราย อตั รา
133878 48 35.85

สองพ่ีน้อง 101 179 100645 46 45.71
14 32.40
สามชกุ 41 59 43214 38 36.08
8 20.75
อทู่ อง 110 103 105321 13 25.40
28 44.81
ดอนเจดีย์ 26 49 38549 14 25.37
7 13.95
ศรีประจนั ต์ 36 42 51188 13 33.74
229 33.72
บางปลาม้า 58 54 62489

เดมิ บางนางบวช 80 67 55188

ดา่ นช้าง 30 48 50194

หนองหญ้าไซ 32 42 38534

จงั หวดั 727 1274 679200

แหลง่ ข้อมลู ; รายงาน 19 สาเหต/ุ เสยี ชีวติ 3 ฐาน(สาสขุ /บรษิ ัทกลาง/ตารวจ)

เปรยี บเทยี บการเกิดอุบัติเหตุและเสียชีวติ ชว่ งเทศกาลปใี หม่ ปี 59-60

ประเดน็ ปี 59 ปี 60
96
อบุ ตั เิ หต(ุ ครัง้ ) 78 110
5
บาดเจบ็ นอนโรงพยาบาล(ราย) 92

เสยี ชีวติ (ราย) 12

แหลง่ ขอ้ มลู ; รายงาน 19 สาเหต/ุ เสียชีวติ 3 ฐาน(สาสขุ /บรษิ ทั กลาง/ตารวจ)

เปรียบเทียบการเกดิ อบุ ัติเหตุและเสียชวี ิตช่วงเทศกาลสงกรานต์ ปี 59-60

ประเดน็ ปี 59 ปี 60
78
อบุ ตั เิ หต(ุ ครัง้ ) 58 84
7
บาดเจบ็ นอนโรงพยาบาล(ราย) 58

เสยี ชีวติ (ราย) 2

แหล่งขอ้ มูล ; รายงาน 19 สาเหต/ุ เสยี ชีวติ 3 ฐาน(สาสขุ /บรษิ ัทกลาง/ตารวจ

การแกไ้ ขจดุ เส่ียงอบุ ตั เิ หตุทางถนน จังหวัดสพุ รรณบรุ ี ปี 2560

อาเภอ จุดเส่ียงปี 59 จุดเส่ียงปี 60

จานวน แก้ไข จานวน แก้ไข

เมอื ง 22 1 1

สองพนี่ ้อง 33 0 0

สามชกุ 74 3 1

อทู่ อง 55 1 1

ดอนเจดยี ์ 66 3 2

ศรีประจนั ต์ 55 4 2

บางปลาม้า 33 0 0

เดมิ บางนางบวช 55 0 0

ดา่ นช้าง 55 1 0

หนองหญ้าไซ 32 1 0

จังหวดั 44 40 15 7

แหลง่ ขอ้ มลู : ศปถ.จงั หวดั

จากข้อมลู การแก้ไขปญั หาจุดเส่ียง โดยตารวจนาข้อมูลจดุ เกิดเหตเุ ขา้ ทีป่ ระชุมคณะกรรมการ ศปถ.

จังหวัด เพ่อื นาเสนอใหท้ ี่ประชุมพจิ ารณารว่ มกัน และให้หน่วยงานทเี่ กยี่ วข้องนาข้อมลู ไปวางแผนแกไ้ ข ได้แก่ แขวงการ

ทางทุกหนว่ ยทเี่ ก่ียวข้อง ขนส่งจงั หวดั ฯลฯ

ปี 2559 มีจดุ เสีย่ ง 44 จุด ได้รับการแก้ไขทัง้ ถาวรและชั่วคราว 40 จดุ คดิ เปน็ รอ้ ยละ 90.9 เหลือ 4 จุด
นาเขา้ ที่ประชมุ ในป6ี 0 รวมกับจุดเสย่ี งใหมเ่ ป็น 15 จดุ ได้รับการแก้ไขอีก 7 จุด ท่ีเหลือรอดาเนินการมาตรการดา่ นชุมชน

- ชว่ งเทศกาลปใี หม่ 2560 มีการจดั ตง้ั ด่านชุมชนโดยชมุ ชนเห็นความสาคญั ท่ีอาเภอบางปลาม้า 7 ด่าน สว่ น
อาเภออนื่ ไม่ไดด้ าเนินการ

- ชว่ งเทศกาลสงกรานต์ ปี60 มีการสัง่ การจากจงั หวดั ให้ทุกอาเภอแจง้ จานวนการจดั ต้ังดา่ นชมุ ชนใหจ้ ังหวดั ซึ่ง
มกี ารจดั ต้ังด่านทง้ั 10 อาเภอรวม 48 จดุ ซ่งึ บทบาทหนา้ ท่ี มีการเฝาู ระวงั ตรวจเตือน ปูองปรามคนในชมุ ชน
ในการขับขอ่ี ยา่ งปลอดภยั

(วันที่ - เม ายน

อาเ อ จดุ ตรวจ จุดบริการ ด่านชมุ ชน ทมี ตรวจเยี่ยมสสจ ร ทีมตรวจเย่ียมเขตสุข า ทมี ตรวจเย่ียม สคร
(จานวน (จานวน จุดตรวจ จุดบริการ ER /UCEP เมย (ดา่ นชุมชน
เมือง เม ย (ร
รปี ระจันต์ เม ย เมย (ดา่ นชุมชน
สามชุก เม ย (ร ช เม ย ( ร้าน
เดมิ บางนางบวช เม ย
ด่านช้าง
หนองหญา้ ไซ เม ย
ดอนเจดีย์
อทู่ อง
สอง น่ี ้อง
บางปลามา้

รวมจงั หวัด

มาตรการความปลอดภัยของรถพยาบาลจานวนการเกิดอุบตั เิ หตุของรถพยาบาลในปี 59-60

ประเดน็ ปี 59 ปี 60
จานวนครัง้ การเกิดอบุ ตั เิ หตขุ องรถพยาบาล(ครัง้ ) 31

จานวนบาดเจ็บ(ราย) 20
จานวนผ้เู สียชีวิต(ราย) 00

มาตรการความปลอดภัยของรถพยาบาล

รายละเอียด จานวนรถพยาบาล
ที่ดาเนินการ(คนั )
ทงั้ หมด(คนั ) ร้ อยละ

ตดิ ตงั้ GPS 38 38 100
ตดิ ตงั้ กล้อง CCTV 38 38 100
ทาประกนั ภยั ชนั้ 1 38 38 100

อบรมพนกั งานขบั รถพยาบาล 71 54 76.06

การจากดั ความเร็ว 38 38 100

มาตรการ DHS-RTI

จากนโยบายการขับเคลื่อนการดาเนินงานปูองกันการบาดเจ็บจากอุบัติเหตุทางถนนในระดับอาเภอ DHS-RTI ซ่ึง

แนวคิดและความคาดหวังใหร้ ะดบั พน้ื ทเี่ ป็นหน่วยงานทสี่ ามารถจดั การปญั หาไดด้ ที ส่ี ุด โดยประยุกต์ใช้ระบบสุขภาพอาเภอ

หรืออาเภอควบคุมโรคเข้มแข็งแบบยั่งยืนนั้น เป็นแนวคิดที่ดีมาก หากระบบ DHS มีการขับเคล่ือนการดาเนินงานในภาพ

ของอาเภอและท้องถน่ิ ท่ีมีความชดั เจน และทาจรงิ ดังน้ัน มาตรการปอู งกันการบาดเจ็บจากอุบัติเหตุทางถนน DHS – RTI

ทกี่ าหนดกรอบการดาเนนิ งาน 10 กิจกรรม และต้องผ่านเกณฑอ์ ยา่ งน้อย 6 กจิ กรรม

จังหวัดสุพรรณบุรี ดาเนินการ DHS-RTI ตามข้อส่ังการจากหน่วยงานระดับกระทรวง และเขต ส่งให้พื้นท่ีอาเภอ
ศึกษาความเป็นไปได้ และประเมินตนเองพร้อมกาหนดให้ทุกอาเภอส่งสมัครผ่านจังหวัด ซึ่งยังไม่สามารถดาเนินการเป็น
รูปธรรมในภาพจังหวัดที่ชัดเจนได้ จึงได้เตรียมวางแผนพัฒนาต่อเน่ืองในปี 61 ความสาเร็จ (Key Risk Area/ Key Risk
Factor)ได้จากการวนิ ิจฉัย ประมวล วิเคราะห์ สังเคราะห์จากการตรวจติดตามข้อมูลผู้ปุวยท่ีเข้ารับการรักษาในโรงพยาบาล ได้
นาเสนอผ่านเวที ศปถจ.ทุก 2 เดือน เพื่อให้หน่วยงานท่ีเกี่ยวข้องได้ร่วมกันวิเคราะห์ แก้ไขปัญหาเส่ียงในมิติต่างๆ และมี
หน่วยงานอื่นได้นาเสนอข้อมูลเพ่ิมเติม ทาให้การแก้ไขปัญหาระดับจังหวัดมีประสิทธิภาพ ประธานโดยผู้ว่าราชการจังหวัดให้
ความสาคัญ ติดตามสถานการณ์ และการดาเนินงานของหน่วยงานต่างๆอย่างต่อเนื่อง โดยให้ 5 หน่วยงานหลักนาเสนอ
ความก้าวหนา้ ทุกครั้ง ประกอบดว้ ย

1. มาตรการดา้ นการบริหารจัดการ : โดยปอู งกันและบรรเทาสาธารณภัยจังหวัดสุพรรณบรุ ี
2. มาตรการลดปัจจัยเส่ยี งดา้ นคน : โดย ผบู้ ังคับการตารวจภูธรจังหวัดสุพรรณบุรี
3. มาตรการลดปัจจยั เสยี่ งด้านถนนและดา้ นสภาพแวดล้อม

- โดย ผอู้ านวยการแขวงการทางหลวงสพุ รรณบุรที ่ี 1 และ 2
- โดย ผู้อานวยการแขวงทางหลวงชนบทสพุ รรณบุรี
- มาตรการลดปจั จัยเสีย่ งดา้ นยานพาหนะ โดยขนสง่ จงั หวดั สุพรรณบรุ ี
4. มาตรการด้านการตอบสนองหลงั เกิดอบุ ัติเหตุ
- โดย นายแพทยส์ าธารณสขุ จงั หวดั สุพรรณบรุ ี
- โดย ผู้อานวยการโรงพยาบาลเจา้ พระยายมราช
ทงั้ นี้ จังหวดั สพุ รรณบรุ ี มจี ดุ แข็งในด้านการบรู ณาการของหน่วยงานหลัก ทางานร่วมกันเป็นทีม

ศูนย์ปฏิบัติการ EOC-RTI สานกั งานสาธารณสขุ จังหวัดสพุ รรณบรุ ี ขอ้ มูลอบุ ตั เิ หตุเทศกาลปใี หม่ 2560

จังหวดั สุพรรณบุรี 40 ผู้บาดเจ็บ เทศกาลปใี หม่จงั หวดั สพุ รรณบุรี ปี ใหม่
23 (ปใี หม่ 2559 และ ปใี หม่ 2560) 21 26 2559
ปี ใหม่
20 11 15 75 9 12 79 10 10 8 913 13 8 2560
7 5

1. เสียชีวิต 0
2อ..เมืองฯ 2 ราย
3อ..บางปลาม้า 2 ราย 50 จานวนผู้บาดเจ็บ-เสยี ชีวิต เทศกาลปีใหม่จงั หวดั สุพรรณบรุ ี

พฤติกรรมเสยี่ งของผ้บู าดเจบ็ 23 15 5 12 9 10 8 13 21 8
ขบั รถเร็วเกินกาหนด
54.13% 0 2002000100

เมาสุรา 27.52%

ทศั นวิสยั ไมด่ ี 27.52%

4. 0.00% 20.00% 40.00% 60.00% บาดเจ็บ เสยี ชีวติ

5.

ช่วงเวลาที่เกดิ อุบตั ิเหตุ เทศกาลปีใหม่ (ปีใหม่ 2559 และ ปีใหม่ 2560)

40 29

30 22 19 18
20 16 ปี ใหม่ 2559

10 5

ประเภทรถทเ่ี กิดเหตุ รถปิ คอพั สรปุ ขอ้ มลู การบาดเจ็บ-เสยี ชวี ติ จากอุบตั ิเหตุทางถนนช่วง
อื่น ๆ เทศกาลปีใหม่ 2560 จังหวดั สพุ รรณบรุ ี

3% รถ4%เกง๋ / 1. ผูบ้ าดเจบ็ (Admit)จากอุบัติเหตุทางถนน ชว่ งเทศกาลปใี หม่
2560 เกิดเหตุ 109 คร้งั บาดเจบ็ 124 ราย
แท็กซี่
2. ผู้เสียชีวติ จานวน 5 ราย
3.2 อัตราการเสียชีวติ จากการจมน4้า%

รถจักรยา
นยนต์

89%

สถานการณ์จังหวัดสุพรรณบุรี ปัจจัยเสี่ยงจากการจมน้ามีความแตกต่างกันในแต่ละช่วงอายุ โดยในกลุ่มเด็กอายุ
ต่ากว่า 5 ปี มักเกิดจากปัจจัยทางผู้ปกครอง/ผู้ดูแลเด็ก และการจัดการแหล่งน้าภายในบ้านและบริเวณบ้านส่วนเด็กอายุ
ตั้งแต่ 5 ปีขึน้ ไป มักเกดิ จากปัจจยั ด้านตัวเดก็ เองท่ีมกั ชวนกันไปเล่นนา้ ประกอบกับเด็กไม่มีความรู้เร่ืองความปลอดภัยทาง
นา้ ไม่มีทักษะการเอาชวี ติ รอดในน้า และวิธีการช่วยเหลือที่ถูกต้อง รวมทั้งปัจจัยด้านการจัดการแหล่งน้าบริเวณรอบๆบ้าน
ในชุมชนดังนั้นการปูองกันเด็กจมน้า ของจังหวัดสุพรรณบุรี จึงดาเนินการตามแนวทางและมาตรการ/กลยุทธ์”ผู้ก่อการดี
(Merit Maker) ปูองกันการจมน้า” ท่ีกาหนดขึ้นโดยสานักโรคไม่ติดต่อ เม่ือปี 2558 เป็นกลยุทธ์ท่ีดีที่กระตุ้นให้พ้ืนที่เกิด
การดาเนินงานปอู งกันการจมน้าท่ีครอบคลุมในทุกมาตรการที่สาคัญ โดยให้มีการดาเนินงานแบบสหสาขา ต่อเนื่องรวมทั้ง
ใช้ทรัพยากรที่มีอยู่ในพื้นท่ี ผู้ก่อการดี(Merit Maker ) ประกอบด้วย 10 องค์ประกอบหลัก ได้แก่ นโยบาย การบริหาร
จัดการสถานการณ์และข้อมูล การจัดการแหล่งน้าเส่ียง การดาเนินการในศูนย์พัฒนาเด็กเล็ก การให้ความรู้ การเรียนการ
สอนหลักสูตรวา่ ยนา้ เพือ่ เอาชีวติ รอด การสอนฝึกปฏิบตั กิ ารช่วยฟ้ืนคนื ชพี (CPR) การสอื่ สารประชาสัมพนั ธ์ ฯลฯ อีกท้ังยังมี
การสนับสนุนการพัฒนาทีมผู้ก่อการดีได้มีเวทีแลกเปลี่ยนเรียนรู้ มีนวัตกรรมที่ดี เห็นผลเชิงประจักษ์ และได้รับการ
ประเมิน/สง่ ประกวดในระดับทองแดง ระดับเงิน และระดบั ทอง ตามศกั ยภาพของทมี ทุกปี

ผลการเฝูาระวังตามมาตรการที่กาหนดในปี 59 พบมีเด็กกลุ่มเปูาหมายเสียชีวิต 4 คน คิดเป็นอัตรา 3.35 ต่อ
ประชากรเปูาหมายแสนคน และในส่วนของการสร้างทีมผู้ก่อการดีที่สมัครใจดาเนินงานปูองกันการจมน้าใน 10 อาเภอมี
11 ทีม และมี 5 ทีมผ่านการรับรองทีมผู้ก่อการดีระดับทองแดง 5 ทีม และในปี 2560 จังหวัดตั้งเปูาหมายที่จะเพ่ิมทีม
ผู้ก่อการดีใหม่ไม่น้อยกว่า 5 ทีมในพื้นท่ีที่สมัครใจและเสี่ยง และสนับสนุนทีมผู้ก่อการดีเดิมให้มีการพัฒนาทีมให้ผ่าน
คุณสมบัติเพื่อขอรับรองและยกระดับเพ่ือให้ได้รับรางวัลที่สูงข้ึน เพ่ือเป็นแรงจูงใจในการทาความดีและดูแลประชาชนใน
พ้ืนที่ได้โดยชุมชนอย่างย่ังยืน (ปี 2559 กระทรวงสาธารณสุขได้กาหนดเกณฑ์ชี้วัดจังหวัดสุพรรณบุรี ไว้ : จานวนการ
เสยี ชวี ติ จากการจมน้าของเด็กอายุตา่ กว่า 15 ปี ไมเ่ กนิ 11 คน คิดเป็นอตั รา 9.7 )
สถานการณ์และเกณฑ์ชว้ี ดั ระดับเขต

 จานวนการจมนา้ เสยี ชีวติ และไม่เสยี ชวี ิตของเดก็ จาแนกรายอาเภอ
 เปาู หมายปี 2560 (ระดับเขต) จานวนและอตั ราการเสียชวี ติ ต่อประชากรเดก็ 100,000 คน ปี 2558 และค่า

เปาู หมายปี พ.ศ.2560 จาแนกตามรายเขตสุขภาพ

เขต Base line ปี พ.ศ.2558 เปาู หมายปี พ.ศ.2560

จานวน(คน) อตั ราตายต่อประชากรเดก็ แสนคน (อัตราตายตอ่ ประชากรเด็กแสนคน)

5 60 6.5 5.3

(921443 คน )

 พ้นื ที่เสย่ี งและเปูาหมายการลดการเสยี ชวี ิต

ลาดับ ระดบั พ้นื ท่เี ส่ียง จงั หวดั

1 พ้นื ท่เี สี่ยงมาก (สีแดง) : มีอตั ราการเสียชีวิตต่อประชากรเด็กแสนคน - กาญจนบุรี

มากกว่าหรือเทา่ กับ 7.5 หรือจานวนคนเสยี ชีวิตต้ังแต่ 20 คนขนึ้ ไป - ประจวบคีรขี นั ธ์

เป้าหมายการลด : จานวนการเสียชีวติ ลดอยา่ งน้อยรอ้ ยละ 20 ต่อปี - นครปฐม

2 พืน้ ทเ่ี สี่ยงปานกลาง(สเี หลอื ง) : มอี ัตราการเสียชวี ติ ตอ่ ประชากรเดก็ - สพุ รรณบรุ ี

แสนคนเท่ากับ 5- 7.5 - สมทุ รสาคร

เป้าหมายการลด : จานวนการเสยี ชีวิตลดอย่างนอ้ ยร้อยละ 10 ตอ่ ปี - ราชบรุ ี

3 พืน้ ทเี่ สย่ี งนอ้ ย(สเี ขยี ว) : มีอตั ราการเสยี ชวี ติ ตอ่ ประชากรเดก็ แสนคน - สมุทรสงคราม

น้อยกวา่ 5 - เพชรบุรี

เป้าหมายการลด : จานวนการเสียชวี ิตลดอยา่ งน้อยปีละ 1 คน

 เปูาหมายการลดการเสยี ชีวติ จากการจมน้าของเดก็ อายุต่ากว่า 15 ปี จาแนกพ้ืนทเ่ี สย่ี งตา่ งๆและเปูาหมายการ

สร้างทีมผ้กู ่อการดี(ใหม่) จาแนกรายจังหวัดเขตสุขภาพที่ 5 (base line : จานวนผเู้ สยี ชวี ติ ปี 2559,ทีม

ผกู้ ่อการดี ปี 2560)

เปูาหมายปี60 เปาู หมายปี59

จานวนตาย ประชากร อตั รา (ไม่เกิน) จานวน ผู้ก่อการดที มี

จงั หวดั ปี58 (คน) เดก็ จานวน อตั รา อาเภอ(แห่ง) ใหม่(ทีม)

(คน)

กาญจนบรุ ี 12 162,743 7.4 10 6.1 13 7

สมทุ รสงคราม 0 30,139 0.0 0 0.0 3 1

ประจวบครี ขี ันธ์ 10 99,608 10.0 8 8.0 8 4

เพชรบรุ ี 3 82,018 3.7 2 2.4 8 1

สุพรรณบุรี 9 144,344 6.2 8 5.5 10 5

สมุทรสาคร 5 98,574 5.1 4 4.1 3 2

ราชบรุ ี 8 148,933 5.4 7 4.7 10 5

นครปฐม 13 155,084 8.4 10 6.4 7 4

รวม 60 921443 6.5 49 5.3 62 29

มาตรการสาคัญ : การดาเนนิ งาน”ผู้ก่อการด(ี Merit Maker ) ปูองกันการจมนา้ /การสือ่ สารประชาสัมพนั ธ์ และการเฝูาระวัง

ตดิ ตามประเมนิ ผล

กลไกลการดาเนนิ งานและการบริหารจดั การ : ผ่านกลยทุ ธ์ “ผกู้ อ่ การดี(Merit Maker ) ปอู งกนั การจมน้า และ”อาเภอ

ควบคุมโรคเข้มแข็ง

1.1 แสดงข้อมลู เชิงปรมิ าณ

เปูาหมาย เดก็ จมน้าเสยี ชีวิต ป6ี 0 7 เดือน

ลาดับ ตวั ช้ีวัด อาเภอ ปชก.กลางปี ปงี บ59(คน) เสยี ชวี ติ

(ราย) อตั รา ราย อตั รา

1 อตั ราการเสียชีวิตจากการ เมอื ง 22762 0 0.00 0 0

จมนา้ ของเดก็ อายุ เดิมบางฯ 9266 1 10.79 0 0

ต่ากวา่ 15 ปี ไม่เกนิ 6.5 ดา่ นช้าง 10363 1 9.65 1 9.64

ต่อแสนประชากร บางปลาม้า 10127 0 0.00 2 19.74

(ตัวช้ีวดั จงั หวดั ไมเ่ กิน 11 ศรีประจันต์ 8037 1 12.44 0 0

คน อัตรา 9.37 ดอนเจดยี ์ 6745 0 0.00 2 29.65

ต่อแสนประชากรเดก็ สองพน่ี ้อง 20600 0 0.00 2/1 4.85

เป้าหมาย) สามชุก 6752 1 18.81 0 0

อ่ทู อง 17453 0 0.00 0 0

หนองหญ้าไซ 7117 0 0.00 0 0

รวมจังหวดั 119,222 4 3.35 2/6 5.03

แหล่งข้อมลู : ระบบรายงาน HDC 2 มถิ ุนายน 2560

จากข้อมูล พบวา่ จานวนเดก็ กลุ่มเปูาหมายท่เี สยี ชวี ิตจากการจมน้า จานวน 8 ราย พบเปน็ เด็กพม่า 2 ราย เปน็

เดก็ ไทย 6 ราย เทยี บอตั ราตายตอ่ แสนประชากรเด็กเปูาหมายทง้ั จังหวัด 5.03 (เปูาหมายตวั ช้วี ัดไม่เกนิ 5.30 ) และคาด

วา่ สนิ้ ปี 60 มแี นวโนม้ ทเ่ี พ่มิ ข้ึน

การดาเนินงานทมี ผกู้ ่อการดี

การดาเนนิ การจังหวดั

1. ประชมุ ชี้แจงแนวทางการดาเนินงานให้ อปท.เปูาหมายและสนใจเขา้ รว่ มเพือ่ แสดงความคิดเหน็ ตอ่ การ

ดาเนนิ งาน

2. ส่งหนงั สือประชาสมั พันธ์การสรา้ งทมี ผู้ก่อการดี ในเวทีการประชุม อปท.จังหวัด ซง่ึ มีขอ้ สั่งการของ

กระทรวงมหาดไทยให้ท้องถิ่นดาเนินงานตามมาตรการทีมผู้ก่อการดี

3. สง่ หนงั สอื ประสานความร่วมมอื เขตพน้ื ท่ีการศึกษาประถมศึกษาทุกเขต และ อปท.ก่อนปิดเทอมให้

เตรยี มการอบรมเด็กในการลงเลน่ น้าทีป่ ลอดภยั

4. จดั ทาคาสง่ั แต่งต้งั คณะกรรมการประเมนิ ผู้ก่อการดีระดบั จังหวดั เพ่ือลงติดตามเย่ียม ให้คาปรกึ ษาชว่ ยเหลอื

สนับสนุนทีมผู้ก่อการดี

5. มแี ผนติดตามตามเยยี่ ม อปท.เปูาหมาย

6. สง่ ใบสมัครทมี ผู้กอ่ การดีให้ สคร.เขตดาเนินการ

7. สรุปรายงานผล

ผลงานสนับสนนุ ท้องถ่ินจดั ตั้งทีมผู้ก่อการดี

อาเภอ ตาบล ทีมผ้กู อ่ การดี 59 ทมี ผ้กู ่อการดีประเมินตนเองและสง่ สมคั ร60

จานวนทมี ผา่ นระดบั ทองแดง ทองแดง เงิน ทอง

เมือง 20 1 1 1- 1
เดิมบางฯ 14 1 - -- -
ดา่ นช้าง 72 2 1- -
บางปลาม้า 14 1 2 -1 1
ศรีประจนั ต์ 91 1 -- -
ดอนเจดีย์ 51 - -- -
สองพี่น้อง 15 1 - -- -
สามชกุ 71 - -- -
อทู่ อง 13 1 - 3- -
หนองหญ้าไซ 61 - -- -
110 11 5 51 2
รวมจังหวดั

๔ สรุปประเด็นสาคญั ทเี่ ป็นความเส่ียงตอ่ การทาใหก้ ารขับเคลอ่ื นนโยบายหรือการดาเนินงานไมป่ ระสบความสาเรจ็
(Key Risk Area/ Key Risk Factor) ซึง่ ได้จากการวินิจฉัย ประมวล วเิ คราะห์ สังเคราะห์ จากการตรวจติดตาม

อปท.เข้มแข็งมกี ารจัดอบรมสอนเดก็ ว่ายน้า อ.หนองหญ้าไซ

อปท.เข้มแขง็ มี
การจัดอบรมสอน
เด็กว่ายนา้ อ.บาง
ปลาม้า

3.3 จังหวัดมศี นู ยป์ ฏิบตั ิการภาวะฉกุ เฉิน(EOC) และทีมตระหนกั รู้สถานการณ์(SAT) ทส่ี ามารถปฏบิ ตั ไิ ด้จริง
สถานการณ์ : การแพรร่ ะบาดของโรคและภัยสุขภาพในปัจจุบันมคี วามรนุ แรงและซับซ้อนกวา่ อดตี ทาใหต้ ้องมีการ

ตดิ ตามประเมินสถานการณโ์ รคและภยั สุขภาพ เพอ่ื ตรวจจับเหตกุ ารณ์ภาวะฉุกเฉนิ มีการเตรยี มความพรอ้ มในการรองรับ
เหตกุ ารณภ์ ัยพบิ ัติท่มี ีผลต่อสขุ ภาพดา้ นการแพทยแ์ ละสาธารณสขุ ได้อย่างรวดเร็ว

วัตถปุ ระสงค์ :
1) จดั ต้ังศนู ย์ปฏบิ ัติการตอบโตภ้ าวะฉุกเฉนิ (EOC) จงั หวัดและบญั ชาการตามระบบ ICS
2) มีผู้รบั ผดิ ชอบและปฏบิ ตั ไิ ดจ้ รงิ ตามระบบ ICS โดยผ่านการประชุมชแี้ จงบทบาทหนา้ ท่ี
3) มคี มู่ ือปฏบิ ัติการตอบโต้ภาวะฉุกเฉนิ ด้านสาธารณสขุ ระดับจงั หวดั
4) มกี ารฝึกซ้อมแผน Table Top Exercise ( TTX) ของส่วนงานต่างๆเพื่อทดสอบเจา้ หนา้ ท่ใี นแต่ละกล่องตาม
ผงั ICS เพ่ือใหส้ ามารถปฏบิ ตั ิงานได้เมื่ออยใู่ นสถานการณจ์ รงิ
มาตรการ:

1) พฒั นาระบบศูนยป์ ฏิบตั ิการตอบโตภ้ าวะฉกุ เฉนิ EOC ตามผังบัญชาการ ICS
2) พัฒนาศักยภาพและความรขู้ องบุคลากรในระบบ ICS ทุกระดับ
3) พฒั นาทักษะการเตรียมพรอ้ มตอบโต้ภาวะฉุกเฉนิ
สรปุ ความกา้ วหน้าการพัฒนาระบบศูนยต์ อบโต้ภาวะฉุกเฉินและภยั สขุ ภาพ รอบ 6 เดือนแรก :
1) ประชมุ คณะทางานตามผังบัญชาการ ICS ระดับจังหวัดและอาเภอวนั ที่ 2 มีนาคม 60
ทุกอาเภอทบทวน/จดั ทา ICS คปสอ. ใหม่ ใหส้ ามารถปฏบิ ัตไิ ดจ้ รงิ ซกั ซ้อมความเขา้ ใจ บทบาทหนา้ ท่ีของแตล่ ะ
กล่อง ประกอบด้วย 1. สว่ นประสานงาน 2. สว่ นประชาสมั พนั ธ์ 3. ส่วนควบคมุ ความปลอดภยั 4. ส่วนวางแผน 5. สว่ น
ปฏิบตั กิ าร 6. สว่ นสนบั สนนุ และ 7. สว่ นพสั ดแุ ละการเงิน
2) จดั ทาแผนรองรบั สถานการณ์ น้าท่วม โรคระบาด และเฝูาระวงั สถานการณ์ฉุกเฉินฯ ลฯ
3) ทบทวนคาส่งั ใหเ้ ปน็ ปัจจุบัน
4) จัดตงั้ ศนู ย์ปฏิบตั ิการตอบโตภ้ าวะฉุกเฉิน EOC และ ทีม SAT
รอบ 6 เดอื นหลัง :
5) ประชุมคณะทางานตามผงั ICS ระดบั จงั หวดั และอาเภอเพื่อเตรียมความพร้อมในการซอ้ มแผน และจัดทาคู่มือ
ปฏบิ ัติการฯ
6) ออก/สง่ คู่มอื ใหค้ ณะทางานตามผงั บญั ชาการ ICS
7) ฝกึ ซ้อมแผน Table Top Exerise ( TTX) ของส่วนงานต่างๆเพ่ือทดสอบเจา้ หนา้ ที่ในแต่ละกล่องตามผงั ICS เพอ่ื ให้
สามารถปฏิบตั ิงานไดเ้ มื่ออยู่ในสถานการณ์จรงิ 1-2 มถิ ุนายน 60 ณ รพ.เจา้ พระยายมราช (จาลองสถานการณ์นา้ ท่วม
จงั หวดั สพุ รรณบุรรี ะดบั วกิ ฤติ)
8) สรุปผลการพัฒนาระบบฯ รายงานผ้บู ริหาร เพอื่ ใหก้ ารสนับสนุน และพฒั นาศนู ย์ปฏิบัติการตอบโต้ภาวะฉกุ เฉินและภยั
สขุ ภาพให้ปฏิบตั ิไดจ้ ริงและมีประสิทธิภาพต่อไป

ประชมุ เชงิ ปฏิบัติการให้ความรู้ ความเข้าใจในบทบาทหน้าทตี่ ามระบบ ICS

ผังบัญชาการตาม
ระบบ ICS ระดับ
จังหวัดและระดับ
อาเภอ 10 แห่ง

งานควบคุมโรคตดิ ต่อ

สถานการณ์โรคและภัยสุขภาพท่ีสาคัญ ปีงบประมาณ 2560 ระหว่างวันท่ี 1 ตุลาคม 2559 – 30 กันยายน 2560
สานักงานสาธารณสขุ จังหวดั สพุ รรณบรุ ี ได้รบั รายงานการเฝาู ระวงั ทางระบาดวิทยา 15 ลาดับ ได้แก่ Diarrhoea, Pyrexia,
Pneumonia, Influenza, Food Poisoning, Hand foot mouth disease, Chickenpox, H. conjunctivitis, D.H.F
Total, Hepatitis B, Sexual transmitted disease, Zika virus disease, Dysentery, Mumps และ Measles ตามลาดับ จาก
การพจิ ารณา 15 ลาดับโรคทางระบาดวิทยา พบว่า Diarrhoea มีอัตราปุวยต่อประชากรแสนคน สูงสุดอย่างต่อเนื่อง เป็น
ลาดับ 1 ตั้งแต่ พ.ศ. 2553 – 2560 โดยโรคตับอักเสบจากเช้ือไวรัส ชนิดบี และโรคติดต่อทางเพศสัมพันธ์ มีจานวนและ

อัตราปวุ ยเพิม่ ขึ้น จากทุกๆ ปีทีผ่ ่านมา นอกจากนแ้ี ลว้ ยังพบว่า มีการระบาดของโรคติดเช้ือไวรัสซิกา ซ่ึงเป็นโรคติดต่ออุบัติ

ใหม่ ไม่เคยมีการรายงานการพบผู้ปุวยในจังหวัดสุพรรณบุรี โดยพบผู้ปุวยท้ังหมด จานวน 16 ราย คิดเป็นอัตราปุวย ร้อย

ละ 2.57 และยังพบการระบาดของโรคไอกรนในเดก็ และบลเู ซลโลซิส ในกลมุ่ ประชากรท่ปี ระกอบอาชีพเลี้ยงแพะเนื้อ เป็น

ต้น (ตารางท่ี 1)

สถานการณโ์ รคตดิ ตอ่ ในจงั หวดั สพุ รรณบุรี

ตารางท่ี 1 จานวนปุวย อัตราปุวย จานวนตาย และอัตราตาย เรยี งลาดับตาม 15 อันดับโรค จาแนกตามโรคติดต่อที่ต้อง

เฝาู ระวงั

ลาดับ โรคที่ตอ้ งเฝา้ ระวัง จานวนป่วย อตั ราปว่ ย จานวนตาย อตั ราตาย

ทางด้านระบาดวิทยา (ราย) (ตอ่ ประชากรแสนคน) (ราย) (ตอ่ ประชากรแสนคน)

1 Diarrhoea 1,2861 2065.94 0 0

2 Pyrexia 3851 618.61 0 0

3 Pneumonia 3082 495.08 0 0

4 Influenza 1948 312.92 0 0

5 Food Poisoning 1182 189.87 0 0

6 Hand, foot and mouth disease 742 119.19 0 0

7 Chickenpox 572 91.88 0 0

8 H. conjunctivitis 550 88.35 0 0

9 D.H.F, Total 520 83.53 0 0

10 Hepatitis B 240 38.55 0 0

11 S.T.D., Total 129 20.72 0 0

12 Zika virus disease 16 2.57 0 0

13 Dysentery 9 1.45 0 0

14 Mumps 8 1.29 0 0

15 Measles 8 1.29 0 0

งานระบาดวทิ ยา
1. การพัฒนาระบบฐานข้อมลู ทางระบาดวทิ ยา
1.1 ระบบฐานข้อมลู ทางระบาดวิทยา (รายงาน 506) การรายงานมคี วามครอบคลุมทุกสถานบรกิ าร คิดเปน็
รอ้ ยละ 84.24 และมีความทันเวลา คิดเป็นร้อยละ 85.31
1.2 การจดั ทารายงานและการแจ้งเตอื นข่าวการเกิดโรคและภัยสุขภาพ หรอื ประเมินสถานการณ์และรายงาน
เหตกุ ารณค์ วามผดิ ปกติ รายเดอื นทุกเดือนในทกุ เดอื น คิดเปน็ รอ้ ยละ 100
2. การพัฒนาศกั ยภาพทีมเฝูาระวังสอบสวนเคลอื่ นทเี่ รว็ (SRRT)
2.1 ทีมเฝาู ระวังสอบสวนเคล่ือนที่เรว็ สานกั งานสาธารณสุขสพุ รรณบรุ ี (ระดับจังหวัด) ผา่ นการประเมิน
มาตรฐานทมี เฝาู ระวงั สอบสวนเคล่ือนที่เรว็ (SRRT) ระดบั ดี โดย สานักงานปอู งกนั ควบคุมโรคที่ 5
จงั หวัดราชบุรี

2.2 ทมี เฝาู ระวงั สอบสวนเคลือ่ นที่เรว็ ระดับอาเภอ (10 อาเภอ) ผา่ นการประเมนิ มาตรฐานทีมเฝาู ระวัง

สอบสวนเคลอ่ื นทเ่ี รว็ (SRRT) ร้อยละ 100

แบง่ ออกเป็น

ระดบั ดี 4 อาเภอ ได้แก่ อู่ทอง เดิมบางนางบวช หนองหญ้าไซ และดอนเจดีย์

ระดับพน้ื ฐาน 6 อาเภอ ได้แก่ เมอื งฯ ดา่ นชา้ ง บางปลาม้า สองพ่ีน้อง สามชุก และศรีประจนั ต์

3. ผลการดาเนนิ งานอาเภอควบคุมโรคเข้มแข็งแบบย่ังยนื

3.1 ทุกอาเภออาเภอผา่ นการประเมนิ “อาเภอควบคมุ โรคเขม้ แขง็ แบบย่งั ยืน” รอ้ ยละ 100

3.2 อาเภออู่ทอง ได้รับรางวัลรองชนะเลิศ อันดับท่ี 1 ในประกวด “อาเภอควบคมุ โรคเข้มแข็งแบบยงั่ ยืน

ประจาปี 2560” ระดับเขตสุขภาพที่ 5

งานสรา้ งเสรมิ ภูมิคุ้มกนั โรค

วิเคราะห์สถานการณ์ สถานการณ์ปัญหาของพื้นที่

จากข้อมลู การเฝาู ระวงั โรคทป่ี ูองกนั ด้วยวคั ซนี ตั้งแตว่ นั ที่ 1 ตุลาคม 2559 – 30 กันยายน 2560 พบว่า มี

ผูป้ ุวยโรคคางทูม 16 ราย คิดเป็นอัตราปวุ ย 2.57 ตอ่ แสนประชากร ไม่มีผู้เสยี ชวี ติ พบผปู้ ุวยหัด จานวน 8 ราย คดิ เปน็

อตั ราการปุวย 1.29 ไมม่ ีผูเ้ สียชีวิต และพบผปู้ วุ ยไอกรน 4 ราย คดิ เป็นอัตราปวุ ย 0.64 ต่อแสนประชากร ไมม่ ผี เู้ สียชีวติ

ดังนน้ั จึงเหน็ วา่ การจัดบริการวัคซนี ขน้ั พืน้ ฐานยงั มีความจาเป็นอย่างมาก ทต่ี ้องให้บริการครอบคลุมตามกลุ่มเปูาหมาย

อยา่ งทวั่ ถึง มีคุณภาพ สว่ นการพบผู้ปวุ ยก็ตอ้ งเร่งตดิ ตามหาสาเหตุการเกิดโรคเฝูาระวงั ต่อไป

ตารางที่ 1 แสดงผลการดาเนินงานสร้างเสริมภูมิคุม้ กันโรคในเด็กแรกเกิด – 5 ปี ( 3 ปียอ้ นหลัง )

ประเด็น/ตัวชี้วดั ปี 2558 ปี 2559 ปี 2560

ผลงาน ร้อยละ ผลงาน รอ้ ยละ ผลงาน ร้อยละ

เด็กอายุ 1 ปี ที่ไดร้ บั วัคซนี BCG 6,133 97.47 5,743 97.22 5,241 96.41

ไม่นอ้ ยกวา่ รอ้ ยละ 90

เดก็ อายุ 1 ปี ท่ไี ด้รับวัคซีน HBV1 6,200 98.54 5,842 98.90 5,311 97.68

ไมน่ อ้ ยกวา่ ร้อยละ 90

เดก็ อายุ 1 ปี ท่ีได้รับวคั ซีนDTP-HB3 5,906 93.87 5,737 97.12 5,074 93.32

ไม่น้อยกวา่ รอ้ ยละ 90

เด็กอายุ 1 ปี ที่ไดร้ บั วัคซนี OPV3 5,902 93.80 5,739 97.16 5,066 93.17

ไมน่ ้อยกวา่ รอ้ ยละ 90

เดก็ อายุ 1 ปี ที่ไดร้ บั วคั ซนี MMR1 5,824 92.56 5,598 94.77 4,996 91.89

ไม่นอ้ ยกว่า ร้อยละ 90

เด็กอายุ 2 ปี ทีไ่ ดร้ ับวคั ซีน DTP4 6,251 93.34 5849 93.15 5,372 92.24

ไม่นอ้ ยกว่าร้อยละ 90

เด็กอายุ 2 ปี ท่ีไดร้ ับวัคซนี OPV4 6,251 93.34 5848 93.14 5,367 92.15

ไมน่ ้อยกว่ารอ้ ยละ 90

เดก็ อายุ 2 ปี ทไี่ ด้รบั วัคซีน JE2 5,951 88.86 5,553 88.44 5,313 91.23

ไมน่ ้อยกวา่ ร้อยละ 90

เด็กอายุ 3 ปี ท่ไี ด้รบั วคั ซนี JE3 6,411 88.96 5,517 84.55 5,301 85.75

ไม่นอ้ ยกว่าร้อยละ 90

เด็กอายุ 3 ปี ท่ไี ด้รับวคั ซีนMMR2 4,938 68.52 6,291 96.41 5,564 90.00

ไมน่ อ้ ยกวา่ รอ้ ยละ 90

เด็กอายุ 5 ปี ที่ได้รบั วัคซีน DTP5 6,757 92.68 6,168 89.99 6,346 88.97

ไม่นอ้ ยกว่าร้อยละ 90

เดก็ อายุ 5 ปี ท่ีไดร้ ับวัคซีน OPV5 6,755 92.65 6,154 89.79 6,338 88.85

ไม่นอ้ ยกวา่ รอ้ ยละ 90

จากตารางแสดงผลการดาเนินงานสร้างเสริมภูมิคุ้มกันในเด็กแรกเกิด - 5 ปี ( 3 ปีย้อนหลัง ) พบว่า ความ

ครอบคลุมของกลุ่มเปูาหมายท่ีได้รับวัคซีนชนิดต่าง ๆ มีความครอบคลุมเพิ่มขึ้น โดยเฉพาะวัคซีน BCG , HBV1 มีผลงาน

มากกว่าร้อยละ 95 แต่มีวัคซีน DTP5 ,OPV5 ยังต่ากว่าร้อยละ 90 ยังต้องติดตามดาเนินงานได้ตามตัวช้ีวัดท่ีกาหนดไว้

ตอ่ ไป

เม่ือจาแนกเป็นรายอาเภอ ในจังหวัดสุพรรณบุรี ในเด็กอายุ 1 ปี ท่ีได้รับวัคซีน BCG ท่ีมีผลงานอยู่ในเกณฑ์ดี คือ

อาเภอสองพีน่ ้อง รองลงมาคือ อาเภอสามชกุ ภาพรวมเฉลย่ี อย่ทู รี่ ้อยละ 96.41 สาหรับวัคซีน DTP-HB3 ที่มีผลงานอยู่ใน

เกณฑ์ดี คือ อาเภอสองพ่ีน้อง รองลงมาคือ อาเภอดอนเจดีย์ และสามชุก ภาพรวมเฉล่ียอยู่ที่ร้อยละ 93.32 สาหรับ

วัคซีน OPV3 ท่ีมีผลงานอยู่ในเกณฑ์ดี คือ อาเภอสองพี่น้อง รองลงมาคือ อาเภอดอนเจดีย์ ภาพรวมเฉล่ียอยู่ท่ีร้อยละ

93.17 วัคซีน MMR1 ที่มีผลงานอยู่ในเกณฑ์ดี คือ อาเภอสามชุก รองลงมาคือ อาเภอสองพี่น้อง ภาพรวมเฉล่ียอยู่ที่ร้อย

ละ 91.89 ในกลุ่มอายุ 2 ปี ท่ไี ด้วัคซนี DTP4 ที่มผี ลงานอยู่ในเกณฑ์ดี คอื อาเภอหนองหญ้าไซ รองลงมาคือ อาเภอสองพ่ี

น้อง และเมือง ภาพรวมเฉลี่ยอยู่ที่ร้อยละ 92.24 สาหรับวัคซีน OPV4 ท่ีมีผลงานอยู่ในเกณฑ์ดี คือ อาเภอหนองหญ้าไซ

รองลงมาคอื อาเภอสองพี่นอ้ ง และเมือง ภาพรวมเฉลยี่ อยู่ที่ร้อยละ 92.15 สาหรับวัคซีน JE2 ที่มีผลงานอยู่ในเกณฑ์ดี คือ

อาเภอสามชุก รองลงมาคือ อาเภอเมือง ภาพรวมเฉล่ียอยู่ท่ีร้อยละ 91.23 ในเด็กอายุ 3 ปี ที่ได้รับวัคซีน JE3 ที่มีผลงาน

อยู่ในเกณฑ์ดี คือ อาเภอสามชุก รองลงมาคือ อาเภอเมือง และสองพ่ีน้อง ภาพรวมเฉล่ียอยู่ที่ร้อยละ 85.75 MMR2 ที่มี

ผลงานอย่ใู นเกณฑ์ดี คือ อาเภอเมือง รองลงมาคือ อาเภอสองพี่น้อง ภาพรวมเฉล่ียอยู่ที่ร้อยละ 90.00 ในกลุ่มอายุ 5 ปี

ท่ีได้รับวัคซีน DTP5 ที่มีผลงานอยู่ในเกณฑ์ดี คือ อาเภอสองพี่น้อง รองลงมาคือ อาเภอเมือง ภาพรวมเฉลี่ยอยู่ที่ร้อยละ

88.97 สาหรับวัคซีน OPV5 ทม่ี ผี ลงานอยู่ในเกณฑ์ดี คือ อาเภอสองพี่น้อง รองลงมาคือ อาเภอเมือง ภาพรวมเฉล่ียอยู่ท่ี

ร้อยละ 89.56

สรปุ ประเด็นปญั หา ปี 2560

ปญั หา ปัจจัย(กลุ่มของสาเหตุ) สาเหตขุ องปัญหา

ความครอบคลุมวคั ซีน ด้านความรู้ 1.เจ้าหนา้ ทๆ่ี รับงานใหมม่ คี วามร้ไู ม่เพียงพอต่อการให้บรกิ าร

บางตัวไม่ไดต้ ามตัวชีว้ ัด 2.เจ้าหน้าท่ีใน รพ.สต. ทไ่ี ม่ได้รับงานสรา้ งเสริมภมู ิคมุ้ กนั โรค

ไมม่ ีความพร้อมต่อการให้บรกิ าร ไมส่ ามารถตอบคาถามเรอื่ ง

การใหบ้ รกิ ารวัคซีนแตล่ ะชนิดได้

ด้านบรหิ ารจัดการ วัคซีนไม่พอต่อจานวนเด็ก เน่อื งจาก

1.ไม่ได้จดั ทาทะเบยี นนดั

2. ไมไ่ ดจ้ ัดทาทะเบียนรบั – จา่ ย

ดา้ นการจดั เก็บข้อมูล 1.ไม่บันทึกวัคซีนที่ไดร้ ับจากทอ่ี ่ืน เช่น รพ.เอกชน คลินกิ
ดา้ นการติดตาม 2.บนั ทึกการวินจิ ฉัย ใสร่ หสั ไมถ่ ูกต้อง
3.ไม่บันทึก lot วันหมดอายุ และ วันนดั ครัง้ ต่อไป
4.ไม่มีการตรวจสอบข้อมลู ก่อนส่งออก 43 แฟูม
ไม่มีการตดิ ตามเด็กทกุ ลุ่มวัยในพน้ื ที่ มารับวคั ซนี ตามนดั
ตามเกณฑ์

การควบคุมและป้องกนั วณั โรค

วเิ คราะหส์ ถานการณ์ สภาพปัญหาของพนื้ ท่ี

วัณโรคเปน็ โรคติดต่อทเ่ี ปน็ ปัญหาสาคัญของจังหวัดสุพรรณบุรี จากปัญหาการแพร่ระบาดซึ่งมีแนวโน้มเพิ่มสูงขึ้น

ในแต่ละปี ในขณะท่ีผลการดาเนินงานความสาเร็จในการรักษาค่อนข้างต่า ผู้ปุวยบางส่วนในชุมชนยังไม่ได้รับการวินิจฉัย

มารับการรักษาล่าช้า มาโรงพยาบาลเมื่ออาการเป็นมากแล้ว บางรายมารักษาด้วยโรคอื่นๆ ทาให้เสียชีวิตก่อนการรักษา

ครบ บางรายรักษาไม่ต่อเนื่องขาดการรักษา ทาให้เกิดการด้ือยาและแพร่กระจายเช้ือวัณโรคในชุมชน สาหรับการ

ประเมินผลงานรอบปี 2559 (ประเมินผลงานจากผู้ปุวยวัณโรคท่ีข้ึนทะเบียน 1 ตุลาคม 2558 – 30 กันยายน 2559)

พบว่าจากขอ้ มูลภาพรวม มีผปู้ วุ ยวัณโรคทุกประเภท 952 ราย เป็นผปู้ ุวยวณั โรครายใหม่ (เสมหะพบเชื้อ เสมหะไม่พบเชื้อ

และวัณโรคนอกปอด) จานวน 786 ราย ผู้ปุวยวัณโรคกลับเป็นซ้า (เสมหะพบเชื้อ เสมหะไม่พบเช้ือ และวัณโรคนอกปอด)

40 ราย และผู้ปุวย วัณโรคที่เคยรักษามาก่อนไม่รวมกลับเป็นซ้าจานวน 126 ราย นอกจากนี้ ยังพบว่ามีผู้ปุวยวัณโรคเช้ือ

ดอื้ ยาหลายขนาน รวมทัง้ สน้ิ 6 ราย

ตารางท่ี 1 แสดงผลงานวณั โรค ปีงบประมาณ 2559

อาเภอ จานวน จานวน รักษา อตั รารกั ษา ลม้ เหลว อตั ราการ ตาย อตั ราการ ขาดยา อตั รา โอนออก ไมส่ ามารถ ไมน่ ามา
ผปู้ ว่ ยท่ี ผปู้ ว่ ยที่ หายและ สาเรจ็ รกั ษา เสยี ชีวิต การขาด ประเมนิ ประเมนิ เพราะ
นามา ลม้ เหลว ผลการรกั ษา เปล่ียนวนิ จิ ฉัย
ข้นึ ประเมิน ครบ ยา
ทะเบยี น

เมือง 233 218 192 88.07 3 1.38 17 7.80 2 0.92 3 1 15

สองพน่ี อ้ ง 110 102 82 80.39 0 0.00 16 15.69 4 3.92 0 0 8

เดมิ บางนางบวช 57 57 48 84.21 0 0.00 5 8.77 3 5.26 0 0 1

สามชุก 37 36 34 94.44 0 0.00 1 2.78 0 0.00 1 0 1

ศรีประจนั ต์ 45 38 33 86.84 0 0.00 5 13.16 0 0.00 0 0 7

บางปลาม้า 40 38 30 78.95 0 0.00 2 5.26 2 5.26 3 1 2

อทู่ อง 138 135 110 81.48 3 2.22 20 14.81 0 0.00 1 1 3

ดอนเจดยี ์ 27 27 22 81.48 1 3.70 1 3.70 0 0.00 3 0 0

ดา่ นช้าง 121 120 99 82.50 0 0.00 15 12.50 3 2.50 3 0 1

หนองหญา้ ไซ 18 18 15 83.33 0 0.00 1 5.56 0 0.00 2 0 0

รวม 826 789 665 84.28 7 0.89 83 10.52 14 1.77 16 3 38

หมายเหตุ : การจัดเกบ็ ขอ้ มลู จากระบบรายงาน รายงาน TB 07 รายงาน TB 07/1 และ รายงาน TB 08

มีผลการรักษาสาเร็จของผู้ปุวยวัณโรครายใหม่ท่ีขึ้นทะเบียนการรักษาในปี 2559 ยังไม่ถึงค่าเปูาหมายร้อยละ 85

คือมีผลการดาเนินงานรักษาสาเร็จร้อยละ 84.28 อัตราการเสียชีวิตร้อยละ 10.52 อัตราการขาดยาร้อยละ 1.77 เม่ือ

พิจารณาในระดับอาเภอพบว่าอาเภอท่ีมีผลการรักษาสาเร็จของผู้ปุวย วัณโรคปอดรายใหม่ท่ีบรรลุ ค่าเปูาหมายได้แก่

อาเภอสามชกุ (รอ้ ยละ 94.44) และอาเภอศรีประจนั ต์ (รอ้ ยละ 86.84) นอกจากนี้ยังพบว่ามีอัตราการเสียชีวิตสูงด้วย เป็น

ผลใหผ้ ลการรกั ษาสาเรจ็ ไม่บรรลุเปูาหมาย

มาตรการสาคัญและกลวิธดี าเนนิ งาน

1.การค้นหาเชิงรุกในกลุ่มเสี่ยง ได้แก่ ผู้ปุวยท่ีต้องขังออกมาจากเรือนจา ผู้สัมผัสวัณโรคโรคร่วมบ้าน ผู้ปุวย

โรคเบาหวาน ผู้ปวุ ย COPD ผู้สูงอายุ และแรงงานต่างดา้ ว ฯลฯ

2.การพฒั นาคณุ ภาพการตรวจหาเชอ้ื วณั โรคดอ้ื ยาทางหอ้ งปฏบิ ตั ิการ

2.1 การประกนั คณุ ภาพการวนิ ิจฉัยวณั โรค (Exernal Quality Assurrance) ของโรงพยาบาล

2.2 การส่งเสมหะเพ่ือทดสอบความไวต่อยาวัณโรค ผู้ปุวยวัณโรครายใหม่เน้นในกลุ่มผู้เคยถูกต้องขัง ผู้ติดเช้ือ
เอชไอวี ผู้ปุวยเบาหวาน บุคลากรทางการแพทย์และสาธารณสุขท่ีปุวยเป็นวัณโรค และผู้มีประวัติสัมผัสวัณโรคเช้ือด้ือยา
หลายขนาน ส่วนผปู้ วุ ยทีม่ ีประวัติการเคยเป็นวัณโรคมากอ่ นส่งตรวจทดสอบความไวต่อยาวณั โรคทุกราย

3. การพฒั นาคุณภาพการดูแลการรักษาวัณโรค เนน้ ใช้ยาทีม่ คี ณุ ภาพและมาตรฐานรว่ มกบั
3.1 การควบคุมกากับการกนิ ยาแบบมีพเ่ี ล้ียง
3.2 Patient-center appoach ให้ผปู้ วุ ยมสี ่วนรว่ มในการรักษาและชมุ ชนชว่ ยสนบั สนุน
3.3 โรงพยาบาลพัฒนาตามเกณฑ์มาตรฐานโรงพยาบาลคณุ ภาพการดูแลรักษาวณั โรค

4. ส่งเสรมิ การมสี ว่ นร่วมของชมุ ชนและภาคประชาสังคมและการดาเนนิ งานอาเภอควบคุมโรคเขม้ แข็งด้านวณั โรค
5. การพัฒนาศักยภาพการดูแลรักษาผู้ปุวยวัณโรคและวัณโรคเชื้อดื้อยาหลายขนาน(MDR-TB) แก่บุคลากร
สาธารณสุขและอาสาสมัครสาธารณสขุ ประจาหมู่บ้าน
ปัญหาอุปสรรคและข้อเสนอแนะ
๑. อตั ราผู้ปวุ ยเสียชวี ิตสงู อตั ราการขาดยาสูง และการรักษาท่ีล้มเหลว ทาให้อัตราความสาเร็จต่าลงไปด้วย จึงไม่
บรรลตุ ามเปาู หมาย จงึ ควรมกี าร ศึกษาสาเหตุการเสียชีวิตและสาเหตุของการขาดยา อย่างจริงจังในรูปแบบงานวิจัย หรือ
เก็บสถติ ขิ ้อมูลอย่างชัดเจน เพ่ือนามาใชอ้ า้ งองิ และวิเคราะหป์ ญั หาของพน้ื ท่ีและนามาปรับปรุงพัฒนาแก้ไขต่อไป ซึ่งขณะนี้
กาลังดาเนินการอยู่ รวมท้ังควรมีการติดตามกากับและประเมินผลการดาเนินกิจกรรมดูแลผู้ปุวยเป็นระยะๆ เช่น การเป็นพ่ี
เลี้ยงกากับการกินยา การเยี่ยมติดตามผู้ปุวยของโรงพยาบาล/ โรงพยาบาลส่งเสริมสุขภาพตาบลที่ดูแลผู้ปุวย อย่างเข้มงวด
และต่อเนื่อง เพอ่ื ปูองกันการขาดการรักษาซ่ึงจะสง่ ผลให้อัตราความสาเร็จตา่ ลงไปดว้ ย
๒. ผปู้ ุวยเข้าสรู่ ะบบการรกั ษาลา่ ชา้ แนวทางการแก้ปญั หาของจังหวัดสุพรรณบุรี ยังต้องเนน้ การเร่งรดั ค้นหาเชิง
รุกเพมิ่ มากขน้ึ /คัดกรองผู้มีอาการสงสยั วณั โรคในกล่มุ เส่ียงต่างๆ ไดแ้ ก่ ผู้สมั ผสั โรคร่วมบ้าน ผตู้ ดิ เชอ้ื /ผู้ปุวยเอดส์ ผู้สูงอายุ
ผปู้ วุ ยโรคเร้ือรัง ผู้ต้องขังเรือนจา ฯลฯ ในชุมชนและสถานบริการอย่างต่อเน่ือง การส่งเสมหะเพาะเชื้อท่ีรวดเร็ว การเก็บ
เสมหะอย่างมีคุณภาพ และมีระบบรายงานผลการตรวจเสมหะท่ีรวดเร็ว เพ่ือให้แพทย์สามารถวินิจฉัยและใช้เป็นแนว
ทางการรักษาที่มปี ระสิทธภิ าพตอ่ ไป
๓. ปัญหาในการนาระบบฐานข้อมูลวัณโรคอิเล็กทรอนิกส์ในรูปแบบออนไลน์ (TBCM online) มาใช้ในทุกโรงพยาบาล
ดังน้ันจึงต้องทาการเร่งรัดการพัฒนาบุคลากรในการบันทึกข้อมูลในโปรแกรม ท้ังในหน่วยบริการของโรงพยาบาล และ
โรงพยาบาลสง่ เสริมสขุ ภาพตาบลน้ัน ได้ดาเนินการครอบคลุมทุกพ้ืนที่แล้ว แต่ยังคงมีปัญหาในระบบของหน่วยบริการบาง
แหง่ ซึ่งไดน้ เิ ทศติดตามแก้ไขเป็นระยะ เพอื่ ใหส้ ามารถนาข้อมูลจากโปรแกรมมาใช้ในการควบคุมกากับและประมวลผล ทา
ให้การติดตามผู้ปุวยในชุมชนรวดเร็วขึ้น ผู้ปุวยขาดยาน้อยลง การนิเทศติดตามทุกระดับ/ทุกไตรมาสอย่างเข้มข้น การ
ประชมุ ตดิ ตามความ ก้าวหนา้ ทุกไตรมาสเพ่อื วเิ คราะห์ปัญหาที่แทจ้ ริงในเชิงลึกแล้วนามาปรบั ปรงุ พัฒนาแกไ้ ขในพ้นื ทีต่ ่อไป
สรุปผลการดาเนนิ การปอ้ งกันควบคมุ โรคไข้เลอื ดออก ปี 2560
จังหวัดสุพรรณบุรีดาเนินงานปูองกันและควบคุมโรคไข้เลือดออก โดยมีมาตรการหลัก ประกอบด้วย มาตรการ 5
ส 3 เก็บ(สามเก็บ สามโรค) และการรณรงค์กาจัดลูกน้ายุงลายก่อนออกกาลังกายทุกวันพุธ กิจกรรมท่ี ได้ดาเนินการ
ประกอบด้วย กิจกรรมการรณรงค์ในสัปดาห์รณรงค์ การควบคุมและทาลายแหล่งเพาะพันธ์ุยุงลาย การสุ่มสารวจค่า HI
และ CI โดยสานักงานสาธารณสุขจังหวัดสุพรรณบุรีและศูนย์ควบคุมโรคติดต่อนาโดยแมลงที่ 5.1 กาญจนบุรี การผลักดัน
ให้มีการจัดทาบันทึกข้อตกลงความร่วมมือในการปูองกันควบคุมไข้เลือดออก ร่วมกับหัวหน้าส่วนราชการท่ีเก่ียวข้องและ
ผู้บริหารองค์กรปกครองส่วนท้องถิ่น กาชับการดาเนินงานปูองกันควบคุมโรคไข้เลือดออกเป็นระยะ หากหน่วยบริการพบ

ผู้ปุวยโรคไข้เลือดออกจะมีการแจ้งผู้เกี่ยวข้องทราบดาเนินการภายใน 1 ชั่วโมงตามมาตรการ 3-3-1 และมีการติดตามผล
การดาเนินการทุกเดือน จากผลการสุ่มสารวจค่าดัชนีลูกน้ายุงลาย พบว่า ทุกอาเภอมีค่า HI เกินมาตรฐานที่กาหนด โดยมี
สถานการณ์โรคไข้เลือดออกในจังหวัดสุพรรณบุรีดังน้ี นับตั้งแต่วันที่ 1 มกราคม 2560 ถึงวันที่ 17 ธันวาคม 2560
สานักงานสาธารณสุขจังหวัดสุพรรณบุรี ได้รับรายงานผู้ปุวยโรคไข้เลือดออก จานวนท้ังส้ิน 560 ราย คิดเป็นอัตราปุวย
89.96 ต่อประชากรแสนคน ไม่มีรายงานผู้ปวุ ยเสยี ชีวิต พบผู้ปุวยเพศชายมากกว่าเพศหญิง โดยพบเพศชาย 290 ราย เพศ
หญิง 270 ราย อัตราส่วนเพศชาย ต่อ เพศหญิง เท่ากับ 1.07 : 1 กลุ่มอายุที่พบสูงสุดคือกลุ่มอายุ 15 - 24 ปี จานวน
ผู้ปุวยเท่ากับ 144 ราย รองลงมาคือ กลุ่มอายุ 10 - 14 ปี, 25 - 34 ปี, 5 - 9 ปี, 35 - 44 ปี, 0 - 4 ปี, 45 - 54 ปี, 55 -
64 ปี และ 65 ปี ข้ึนไป จานวนผู้ปุวยเท่ากับ 125, 88, 83, 43, 37, 19, 15 และ 6 ราย ตามลาดับ อาชีพที่มีจานวน
ผู้ปุวยสูงสุดคือนักเรียน จานวนผู้ปุวยเท่ากับ 285 ราย รองลงมาคือรับจ้าง, ไม่ทราบอาชีพ/ในปกครอง, ค้าขาย, เกษตร,
งานบ้าน, บุคคลากรสาธารณสขุ , ราชการ, ครู, นักบวช, อ่ืนๆ, ประมง, ทหาร/ตารวจ, อาชีพพิเศษ และ เลี้ยงสัตว์ จานวน
ผู้ปวุ ยเทา่ กับ 125, 87, 18, 16, 9, 7, 5, 3, 2, 1, 1, 1, 0 และ 0 ราย ตามลาดบั พบผู้ปุวยสูงสุดในเดอื น สงิ หาคม จานวน
ผปู้ ุวย เท่ากับ 99 ราย จานวนผูป้ ุวยเดอื นนี้ (ธันวาคม) น้อยกว่าเดือนที่แล้ว (พฤศจกิ ายน) จานวนผปู้ วุ ยเดือนนี้ (ธันวาคม)
เท่ากบั 13 ราย ส่วนเดือนที่แล้ว (พฤศจกิ ายน) เท่ากบั 35 ราย โดยมีรายงานผปู้ ุวยเดอื น มกราคม 13 ราย กุมภาพันธ์ 24
ราย มีนาคม 33 ราย เมษายน 22 ราย พฤษภาคม 40 ราย มิถุนายน 54 ราย กรกฎาคม 95 ราย สิงหาคม 99 ราย
กนั ยายน 72 ราย ตลุ าคม 60 ราย พฤศจกิ ายน 35 ราย ธนั วาคม 13 ราย ผ้ปู วุ ยเข้ารบั การรกั ษาท่ีโรงพยาบาลศูนย์ เท่ากับ
137 ราย โรงพยาบาลทั่วไป เท่ากับ 283 ราย โรงพยาบาลชุมชน เท่ากับ 107 ราย คลินิก โรงพยาบาลเอกชน เท่ากับ 33
ราย อาเภอท่ีมีอัตราปุวยต่อประชากรแสนคนสูงสุดคือ อาเภอสองพี่น้อง อัตราปุวยเท่ากับ 249.00 ต่อประชากรแสนคน
รองลงมาคือ เมือง, อู่ทอง, บางปลาม้า, ศรีประจันต์, สามชุก, ด่านช้าง, ดอนเจดีย์, หนองหญ้าไซ และ เดิมบางนางบวช
อตั ราปุวยเท่ากบั 113.10, 95.92, 60.98, 53.88, 43.97, 16.35, 12.36, 8.58 และ 4.20 ตามลาดับ

จานวนป่ วย(ราย) จานวนผ้ปู ่ วยด้วยโรค ไข้เลอื ดออกรวม(26,27,66) จาแนกตามกลุ่มอายุ จงั หวดั สุพรรณบุรี
160 ระหว่างวนั ท่ี 1 มกราคม 2560 ถึงวนั ท่ี 17 ธันวาคม 2560
140
120 5 - 9 10 - 14 15 - 24 25 - 34 35 - 44 45 - 54 55 - 64 65 + กล่มุ อายุ
100
80
60
40
20

0

0-4

จานวน ่ปวย(ราย) จานวนผู้ป่ วยด้วยโรค ไข้เลอื ดออกรวม(26,27,66) จาแนกตามอาชีพ จงั หวดั สุพรรณบุรี ระหว่าง
วนั ท่ี 1 มกราคม 2560 ถึงวนั ท่ี 17 ธันวาคม 2560
จานวน ู้ผ ่ปวย(ราย)
300
250
200
150
100

50
0

อาชพี

จานวนผู้ป่ วยด้วยโรค ไข้เลอื ดออกรวม(26,27,66) จาแนกรายเดอื น จงั หวดั สุพรรณบุรี ระหว่าง
วนั ท่ี 1 มกราคม 2560 ถงึ วนั ที่ 17 ธันวาคม 2560

120
100

80
60
40
20

0

ม.ค. ก.พ. มี.ค. เม.ย. พ.ค. มิ.ย. ก.ค. ส.ค. ก.ย. ต.ค. พ.ย. ธ.ค.
เดอื น

อตั ราป่ วยต่อประชากรแสนคน ด้วยโรค ไข้เลอื ดออกรวม(26,27,66) จาแนกตามพนื้ ที่ จงั หวดั

สุพรรณบุรี ระหว่างวนั ท่ี 1 มกราคม 2560 ถึงวนั ที่ 17 ธันวาคม 2560

300

250

200

อัตรา ่ปวย/แสน150

100

50

0

เมือง เดิมบาง ด่านชา้ ง บางปลา ศรี ดอนเจดีย์สองพ่นี อ้ ง สามชุก อูท่ อง หนอง

นางบวช มา้ ประจนั ตพ์ นื้ ท่ี หญา้ ไซ

การดาเนนิ งานการปอ้ งกนั และแก้ไขปัญหาเอดส์ จังหวัดสพุ รรณบรุ ี ปี 2560

สภาพปัญหาเอดส์

จังหวัดสุพรรณบุรี พบผู้ปุวยรายแรกของเชื้อเอชไอวี ในปี พ.ศ. 2533 และได้มีการติดเช้ือgอชไอวีเรื่อยมาจนถึง

ปจั จบุ ันรวมเปน็ ระยะเวลา ประมาณ 27 ปี โดยเริ่มพบการแพร่ระบาดในกลุ่มผู้ติดยาเสพติดก่อน หลังจากนั้นประมาณ 1

ปี พบการแพร่ระบาดของเชื้อเอชไอวีในกลุ่มหญิงตั้งครรภ์ ในปัจจุบันสถานการณ์การติดเช้ือเอชไอวี/เอดส์เปล่ียนไปพบ

การตดิ เชื้อสงู ขึ้นในกลุ่มของชายท่ีมเี พศสัมพันธ์กบั ชาย และสถานการณก์ ารติดเช้อื ดงั น้ี

1. สถานการณก์ ารเจ็บปว่ ยดว้ ยโรคเอดส์

จงั หวัดสุพรรณบุรี พบผู้ปุวยเอดสร์ ายแรก ปี พ.ศ. 2533 จนถึงปจั จุบัน (30 กนั ยายน 2560 ) พบผ้ปู ุวยเอดส์

จานวน 5,832 ราย เสียชีวติ ไปแล้ว 1,748 ราย ผตู้ ดิ เชื้อปรากฏอาการ 1,735 ราย เสียชวี ติ 403 ราย (ตารางที่ 1) รอ้ ย

ละ 82.4 ติดเชอ้ื จากการมีเพศสมั พนั ธ์กบั ผู้ท่ีมเี ชอ้ื เอดส์โดยไม่ได้ปูองกัน กลมุ่ อายุทปี่ วุ ยมากที่สุด ไดแ้ กก่ ลมุ่ อายุ 25-34 ปี

(ร้อยละ 43.0) และสว่ นใหญ่มอี าชีพรับจา้ ง (รอ้ ยละ 56.1 ) อตั ราส่วนระหว่างเพศชายต่อเพศหญงิ เท่ากบั 2.1:1

อาเภอที่มีอัตราปวุ ยต่อประชากรแสนคนสูงสุดในปี พ.ศ. 2558 3 อนั ดับแรก คืออาเภอเมอื งอัตราปวุ ยเท่ากับ 7.40 ตอ่

ประชากรแสนคน รองลงมาไดแ้ ก่ อาเภอ สามชกุ 6.9 ต่อแสนประชากร และ อ.ด่านช้าง 6.1 ตอ่ แสนประชากร รปู ที่ 1

โรคติดเชื้อฉวยโอกาสในผู้ปุวยเอดส์ ต้ังแต่ ปี พ.ศ. 2533 จนถึง 30 กันยายน 2560 ท่ีได้รับรายงาน มาก

ที่สุด 5 อันดับแรกคือ Mycobacterium tuberculosis, Pulmonary or extrapulmonary 2,014 ราย ( ร้อยละ

34.6 ) รองลงมาคือ โรคปอดบวมจากเชื้อ Penicillium carinii 981 ราย ( ร้อยละ 16.7 ) โรค Wasting syndrome

855 ราย ( ร้อยละ 14.7) โรค Cryptococcosis 792 ราย ( ร้อยละ 13.6) ,โรค Candidiasis ของหลอดอาหารหลอดลม

หรือปอด 283 ราย (ร้อยละ 4.9) และโรค Pneumonia recurrent ( Bacteria) มากกว่า 1 คร้ังใน 1 ปี 228 ราย (

รอ้ ยละ 3.9 ) ตามลาดับ

ตารางท่ี 1จานวนผปู้ วุ ยเอดสแ์ ละผู้ตดิ เช้ือเอดส์ปรากฏอาการ จาแนกตามสภาพผูป้ ุวยขณะรายงาน ตั้งแต่

พ.ศ. 2533 ถงึ 30 กันยายน 2560 จ. สพุ รรณบรุ ี

ประเภทผู้ปุวย/เสยี ชวี ิต พ.ศ. 2533 2556 2557 2558 2559 2560

- ก.ย.60

เอดส์ /เสียชวี ิต 5832 / 1748 108/3 48/0 36/0 14/1 16 / 2

ผ้ตู ดิ เช้ือปรากฏอาการ/ 1735/ 403 0/0 0/ 0 0/0 0/0 0/0
เสียชวี ิต 16/2

รวม 7554/ 2144 108 / 3 48 /0 36/0 14 / 1

ทม่ี า รง.506/1 จากโปรแกรม Aids oi V.2

อตั ราปว่ ยตอ่ แสนประชากร

12.00 10.9
10.00
8.40 6.26.56.1 7.46.9
8.00 7.40 7.40
6.00 5.6 3.830.430.10 4.54.23.7
4.00 2.42.72.2 4.7 4.6 2.11.61.3
2.00
0.00 2.22.12.2 3.2 2.01.8
1.81.3 0.0

2558 2559 2560

รูปที่ 1 อัตราปว่ ยต่อแสนประชากรดว้ ยเอดสแ์ ละผู้ติดเชื้อเอชไอวปี รากฏอาการ จาแนกตามทีอ่ ยู่ปจั จุบัน

จังหวัดสพุ รรณบรุ ี พ.ศ. 2558 -2560

2. สถานการณ์การแพรร่ ะบาดของเช้ือเอชไอวี

จากการเฝูาระวังการติดเช้ือเอชไอวีของจังหวัดสุพรรณบุรีตั้งแต่เดือนมิถุนายน 2533 จนถึงปัจจุบัน (มิถุนายน

2560) ในกลุ่มประชากรทีเ่ ปน็ ตัวแทนของประชากรทุกกล่มุ โดยแยกออกดังน้ี กลุ่มหญิงตั้งครรภ์กับกลุ่มเลือดบริจาค พบว่า

กลุ่มหญิงต้ังครรภ์มีแนวโน้มเพิ่มขึ้น ในปี 2557 – ปี 2559 (1.3 1.5 และ 2 ) ส่วนในปี 2560 ลดลงจากปี 2560 คือจาก

ร้อยละ 2.0 เปน็ ร้อยละ 1.8

สาหรบั ความชกุ ของการติดเช้อื เอชไอวใี นกลมุ่ เลอื ดบรจิ าค มีแนวโน้มลดลงอยา่ งเห็นได้ชัดเจน เม่ือดูเปรียบเทียบ5

ปีย้อนหลังในปี 2555 – ปี 2560 พบอัตราการติดเชื้อในกลุ่มนี้ลดลงในปี 2555 – 2557 ส่วนในปี 2558 -2559 พบการ

ตดิ เช้อื ในกลุ่มน้ีเพิ่มขึ้นและในปี 2560 พบการตดิ เชื้อลดลง จาก รอ้ ยละ 0.4 เป็นร้อยละ 0.32 ดงั รปู ท่ี 2

ความชกุ (%)

3

2.5 2.6

2 1.92 2 1.8
1.5 1.5 1.34 1.5
1 1.02 1.33 1.11 1.02
0.66 0.67
0.5 0.2 0.3 0.2 0.5 0.4 0.24 0.21 0.4 0.32
0

2550 2551 2552 2553 2554 2555 2556 2557 2558 2559 2560
ANC เลอื ดบริจาค

รปู ที่ 2 อตั ราความชกุ การตดิ เชอื้ เอชไอวี กลุ่มหญงิ ตง้ั ครรภ์ และกลมุ่ เลอื ดบรจิ าค จังหวัด สุพรรณบรุ ี
พ.ศ.2550 -2560

ประชากรกลุ่มเสี่ยงได้แก่ กลมุ่ หญงิ บริการตรง หญิงบริการแฝง ในช่วง 21 ปีที่ผา่ นมา หญิงบริการตรง มี
แนวโน้มลดลงอยา่ งต่อเน่ือง เมอ่ื มาดูความชกุ ใน 6 ปี ยอ้ นหลงั พบว่าปี 2555-2560 พบความชกุ ของการติดเชื้อเอชไอวใี น
กลมุ่ พนักงานบริการตรงเรมิ่ มีแนวโน้มสงู ขึ้นและลดลงสลับกนั และในปี 2558 – 2560 พบการติดเชอ้ื ลดลง และจานวน
พนกั งานบริการตรงกเ็ ปลยี่ นรูปแบบใหม่เป็นการบรกิ ารแฝงเพิ่มขึน้ เนื่องจากกฎหมายการค้ามนุษย์มีความรนุ แรง และ
อตั ราการใชถ้ ุงยางอนามยั ในกลมุ่ หญิงขายบริการตรงก็ลดลงเช่นกันการเข้าถงึ ถุงยางอนามยั ก็ยากขน้ึ และการเข้าถงึ กลุ่ม
ประชากรกล่มุ นี้ก็เข้าถึงยาก สว่ นกล่มุ พนักงานบริการแฝง มแี นวโนม้ ของความชกุ การตดิ เชอื้ เอชไอวีใน 6 ปยี อ้ นหลังมี
แนวโนม้ ใกลเ้ คียงกัน สว่ นในปี 2560 พบความชุกของการติดเชือ้ ลดลงจากร้อยละ 5.4 ในปี 2559 และเป็นร้อยละ 4.1 ใน

ปี 2560 และอตั ราการใชถ้ ุงยางอนามยั ในกลมุ่ หญิงขายบริการแฝงลดลงจากปีท่ีผา่ นมา คอื รอ้ ยละ 92.2 เป็นรอ้ ยละ
85.8 ใน ปี 2560 ดงั รูปที่ 3
ความชุก (%)

30

25 24.71
22.2
20 19.64 18.3

15 11.9 9.15 9.03 12.1 11.9 13.7 10.8110.8 8.03 9.2
10 6.1 9.52
6.7 6.3 6.4 86..9284 54.4824..12
5 1.52 0 1.28 23..333 31..6826 2.03 1.8 3
0

หญิงบริการตรง หญิงบริการแฝง

รปู ที่ 3 อตั ราความชุกการตดิ เช้ือเอชไอวี ในกลุ่มพนกั งานบริการตรงและกล่มุ พนักงานบริการแฝง จงั หวัดสพุ รรณบุรี
พ.ศ. 2543-2560

ประชากรกลุ่มเสี่ยงอีกกลุ่มหนึ่งคือ ผู้ติดยาเสพติดกับกลุ่มชายท่ีมาขอตรวจกามโรคในโรงพยาบาล โดยการ
เปรียบเทียบ 6 ปีย้อนหลัง มีแนวโน้มลดลงตั้งแต่ปี 2555 – 2560 ยกเว้นในปี 2555 ถึงปี 2557 มีแนวโน้มเพิ่มขึ้นจาก
ร้อยละ 0.3, 0.8 และร้อยละ 6.2 สว่ นในปี 2558 – 2560 มีแนวโนม้ ลดลง ตามลาดับ สว่ นกลุ่มชายทมี่ าตรวจกามโรคใน
คลนิ กิ ของโรงพยาบาลมีแนวโน้มใกลเ้ คียงเดมิ สว่ นในปี 2560 มีแนวโนม้ ลดลง ดังรูปท่ี 4
ความชกุ (%)

70

60 53.3 57.6
50 47.1

40 3382..93 41.8
30
20 23.2125.71
14.28
10 6.02 13.4613.3310.81
0 5.71 0 51.8 01.3 0 0 0.1384 0.63 46..28 24 3.7512..37
0

2534 2535 3536 2537 2538 2539 2540 2541 2550 2551 2552 2553 2554 2555 2556 2557 2558 2559 2560

ชายท่ีมาขอตรวจกามโรค ผ้ตู ิดยาเสพติด

รูปท่ี
4 อัตราความชุกการตดิ เชอ้ื เอชไอวี กลุ่ม ผตู้ ดิ ยาเสพติดและชายที่มาตรวจกามโรค จ.สพุ รรณบรุ ี 2534-2560
3. สรุปสถานการณโ์ รคตดิ ต่อทางเพศสัมพนั ธ์

สถานการณ์โรคติดต่อทางเพศสัมพันธ์ของจังหวัดสุพรรณบุรี ปี พ.ศ. 2551- 2560 และเมื่อพิจารณา
เปรียบเทียบแนวโน้ม 5 ปีย้อนหลัง พบว่า ช่วง ปี 2556-2560 มีแนวโน้มเพิ่มข้ีนทุกปี คืออัตรา 10.5,11.3, 13.1, 13.6
และ 14.7 ตอ่ ประชากรแสนคน เม่อื พจิ ารณาเป็นรายโรค 5 โรค ได้แก่ ซิฟิลิส ,หนองใน ,แผลริมอ่อน , กามโรคของต่อม
และท่อน้าเหลือง และหนองในเทยี ม พบว่า โรคหนองในมีอัตราการติดเชื้อเพ่ิมขึ้นทุกปี คืออัตรา 6.7, 6.2, 6.7, 7.4 และ
8.4 ต่อประชากรแสนคน ตามตารางท่ี 2 และ รูปที่ 5

ตารางท่ี 2 จานวนและอัตราป่วยต่อแสนประชากร ด้วยโรคติดต่อทางเพศสัมพันธ์ จาแนกตามชนิดโรค 5 โรค

ปงี บประมาณ 2551-2560 จงั หวดั สพุ รรณบรุ ี

จาแนกโรค/ปี 2551 2552 2553 2554 2555 2556 2557 2558 2559 2560

หนองใน 6.1 5.6 5.2 4.8 5.2 6.7 6.2 6.7 7.4 8.4

ซิฟลิ สิ 1.3 2 1.4 2 1.1 1.4 1.7 1.9 2 1.6

หนองในเทยี ม 0.8 0.2 0.3 0.2 0.7 1.3 2.1 3.2 2.6 3.5

แผลริมออ่ น 0 0 1.1 0.6 0.3 0.2 0.4 0.2 0.2 0

กามโรคของ

ต่อมฯ 0.2 0.2 0 0.1 0.6 0.9 0.9 1.1 1.4 1.2

กามโรครวม 8.5 8 8 7.7 7.9 10.5 11.3 13.1 13.6 14.7

จากการระบาดวิทยา รายงาน 506 สานกั งานสาธารณสุขจงั หวัดสุพรรณบุรี

จากสภาพปัญหาเอดส์ การเฝาู ระวงั พฤติกรรม ทีส่ ัมพันธ์กับการติดเชอื้ เอชไอวี และการเฝูาระวังโรคเอดส์เฉพาะ

พ้ืนท่ี ปี 2560 ทาให้ทราบว่าประชากรส่วนหนึ่งมีพฤติกรรมท่ีเส่ียงต่อการติดเช้ือเอชไอวี โดยเฉพาะวัยรุ่นท่ีมีเพศสัมพันธ์

ตั้งแต่อายุยังน้อย และยังมีการเปลี่ยนคู่นอนบ่อยๆโดยเฉพาะในปี 2556 พบว่าในรอบปี ทั้งนักเรียนหญิงและนักเรียนชาย

ช้ันมัธยมศึกษาปีที่ 5 และระดับประกาศนียบัตรวิชาชีพ 2 (ปวช.2 ) มีคู่นอนเฉล่ียมากกว่า 4 คน โดยคู่นอนต่าสุด 1 คน

และสงู สุด 10 คน ในรอบปี ส่วนใหญย่ งั ไม่นิยมการใชถ้ ุงยางอนามัยในกลุ่มแฟนและคนรัก การใช้ถุงยางอนามัยกับหญิงอ่ืน

กย็ งั ไมถ่ ึงรอ้ ยละ 80 สว่ นตวั ช้วี ดั ของการใช้ถุงยางอนามยั ในกลุ่มวัยรุ่นโดยใช้นักเรียนชาย ม.5 กับนักเรียนชายระดับ ปวช

2. เป็นตัวแทนเร่ืองของการใช้ถงุ ยางอนามัยครั้งล่าสุดกับทุกคู่นอนในรอบปี ต้องไม่ต่ากว่าร้อยละ 70 จังหวัดสุพรรณบุรี ปี

2560 อย่ทู ี่รอ้ ยละ 74.5 แต่ในปนี ย้ี ังคงพบกับปัญหาของการแพรร่ ะบาดโรคเอดส์และโรคติดต่อทางเพศสัมพันธ์ มีความรู้

เร่ืองโรคเอดส์ระดับปานกลาง นอกจากพฤติกรรมเหล่าน้ียังพบวัยรุ่นในกลุ่มน้ียังคงใช้สารเสพติดร่วมกับการมีเพศสัมพันธ์

สงู ถงึ รอ้ ยละ 20.4 และพบอตั ราการตงั้ ครรภ์ในวัยรุ่นท่ีกาลังศึกษาเพ่ิมข้ึน นอกจากน้ีปัจจัยแวดล้อมท่ีทาให้มีอารมณ์ทาง

เพศได้จากการเข้าถึงส่ือลามกอนาจารของนกั เรียนกลุ่มนี้กส็ ูงข้นึ ดว้ ยโดยเฉพาะการใช้ส่ือสารท่ีทนั สมยั เช่น โทรศัพท์มือถอื

การปูองกันและควบคุมโรคเอดส์ในพ้ืนท่ีอีกหน่ึงกลุ่มที่ต้องดาเนินการอย่างเข้าถึงคือกลุ่มหญิงขายบริการทางเพศ

โดยเฉพาะหญิงขายบริการทางเพศแฝง ในปีน้ีพบอัตราการติดเช้ือเอชไอวี สูงขึ้น และอัตราการใช้ถุงยางอนามัยในกลุ่มนี้ก็

ยงั คงไมถ่ ึงร้อยละ 100 (ตามตวั ชว้ี ดั ) ดังน้ัน จะต้องสร้างความรู้ ความเข้าใจที่ถูกต้อง เพราะการประเมินความรู้ของกลุ่ม

น้ีน้อย ไม่ถึงร้อยละ 30 ในการตอบถูกทุกข้อ และอีกลุ่มหนึ่งท่ีทาการสารวจและเป็นกลุ่มท่ีเข้าถึงยากนั้นคือกลุ่มชายที่มี

เพศสมั พนั ธ์กับชายของจงั หวัดสพุ รรณบุรี โดยการทาแบบสอบถามพฤติกรรมที่สัมพันธ์กับการติดเช้ือเอชไอวีคู่กับการเจาะ

โลหิตของผู้ท่ีให้ประวัติของการมีเพศสัมพันธ์กับเพศเดียวกัน จังหวัดสุพรรณบุรีปี 2560 พบการติดเช้ือ ร้อยละ 13.6 ซึ่ง

การทางานในกลุ่มนี้ถือว่าเป็นกลุ่มที่ท้าทายและเป็นกลุ่มท่ีมีการติดต่อของเช้ือได้สูงสุดเพราะการมีเพศสัมพันธ์ทางทวาร

หนักและทางช่องปากซึ่งเป็นช่องทางท่ีมีการฉีกขาดได้ง่ายและเป็นเนื้อเยื่อท่ีบาง อีกโรคหน่ึงที่มีโอกาสเกิดได้คือมะเร็งท่ี

ปลายลาไส้ใหญ่ บคุ คลกลุ่มนี้ต้องมกี ารตรวจมะเร็ง ทวารหนักร่วมดว้ ยทกุ คร้งั ที่มารับบริการในคลินิกกามโรค

ดังน้ัน ประชาชนทุกกลุ่มควรได้รับความรู้และการปูองกันอย่างท่ัวถึง โดยเฉพาะกลุ่มวัยรุ่นให้มีความรู้เรื่องเอดส์

อนามยั การเจริญพันธุ์ และการไมม่ เี พศสัมพันธ์ก่อนถงึ วัยอันควร อย่างต่อเน่ือง เพ่ือลดปัญหาการต้ังครรภ์ที่ไม่พึงประสงค์

การตง้ั ครรภ์อายุน้อย การทาแทง้ แบบผิดๆ หรอื การที่มีสถิตทิ ารกที่คลอดและถูกทอดท้ิงสูงข้ึน รวมถึง ลดการติดโรคติดต่อ

ทางเพศสมั พนั ธ์และเอชไอวี ของจงั หวดั สพุ รรณบรุ ี

ปัจจุบันจังหวัดสุพรรณบุรีมีโครงการที่ดาเนินการกับเยาวชนมากมายหลายหน่วยงาน แต่เร่ืองของพฤติกรรมท่ีไม่
ปลอดภัยกลับสูงขึ้น ความรู้เรื่องโรคเอดส์ในทุกกลุ่มนักเรียนยังคงอยู่ในระดับปานกลาง ดังน้ันในฐานะท่ีงานควบคุม
โรคติดต่อ เป็นหน่วยงานหลักของการดาเนินงานโรคเอดส์และโรคติดต่อทางเพศสัมพันธ์และการสารวจพฤติกรรมเหล่าน้ี
และเป็นงานที่ท้าทายในเรื่องพฤติกรรมของคน จึงควรกลับมามองและทบทวนว่ากระบวนการใดท่ียังคงเป็นจุดอ่อนและ
กระบวนการใดหรือตรงจดุ ใดทจี่ ะทาให้พฤติกรรมการใช้ถุงยางอนามัยดีข้ึน นักเรียนมีความตระหนักในการปูองกันโรคมาก
ขึ้นและสง่ ผลไปถึงการมคี วามรใู้ นเรอื่ งของการปูองกันโรคเอดส์สงู ขน้ึ ดว้ ย

ควบคมุ โรคไม่ตดิ ตอ่ เรอื้ รงั และภัยสุขภาพ
เบาหวาน ความดนั

สถานการณข์ องโรคไม่ติดตอ่ เร้อื รงั โดยเฉพาะโรคเบาหวาน ความดนั โลหิตสูง มีแนวโน้มเพ่ิมข้ึนอย่างต่อเนื่อง อีก
ทง้ั ยงั เปน็ สาเหตุสาคญั ของการเสียชีวิตก่อนวัยอันควร และเป็นภาระโรคของคนทั่วโลกและของประเทศไทย จากรายงาน
การสารวจสุขภาพประชาชน ในปี 2557 พบความชุกโรคเบาหวานเพ่ิมขึ้นจากประมาณร้อยละ 7 ในปี 2552 เป็นร้อยละ
9 ความชุกของโรคความดันโลหิตสูงเพิ่มขึ้นจากประมาณ ร้อยละ 22 ในปี 2522 เป็นร้อยละ 25 นอกจากน้ี รายงานของ
MedResNet ในปี 2558 พบวา่ ผปู้ วุ ยโรคเบาหวานสามารถควบคมุ ระดับน้าตาลไดด้ เี พียงรอ้ ยละ 38.2 และผู้ปุวยโรคความ
ดันโลหิตสงู สามารถควบคุมระดบั ความดนั โลหิตได้ ร้อยละ 60.9

จังหวดั สพุ รรณบรุ ี มีจานวนประชากร 848,567 คน สถานการณข์ องโรคเบาหวานและความดันโลหิตสูง ปี 2560 ผู้ปุวย

โรคเบาหวาน 9,571 คน ผ้ปู วุ ยโรคความดนั โลหิตสงู 62,642 คน ผปู้ วุ ยโรคความดันโลหิตสูงและโรคเบาหวานจานวน 39,965 คน

ความชุกโรคเบาหวานเพ่มิ ขึ้นจากรอ้ ยละ 7 ในปี 2557 เปน็ รอ้ ยละ7.67 ความชุกโรคความดนั โลหิตสูงเพ่มิ ขน้ึ จากร้อยละ 14.54 ใน

ปี 2557เป็นร้อยละ 15.92 และในส่วนของการควบคุมระดับน้าตาลและการควบคุมระดับความดันโลหิตได้ดีในปี 2560 พบว่า

ผู้ปุวยโรคเบาหวานสามารถควบคุมระดับน้าตาลไดด้ ีรอ้ ยละ 21.25 (เปาู หมายรอ้ ยละ 40) และผูป้ วุ ยโรคความดันโลหิตสูงสามารถ

ควบคมุ ระดับความดนั โลหติ ไดด้ รี ้อยละ 34.57 (เปาู หมายร้อยละ 50)

ปัจจัยเสี่ยงทางพฤติกรรมร่วมที่สาคัญ 4 ปัจจัย ได้แก่ 1.การบริโภคยาสูบ 2.การด่ืมเครื่องดื่มแอลกอฮอล์ 3.การ

บริโภคอาหารท่ีไม่เหมาะสม 4.การมีกิจกรรมทางกายไม่เพียงพอ และปัจจัยเสี่ยงด้านการเปล่ียนแปลงทางสรีรวิทยา 4

ปัจจัย ได้แก่ 1.ไขมันในเลือดสูง 2.ความดันโลหิตสูง 3.ระดับน้าตาลในเลือดสูง 4.ภาวะน้าหนักเกินและอ้วน ฉะนั้นการ

ปูองกัน ควบคุมโรคไม่ติดต่อในประชาชน เพื่อลดความเส่ียงต่อการเกิดโรค ลดอัตราปุวย และลดการเกิดภาวะแทรกซ้อน

รวมถึงลดอัตราการเสียชีวิตของโรคไม่ติดต่อ จึงเป็นสิ่งจาเป็นที่ต้องมีความร่วมมือกันในการดาเนินงาน เพื่อจะนาไปสู่การ

ลดอตั ราปุวย อตั ราตายและลดภาวะแทรกซอ้ นของโรคต่อไป

ดังนนั้ เพ่ือใหก้ ารดาเนินงานบรรลุเป้าหมายการลดปัญหาโรคและภัยสุขภาพ และระบบป้องกันควบคุมโรคได้รับ

การพัฒนาโดยการมีส่วนร่วมของหน่วยงานที่เกี่ยวข้องทุกระดับ นาไปสู่การปฏิบัติ กากับ ติดตามและประเมินผล ภายใต้
นโยบาย แนวทาง และมาตรการที่ประสานสอดคล้องในระดับประเทศ ระดับเขตสุขภาพ และระดับจงั หวัด

ลาดับ ตวั ชี้วัด เกณฑ์ ผลการดาเนินงาน

1. การคัดกรอง DM/HT ในประชากรอายุ 35 ปขี นึ้ ไป › 90 % 90.21/93.29

2. -อตั ราของผปู้ วุ ยเบาหวานรายใหม่จากกล่มุ เสีย่ ง ลดลง≥รอ้ ยละ 2.4 1.36
-อตั ราของผปู้ วุ ยความดันรายใหม่ ลดลง≥ร้อยละ 2.5 เพ่ิมขึน้

3. -ร้อยละผู้ปวุ ยโรคเบาหวานที่ควบคมุ ระดับน้าตาลได้ดี › 40 % 21.25
› 50 % 34.57
-ร้อยละผปู้ วุ ยโรคความดนั โลหติ สงู ทคี่ วบคุม
ความดันโลหิตได้ดี › 60 % 44.84
4. ร้อยละของผู้ปวุ ยเบาหวานท่ีไดร้ บั การตรวจภาวะแทรกซอ้ น
ทางตา › 90 % 38.80
5. รอ้ ยละของผูป้ วุ ย DM, HT ทไี่ ด้รบั การคน้ หาและคดั กรอง
โรคไตเรื้อรงั

6. รอ้ ยละของผปู้ วุ ยเบาหวานท่ีไดร้ บั การตรวจภาวะแทรกซอ้ น › 70 % 40.58
ทางเทา้ ‹2% 1.87

7. อตั ราการเกิดภาวะแทรกซ้อนเฉียบพลัน

8. รอ้ ยละของผปู้ วุ ยเบาหวาน ความดนั โลหิตสูงท่ขี ึ้นทะเบียน ≥ 80 % 81.20
ได้รับการประเมนิ โอกาสเส่ยี งต่อโรคหวั ใจและหลอดเลือด 100 % 100 %
(CVD Risk)

9. รอ้ ยละของทีมรกั ษ์ไตในรพ.สต.(นาร่อง)มีความพรอ้ มในการ
ใหบ้ รกิ าร

1. สรปุ ปัญหาอปุ สรรคท่ีไม่เปน็ ไปตามแผน
-ผูป้ ฎิบัติงานมภี าระงานมาก
-การบนั ทึกผลงานใน HDC มีความซับซ้อน
-มีการเปลี่ยนแปลงตวั ช้ีวดั บางตวั ชว่ งกลางปี
-ผู้บริหารมนี โยบายประหยัดงบประมาณในการตรวจ HbA1c
-เปล่ียนผรู้ บั ผิดชอบงาน
3. การดาเนินการแก้ไขปัญหา / ขอ้ เสนอแนะ

-จัดประชมุ ช้ีแจงแนวทางการดาเนนิ งานและการบันทึกข้อมูล HDC

กลมุ่ งานสขุ กึ าประชาสมั ันธแ์ ละสุข า าคประชาชน

การดาเนนิ งานปรับเปล่ยี นพฤตกิ รรมสุขภาพประชาชน (Diet Physical Activity Clinic, DPAC) โดยมกี ิจกรรมหลักๆ
ดังนี้

๑.๑ สถานบริการทม่ี ีการดาเนินงานการพฒั นาคลินกิ DPAC ในสถานบรกิ ารสาธารณสขุ

จานวน 189 แหง่ แยกเปน็

- โรงพยาบาลศนู ย/์ ท่ัวไป/ชุมชน 10 แห่ง (100%)

- โรงพยาบาลสง่ เสริมสขุ ภาพตาบล (รพ.สต.) 174 แหง่ (100%)

- ศนู ยส์ ขุ ภาพชุมชน 5 แหง่ (100%)

๑.๒ สรปุ ผลตดิ ตามการดาเนนิ งานปรับเปลย่ี นพฤตกิ รรม ๓อ.๒ส. (DPAC) ในกลุม่ เส่ยี งอว้ นลงพงุ /

โรคเบาหวาน/ความดันโลหิตสูง จังหวัดสพุ รรณบุรี ปงี บประมาณ ๒๕60

ตามแบบฟอรม์ รง.3อ.2ส./3 (รวบรวมจาก รง.3อ.2ส. /1,2 ในระดบั ตาบลและอาเภอ)

๑.๓ ความรอบร้ดู ้านสขุ ภาพ (Health Literacy) จากประชากรกลุ่มเส่ยี งอว้ นลงพงุ /โรคเบาหวาน/

ความดนั โลหติ สงู ทีม่ ีการปรับเปล่ยี นพฤติกรรมสขุ ภาพ ๓อ.๒ส. และลดเส่ียง จังหวดั สุพรรณบุรี

ปี ๒๕60 จานวน 65,112 คน (ตามแบบรายงาน 3อ.2ส./1,2) และสามารถมี

พฤตกิ รรมดขี น้ึ 35,039 คน คดิ เป็นร้อยละ 53.81

๑. การดาเนินงานสุขบัญญัติแห่งชาติในสถานศึกษาของโรงเรียนประถมศึกษา และโรงเรียนมัธยมศึกษา ดาเนินงาน
รว่ มกบั โรงเรยี นส่งเสริมสขุ ภาพ ซงึ่ ผลการดาเนินงาน มีโรงเรียนท้งั สิ้น ๔๗๓ โรง ผา่ นเกณฑก์ ารประเมิน ดงั น้ี
๒.๑ โรงเรยี นส่งเสรมิ สุขภาพ ระดับเพชร 4 แหง่ ผา่ นเกณฑส์ ขุ บญั ญัตแิ ห่งชาติ 4 แหง่
๒.๒ โรงเรยี นสง่ เสรมิ สขุ ภาพ ระดับทอง ๒๔8 แหง่ ผ่านเกณฑ์สขุ บญั ญตั แิ หง่ ชาติ ๒๔8 แห่ง
๒.๓ โรงเรยี นสง่ เสริมสขุ ภาพ ระดบั เงนิ ๑74 แหง่ ผา่ นเกณฑส์ ุขบญั ญตั แิ ห่งชาติ ๑74 แหง่
๒.๔ โรงเรยี นส่งเสรมิ สุขภาพ ระดับทองแดง 47 แห่ง ผ่านเกณฑส์ ุขบัญญัตแิ หง่ ชาติ 32 แห่ง
รวมทั้งส้ิน ๔๗3 แหง่ ผา่ นเกณฑ์สขุ บัญญัติแห่งชาติ ๔58 แห่ง