TYT “Netleri Katlatan Seri!” MEB MÜFREDATI İLE %100 UYUMLU TAMAMI VİDEO ÇÖZÜMLÜ AKILLI TAHTA İLE UYUMLU
SORU BANKASI “Netleri Katlatan Seri!” AYT
SORU BANKASI Dikkat! Kitabın tamamı; yüksek düzeyde görsel, sanatsal ve akademik işçilik ürünüdür. Her hakkı Tammat Yayıncılık ve Eğitim Danışmanlık San. Tic. Ltd. Şti.’ye aittir. Lütfen tamamen ya da kısmen kopya etmeyiniz. Kopya ediyorsanız sevmişsiniz demektir. O hâlde satın alın ve yenilerinin yazılmasına vesile olun. Şenlikköy Mahallesi Cevizli Sokak No:16/4 Florya - Bakırköy /// İstanbul T: +90 212 424 00 64 [email protected] www.tammatyayincilik.com tammatyayincilik TammatYayinevi tammatyayincilik AYT Genel Yayın Yönetmeni : Süleyman TOZLU Editör : Büşra Selen KAYADİBİ Yazar : Sinan TAŞKEN Bülent AKSOY Fatih ALTUNER Oktay ATAR Deniz ÖNGEL Mustafa KIRIŞTIOĞLU Ders Editörü : Bülent AKSOY Tashih : Bülent AKSOY Fatih ALTUNER Oktay ATAR Deniz ÖNGEL Mustafa KIRIŞTIOĞLU Sinan TAŞKEN Video Çözüm : İlhan BULUT Seçkin KURTBÖRÜ Volkan DURAK Sibel DURSUN Yunus TAN ISBN : 978-605-274-064-4 Baskı : Aykut Basım Yayın Matb. San. Tic. Ltd. Şti Yayıncı Sertifika No : 44353 Matbaa Sertifika No : 45732
Tekrar Et Öğrencilerin öğrenme ve algılama güçlerini geliştirir. Sıradan gibi görünen formül ya da kuralların hayatın akışında çok önemli bir yer tuttuğunu fark ettirir. Sınavda olmazsa olmaz olan dikkat ve konsantrasyon konusunda öğrencilerin kabiliyetini geliştirir. Pekiştir Farklı ve yeni soru tarzları ile öğrencilerin yeni çözüm yolları üretmelerini sağlar. Beceri temelli ve yeni nesil sorularla öğrencilere farklı bakış açıları kazandırır. ORİGAMİ NEDİR? NEDEN ORİGAMİ? Origami yaparken düşünceler kağıda yansıtılır. Kağıdın şekli, rengi ve boyutuna karar verilir. Bu da origami sanatıyla ilgilenen çocukların duygu ve düşüncelerini kolayca yansıtmalarına, öğrenebilme ve algılama güçlerini geliştirmelerine yardımcı olur. El ya da parmak kasları ile el ve göz koordinasyonlarını geliştirir. Böylece çocuklar sıradan kağıt parçalarını şekillendirerek, yaşamın en önemli dinamiklerinden biri olan dönüşüm olgusunu kolayca içselleştirir. Origami sanatı insanlarda bulunan gizli yetenekleri ortaya çıkarıp bu sanatla ilgilenenlerin yeni bir şey üretmelerine büyük katkı sağlar. Üç boyutlu tasarım gerektirmesiyle çocuklara ve yetişkinlere mantıklı ve doğru düşünebilme yetisiyle beraber onların dünyaya bakışlarını değiştirir ve farklı bakış açıları kazanmalarına yardımcı olur. Dikkat ve farklı düşünmeyi gerektiren origami ile ilgilenen insanların genel olarak konsantrasyonu artar. Origami, kağıt katlama sanatıdır. Japonca oru; katlama, kami; kağıt anlamına gelmektedir.
İÇİNDEKİLER SORU BANKASI AYT Ünite 1: Kuvvet ve Hareket 1. Bölüm Vektörler ......................................................................................................................................................... 8 Kuvvet ve Denge ...................................................................................................................................... 12 Tork ve Denge ............................................................................................................................................ 16 Kütle Merkezi .............................................................................................................................................. 24 Basit Makineler .......................................................................................................................................... 30 Pekiştir Testleri .......................................................................................................................................... 38 2. Bölüm Bağıl Hareket ve Nehir Problemleri................................................................................................ 50 Newton’un Hareket Yasaları ............................................................................................................... 58 Bir Boyutta Sabit İvmeli Hareket...................................................................................................... 66 İki Boyutta Sabit İvmeli Hareket ...................................................................................................... 74 İş - Güç - Enerji ........................................................................................................................................... 82 İtme Momentum ...................................................................................................................................... 90 Pekiştir Testleri .......................................................................................................................................... 98 Ünite 2: Elektrik ve Manyetizma 1. Bölüm Elektriksel Alan ve Kuvvet .................................................................................................................... 112 Elektriksel Potansiyel ve Elektriksel Potansiyel Enerji ........................................................ 118 Paralel Levhalar ......................................................................................................................................... 124 Kondansatörler .......................................................................................................................................... 132 Pekiştir Testleri .......................................................................................................................................... 140 2. Bölüm Manyetik Alan, Tel ve Halka................................................................................................................. 150 Manyetik Kuvvet ....................................................................................................................................... 154 İndüksiyon Akımı ve Selenoid ........................................................................................................... 158 Alternatif Akım ve Transformatör ................................................................................................... 162 Pekiştir Testleri .......................................................................................................................................... 172
“Netleri Katlatan Seri!” Ünite 3: Çembersel ve Harmonik Hareket Çembersel Hareket .................................................................................................................................. 182 Açısal Momentum ve Dönme Kinetik Enerjisi ........................................................................ 194 Kütle Çekim Kuvveti ve Keppler Yasası ........................................................................................ 200 Basit Harmonik Hareket ....................................................................................................................... 206 Pekiştir Testleri .......................................................................................................................................... 214 Ünite 4: Dalga Mekaniği Dalga Mekaniği ve Doppler Etkisi .................................................................................................. 226 Elektromanyetik Dalgalar ................................................................................................................... 234 Pekiştir Testleri .......................................................................................................................................... 240 Ünite 5: Atom Fiziğine Giriş Atom Modelleri........................................................................................................................................... 252 Büyük Patlama ve Atom Altı Parçacıklar ................................................................................... 260 Radyoaktivite .............................................................................................................................................. 266 Pekiştir Testleri .......................................................................................................................................... 272 Ünite 6: Modern Fizik Özel Görelilik................................................................................................................................................ 284 Siyah Cisim Işıması ve Fotoelektrik Olay .................................................................................... 290 Compton ve De Broglie Dalga Boyu ............................................................................................. 298 Modern Fiziğin Teknolojideki Uygulamaları ............................................................................. 302 Pekiştir Testleri .......................................................................................................................................... 310
Netleri Katlatan Taktikler Fizik, vazgeçmeyenlerin başardığı derstir. Vazgeçme! Anlamadığın her şeyi sor. Soruyu okumadan çözme! Öğretmenini iyi dinle. Düzenli çalışma ve tekrar her soruyu çözer. Kendine özel özetler çıkar.
1. ÜNİTE Kuvvet ve Hareket 1. Bölüm Vektörler Kuvvet ve Denge Tork ve Denge Kütle Merkezi Basit Makineler
8 Tekrar Et www.netlerikatla.com Vektörler - I 1. ÁF2 ÁF3 ÁF4 ÁF1 Ali, Burhan, Ceyda ve Didem K noktasal cismine sırasıyla ÁF1 , ÁF2 , ÁF3 ve ÁF4 kuvvetlerini uyguluyorlar. Beşinci kişi olarak Erkan aşağıdaki vektörlerden hangisini K cismine uygularsa, K üzerindeki bileşke kuvvet sıfır olur? A) B) C) D) E) 2. A B C E O D Ayşe, şekildeki kareli defterine başlangıç noktası O bitiş noktası A, B, C, D ve E noktalarından biri olan bir vektör çizmek istiyor. Vektörün şiddetinin en büyük olması için bitiş noktası aşağıdakilerden hangisi olmalıdır? A) A B) B C) C D) D E) E 3. Bir halat çekme yarışmasına katılan Ahmet, Bilal, Cevdet ve Davut sırasıyla 40N, 50N, 60 N ve 70N şiddetindeki kuvvetlerle halatı çekebilmektedirler. 2 kişilik gruplar halinde yapılan bu yarışmada beraberlik olmadığı bilindiğine göre, bu gruplardan biri aşağıdakilerden hangisi gibi olamaz? A) Ahmet - Bilal B) Ahmet - Cevdet C) Bilal - Cevdet D) Cevdet - Davut E) Bilal - Davut 4. 164° Şekil I ÂF1 ÂF2 Şekil I de verilen aralarındaki açı 164°olan 5N şiddetindeki ÁF1 ve ÁF2 vektörlerinin bileşke vektörünü bulmak isteyen Hasan, önce Şekil II deki gibi uygun bir X ve Y dik koordinat sistemini ekliyor. 37° 37° y x Şekil II ÂF1 ÂF2 Daha sonra ÁF1 ve ÁF2 vektörlerini bu eksenlere göre, bileşenlerine ayırıyor. Buna göre, Hasan ÁF1 + ÁF2 vektörünün şiddetini kaç N olarak hesaplar? A) 0,6 B) 0,8 C) 1 D) 2 E) 3 TEST - 1
9www.netlerikatla.com 1-A 2-D 3-C 4-D 5-D 6-D 7-C 8-D 5. ÂF4 ÂF3 ÂF1 ÂF2 Şekilde verilen ÁF1 , ÁF2 ve ÁF3 vektörlerinin şiddetleri sırasıyla 7N, 6N ve 2N dur. ÁF1 ⊥ ÁF2 ve ÁF3 ⊥ ÁF4 olduğuna göre, ÁF4 şiddeti kaç N dur? A) 4ñ2 B) 5ñ2 C) 8 D) 9 E) 7ñ2 6. z (cm) x (cm) y (cm) D E B C O A Üç boyutlu koordinat sistemine yerleştirilmiş eşit genişlik ve yükseklikte 4 basamağa sahip merdivenin [OC] kenarı x, [OA] kenarı y, [OE] kenarı z ekseni üzerindedir. Basamak yüzeyleri dikdörtgendir. ÀOB = (32, 4, 0) olduğuna göre, A dan D ye hareket eden karıncanın konum vektörünün boyu kaç cm dir? ((x, y, z) konum vektörünün boyu x2 + y2 + z2 ile hesaplanır.) A) 5 B) 32 C) 42 D) 52 E) 62 7. 60° ÂF1 ÂF2 |ÁF1 | = 5N, |ÁF2 | = 8N, ÁF1 ile ÁF2 arasındaki açı 60° dir. Buna göre, ÁF2 – ÁF1 vektörünün şiddeti kaç Newton dur? fsin60° = ñ3 2 , cos60° = 1 2 , cos120° = – 1 2 p A) 5 B) 6 C) 7 D) 8 E) 9 8. ÁF1 + ÁF2 ÁF3 – ÁF2 ÁF1 – ÁF3 Şekilde bileşke ya da fark vektörleri verilen ÁF1 , ÁF2 ve ÁF3 vektörleri için ÁF1 aşağıdakilerden hangisidir? A) B) C) D) E)
10 Tekrar Et www.netlerikatla.com Vektörler - II 1. Vektörel büyüklükler ile ilgili örnek verilmesini isteyen Sinan Öğretmen'e öğrencilerden Ece, Efe, Dora, Ali ve Defne aşağıdaki cevapları vermiştir. Ece : Kuvvet vektörel bir büyüklüktür. Efe : Sıcaklık skaler bir büyüklüktür. Dora : Enerji skaler bir büyüklüktür. Ali : Akım vektörel bir büyüklüktür. Defne : Kütle skaler bir büyüklüktür. Buna göre, hangi öğrencinin öğretmene verdiği cevap yanlıştır? A) Ece B) Efe C) Dora D) Ali E) Defne 2. ÂM ÂK ÂN ÂL Bir küpün kenarlarına yerleştirilmiş vektörler şekilde gösterildiği gibidir. Buna göre, ÁK + ÁL + ÁM + ÁN vektörünün eşiti aşağıdakilerden hangisidir? A) ÁK B) ÁL C) ÁM D) ÁN E) Sıfır 3. O ÁL ÁN ÁM ÁK Aynı düzlemdeki ÁK, ÁL, ÁM, ÁN vektörleri şekilde gösterildiği gibidir. O noktası ÁM vektörünün orta noktası olduğuna göre, 2ÁK + ÁL + ÁM + ÁN vektörünün eşiti aşağıdakilerden hangisidir? A) ÁM B) ÁN C) 5ÁM 2 D) 7ÁN 2 E) 2ÁL 4. 60° 60° O ñ3F 4F 2F 7F 3F 8F 60° O noktasal cismine uygulanan aynı düzlemdeki kuvvetler şekilde gösterildiği gibidir. Buna göre, cisme etkiyen bileşke kuvvet kaç F olur? A) 3 B) 22 C) 23 D) 4 E) 43 TEST - 2
11www.netlerikatla.com 1-D 2-E 3-C 4-E 5-A 6-A 7-D 8-B 9-E 5. Noktasal O cismine uygulanan ÂF1 + ÂF2 , ÂF1 + ÂF3 ve ÂF2 + ÂF3 kuvvetleri aynı düzlemde olup şekildeki gibidir. ÁF2 + ÁF3 ÁF1 + ÁF3 ÁF1 + ÁF2 Buna göre, ÂF1 + ÂF2 + ÂF3 kuvvet vektörü aşağıdakilerden hangisidir? A) B) C) D) E) 6. ÁF2 + ÁF3 ÁF1 + ÁF3 ÁF1 + ÁF2 O noktasal cismine uygulanmış ÂF1 + ÂF2 , ÂF2 + ÂF3 ve ÂF1 + ÂF3 kuvvetlerinin büyüklükleri eşit olup şekilde gösterildiği gibidir. Buna göre, I. |ÂF1 – ÂF3 | = |ÂF2 – ÂF1 | II. 2ÂF1 = ÂF2 + ÂF3 III. ÂF1 + ÂF3 = ÂF2 + ÂF3 yargılarından hangileri doğrudur? A) Yalnız I B) Yalnız II C) Yalnız III D) I ve II E) II ve III 7. Noktasal cisme uygulanmış ÂF1 ve ÂF2 kuvvetlerinin büyüklükleri eşit olup 2N dur. ÂF1 + ÂF2 kuvvetinin büyüklüğü 2N olduğuna göre, ÂF1 + 2ÂF2 kuvvetinin büyüklüğü küç N dur? A) 0 B) 2 C) 22 D) 23 E) 4 8. Aynı düzlemde bulunan 2N, 7N ve 8N büyüklüğündeki kuvvetlerin bileşkesinin maksimum değeri R1 , minimum değeri R2 dir. Buna göre, R1 ve R2 değerleri aşağıdakilerden hangisidir? R1 R2 A) 17 1 B) 17 0 C) 15 2 D) 15 1 E) 9 0 9. 8N K 7N 5N 12N L 2N 7N 9N M 8N 3N Sürtünmelerin önemsiz olduğu yatay düzlemde durmakta olan K, L, M noktasal cisimlerine aynı düzlemdeki kuvvetler şekillerde gösterildiği gibi etki ediyor. Buna göre, K, L, M cisimlerinden hangileri hareketsiz kalabilir? A) Yalnız K B) Yalnız L C) Yalnız M D) K ve L E) K ve M
12 Tekrar Et www.netlerikatla.com Kuvvet ve Denge - I 1. Gülay Öğretmen, "Başlangıç noktası, yönü, şiddeti olan büyüklüklere vektörel büyüklükler denir." Buna göre, sıcaklık, hız, ağırlık, akım şiddeti büyüklüklerinin vektörel olup olmadığınının değerlendirmesini yapabilecek gönüllü arkadaşlar var mı?" diyerek öğrencilere söz hakkı verir. Reşat : Öğretmenim sıcaklığın yönü yoktur, vektörel değildir. Harun : Ağırlığın başlangıç noktası yoktur, vektörel değildir. Nuri : Akımın yönü olduğu için vektöreldir. Ceyhun : Hızın yönü olduğuna göre vektöreldir. Buna göre, hangi öğrenciler doğru cevap vermiştir? A) Reşat ve Harun B) Reşat ve Nuri C) Reşat ve Ceyhun D) Harun ve Nuri E) Nuri ve Ceyhan 2. K L A C D M O B Dikdörtgen prizması şeklindeki odanın O noktasından bir karınca gösterilen rota üzerinden C noktasına gidiyor. Başlangıç bilgileri, • Konum vektörü başlangıç noktasından bitiş noktasına çizilen vektördür. • Üç boyutlu bir vektörün boyu x 2 + y2 + z2 şeklinde bulunur. • IOKI = 3 m, IBKI = 4 m, IKLI = 12 m dir. olarak verildiğine göre, karıncanın konum vektörünün boyu kaç metredir? A) 12 B) 13 C) 14 D) 15 E) 17 3. Vektörlerin bileşkesi bulunurken analitik eksende başlangıç noktaları orijine yerleştirilerek, uçlarının x koordinatlarını kendi aralarında, y koordinatlarını kendi aralarında toplandığında bulunan sonuç, başlangıç noktası orijinde olan bir vektörün ucunun koordinatlarını verir. Bu vektör bileşke vektördür. Buna göre, aşağıda verilen şekillerden hangisinde iki vektör ve bunların bileşkesi vardır? y x A) B) C) D) y x y x y x E) y x 4. K yatay M L X K, L, M ipleriyle x cismi şekildeki gibi dengededir. L ipindeki gerilme kuvvetinin büyüklüğü 7ñ2 N olduğuna göre, x cisminin ağırlığı kaç Newtondur? A) 10 B) 14 C) 15 D) 21 E) 28 TEST - 3
13www.netlerikatla.com 5. Paralelkenar yöntemiyle başlangıç noktalarından birleştirilen iki vektör paralelkenara tamamlanır. Birleştirilen başlangıç noktasından çizilen paralelkenarın köşegeni bileşke vektördür. ÁK ÁK ÁL Şekil I Şekil II R A B ÁL Muhammet yukarıdaki yönergeleri izleyerek Şekil I deki vektörlerin bileşkesini bulmak istiyor. Şekil II deki çizimi yapıyor ve bileşkeyi R olarak buluyor. Muhammet bileşke vektör olan R yi yanlış bulduğuna göre, I. Doğru çözümdeki bileşkenin büyüklüğü Muhammet'in bulduğu bileşkeninkinden fazladır. II. A noktasından B noktasına doğru çizseydi doğru sonuca ulaşırdı. III. Muhammet'in bulduğu bileşke vektörün boyu K vektörününkine eşittir. yargılarından hangileri doğrudur? A) Yalnız I B) I ve II C) I ve III D) II ve III E) I, II ve III 6. Hatice Öğretmen, "Arkadaşlar bir sistemin dengede olması için gerekli şartlardan biri net kuvvetinin sıfırlanmasıdır. Aşağıdaki denge durumundaki sistem için ne söyleyebilirsiniz?" diye sorar. X 3 kg 2 kg Gönüllü öğrencilerden, Kaya : X cismi hareketsizdir. Nuri : X cismine büyüklüğü yer çekimi ivmesinin büyüklü- ğüne eşit sürtünme kuvveti etkimektedir. Sadri : İp gerilme kuvvetlerinin büyüklükleri eşittir. hangilerinin söyledikleri doğru olabilir? A) Yalnız Kaya B) Yalnız Nuri C) Kaya ve Nuri D) Kaya ve Sadri E) Nuri ve Sadri 7. K K a 2a L L M M Şekil I Şekil II Sürtünmesiz düşey duvara M noktasından değen küre K noktasından esnemeyen bir iple dengelenmiştir. Kürenin merkezinin konumu değişmeden ip K dan çözülüp Şekil II deki gibi L den bağlanıyor. Buna göre, I. Küre ok yönünde döner. II. Kürenin tur sayısı a 360 tır. III. İp gerilmesi azalmıştır. IV. M deki tepki kuvveti artmıştır. yargılarından hangileri doğrudur? A) I ve II B) I ve III C) II ve III D) II ve IV E) I ve IV 8. 45° yatay 2 1 T1 T2 Yukarıda verilen dikdörtgen prizması şeklindeki cisim dengededir. T1 ve T2 ip gerilme kuvvetlerinin büyüklüğü 4 Newton olduğuna göre, I. Prizmanın ağırlığı 8 Newton dur. II. Prizma türdeş değildir. III. Prizmanın konumu değişmeden uçtaki ip 1 konumundan 2 konuma getirilirse T1 azalır. yargılarından hangileri doğrudur? A) Yalnız I B) Yalnız II C) I ve II D) I ve III E) II ve III 1-C 2-B 3-D 4-D 5-B 6-C 7-D 8-C
14 Tekrar Et www.netlerikatla.com Kuvvet ve Denge - II 1. ÁF1 ÁF2 ÁF3 K Sürtünmesiz yatay düzlemde duran K cismine ÂF1 , ÂF2 , ÂF3 ve ÂF4 uygulandığında durmaya devam etmektedir. ÂF1 , ÂF2 ve ÂF3 kuvvetleri şekildeki gibi olduğuna göre, ÂF4 kuvveti aşağıdakilerden hangisidir? A) B) C) D) E) 2. Barfiks çekerek spor yapan biri kollarını birbirine paralel tutmak yerine geniş açılı tuttuğunda daha çok zorlandığını farketmiştir. Sporcu barfiks demirini tutup yerle teması kesildiği sırada; I. Kollarındaki gerilme kuvvetinin bileşkesi ağırlığına eşittir. II. Kollarını iki yana açarak aralarındaki açıyı artırdığında kollarındaki gerilme kuvvetlerinin bileşkesi değişmez. III. Kolları arasındaki açıyı artırdığında kollarındaki gerilme kuvveti artmıştır. yargılarından hangileri doğrudur? A) Yalnız I B) Yalnız II C) Yalnız III D) I ve II E) I, II ve III 3. ÁF3 = 5N ÁF1 = 3N ÁF2 = 7N X Sürtünmesiz yatay düzlemde bulunan X cismine büyüklükleri sırası ile 3N, 7N ve 5N olan ÂF1 , ÂF2 ve ÂF3 kuvvetleri beraber uygulandığında dengede kalmaktadır. Buna göre, ÂF3 kuvveti ters çevrilirse X cismine etki eden bileşke kuvvet kaç N olur? A) 3 B) 5 C) 6 D) 7 E) 10 4. N T P P ağırlıklı türdeş bir küre ipteki T gerilme kuvveti ile dengelendiğinde duvarda N tepki kuvveti oluşmaktadır. Buna göre, ÁT ÁP ÁN ÁT ÁP ÁN I. II. ÁT ÁP ÁN III. ÁP, ÁN ve ÁT için denge durumunu gösteren kuvvet diyagramlarından hangileri doğrudur? A) Yalnız I B) Yalnız II C) Yalnız III D) I ve II E) I, II ve III TEST - 4
15www.netlerikatla.com 5. T1 T3 T2 α Ali Şekildeki gibi dengede olan sistemi tutan Ali, sağa doğru bir miktar hareket ediyor. Buna göre, yeni denge durumunda ipler üzerinde gösterilen T1 , T2 ve T3 gerilmelerinin büyüklüğü ile a açısından hangileri artar? A) Yalnız T1 B) T1 ve T2 C) T2 ve T3 D) T3 ve a E) T1 ve a 6. T1 T3 T2 Z X K α Y İçleri su dolu X, Y ve Z kovaları iplerle bağlanıp K noktasından şekildeki gibi tutturularak dengelenmiştir. Bir süre sonra yalnızca Z kovasının su damlattığı farkedilmiştir. Buna göre, I. T1 artar. II. T2 değişmez. III. T3 azalır. IV. a azalır. durumlarından hangileri doğru olur? A) I ve II B) II ve III C) III ve IV D) I ve IV E) II ve IV 7. P1 P2 P3 P1 O K L 37° d 53° O noktasından birbirine bağlanan P1 , P2 ve P3 ağırlıkları şekildeki gibi dengededir. K ve L ipleri d doğrultusunda olduklarına göre P1 , P2 ve P3 arasındaki ilişki nedir? A) P1 > P2 >P3 B) P3 > P2 > P1 C) P2 > P3 > P1 D) P1 > P3 > P2 E) P1 = P2 = P3 8. X X Y L Y K Şekildeki X ipi ile K cismi, Y ipi ile L cismi çekmecenin kulpuna asılarak dengelenmiştir. K ve L cisimlerinin ağırlıkları eşit ve sürtünmeler önemsenmediğine göre, I. X ipindeki gerilme kuvvetlerinin bileşkesi K cisminin ağırlığına eşittir. II. X ipindeki gerilme kuvvetinin büyüklüğü Y ipindekinden fazladır. III. Çekmecenin kulpuna etki eden kuvvetlerin bileşkesi K ve L cisimlerinin ağırlıklarının toplamı kadardır. verilenlerinden hangileri doğrudur? A) Yalnız I B) Yalnız II C) Yalnız III D) I ve II E) I, II ve III 1-A 2-E 3-E 4-A 5-D 6-B 7-B 8-E
16 Tekrar Et www.netlerikatla.com Tork ve Denge - I 1. Tork konusuna hazırlanan Ayşe, Betül ve Ceyhun arasında şu konuşmalar geçmiştir. Odanın içine açılan bir kapının torku tavana doğrudur. Bir duvar saatinde saniye kolunun torku duvardan içeri doğrudur. Arkadaşlar bir vidayı sıkarken ve gevşetirken oluşan torkların yönleri zıttır. Ayşe Ceyhun Betül Buna göre, hangileri arkadaşlarına kesinlikle doğru bilgiler vermiştir? A) Yalnız Ayşe B) Ayşe ve Betül C) Betül ve Ceyhun D) Ayşe ve Ceyhun E) Ayşe, Betül ve Ceyhun 2. ÁF2 ÁF1 ÁF3 ÁF4 1 m K 1 m Kare bölmelendirilmiş bir düzlemde verilen kuvvetlerden F1 kuvvetinin şiddeti 40 Newton dur. Kuvvetlerin K noktasına göre, bileşke torkun yönü ve şiddeti aşağıdakilerden hangisinde doğru verilmiştir? Torkun yönü Torkun şiddeti (N.m) A) ⊗ 280 B) ⊗ 260 C) 280 D) 260 E) 220 3. F3 F2 F1 K L K noktası çevresinde dönebilen K - L çubuğu şekildeki gibi F1 , F2 , F3 kuvvetleriyle ayrı ayrı düşey düzlemde dengelenmiştir. Kare bölmeler özdeş olduğuna göre, I. Şiddeti en büyük olan kuvvet F1 dir. II. Torku en büyük olan kuvvet F3 tür. III. F1 ve F2 nin torku eşittir. yargılarından hangileri doğrudur? A) Yalnız I B) Yalnız II C) I ve II D) I ve III E) II ve III 4. 2F 3F r 2r 2r O F' O dönme merkezli çembersel düzlemler r ve 2r yarıçaplıdır. Düzlemler perçinli olup şekilde verilen kuvvetlerle dengededir. Buna göre, F' kaç F dir? A) 1 B) 2 C) 3 D) 4 E) 5 TEST - 5
17www.netlerikatla.com 5. F2 F1 α O K O noktası çevresinde düşey düzlemde dönebilen kalınlığı önemsiz çubuk, F1 ve F2 kuvvetleriyle ayrı ayrı şekildeki gibi dengede tutulabilmektedir. Çubuğun düşeyle yaptığı açı a, 45° den büyük K noktası çubuğun ortası olduğuna göre, F1 F2 oranı aşağıdakilerden hangisi olabilir? A) 1 2 B) 5 4 C) 3 2 D) 2 E) 5 2 6. h Şekil I Şekil II + – Ahmet Öğretmen Şekil I deki düz civataya takılmış somunu ve Şekil II de aynı somuna anahtar geçirilmiş haldeki üstten görünen durumunu tahtaya yansıtıyor. Gönüllü öğrencilerden, Anahtarı somuna daha yakın yerinden tutarak daha kolay çeviririz. Naci Anahtar – yönde döndürülürse torku dışarı doğru olur. Hülya Anahtar + yönde döndürülürse, h azalır. Yasemin hangilerinin söyledikleri doğrudur? A) Yalnız Yasemin B) Yalnız Hülya C) Yasemin ve Naci D) Yasemin ve Hülya E) Hülya ve Naci 7. Türkan Hanım Leyla Türkan Hanım kızı Leyla'yı iki tarafı eşit uzunlukta ve özdeş olan tahterevallide eğlendirmektedir. Şekildeki konumda dengede olduklarına göre, I. Türkan Hanım ve Leyla'nın ağırlıkları eşittir. II. Türkan Hanım sağ omzunu desteğe yaklaştırırsa sistemde oluşturduğu tork azalır ve Leyla aşağı doğru hareket eder. III. Leyla omzunu geriye alırsa, sistemde oluşturduğu tork artar ve annesini yukarı hareket ettirir. yargılardan hangileri doğrudur? A) Yalnız I B) Yalnız II C) Yalnız III D) I ve III E) II ve III 8. K ÁF Türdeş kare bölmelerden oluşan cisim, cisimle aynı düzlemdeki F kuvveti ile dengelenmiştir. Bölmelerden her biri 12N olduğuna göre, F kuvvetinin büyüklüğü kaç N dur? A) 30 B) 45 C) 50 D) 75 E) 80 1-D 2-A 3-D 4-D 5-E 6-D 7-E 8-D
18 Tekrar Et www.netlerikatla.com Tork ve Denge - II 1. 20 cm Veysel, ağırlığı 45N olan ve yarıçapı 50 cm olan küre biçimindeki bir cismi 20 cm yüksekliğindeki yere dik bir engelden çıkartmak istiyor. Buna göre, I. 18 Nm den büyük bir tork uygulanmalıdır. II. Cisim harekete geçtiğinde cismin uyguladığı tork artar. III. Veysel'in uyguladığı torkun yönü yere diktir. yargılarından hangileri yanlıştır? A) Yalnız I B) Yalnız III C) I ve II D) I ve III E) II ve III 2. Şekil I Şekil II α 8 m 10 m Şekil I de yükü olmayan damperli bir kamyonun kasasının ağırlığı 104 N dur. Vagon dikdörtgenler prizması biçiminde ve ağırlık merkezi cisim köşegenlerinin kesim noktasıdır. Kamyonun vagonu piston yardımıyla Şekil II deki konuma getirilmiştir ve dengededir. Buna göre, I. Şekil II deki pistonun uyguladığı tork 500 Nm dir. II. a açısı artarsa pistonun uyguladığı kuvvet azalır. III. Vagonun ağırlığının uyguladığı tork a açısından bağımsızdır. yargılarından hangileri kesinlikle yanlıştır? A) Yalnız I B) I ve II C) I ve III D) II ve III E) I, II ve III 3. 3. 4. K O r 1. 2. Şekilde O merkezli bir dönme dolap yine O merkezli kasnağı çeviren bir motor ile sabit hızla hareket ettirilmektedir. Kabinler eşit aralıklarla yerleştirilmiştir. Yolcular kabine K noktasından binmektedir. Ağırlıkları eşit üç yolcu sırasıyla 1, 2 ve 3 nolu vagonlara biniyor. Buna göre, I. 1 nolu vagona yolcu bindikten, 2 nolu vagona yolcu binene kadar geçen sürede motorun uyguladığı tork artar. II. 3 nolu vagona yolcu bindiğinde, 2 nolu vagonun uyguladığı tork en büyük değerini alır ve ⊗ yönündedir. III. 2 nolu vagonda yolcu en yüksek konuma geldiğinde, bu üç vagonun uyguladığı toplam tork sıfır olur. yargılardan hangileri doğrudur? A) Yalnız I B) I ve II C) I ve III D) II ve III E) I, II ve III 4. Destek K Türdeş P ağırlığındaki 9 küpün birleştirilmesiyle oluşturulan kare prizma biçimindeki bir kalas, kare prizma şeklinde bir destek üzerinde bir ucuna K cismi asılarak dengede kalmıştır. Buna göre, K cisminin ağırlığı en çok kaç P olur? A) 1 2 B) 2 5 C) 1 D) 9 8 E) 2 TEST - 6
19www.netlerikatla.com 5. D A B C K Şekilde eşit kare bölmelere ayrılmış ağırlığı önemsiz bir masanın K noktasına 120N luk bir cisim konursa, A, B, C ve D ayaklarından oluşan ÁTA , ÁTB , ÁTC ve ÁTD tepki kuvvetlerinin büyüklükleri için verilen, I. ÁTA = ÁTB = ÁTC = ÁTD dir. II. ÁTB en büyük, ÁTD en küçük şiddete sahiptir. III. Cismin masa üzerindeki yeri değiştirilirse tepki kuvvetleri değişmez. yargılarından hangileri doğrudur? A) Yalnız II B) Yalnız III C) I ve II D) II ve III E) I, II ve III 6. O A B Serdar y x z Serdar, O noktası etrafında dönebilecek biçimde duvara monte edilmiş P ağırlıklı bir kalası ucundan bağladığı bir iple A dan B ye doğru +x yönünde çekiyor. Buna göre, I. Serdar, B ye doğru ilerlerken uygulaması gereken kuvvet artar. II. Serdar, kalası asla yer düzlemine paralel hale getiremez. III. Serdar'ın O noktasında oluşturduğu torkun yönü –z yönündedir. yargılarından hangileri doğrudur? A) Yalnız I B) Yalnız II C) I ve II D) I ve III E) II ve III 7. Duvar Şekil I ÁT1 80 cm A A Şekil II ÁF2 ÁT2 ÁF1 Yere dik duvara A noktasından menteşelenmiş 1m uzunluğunda ve 80N ağırlığındaki ortadan katlanabilir homojen merdiven Şekil I deki gibi ÁF1 ve ÁF2 kuvvetleri ile dengededir. Merdiven ortadan katlanarak Şekil II deki denge durumuna getiriliyor. Buna göre, şekillerde verilen tepki kuvvetlerini büyüklüklerinin sıralaması aşağıdakilerden hangisinde doğru verilmiştir? A) F2 > F1 > T1 > T2 B) F1 > F2 > T1 > T2 C) F1 > F2 > T2 > T1 D) F1 > T1 > T2 > F2 E) F1 > T1 > F2 > T2 8. K L Şekilde, duvara bağlı olduğu nokta etrafında dönebilen ağırlığı önemsiz eşit bölmeli bir çubuğa L noktasından bir P ağırlıklı cisim bağlanarak K noktasına konmuştur. Sistem dengede olduğuna göre, ipteki gerilme kaç P dir? A) P 2 B) P 3 C) P 4 D) P 5 E) P 6 1-E 2-C 3-E 4-D 5-A 6-C 7-D 8-D
20 Tekrar Et www.netlerikatla.com Tork ve Denge - III 1. Şekilde rüzgar sebebiyle dönmekte olan bir rüzgar pervanesi görülmektedir. Pervanenin direği, pervaneyi sabit bir şekilde tuttuğuna göre; I. Pervaneye rüzgâr tarafından etki eden bileşke tork sıfırdan farklıdır. II. Pervaneye etki eden kuvvetlerin bileşkesi sıfırdır. III. Pervane dengededir. yargılarından hangileri doğrudur? A) Yalnız I B) Yalnız II C) Yalnız III D) I ve II E) I, II ve III 2. Testere Boru anahtarı Tornavida Şekilde bazı iş aletleri gösterilmiştir. Buna göre, hangilerinin çalışma esası tork prensibine dayanır? A) Yalnız testere B) Yalnız boru anahtarı C) Yalnız tornavida D) Tornavida ve boru anahtarı E) Testere, tornavida ve boru anahtarı 3. T GX GY Bir çocuk salıncakta sallanıyor iken iplerdeki gerilme kuvvetlerinin bileşkesi T, ağırlığının GX ve GY bileşenleri şekildeki gibi gösterilmiştir. Buna göre, I. İpteki gerilme kuvvetlerinin bileşkesinin tork etkisi yoktur. II. Ağırlığının GX bileşeninin tork etkisi vardır. III. Ağırlığının GY bileşeninin tork etkisi yoktur. verilenlerden hangileri doğrudur? A) Yalnız I B) Yalnız II C) Yalnız III D) I ve II E) I, II ve III 4. Cetvel Kitap Kitap Masanın kenarına bir cetvel koyulup iki tarafına da kitaplar konularak şekildeki gibi ancak dengelenmiştir. Buna göre, I. Cetvelin masa üstündeki tarafında bulunan kitapların sayısı artarsa, II. Cetvelin masa üstündeki tarafında bulunan kitapların sayısı azalırsa, III. Cetvelin boşlukta bulunan tarafında bulunan kitapların sayısı azalırsa verilen durumların hangilerinde denge bozulur? A) Yalnız I B) Yalnız II C) Yalnız III D) I ve II E) I, II ve III TEST - 7
21www.netlerikatla.com 5. "Bir sistemi döndürmek için uygulanan bir kuvvet dönme ekseni ne kadar uzakta olursa döndürmek için uygulanan kuvvetin büyüklüğü o kadar az olur." cümlesini kuran bir öğretmen öğrencilerinden bu olaya örnekler vermesini istemektedir. Buna göre, Çatalı ortasından daha dengeli tutabiliyorum. Boru anahtarı ne kadar uzun olursa civatayı döndürmek o kadar kolay olur. Sinan Kapı kolu, kapının dönme eksenine en uzak noktaya konumlandırılmıştır. Nilay Ela hangi öğrencilerin verdiği örnekler öğretmenin cümlesi ile uyuşmaktadır? A) Yalnız Nilay B) Yalnız Sinan C) Sinan ve Nilay D) Nilay ve Ela E) Sinan, Nilay ve Ela 6. F O K L h Şekildeki O merkezli tekerleğe basamaktan çıkarmak için F kuvveti uygulanmaktadır. Tekerleği daha küçük kuvvetle basamaktan çıkarabilmek için; I. Kuvveti K ekseninde uygulama II. Kuvveti L oku yönünde uygulama III. h, basamak yüksekliğini artırma işlemlerinden hangilerini tek başına yapılabilir? A) Yalnız I B) Yalnız II C) Yalnız III D) I ve II E) I, II ve III 7. T1 N1 α Şekil I T2 N2 θ Şekil II P ağırlıklı çubuk Şekil I deki gibi yatayla a açısı yaparak dengedeyken Şekil II deki gibi yatayla q açısı yaparak dengelendiğinde yerin tepki kuvvetleri ve ipteki gerilme kuvvetlerinin büyüklüğü sırası ile N1 , N2 ve T1 , T2 olmaktadır. q açısı, a açısından büyük olduğuna göre, I. N1 = N2 II. T1 = T2 III. Şekil I de cismin ağırlığının çubuğun yere değme noktasına göre torku Şekil II dekinden büyüktür. yargılarından hangileri doğrudur? A) Yalnız I B) Yalnız II C) Yalnız III D) I ve II E) I, II ve III 8. 2 kg 30 cm Şekil I Şekil II 70 cm K L Şekildeki sporcu elindeki ağırlıklar ile spor yapmaktadır. 3 kg kütleye sahip 1 m uzunluğundaki kolunun, omzundan dönme noktası K ve kolunun kütle merkezi L noktasıdır. Buna göre, sporcu eline 2 kg kütle aldığında, K noktasına kolu ve ağırlık tarafından uygulanan toplam tork kaç N.m olur? (g = 10 m/s2 ) (Şekil II de sporcunun kolu yere paraleldir.) A) 20 B) 24,5 C) 29 D) 33,5 E) 37 1-D 2-D 3-E 4-B 5-C 6-A 7-E 8-C
22 Tekrar Et www.netlerikatla.com Tork ve Denge - IV 1. ÁF1 = 3F d d d d ÁF2 = 4F ÁF3 = 5F (–) (+) O O noktası etrafında serbestçe dönebilen ağırlıksız çubuk ÁF1 , ÁF2 , ÁF3 kuvvetlerinin etkisindedir. Çubuğa uygulanan kuvvetler şekildeki gibi olduğuna göre, çubuğun dönme yönü ve bileşke torkun büyüklüğü aşağıdakilerden hangisidir? A) (+ yönde), 2Fd B) (+ yönde), 4Fd C) (+ yönde), 6Fd D) (– yönde), 4Fd E) (– yönde), 6Fd 2. F F O O noktası etrafında dönebilen türdeş levhanın herbir bölmesinin ağırlığı P kadar olup levha F kuvvetleri ile dengede tutulmaktadır. Buna göre, F kaç P dir? A) 1 B) 3 C) 5 D) 7 E) 10 3. ÁF1 ÁF2 O ÁF3 O noktası etrafında serbestçe dönebilen eşit bölmeli düzleme, aynı düzlemdeki ÁF1 , ÁF2 , ÁF3 kuvvetleri etki etmektedir. Buna göre, I. ÁF1 kuvvetinin ve ÁF2 kuvvetinin O noktasına göre torklarının büyüklüğü eşittir. II. ÁF3 kuvvetinin torkunun büyüklüğü, ÁF1 kuvvetininkinden azdır. III. ÁF2 kuvvetinin torkunun büyüklüğü, ÁF3 kuvvetininkinden azdır. yargılarından hangileri doğrudur? A) Yalnız I B) Yalnız II C) Yalnız III D) I ve III E) II ve III 4. T düşey O yatay 37° 15N ağırlığındaki düzgün türdeş çubuk, O noktasından duvara menteşelidir. Çubuğu dengede tutan ip gerilmesi T kaç N dur? (sin37° = 0,6; cos37° = 0,8) A) 5 B) 10 C) 20 D) 25 E) 30 TEST - 8
23www.netlerikatla.com 5. yatay O α α α α O O ÁF2 ÁF1 ÁF3 O noktasından yatay zemine menteşelenmiş özdeş ve türdeş çubuklar şekillerdeki gibi ÁF1 , ÁF2 , ÁF3 kuvvetleriyle ayrı ayrı dengede tutulmaktadır. Buna göre, I. ÁF1 kuvvetinin O noktasına göre torkunun büyüklüğü, ÁF2 kuvvetinin O noktasına göre torkunun büyüklüğüne eşittir. II. ÁF2 kuvvetinin O noktasına göre torkunun büyüklüğü, ÁF3 kuvvetinin O noktasına göre torkunun büyüklüğünden fazladır. III. ÁF1 kuvvetinin büyüklüğü, ÁF3 kuvvetinin büyüklüğünden fazladır. yargılarından hangileri doğrudur? (a > 45°) A) Yalnız I B) Yalnız III C) I ve II D) I ve III E) II ve III 6. ip yay Harun, bir ucundan ip diğer ucundan yayla asılmış deney düzeneğinde uzaktan kumandalı arabasını çubuk yatay dengede olacak şekilde yerleştiriyor. Harun, arabayı ok yönünde hareket ettirdiğinde, I. Çubuğun yatay konumu bozulur. II. Yaydaki kuvvet artar. III. İpin tavana yaptığı dik açı azalır. verilen olaylardan hangilerini gözlemler? A) Yalnız I B) I ve II C) I ve III D) II ve III E) I, II ve III 7. T θ ip O F O noktasından duvara menteşelenmiş ağırlıksız çubuk ve üzerindeki G ağırlığındaki çocuk esnemeyen ip yardımı ile dengede tutulmaktadır. Çocuk ok yönünde harekete geçerse ipteki gerilme kuvveti T ve duvarın çubuğa uyguladığı yatay tepki kuvveti F nasıl değişir? (İp kopmuyor.) T F A) Azalır Artar B) Artar. Azalır C) Artar Artar D) Azalır Değişmez E) Artar Değişmez 8. Masa K L X Y Faruk, ağırlığı önemsenmeyen bir çubukla şekildeki tork deneyini yapıyor. Bir ucuna X cismi, diğer ucuna Y cismi bağlayınca K noktası ve L noktasına göre ayrı ayrı tork alındığında, X ve Y cisimlerinin denge durumu için iki farklı değer aldığını görüyor. K ye göre tork alındığında X in ağırlığı Y den büyük, L ye göre tork alındığında ise X in ağırlığı Y ninkinden küçük oluyor. Çubuk eşit bölmeli olduğuna göre, Y nin ağırlığını sabit tutan Faruk'un X in ağırlığı için bulduğu bu iki değerin oranı kaçtır? A) 3 B) 4 C) 5 D) 6 E) 8 1-C 2-D 3-D 4-B 5-D 6-E 7-C 8-D
24 Tekrar Et www.netlerikatla.com Kütle Merkezi - I 1. Bir cisim iple asıldığında ipin uzantısı cismin kütle merkezinden geçer. K L M ip düşey Şekil I O K L M düşey Şekil II M K L Şekil III Şekil I ve Şekil II de O merkezli dairesel levhanın K ve L noktalarından asıldığında denge durumları verilmiştir. Levhanın LM yayı 60° olduğuna göre, Şekil III teki denge durumunda ip gerilme kuvvetlerinin oranı kaçtır? (cos60° = 0,5) A) 1 B) 2 C) 3 D) 4 E) 5 2. m2 m4 K m1 m3 Şekildeki kare bölmelendirilmiş düzlemde m1 , m2 , m3 ve m4 noktasal kütlelerinin kütle merkezi K noktasıdır. Buna göre, aşağıda verilen, • m1 , m3 ten küçüktür. • m2 , m3 ten büyüktür. • m4 , m1 den büyüktür. • m1 , m2 den küçüktür. • m1 , m3 e eşittir. yargılarından kaç tanesi yanlış olabilir? A) 1 B) 2 C) 3 D) 4 E) 5 3. Bir insanın kütle merkezi yaklaşık olarak göbek hizasındadır. Zuhal aşağıdaki şekillerde görüldüğü gibi ayak uçlarını sabitleyerek mekik diye bilinen spor hareketini yapmaktadır. Şekil III Şekil I Şekil II Buna göre, I. Zuhal en çok Şekil III te zorlanır. II. Şekil II deki pozisyonda topuklarına etkiyen tepki kuvvetinin büyüklüğü Şekil I dekinden azdır. III. Şekil I deki pozisyonda Zuhal'in kütle merkezi Şekil III e göre göbeğine daha yakındır. yargılarından hangileri doğrudur? A) Yalnız I B) Yalnız II C) I ve III D) II ve III E) I, II ve III 4. K L yatay O 60° 2 O3 O1 Özdeş birbirine perçinlenmiş O1 , O2 ve O3 merkezli homojen üç küre sert ve düz bir zemin üzerinde durmaktadır. O1 ve O2 merkezli kürelere zeminin K ve L noktalarında uyguladığı tepki kuvvetlerinin büyüklükleri sırasıyla NK ve NL dir. Buna göre, NK NL değeri aşağıdakilerden hangisinde verilmiştir? (cos60° = 0,5) A) 1 6 B) 1 5 C) 1 4 D) 1 3 E) 1 2 TEST - 9
25www.netlerikatla.com 5. yatay I II yatay K L 4 özdeş homojen küpten oluşan cisim sert zeminde dengelenmiş, zeminin K ve L noktalarındaki tepki kuvvetlerinin büyüklükleri sırasıyla NK ve NL dir. Buna göre, yalnız I bölümüne bir kutu, yalnız II bölümüne bir kutu ve ikisinde de birer kutu olduğu hâlde NK NL değerinin değişip değişmediği konusunda ne söylenebilir? Yalnız I bölümü Yalnız II bölümü I ve II bölümü A) Artar Azalır Azalır B) Azalır Artar Artar C) Artar Artar Azalır D) Azalır Azalır Azalır E) Artar Artar Artar 6. y x A z Özdeş ve bir kenarı 4 birim olan 12 tane homojen küpten oluşmuş cismin kütle merkezinin koordinatları (x, y, z) dir. Küplerin her birinin kütlesi m olduğu biliniyor. A küpü çıkarılıp yerine aynı boyutlarda 13 m kütleli homojen bir küp yerleştirince kütle merkezinin koordinatları (x', y', z') oluyor. Aşağıda (x, y, z) ve (x', y', z') koordinatları hangisinde doğru verilmiştir? (x, y, z) (x', y', z') A) 4, 6, 6 5, 8, 8 B) 6, 4, 4 8, 6, 6 C) 6, 4, 4 8, 5, 5 D) 8, 5, 5 4, 6, 6 E) 4, 6, 6 5, 5, 8 7. T1 T2 L x 3L uzunluğundaki düzgün homojen çubuk x hizasından kendi üzerine katlanıyor. Bu durumda T1 ip gerilme kuvvetinin şiddeti 8 Newton artırıyor. Buna göre, çubuğun ağırlığı kaç Newtondur? A) 35 B) 36 C) 38 D) 41 E) 48 8. Taşıyıcı Kızak K Şekilde bir forkliftte (yük taşıyıcı bir çeşit araç), taşıyıcı kızak yükün altına sokulur ve yükü yukarıya kaldırır. Buna göre, forklift yükü kaldırırken, I. Ön tekerindeki havanın basıncı artar. II. Forkliftin ağırlık merkezi K ise, son durumda oluşan yeni sistemde ağırlık merkezi K ile yük arasında olur. III. Arka tekerin yere etkisi azalır. yargılarından hangileri doğru olur? A) Yalnız I B) I ve II C) I ve III D) II ve III E) I, II ve III 1-C 2-C 3-E 4-B 5-A 6-C 7-E 8-E
26 Tekrar Et www.netlerikatla.com Kütle Merkezi - II 1. 2 k Homojen, uzunlukları 3l olan özdeş iki çubuk şekildeki gibi iki destek üzerinde dengededir. Üstteki çubuğun ok yönünde denge bozulmadan çekildiği son durumda k uzunluğu kaç l dir? (Çubuklar arasındaki sürtünme önemsenmeyecektir.) A) 5 3 B) 3 2 C) 1 D) 1 2 E) 1 3 2. Şekil I Şekil II Şekil III Mühendis Burak Bey, yapacağı gökdelen modeli için yukarıdaki üç şekilden birini tercih etmek istemektedir. Yapacağı gökdelen homojen bir yapıda olacağına göre hangi şekilleri tercih ederse binanın ağırlık merkezi ile kütle merkezi aynı noktada olabilir? A) Yalnız I B) Yalnız II C) Yalnız III D) I ve III E) II ve III 3. I II düşey düşey 2 2 2 III O Şekilde görülen birinci cisim üçgen tel ikinci cisim üçgen bir levha üçüncü cisim dik dairesel konidir. Koninin tabanındaki dairenin merkezi O dur. Cisimler homojen olduğuna göre, cisimlerden hangilerinin dengede kalması beklenir? A) Yalnız II B) Yalnız III C) I ve II D) II ve III E) I, II ve III 4. m 2m 6m y x Yukarıda kareli bölmelere ayrılmış dik koordinat sistemine yerleştirilmiş m, 2m ve 6m kütleli noktasal cisimlerin bulundukları koordinatlar sırasıyla (2, 5), (2, 2) ve (5, 3) tür. Bu üç cismin oluşturduğu sistemin ağırlık merkezinin koordinatları aşağıdaki seçeneklerden hangisindeki gibidir? A) (2, 3) B) (3, 3) C) (4, 3) D) (4, 4) E) (3, 4) TEST - 10
27www.netlerikatla.com 5. α Şekilde traktörün devrilmeden çıkabileceği en büyük eğim açısı a derecedir. Buna göre, I. Traktörün ön tarafına ağırlık eklenirse çıkabileceği eğim açısı büyür. II. Şekildeki durumda traktörün ağırlık vektörünün uzantısı arka tekerin rampaya temas ettiği noktadan geçmektedir. III. Ağırlık merkezinin yeri değiştirilmeden traktörün ağırlığı artırılırsa a açısı değişmez. yukarıda verilen yargılardan hangileri doğrudur? A) Yalnız I B) I ve II C) I ve III D) II ve III E) I, II ve III 6. Şekil I O Şekil II Şekil III Yukarıdaki üç şekilde düzgün türdeş homojen üç levha yere dik biçimde sabitlenmiştir. Birinci şekildeki levha O merkezli r yarıçaplı bir yarım daire, ikinci şekildeki levha tabanı 2r yüksekliği r olan bir ikizkenar üçgen, üçüncü şekildeki levha ise kısa kenarı r uzun kenarı 2r olan dikdörtgendir. Birinci şeklin ağırlık merkezinin yerden yüksekliği h1 , ikinci şeklin h2 , üçüncü şeklin h3 ise h1 , h2 ve h3 ün sıralaması aşağıdakilerden hangisinde doğru olarak verilmiştir? A) h1 < h2 < h3 B) h2 < h1 < h3 C) h2 < h3 < h1 D) h3 < h2 < h1 E) h1 < h3 < h2 7. Şekilde tüm yüzeyleri, bir kenarı l birim olan düzgün türdeş kare levhalar olan ağzı açık bir kutu görülmektedir. Buna göre, kutunun ağırlık merkezinin yerden yüksekliği kaç l dir? (Levhaların kalınlığı önemsenmeyecektir.) A) 1 4 B) 1 3 C) 1 2 D) 2 5 E) 2 3 8. G1 O G2 G3 Kanca ağırlıkları önemsiz ikizkenar üçgen biçimindeki homojen tel ile yapılmış özdeş üç elbise askısı şekildeki gibi O noktasındaki bir çiviye asılmıştır. Askıların ağırlık merkezleri yukarıdan aşağıda doğru G1 , G2 ve G3 olarak verilmiştir. Sistem denge durumunda olduğuna göre, I. Sistemin ağırlık merkezi G2 ile aynı yüksekliktedir. II. Çivinin bulunduğu konumdan yer düzlemine indirilen dikme sistemin ağırlık merkezinden geçmektedir. III. G3 ağırlık merkezli askının alt kenarı yer düzlemine paraleldir. yukarıda verilenlerden hangileri kesinlikle doğrudur? A) Yalnız I B) Yalnız II C) I ve II D) I ve III E) II ve III 1-C 2-A 3-D 4-C 5-E 6-B 7-D 8-E
28 Tekrar Et www.netlerikatla.com Kütle Merkezi - III 1. S1 S2 O Özdeş ve türdeş P ağırlığındaki levhalar S1 ve S2 ipleri ile dengede tutulmaktadır. Buna göre, I. S1 ipindeki gerilme kuvveti, S2 ipindeki gerilme kuvvetinden fazladır. II. S1 ve S2 iplerindeki gerilmeler eşittir. III. Levhaların ağırlık merkezi O noktasıdır. yargılarından hangileri doğrudur? A) Yalnız I B) Yalnız II C) I ve II D) I ve III E) II ve III 2. L X Y a a a a a a Düzgün, kendi içlerinde türdeş X ve Y levhaları iple tavana asıldığında şekildeki gibi dengede kalmaktadır. Buna göre, I. X levhasının kütlesi, Y levhasının kütlesinden fazladır. II. Ağırlık merkezi L noktasıdır. III. X levhasının özkütlesi, Y levhasının özkütlesinin 2 katıdır. yargılarından hangileri kesinlikle yanlıştır? A) Yalnız I B) Yalnız II C) Yalnız III D) I ve II E) I ve III 3. P X Z Y O T Eşit bölmelere ayrılmış düzgün türdeş levhadan taralı parçalar çıkarılıyor. Ağırlık merkezinin yerinin değişmemesi için; I. X ve Y parçalarını çıkarma II. Y ve Z parçalarını çıkarma III. P, Y ve T parçalarını çıkarma işlemlerinden hangileri tek başına yapılabilir? A) Yalnız I B) Yalnız II C) Yalnız III D) I ve II E) II ve III 4. K L O M N Eşit karelere bölünmüş düzgün türdeş levhanın taralı parçaları çift katlı yapılırsa ağırlık merkezi hangi nokta olur? A) K noktası B) L noktası C) O noktası D) M noktası E) N noktası TEST - 11
29www.netlerikatla.com 5. Şekil II N M L K Şekil I M N K L P ağırlığındaki eşit bölmeli, türdeş kare levha Şekil I de destek üzerinde Şekil II de ise türdeş eşit bölmeli çubuk üzerinde destek yardımı ile dengede kalmaktadır. Buna göre, çubuğun ağırlığı kaç P dir? A) 1 B) 2 C) 3 D) 4 E) 5 6. Şekil I K L M N Şekil I M K N L Eşit bölmeli kare levha, ipler yardımı ile Şekil I ve Şekil II deki gibi dengede kalmaktadır. Buna göre, levhanın kütle merkezi hangi nokta veya noktalar arasındadır? A) K noktası B) L noktası C) M noktası D) K - M arası E) M - N arası 7. Şekil I Şekil II Şekil III Eşit bölmeli türdeş P ağırlıklı kare levhalar Şekil I, Şekil II ve Şekil III te gösterildiği gibi dengede tutulmak isteniyor. Buna göre, hangi sistem serbest bırakıldığında konumunu değiştirmez? A) Yalnız I B) Yalnız II C) I ve II D) II ve III E) I, II ve III 8. Şekil I T1 K L Şekil II T2 Ayşe Öğretmen, yukarıdaki şekli tahtaya çizip öğrencilerine; "Aynı maddeden yapılmış, eşit uzunluktaki teller, K ve L noktalarından ipler yardımıyla Şekil I ve Şekil II de dengededir." diyerek şekli yorumlaması için gönüllü öğrencilere söz hakkı veriyor. Gönüllü öğrencilerin, Cemal Şekil I deki tellerin kütle merkezi K noktasıdır. Banu T1 ip gerilmesi, T2 ip gerilmesine eşittir. Şekil II deki tellerin kütle merkezi L noktasıdır. Ahmet yaptığı yorumlardan hangileri yanlıştır? A) Yalnız Ahmet B) Ahmet ve Banu C) Ahmet ve Cemal D) Banu ve Cemal E) Ahmet, Banu ve Cemal 1-A 2-D 3-B 4-C 5-B 6-C 7-E 8-D
30 Tekrar Et www.netlerikatla.com Basit Makineler - I 1. "Basit makineler, kuvveti bir yerden başka bir yere nakletmek için de kullanılabilir." diyerek konuya başlayan Dora Öğretmen, öğrencilerine "Anlattığım bu duruma uyan basit makine örnekleri verebilir misiniz?" diye sorar. Gönüllü öğrencilerden, Hanzade: Bisiklette pedaldaki kuvveti, arka tekere aktaran dişliler. Merve: Arabada fren pedalındaki kuvveti, tekerlere aktarmada kullanılır. Aleyna: Saatte dişlilerle yine kuvvet, başka bir bölgeye nakledilir. diyerek derse katılıyorlar. Buna göre, öğrencilerden hangilerinin verdikleri örnekler, Dora öğretmenin bahsettiği durumlarla ilgilidir? A) Yalnız Hanzade B) Hanzade ve Merve C) Hanzade ve Aleyna D) Merve ve Aleyna E) Hanzade, Merve ve Aleyna 2. Alyan anahtar: Baş kısmında anahtarın oturması için altıgen şeklinde yuvalar bulunan imbus civataları sıkmaya ya da sökmeye yarayan altıgen kesitli, L biçiminde bir basit makinedir. Şekil I a a b b h Şekil II a > b h Yukarıda Şekil I ve Şekil II de özdeş sistemlerde alyan anahtarının iki farklı kullanımı gösterilmiştir. Buna göre, I. Şekil I de civatayı 1 tur döndürmek için yapılan minimum iş Şekil II dekinden büyüktür. II. Şekil I de civatayı döndüren minimum kuvvet, Şekil II dekinden küçüktür. III. Şekil I de civata, Şekil II ye göre daha az döndürülerek sonuna kadar sıkılabilir. yargılarından hangileri doğrudur? A) Yalnız I B) Yalnız II C) I ve II D) I ve III E) II ve III 3. N O1 O3 O2 L M K O1 merkezli 40 dişten oluşan K, O2 merkezli sırasıyla 10 diş ve 40 dişten oluşan M ve L, O3 merkezli 30 dişten oluşan N dişlileri şekildeki gibidir. Buna göre; L dişlisi 3 tur dönerse, I. K, 6 tur döner. II. N, 4 tur döner. III. L ve N nin temas eden dişlerinin sürati eşittir. yargılarından hangileri doğrudur? A) Yalnız I B) I ve II C) I ve III D) II ve III E) I, II ve III 4. Volan Piston K Buhar makinesi, buharın basıncını piston ve piston koluyla bir döner sisteme (volan) aktaran bir cihazdır. Buna göre, I. Volan tekerinin yarıçapını artırma, II. Piston frekansını artırma, III. K kasnağının yarıçapını azaltma işlemlerinden hangileri yapılırsa K nin tur sayısı artar? A) Yalnız I B) Yalnız II C) I ve II D) I ve III E) I, II ve III TEST - 12
31www.netlerikatla.com 5. G F K K K tavan h h h h h Şekil I Şekil II (i) (ii) h h h h h Şekil I de hareketli bir makara verilmiştir. Makaraların hareketlerinde şu kurallar vardır. • Kuvvetin yaptığı iş, yüke yaptırılan işe eşittir. • İp uzunluğu sabittir. Buna göre; Şekil I deki ipin K ucu tavana ulaştırıldığında, I. Görünüm Şekil II deki (i) gibi olur. II. Görünüm Şekil II deki (ii) gibi olur. III. Kuvvetin yaptığı minimum iş F.2h, yüke yaptırılan iş G.2h dir. yargılarından hangileri doğrudur? A) Yalnız I B) Yalnız II C) Yalnız III D) II ve III E) I ve III 6. K L N 1 2 M T K ile L ve N ile T eş merkezli kasnakları ve M hareketli makarası şekildeki gibidir. Yarıçapları, r K = 4 br, r M = r N = 3 br, r L = 2 br ve r T = 1 br olduğuna göre, N – T ikilisi ok yönünde 1 tur dönecek şekilde ötelenirse M nin kaç tur dönüp dönemeyeceği ve dönme yönü için ne söylenir? A) 1 yönünde 1 6 B) 2 yönünde 1 6 C) 1 yönünde 5 6 D) 2 yönünde 5 6 E) Dönmez 7. 30° K L M Kütleleri mK , mL ve mM olan K, L, M cisimleri kütlesi önemsenmeyen makara ve iplerle şekildeki gibi dengelenmiştir. Cisimlerin kütleleri arasında verilen, I. mK = mL = mM II. mK > mM > mL III. mL > mM > mK ilişkilerinden hangileri doğru olabilir? (Sürtünmeler önemsizdir.) A) Yalnız I B) Yalnız II C) Yalnız III D) I ve III E) I, II ve III 8. K çubuğu ip ip ip ip L cismi Düzgün ve homojen P ağırlıklı K çubuğu, ağırlığı önemsenmeyen makaralar ve L cismi ile dengelenmiştir. Buna göre, L cisminin ağırlığı kaç P dir? A) 1 B) 1 6 C) 2 D) 1 8 E) 3 1-E 2-B 3-D 4-E 5-A 6-C 7-E 8-C
32 Tekrar Et www.netlerikatla.com Basit Makineler - II 1. F2 F1 53° 53° Yukarıdaki sürtünmesiz platformda özdeş iki cisim bulundukları yüzeye paralel ÁF1 ve ÁF2 kuvvetleri ile dengededir. (sin53° = 0,8, sin37° = cos53° = 0,6) Buna göre, F1 F2 oranı aşağıdakilerden hangisinde doğru verilmiştir? A) 1 B) 5 3 C) 3 2 D) 4 3 E) 6 5 2. X Y Şekilde bir bölmesinin uzunluğu l olan eşit bölmelere ayrılmış ağırlığı önemsiz homojen bir çubuğun uçlarına iki makara yerleştirilmiştir. Eşit ağırlıklı X ve Y makaraları bir ip ile şekildeki gibi sisteme ekleniyor. Buna göre, sistemin dengede kalabilmesi için destek noktası hangi yönde ne kadar yer değiştirilmelidir? A) l birim sağa B) l birim sola C) l 2 birim sağa D) l 2 birim sola E) l 4 birim sağa 3. F A Y X Şekildeki sürtünmeleri önemsiz makaralarla kurulan sistem ÁF kuvveti ile dengededir. A noktasından tavana bağlı olan iki makaralarının merkezleri çakışıktır. Buna göre, I. Merkezleri çakışık olan makaralardan büyük olanın yarıçapı küçük olanın 2 katı olmalıdır. II. X makarasının ağırlığının, Y cisminin ağırlığına oranı 2 dir. III. F kuvveti büyütülerek sistem harekete geçirilirse X makarası h kadar yükseldiğinde y cismi 2h kadar yükselir. yargılarından hangileri kesinlikle doğrudur? A) Yalnız I B) Yalnız II C) I ve II D) II ve III E) I, II ve III 4. X Y Şekilde boyları eşit olan iki vidadan X vidasının vida adımı 3a, Y vidasının vida adımı 2a dır. X vidası tahta bloğa tamamen gömülene kadar n tur döndürülüyor. Y vidası da n tur döndürülürse vidanın ne kadarlık kısmı tahta bloğun içine girer? A) 1 2 B) 2 3 C) 3 4 D) 4 6 E) 5 6 TEST - 13
33www.netlerikatla.com 5. Şekilde bir demir kesme makası verilmiştir. El arabası Damperli kamyon Makas Kayık küreği Yukarıdaki araçlardan hangileri bir basit makine olarak düşünüldüğünde destek konumuna göre demir makası ile aynı prensipte çalışır? A) El arabası ve makas B) El arabası ve damperli kamyon C) Makas ve kayık küreği D) Damperli kamyon ve makas E) Damperli kamyon ve kayık küreği 6. 30° F Yukarıdaki düzenekte eğik düzlemde bulunan P ağırlıklı yük bir çıkrık düzeneğine bağlanmış ve çıkrık koluna uygulanan ÁF kuvveti ile dengededir. Çıkrık üzerinde bulunan ipin sarıldığı silindirin yarıçapı r, F kuvvetinin uygulandığı kolun uzunluğu 3 r dir. Buna göre, F kuvveti kaç P dir? A) 2 5 B) 1 3 C) 2 7 D) 1 5 E) 1 6 7. 1 2 K L 2r 3r Şekilde görülen K dişlisinin yarıçapı 2r, L dişlisinin yarıçapı 3r dir. K dişlisi 2 yönünde döndürülmeye başlanıyor. Sistemin başlangıçtaki görüntüsü ilk kez elde edildiğinde K: nK , L: nL tur atmıştır. Buna göre, nK ve nL değerleri hangi seçenekte doğru verilmiştir? nK nL A) 1 2 3 B) 1 2 C) 3 2 1 D) 3 2 E) 4 3 8. ÂG ÂP Adem Şekildeki düzenekte Adem, sabit makaralara bağlı ip yardımıyla 40N luk P yüküne 10N luk kuvvet uygulayarak sistemi dengede tutmaktadır. Sistemdeki kalas eşit bölmelere ayrılmış ve ağırlığı önemsizdir. Buna göre, Adem'in ağırlığı olan ÁG nin büyüklüğü kaç N dur? A) 50 B) 60 C) 70 D) 80 E) 90 1-D 2-E 3-B 4-B 5-B 6-E 7-C 8-D
34 Tekrar Et www.netlerikatla.com Basit Makineler - III 1. F yatay 1 tur K L yük r r Makara ağırlığı ve sürtünmelerin önemsiz olduğu sistemde 2r yarıçaplı K dişlisi ve r yarıçaplı L kasnağı eş merkezlidir. Buna göre, K dişlisi ok yönünde 1 tur atarsa yük kaç pr yer değiştirir? A) 1 B) 2 C) 3 D) 5 E) 7 2. S1 S2 Y Z X Makara ağırlığı ve sürtünmelerin önemsiz olduğu sistemde X, Y, Z cisimleri dengededir. Buna göre, I. X cismi Y den ağırdır. II. Z cismi Y den ağırdır. III. S1 ipindeki gerilme, S2 ipindeki gerilmeden küçüktür. yargılarından hangileri kesinlikle doğrudur? A) Yalnız I B) I ve II C) I ve III D) II ve III E) I, II ve III 3. K(2r) F L(r) M(r) P P ağırlıklı cisim yarıçapları sırası ile 2r, r, r olan K, L, M makaraları ile dengede tutulmaktadır. Kuvvetin uygulandığı ip bir miktar çekilince makaralar nK , nL , nM tur dönmektedir. Buna göre, nK , nL , nM arasındaki ilişki aşağıdakilerden hangisi gibidir? A) nK > nL = nM B) nK > nL > nM C) nL > nM > nK D) nM > nK > nL E) nK = nL > nM 4. K(3r) L(r) I II M r r 2r O noktasından sabitlenmiş 3r yarıçaplı K kasnağı ve r yarıçaplı L kasnağı eş merkezlidir. K makarası ok yönünde 1 tam dönme yaparsa M kasnağı hangi yönde kaç tur döner? Yön Dönme sayısı A) 1 1 B) 1 2 C) 1 3 D) 2 1 E) 2 3 TEST - 14
35www.netlerikatla.com 5. α X Y Z θ Sürtünmesiz eğik düzlem üzerinde PX , PY , PZ ağırlıklı cisimler şekilde gösterildiği gibi dengede kalıyor. Makara ağırlıkları önemsiz olduğuna göre, I. X cisminin ağırlığı Y cisminin ağırlığından fazladır. II. X cisminin ağırlığı Z cisminin ağırlığından azdır. III. Y cisminin ağırlığı Z cisminin ağırlığından fazladır. yargılarından hangileri doğru olabilir? A) Yalnız I B) I ve II C) I ve III D) II ve III E) I, II ve III 6. K içi boş silindir boru P L Fırat, bir düşünce deneyi yapıyor. Bunun için köyünde dedesinin evinin bahçesindeki su kuyusundan kovayı aşağı salarak içine su dolmasını sağlıyor ve L kolundan çıkrığı minimum F şiddetinde bir kuvvetle çevirmeye başlıyor. Sonrasında elinde olduğunu hayal ettiği boruyu sırasıyla K, L ucuna geçirdiğini ve bu şekilde aynı işlemi tekrarladığını düşünüyor. Buna göre, I. Boruyu K ucuna geçirip borunun diğer ucundan çıkrığı çevirirse minimum kuvvetin şiddeti F den daha küçük olur. II. Boru L ucuna geçirilip borunun diğer ucunda çıkrığı çevirirse minimum kuvvetin şiddeti F den daha küçük olur. III. Bu olaylar sırasında çıkrığa bir tam dönme yaptırılırsa P yükü aynı miktar yer değiştirir. hangileri doğrudur? A) Yalnız I B) Yalnız II C) Yalnız III D) I ve III E) I, II ve III 7. X Y 2a 2b b a Vida adımları sırası ile 2a ve a olan X ve Y vidalarına F1 , F2 kuvvetleri uygulanıp tahta yüzeyde h kadar derine ilerlediğinde vidalara eşit büyüklükte direnç kuvveti etki ediyor. Buna göre, I. Kuvvetlerin büyüklükleri F1 = F2 dir. II. Vidaların tur sayıları oranı 2 dir. III. Kuvvetlerin h yolu sonunda yaptıkları işler eşittir. yargılarından hangileri doğrudur? A) Yalnız I B) I ve II C) I ve III D) II ve III E) I, II ve III 8. K T = 5P 2P L Sürtünmelerin önemsiz olduğu özdeş makaralar ile kurulu sistemde 2P ağırlıklı K ve L cismi dengededir. İpte oluşan gerilme 5P olduğuna göre; I. Makaraların ağırlığı P kadardır. II. L cisminin ağırlığı 3P kadardır. III. K cismi bir miktar aşağı çekilirse makaralar aynı yönde döner. yargılarından hangileri doğrudur? A) Yalnız II B) I ve II C) I ve III D) II ve III E) I, II ve III 1-B 2-D 3-E 4-A 5-E 6-D 7-E 8-B
36 Tekrar Et www.netlerikatla.com Basit Makineler - IV 1. F3 F1 K F2 L M Makara ağırlıkları ve sürtünmelerin önemsiz olduğu sistemde özdeş K, L, M cisimleri F1 , F2 , F3 kuvvetleri ile dengede tutulmaktadır. Buna göre, F1 , F2 , F3 kuvvetleri nasıl sıralanır? A) F1 = F2 = F3 B) F1 > F2 > F3 C) F1 > F2 = F3 D) F2 > F1 = F3 E) F1 = F3 > F2 2. X Y Z Makara ağırlıkları ve sürtünmelerin önemsiz olduğu sistemde X, Y, Z cisimleri şekildeki gibi dengededir. Buna göre, I. X cisminin ağırlığı, Y cisminin ağırlığından fazladır. II. Z cisminin ağırlığı, Y cisminin ağırlığından fazladır. III. Z cisminin ağırlığı, X cisminin ağırlığından fazladır. yargılarından hangileri kesinlikle doğrudur? A) Yalnız I B) Yalnız II C) Yalnız III D) I ve II E) II ve III 3. θ Makara ağırlığı ve sürtünmesinin önemsiz olduğu bir yük, eğik düzlemdeki arabayla çekiliyor. Eğik düzlemin yatayla yaptığı q açısı büyütülerek işlem tekrarlanırsa, I. Arabanın yaptığı işten kazanç artar. II. Arabanın uyguladığı kuvvetten kazanç artar. III. Arabanın aldığı yoldan kazanç artar. yargılardan hangileri doğrudur? A) Yalnız I B) Yalnız II C) Yalnız III D) I ve II E) I ve III 4. X R b ÁF a Şekildeki gibi tahta yüzeye saplanmak istenen vidaya uygulanan kuvvet F, kuvvet kolunun uzunluğu b, vida adımı a, tahtanın vidaya uyguladığı direnç kuvveti R dir. Vida 1 tam dönme ile t sürede h kadar yol almaktadır. Sadece F kuvveti artırıldığında; I. h sabitse t süresi azalır. II. t sabitse h miktarı artar. III. R sabittir. yargılarından hangileri doğru olur? A) Yalnız I B) Yalnız III C) I ve II D) II ve III E) I, II ve III TEST - 15
37www.netlerikatla.com 5. L(2r) 3πr P K(r) Yarıçapları sırası ile r ve 2r olan K ve L makara sisteminde kuvvetin uygulandığı ip 3pr kadar düşey yukarı doğru çekiliyor. K ve L makaralarının son görünümü aşağıdakilerden hangisi gibi olur? K A) B) C) D) E) L 6. X(r) Y(2r) Z(3r) Merkezlerinden sabitlenmiş yarıçapları r, 2r, 3r olan X, Y, Z dişlileri ile şekildeki düzenek kuruluyor. X dişlisi 1 tur döndürüldüğünde Z dişlisi n1 tur atmaktadır. Y dişlisinin yarıçapı iki katına çıkarıldığında Z dişlisi n2 tur atmaktadır. Buna göre, n1 n2 oranı kaçtır? A) 1 2 B) 1 C) 3 2 D) 2 E) 5 2 7. K M L r 2r x Şekilde verilen K, L, M kasnaklarından K ve L eş merkezli olup K kasnağı ok yönünde dönme hareketi yaparak öteleniyor. Buna göre, I. M nin tur sayısı L ninkine eşittir. II. x mesafesi artar. III. M nin yer değişimi K ninkinden büyüktür. yargılarından hangileri doğru olur? A) Yalnız I B) Yalnız II C) Yalnız III D) I ve II E) I ve III 8. K(r) L(2r) Z M(3r) X Y K, L, M silindirlerinin yarıçapları sırası ile r, 2r ve 3r olup birbirine perçinlidir. Silindirlere iplerle bağlanmış X, Y, Z cisimleri dengede kalmaktadır. Cisimlerin ağırlıkları PX , PY , PZ olduğuna göre, I. PX > PY II. PY > PZ III. PZ > PX yargılarından hangileri doğru olabilir? A) Yalnız I B) I ve II C) I ve III D) II ve III E) I, II ve III 1-B 2-B 3-B 4-E 5-C 6-B 7-D 8-E
38www.netlerikatla.com TEST - 1 1. α β θ x ÁL ÁM ÁK K, L, M vektörlerinin bileşkesi x yönündedir. Buna göre, I. |ÁK|.sina = |ÁL|.sinb + |ÁM|.sinq II. |ÁK|.cosa = |ÁM|.sinq III. |ÁL|.cosb = |ÁK|.cosa eşitliklerinden hangileri doğru olabilir? A) Yalnız II B) I ve II C) I ve III D) II ve III E) I, II ve III 2. ip Tahta kalas düşey yay Küre O Şekildeki gibi tutulan sistemde O noktasından serbest dönebilen kalas dengede tutuluyor. Sistem serbest bırakıldığında yaydaki gerilme kuvveti arttığına göre, I. İpteki gerilme kuvvetinin büyüklüğü azalmıştır. II. Kalasın küreye uyguladığı tepki kuvvetinin büyüklüğü azalmıştır. III. Kürenin ağırlığının O noktasına göre torkun büyüklüğü azalmıştır. yargılarından hangileri doğrudur? A) Yalnız I B) I ve II C) I ve III D) II ve III E) I, II ve III 3. Teknisyen kabini BOM Kanca Kule vinçler; teknisyen kabini, makara sistemleri ve üzerinde BOM adı verilen kancaya asılı yükün yatayda yol izleyebileceği raylı bir sistemden meydana gelir. BOM yatay olarak kule gövdesinin üzerindedir. BOM kulenin üstüne yerleştirilirken bir tarafa ağırlık (beton) koyularak diğer kısım için denge şartları yerine getirilir. Buna göre, I. BOM üzerinde kanca gövdeden uzaklaştıkça vincin alabileceği yük miktarı artar. II. Oluşan sistemde kütle merkezi teknisyenin bulunduğu dikey hizada oluşur. III. Makara sistemleriyle daha fazla yük daha küçük bir kuvvetle taşınabilir. yargılarından hangileri doğrudur? A) Yalnız II B) I ve II C) I ve III D) II ve III E) I, II ve III 4. m 1 1 3 3 2 5 2 4 4 6 6m 3m 2m y x Koordinat eksenine yerleştirilmiş m, 2m, 3m, 6m kütleli cisimlerin kütle merkezinin X ve Y koordinatları aşağıdakilerden hangisidir? A) (1, 3) B) (3, 2) C) (3, 4) D) (5, 3) E) (4, 2)
39www.netlerikatla.com 5. Şekil I L K G Şekil II O L K G 3G ağırlıklı eşit bölmeli düzgün KL çubuğu Şekil I deki gibi dengededir. Aynı çubuk G ağırlığıyla Şekil II deki gibi dengelendiğine göre, I. KL çubuğu homojen değildir. II. Şekil II deki O noktasına G ağırlıklı cisim asılırsa iplerdeki gerilme kuvvetlerinin büyüklükleri eşit olur. III. Şekil II de G ağırlıklı cisim sistemden çıkarılırsa iplerdeki gerilme kuvvetlerinin büyüklüğü eşit olur. yargılarından hangileri doğrudur? A) Yalnız I B) Yalnız II C) I ve III D) II ve III E) I, II ve III 6. Y Z Zincir X 3r 2r r Sabitlenmiş merkezleri çevresinde dönebilen X, Y, Z dişlilerinin yarıçapları sırası ile r, 2r ve 3r olup şekilde gösterildiği gibi zincir yardımı ile birbirine bağlıdır. Zincir ok yönünde bir miktar çekildiğinde dişlilerin tur sayıları nX , nY , nZ olduğuna göre, bunlar arasındaki ilişki nasıldır? A) nX > nY > nZ B) nX > nY = nZ C) nY = nZ > nX D) nY > nX = nZ E) nX = nY = nZ 7. K 1 dönme yatay X Y L O 3r r O noktasından sabitlenmiş eş merkezli K ve L kasnaklarına sarılı olan X ve Y cisimlerinin alt uçları aynı yatay hizadadır. K kasnağına ok yönünde 1 tam dönme yaptırılırsa X ve Y cisimlerinin alt uçları arasındaki düşey mesafe kaç p.r olur? (Sürtünmeler önemsizdir.) A) 2 B) 4 C) 6 D) 8 E) 10 8. yatay M N K L X 3r 3r r yarıçaplı x dişli kasnak, 3r yarıçaplı dişli ray üzerinde oklarla belirtilen yörüngeyi dönerek izliyor. Buna göre, I. X dişlisinin merkezinin KM noktaları arasında aldığı yol LN noktaları arasında aldığı yola eşittir. II. X dişlisinin merkezinin, KL yatay hizası arasındaki yer değişimi, M ve N düşey hizası arasındaki yer değişimine eşittir. III. X dişlisinin KL noktaları arasındaki tur sayısı, MN noktaları arasındaki tur sayısına eşittir. yargılarından hangileri yanlıştır? A) Yalnız II B) I ve II C) I ve III D) II ve III E) I, II ve III 1-E 2-D 3-D 4-B 5-E 6-A 7-D 8-E
40www.netlerikatla.com TEST - 2 1. ÁF1 ÁF2 K Eşit kare bölmelendirilmiş düzlem üzerine ÁF1 , ÁF2 kuvvetleri şekildeki gibi verilmiştir. Kuvvetlerin K noktasına göre tork büyüklükleri T1 , T2 olduğuna göre, T1 T2 oranı kaçtır? A) 1 3 B) 2 3 C) 1 D) 4 3 E) 5 3 2. X θ1 θ2 Y Z Makara ağırlıkları ve sürtünmelerinin önemsiz olduğu sistemde mX , mY , mZ kütleli X, Y, Z cisimleri ipler yardımı ile dengede tutulmaktadır. q1 > q2 olduğuna göre, I. mX > mY II. mY > mZ III. mX > mZ yargılarından hangileri kesinlikle doğrudur? A) Yalnız I B) Yalnız II C) I ve II D) I ve III E) II ve III 3. Büyüklükleri 10N ve 15N olan iki kuvvetin bileşkesinin büyüklüğü aşağıdakilerden hangisi olamaz? A) 4 B) 5 C) 7 D) 13 E) 17 4. 60° Çivi Çivi Çivi T 60° 2 T1 K L Çanta Çanta Eşit ağırlıklı türdeş K ve L çantaları askı ipleri ile çivilere asılmış olup dengededir. Askı iplerinde oluşan gerilme kuvvetlerinin büyüklüğü sırasıyla T1 ve T2 olduğuna göre, T1 T2 oranı kaçtır? A) 1 B) ñ3 C) 2 D) 5 2 E) 3 5. K yatay M N L Düzgün türdeş tel şekildeki gibi bükülmüştür. Buna göre, telin şekildeki gibi dengede kalabilmesi için hangi nokta veya noktalar arasından asılması gerekir? (Kare bölmeler özdeştir.) A) K noktasından B) KL arasından C) L noktasından D) LM arasından E) M noktasından
41www.netlerikatla.com 6. X Y A x B Düzgün türdeş çubuk ağırlıkları sırası ile P, 2P olan X ve Y cisimlerinden oluşan sistem şekildeki gibi dengelenmiştir. Çubuk üzerindeki AB noktaları arası uzaklık x kadar olduğuna göre çubuğun boyu kaç x tir? (Makara ağırlığı ve sürtünmeler önemsiz.) A) 2 B) 3 C) 4 D) 5 E) 6 7. K desteği L desteği X çubuğu Y çubuğu Birbirine yapışık olmayan X ve Y çubukları şekilde gösterildiği gibi dengede kalıyor. Bu durumda L desteğine düşen kuvvet maksimum olmaktadır. Buna göre, I. X çubuğu türdeştir. II. Y çubuğu türdeştir. III. X, Y den ağırdır. ifadelerinden hangileri kesinlikle doğrudur? A) Yalnız I B) Yalnız II C) Yalnız III D) I ve II E) II ve III 8. θ T3 T2 T1 Türdeş eşit bölmeli çubuk, üzerindeki çocuk ve ipler yardımı ile dengede kalmaktadır. Çocuk, çubuk üzerinde ok yönünde bir miktar ilerlerse; I. T1 kuvvetinin büyüklüğü artar. II. T2 kuvvetinin büyüklüğü azalır. III. T3 kuvvetinin büyüklüğü artar. yargılarından hangileri doğrudur? (İpler kopmuyor.) A) Yalnız III B) I ve II C) I ve III D) II ve III E) I, II ve III 9. Eşit karelere ayrılmış düzgün türdeş levhalar, iplere asılı olarak aşağıdaki konumlarda tutuluyor. Levhalar serbest bırakıldığında aşağıdakilerden hangisinin konumu değişmez? D) E) A) B) C) 1-D 2-A 3-A 4-A 5-D 6-C 7-A 8-E 9-E
42www.netlerikatla.com TEST - 3 1. F L θ K T Şekildeki düzenekte yaydaki gerilme kuvvetinin ve L cisminin bağlı olduğu ipteki gerilme kuvvetinin büyüklükleri sırasıyla F ve T dir. K cisminin altındaki kancaya bir ağırlık takıldığında oluşan denge durumunda T, F ve q niceliklerinin ilk durumuna göre değişimleri aşağıdakilerden hangisi gibi olabilir? T F q A) Değişmez Değişmez Azalır B) Azalır Artar Artar C) Değişmez Azalır Artar D) Değişmez Değişmez Artar E) Artar Artar Azalır 2. yatay T K L 37° Eşit bölmelendirilmiş K - L çubuğu şekildeki gibi dengelenmiştir. Çubuğun ağırlığı 14N ve tavana bağlı ipteki gerilme kuvvetinin büyüklüğü T olduğuna göre, I. KL çubuğu homojendir. II. T = 10N dur. III. Çubuğun asılma noktaları 1 bölme sola kaydırılırsa çubuk yatay dengesini korur. yargılarından hangileri doğrudur? (sin37° = 0,6; cos37° = 0,8) A) Yalnız I B) I ve II C) I ve III D) II ve III E) I, II ve III 3. K X K düşey O 53° Eşit bölmelendirilmiş homojen 34N ağırlığındaki X çubuğu K cisimleri ile şekildeki gibi dengelenmiştir. Çubuk O noktası çevresinde dönebildiğine göre K cisminin ağırlığı kaç Newton'dur? (sin53° = 0,8) A) 15 B) 20 C) 25 D) 30 E) 35 4. G N2 N1 Zehra tek ayağı ve eli yerde olduğu halde şekildeki gibi plank hareketini yapmaktadır. İnsanın ağırlık merkezi yaklaşık göbek hizasında olduğuna göre, Zehra'nın ağırlığı G, ayağına etkiyen tepki kuvvetinin büyüklüğü N1 , eline etkiyen tepki kuvvetinin büyüklüğü ise N2 olduğuna göre, bunlar arasındaki ilişki nasıldır? A) N1 > N2 > G B) G > N1 > N2 C) G > N2 > N1 D) N2 > N1 > G E) N1 > G > N2
43www.netlerikatla.com 5. 30° 37° L yatay K K ve L cisimlerinin ağırlıkları sırasıyla GK ve GL dir. Şekildeki sistem dengede sürtünmeler ve makara ağırlığı önemsenmediğine göre, GK GL değeri kaçtır? (sin30° = 0,5, sin37° = 0,8) A) 2 B) 9 5 C) 8 5 D) 7 5 E) 1 6. 4 3 2 1 d1 d2 Bir sistemin kütle merkezi orijin olarak alınıp parça çıkarıldığında çıkarılan parçanın kütle merkezinin orijine göre simetrisi doğrultusunda kütle merkezi yer değiştirir. Örneğin yukarıda özdeş ve homojen kare levhalardan oluşan sistemde, 2 numaralı parça çıkarılınca kütle merkezi d1 doğrultusundaki ok yönünde kayar. Buna göre; kütle merkezinin d2 doğrultusundaki ok yönünde kayması için; I. 1 ve 3 numaralı parçayı çıkarma, II. 1 ve 4 numaralı parçayı çıkarma, III. 2 ve 3 numaralı parçayı çıkarma işlemlerinden hangileri tek başına yapılabilir? A) Yalnız I B) I ve II C) I ve III D) II ve III E) I, II ve III 7. Kuvvet Kolu h Vidalı mil F Kriko, genellikle elle çalıştırılan ağır yükleri kaldırmak, basınç uygulamak ve parçalardan oluşan malzemeleri desteklemek gibi işlerde kullanılan bir basit makinedir. Şekilde verilen kriko, kol ekseni çevresinde ok yönünde çevrildiğinde krikonun h yüksekliği artmaktadır. Buna göre, I. Vidalı mildeki vida adımı h yükselme miktarını etkiler. II. Vidalı mildeki vida adımı ne kadar küçük olursa sabit F kuvvetinin kaldırabileceği yük o kadar büyük olur. III. Kuvvet kolu ne kadar uzunsa sabit F kuvvetinin taşıyabileceği yük o kadar büyük olur. yargılarından hangileri doğru olur? A) Yalnız I B) Yalnız II C) I ve III D) II ve III E) I, II ve III 8. Şekil I Şekil II 5 m 10 m A B A B H Şekil I de yükü olmayan damperli bir kamyonun vagonunun ağırlığı 104 N dur. Kamyonun vagonu piston yardımıyla Şekil II deki konuma gelmiş ve dengededir. Dikdörtgenler prizması biçimindeki vagonun ağırlık merkezi prizmanın cisim köşegenlerinin kesişim noktasıdır. Şekil II de AH pistonu 6 m uzunluğa ve vagonun alt kenarına dik bir konuma ulaşıyor. Buna göre, pistonun uyguladığı kuvvetin büyüklüğü kaç Newton'dur? A) 55 B) 14.53 C) 21.54 D) 7.103 E) 104 1-A 2-B 3-B 4-C 5-B 6-D 7-E 8-A
44www.netlerikatla.com TEST - 4 1. Aşağıdaki görselde vitesli bisikletin mekanizması gösterilmiştir. Pedal kısmındaki dişliler bisikletin ön vitesi, tekerlek kısmındaki dişliler arka vitesidir. Aşağıda vites dişli mekanizmasının üstten görünümü verilmiştir. Arka vites Ön vites 1 1 2 3 2 3 4 5 6 Buna göre, I. Düz yolda daha hızlı gidebilmek için ön vites 3 numaralı, arka vites 6 numaralı dişlide olmalıdır. II. Rampa yukarı daha rahat çıkabilmek için ön ve arka vites 1 numaralı dişlide olmalıdır. III. Vites değişikliği yapıldığında zincirin bağlı olduğu ön ve arka vitesteki dişlilerin çizgisel hızları birbirine eşit olur. yargılarından hangileri doğrudur? A) Yalnız I B) I ve II C) I ve III D) II ve III E) I, II ve III 2. Aşağıdaki görselde verilen vinç dengededir. T X a Buna göre, I. Sistemin kütle merkezinin yatay hizası, vincin ön ve arka tekerleklerinin merkezleri arasından geçmektedir. II. T gerilme kuvveti X cisminin ağırlığına eşittir. III. Vinç kısmının eğim açısı artarsa ipteki gerilme kuvvetinin büyüklüğü artar. yargılarından hangileri doğrudur? (Sürtünmeler önemsizdir.) A) Yalnız I B) I ve II C) I ve III D) II ve III E) I, II ve III 3. Tarihte savaşlar için kullanılan mancınığa ait görsel aşağıda verilmiştir. sol sağ Buna göre; I. Görselde dengede duran mancınığın net torku sıfırdır. II. Daha büyük kütleli cisimleri fırlatabilmek için sol kısmının kol uzunluğunu artırmak gerekmektedir. III. Mancınığı daha az kuvvetle gerebilmek için kuvvet uyguladıkları kolun uzunluğunu artırmak gerekmektedir. yargılarından hangileri doğrudur? A) Yalnız I B) I ve II C) I ve III D) II ve III E) I, II ve III 4. a dişlisi Yandaki görselde yürüyen merdivenin iç mekanizması gösterilmektedir. Buna göre, I. Yürüyen merdiven üzerinde bulunan kişi sayısı arttıkça motorun dişliler üzerine uygulaması gereken kuvvet artmaktadır. II. Yürüyen merdivenin aynı motoru kullanarak eğimi artırıldığında taşıyabileceği yük miktarı bir önceki duruma göre azalacaktır. III. a dişlisi yerine küçük dişliler kullanılırsa merdivenin taşıyabileceği yük miktarı artacaktır. yargılarından hangileri doğrudur? A) Yalnız I B) I ve II C) I ve III D) II ve III E) I, II ve III
45www.netlerikatla.com 5. Şekilde ayrıtları a = 3 br, b = 8 br ve c = 4 br uzunluğuna sahip olan dikdörtgenler prizması üzerinde ÁX, ÁY, ÁZ vektörleri verilmiştir. c b y x z a ÁX ÁY ÁZ Buna göre, I. ÁY vektörünün kordinatları (4, –3, 0) dır. II. |ÁX + ÁY| = |ÁX + ÁZ| III. |ÁY + ÁZ| = |ÁX| yargılarından hangileri doğrudur? A) Yalnız I B) Yalnız II C) Yalnız III D) II ve III E) I, II ve III 6. Gemilerin karaya halatlar vasıtasıyla birçok noktasından bağlanarak sabitlenmesine denizcilikte aboşa etmek denir. Aşağıdaki görselde aboşa yapılan gemiyi karaya bağlayan halatlar gösterilmiştir. Buna göre, I. Halatlardaki gerilme kuvvetleri eşit büyüklükte ise geminin ağırlık merkezine göre sarı halatın oluşturmuş olduğu torkun büyüklüğü diğerlerininkinden daha büyüktür. II. Halatların karaya bağlandığı noktada oluşan kuvvet halatlarda oluşan kuvvetlerin bileşkesine eşittir. III. Halatların geminin ağırlık merkezine göre torklarının büyüklükleri eşit ise sarı halattaki gerilme kuvveti diğerlerininkinden daha küçüktür. yargılarından hangileri doğrudur? A) Yalnız I B) Yalnız II C) Yalnız III D) II ve III E) I, II ve III 7. Mustafa Bey, otomobilinin tekerleğini değiştirmek istemiş ancak bijon anahtarını Görsel1 deki gibi uyguladığında sökememiştir. Görsel 2 de bijon anahtarının koluna boru takarak denediğinde bijon yerinden sökülmüştür. Görsel 1 Görsel 2 Buna göre, I. Görsel 1 de Mustafa Bey'in aynı kuvvetle bijona uyguladığı torkun büyüklüğü Görsel 2 de uyguladığından büyüktür. II. Bijon anahtarının kol uzunluğu artarsa Mustafa Bey'in uygulaması gereken kuvvet azalır. III. Bijon anahtarı borusunun ağırlığı uygulanan torkun büyüklüğünü etkilemez. yargılarından hangileri doğrudur? (Uygulanan kuvvet bijon anahtarı ve borunun en uç kısmından dik uygulanmaktadır.) A) Yalnız I B) Yalnız II C) Yalnız III D) II ve III E) I, II ve III 8. Şekil 1 de vidalama makinesinin tork ayarı 4 nolu kısımda iken vida sabit hızla ilerlemektedir. Vidalama makinesinin tork ayarının yapıldığı yer Şekil 2 deki gibi gösterilmiştir. Şekil 1 Şekil 2 Buna göre, I. Tork ayarı 2 ye düşürüldüğünde vidanın saplanma miktarı azalır. II. Tork ayarı 6 ya çıkarıldığında vidanın aynı sürede saplanma miktarı artar. III. Tork ayarı 4 te iken vida adımı daha büyük bir vida kullanılırsa vidayı döndüremez. yargılarından hangileri doğrudur? (Vidaların saplandığı ahşap yüzeyler özdeştir, makine üzerindeki numara arttıkça uygulanan tork artmaktadır.) A) Yalnız I B) Yalnız II C) Yalnız III D) II ve III E) I, II ve III 1-E 2-B 3-E 4-B 5-E 6-E 7-B 8-D
46www.netlerikatla.com TEST - 5 1. +y +y –y O –x ÁF2 ÁF1 ÁF3 ÁF4 q O noktasal cismine uygulanan aynı düzlemdeki ÁF1 , ÁF2 , ÁF3 , ÁF4 kuvvetlerinin bileşkesi sıfırdır. Buna göre, I. ÁF1 kuvvetinin büyüklüğü ÁF2 kuvvetinin büyüklüğünden küçüktür. II. ÁF3 kuvvetinin büyüklüğü ÁF4 kuvvetinin büyüklüğünden küçüktür. III. ÁF2 kuvvetinin büyüklüğü ÁF3 kuvvetinin büyüklüğünden büyüktür. yargılarından hangileri kesinlikle doğrudur? (Sürtünme yok.) A) Yalnız I B) Yalnız II C) I ve II D) I ve III E) II ve III 2. P L düşey M Makara ağırlığı ve sürtünmelerin önemsiz olduğu sistemde P ağırlıklı cisim şekildeki gibi özdeş yaylarla dengede tutulmaktadır. Buna göre, yaylardaki uzama miktarları sırasıyla XL , XM olduğuna göre, XL XM oranı kaçtır? (Makara ağırlıkları önemsizdir. sin45° = ñ2 2 , cos45° = ñ2 2 ) A) 1 ñ2 B) 1 C) ñ3 D) 2 E) 4 3. +y +x 16° 16° 37° F1 = 8N F2 = 6N F3 = 5N Aynı düzlemdeki ÁF1 , ÁF2 , ÁF3 kuvvetleri şekilde gösterildiği gibidir. Buna göre, bileşke kuvvet kaç Newton'dur? (sin37° = 0,6, cos37° = 0,8) A) 5 B) 6 C) 8 D) 9 E) 10 4. X musluğu Y musluğu yatay ara bölme S S K L Eşit bölmeli türdeş kap şekildeki gibi destekler yardımı ile dengede kalmaktadır. Kaba debileri aynı olan X ve Y musluklarından birbiriyle türdeş olarak karışabilen sırasıyla 2d ve d özkütleli sıvılar akmakta olup kap tek muslukla 4t sürede dolmaktadır. Başlangıçta KL desteklerinin NK / NL tepki kuvvetleri oranı 1 dir. Musluklar aynı anda açıldıktan sonra; I. (0 - t) zaman aralığında tepki kuvvetleri oranı artar. II. 2t anında tepki kuvvetleri oranı 1 dir. III. (t - 2t) zaman aralığında K desteğinin tepkisi azalır, L desteğinin artar. yargılarından hangileri doğrudur? A) Yalnız I B) Yalnız II C) I ve II D) I ve III E) I, II ve III
47www.netlerikatla.com 5. ip düşey T düşey α 4P ağırlıklı eşit bölmeli düzgün türdeş çubuk şekildeki gibi makara ağırlığının ve sürtünmelerin önemsiz olduğu sistemde dengede kalmaktadır. Buna göre, ipte oluşan gerilme kuvveti T kaç P dir? (Çubuğun kalınlığı önemsizdir.) A) 1 B) 1,2 C) 1,8 D) 2 E) 3 6. yatay yatay yatay Y(2r) X(r) Yarıçapları sırası ile r ve 3r olan küre şeklindeki X ve Y cisimleri ağırlıksız ve yatay konumdaki eşit bölmeli çubuk üzerinde dengededir. Destek tepkileri eşit olup kürelerin özkütleleri dX ve dY dir. Buna göre, dX dY oranı kaçtır? A) 1 B) 10 3 C) 20 3 D) 10 E) 40 3 7. m1 m2 m4 m3 O Eşit bölmelere ayrılmış düzlem üzerindeki m1 , m2 , m3 , m4 kütleli cisimlerin kütle merkezi şekilde gösterildiği gibi O noktası olmaktadır. Buna göre, I. m1 > m2 II. m2 = m3 III. m4 > m3 yargılarından hangileri kesinlikle doğrudur? A) Yalnız I B) Yalnız II C) I ve II D) I ve III E) II ve III 8. yatay L K Y(r) X(2r) K ve L dişli çubuklar arasındaki X ve Y dişlilerinin görünümü şekilde gösterildiği gibidir. K dişli çubuğu ok yönünde en az kaç pr kadar çekilirse X ve Y dişlilerinin son görünümü yine aynı olur? (Dişli çubuklar yeterince uzundur.) A) 1 B) 2 C) 3 D) 4 E) 5
48www.netlerikatla.com 1-C 2-A 3-A 4-E 5-B 6-E 7-C 8-D 9-A 10-A 11-C 12-E 9. Şekil I Şekil II Şekil III Eşit karelere bölünmüş düzgün türdeş levhalar Şekil I, Şekil II ve Şekil III deki iplerle asılarak dengede tutulmak isteniliyor. Buna göre, levhalar serbest bırakılırsa hangileri konumunu değiştirmez? A) Yalnız I B) Yalnız II C) Yalnız III D) I ve II E) II ve III 10. X ipi Y ipi A B Eşit bölmeli düzgün türdeş çubuk X ve Y ipiyle şekilde gösterildiği gibi dengelenmiştir. Çubuğun AB kısmı kesilip atılırsa X ve Y iplerindeki gerilmeler TX ve TY nasıl değişir? TX TY A) Azalır Azalır B) Artar Artar C) Değişmez Azalır D) Artar Azalır E) Azalır Artar 11. yatay K L M N düşey r 3r 2r r Yarıçapları sırasıyla 3r, 2r, r, r olan K, L, M, N dişlileri ile şekildeki düzenek kurulmuştur. K dişlisi ok yönünde 1/2 tur döndürüldüğünde K, N dişlilerinin görünümü aşağıdakilerden hangisi gibi olur? (L ve M ortak eksenlidir.) K A) B) C) D) E) N 12. Basit makinelerde kuvvetten kazanç olurken yoldan kayıp ya da yoldan kazanç olurken, kuvvetten kayıp olur. Buna göre, hareketli makara, el arabası, eğik düzlem sistemlerinin hangilerinde kuvvetten kazanç, yoldan kayıp vardır? A) Yalnız hareketli makara B) Yalnız el araba C) Hareketli makara ve eğik düzlem D) El arabası ve eğik düzlem E) Hepsi
1. ÜNİTE Kuvvet ve Hareket 2. Bölüm Bağıl Hareket ve Nehir Problemleri Newton'un Hareket Yasaları Bir Boyutta Sabit İvmeli Hareket İki Boyutta Sabit İvmeli Hareket İş - Güç - Enerji İtme Momentum