วิชา งานเชื่อมและโลหะแผ่นเบื้องต้น จ านวน 20 นาที
แบบประเมินผลการเรียน
เรื่อง ตะเข็บงานและการบัดกรี แผ่นที่ 2
ค ำชี้แจง ท าเครื่องหมาย หน้าข้อความที่ถูกต้อง และเครื่องหมาย หน้าข้อความที่ไม่ถูกต้อง
…….. 1. งานบัดกรีแข็ง คือ กรรมวิธีต่อโลหะสองชิ้นให้ติดกัน โดยใช้ความร้อนเกินกว่า 840 ◦F (450◦C)
…….. 2. งานบัดกรีแข็งใช้ยึดประกอบชิ้นงานที่ไม่ต้องการความแข็งแรงมากนักเช่น งานบัดกรีเครื่องประดับ
…….. 3. การแตกร้าวของแนวบัดกรีเนื่องมาจากอุณหภูมิ ความร้อนที่เผาบนชิ้นงาน
…….. 4. ตัวช่วยประสานที่ใช้ในการบัดกรีมีทั้งชนิดเหลว และเป็นผง
…….. 5.การบัดกรีด้วยแก๊สอะเซทิลีน (Acetylene) กับออกซิเจน (Oxygen) เป็นแก๊สที่นิยมใช้กันมาก
…….. 6. ข้อดีของการให้ความร้อนด้วยเตาไฟฟ้า สามารถควบคุมอุณหภูมิได้ ช่วยไม่ให้เกิดความร้อนเกินหรือ
มากเกินไป
…….. 7. งานบัดกรีอ่อน โดยทั่วไปจะใช้แผ่นโลหะบาง ไม่นิยมใช้กับแผ่นโลหะหนา
…….. 8. โลหะประสาน (Solder) ท าหน้าที่เป็นตัวเกาะยึดให้โลหะทั้งสองชิ้นติดกัน
…….. 9. ความร้อนที่ใช้ในการบัดกรี มีการให้ความร้อนแก่ชิ้นงาน 3 วิธี
…….. 10. หัวแร้งบัดกรีเกิดการกัดกร่อนและช ารุด จะต้องใช้ตะไบหัวแร้งในการตกแต่ง
วิชา งานเชื่อมและโลหะแผ่นเบื้องต้น จ านวน 20 นาที
เฉลยแบบประเมินผลการเรียน
เรื่อง ตะเข็บงานและการบัดกรี แผ่นที่ 1
ค าสั่ง ตอนที่ 1 จงเลือกภาพที่เหมาะสมกับข้อความต่อไปนี้
1.
ชิ้นงานบัดกรีแข็งซึ่งสามารถทนต่อแรงดึงได้ดี
2. การบัดกรีแข็งในการต่อเกย
3. ใช้ฟลั๊กซ์ช่วยในการขจัดออกไซด์ ท าความ
สะอาดผิวหน้ารอยบัดกรี
4.
แสดงถงบรรจุแก๊ส MAPP®
(Methylacetylene Propadiene)
5.
ลักษณะของหัวแร้งด้ามค้อน
6.
การทาน้ าประสานลงบนรอยต่อด้วยแปรง
7.
การใช้หัวแร้งเข้าแตะตะกั่ว บนแท่ง
แอมโมเนีย
8.
ทอร์ชและหัวแร้งไฟฟ้าซึ่งให้ความร้อน
โดยตรง
วิชา งานเชื่อมและโลหะแผ่นเบื้องต้น จ านวน 20 นาที
เฉลยแบบประเมินผลการเรียน
เรื่อง ตะเข็บงานและการบัดกรี แผ่นที่ 2
ค ำชี้แจง ท าเครื่องหมาย หน้าข้อความที่ถูกต้อง และเครื่องหมาย หน้าข้อความที่ไม่ถูกต้อง
1. งานบัดกรีแข็ง คือ กรรมวิธีต่อโลหะสองชิ้นให้ติดกัน โดยใช้ความร้อนเกินกว่า 840 ◦F (450◦C)
2. งานบัดกรีแข็งใช้ยึดประกอบชิ้นงานที่ไม่ต้องการความแข็งแรงมากนักเช่น งานบัดกรีเครื่องประดับ
3. การแตกร้าวของแนวบัดกรีเนื่องมาจากอุณหภูมิ ความร้อนที่เผาบนชิ้นงาน
4. ตัวช่วยประสานที่ใช้ในการบัดกรีมีทั้งชนิดเหลว และเป็นผง
5. การบัดกรีด้วยแก๊สอะเซทิลีน (Acetylene) กับออกซิเจน (Oxygen) เป็นแก๊สที่นิยมใช้กันมาก
6. ข้อดีของการให้ความร้อนด้วยเตาไฟฟ้า สามารถควบคุมอุณหภูมิได้ ช่วยไม่ให้เกิดความร้อนเกินหรือ
มากเกินไป
7. งานบัดกรีอ่อน โดยทั่วไปจะใช้แผ่นโลหะบาง ไม่นิยมใช้กับแผ่นโลหะหนา
8. โลหะประสาน (Solder) ท าหน้าที่เป็นตัวเกาะยึดให้โลหะทั้งสองชิ้นติดกัน
9. ความร้อนที่ใช้ในการบัดกรี มีการให้ความร้อนแก่ชิ้นงาน 3 วิธี
10. หัวแร้งบัดกรีเกิดการกัดกร่อนและช ารุด จะต้องใช้ตะไบหัวแร้งในการตกแต่ง
แผนการสอนหน่วยที่ 9
การเขียนแบบแผ่นคลี่
แผนการสอนหน่วยที่ 9
วิชา งานเชื่อมและโลหะแผ่นเบื้องต้น รหัส 2100 - 1005 สัปดาห์ที่ 17-18
ชื่อหน่วย การเขียนแบบแผ่นคลี่ รายการที่สอน จ านวน 8 ชั่วโมง
ผู้สอน นายขันติ สุมังสะ
หัวข้อเรื่องและงาน
1 การเขียนแบบแผ่นคลี่
2 การเขียนแบบแผ่นคลี่อย่างง่าย
3 การเขียนแบบแผ่นคลี่ด้วยเส้นรัศมี
4 การเขียนแบบแผ่นคลี่ด้วยเส้นขนาน
5 การเขียนแบบแผ่นคลี่ด้วยเส้นสามเหลี่ยม
สมรรถนะที่พึงประสงค์
1. อธิบายการเขียนแบบแผ่นคลี่แบบต่างๆได้ถูกต้อง
2. บอกลักษณะของแผ่นคลี่แบบต่างๆได้ถูกต้อง
3. สามารถเขียนแบบแผ่นคลี่ด้วยวิธีเส้นขนานได้ถูกต้อง
สาระส าคัญ
การเขียนแบบแผ่นคลี่เป็นงานที่ต้องกระท าไปพร้อมๆกันกับงานโลหะแผ่น การขึ้นรูปแผ่นโลหะให้เป็น
ผลิตภัณฑ์จะเกิดขึ้นได้ก็ต้องเขียนแบบแผ่นคลี่ขึ้นมาก่อน เมื่อเป็นเช่นนี้จึงมีความจ าเป็น อย่างยิ่งที่ผู้เริ่มฝึก
ปฏิบัติงานด้านโลหะแผ่น จะต้องมีความรู้ในด้านการคลี่แบบ ของผลิตภัณฑ์งานโลหะแผ่น ให้ได้ในรูปแบบ
ต่างๆ ในงานโลหะแผ่นมีงานที่ส าคัญอีกอย่างหนึ่ง คืองานเขียนแบบแผ่นคลี่ การใช้เครื่องมือเครื่องจักร การคลี่
แบบอย่างอื่นต้องทราบ ผลิตภัณฑ์ ที่ส าเร็จก่อนว่ามีรูปร่างอย่างไร มีการประกอบยึดด้วยวิธีใด แล้วจึงน ามา
วางแผนการคลี่
ล าดับขั้นการสอน
1. ขั้นน า (Motivation)
2. ขั้นสอน (Information)
3. ขั้นประกอบกิจกรรมการเรียน (Application)
4. ขั้นสรุปผล (Progress)
1. ขั้นน า (Motivation)
กิจกรรมของครู กิจกรรมของนักเรียน
ครูซักถามความรู้ของนักเรียน ฟังการชี้แจงและซัก-ถาม ในรายละเอียดในการวัดผล
ครูอธิบายหลักการเขียนแบบแผ่นคลี่ ประเมินผลทั้งทฤษฎีและปฏิบัติ ซัก-ถาม เกณฑ์การ
ครูอธิบายเทคนิคของการเขียนแบบแผ่นคลี่ ประเมินผล
2. ขั้นสอน (Information)
กิจกรรมของครู กิจกรรมของนักเรียน
ผู้สอนบรรยายตามหัวข้อสาระการเรียน พร้อมทั้ง - ฟังการอธิบาย
ยกตัวอย่างประกอบ - ถามและตอบ
ผู้สอนสุ่มผู้เรียนให้ตอบคาถามขณะทาการสอนเพื่อ - ตอบค าถามจากภาพ
กระตุ้นให้นักเรียนได้ติดตามเนื้อหา
ผู้สอนสาธิตวิธีการปฏิบัติงานให้ดูและอธิบายขั้นตอน
โดยละเอียด
3. ขั้นประกอบกิจกรรมการเรียน (Application)
กิจกรรมของครู กิจกรรมของนักเรียน
ให้นักเรียนท าแบบทดสอบความรู้ นักเรียนท าแบบทดสอบความรู้
4. ขั้นสรุปผล (Progress)
กิจกรรมของครู กิจกรรมของนักเรียน
สอบถามความเข้าใจของนักเรียน ตอบความเข้าใจในเนื้อหาที่เรียน
ผู้เรียนทาแบบประเมินผลการเรียนรู้ สรุปกิจกรรมที่ได้รับมอบหมาย
นักเรียนปฏิบัติตามใบงานที่มอบหมาย
งานที่มอบหมายหรือกิจกรรม
ก่อนเรียน
1. เช็คชื่อนักศึกษา
2. แจ้งจุดประสงค์ให้ผู้เรียนเข้าใจก่อนเรียน
ขณะเรียน
1. น าเข้าสู่บทเรียนโดยการถามตอบเกี่ยวกับการเขียนแบบแผ่นคลี่
2. บรรยายเนื้อหาและให้ศึกษา ค้นคว้า เนื้อหาที่จะต้องเรียน จากใบความรู้ที่แจกให้
3. ครูและนักเรียน ซักถามและตอบปัญหาที่ไม่เข้าใจกัน
หลังเรียน
1. ให้นักเรียนทาแบบฝึกหัดท้ายบท
2. นักเรียนถามข้อสงสัยในเนื้อหา
3. ครูตรวจแบบฝึกหัด
4. นักศึกษาปฏิบัติตามใบงานพร้อมส่งตรวจ
สื่อการเรียนการสอน
1. หนังสืองานเชื่อมและโลหะแผ่นเบื้องต้น
2. ใบความรู้
3. กระดานด า
4. ของจริง
การประเมินผล
ก่อนเรียน
- ศึกษาใบความรู้และใบงานที่มอบหมายให้
ขณะเรียน
- สาธิต
- ถามตอบ
- ท าแบบฝึกหัด
หลังเรียน
- ตรวจความถูกต้องในการปฏิบัติงาน
- ตรวจงานเก็บคะแนน
รหัสวิชา
วิชา งานเชื่อมและโลหะแผ่นเบื้องต้น ใบเนื้อหา
2100 - 1005
เรื่อง การเขียนแบบแผ่นคลี่ สัปดาห์ที่ 17-18 แผ่นที่ 1
หน่วยที่ 9
การเขียนแบบแผ่นคลี่
9.1 หลักการเขียนแบบแผ่นคลี่
ในงานโลหะแผ่นงานที่ส าคัญอีกงานหนึ่ง คือ งานเขียนแบบแผ่นคลี่ การใช้เครื่องมือเครื่องจักร การ
พับประกอบขึ้นรูปจะไม่เกิดขึ้นถ้าไม่มาการเขียนแบบแผ่นคลี่เสียก่อน การคลี่แบบก่อนอื่นต้องทราบผลิตภัณฑ์
ที่ส าเร็จก่อนว่ามีรูปร่างลักษณะอย่างไร มีการประกอบยึดด้วยวิธีใดแล้วจึงน ามาวางแผนการคลี่และออกแบบ
รอยต่อ เช่น การคลี่ผลิตภัณฑ์รูปปริซึม (Prism) รูปท่อทรงกระบอก (Cylinder) รูปทรงพีระมิด (Pyramid)
และรูปกรวย (Cone) เป็นต้น ดังแสดงในรูป
รูปที่ 9.1 แสดงลักษณะการคลี่ของแผ่นคลี่รูปปริซึม ท่อทรงกระบอก พีระมิด และกรวย
ที่มา : นริศ ศรีเมฆ ,2545 หน้า 284
จากวิธีการคลี่ภาพของผลิตภัณฑ์รูปร่างต่างๆสามารถแบ่งวิธีการคลี่ได้ ดังนี้
1. การคลี่อย่างง่าย (Simple Development)
2. การคลี่ด้วยเส้นรัศมี (Radial Line Development)
3. การคลี่ด้วยเส้นขนาน (Parallel Line Development)
4. การคลี่ด้วยวิธีการสร้างเส้นเป็นสามเหลี่ยม (Triangulation Line Development)
รหัสวิชา
วิชา งานเชื่อมและโลหะแผ่นเบื้องต้น ใบเนื้อหา
2100 - 1005
เรื่อง การเขียนแบบแผ่นคลี่ สัปดาห์ที่ 17-18 แผ่นที่ 2
9.1.1 การออกแบบแผ่นคลี่อยู่ในชิ้นงานเดียวกัน
ตัวอย่างงานที่ตักขยะซึ่งออกแบบแผ่นคลี่ให้อยู่ในชิ้นเดียวกันส่วนฐานของชิ้นงาน จะติดอยู่กับส่วนล าตัว
เป็นงานชิ้นเดียวกัน ใช้การพับเข้าตะเข็บล็อกด้านข้าง พับขอบงานสองชั้น ท าให้กล่องมีความแข็งแรงสูง แต่จะ
ยุ่งยากในการเขียนแบบ การตัดควรตัดด้วยเครื่องจะท าให้รอยตัดเรียบกว่าการตัดด้วยกรรไกร การพับขอบงาน
สองชั้นด้วยเครื่องพับ การพับเข้าตะเข็บล็อกด้วยมือบนแท่นขึ้นรูป ชิ้นงานที่ออกแบบด้วยวิธีนี้ควรเป็นงานที่ไม่
มีความซับซ้อนรูปทรงสี่เหลี่ยมจะง่ายส าหรับการประกอบขึ้นรูป การออกแบบแผ่นคลี่งานให้อยู่ในชิ้นเดียวกัน
ใช้พื้นที่ส าหรับชิ้นงานมากท าให้สิ้นเปลืองวัสดุในส่วนเศษตัดทิ้งไปบางส่วนและท าให้การผลิตต่อหน่วยต้องใช้
เวลามากกว่าการออกแบบงานแบบแยกชิ้น
รูปที่ 9.2 แสดงการออกแบบแผ่นคลี่ที่ตักขยะให้อยู่ในชิ้นงานเดียวกัน
ที่มา : dingnews.techsakon.ac.th/e-learning/product/content/2-5.swf
9.1.2 การออกแบบแผ่นคลี่แบบแยกชิ้น
การออกแบบแผ่นคลี่แบบแยกชิ้นส่วนนี้ ท าให้การพับขึ้นรูปประกอบสามารถท าได้ง่ายและรวดเร็ว แต่
ผลิตภัณฑ์มีความแข็งแรงลดลง ซึ่งอาจออกแบบเป็น 2 ชิ้น หรือ 3 ชิ้นประกอบตัวอย่างงานกระป๋องสี่เหลี่ยมมี
หูซึ่งแยกแบบแผ่นคลี่ออกเป็น 3 ชิ้น ประกอบด้วยชิ้นที่ 1 ล าตัว ชิ้นที่ 2 ก้นชิ้นฐาน ชิ้นที่ 3 หูจับ ดังแสดงใน
รูป
รหัสวิชา
วิชา งานเชื่อมและโลหะแผ่นเบื้องต้น ใบเนื้อหา
2100 - 1005
เรื่อง การเขียนแบบแผ่นคลี่ สัปดาห์ที่ 17-18 แผ่นที่ 3
รูปที่ 9.3 แสดงการออกแบบกระป๋องสี่เหลี่ยมมีหูแบบแยกชิ้น
ที่มา : dingnews.techsakon.ac.th/e-learning/product/content/2-5.swf
9.2 วัสดุอุปกรณ์เขียนแบบ
ก่อนที่เราจะเริ่มเขียนแบบจ าเป็นอย่างยิ่งที่เราจะต้องมีความรู้เกี่ยวกับอุปกรณ์เครื่องมือตลอดจนวิธีการ
ใช้งานให้ดีเสียก่อน ทั้งนี้เพื่อให้ผลงานเรียบร้อยอย่างรวดเร็วและเป็นการประหยัดเวลาในการท างานตลอดจน
การรักษาเครื่องมือให้มีสภาพดีอยู่เสมอได้นานเพราะเครื่องมือในการเขียนแบบต่าง ๆ มีราคาแพง เครื่องมือที่
จะกล่าวต่อไปนี้จะกล่าวแต่เครื่องมือที่จ าเป็นส าหรับนักเรียนเท่านั้นส าหรับช่างเขียนแบบจริงจะต้องมีมากกว่า
นี้ เครื่องมือและอุปกรณ์ที่จ าเป็นมีดังต่อไปนี้
9.2.1 กระดาษเขียนแบบ
กระดาษเขียนแบบ เป็นวัสดุงานที่ใช้ส าหรับบันทึกรูปภาพงานเขียนแบบลงบนผิวกระดาษ เพื่อใช้
เป็นเครื่องมือสื่อสารถ่ายทอดแบบงานระหว่างช่างผู้เขียนแบบกับช่างผู้ผลิตชิ้นงานตามแบบงาน กระดาษที่ใช้
ในงานเขียนแบบมีอยู่ 2 ชนิด คือกระดาษเขียนแบบธรรมดากับกระดาษไขซึ่งกระดาษไขใช้ส าหรับการน าไป
พิมพ์เขียวท าส าเนามาตรฐานขนาดกระดาษเขียนแบบกระดาษเขียนแบบมีอยู่หลายขนาดผู้เขียนสามารถเลือก
ใช้ขนาดกระดาษแต่ละขนาดตามความเหมาะสม ตามมาตรฐาน DIN 476 ได้ก าหนดขนาดกระดาษหลักไว้ 7
ขนาด คือ a0 A1 A2 A3 A4 A5 และA6 โดยกระดาษขนาด A0 เป็นขนาดกระดาษที่มีขนาดโตที่สุดมีพื้นที่
รวม 1 ตารางเมตร ลักษณะรูปร่างสี่เหลี่ยมผืนผ้ามีสัดส่วนความกว้างต่อความยาวเป็น 1 ต่อ รูท 2โดยขนาด
กระดาษที่เล็กลงไปในแต่ละระดับจะมีพื้นที่เพียงครึ่งของระดับบน ดังในตารางข้างล่างนี้
รหัสวิชา
วิชา งานเชื่อมและโลหะแผ่นเบื้องต้น ใบเนื้อหา
2100 - 1005
เรื่อง การเขียนแบบแผ่นคลี่ สัปดาห์ที่ 17-18 แผ่นที่ 4
ตารางที่ 9.1 แสดงพื้นที่ขนาดกระดาษเขียนแบบตามมาตรฐาน DIN 476
ขนาดมาตรฐาน ขนาดกระดาษ ขนาดพื้นที่เขียนแบบ
กว้าง x ยาว (มม.) กว้าง x ยาว (มม.)
A0 841 x 1,189 831 x 1,179
A1 594 x 841 584 x 831
A2 420 x 594 410 x 584
A3 297 x 420 287 x 410
A4 210 x 297 200 x 287
A5 148 x 210 138 x 200
A6 105 x 148 95 x 138
รูปที่ 9.4 แสดงขนาดกระดาษเขียนแบบ
ที่มา : dingnews.techsakon.ac.th/e-learning/product/content/2-5.swf
9.2.2 บรรทัดฉากสามเหลี่ยม
โดยปกติฉากสามเหลี่ยม 1 ชุด จะประกอบด้วย 2 อัน คือ
1. ฉากที่มีมุม 45, 45, 90
2. ฉากที่มีมุม 30, 60, 90
รหัสวิชา
วิชา งานเชื่อมและโลหะแผ่นเบื้องต้น ใบเนื้อหา
2100 - 1005
เรื่อง การเขียนแบบแผ่นคลี่ สัปดาห์ที่ 17-18 แผ่นที่ 5
รูปที่ 9.5 แสดง ฉากที่มีมุม 45, 45, 90
ที่มา : dingnews.techsakon.ac.th/e-learning/product/content/2-5.swf
รูปที่ 9.6 แสดงฉากที่มีมุม 30, 60, 90
ที่มา : dingnews.techsakon.ac.th/e-learning/product/content/2-5.swf
รูปที่ 9.7 แสดงฉากที่ปรับองศาได้
ที่มา : dingnews.techsakon.ac.th/e-learning/product/content/2-5.swf
9.2.3 ดินสอ
ดินสอแบ่งเป็น 2 ชนิดตามลักษณะ
1. ดินสอเปลือกไม้
รหัสวิชา
วิชา งานเชื่อมและโลหะแผ่นเบื้องต้น ใบเนื้อหา
2100 - 1005
เรื่อง การเขียนแบบแผ่นคลี่ สัปดาห์ที่ 17-18 แผ่นที่ 6
รูปที่ 9.8 แสดงดินสอไม้
ที่มา : dingnews.techsakon.ac.th/e-learning/product/content/2-5.swf
1. ดินสอเปลี่ยนไส้ได้
รูปที่ 9.9 แสดงดินสอเปลี่ยนไส้ได้
ที่มา : dingnews.techsakon.ac.th/e-learning/product/content/2-5.swf
9.2.4 ปากกาเขียนแบบ
เป็นเครื่องมือที่ใช้ส าหรับการขีดเขียนเส้นลงในกระดาษไขลักษณะคล้ายปากกาหมึกซึม เส้นที่
เขียนจะได้ความหนาของเส้นตามมาตรฐาน มีหลายขนาดตั้งแต่ 0.13, 0.18, 0.25, 0.35, 0.5, 0.7, 1.0, 1.4
และ 2 .0 มิลลิเมตร ส าหรับงานเขียนแบบทั่วไปจะนิยมใช้กลุ่มเส้น 0.5 ซึ่งจะใช้ปากกาเขียนแบบจ านวน 3
ด้าม คือปากกาขนาด 0.5, 0.35 และ
0.25 มิลลิเมตร
รูปที่ 9.9 แสดงปากกาเขียนแบบ
ที่มา : dingnews.techsakon.ac.th/e-learning/product/content/2-5.swf
รหัสวิชา
วิชา งานเชื่อมและโลหะแผ่นเบื้องต้น ใบเนื้อหา
2100 - 1005
เรื่อง การเขียนแบบแผ่นคลี่ สัปดาห์ที่ 17-18 แผ่นที่ 7
9.3 วิธีการเขียนแบบแผ่นคลี่
9.3 1 การเขียนแบบแผ่นคลี่อย่างง่าย (Simple development)
เป็นวิธีการคลี่ที่ง่าย ขั้นแรก ควรร่างแบบส่วนฐานของผลิตภัณฑ์นั้นก่อน จากนั้นจึงคลี่ออกทาง
ด้านข้างทั้ง 4ด้าน โดยทั่วไปจะใช้คลี่ผลิตภัณฑ์ที่ไม่ซับซ้อน เช่น ผลิภัณฑ์รูปกล่อง จานและถาด ซึ่งมีลักษณะ
รูปสี่เหลี่ยม เป็นต้น ดังแสดงในรูป
รูปที่ 9.10 แสดงลักษณะของผลิตภัณฑ์ที่ใช้ในการคลี่ด้วยวิธีการคลี่ (Simple Development)
ที่มา : นริศ ศรีเมฆ ,2545 หน้า 285
9.3.2 การเขียนแบบแผ่นคลี่ด้วยเส้นขนาน (Parallel Line Development)
การคลี่แบบด้วยวิธีนี้จะใช้วิธีการลากเส้นขนาน จะใช้การคลี่ด้วยวิธีกับชิ้นงานที่มีลักษณะเป็นแท่ง
ปริซึม (Prism) ปริซึมตัดเฉียงงานทรงกระบอก (Cylinder) และทรงกระบอกตัดเฉียงดังแสดงในรูป
รหัสวิชา
วิชา งานเชื่อมและโลหะแผ่นเบื้องต้น ใบเนื้อหา
2100 - 1005
เรื่อง การเขียนแบบแผ่นคลี่ สัปดาห์ที่ 17-18 แผ่นที่ 8
รูปที่ 9.11 แสดงลักษณะของผลิตภัณฑ์ที่ใช้วิธีการคลี่ด้วยเส้นขนาน
ที่มา : นริศ ศรีเมฆ ,2545 หน้า 290
วิธีการคลี่ข้องอมุมฉาก 3 ชิ้น (Three-Piece Elbow)
รูปที่ 9.12 แสดงการคลี่ข้องอมุมฉาก
ที่มา : นริศ ศรีเมฆ ,2545 หน้า 291
รหัสวิชา
วิชา งานเชื่อมและโลหะแผ่นเบื้องต้น ใบเนื้อหา
2100 - 1005
เรื่อง การเขียนแบบแผ่นคลี่ สัปดาห์ที่ 17-18 แผ่นที่ 9
วิธีการคลี่ท่อชิ้นที่ 1
1. แบ่งวงกลมหรือความโตของท่อออกเป็น 12 ส่วนเท่าๆกัน
2. คลี่ท่อชิ้นที่ 1 มีความยาวเท่ากับ 12 ส่วน จากข้อ 1
3. ลากเส้นขนานจากรอยตัดเฉียงของท่อ
4. ก าหนดจุดตัด และใช้บรรทัดโค้งทาบจุดตัดนั้น ดังแสดงในรูป
รูปที่ 9.13 แสดงการคลี่ข้อต่อ
ที่มา : นริศ ศรีเมฆ ,2545 หน้า 291
5. ท าการคลี่ท่อชิ้นที่ 2 และ 3 เช่นเดียวกับการคลี่ท่อชิ้นที่ 1 หรือใช้วิธีการถ่ายขนาด aa’, bb’ และ
cc’ จากภาพด้านหน้าได้ ดังแสดงในรูป
วิธีการคลี่ท่อทรงกระบอก
รูปที่ 9.14 แสดงการคลี่ท่อทรงกระบอก
ที่มา : นริศ ศรีเมฆ ,2545 หน้า 292
การประกอบยึดกันด้วยตะเข็บ
การเขียนแบบแผ่นคลี่ผลิตภัณฑ์ชิ้นหนึ่งๆ นั้น เพื่อให้ได้แบบแผ่นคลี่ที่สมบูรณ์ สามารถน าไปขึ้นรูป
ประกอบเป็นผลิตภัณฑ์ได้ งานโลหะแผ่นบางไม่สามารถต่อยึดกันได้ด้วยวิธีการต่อชนที่นิยมใช้ต่อยึดกัน
โดยทั่วไป นิยมต่อยึดกันด้วยตะเข็บเกย (Lap Seam) ตะเข็บล็อก (Groove Seam) และตะเข็บสองชั้น
(Double Seam) เป็นต้น ดังแสดงในรูป
รหัสวิชา
วิชา งานเชื่อมและโลหะแผ่นเบื้องต้น ใบเนื้อหา
2100 - 1005
เรื่อง การเขียนแบบแผ่นคลี่ สัปดาห์ที่ 17-18 แผ่นที่ 10
รูปที่ 9.15 แสดงการเผื่อตะเข็บต่อเกย
ที่มา : นริศ ศรีเมฆ ,2545 หน้า 292
รูปที่ 9.16 แสดงการเผื่อตะเข็บล็อก
ที่มา : นริศ ศรีเมฆ ,2545 หน้า 292
สูตร ระยะเผื่อของตะเข็บ (Groove Seam) =2w/2 (W = ความกว้างตะเข็บ)
ต้องการตะเข็บกว้าง 5 มม.
แทนค่าสูตร = (3×5)/2 =7.5 มม.
ดังนั้น ควรเผื่อขอบงานเพื่อท าตะเข็บล็อก ข้างละ 7.5 มม. แต่พับตะเข็บที่ระยะ 5 มม. น ามาเกี่ยวกัน
และย้ าด้วยเครื่องมือย้ าตะเข็บ (Hand Grove)
วิธีการคลี่ผลิตภัณฑ์รูปทรงกระบอกตัดเฉียง
รหัสวิชา
วิชา งานเชื่อมและโลหะแผ่นเบื้องต้น ใบเนื้อหา
2100 - 1005
เรื่อง การเขียนแบบแผ่นคลี่ สัปดาห์ที่ 17-18 แผ่นที่ 11
รูปที่ 9.17 แสดงการคลี่แบบทรงกระบอกตัดเฉียงด้วยวิธีเส้นขนาน
ที่มา : นริศ ศรีเมฆ ,2545 หน้า 293
วิธีการคลี่ผลิตภัณฑ์รูปปริซึมสี่เหลี่ยมตัดเฉียง
รูปที่ 9.18 แสดงการคลี่แบบรูปปริซึมมสี่เหลี่ยมตัดเฉียงด้วยวิธีเส้นขนาน
ที่มา : นริศ ศรีเมฆ ,2545 หน้า 293
9.3.3 การเขียนแบบแผ่นคลี่ด้วยเส้นรัศมี
การเขียนแบบแผ่นคลี่ด้วยรัศมี ให้หาแผ่นคลี่ของงานประเภทกรวยหรือปิรามิด ซึ่งเป็นงานที่เส้นขอบ
รูปทั้งสองด้าน เมื่อต่อออกไปแล้วจะไปบรรจบหรือพบกัน เรียกว่า จุดยอด (Apex) ซึ่งจะมีจุดเดียวไม่ว่าฐานจะ
เป็นอย่างไร เราจะต้องใช้จุดยอดนี้เป็นจุดเริ่มเขียน
รหัสวิชา
วิชา งานเชื่อมและโลหะแผ่นเบื้องต้น ใบเนื้อหา
2100 - 1005
เรื่อง การเขียนแบบแผ่นคลี่ สัปดาห์ที่ 17-18 แผ่นที่ 12
รูปที่ 9.19 แสดงการคลี่ผลิตภัณฑ์รูปกรวยกลมตัดเฉียงด้วยเส้นรัศมี
ที่มา : นริศ ศรีเมฆ ,2545 หน้า 288
รหัสวิชา
วิชา งานเชื่อมและโลหะแผ่นเบื้องต้น ใบเนื้อหา
2100 - 1005
เรื่อง การเขียนแบบแผ่นคลี่ สัปดาห์ที่ 17-18 แผ่นที่ 13
วิธีการคลี่พีระมิดสี่เหลี่ยมจัตุรัสตัดเฉียงด้วยเส้นรัศมี (Radial Line Development Pyramid)
รูปที่ 9.20 แสดงการคลี่ผลิตภัณฑ์พีระมิดตัดเฉียงด้วยเส้นรัศมี
ที่มา : นริศ ศรีเมฆ ,2545 หน้า 289
9.3.4 การเขียนแบบแผ่นคลี่ด้วยวิธีการสร้างเส้นเป็นสามเหลี่ยม (Triangulation Line
Development)
เป็นการคลี่โดยการสร้างเส้นให้เป็นรูปสามเหลี่ยม เพิ่มความยาวของแผ่นคลี่ไปเรื่อยๆจนกระทั่งมี
ความยาวครบตามแบบและขนาดของผลิตภัณฑ์ ปกติจะใช้วิธีการคลี่ด้วยวิธีนี้กับการคลี่ผลิตภัณฑ์ที่มีลักษณะ
แปลกๆ เช่น ท่อลดจากเหลี่ยมเป็นกลม (Square to Round) ท่อลดจากสี่เหลี่ยมเป็นหกเหลี่ยม(Square to
Hexagon) ท่อลดจากสี่เหลี่ยมเป็นสี่เหลี่ยมหมุนกลับด้าน (Square to Revolved Square) ท่อลดจาก
สี่เหลี่ยมเป็นแปดเหลี่ยม (Square to Octagonal) ฝาครอบดูดควัน (smoke Hood) และกรวยกลมเยื้องศูนย์
(Offset Cone) เป็นต้น ดังแสดงในรูป
รหัสวิชา
วิชา งานเชื่อมและโลหะแผ่นเบื้องต้น ใบเนื้อหา
2100 - 1005
เรื่อง การเขียนแบบแผ่นคลี่ สัปดาห์ที่ 17-18 แผ่นที่ 14
รูปที่ 9.21 แสดงผลิตภัณฑ์ที่ใช้วิธีการคลี่ด้วยการสร้างเส้นสามเหลี่ยม
ที่มา : นริศ ศรีเมฆ ,2545 หน้า 294
วิธีการคลี่ท่อลดสี่เหลี่ยมเป็นกลม (Development of a Square to Round)
รูปที่ 9.22 แสดงวิธีการคลี่ท่อลดสี่เหลี่ยมเป็นวงกลมด้วยวิธีการสร้างเส้นสามเหลี่ยม
ที่มา : นริศ ศรีเมฆ ,2545 หน้า 295
รหัสวิชา
วิชา งานเชื่อมและโลหะแผ่นเบื้องต้น ใบเนื้อหา
2100 - 1005
เรื่อง การเขียนแบบแผ่นคลี่ สัปดาห์ที่ 17-18 แผ่นที่ 15
การคลี่ท่อลดสี่เหลี่ยมเป็นสี่เหลี่ยมหมุนกลับด้าน (Development of a Square to Revolved Square)
ประกอบด้วยสามเหลี่ยมเล็ก 4 รูป และสามเหลี่ยมใหญ่ 4 รูป
รูปที่ 9.23 แสดงการคลี่ท่อลดสี่เหลี่ยมหมุนกลับด้านด้วยวิธีการสร้างเส้นสามเหลี่ยม
ที่มา : นริศ ศรีเมฆ ,2545 หน้า 295
การคลี่ท่อลดสี่เหลี่ยมเป็นหกเหลี่ยม (Development of a Square to Hexagon)
รูปที่ 9.24 แสดงการคลี่ท่อลดสี่เหลี่ยมเป็นหกเหลี่ยมด้วยวิธีการสร้างเส้นสามเหลี่ยม
ที่มา : นริศ ศรีเมฆ ,2545 หน้า 295
วิธีคลี่ท่อลดจากสี่เหลี่ยมเป็นแปดเหลี่ยม (Development of a Square to Octagonal)
รูปที่ 9.25 แสดงการคลี่ท่อลดสี่เหลี่ยมเป็นแปดเหลี่ยมด้วยวิธีการสร้างเส้นสามเหลี่ยม
ที่มา : นริศ ศรีเมฆ ,2545 หน้า 296
รหัสวิชา
วิชา งานเชื่อมและโลหะแผ่นเบื้องต้น ใบเนื้อหา
2100 - 1005
เรื่อง การเขียนแบบแผ่นคลี่ สัปดาห์ที่ 17-18 แผ่นที่ 16
การเผื่อขนาดของแผ่นคลี่เพื่อท าตะเข็บหรือขดลวด (Allowance Seam and Wire Edge)
การสร้างผลิตภัณฑ์โลหะแผ่น จะต้องเขียนแผ่นคลี่ (Development) ของผลิตภัณฑ์นั้นๆ แผ่นคลี่เมื่อ
พับขึ้นรูปและท าการประกอบยึด ขนาดจะต้องไม่เปลี่ยนแปลงไปจากขนาดจริงของผลิตภัณฑ์ที่ได้ออกแบบไว้
ดังนั้นเพื่อให้ได้แผ่นที่สมบูรณ์ (Completed Development) จะต้องมีการเผื่อตะเข็บหรือเผื่อการเข้าขอบ
ลวดลงบนแผ่นคลี่ก่อนการขึ้นรูป ดังแสดงในรูป
การเผื่อตะเข็บเกยท่อ (Lap Seam)
รูปที่ 9.26 แสดงการเผื่อตะเข็บเกยของท่อ
ที่มา : นริศ ศรีเมฆ ,2545 หน้า 296
การเผื่อตะเข็บเกยกล่อง
รูปที่ 9.27 แสดงการเผื่อตะเข็บเกยกล่องเหลี่ยม
ที่มา : นริศ ศรีเมฆ ,2545 หน้า 297
รหัสวิชา
วิชา งานเชื่อมและโลหะแผ่นเบื้องต้น ใบเนื้อหา
2100 - 1005
เรื่อง การเขียนแบบแผ่นคลี่ สัปดาห์ที่ 17-18 แผ่นที่ 17
การเผื่อขอบชั้นเดียว (Single Hem) กล่องหรือถาด
รูปที่ 9.28 แสดงการพับขอบชั้นเดียวของกล่องหรือถาด
ที่มา : นริศ ศรีเมฆ ,2545 หน้า 297
รูปที่ 9.29 แสดงการเผื่อพับขอบชั้นเดียวและการเผื่อตะเข็บเกยของแผ่นคลี่รูปกล่องหรือถาด
ที่มา : นริศ ศรีเมฆ ,2545 หน้า 297
รูปที่ 9.30 แสดงการบากมุมในการเผื่อพับขอบสองชั้น (Double Seam)
ที่มา : นริศ ศรีเมฆ ,2545 หน้า 297
รหัสวิชา
วิชา งานเชื่อมและโลหะแผ่นเบื้องต้น ใบเนื้อหา
2100 - 1005
เรื่อง การเขียนแบบแผ่นคลี่ สัปดาห์ที่ 17-18 แผ่นที่ 18
ใช้ส าหรับงานที่ต้องการความแข็งแรงมากกว่าการพับขอบชั้นเดียว ซึ่งจะพบเห็นกันบ่อยๆ ในการท า
ด้ามจับของกรวย กระป๋อง หรือเครื่องใช้ต่างๆ
การเผื่อแผ่นคลี่ในการเข้าขอบลวด
รูปที่ 9.31 แสดงการเผื่อเข้าขอบลวดบนแผ่นคลี่ของกล่องหรือถาด
ที่มา : นริศ ศรีเมฆ ,2545 หน้า 298
รูปที่ 9.32 แสดงการเข้าขอบลวดในผลิตภัณฑ์ต่างๆ
ที่มา : นริศ ศรีเมฆ ,2545 หน้า 298
วิชา งานเชื่อมและโลหะแผ่นเบื้องต้น จ านวน 20 นาที
แบบประเมินผลการเรียน
เรื่อง การเขียนแบบแผ่นคลี่ แผ่นที่ 1
ค าสั่ง จงบอกว่ารูปภาพที่เห็นเป็นการคลี่ผลิตภัณฑ์รูปทรงใด
1. …………………………………………….
2. …………………………………………….
3. …………………………………………….
4. …………………………………………….
วิชา งานเชื่อมและโลหะแผ่นเบื้องต้น จ านวน 20 นาที
แบบประเมินผลการเรียน
เรื่อง การเขียนแบบแผ่นคลี่ แผ่นที่ 2
ค ำชี้แจง ท าเครื่องหมาย หน้าข้อความที่ถูกต้อง และเครื่องหมาย หน้าข้อความที่ไม่ถูกต้อง
…… 1. กระดาษ A4 มีขนาด210 x 297 มม.
…… 2. บรรทัดฉากสามเหลี่ยม จะประกอบด้วย 2 อัน คือ ฉากที่มีมุม 45, 45, 90ฉากที่มีมุม 30, 60, 90
…… 3. Simple Development หมายถึง การเขียนแบบแผ่นคลี่ด้วยเส้นขนาน
…… 4. Parallel Line Development หมายถึง จุดยอด
…… 5. การประกอบยึดกันด้วยตะเข็บ ที่นิยมต่อยึดกันด้วยตะเข็บเกย ตะเข็บล็อก และตะเข็บสองชั้น
…… 6. ระยะเผื่อของตะเข็บ (Groove Seam) =2w/2 (W = ความกว้างตะเข็บ)
…… 7. Apex หมายถึง การคลี่อย่างง่าย
…… 8. Radial Line Development Pyramid หมายถึง วิธีการคลี่พีระมิดสี่เหลี่ยมจัตุรัสตัดเฉียงด้วยเส้นรัศมี
…… 9. Triangulation Line Development หมายถึง การเขียนแบบแผ่นคลี่ด้วยวิธีการสร้างเส้นเป็น
สามเหลี่ยม
…… 10. Allowance Seam and Wire Edge หมายถึง การเผื่อขนาดของแผ่นคลี่เพื่อท าตะเข็บหรือขดลวด
วิชา งานเชื่อมและโลหะแผ่นเบื้องต้น จ านวน 20 นาที
เฉลยแบบประเมินผลการเรียน
เรื่อง การเขียนแบบแผ่นคลี่ แผ่นที่ 1
ค าสั่ง
1. ปริซึม
2. ท่อทรงกระบอก
3. พีระมิด
4. กรวย
วิชา งานเชื่อมและโลหะแผ่นเบื้องต้น จ านวน 20 นาที
เฉลยแบบประเมินผลการเรียน
เรื่อง การเขียนแบบแผ่นคลี่ แผ่นที่ 2
ค ำชี้แจง ท าเครื่องหมาย หน้าข้อความที่ถูกต้อง และเครื่องหมาย หน้าข้อความที่ไม่ถูกต้อง
1. กระดาษ A4 มีขนาด210 x 297 มม.
2. บรรทัดฉากสามเหลี่ยม จะประกอบด้วย 2 อัน คือ ฉากที่มีมุม 45, 45, 90ฉากที่มีมุม 30, 60, 90
3. Simple Development หมายถึง การเขียนแบบแผ่นคลี่ด้วยเส้นขนาน
4. Parallel Line Development หมายถึง จุดยอด
5. การประกอบยึดกันด้วยตะเข็บ ที่นิยมต่อยึดกันด้วยตะเข็บเกย ตะเข็บล็อก และตะเข็บสองชั้น
6. ระยะเผื่อของตะเข็บ (Groove Seam) =2w/2 (W = ความกว้างตะเข็บ)
7. Apex หมายถึง การคลี่อย่างง่าย
8. Radial Line Development Pyramid หมายถึง วิธีการคลี่พีระมิดสี่เหลี่ยมจัตุรัสตัดเฉียงด้วยเส้นรัศมี
9. Triangulation Line Development หมายถึง การเขียนแบบแผ่นคลี่ด้วยวิธีการสร้างเส้นเป็น
สามเหลี่ยม
10. Allowance Seam and Wire Edge หมายถึง การเผื่อขนาดของแผ่นคลี่เพื่อท าตะเข็บหรือขดลวด
ใบงานฝึกปฏิบัติ
ใบงานที่ 1 หน่วยที่ 7
วิชางาน เชื่อมและโลหะแผ่นเบื้องต้น จ านวน 4 คาบ
ชื่องาน การตัดตรงด้วยกรรไกร ผู้สอน ขันติ สุมังสะ
วัตถุประสงค์
1. เขียนแบบลงบนแผ่นงานได้อย่างถูกต้อง
2. ตัดงานตามแบบด้วยกรรไกรตัดตรงได้อย่างถูกต้อง
ขั้นตอนการปฏิบัติงาน วัสดุ / อุปกรณ์
ล าดับขั้นตอนการท างาน 1. บรรทัดเหล็ก
1. จัดเตรียมเครื่องมือให้พร้อม 2. เหล็กขีด
2. ตัดแผ่นเหล็กอาบสังกะสี เบอร์ 30 ให้ได้ ขนาด 3. ฉากผสม
80 x 80 mm. ด้วยเครื่องตัด 4. กรรไกรตัดตรง
3. ร่างแบบงานตามแบบที่ได้รับมอบหมาย
4. ตรวจสอบความถูกต้อง 5. ค้อนไม้
5. วางแผนการตัดว่าควรตัดส่วนใดก่อน 6. แผ่นเหล็กอาบสังกะสี
6. ท าการตัดด้วยกรรไกรตัดตรง
7. ตบแต่งรอยตัดด้วยค้อนไม้
7. ส่งตรวจ
ข้อควรระวัง : ควรใช้เครื่องมือให้ถูกประเภท , ห้ามใช้เหล็กขีดตอกลงบนชิ้นงานโดยเด็ดขาด
แบบประเมินผลการปฏิบัติงาน
ชื่อ............................................... สกุล........................................... วันที่ปฏิบัติงาน.............../............./..............
ระดับ ปวช. ....... กลุ่ม........ แผนกช่าง.................................................................รหัส………………………………….
ชื่องาน การตัดตรงด้วยกรรไกร
ระดับคะแนน
รายการตรวจ 3 4 5 คะแนนที่ได้
ปานกลาง ค่อนข้างดี ดี
1. การร่างแบบ
2. การตัดมุมฉาก
3. การตัดมุมแหลม
4. ความเรียบร้อยสวยงามโดยรวม
5. พฤติกรรมขณะปฏิบัติงาน
รวม 25
ข้อเสนอแนะ
..............................................................................................................................................................................
..............................................................................................................................................................................
ลงชื่อ.......................................ผู้ตรวจ
(......................................................)
วันที่........./........./..........
ใบงานฝึกปฏิบัติ
ใบงานที่ 2 หน่วยที่ 7
วิชางาน เชื่อมและโลหะแผ่นเบื้องต้น จ านวน 4 คาบ
ชื่องาน การตัดโค้งด้วยกรรไกร ผู้สอน ขันติ สุมังสะ
วัตถุประสงค์
1. เขียนแบบลงบนแผ่นงานได้อย่างถูกต้อง
2. ตัดงานตามแบบด้วยกรรไกรตัดตรงได้อย่างถูกต้อง
ขั้นตอนการปฏิบัติงาน วัสดุ / อุปกรณ์
ล าดับขั้นตอนการท างาน 1. บรรทัดเหล็ก
1. จัดเตรียมเครื่องมือให้พร้อม 2. เหล็กขีด
2. ตัดแผ่นเหล็กอาบสังกะสี เบอร์ 30 ให้ได้ ขนาด 3. ฉากผสม
140 x 140 mm. ด้วยเครื่องตัด 4. กรรไกรตัดตรง
3. ร่างแบบงานตามแบบที่ได้รับมอบหมาย
4. ตรวจสอบความถูกต้อง 5. ค้อนไม้
5. วางแผนการตัดว่าควรตัดส่วนใดก่อน 6. แผ่นเหล็กอาบสังกะสี
6. ท าการตัดด้วยกรรไกรตัดโค้ง 7. วงเวียน
7. เคาะตบแต่งชิ้นงานให้เรียบ
8. ส่งตรวจ
ข้อควรระวัง : ห้ามใช้วงเวียนตรอกลงบนแผ่นโลหะโดยเด็ดขาด
แบบประเมินผลการปฏิบัติงาน
ชื่อ............................................... สกุล........................................... วันที่ปฏิบัติงาน.............../............./..............
ระดับ ปวช. ....... กลุ่ม........ แผนกช่าง.................................................................รหัส………………………………….
ชื่องาน การตัดโค้งด้วยกรรไกร
ระดับคะแนน
รายการตรวจ 3 4 5 คะแนนที่ได้
ปานกลาง ค่อนข้างดี ดี
1. การร่างแบบ
2. การตัดโค้ง
3. การตัดย้ายโค้ง
4. ความเรียบร้อยสวยงามโดยรวม
5. พฤติกรรมขณะปฏิบัติงาน
รวม
25
ข้อเสนอแนะ
..............................................................................................................................................................................
..............................................................................................................................................................................
ลงชื่อ.......................................ผู้ตรวจ
(......................................................)
วันที่........./........./..........
ใบงานฝึกปฏิบัติ
ใบงานที่ 3 หน่วยที่ 7
วิชางาน เชื่อมและโลหะแผ่นเบื้องต้น จ านวน 4 คาบ
ชื่องาน การพับขอบและการเข้าตะเข็บ ผู้สอน ขันติ สุมังสะ
วัตถุประสงค์
1. จ าแนกชนิดและประเภทของโลหะแผ่นได้
2. บอกหน้าที่การท างานของเครื่องมือและเครื่องจักรขึ้นรูปงานโลหะแผ่นได้
3. ปฏิบัติงานโลหะแผ่นได้
ขั้นตอนการปฏิบัติงาน วัสดุ / อุปกรณ์
ล าดับขั้นตอนการท างาน 1. 1บรรทัดเหล็ก
1. เตรียมเครื่องมอในกาพับ-ขอบและย้ าตะเข็บให้ 2. เหล็กขีด
พร้อม 3. ฉากผสม
2. ตัดแผ่นเหล็กให้ได้ขนาด 100x50จ านวน 2 แผ่น 4. กรรไกรตัดโค้ง
3. ค านวนการเผื่อตะเข็บ 5. ค้อนไม้
4. ร่างแบบส าหรับพับขอบและตะเข็บ 6. แผ่นเหล็กอาบสังกะสีเบอร์ 30
5. ตรวจความถูกต้องของแบบงาน 7. เครื่องตัดโลหะแผ่น
6. พับขอบและพับชิ้นงานเพื่อท าตะเข็บ 8. ค้อนหัวกลม
7. ใช้ค้อนไม้ตบแต่งรอยเกี่ยวของตะเข็บ 9. เครื่องย้ าตะเข็บ
8. ตรวจความเรียบร้อย ส่งตรวจ
ข้อควรระวัง : ควรใช้เครื่องมือให้ถูกประเภท , ห้ามใช้เหล็กขีดตอกลงบนชิ้นงานโดยเด็ดขาด
แบบประเมินผลการปฏิบัติงาน
ชื่อ............................................... สกุล........................................... วันที่ปฏิบัติงาน.............../............./..............
ระดับ ปวช. ....... กลุ่ม........ แผนกช่าง.................................................................รหัส………………………………….
ชื่องาน การพับขอบและการเข้าตะเข็บ
ระดับคะแนน
รายการตรวจ 3 4 5
ปานกลาง ค่อนข้างดี ดี คะแนนที่ได้
1. การตรียมงาน
2. การพับขอบชั้นเดียว
3. การพับขอบสองชั้น
4. การท าตะเข็บ Groove Seam
5. ความเรียบร้อยสวยงานโดยรวม
6. พฤติกรรมขณะปฏิบัติงาน
รวม
30
ข้อเสนอแนะ
..............................................................................................................................................................................
..............................................................................................................................................................................
ลงชื่อ.......................................ผู้ตรวจ
(......................................................)
วันที่........./........./..........
ใบงานฝึกปฏิบัติ
ใบงานที่ 4 หน่วยที่ 7
วิชางาน เชื่อมและโลหะแผ่นเบื้องต้น จ านวน 4 คาบ
ชื่องาน การพับตะเข็บสองชั้น ผู้สอน ขันติ สุมังสะ
วัตถุประสงค์
1. จ าแนกชนิดและประเภทของโลหะแผ่นได้
2. บอกหน้าที่การท างานของเครื่องมือและเครื่องจักรขึ้นรูปงานโลหะแผ่นได้
3. ปฏิบัติงานโลหะแผ่นได้
ขั้นตอนการปฏิบัติงาน วัสดุ / อุปกรณ์
ล าดับขั้นตอนการท างาน 1. 1บรรทัดเหล็ก
1. เตรียมเครื่องมอในกาพับ-ขอบและย้ าตะเข็บให้ 2. เหล็กขีด
พร้อม 3. ฉากผสม
2. ตัดแผ่นเหล็กให้ได้ขนาด 100x50จ านวน 2 แผ่น 4. กรรไกรตัดโค้ง
3. ค านวนการเผื่อตะเข็บ 5. ค้อนไม้
4. ร่างแบบส าหรับพับขอบและตะเข็บ 6. แผ่นเหล็กอาบสังกะสีเบอร์ 30
5. ตรวจความถูกต้องของแบบงาน 7. เครื่องตัดโลหะแผ่น
6. พับขอบและพับชิ้นงานเพื่อท าตะเข็บ 8. ค้อนหัวกลม
7. ใช้ค้อนไม้ตบแต่งรอยเกี่ยวของตะเข็บ 9. เครื่องย้ าตะเข็บ
8. ตรวจความเรียบร้อย ส่งตรวจ
มอบหมาย………………………………………………………… ส่งงาน…………………………………………………………….
แบบประเมินผลการปฏิบัติงาน
ชื่อ............................................... สกุล........................................... วันที่ปฏิบัติงาน.............../............./..............
ระดับ ปวช. ....... กลุ่ม........ แผนกช่าง.................................................................รหัส………………………………….
ชื่องาน การพับตะเข็บสองชั้น
ระดับคะแนน
รายการตรวจ 3 4 5 คะแนนที่ได้
ปานกลาง ค่อนข้างดี ดี
1. การตรียมงาน
2. การพับขอบชั้นเดียว
3. การพับขอบสองชั้น
4. การท าตะเข็บ Groove Seam
5. ความเรียบร้อยสวยงานโดยรวม
6. พฤติกรรมขณะปฏิบัติงาน
รวม
30
ข้อเสนอแนะ
..............................................................................................................................................................................
..............................................................................................................................................................................
ลงชื่อ.......................................ผู้ตรวจ
(......................................................)
วันที่........./........./..........
ใบงานฝึกปฏิบัติ
ใบงานที่ 5 หน่วยที่ 7
วิชางาน เชื่อมและโลหะแผ่นเบื้องต้น จ านวน 4 คาบ
ชื่องาน การท ากล่องสี่เหลี่ยม ผู้สอน ขันติ สุมังสะ
วัตถุประสงค์
1. บอกวัสดุในงานขึ้นรูปโลหะได้
2. บอกการเขียนแผ่นคลี่แต่ละประเภทได้อย่างถูกต้อง
3. สามารถปฏิบัติงานโลหะแผ่นการท ากล่องสี่เหลี่ยมได้
ขั้นตอนการปฏิบัติงาน วัสดุ / อุปกรณ์
ล าดับขั้นตอนการท างาน 1. 1บรรทัดเหล็ก
1.จัดเตรียมอุปกรณ์ในการท างานให้พร้อม 2. เหล็กขีด
2.ตัดแผ่นเหล็กอาบสังกะสีขนาด 50 x 215 มม. 3. วงเวียนเหล็ก
เพื่อท าล าตัวกล่อง และติดชิ้นก้นกล่อง ขนาด 70 x 4. กรรไกรตัดตรง
70 มม. 5. ค้อนไม้
3. เขียนแบบแผ่นคลี่แบบแผ่นโลหะ 6. แผ่นเหล็กอาบสังกะสีเบอร์ 30
4. ตรวจสอบความถูกต้องของแบบ 7. เครื่องพับโลหะแผ่น
5. ตัดส่วนที่ไม่ต้องการออกด้วยกรรไกร 8. คีมปากแบน
6. พับขึ้นรูปตัวกล่องและพับขอบ 9. เครื่องย้ าตะเข็บ
7. พับขึ้นรูปชิ้นงานก้นกล่อง
8. น าล าตัวกล้องและชิ้นก้นกล่องมาประกอบกัน
9. เคาะพับเพื่อท าตะเข็บสองชั้นก้นกระป๋อง จะได้รูป
กระเบื้องสี่เหลี่ยมที่ต้องการ
10. ตกแต่งชิ้นงานและดูความเรียบร้อย
11. ส่งงานให้อาจารย์ตรวจ
ข้อควรระวัง : ก่อนการใช้เครื่องพับต้องมีการตรวจสอบว่าพร้อมใช้งานและท าการล็อกทุกครั้งที่ใช้งาน
แบบประเมินผลการปฏิบัติงาน
ชื่อ............................................... สกุล........................................... วันที่ปฏิบัติงาน.............../............./..............
ระดับ ปวช. ....... กลุ่ม........ แผนกช่าง.................................................................รหัส………………………………….
ชื่องาน การท ากล่องสี่เหลี่ยม
ระดับคะแนน
รายการตรวจ 3 4 5 คะแนนที่ได้
ปานกลาง ค่อนข้างดี ดี
1. การร่างแบบ
2. การพับขอบ (Hem)
3. การเคาะพับตะเข็บก้นกระป๋อง
4. การพับตะเข็บสองชั้น
5. ขนาดก้นกระป๋อง 50x50 มม.
6. ความสูง 40 มม.
7. ความเรียบร้อยสวยงานโดยรวม
8. พฤติกรรมขณะปฏิบัติงาน
รวม
40
ข้อเสนอแนะ
..............................................................................................................................................................................
..............................................................................................................................................................................
ลงชื่อ.......................................ผู้ตรวจ
(......................................................)
วันที่........./........./..........
ใบงานฝึกปฏิบัติ
ใบงานที่ 6 หน่วยที่ 6
วิชางาน เชื่อมและโลหะแผ่นเบื้องต้น จ านวน 4 คาบ
ชื่องาน งานเชื่อมจุดหาระยะอาร์ก ผู้สอน ขันติ สุมังสะ
วัตถุประสงค์
1. เชื่อมจุกระยะอาร์กได้อย่างถูกต้อง
2. ปรับเครื่องเชื่อมปรับกระแสไฟได้อย่างถูกต้อง
3. ใช้ชุดอุปกรณ์ปฏิบัติงานได้อย่างถูกต้อง
ขั้นตอนการปฏิบัติงาน วัสดุ / อุปกรณ์
ล าดับขั้นตอนการท างาน 1. ชิ้นงานเหล็กขนาด 50x100 หนา 5 มม.
1. จัดเตรียมเครื่องมือให้พร้อม 2. ลวดเชื่อมไฟฟ้า 2.6 มม.
2. ตรวจเช็คเครื่องเชื่อม 3. เครื่องเชื่อม
3. เปิดเครื่องเชื่อมปรับกระแสไฟที่ 60 Amp 4. หน้ากาก
4. ร่างแบบตรงต าแหน่งที่จะเชื่อม
5. เชื่อมจุดหาระยะอาร์ก ที่เหมาะสม 3 แถว 5 จุด 5. ค้อนเคาะสแลค
6. เคาะสแลค 6. ถุงมือหนัง
7. ท าความสะอาดชิ้นงาน 7. ชุดหนัง
7. ส่งตรวจ 8. คีมจับงานร้อน
9. แปรงลวด
ข้อควรระวัง : อย่าหยอกล้อขณะปฏิบัติงาน, ห้ามใช้ถุงมือหนังจับงานร้อนโดยตรง
แบบประเมินผลการปฏิบัติงาน
ชื่อ............................................... สกุล........................................... วันที่ปฏิบัติงาน.............../............./..............
ระดับ ปวช. ....... กลุ่ม........ แผนกช่าง.................................................................รหัส………………………………….
ชื่องาน งานเชื่อมจุดหาระยะอาร์ก
ระดับคะแนน
รายการตรวจ 3 4 5 คะแนนที่ได้
ปานกลาง ค่อนข้างดี ดี
1. การเตรียมงาน
2. ระยะของการอาร์ก
3. มุมองศาลวดเชื่อม
4. การใช้เครื่องมืออุปกรณ์
5. การใช้อุปกรณ์ป้องกันอันตราย
6. ความสะอาดชิ้นงาน
7. ความเรียบร้อยสวยงานโดยรวม
8. พฤติกรรมขณะปฏิบัติงาน
รวม
40
ข้อเสนอแนะ
..............................................................................................................................................................................
..............................................................................................................................................................................
ลงชื่อ.......................................ผู้ตรวจ
(......................................................)
วันที่........./........./..........
ใบงานฝึกปฏิบัติ
ใบงานที่ 7 หน่วยที่ 6
วิชางาน เชื่อมและโลหะแผ่นเบื้องต้น จ านวน 4 คาบ
ชื่องาน การเชื่อมไฟฟ้าเริ่มต้นอาร์กและเดินแนวช่วงสั้น ๆ ผู้สอน ขันติ สุมังสะ
วัตถุประสงค์
1. อธิบายเกี่ยวกับความหมายของการเชื่อมไฟฟ้าได้อย่างถูกต้อง
2. แนะน าคุณลักษณะเครื่องมือและอุปกรณ์งานเชื่อมไฟฟ้าได้
3. สามารถปฏิบัติการเชื่อมไฟฟ้าเริ่มต้นอาร์ก และเดินแนวช่วงสั้นๆได้
ขั้นตอนการปฏิบัติงาน วัสดุ / อุปกรณ์
ล าดับขั้นตอนการท างาน 1. ชิ้นงานเหล็กขนาด 50x100 หนา 5 มม.
1. จัดเตรียมเครื่องมือให้พร้อม 2. ลวดเชื่อมไฟฟ้า 2.6 มม.
2. น าชิ้นงานวางบนโต๊ะเชื่อมบีบหัวจับลวดเชื่อม 3. เครื่องเชื่อม
3. เขี่ยลวดเชื่อมบนชิ้นงานไปมาให้เกิดการอาร์กโดยไม่ให้ 4. หน้ากาก
ลวดเชื่อมติดกับชิ้นงาน
4. ขณะเขี่ยพยายามควบคุมให้ปลายลวดเชื่อมเกิดการ 5. ค้อนเคาะสแลค
อาร์กแล้วให้ยกปลายลวดขึ้นประมาณ 3 มม. แช่ไว้อยู่ที่ 6. ถุงมือหนัง
เดิมอย่าให้ดับ ถ้าดับก็เขี่ยใหม่จนกระทั่งช านาญเริ่มต้น 7. ชุดหนัง
5. โดยวิธีเคาะ จ่อลวดเชื่อมลงบนผิวหน้างาน เคาะลวด 8. คีมจับงานร้อน
เชื่อมกับชิ้นงานเบา ๆ พอเกิดการอาร์กให้ยกขึ้นประมาณ 9. แปรงลวด
3 มม. อาร์กแช่ไว้ประมาณ 1-2 วินาที ฝึกจนช านาญ
6. เคาะสแลค
7. ท าความสะอาดชิ้นงาน
8. ส่งตรวจ
ข้อควรระวัง : อย่าหยอกล้อขณะปฏิบัติงาน, ห้ามใช้ถุงมือหนังจับงานร้อนโดยตรง
แบบประเมินผลการปฏิบัติงาน
ชื่อ............................................... สกุล........................................... วันที่ปฏิบัติงาน.............../............./..............
ระดับ ปวช. ....... กลุ่ม........ แผนกช่าง.................................................................รหัส………………………………….
ชื่องาน การเชื่อมไฟฟ้าเริ่มต้นอาร์กและเดินแนวช่วงสั้น ๆ
ระดับคะแนน
รายการตรวจ 3 4 5 คะแนนที่ได้
ปานกลาง ค่อนข้างดี ดี
1. การเตรียมงาน
2. การเริ่มต้นอาร์ก
3. ขนาดความโตของแนวเชื่อม
4. ความเที่ยงตรงของแนวเชื่อม
5. การใช้เครื่องมืออุปกรณ์
6. ความเรียบร้อยสวยงามโดยรวม
7. .ความสะอาดชิ้นงาน
8. พฤติกรรมขณะปฏิบัติงาน
รวม
40
ข้อเสนอแนะ
..............................................................................................................................................................................
..............................................................................................................................................................................
ลงชื่อ.......................................ผู้ตรวจ
(......................................................)
วันที่........./........./..........
ใบงานฝึกปฏิบัติ
ใบงานที่ 8 หน่วยที่ 6
วิชางาน เชื่อมและโลหะแผ่นเบื้องต้น จ านวน 4 คาบ
ชื่องาน การเชื่อมไฟฟ้าเดินแนวท่าราบ ผู้สอน ขันติ สุมังสะ
วัตถุประสงค์
1. ควบคุมบ่อหลอมเหลวระยะอาร์กและมุมลวดเชื่อมได้ถูกต้อง
2. เชื่อมเดินแนวท่าราบได้ถูกวิธี
ขั้นตอนการปฏิบัติงาน วัสดุ / อุปกรณ์
ล าดับขั้นตอนการท างาน 1. ชิ้นงานเหล็กขนาด 50x100 หนา 6 มม.
1. จัดเตรียมเครื่องมือให้พร้อม 2. ลวดเชื่อมไฟฟ้า 2.6 มม.
2. ตรวจเช็คเครื่องเชื่อม 3. เครื่องเชื่อม
3. เปิดเครื่องเชื่อมปรับกระแสไฟที่ 90 Amp 4. หน้ากาก
4. ขีดเส้นบนชิ้นงานตามยาวเป็นเส้นตรงทั้ง 3 เส้น
5. เริ่มต้นเชื่อมแนวที่ 1 จากซ้ายไปขวาโดยไม่ส่าย 5. ค้อนเคาะสแลค
ลวดเชื่อมตามแนวที่ขีดเส้นไว้ และแนวที่ 2,3 จนเต็ม 6. ถุงมือหนัง
6. เคาะสแลค 7. ชุดหนัง
7. ท าความสะอาดชิ้นงาน 8. คีมจับงานร้อน
7. ส่งตรวจ 9. แปรงลวด
ข้อควรระวัง : อย่าหยอกล้อขณะปฏิบัติงาน, ห้ามใช้ถุงมือหนังจับงานร้อนโดยตรง
แบบประเมินผลการปฏิบัติงาน
ชื่อ............................................... สกุล........................................... วันที่ปฏิบัติงาน.............../............./..............
ระดับ ปวช. ....... กลุ่ม........ แผนกช่าง.................................................................รหัส………………………………….
ชื่องาน การเชื่อมไฟฟ้าเดินแนวท่าราบ
ระดับคะแนน
รายการตรวจ 3 4 5 คะแนนที่ได้
ปานกลาง ค่อนข้างดี ดี
1. การเตรียมงาน
2. ขนาดความโตของแนวเชื่อม
3. มุมองศาลวดเชื่อม
4. การใช้เครื่องมืออุปกรณ์
5. ความเที่ยงตรงของแนวเชื่อม
6. ความสะอาดชิ้นงาน
7. ความเรียบร้อยสวยงานโดยรวม
8. พฤติกรรมขณะปฏิบัติงาน
รวม 40
ข้อเสนอแนะ
..............................................................................................................................................................................
..............................................................................................................................................................................
ลงชื่อ.......................................ผู้ตรวจ
(......................................................)
วันที่........./........./..........
ใบงานฝึกปฏิบัติ
ใบงานที่ 9 หน่วยที่ 4
วิชางาน เชื่อมและโลหะแผ่นเบื้องต้น จ านวน 4 คาบ
ชื่องาน การปรับเปลวไฟ ผู้สอน ขันติ สุมังสะ
รูปที่ 1 เปลวคาร์บูไรซิ่ง รูปที่ 2 เปลวนิวทรัล
รูปที่ 3 เปลวออกซิไดซิ่ง
วัตถุประสงค์
1. อธิบายวิธีการใช้งานของเครื่องมือและอุปกรณ์ในการเชื่อมแก๊สได้อย่างถูกต้อง
2. ปรับเปลวไฟในการเชื่อมแก๊สได้อย่างถูกต้องและปลอดภัย
3. สามารถปฏิบัติการปรับเปลวไฟได้
ขั้นตอนการปฏิบัติงาน วัสดุ / อุปกรณ์
ล าดับขั้นตอนการท างาน 1.ชุดเชื่อมแก๊ส
1. ตรวจสอบการท างานของอุปกรณ์ให้พร้อม ก่อนการใช้ 2. แว่นตาเชื่อมแก๊ส
งาน 3. อุปกรณ์จุดเปลวไฟ
2. เปิดวาล์วหัวถังและปรับความดันแก๊สตามขั้นตอน 4. คีมจับชิ้นงานร้อน
3. จุดเปลวไฟด้วยอุปกรณ์จุดเปลวไฟ 5. แปรงลวด
4. ปรับเปลวไฟคาร์บูไรซิง
5. ปรับเปลวนิวทรัล
6. ปรับเปลวออกซิไดซิง
ข้อควรระวัง : 1. ควรใส่แว่นตากรองแสงขณะท าการเชื่อมและไม่ควรใช้สายแก๊สพาดไหล่ 2. อย่าหยอก
ล้อเล่นกันขณะท าการเชื่อม 3. ก่อนการเชื่อมต้องสังเกตพื้นที่รอบข้างก่อนว่า มีถังแก๊ส ถังสี หรือกาน้ า อยู่ใน
บริเวณเชื่อมหรือไม่
แบบประเมินผลการปฏิบัติงาน
ชื่อ............................................... สกุล........................................... วันที่ปฏิบัติงาน.............../............./..............
ระดับ ปวช. ....... กลุ่ม........ แผนกช่าง.................................................................รหัส………………………………….
ชื่องาน การปรับเปลวไฟ
ระดับคะแนน
รายการตรวจ 3 4 5 คะแนนที่ได้
ปานกลาง ค่อนข้างดี ดี
1. การแต่งการในการปฏิบัติงาน
เชื่อม
2. การจัดเตรียม - วางอุปกรณ์
3. การจุดเปลวไฟ
4. การปรับเปลวคาร์บูไรซิง
5. การปรับเปลวนิวทรัล
6. การปรับเปลวออกซิไดซิง
7. การดับเปลวไฟ
8. พฤติกรรมขณะปฏิบัติงาน
รวม
40
ข้อเสนอแนะ
..............................................................................................................................................................................
..............................................................................................................................................................................
ลงชื่อ.......................................ผู้ตรวจ
(......................................................)
วันที่........./........./..........
ใบงานฝึกปฏิบัติ
ใบงานที่ 10 หน่วยที่ 4
วิชางาน เชื่อมและโลหะแผ่นเบื้องต้น จ านวน 4 คาบ
ชื่องาน งานเชื่อมแก๊สโดยไม่เติมลวดเชื่อมในต าแหน่งท่าราบ ผู้สอน ขันติ สุมังสะ
วัตถุประสงค์
1. ปฏิบัติงานเชื่อมแก๊สควบคุมบ่อหลอมละลายให้สม่ าเสมอได้
2. ปฏิบัติงานเชื่อมแก๊สโดยไม่เติมลวดเชื่อมในต าแหน่งท่าราบอย่างถูกต้องและปลอดภัย
ขั้นตอนการปฏิบัติงาน วัสดุ / อุปกรณ์
ล าดับขั้นตอนการท างาน 1. ชุดเชื่อมแก๊ส
1. ท าความสะอาดชิ้นงานเชื่อม 2. แว่นตาเชื่อมแก๊ส
2. ขีดแนวด้วยเหล็กขีดหรือใช้น าศูนย์ตอกให้เป็นรอย ตามความยาว 3. อุปกรณ์จุดเปลวไฟ
ของชิ้นงานจ านวน 3 แนว 4. คีมจับชิ้นงานร้อน
3. อุ่นชิ้นงานให้ทั่วแผ่น 5. เครื่องมือท าความสะอาดหัวทิพ
4. สร้างบ่อหลอมละลายที่ขอบงานทางขวามือ ควบคุมบ่อหลอม 6. แปรงลวด
ละลายให้ซึมลึกสม่ าเสมอ จนถึงขอบงานทางซ้ายมือ 7. ชิ้นงาน
5. สร้างบ่อหลมอละลายและควบคุมให้สม่ าเสมอจนครบทั้ง 3 แถว
ข้อควรระวัง : 1. ควรใส่แว่นตากรองแสงขณะท าการเชื่อมและไม่ควรใช้สายแก๊สพาดไหล่
2. อย่าหยอกล้อเล่นกันขณะท าการเชื่อม
3. ก่อนการเชื่อมต้องสังเกตพื้นที่รอบข้างก่อนว่า มีถังแก๊ส ถังสี หรือกาน้ า อยู่ในบริเวณเชื่อมหรือไม่
แบบประเมินผลการปฏิบัติงาน
ชื่อ............................................... สกุล........................................... วันที่ปฏิบัติงาน.............../............./..............
ระดับ ปวช. ....... กลุ่ม........ แผนกช่าง.................................................................รหัส………………………………….
ชื่องาน งานเชื่อมแก๊สโดยไม่เติมลวดเชื่อมในต าแหน่งท่าราบ
ระดับคะแนน
รายการตรวจ 3 4 5 คะแนนที่ได้
ปานกลาง ค่อนข้างดี ดี
1. ความสม่ าเสมอของการซึมลึก
2. ความเพียงพอของปริมาณความร้อน
3. ความสวยงามของเกล็ดที่เกิดจากการส่ายหัว
ทิพ
4. การเดินเป็นแนวตรงของบ่อหลอมละลาย
5. การควบคุมความร้อนหรือบ่อหลอมละลาย
ในช่วงใกล้สิ้นสุดแนวเชื่อม
6. พฤติกรรมขณะปฏิบัติงาน
7. ความสม่ าเสมอของการซึมลึก
8. ความเพียงพอของปริมาณความร้อน
รวม
40
ข้อเสนอแนะ
..............................................................................................................................................................................
..............................................................................................................................................................................
ลงชื่อ.......................................ผู้ตรวจ
(......................................................)
วันที่........./........./..........
วิจัยในชั้นเรียน
เรื่อง
การแก้ปัญหาการขาดทักษะปฏิบัติงานเชื่อมไฟฟ้า ของนักศึกษา
แผนกวิชาช่างไฟฟ้าก าลัง ปวช. ๒/๓ วิทยาลัยเทคนิคระยอง
โดยใช้วิธีแบบเพื่อนช่วยเพื่อน
ขันติ สุมังสะ
แผนกวิชาช่างเชื่อมโลหะ
ภาคการศึกษาที่ ๑ ปีการศึกษา ๒๕๖๒
วิทยาลัยเทคนิคระยอง ส านักงานคณะกรรการการอาชีวศึกษา
The words you are searching are inside this book. To get more targeted content, please make full-text search by clicking here.
Discover the best professional documents and content resources in AnyFlip Document Base.
Search