ການປ້ອງກັນ ແລະ ກັກກັນພືດ

1

2

ຄຳນຳ

ປະຈຸບັນປະຊາຄົມໂລກກໍາລັງໃຫ້ຄວາມສົນໃຈເລ່ືອງອາຫານປອດໄພ (Food Safety) ຫຼາຍຂຶ້ນ ເນ່ືອງຈາກ
ປັດໃຈ ຂອງສະພາບແວດລ້ອມທື່ເຊື່ອມໂຊມລົງຈົນໜ້າເປັນຫ່ວງບວກກັບການເພື່ມຂຶ້ນ ຂອງລາຍໄດ້ ປະຊາກອນ
ແລະ ຄວາມກ້າວໜ້າດ້ານເຕັກໂນໂລຊ ທື່ເຮັດໃຫ້ຄົນກ້າລົງທນ ແລະ ໃສ່ໃຈເລ່ືອງຄຸນນະພາບຊວິດ ຂອງຕົວເອງ
ຂະນະດຽວກັນຄວາມພະຍາຍາມ ຂອງປະເທດຜ້ນໍາເຂົຶ້າທັງຫຼາຍທ່ືໄຫຼໄປຕາມກະແສດ່ັງກ່າວ ເຊື່ິງມັກຈະຍົກປະເດັນ
ເລື່ອງສຸຂະພາບອະນາໄມ ຂອງປະຊາຊົນມາເປັນເຄື່ອງມຕ່ໍລອງ ເພ່ືອການກດກັນສິນຄ້າການກະເສດ ແລະ ອາຫານ
ຈາກປະເທດຜ້ສ່ົັງອອກ ຜົນກະທົບທື່ຕາມມາຢ່າງຫຼກເວຶ້ັນບ່ໍໄດ້ ຄພາກການຜະລິດໃນອຸດສາຫະກາໍ ການກະເສດ ຂອງ
ປະເທດຜສ້ ົັ່ງອອກເຫຼົ່ັານຶັ້ນ ເຊືິ່ງເປັນທຸລະກດິ ຕຶົນ້ ທາງທ່ືກ່ຽວຂ້ອງ ແລະ ສໍາພັນ ກບັ ຕ່ອງໂສ້ອາຫານທັງລະບົບປະເທດຜ້
ສັົງ່ ອອກຈ່ືງຈໍາເປນັ ຕ້ອງເລງ່ັ ປັບຕົວ ອກທງັ ການກໍານົດນະໂຍບາຍ ຂອງລດັ ຕ້ອງມການປັບປຸງໃຫ້ທັນການປ່ຽນແປງ
ຢຕ່ ະຫອຼ ດເວລາ.

ດັ່ງນຶ້ັນ; ປະເທດລາວຈ່ືງໃຫ້ຄວາມສໍາຄັນໃນການ ຊຸກຍ້ນະໂຍບາຍໃຫ້ປະເທດເຊ່ືິງກໍາລັງພັດທະນາເຂຶ້ົາສ່
ປະເທດ ສິນຄ້າການກະເສດ ເຊັ່ນ: ສາລລ້ຽງສດັ , ຖົ່ວັ ເຫອຼ ງ, ອອ້ ຍ, ມັນຕຶ້ົນ, ຢາງພາລາ, ໝາກນັດ, ລໍາໄຍ,ຖົວ່ັ ລຽນ,
ໄມ້ດອກໄມ້ປະດັບ ເປັນຕ້ົຶນ ແລະ ເປັນປະເທດນໍາເຂ້ຶົາສິນຄ້າການກະເສດເພື່ອມາຮັບໃຊ້ການກະເສດເປັນຕ້ົຶນແມ່ນ
ການປກ ແລະ ບລິໂພກ ດັ່ງນຶັ້ນ, ຈ່ືງຈໍາເປນັ ຢ່າງຍິື່ງທ່ືຈະຕ້ອງມການຄວບຄຸມ ແລະ ປ້ອງກັນສິນຄ້າການກະເສດ ເຂົຶ້າ
ມາໃນປະເທດ ແລະ ຈາກການລະບາດເຂ້ົຶາມາ ຂອງສັດຕພດບໍ່ໄດ້ເກດຂ້ຶນໂດຍບັງເອນແຕ່ຕິດເຂຶ້ົາມາກັບພດ ແລະ
ເປັນການຕຶັ້ງໃຈນໍາສັດຕພດເຂົຶ້າມາໃນປະເທດເພ່ືອວັດຖຸປະສົງຢ່າງໃດຢ່າງໜ່ືງ ແຕ່ຕໍ່ມາພາຍຫຼັງໄດ້ຫຼຸດອອກຈາກທ່ື
ຄວບຄຸມອອກໄປແຜ່ລະບາດຈ່ືງກ່ໍໃຫ້ເກດບັນຫາທາງການກະເສດ ໃນການປ້ອງກັນພະຍາດ ແລະສັດຕພດໃຫ້ມ
ປະສິດທິພາບຕາມຂໍ້ຕົກລົງທື່ ປະເທດ ພາຄສະມາຊິກຮວ່ ມຢ່ໃນອະນຸສັນຍາລະຫວ່າງປະເທດສົມຄວນທື່ຈະຂະຫຍາຍ
ການຄວບຄຸມ ແລະ ກັກພດໃຫ້ກວ້າງຂວາງອອກໄປອກທັງການນໍາເຂ້ຶົາ ຫຼ ສົັ່ງຜ່ານ ບ່ໍວ່າທາງບົກ ທາງນ້ໍາ ຫຼ ທາງ
ອາກາດ ເພ່ືອໃຫ້ການປ້ອງກັນພະຍາດ ແລະ ສັດຕພດໄດ້ຜົນ ສະນ້ຶັນ; ຈື່ງຈໍາເປັນທ່ືຈະຕ້ອງນໍາໃຊ້ຂ້ໍກົດໝາຍຫຼາຍ
ສະບັບໂດຍມເຫດຜົນ ແລະ ຫຼັກການໃນການກໍານົດມາດຕະການໃນການປ້ອງກັນ ແລະ ຄວບຄຸມການລະບາດ ຂອງ
ສດັ ຕພດ ທໃື່ ຫ້ເໝາະສມົ ແລະ ສອດຄ່ອງກັບສະພາບການໃນປະຈຸບນັ .

ເມ່ືອສັດຕພດທາງການກະເສດມຄວາມສໍາຄັນຕ່ໍເສດຖະກິດ ຂອງປະເທດ ແລະ ຄວາມເປັນຢ່ ຂອງ ປະຊາຊົນ
ເປັນຢ່າງຫຼາຍ ເພາະສັດຕພດ ໄດ້ກາຍເປັນປະເດັນສໍາຄັນຢ່າງຍ່ິືງໃນຂໍ້ເຈລະຈາຕ່ໍລອງການຄ້າຂາຍ ລະຫວ່າງປະເທດ
ອນັ ເກດຈາກກະແສຄວາມຕ້ອງການ ຂອງຜ້ບລິໂພກສ່ວນໃຫຍ່ໃນປະຈຸບັນ ທື່ຕ້ອງການສິນຄາ້ ອາຫານ ແລະ ກະເສດ
ທື່ມຄຸນນະພາບ ປອດໄພ ແລະ ຖກສຸຂະອະນາໄມ ຄະນະທ່ືບາງປະເທດໄດ້ຖໂອກາດໃຊ້ ເປນັ ເຄື່ອງມກດກນັ ທາງການ
ຄ້າຮບແບບໃໝ່ ດ້ວຍການກໍານົດມາດຕະຖານຄຸນນະພາບ ມາດຕະຖານສຸຂະອະນາໄມ ແລະ ສຸະອະນາໄມພດລວມ
ທັງເລ່ືອງ ຂອງສ່ິືງແວດລ້ອມ ເພ່ືອປົກປ້ອງຜ້ບລິໂພກ ຊາວກະສິກອນ ແລະ ລະບົບຄວາມ ໝັ້ຶນຄົງທາງອາຫານໃນ
ປະເທດ ຂອງຕົນ ເມື່ອປະເທດໄທມປະຊາກອນເຊິື່ງປະກອບອາຊບກະສິກອນຈໍານວນຫຼາຍ ພາກປະເທດໄທຕ້ອງ
ປະສົບກັບການກດກັນທາງການຄ້າອັນເນ່ືອງມາຈາກສິນຄ້າກະເສດມສັດຕພດ ຍ່ອມສ່ັົງຜົນໃຫ້ຊາວກະສິກອນຫຼາຍ
ລ້ານຄົນຕອ້ ງວ່າງງານ ແລະ ປະສົບພາວະຂາດທນຢ່າງແນ່ນອນ ເຊງ່ືິ ສ່ງັົ ຜົນ ເປັນບັນຫາແກສ່ ັງຄົມ ຫຼ ເມືອ່ ມສັດຕພດ
ບາງຊະນິດເຂຶົ້າມາທໍາລາຍພດບາງສ່ວນໃນທ້ອງຖິ່ືນ ຈໍາເປັນຕ້ອງໃຊ້ ເງິນນັບຮ້ອຍລ້ານບາດໃນການປ້ອງກັນກໍາຈັດ
ສັດຕພດນຶັ້ນໃຫ້ໝົດໄປ ແລະ ຫາກມສັດຕພດຕິດມາກັບພດ ນອກຈາກຈະສ້າງຄວາມເສຍຫາຍແກ່ພດແລ້ວ ຍັງສ້າງ
ຄວາມເສຍຫາຍຕຜ່ໍ ້ບລິໂພກພດນ້ນຶັ ໆ ແລະ ຍັງອາດຈະເຮດັ ໃຫ້ ເປັນອນັ ຕະລາຍຕໍ່ສຸຂະພາບອກດວ້ ຍ.

ດ່ັງນ້ັຶນ, ຈື່ງຈໍາເປັນຢ່າງຍິື່ງທ່ືຕ້ອງດໍາເນນການຄຶ້ົນຄວ້າເອກະສານກ່ຽວກັບການຄວບຄຸມ ແລະ ປ້ອງກັນສັດຕ
ພດ ເພ່ືອຫຼຸດລະດບັ ຄວາມເສຍຫາຍຈາກສັດຕພດທື່ມຕໍ່ຜົນຜະລິດ ເຊິ່ືງການປ້ອງກັນສັດຕພດນັຶ້ນມຄວາມສໍາຄນັ ຢ່າງ

3

ຍງ່ືິ ຕໍ່ປະເທດ ປຽບເໝອນຮຶ້ົວ ຂອງການກະສິກໍາ ໂດຍປ້ອງກັນບໍ່ໃຫ້ສັດຕພດທື່ສໍາຄັນຈາກຕ່າງປະເທດ ແຜ່ລະບາດ
ເຂຶົ້າມາໃນປະເທດ ຫຼ ປ້ອງກັນບ່ໍໃຫ້ສັດຕພດແຜ່ລະບາດຈາກແຫຼ່ງໜ່ືງໄປຍັງອກແຫຼ່ງໜື່ງໃນການດໍາເນນການປ້ອງ
ກັນ ແລະ ກໍາຈັດສັດຕພດມຫຼາກຫຼາຍວິທ ແລະ ການໃຊ້ກົດໝາຍເຂົຶ້າມາ ກ່ຽວຂ້ອງໃນການກວດພດສັດຕພດ
ຕະຫຼອດທັງທໍາການຄວບຄຸມການເຄ່ືອນຍ້າຍພດ ເປັນວິທປ້ອງກັນກໍາຈັດ ສັດຕພດທ່ືສໍາຄັນວິທໜ່ືງ ໂດຍມວັດຖຸ
ປະສົງເພ່ືອປ້ອງກັນບ່ໍໃຫ້ສັດຕພດທື່ສໍາຄັນຈາກຕ່າງປະເທດແຜ່ລະບາດໃນປະເທດມານໍາໃຊ້ເຂຶົ້າໃນການຮຽນການ
ສອນ.

ປ້ືມຄ່ມການສອນດັ່ງກ່າວນຶ້ ແມ່ນໄດ້ມການຮຽບຮຽງຈາກຫຼາຍເອກະສານທັງພາຍໃນ ແລະ ຕ່າງປະເທດ
ໃຫ້ສາມາດຕອບສະໜອງກບັ ຄວາມຕ້ອງການການຮຽນການສອນ ແລະ ຄວາມຕ້ອງການ ຂອງສັງຄົມປັດຈບຸ ັນ ແຕ່ກ່ໍ
ປາສະຈາກບ່ໍ ໄດ້ເຖິ ງຂໍ້ຂາດຕົກບົກ ຜ່ອງຕ່າງໆ ທື່ຍັ ງບ່ໍທັນ ສອດຄ່ອງເທ່ົັາທ່ືຄວ ນ ແລະ ໃ ນໂອກ າດນຶ້ທາງ
ສະຖາບັນພັດທະນາອາຊີວະສຶກສາ ພວກເຮົາຍິນດຮັບເອົາຄວາມຕໍານິຕິຊົມ ຈາກພາກສ່ວນຕ່າງໆ ທື່ກ່ຽວ ຂອງ ເພື່ອ
ມາປັບປຸງປມ້ື ຄ່ມເຫ້ັຼຶມນຶໃ້ ຫ້ຄບົ ຖວ້ ນ, ສົມບນເທອ່ື ລະກາ້ ວ.

ດ້ວຍຄວາມຮັກແພງ

4

ສຳລະບຳນ

ພຳກທີ I ກຳນປອ້ ງກັນ ແລະ ກກັ ກນັ ພືດ ................................................................................. 1
ບົດທີ 1ກຳນປ້ອງກັນ ແລະ ກັກກັນພືດ .................................................................................... 1

1.1 ຈຸດປະສົງ ........................................................................................................................ 1
1.2 ປະຫວດັ ຄວາມເປັນມາຂອງການກັກກັນພດ ............................................................................. 1
1.3 ການປອ້ ງກນັ ແລະ ກັກກັນພດ ............................................................................................. 1
1.4 ການກັກກັນພດມໄວ້ເພ່ອື ຫຍັງ.............................................................................................. 2
1.5 ຄວາມສາຄນັ ຂອງການກັກກນັ ພດ: ....................................................................................... 2
1.6 ການອະທບິ າຍຄໍາສັບ .......................................................................................................... 2
1.7 ນະໂຍບາຍ ຂອງລັດກ່ຽວກບັ ວຽກງານປ້ອງກັນ ແລະ ກກັ ກນັ ພດ ................................................... 6
1.8 ຫຼກັ ການກ່ຽວກັບວຽກງານປ້ອງກັນ ແລະ ກັກກນັ ພດ ................................................................. 6
1.9 ການກວດການຕິດສະຫາຼ ກຝຸນ່ , ຢາປາບສດັ ຕພດ ແລະ ເມັດພນັ ພດ. .............................................. 7

1.10 ຂອບເຂດການນໍາໃຊ້ກົດໝາຍ ............................................................................................ 8
1.11 ການຮວ່ ມມສາກົນ ......................................................................................................... 8
1.12 ໜວ່ ຍງານທ່ືກ່ຽວຂ້ອງກັບການຄວບຄຸມ ແລະ ປອ້ ງກນັ ສັດຕພດ................................................. 9
1.13 ອົງການມາດຕະຖານອາຫານລະຫວ່າງປະເທດ ......................................................................... 9
1.14 ກມົ ອາຫານ ແລະ ຢາ ..................................................................................................... 10
ບົດທີ 2 ກຳນປ້ອງກັນພືດ ..................................................................................................... 13
2.1 ກິດຈະການການປ້ອງກນັ ................................................................................................... 13
2.2 ການສາ້ ງບັນຊສັດຕພດຄວບຄມຸ ......................................................................................... 13
2.3 ການລາຍງານກ່ຽວກັບສດັ ຕພດ ........................................................................................... 14
2.4 ການວໄິ ຈສັດຕພດ............................................................................................................ 14
2.5 ການປະກາດເປັນເຂດລະບາດ ຂອງສັດຕພດຄວບຄຸມ ................................................................ 14
2.6 ການນໍາໃຊມ້ າດຕະການຄວບຄຸມໃນເຂດກກັ ກັນພດ ແລະ ເຂດກັນຊນົ .......................................... 15
2.7 ມາດຕະການສຸຂານາໄມພດ ................................................................................................ 15
2.8 ການຍົກເລກການປະກາດເປັນເຂດລະບາດ ຂອງສັດຕພດຄວບຄມຸ .............................................. 16
2.9 ແຫ່ງຼ ຜະລດິ ປອດສັດຕພດ, ສະຖານທ່ືຜະລດິ ປອດສັດຕພດ, ເຂດແພ່ລະບາດຕໍ່າ ຂອງສັດຕພດ ແລະ ເຂດ
ປອດສດັ ຕພດ ...................................................................................................................... 16
2.10 ການນໍາໃຊຢ້ າປາບສັດຕພດ .............................................................................................. 16
2.11 ປະເພດຢາປາບສດັ ຕພດ................................................................................................... 17
2.12 ຢາປາບສັດຕພດອັນຕະລາຍຮ້າຍແຮງ .................................................................................. 17
2.13 ຢາປາບສັດຕພດອນັ ຕະລາຍປານກາງ .................................................................................. 17
2.14 ຢາປາບສັດຕພດອນັ ຕະລາຍໜ້ອຍ ...................................................................................... 17
2.15 ຢາປາບສັດຕພດອັນຕະລາຍບໍມ່ ພິດກະທນັ ຫັນ....................................................................... 17
2.16 ບນັ ຊຢາປາບສັດຕພດ ..................................................................................................... 18
2.17 ການນໍາໃຊຊ້ ວະພາບປາບສັດຕພດ...................................................................................... 18
ບດົ ທີ 3 ກຳນກັກກັນພືດ ........................................................................................................ 20

5

3.1 ກດິ ຈະການການກກັ ກັນພດ ................................................................................................ 20
3.2 ການກໍານດົ ເງື່ອນໄຂການນໍາເຂຶົ້າພດ, ຜະລິດຕະພັນພດ ແລະ ວດັ ຖຸຕອ້ ງຄວບຄຸມ .............................. 20
3.3 ມາດຕະການສຸຂານາໄມພດສໍາລັບການນາໍ ເຂ້ົຶາ ......................................................................... 20
3.4 ການຂອະນຍຸ າດນໍາເຂຶ້ົາພດ.................................................................................................. 20
3.5 ການພຈິ າລະນາອະນຸຍາດນາໍ ເຂ້ົຶາ ........................................................................................... 21
3.6 ເອກະສານທ່ືຕ້ອງແຈ້ງ ....................................................................................................... 21
3.7 ການກວດກາການນໍາເຂຶາົ້ ................................................................................................... 21
3.8 ການນາໍ ເຂົຶ້າຜ່ານທາງໄປສະນ............................................................................................... 22
3.9 ການນາໍ ເຂົ້ຶາ ຕດິ ຕົວ ແລະ ພາຫະນະ ທເ່ື ດນທາງເຂຶ້ົາມາໃນ ສປປ ລາວ ........................................... 22
3.10 ເງື່ອນໄຂພາຍຫັງຼ ການນໍາເຂ້ົຶາວັດຖຸຕອ້ ງຄວບຄມຸ ທມ່ື ຄວາມສຽ່ ງສງ.............................................. 22
3.11 ການສ່ັງົ ອອກ ................................................................................................................ 23
3.12 ການສັົງ່ ອອກຕ່ໍ .............................................................................................................. 23
3.13 ການຢັ້ງື ຢນການສ່ງັົ ອອກ ແລະ ສັງ່ົ ອອກຕໍ່............................................................................. 23
3.14 ມາດຕະການສຸຂານາໄມພດ ສໍາລັບຊດຸ ສນິ ຄ້າສົັງ່ ຜາ່ ນ .............................................................. 23
3.15 ການຂອະນຸຍາດສງັ່ົ ຜ່ານ................................................................................................... 24
3.16 ການໄຂວັດສະດຸຫຸ້ມຫ່ໍ ແລະ ການຄຽ່ ນຖ່າຍ.......................................................................... 24
3.17 ການບໍາບັດ................................................................................................................... 24
3.18 ການກໍາຈັດ, ຂາ້ ເຊຶ້ອ ແລະ ອະນາໄມພາຫະນະ ....................................................................... 24
3.19 ອປຸ ະກອນ ແລະ ວດັ ສະດຸຫຸ້ມຫໍ່ທ່ນື ໍາເຂຶ້ົາ .............................................................................. 24
ບດົ ທີ 4 ທລຸ ະກິດກຳນປອ້ ງກນັ ແລະ ກຳນກກັ ກັນພືດ............................................................. 33
4.1 ການຂອະນຸຍາດດໍາເນນທຸລະກິດການປ້ອງກັນ ແລະ ການກັກກັນພດ .......................................... 33
4.2 ປະເພດທຸລະກິດການປ້ອງກນັ ແລະ ກັກກັນພດ ..................................................................... 33
4.3 ການບລິການວໄິ ຈສດັ ຕພດ............................................................................................... 33
4.4 ການບລກິ ານການປ້ອງກັນ ແລະ ການກໍາຈັດສັດຕພດ ............................................................. 33
4.5 ການນໍາເຂຶ້ົາ ແລະ ຈໍາໜ່າຍແນວພັນປອດສັດຕພດ, ຢາປາບສັດຕພດ, ຊວະພາບປາບສັດຕພດ ແລະ
ອຸປະກອນປ້ອງກັນພດ ............................................................................................................ 33
4.6 ການບລິການສຸຂະອະນາໄມພດສ່ັງົ ອອກ ............................................................................... 34
4.7 ໂຮງຮຽນວິຊາຊບ, ສນຝຶກອົບຮມົ ດ້ານການປ້ອງກັນ ແລະ ກັກກນັ ພດ ......................................... 34
4.8 ການໂຄສະນາກ່ຽວກັບການປອ້ ງກັນ ແລະ ການກັກກນັ ພດ....................................................... 34
4.9 ການສັ່ງໂຈະການດໍາເນນທຸລະກິດ....................................................................................... 34
4.10 ການຍົກເລກການດໍາເນນທຸລະກິດ ................................................................................... 34
4.11 ສິດ ແລະ ພັນທະ ຂອງຜດ້ ໍາເນນທລຸ ະກິດ .......................................................................... 35
4.12 ສິດ ແລະ ພນັ ທະ ຂອງເຈຶົ້າ ຂອງພຶ້ນທື່ ແລະ ເຈ້ຶົາ ຂອງພດ .................................................. 35
4.13 ຂໍ້ຫ້າມທ່ົັວໄປ ............................................................................................................. 36
4.14 ຂໍ້ຫາ້ ມສໍາລັບພະນັກງານ ແລະ ເຈຶົ້າໜ້າທື່ກກັ ກັນພດ ............................................................. 36
4.15 ຮບການແກໄ້ ຂຂ້ໍຂັດແຍ່ງ............................................................................................... 36
4.16 ການປະນປະນອມ ຫຼ ການໄກເ່ ກ່ຍ................................................................................... 37
4.17 ການແກໄ້ ຂທາງດາ້ ນບລິຫານ ......................................................................................... 37
4.18 ການແກ້ໄຂໂດຍອົງການແກ້ໄຂຂໍ້ຂັດແຍງ່ ທາງດ້ານເສດຖະກິດ................................................. 37
4.19 ການຕດັ ສິນ ຂອງສານປະຊາຊນົ ..................................................................................... 37

6

4.20 ການແກໄ້ ຂຂໍ້ຂັດແຍງ່ ທື່ມລກັ ສະນະສາກນົ ......................................................................... 37

ບດົ ທີ 5 ກຳນຄມຸ້ ຄອງ ແລະ ກວດກຳວຽກງຳນປອ້ ງກັນ ແລະ ກກັ ກນັ ພດື ................................. 38
5.1 ອົງການຄຸ້ມຄອງວຽກງານປອ້ ງກນັ ແລະ ກັກກນັ ພດ ................................................................. 38
5.2 ສິດ ແລະ ໜ້າທື່ ຂອງກະຊວງກະສິກໍາ ແລະ ປ່າໄມ້.................................................................. 38
5.3 ສິດ ແລະ ໜາ້ ທື່ ຂອງພະແນກກະສິກໍາ ແລະ ປ່າໄມ້ ແຂວງ, ນະຄອນຫຼວງ..................................... 39
5.4 ສິດ ແລະ ໜາ້ ທ່ື ຂອງຫອ້ ງການກະສິກໍາ ແລະ ປາ່ ໄມ້ ເມອງ, ເທດສະບານ, ນະຄອນ ........................ 40
5.5 ສິດ ແລະ ໜ້າທື່ ຂອງຈຸງານກະສິກໍາ ແລະ ປາ່ ໄມບ້ ້ານ ຂອງໜ່ວຍງານ ເສດຖະກິດ-ການເງິນບ້ານ......... 41
5.6 ສິດ ແລະ ໜາ້ ທື່ ຂອງດ່ານກັກກນັ ພດ................................................................................... 41
5.7 ສດິ ແລະ ໜ້າທ່ື ຂອງຂະແໜງການອ່ືນ ................................................................................. 42

ບົດທີ 6 ກຳນຄ້ມຄອງ ແລະ ກຳນນຳໃຊຢ້ ຳປຳບສັດຕພດື ......................................................... 43
6.1 ອະທິບາຍຄໍາສັບ .............................................................................................................. 43
6.2 ນະໂຍບາຍ ຂອງນະຄອນຫຼວງວຽງຈັນກ່ຽວກບັ ການຄມຸ້ ຄອງຢາປາບສັດຕພດ.................................. 43
6.3 ຂອບເຂດການນາໍ ໃຊ້ ........................................................................................................ 43
6.4 ຢາປາບສັດຕພດທອ່ື ະນຍຸ າດໃຫ້ນໍາໃຊ້ ແລະ ຫ້າມນໍາໃຊ້ ............................................................ 44
6.5 ການຈໍາໜ່າຍ (ຂາຍ) ຢາປາບສັດຕພດ.................................................................................. 44
6.6 ລະບຽບການນໍາເຂ້ຶົາຢາປາບສດັ ຕພດ..................................................................................... 45
6.7 ອົງການຄ້ມຸ ຄອງ ແລະ ການກວດກາຢາປາບສັດຕພດ................................................................ 46

ບົດທີ 7 ກຳນສົງ່ ເສີມ ແລະ ກຳນຄມຸ້ ຄອງຄຸນນະພຳບພືດ ....................................................... 51

7.1 ຈດຸ ປະສງົ ...................................................................................................................... 51
7.2 ນິຍາມ .......................................................................................................................... 51
7.3 ອະທິບາຍຄໍາສບັ ໃນຂຕໍ້ ົກລົງສະບບັ ນຶ້..................................................................................... 51
7.4 ນະໂຍບາຍ ຂອງລັດ ກ່ຽວກບັ ການສງົັ່ ເສມ, ຄ້ມຸ ຄອງຄນຸ ນະພາບພດ ແລະ ຜະລິດຕະພນັ ພດ ................ 52
7.5 ຫັຼກການພນຶ້ ຖານກ່ຽວກັບການສົ່ງັ ເສມ, ຄ້ມຸ ຄອງຄນຸ ນະພາບພດ ແລະ ຜະລິດຕະພນັ ພດ..................... 52
7.6 ມາດຕະຖານຄນຸ ນະພາບພດ ແລະ ການສົ່ັງເສມການຜະລິດພດສະອາດ........................................... 52
7.8 ການປົກປ້ອງຜ້ຜະລິດພດສະອາດ ......................................................................................... 53
7.9 ການປົກປ້ອງຜບ້ ລິໂພກ..................................................................................................... 54
7.10 ການສ່ງັົ ເສມການຈໍາໜ່າຍ................................................................................................ 54
7.11 ການສັ່ົງເສມການຈໍາໜ່າຍຢດ ແລະ ຜະລິດຕະພັນພດເພ່ືອສ່ງັົ ອອກສ່ຕະຫຼາດສາກົນ ......................... 54
7.12 ການກວດກາຢັ້ືງຢນຄຸນນະພາບພດ ແລະ ຜະລິດຕະພັນພດ ....................................................... 54
7.13 ສນຄນຸ ນະພາບພດ ຢ່ນະຄອນຫວຼ ງວຽງຈັນ........................................................................... 55

7.14 ສດິ ແລະ ໜ້າທື່ ຂອງສນຄນຸ ນະພາບພດ ແລະ ຜະລດິ ຕະພັນພດ ................................................ 55

7.15 ສິດ ແລະ ພັນທະ ຂອງຜ້ປະກອບການ ດ້ານພດ ແລະ ຜະລດິ ຕະພນັ ພດ........................................ 56

7.16 ສິດ ແລະ ໜ້າທື່ ຂອງອງົ ກອນມາດຖານກະສິກໍາວຽງຈັນ (ອ.ມ.ກ.ວ ຫຼ QIA) Quality Inspection
Agency of Vientiane Capital ............................................................................................ 56
7.17 ອງົ ການສ່ງົັ ເສມ ແລະ ຄຸ້ມຄອງຄຸນນະພາບພດ ....................................................................... 56
7.18 ສິດ ແລະ ໜາ້ ທື່ ຂອງອົງການສົງ່ັ ເສມ ແລະ ຄ້ມຸ ຄອງຄຸນນະພາບພດທາງກົງ................................. 57
7.20 ການກວດກາຄຸນນະພາບພດ ແລະ ຜະລິດຕະພັນພດ ............................................................... 58
7.21 ລາຍຮັບ ແລະ ລາຍຈ່າຍ .................................................................................................. 59
7.22 ຂຫໍ້ ້າມສໍາລບັ ຜ້ຜະລດິ , ຈໍາໜ່າຍ ແລະ ຜ້ບລິໂພກ................................................................... 59

7.23 ຂຫ້ໍ າ້ ມສໍາລັບຜປ້ ະກອບການຈໍາໜ່າຍພດ ແລະ ຜະລິດຕະພນັ ພດ................................................ 60

7.24 ຂ້ໍຫ້າມສໍາລັບຜ້ບລິໂພກ: ............................................................................................... 60

7

ບດົ ທີ 8 ກຳນປກົ ປ້ອງຜ້ຜະລດິ ທ່ີົໄດ້ຮບັ ຜນົ ກະທບົ ຈຳກກຳນນຳເຂົ້ຳສິນຄຳ້ ............................... 61

8.1 ການປົກປ້ອງຜ້ຜະລິດ ທໄື່ ດ້ຮັບຜົນກະທົບຈາກການນໍາເຂົ້ຶາສິນຄ້າ .................................................... 61
8.2 ການກໍານດົ ແລະ ການສບຫາຂມໍ້ ນກຽ່ ວກັບຄວາມເສຍຫາຍ .......................................................... 63
8.3 ມາດຕະການປກົ ປ້ອງຜ້ຜະລິດທ່ໄື ດ້ຮັບຜົນກະທບົ ຈາກການນໍາເຂາຶົ້ ສິນຄ້າ............................................ 66
8.4 ຂໍຫ້ າ້ ມ.............................................................................................................................. 69
8.5 ການຄມຸ້ ຄອງ ແລະ ການກວດກາ ............................................................................................ 70
ພຳກທີ II ມຳດຕະກຳນສຸຂະອະນຳໄມພືດ.............................................................................. 75
ບດົ ທີ 1 ມຳດຕະກຳນສຸຂະອະນຳໄມພືດ ສຳລບັ ກຳນສ່ົງອອກ ແລະ ສງ່ົ ອອກຕົ່ .......................... 75

ພືດ, ຜະລິດຕະພນັ ພດື ເເລະ ວັດຖຸຕ້ອງຄວບຄຸມ.................................................................... 75
1.1 ນຍິ າມ .......................................................................................................................... 75
1.2 ການອະທິບາຍຄາໍ ສັບ ........................................................................................................ 75
1.3 ການເຈລະຈາເຕັກນິກເປດີ ຕະຫຼາດ ....................................................................................... 76
1.4 ມາດຕະຖານ ເເລະ ເງື່ອນໄຂ ຂອງຄະນະຮັບຜິດຊອບເຈລະຈາເຕັກນິກເປດີ ຕະຫຼາດ.......................... 76
1.5 ສດິ ແລະ ໜາ້ ທ່ື ຂອງຄະນະຮັບຜິດຊອບເຈລະຈາເຕກັ ນິກເປີດຕະຫາຼ ດ ......................................... 77
1.6 ການຂນ້ຶ ທະບຽນສະຖານທື່ປະກອບການຜະລິດ ....................................................................... 77
1.7 ເງ່ອື ນໄຂການຂ້ຶນທະບຽນສະຖານທື່ປະກອບການຜະລິດ ............................................................ 78
1.8 ການຄຸ້ມຄອງ ສະຖານທ່ືປະກອບການຜະລິດ ສໍາລັບການສ່ົັງອອກ................................................. 78
1.9 ມາດຕະການານາໄມພດ ສາໍ ລບັ ສະຖານທື່ປະກອບການການຜະລິດ ພາຍຫັຼງ ຂນ້ຶ ທະບຽນ ................... 78
1.10 ການກວດກາສະຖານທປື່ ະກອບການຜະລດິ .......................................................................... 79
1.11 ການໂຈະ ຫຼ ຖອນໃບທະບຽນສະຖານທປ່ື ະກອບການຜະລດິ ..................................................... 79
1.12 ຂນ້ັຶ ຕອນ ການອອກໃບຢັື້ງຢນສຸຂະອະນາໄມພດ ສໍາລັບການສງັ່ົ ອອກ ແລະ ສົັງ່ ອອກຕ່ໍ .................... 80
1.13 ມາດຕະການປະຕບິ ັດ ສໍາລັບການສັົ່ງອອກທ່ືບ່ໍສອດຄ່ອງ .......................................................... 85
1.14 ມາດຕະການຕຜ່ໍ ລ້ ະເມດ ທ່ືບໍ່ຮ້າຍແຮງ ................................................................................ 85
1.15 ການກວດກາຄນໃໝ່...................................................................................................... 86
1.16 ການເກບັ ຮັກສາເອກະສານ ............................................................................................... 86
1.17 ການກວດກາຮວ່ ມກນັ ກັບຄ່ການຄ້າ.................................................................................. 86

ບດົ ທີ 2 ກຳນຫຸ້ມຫົ່ ແລະ ກຳນປະກອບຂ້ມົ ນໃນສະຫຳຼ ກ ....................................................... 88
2.1 ການຫມຸ້ ຫ່ໍ..................................................................................................................... 88
2.2 ການຕິດສະຫຼາກ.............................................................................................................. 88
2.3 ການກໍານົດດ່ານສງົັ່ ອອກ ................................................................................................... 90
2.4 ການກວດສອບຢ້ອນຫງັຼ .................................................................................................... 90

ບດົ ທີ 3 ຂຫົ້ ຳ້ ມ ..................................................................................................................... 91
3.1 ຂຫໍ້ ້າມທັົວ່ ໄປ................................................................................................................. 91
3.2 ຂ້ຫໍ ້າມສໍາລບັ ພະນັກງານ ແລະ ເຈ້ົຶາໜ້າທື່ກກັ ກັນພດ................................................................. 91
3.3 ການຄຸ້ມຄອງວຽກງານສັົງ່ ອອກ ແລະ ສັ່ງົ ອອກຕ່ໍພດ, ຜະລດິ ຕະພນັ ພດ ແລະ ວດັ ຖຸຕອ້ ງຄວບຄຸມ.......... 92
3.3 ສດິ ແລະ ໜ້າທື່ ຂອງ ກມົ ປກຝງັ ....................................................................................... 92
3.4 ສດິ ແລະ ໜາ້ ທ່ື ຂອງ ພະແນກກະສິກາໍ ແລະ ປ່າໄມ້ ແຂວງ, ນະຄອນຫວຼ ງ ................................... 94
3.5 ສດິ ແລະ ໜ້າທື່ ຂອງຫ້ອງການກະສິກໍາ ແລະ ປາ່ ໄມ້ ເມອງ, ເທດສະບານ ແລະ ນະຄອນຫຼວງ............. 94
3.6 ສດິ ແລະ ໜາ້ ທ່ື ຂອງ ດ່ານກກັ ກັນພດ ................................................................................ 95
3.7 ຄ່າທໍານຽມ ແລະ ຄາ່ ບລິການ ............................................................................................. 95

8

3.8 ການຈັດຕຶງ້ັ ປະຕບິ ັດ ......................................................................................................... 95

ບດົ ທີ 4 ແນວພນັ ພືດ ............................................................................................................ 97
4.1 ແນວພັນພດ ................................................................................................................... 97

4.2 ນຍິ າມສັບ...................................................................................................................... 97

4.3 ນະໂຍບາຍ ຂອງວຽກງານ ກ່ຽວກັບ ເມັດພັນພດ ..................................................................... 98
4.4 ຫຼັກການກ່ຽວກັບວຽກງານແນວພັນພດ................................................................................. 98
4.5 ຂອບເຂດການນໍາໃຊ້ ........................................................................................................ 98
4.6 ການຮວ່ ມມກບັ ສາກົນ...................................................................................................... 98
4.7 ປະເພດແນວພັນພດ ......................................................................................................... 99
4.8 ບນັ ຊແນວພນັ ພດ ............................................................................................................ 99
4.9 ການອະນຸລັກເຊຶ້ອພັນພດ................................................................................................... 99
4.10 ການສໍາຫຼວດ ແລະ ເຕົຶ້າໂຮມ ເຊ້ອຶ ພັນພດ. ......................................................................... 100
4.11 ການແລກປ່ຽນ ເຊຶ້ອພັນພດ ........................................................................................... 100
4.12 ການປະເມນ ເຊ້ອຶ ພັນພດ............................................................................................... 100
4.13 ຖານຂໍມ້ ນ ເຊອ້ຶ ພັນພດ ................................................................................................. 100
4.14 ການຄົຶນ້ ຄວ້າແນວພັນພດ .............................................................................................. 100
4.15 ການທົດສອບແນວພັນພດ ............................................................................................. 100
4.16 ການຂ້ນຶ ທະບຽນແນວພັນພດສົງ່ັ ເສມ................................................................................ 101
4.17 ແນວພັນພດທຍື່ ກົ ເວຶ້ັນການຂ້ຶນທະບຽນ............................................................................. 101
4.18 ເງ່ືອນໄຂການຂ້ນຶ ທະບຽນແນວພນັ ພດສ່ັງົ ເສມ..................................................................... 101
4.19 ເອກະສານ ປະກອບການຂ້ຶນທະບຽນ ................................................................................ 102
4.20 ການພິຈາລະນາຂນຶ້ ທະບຽນແນວພັນພດສັົ່ງເສມ .................................................................. 102
4.21 ການອອກໃບທະບຽນແນວພນັ ພດສົງັ່ ເສມຖາວອນ.............................................................. 102
4.22 ການຖອນໃບທະບຽນແນວພນັ ພດສງົ່ັ ເສມ ......................................................................... 102

4.23 ການຄວບຄມຸ ຄຸນນະພາບເມັດພັນພດ................................................................................ 103
4.24 ມາດຕະຖານຄຸນນະພາບເມດັ ພັນພດ ................................................................................. 103
4.25 ການຢງັື້ ຢນຄຸນນະພາບເມັດພນັ ພດ................................................................................... 103
4.26 ການກວດກາພນ້ຶ ທ່ືການຜະລິດເມັດພັນພດ......................................................................... 104
4.27 ການທົດສອບຄນຸ ນະພາບເມັດພັນພດຢຫ່ ້ອງວໄິ ຈ................................................................. 104
4.28 ການອອກໃບຢງ້ືັ ຢນຄຸນນະພາບເມັດພັນພດ........................................................................ 104
4.29 ສະຫາຼ ກ ແລະ ການຕິດສະຫຼາກ ....................................................................................... 104
4.30 ການເກັບຮັກສາ ແລະ ຂົນສົັ່ງ.......................................................................................... 104
4.31 ການໂຄສະນາ ............................................................................................................. 105
4.32 ການນາໍ ເຂົຶ້າເມດັ ພນັ ພດ................................................................................................. 105
4.33 ເງ່ືອນໄຂການດາໍ ເນນທລຸ ະກິດເມັດພັນພດ.......................................................................... 105
4.34 ເອກະສານປະກອບການຂອະນຍຸ າດ .................................................................................. 105
4.35 ການພິຈາລະນາກ່ຽວກັບການດໍາເນນທຸລະກິດເມດັ ພັນພດ...................................................... 106
3.36 ອາຍກຸ ານນໍາໃຊໃ້ ບອະນຍຸ າດດໍາເນນທລຸ ະກິດກ່ຽວກັບເມັດພັນພດ............................................ 106
4.37 ສິດ ແລະ ພນັ ທະ ຂອງຜ້ດໍາເນນທລຸ ະກິດເມັດພັນພດ........................................................... 106
4.38 ເງ່ອື ນໄຂການດາໍ ເນນທລຸ ະກິດເມັດພັນພດ.......................................................................... 106

9

4.39 ເອກະສານປະກອບການຂອະນຸຍາດ .................................................................................. 106
4.40 ການພິຈາລະນາກຽ່ ວກັບການດໍາເນນທຸລະກິດເມັດພນັ ພດ ...................................................... 107
4.41 ອາຍຸການນໍາໃຊ້ໃບອະນຸຍາດດໍາເນນທລຸ ະກິດກ່ຽວກັບເມດັ ພນັ ພດ............................................ 107
4.42 ສດິ ແລະ ພັນທະ ຂອງຜດ້ ໍາເນນທຸລະກິດເມດັ ພນັ ພດ........................................................... 107
4.43 ການໂຈະ ຫຼ ຖອນ ໃບອະນຍຸ າດດາໍ ເນນທຸລະກດິ ................................................................. 107
4.44 ອງົ ການຄຸ້ມຄອງ ແລະ ກວດກາ ວຽກງານແນວພັນພດ .......................................................... 108
4.45 ສິດ ແລະ ໜາ້ ທ່ື ຂອງກະຊວງກະສິກາໍ ແລະ ປ່າໄມ້.............................................................. 108
4.46 ສດິ ແລະ ໜາ້ ທ່ື ຂອງພະແນກກະສິກໍາ ແລະ ປ່າໄມ້ ຂຶ້ັນແຂວງ ............................................... 109
4.47 ສິດ ແລະ ໜາ້ ທ່ື ຂອງຫ້ອງການກະສິກໍາ ແລະ ປ່າໄມ້ ຂຶ້ັນເມອງ ............................................... 110
4.48 ສິດ ແລະ ໜ້າທື່ ຂອງຈງຸ ານກະສິກໍາ ແລະ ປາ່ ໄມ້ ຂອງໜວ່ ຍງານເສດຖະກິດ-ການເງນິ ບ້ານ ......... 110
4.49 ສິດ ແລະ ໜາ້ ທ່ືຂອງຂະແໜງການອນ່ື .............................................................................. 111
4.50 ເຈາົຶ້ ໜ້າທ່ືກວດກາແນວພັນພດ........................................................................................ 111
4.51 ສິດ ແລະ ໜ້າທ່ື ຂອງຂະແໜງການອ່ນື ............................................................................ 111
ບົດທີ 5 ຫຼກັ ກຳນພ້ືົນຖຳນກຽ່ ວກັບກຳນນຳໃຊ້ມຳດຕະກຳນສຸຂະອະນຳໄມ ແລະ ສຂຸ ະອະນຳໄມພດື
ເຂົ້ຳໃນກຳນຄຸມ້ ຄອງຜະລິດຕະພັນພືດ ແລະ ສັດ .................................................................. 113
5.1 ຈຸດປະສງົ .................................................................................................................... 113
5.2 ການອະທບິ າຍຄໍາສັບ ...................................................................................................... 113
5.3 ຫກັຼ ການຫກັຼ ການພນ້ຶ ຖານກ່ຽວກັບການນໍາໃຊ້ມາດຕະການດ້ານສຂຸ ະອະນາໄມ ແລະ ສຸຂະອະນາໄມພດມ
ດັ່ງນຶ້: ............................................................................................................................... 115
5.4 ຄວາມຈໍາເປັນ............................................................................................................... 115
5.5 ການອງໃສ່ຫຼັກຖານດ້ານວິທະຍາສາດ ................................................................................. 115
5.6 ຄວາມກມົ ກຽວ ............................................................................................................. 115
5.7 ການຮັບຮ້.................................................................................................................... 116
5.8 ການບຈ່ໍ ໍາແນກປະຕິບັດ ................................................................................................... 116
5.9 ຄວາມໂປ່ງໃສ.............................................................................................................. 116
5.10 ການຄວບຄມຸ , ການກວດກາ ແລະ ການຮັບຮອງ ................................................................ 116
5.11. ຄວາມສອດຄ່ອງກບັ ກົດໝາຍ, ລະບຽບການ ແລະ ສົນທິສັນຍາ .............................................. 117
5.13. ຫນາ້ ທື່ ຂອງຂະແໜງການກະສິກາໍ ແລະ ປ່າໄມ້ .................................................................. 117
5.14. ການຮວ່ ມມກັບຂະແໜງການສາທາລະນະສຸກ .................................................................... 118
5. 15. ການຮ່ວມມກບັ ຂະແໜງການອືນ່ ທ່ືກ່ຽວຂ້ອງ.................................................................... 118
5.16. ການພັດທະນາ, ປບັ ປຸງລະບົບມາດຕະການສຸຂະອະນາໄມ ແລະ ສຂຸ ະອະນາໄມພດ ........................ 119
ເອກະສຳນອຳ້ ງອີງ ............................................................................................................... 129

10

ພຳກທີ I
ກຳນປອ້ ງກັນ ແລະ ກກັ ກນັ ພືດ

ບດົ ທີ 1

ກຳນປອ້ ງກັນ ແລະ ກັກກັນພືດ

1.1 ຈດຸ ປະສງົ
ເພື່ອສະກັດກັຶ້ນການແຜ່ລະບາດ ຂອງສັດຕພດຢ່ພາຍໃນປະເທດ, ການແຜ່ລະບາດຈາກພາຍນອກເຂົຶ້າມາ

ສປປ ລາວ ແລະ ຈາກ ສປປ ລາວ ໄປສປ່ ະເທດອ່ືນ ແນໃສ່ຮັກສາສຂຸ ະນາໄມພດ, ປົກປັກຮກັ ສາສິື່ງແວດລ້ອມ, ຄ້ໍາ
ປະກັນສະບຽບອາຫານ ແລະ ຜະລິດເປັນສິນຄ້າໃຫ້ເພ່ືມຂຶ້ນທາງດ້ານປະລິມານ ແລະ ຄຸນນະພາບ ຕາມທິດກະສິກໍາ
ສະອາດ, ສຂຽວ ແລະ ຢນຍົງ, ເຊື່ອມໂຍງກັບພາກພ້ຶນ ແລະ ສາກົນ ປະກອບສ່ວນເຂຶ້ົາໃນການອໍານວຍຄວາມ
ສະດວກທາງດ້ານການຄ້າ, ປົກປັກຮັກສາ ແລະ ພັດທະນາປະເທດຊາດ. (ອງຕາມກົດໝາຍສະພາແຫ່ງຊາດ,
2016)

1.2 ປະຫວດັ ຄວຳມເປນັ ມຳຂອງກຳນກກັ ກັນພດື
ຄໍາວ່າ "Quarantine" ມາຈາກຄໍາພາສາລາແຕັງ "Quarantum" ມັນໄດ້ຖກນໍາໃຊ້ໃນເບ້ຶອງຕົຶ້ນເປັນ

"Quarantine". ທ່ືເກດຈາກການລະບາດດ້ວຍພະຍາດຮ້າຍແຮງທື່ເດນທາງມາຈາກຕ່າງປະເທດເຊ່ັນ: ພະຍາດ
ອກັ ເສບປອດ, ໄຂ້ເຫອຼ ງ, ແລະ ອ່ືນໆ. ສະມາຊິກພະນກັ ງານ ແລະ ຜໂ້ ດຍສານຈະຖກບັງຄບັ ໃຫຢ້ ່ໃນກໍາປ່ນັ ທ່ືຖກຕັດ
ອອກນອກຝ່ັງເປັນເວລາດົນນານ. ດົນພທ່ືພະຍາດນຶອ້ າດຕິດມາກັບພະນັກງານໃນເຮອກໍ່າປ່ັນຈະປະກົດຂນ້ຶ ຈື່ງຈະໄດ້
ຮັບອະນຸຍາດໃຫ້ຂ້ຶນຝັ່ງໄດ້ ເລ່ືອງນ້ຶມລາຍງານວ່າໄດ້ເລ່ືມຕຶົ້ນຢ່ໃນປະເທດໃນທະເລເມດແຕເຣນຽນ, ນັບແຕ່ທ້າຍ
ສະຕະວັດທ 14 ເປັນຕຶ້ົນມາ, ໄດ້ມການສ້າງຕຶ້ັງລະບົບກັກກັນເຮອຂຶ້ນໃນເວເນສ Venice, ປະເທດອຕາລ. ໃນປີ
1403 ແລະ ທ່ືປະເທດເຈໂນອາ Genoa, ສາທາລະນະລັດອິຕາລ.ໃນປີ 1467 ແລະ 1825: ກົດຫມາຍຂອງ
ສະຫະລັດໄດ້ອະນຸມັດໃຫ້ຜຕ້ າງຫນາ້ ລັດຖະບານກາງຊ່ວຍເຫຼອແຕ່ລະລັດ ແລະ ເມອງທ່າຕ່າງໆ ໃນການໃນປະກາດ
ໃຊ້ຂໍ້ບັງຄັບ ລະບຽບການດ້ານສຸຂະພາບຫຼາຍໆຢ່າງຂອງທ້ອງຖືິ່ນ ໃນປີ 1825 ສາທາລະນະລັດອັງກິດ ລະບຽບ
ການກ່ຽວກັບການກັກກັນເຮອທື່ມາຈາກຕ່າງປະເທດ ແລະ ໃນ ປີ 1805 ມກອງປະຊຸມສາກົນທື່ກຸງປາຣ
ສາທາລະນະລັດຝຣງັ່ ໄດ້ຮ່າງກົດຫມາຍກ່ຽວກບັ ການກັກກັນກ່ຽວກັບການຄ້າທາງທະເລແລະການຄ້າລະວ່າງສາກນົ .

ຄວາມໝາຍຂອງຄໍາວ່າ ກັກກັນ ຖືກນາມາໃຊ້ໂດຍເລີ່ມຈາກເລືີ່ອງລາວຂອງພະຍາດຄົນ ມາເປັນເລ່ືີອງ
ລາວຂອງພະຍາດສັດ ແລະ ຕໍ່ມາພາຍຫງັ ຄອບຄູມມາເຖິງສັດຕູພືດດວ້ ຍຖດຍໃຊ້ຄາວ່າ ກກັ ກັນພືດ ຊີືງ່ ກງົ ກບັ ພາ
ສາອງັ ກດິ ທີ່ວ່າ: Plant Quarantine

1.3 ກຳນປອ້ ງກນັ ແລະ ກກັ ກນັ ພືດ
ການປ້ອງກັນພດ ແມ່ນການສະກັດກ້ຶັນ, ເຝ້ົືາລະວັງ ແລະ ກໍາຈັດບໍ່ໃຫ້ເກດການລະບາດ ຂອງສັດຕພດທ່ືຈະ

ສ້າງຄວາມເສຍຫາຍແກ່ພດ, ສັດ, ຄົນ ແລະ ສ່ງືິ ແວດລອ້ ມ.
ການກກັ ກັນພດ ແມ່ນການຈໍາກັດບລິເວນ ຂອງພດ, ຜະລິດຕະພັນພດ ຫຼ ວັດຖຸຕ້ອງຄວບຄມຸ ຢ່າງເປັນທາງ

ການ ໂດຍນາໍ ໃຊ້ມາດຕະການສຸຂະນາໄມພດເຂົ້ຶາໃນການກວດກາ, ທົດສອບ ຫຼ ບໍາບັດບໍ່ໃຫ້ພດ, ຜະລິດຕະພັນພດ
ແລະ ວດັ ຖຸຕ້ອງຄວບຄຸມທເ່ື ຄື່ອນຍ້າຍມການຕດິ ແປດ ຂອງສັດຕພດຄວບຄມຸ .

ການກັກກັນພດເປັນເທັກນິກໃນການຮບັ ປະກັນພດທປ່ື າດສະຈາກພະຍາດ ແລະ ແມງໂດຍການແຍກພວກ
ມນັ ອອກໃນຊວ່ ງເວລາໜື່ງໃນຄະນະເຮດັ ທົດສອບວາ່ ມບນັ ຫາເຫັົຼ່ານຶ້ ຫຼ ບ່ໍ.

"ການກັກກັນພດ" ແມ່ນການຄວບຄຸມ ແລະ ກວດກາພດການເຄ່ືອນຍ້າຍສັດຕພດ ແລະ ພດໂດຍປະຕິບັດ

1

ຕາມລະບຽບການ ກົດລະບຽບ ແລະ ຫັຼກການທາງວິຊາການທ່ືຖກຕ້ອງເພ່ືອປ້ອງກັນບໍ່ໃຫ້ສັດຕພດແຜ່ລາມຈາກ
ແຫຼ່ງໜືງ່ ໄປຫາແຫ່ຼງອື່ນບໍວ່ ່າຈະເປນັ ສາກນົ ຫຼ ພາຍໃນປະເທດເອງ.

ການແຍກພດທ່ືນໍາເຂຶົ້າໃໝ່ເພ່ືອໃຫ້ແນ່ໃຈວ່າບໍ່ມພະຍາດຕ່າງປະເທດ ໄລຍະກັກກັນອາດໝາຍເຖິງສະຖານ
ກັກກັນ ຫຼ ຂະບວນການທົດສອບ ແລະ ເຮດັ ໃຫວ້ ດັ ດຸພດບລິສຸດ. (ອງຕາມກດົ ໝາຍສະພາແຫງ່ ຊາດ, 2016)

1.4 ກຳນກກັ ກນັ ພດື ມໄີ ວ້ເພື່ອົ ຫຍັງ
ຄໍາຈໍາກັດຄວາມ: ການຈໍາກັດທາງກົດໝາຍໃນການເຄ່ືອນຢ້າຍສິນຄ້າກະເສດ ເພ່ືອວັດຖຸປະສົງໃນການຍົກ

ເວ້ັຶນ ປ້ອງກັນ ຫຼ ຊະລການຈັດຕຶັ້ງພດ ສັດຕພດ ແລະ ພະຍາດໃນພ້ຶນທື່ທ່ືບ່ໍມຢ່. ດັ່ງນຶັ້ນ; ການກັກກັນພດຈ່ືງໄດ້
ຮັບການອອກແບບເພື່ອປ້ອງກັນສັດຕພດ/ເຊ້ຶອພະຍາດທື່ເປັນອັນຕະລາຍທ່ືແປກໃໝ່ໃນປະເທດ ຫຼ ພມພາກການ
ກກັ ກັນພດໃນປະຈຸບັນເປນັ ລະບບົ ການປ້ອງກັນຕາມຫຼັກກດົ ໝາຍສາໍ ລັບສືິ່ງມຊວິດແປກໃໝ່ທ່ືເອ້ຶນວ່າສັດຕພດຊື່ງ
ແຂ່ງຂັນກັບມະນຸດໃນດ້ານອາຫານ, ທ່ືພັກ ແລະ ສຸຂະພາບ ຫຼ ຄຸກຄາມຄວາມສະດວກສະບາຍ ແລະ ສະວັດດິພາບ
ຂອງມະນດຸ . (ສະພາແຫ່ງຊາດ, 2018)

ເປັນຫຍງັ ກຳນກກັ ກັນພືດຈງ່ົ ມີຄວຳມຈຳເປນັ
- ສັດຕພດຊະນິດໃໝ່ ຫຼັງຈາກການມາເຖິງ ແລະ ສາມາດພັດທະນາຢ່າງວ່ອງໄວໃນສັດສ່ວນການທໍາລາຍ
ລ້າງ;
- ເນ່ອື ງຈາກບມໍ່ ສດັ ຕທໍາມະຊາດໃນສະພາບແວດລ້ອມໃໝ່;
- ພະຍາດລະບາດສັດຕພດອາດເຮັດໃຫ້ສນເສຍຜົນຜະລິດທາງການກະເສດ ເຊິ່ືງອາດສົັ່ງຜົນເສຍຕໍ່ການ
ຜະລິດອາຫານ ຫຼ ການສ່ັົງອອກທ່ືມຢ່;
- ດັ່ງນ້ັຶນ ເປ້ົືາໝາຍຫຼັກ ຂອງການກັກກັນພດຄການປ້ອງກັນບໍ່ໃຫ້ສັດຕພດແປກປອມເຂຶ້ົາມາໃນປະເທດ
ໂດຍການບັງຄບັ ໃຊ້ກົດໝາຍໂດຍທື່ການບໍ່ປະຕິບັດຕາມນນັຶ້ ເປັນເລອ່ື ງຍາກ.

1.5 ຄວຳມສຳຄັນ ຂອງກຳນກັກກັນພດື :
ຄວາມສາໍ ຄັນ ຂອງການກັກກັນພດ

- ຄວາມສໍາຄັນ ຂອງການກັກກັນພດໄດ້ເພ່ືມຂຶ້ນໃນແງ່ ຂອງໂລກາພິວັດ ແລະ ການເປີດເສລໃນການຄ້າ
ລະຫວ່າງປະເທດ ຂອງພດ ແລະ ວັດດຸຈາກພດອັນເນື່ອງມາຈາກຂໍ້ຕົກລົງດ້ານສຸອະນາໄມ ແລະ ສຸຂະ
ອະນາໄມພດ (SPS) ພາຍໃຕ້ອົງການການຄາ້ ໂລກ;

- ປອ້ ງກັນການນໍາເຂົ້ຶາ ແລະ ການແຜ່ກະຈາຍ ຂອງສັດຕພດແປກປອມທເື່ ປນັ ອັນຕະລາຍຕໍ່ພດຜົນໂດຍການ
ຄວບຄມຸ /ຈໍາກດັ ການນໍາເຂົຶ້າພດ/ຜະລິດຕະພນັ ຈາກພດ;

- ເພື່ອອໍານວຍຄວາມສະດວກໃນການຄ້າໂລກຢ່າງປອດໄພໃນການກະເສດໂດຍການຊ່ວຍເຫຼອຜ້ຜະລິດ
ແລະ ຜ້ສັົ່ງອອກໂດຍຈັດໃຫ້ມລະບົບໃບຮັບຮອງສຸຂະອະນາໄມພດທ່ືມຄວາມສາມາດທາງເທັກນິກ ແລະ
ເຊືອ່ ຖໄດກ້ ງົ ຕາມຂ້ໍກໍານົດ ຂອງຄ່ຄາ້ .

- ເຮັດໃຫ້ເຊຶ້ອພະຍາດທ່ືມຜົນກະທົບນ້ອຍໆໃນສະພາບແວດລ້ອມດັ່ງເດມ ຂອງປະເທດຄ່ຄ້າອາດເປັນ
ອັນຕະລາຍໃນສະພາບແວດລ້ອມໃໝ;່

- ໝ່ວຍງານປ້ອງກັນ ແລະ ກັກກັນພດມຄວາມສໍາຄັນຕໍ່ການປ້ອງກັນການນໍາສັດຕພດ ແລະ ພະຍາດທ່ືບ່ໍ
ແມ່ນພດພ້ຶນເມອງເຂຶ້ົາມາໃນປະເທດ ຫຼ ເພ່ືອສະກັດກ້ັຶນ ແລະ ກໍາຈັດໃຫ້ໝົດກ່ອນທື່ພວກມັນຈະແພ່
ຫາຼ ຍ ແລະ ມຄວາມໝາແໝນ້ ແລະ ໝັ້ນຶ ຄົງ ຂອງອານາຈັກສັດຕພດ.

1.6 ກຳນອະທິບຳຍຄຳສບັ
1) ພືດ ໝາຍເຖິງ ພດທື່ມຊວິດ ແລະ ຊ້ຶິນສ່ວນ ຂອງພດເປັນຕຶ້ົນດອກ, ໝາກ, ເມັດ,ໃບ, ກ່ິືງ, ກ້ານ,

2

ຍອດ, ລໍາ, ຕາ, ໝ່ໍ, ຮາກ, ສະປ ຫຼ ເຊ້ຶອເຫັດຣາ, ແນວພັນພດ, ເຊ້ຶອພັນ ແລະ ອື່ນໆ ທ່ືນໍາມາໃຊ້ເພ່ືອປກ ແລະ
ຂະຫຍາຍພນັ ;

2) ຜະລິດຕະພັນພືດ ໝາຍເຖິງພດ ແລະ ຜະລິດຕະພັນໃດໜ່ືງທ່ືເກດຂຶ້ນຕາມທາໍ ມະຊາດ ຫຼ ຜ່ານການ
ປຸງແຕງ່ ຊືງ່ ສາມາດສາ້ ງຄວາມສ່ຽງໃຫ້ສັດຕພດເຂ້ົຶາມາ ແລະ ແຜລ່ ະບາດ;

3) ສດັ ຕພືດ ໝາຍເຖິງພດ, ແມງໄມ້, ສດັ ຫຼ ເຊຶ້ອຈຸລິນຊເຊ່ັນ: ໄວຣັດ, ເຫັດຣາ, ແບັກທເຣຍ, ກາຝາກ
ແລະ ເຊ້ຶອພະຍາດອ່ນື ທື່ສ້າງຄວາມເສຍຫາຍແກ່ພດ ແລະ ສິືງ່ ແວດລອ້ ມ;

4) ສດັ ຕພືດຄວບຄຸມ ໝາຍເຖິງສັດຕພດກັກກັນ, ສັດຕພດທື່ບກ່ໍ ັກກັນແຕ່ຕ້ອງຄວບຄມຸ ແລະ ສັດຕພດ
ເຝາ້ົື ລະວັງ;

5) ສັດຕພືດກັກກັນ ໝາຍເຖງິ ສັດຕພດທ່ືອາດສ່ັົງຜົນກະທົບທາງດາ້ ນເສດຖະກິດໃສ່ພ້ຶນທ່ືໃດໜ່ືງ, ສັດຕ
ພດດ່ັງກ່າວຍັງບໍ່ທັນປະກົດມ ຫຼ ມແລ້ວ ແຕ່ຍັງບ່ໍທັນມການລະບາດເປັນວົງກວ້າງ ແລະ ກໍາລັງຖກຄວບຄຸມຢ່າງ
ເປນັ ທາງການ;

6) ສດັ ຕພືດທ່ົີບກົ່ ັກກັນແຕ່ຕອ້ ງຄວບຄຸມ ໝາຍເຖິງສດັ ຕພດທບ່ື ໍ່ກັກກນັ ເຊືິ່ງມໃນພດທື່ຈະນໍາໄປປກ
ແລະ ອາດຈະສ້າງຜົນກະທົບຕ່ໍຈຸດປະສົງການນໍາໃຊ້ພດດັ່ງກ່າວ ແລະ ຖກກໍານົດໃຫ້ມການຄວບຄຸມຢ່າງເປັນທາງ
ການ.

7) ສັດຕພືດເຝົ້ຳລະວັງ ໝາຍເຖິງສັດຕພດທື່ສ້າງຜົນກະທົບທາງດ້ານເສດຖະກິດ ຍ້ອນລັກສະນະທາງ
ດາ້ ນຊວະສາດ ແລະ ມຄວາມສຽ່ ງໃນການລະບາດ ເຊື່ິງໄດກ້ າໍ ນດົ ໃຫ້ມການຄວບຄຸມໃນ ສປປ ລາວ;

8) ວັດຖຸຕ້ອງຄວບຄມຸ ໝາຍເຖິງພດ, ຜະລິດຕະພນັ ພດ, ສະຖານທ່ືເກັບມ້ຽນ, ພາຊະນະບນັ ຈຸ ແລະ ຫຸ້ມ
ຫ່ໍ, ຕ້ບັນຈຸ, ດິນ, ສື່ິງທື່ມຊວິດ, ວັດຖຸ ແລະ ວັດສະດຸອ່ືນທ່ືສາມາດນໍາສັດຕພດເຂຶົ້າມາ ຫຼ ພາໃຫ້ສັດຕພດແຜ່
ລະບາດ ເຊິ່ືງຕ້ອງໄດ້ນາໍ ໃຊ້ມາດຕະການສຸຂະອະນາໄມພດ;

9) ຊຸດສິນຄ້ຳ ໝາຍເຖິງປະລິມານ ຂອງພດ, ຜະລິດຕະພັນພດ ຫຼ ວັດຖຸຕ້ອງຄວບຄຸມທ່ືເຄ່ືອນຍ້າຍຈາກ
ປະເທດໜງ່ື ໄປຍັງອກປະເທດໜືງ່ ຕາມທ່ືໄດ້ກໍານດົ ໄວໃ້ ນໃບຢືັ້ງຢນສຸຂະອະນາໄມພດສະບບັ ດຽວ;

10) ກຳນຄວບຄຸມສັດຕພືດ ໝາຍເຖິງການຢື້ັງຢນ, ການຈໍາກັດຂອບເຂດ ຫຼ ກໍາຈັດສັດຕພດໃຫ້ໝົດ
ໄປ;

11) ດຳ່ ນກັກກັນພືດ ໝາຍເຖິງຈຸດ ຫຼ ສະຖານທ່ືເຮັດວຽກເພື່ອກວດກາ ແລະ ກັກກັນພດ ຂອງເຈົຶ້າໜ້າ
ທື່ກັກກັນພດປະຈໍາຢສ່ ະໜາມບິນ, ທ່າເຮອ ຫຼ ຈຸດຊາຍແດນທາງບົກທື່ກໍານົດຂຶ້ນຢ່າງເປັນທາງການສໍາລັບການນໍາ
ເຂ້ຶົາ ແລະ ສ່ັົງອອກພດ, ຜະລິດຕະພັນພດ ແລະ ວັດຖຸຕ້ອງຄວບຄຸມ. ດ່ານກັກກັນພດສ້າງຕ້ັຶງຂ້ຶນຢ່ດ່ານສາກົນ,
ດ່ານທອ້ ງຖິືນ່ ແລະ ດາ່ ນປະເພນ;

12) ກຳນແຜ່ລະບຳດ ໝາຍເຖິງການແພ່ຂະຫຍາຍ ຂອງສັດຕພດທື່ພົບເຫັນລວມທັງການຍ້າຍຖິື່ນຖານ
ແລະ ການເພ່ືມຂ້ນຶ ຢາ່ ງໄວວາ ຂອງສັດຕພດໃນເຂດໃດໜ່ືງ;

13) ກຳນວິໄຈຄວຳມສ່ຽງສັດຕພືດ ໝາຍເຖິງຂະບວນການປະເມນຄວາມສ່ຽງ ຂອງສັດຕພດຈາກຫັຼກ
ຖານ, ຂ້ໍມນທາງດ້ານຊວະວິທະຍາ, ວິທະຍາສາດ ແລະ ເສດຖະກິດ ເພື່ອກໍານົດສັດຕພດຄວບຄຸມ ແລະ ລະດັບ
ຄວາມເຂັຶ້ມງວດ ຂອງມາດຕະການສຸຂານາໄມພດ ທ່ືຕ້ອງປະຕິບັດຕໍ່ສັດຕພດດ່ງັ ກ່າວ;

14) ສຂຸ ະອະນຳໄມພືດ ໝາຍເຖງິ ການເຮັດໃຫພ້ ດ, ຜະລິດຕະພັນພດ ແລະ ວັດຖຸຕອ້ ງຄວບຄມຸ ມຄວາມ
ສະອາດ, ປອດໄພຈາກສັດຕພດ;

15) ກຳນປະຕິບັດດ້ຳນສຸຂະນຳໄມພືດ ໝາຍເຖິງການກວດກາ, ການທົດສອບ, ການເຝົື້າລະວັງ,
ການບາໍ ບດັ ຫຼ ການເຄືອ່ ນໄຫວທາງການອືນ່ ເພືອ່ ນໍາໃຊ້ມາດຕະການສຸຂະອະນາໄມພດ;

16) ມຳດຕະກຳນສຸຂະອະນຳໄມພືດ ໝາຍເຖິງລະບຽບການ ຫຼ ວິທການປະຕິບັດທ່ືເປັນທາງການ
ເພ່ືອສະກັດກັຶ້ນການເຂົ້ຶາມາ ຫຼ ການແພ່ລະບາດ ຂອງສັດຕພດກັກກັນ ຫຼ ເພື່ອຈໍາກັດຜົນກະທົບທາງດ້ານ
ເສດຖະກດິ ທ່ືອາດເກດຂຶ້ນຈາກສດັ ຕພດທື່ບໍ່ກກັ ກັນແຕ່ຕ້ອງຄວບຄມຸ ຢ່ ສປປ ລາວ;

17) ໃບຢ້ງົັ ຢືນສຸຂະອະນຳໄມພືດ ໝາຍເຖິງເອກະສານຢື້ງັ ຢນທາງການໃນຮບແບບເຈ້ຍ ຫຼ ເອເລັກໂຕຣ

3

ນິກ ເຊ່ິືງສອດຄ່ອງຕາມແບບພິມ ຂອງອົງການປ້ອງກັນພດສາກົນອອກໃຫ້ແກ່ຊຸດສິນຄ້າໃດໜື່ງທ່ືຖກຕ້ອງຕາມ
ເງອື່ ນໄຂການນາໍ ເຂ້ົຶາ ລວມທັງຊດຸ ສນິ ຄາ້ ທື່ສ່ັົງອອກ ແລະ ສງົັ່ ອອກຕໍ່;

18) ກຳນບຳບັດ ໝາຍເຖິງການທໍາລາຍ, ການຢັບຢື້ັງ, ການຄັດແຍກສັດຕພດອອກ ຫຼ ການນໍາໃຊ້ວິທ
ການອນື່ ທເ່ື ປນັ ທາງການ ເພອ່ື ເຮັດໃຫສ້ ດັ ຕພດເປັນໝັນ, ອ່ອນແອ ຫຼ ບ່ໍໃຫ້ຂະຫຍາຍໂຕ;

19) ພຳຫະນະ ໝາຍເຖິງເຮອ, ເຮອບິນ, ລດົ , ລົດໄຟ, ຕຄ້ ອນເທນເນ, ລຍ້ໍ ,້ ສັດ ຫຼ ສືິ່ງອື່ນໆ ທືສ່ າມາດ
ຂນົ ສົັງ່ ພດ, ຜະລດິ ຕະພັນພດ ຫຼ ວັດຖຕຸ ້ອງຄວບຄຸມ ຈາກສະຖານທື່ໜື່ງໄປຍັງສະຖານທື່ອືນ່ ;

20) ສະຖຳນີກັກກັນພືດ ໝາຍເຖິງສະຖານທື່ໃດໜື່ງທ່ືອົງການຄຸມຄອງວຽກປ້ອງກັນ ແລະ ກັກກັນພດ
ກາໍ ນົດໄວ້ ເພອ່ື ຕິດຕາມ, ກວດກາ, ຄນຶ້ົ ຄ້ວາ, ທົດສອບ, ບໍາບັດ, ກັກໄວ້ ຫຼ ທໍາລາຍພດຖຶ້ິມ , ຜະລິດຕະພັນພດ ຫຼ
ວັດຖຸຕ້ອງຄວບຄຸມ;

21) ກຳນສົ່ງອອກຕົ່ ໝາຍເຖິງການນໍາເຂ້ຶົາຊຸດສິນຄ້າຈາກປະເທດໃດໜ່ືງ ແລ້ວສົ່ັງອອກຕ່ໍໄປຍັງປະເທດ
ອນື່ , ຊດຸ ສນິ ຄ້າດັ່ງກ່າວມການເກັບມ້ຽນ, ແຍກ, ລວມເຂາຶ້ົ ກັນກບັ ຊດຸ ສິນຄ້າອື່ນ ຫຼ ມການປ່ຽນແປງການບັນຈຸຫຸ້ມ
ຫ່ໍ;

22) ກຳນສ່ົງຜ່ຳນ ໝາຍເຖິງການນໍາສ່ັົງຊຸດສິນຄ້າຜ່ານ ສປປ ລາວ ໄປຍັງປະເທດທສາມ ເຊິື່ງບ່ໍແມ່ນ
ການນໍາເຂາຶົ້ ແລະ ຊດຸ ສິນຄ້າດ່ັງກາ່ ວຈະຕ້ອງຜ່ານການປະຕິບັດມາດຕະການສຸຂະອະນາໄມພດ;

23) ເຕກັ ນກິ ກຳນປອ້ ງກັນພືດແບບປະສົມປະສຳນ ໝາຍເຖິງການນໍາໃຊເ້ ຕັກນິກແບບຊວະວທິ ະຍາ
, ການນໍາໃຊ້ແນວພັນທທ່ື ົນທານຕໍ່ສັດຕພດ, ການນໍາໃຊ້ພມປັນຍາຊາວບ້ານ, ການປະຕບິ ັດຕາມມາດຕະຖານການ
ຜະລດິ ກະສກິ ໍາທດື່ ແລະ ກະສກິ າໍ ອິນຊ;

24) ເຈົ້ຳ ຂອງພ້ົນທົີ່ ໝາຍເຖິງເຈຶ້າົ ຂອງສວນ, ເຈົຶ້າ ຂອງຟາມ, ເຈ້ຶົາ ຂອງນາ, ເຈ້ຶົາ ຂອງໄຮ່, ເຈົຶ້າ ຂອງ
ສາງ ແລະ ອື່ນໆ.

25) ສັດຕພືດທ່ີົບົ່ຖືກກັກກັນ (non-quarantine pest) ໝາຍເຖິງ ເປັນສັດຕພດທ່ືບໍ່ຖກກັກກັນ
ສາໍ ລບັ ພນ້ຶ ທ່ືໜ່ງື ໆ

26) ສັດຕພືດ (pest)ໝາຍເຖິງ ຊະນິດພັນ ສາຍພັນຂອງພດ ຫລ ສັດ ຫລ ເຊ້ຶອພະຍາດທື່ກໍ່ໃຫ້ເກດ
ຄວາມເສຍຫາຍຕ່ໍພດ ຫລຜະລິດພັນຈາກພດ

27) ເຂດປລອດຈຳກສັດຕພືດ [pest free area (PFA)]ໝາຍເຖິງ ພຶ້ນທ່ືໆມຫຼັກຖານທາງວິທະຍາ
ສາດສະແດງໃຫ້ເຫັນວ່າເປນັ ພຶ້ນທື່ໆປລອດຈາກສັດຕພດທື່ສະເພາະເຈາະຈົງ ແລະ ເປັນພ້ຶນທ່ືຊື່ງໄດ້ຮັບການເບ່ິືງແຍງ
ຢ່າງເໝາະສມົ ຈາກທາງການໃຫ້ປລອດຈາກສັດຕພດ

28) ສ ວ ນ /ໄຮ່ ນ ຳ ຂ ອ ງ ກ ຳ ນ ຜ ະ ລິ ດ ພື ດ ທ່ົີ ປ ລ ອ ດ ຈ ຳ ກ ສັ ດ ຕ ພື ດ [pest free place of
production (PFPP)]ໝາຍເຖິງ ສວນ/ໄຮ່ນາຂອງການຜະລິດພດໂດຍມຫັຼກຖານທາງວິທະຍາສາດສະແດງໃຫ້
ເຫັນວ່າບໍ່ພົບສດັ ຕພດທື່ສະເພາະ ເຈາະຈັົ່ງຕໍ່ພດນັຶນ້ ແລະເປັນສວນ/ໄຮ່ນາທ່ືໄດ້ຮັບການເບິື່ງແຍງໃຫ້ປລອດຈາກສັດຕ
ພດນ້ນຶັ ໆໃນຊວ່ ງຣະຢະເວລາທກ່ື ໍານົດ

29) ແຫົຼ່ງຜະລິດພືດທ່ີົປລອດຈຳກສັດຕພືດ [pest free production site (PFPS)]ໝາຍເຖິງ
ແຫ່ຼງຜະລິດພດໂດຍມຫັຼກຖານທາງວິທະຍາສາດສະແດງໃຫ້ເຫັນວ່າບ່ໍພົບສັດຕພດທື່ສະເພາະເຈາະຈ່ັົງຕ່ໍພດນຶັ້ນ ແລະ
ເປັນແຫຼ່ງທື່ໄດ້ຮັບການເບື່ິງແຍງໃຫ້ປລອດຈາກສັດຕພດນ້ຶັນໆໃນຊ່ວງຣະຢະເວລາທກື່ ໍານົດໃນແບບດຽວກັບສວນ/
ໄຮ່ນາ ຂອງການຜະລດິ ພດປລອດຈາກສັດຕພດ

30) ກຳນບັນທກສັດຕພືດ (pest record) ເປັນເອກະສານທ່ືມຂ້ໍມນກ່ຽວກັບການພົບຫລບ່ໍພົບສດັ ຕ
ພດທ່ືສະເພາະເຈາະຈ່ົັງຊະນິດໃດຊະນິດໜື່ງທ່ືສະຖານທ່ືສະເພາະ ເວລາ ພາຍໃນພຶ້ນທ່ືໜ່ືງ (ປົກກະຕິ ໝາຍເຖິງ
ປະເທດ) ພາຍໃຕ້ສະພາບທ່ືກໍານົດ

31) ກຳນວເິ ຄຳະຄວຳມສ່ຽງຂອງສັດຕພືດ [pest risk analysis (PRA)]ເປັນກຣະບວນການປຣະ
ເມນທາງຊວວທິ ະຍາ ຫລ ທາງວິທະຍາສາດອ່ືນໆ ແລະປະກອບກັບຫຼກັ ຖານທາງເສດຖະກິດພຽງ ກໍານົດວ່າສດັ ຕພດ
ນຶັນ້ ໆຄວນໄດຮ້ ບັ ຄວບຄຸມແລະກໍາຈດັ ຕາມຫັຼກວິທການສຸກອະນາໄມພດຫລບ່ໍ

4

32) ສະຖຳນພຳບຂອງສັດຕພືດ(ໃນພ້ືົນທ)່ີົ [pest status (in an area)] ເປັນຄວາມແພຣ່ຫາຼ ຍ/ບ່ໍ
ປາກົດຂອງສັດຕພດໃນພ້ຶນທື່ ນະ ປະຈຸບັນທັງຫມົດທັງທ່ືຊ່ືງມການແພຣ່ກຣະຈາຍຂອງສັດຕພດທື່ໄດ້ ຮັບການ
ກວດສອບຢາ່ ງເປນັ ທາງການໂດຍຜ້ຊ່ຽວຊານຕາມຂໍມ້ ນໃນອດດແລະປະຈບຸ ັນຂອງການບນັ ທກສັດຕພດນນ້ັຶ ໆ

33) ສັດຕພືດກັກກັນ (quarantine pest) ເປນັ ສັດຕພດທ່ືມສກັ ຢພາບທ່ືເຮັດໃຫ້ເກດຄວາມເສຍຫາຍ
ທາງເສດຖະກິດຕ່ໍພຶ້ນທື່ໆຖກຄຸກຄາມ ຊື່ງອາດຢັງບ່ໍປຣາກຕວ່າມ ສັດຕພດນັຶ້ນຢ່ໃນພຶ້ນທື່ຫລມຢ່ແຕ່ຢັງບ່ໍມການ
ແພຣ່ກຣະຈາຍຢ່າງກວ້າງຂວາງແລະໄດ້ຮບັ ການຄວບຄຸມຢ່າງເປັນທາງ ການ

34) ອຳຮັກຂຳພືດສ່ວນພມິພ ຳກ [Regional Plant Protection Organization (RPPO)]
ເປັນຫນວ່ ຍງານລະຫວ່າງລດັ ຖະບານໃນພມິພາກທືເ່ ຮັດຫນ້າທື່ແລະບົດບາດຕາມມາດຕາທ່ື IX ຂອງ IPPC

35) ສດັ ຕພືດຄວບຄມຸ (regulated pest ) ເປັນສັດຕພດທື່ໄດ້ຮັບການກັກກັນຫລສັດຕພດທື່ບໍ່ໄດ້ຮັບ
ການກັກກັນແຕໄ່ ດ້ຮັບການຄວບຄມຸ

36) ສັດຕພືດຄວບຄຸມແຕ່ບົ່ກັກກັນ [regulated non-quarantine pest (RNQP)]ໝາຍເຖິງ
ສັດຕພດທ່ືບໍ່ຖກກັກກັນ ແຕ່ບບປາກົດຢ່ໃນພດສິນຄ້າ ເຮັດໃຫ້ເກດຄວາມເສຍຫາຍທາງເສດຖະກິດດັ່ງນຶ້ັນໃນ
ປະເທດຄ່ຄ້າ ເມືອ່ ມການນາໍ ເຂົ້າຶ ພດສນິ ຄ້າດງັ່ ກລ່າວ ຈ່ືງກກ່ໍ ານຄວບຄມຸ ສດັ ຕພດຊະນິດນນ້ຶັ

37) ກຳນສຳຫຼວດແບບສະເພຳະເຈຳະຈ່ົງ (specific surveys)ໝາຍເຖິງ ກຣະບວນການດໍາເນນ
ງານຂອງອົງຄົ໌ກຣອາຮັກຂາພດແຫ່ງຊາດ ເພ່ືອໃຫ້ໄດ້ຂ້ໍມນກ່ຽວກັບສັດຕພດໃນແຫ່ຼງ ສະເພາະເຈາະຈ່ົັງຂອງພ້ຶນທ່ືໜ່ື
ງໆ ພາຍໃນຊວ່ ງເວລາທ່ືກໍານົດ

38) ກຳນສຳຫຼວດ ສັດຕພືດ (surveillance)ໝາຍເຖິງ ກຣະບວນການທ່ືດໍາເນນຢ່າງເປັນທາງການ
ເພື່ອລວບລວມແລະບັນທກຂໍ້ມນຄວາມແພຣ່ຫຼາຍ ຫລ ບໍ່ປາກົດ ຂອງສດັ ຕພດ ໂດຍການສໍາຣວດ ກວດຫາ ແລະ
ເຝືົ້າຣະວັງຢາ່ ງຕໍເ່ ນ່ອື ງ ຫລວິທການອ່ນື ໆ

39) ກຳນສຳຫຼວດ (survey)ໝາຍເຖິງ ກຣະບວນການທື່ມກິດຈະກໍາກໍາກັບເບິື່ງແຍງຢ່າງເປນັ ທາງການ
ພາຍໃນຣະຢະເວລາທ່ືກໍານົດ ເພ່ອື ກໍານົດເຈຶ້ົາ ລກັ ສະນະສະເພາະຂອງປະຊາກອນສັດຕພດໃນພຶ້ນທສ່ື ໍາຣວດ ຫລເພ່ືອ
ກໍານດົ ວ່າສັດຕພດທ່ືປາກດົ ໃນພຶ້ນທ່ືເປັນຊະນດິ ໃດ

40) ALPP (area of low pest prevalence) ພ້ຶນທື່ທ່ືມປະຊາກອນສດັ ຕພດປາກົດຢ່ໃນລະດັບຕໍ່າ

41) APHIS (Animal and Plant Heath Inspection Service) ຫນວ່ ຍບລກິ ານກວດສອບສຸກອະນາໄມພດ ແລະ ສດັ

42) APPPC (Asia Pacific Plant Protection Commission) ຄະນະກັນມາທິການຮກັ ຂາພດພມິພາກເອເຊຍ - ແປຊິຟກິ

43) AQIS (Australian Quarantine and Inspection Service) ຫນ່ວຍບລິການກວດສອບ ແລະ ກັກກັນພດຂອງອອດເຕເລຍ

44) ASEAN (Association of Southeast Asian Nations) ສະມາຄມົ ຂອງປະເທດໃນເອເຊຍຕະເວນັ ອອກສຽງໃຕ້

45) ASEANET (South East Asian LOOP of the BioNET INTERNATIONAL) ເຄອຂ່າຍນານ າຊາດ BioNET
ຂອງກຸ່ມປະເທດໃນເອເຊຍຕະເວັນອອກສຽງໃຕ້

46) AusAID (Australian Agency for International Development) ໜ່ ວຍງານລັດຖະບານອອດເຕເລຍສໍາລັບການ
ພັດທະນາລະຫວາ່ ງປະເທດ

47) EPPO (European and Mediterranean Plant Protection Organization) ຫນ່ວຍງານຮັກສາພດຂອງສະຫະພນັ ຢຸ
ໂຣບ ແລະ ຕາເວນັ ອອກກາງ

48) FAO (Food and Agriculture Organization of the United Nations) ອງົ ກອນອາຫານ ແລະ ການກະເສດແຫງ່ ສະຫະ
ປະຊາຊາດ

49) GPS (geographical positioning system) ລະບົບການກໍານດົ ຕໍາແໜງ່ ທາງພມສາດ

50) ICPM (Interim Commission on Phytosanitary Measures) ຄະນະກນັ ມາທກິ ານດາ້ ນສຸກອະນາໄມຂອງພດ

5

51) IPPC (International Plant Protection Convention) ຄະນະອານສຸ ັນຍາອາຮກັ ສາພດສາກນົ

52) ISPM (International Standard for Phytosanitary Measures) ມາດຕະຖານສາກນົ ດ້ານສກຸ ອະນາໄມພດ

53) ISSG (Invasive Species Specialist Group) ກມ່ ຜຊ້ ຽ່ ວຊານດ້ານສືິງ່ ມຊວິດຈາກແປກຖນ່ືິ

54) LOOP (Locally Organised and Operated Partnership) ອງົ ກອນສ່ວນທ້ອງຖ່ືິນແລະຫນຸ້ ສ່ວນ
55) NAPPO (North American Plant Protection Organization) ອົງກອນຮັກສາພດຂອງອເມຣິກາຕອນເໜອ
56) NAQS (Northern Australia Quarantine Strategy) ຫຼັກການການກັກກັນສັດຕພດຂອງປະເທດອອດເຕນ

ເລຍຕອນເໜອ
57) NPPO (National Plant Protection Organisation) ອົງກອນຮກັ ສາພດແຫງ່ ຊາດ
58) PFA (pest free area) ພນ້ຶ ທື່ປລອດຈາກສັດຕພດ
59) PFPP (pest free place of production) ສະຖານບ່ອນເຮັດວຽກຜະລິດທປ່ື ລອດຈາກສັດຕພດ
60) PFPS (pest free production site) ແຫຼງ່ ການຜະລິດທປ່ື ລອດຈາກສດັ ຕພດ
61) PNG (Papua New Guinea) ປາປວົ ນວິ ກເນຍ
62) PRA (pest risk assessment) ການປະເມນຄວາມສຽ່ ງສດັ ຕພດ
63) QDPI&F (Queensland Department of Primary Industries and Fisheries) ພາກອຸດສາຫະກາໍ ຂຶັ້ນ ພຶ້ນຖານແລະການປະ

ມງົ ຂອງຣັດຄວນສ໌ົແລນດົ໌
64) RPPO (Regional Plant Protection Organization) ອົງກອນຮັກສາພດສ່ວນພມມພາກ
65) RSPM (Regional Standard for Phytosanitary Measures) ມາຕົນການມາດຕະຖານສຸກອະນາໄມພດສວ່ ນພມິພາກ
66) SPC (Secretariat of the Pacific Community) ເລຂາທກິ ານສະມາຊິກກລ່ມຸ ແປຊິຟິກ
67) SPS (Sanitary and Phytosanitary Measures) ມາຕົນການສຸກອະນາໄມ ແລະ ສຸກອະນາໄມພດ
68) USDA (United States Department of Agriculture) ກມົ ການກະເສດປະເທດສະຫະລັດອາເມຣິກາ
69) WTO (World Trade Organization) ອົງກອນການຄ້າໂລກ

1.7 ນະໂຍບຳຍ ຂອງລດັ ກ່ຽວກັບວຽກງຳນປອ້ ງກັນ ແລະ ກກັ ກນັ ພດື
ລັດສົ່ັງເສມວຽກງານປ້ອງກັນ ແລະ ກັກກັນພດ ດ້ວຍການສ້າງເງື່ອນໄຂອໍານວຍຄວາມສະດວກໃຫ້ແກ່

ການເຄ່ືອນໄຫວວຽກງານດັ່ງກ່າວຢ່າງມປະສິດທິພາບ ແລະ ປະສິດທິຜົນ ເປັນຕຶົ້ນ ການກ່ໍສ້າງພຶ້ນຖານໂຄງລ່າງ,
ການບໍາລຸງສ້າງບກຸ ຄະລາກອນ, ການຄ້ົຶນຄວ້າທົດລອງທາງດ້ານວທິ ະຍາສາດ, ເຕັກໂນໂລຊທື່ທັນສະໄໝ, ພັດທະນາ
ຂ້ໍມນຂ່າວສານ, ການພະຍາກອນສັດຕພດ, ການສະໜອງງົບປະມານ ແລະ ວັດຖຸເຕັກນິກ.

ລດັ ຊຸກຍ້ບຸກຄົນ, ນິຕິບກຸ ຄົນ ຫຼ ການຈດັ ຕຶງ້ັ ທັງພາຍໃນ ແລະ ຕາ່ ງປະເທດ ໃນການເຂົຶ້າຮ່ວມ, ລົງທນ ແລະ
ສະໜັບສະໜນການດໍາເນນທຸລະກິດກ່ຽວກັບການປ້ອງກັນ ແລະ ກັກກັນພດ ເຊັ່ນ: ການສ້າງເຂດປອດສັດຕພດ,
ພັດທະນາຮບແບບການຈັດຕັຶ້ງທ່ືຕິດພັນກັບການບລິການເຕັກນິກວິຊາການປ້ອງກັນ ແລະ ການກັກກັນພດ, ການ
ຟື້ນຟການຜະລິດທ່ືໄດ້ຮັບຜົນກະທົບ ແລະ ເສຍຫາຍຈາກການລະບາດ ຂອງສັດຕພດ. (ລັດຖະດໍາລັດປະທານປະ
ເທດ, 2017)

1.8 ຫຼກັ ກຳນກຽ່ ວກບັ ວຽກງຳນປ້ອງກນັ ແລະ ກັກກນັ ພືດ
ວຽກງຳນປ້ອງກັນ ແລະ ກັກກັນພດື ໃຫປ້ ະຕິບັດຕຳມຫກັຼ ກຳນພົ້ນື ຖຳນດົັ່ງນ້ົີ:
1) ຮບັ ປະກັນການຄມຸ້ ຄອງຢ່າງລວມສນ ແລະ ເປັນເອກະພາບໃນຂອບເຂດທ່ວັົ ປະເທດ;

6

2) ສົມທົບຢ່າງກົມກຽວຜົນປະໂຫຍດ ຂອງລັດ, ລວມໝ່, ຄອບຄົວ, ຜ້ປະກອບການທັງພາຍໃນ ແລະ
ຕ່າງປະເທດ;

3) ຖເປັນສໍາຄັນລະບົບນິເວດ, ຄວາມປອດໄພ ແລະ ສຸຂະອະນາໄມ ຂອງພດ, ຄົນ, ສັດ ເພ່ືອຜົນປະໂຫຍດ
ສງສຸດສະເພາະໜາ້ ແລະ ຍາວນານ ຂອງສງັ ຄົມ;

4) ຖເອົາການປ້ອງກັນ ແລະ ການກັກກັນພດເປັນສໍາຄັນ ໂດຍນໍາໃຊ້ເຕັກນິກການປ້ອງກັນພດແບບປະສົມ
ປະສານ;

5) ສອດຄອ່ ງກບັ ມາດຕະການສາກນົ ແລະ ສົນທສິ ນັ ຍາທ່ື ສປປ ລາວ ເປັນພາຄ.

1.9 ການກວດການຕິດສະຫາກຝ່ນຸ , ຢາປາບສດັ ຕູພດື ແລະ ເມດັ ພັນພດື .
ການນໍາເຂົຶ້າ ການອອກໃບອະນຸຍາດນໍາເຂ້ົຶາ: ຜ້ນໍາເຂຶົ້າທ່ືຕັຶ້ງໃຈນໍາເຂຶ້ົາສິນຄ້າກະສິກໍາຕ້ອງສະເໜລ່ວງໜ້າ

ສໍາລັບການອອກໃບອະນຸຍາດນໍາເຂຶົ້າກ່ຽວກັບສິນຄ້າທື່ມລາຍຊື່. ຈາກນ້ັຶນ ການກວດກາສິນຄ້າກະສິກໍານໍາເຂ້ົຶາເມ່ືອ
ມາຮອດດ່ານທາງເຂຶ້ົາເພື່ອປ້ອງກັນການນໍາເອົາສັດຕພດ ແລະ ພະຍາດທ່ືແປກປະຫຼາດເຂຶົ້າມາສ່ສັດ ແລະ ພດຫັງ

ຈາກກວດຜ່ານຈະມກີ ານກວດການຕິດສະຫາກຝຸ່ນ, ຢາປາບສດັ ຕູພດື ແລະ ເມັດພັນພືດ.
ໃຫພ້ ະແນກກະສິກໍາ ແລະ ປ່າໄມ້ແຂວງ, ນະຄອນຫຼວງ ເປນັ ເຈາົຶ້ ການກວດກາ ແລະ ແນະນາໍ ໃຫ້ ຜປ້ ະກອບ

ການທ່ືດໍາເນນທຸລະກິດກ່ຽວກັບ ຝຸ່ນ, ຢາປາບສັດຕພດ ແລະ ເມັດພັນພດ ເອົາໃຈໃສ່ໃນການຕິດສະຫຼາກ ໃຫ້
ຖກຕອ້ ງຕາມລະບຽບການດັ່ງນ:້ຶ

1. ການຜະລິດ ຫຼ ນໍາເຂົ້ຶາ ເພ່ືອຈໍາໜ່າຍ ຕ້ອງຕິດສະຫຼາກເປັນພາສາລາວ ຫຼ ໃນກລະນທ່ືຜ້ປະກອບການ
ຕ້ອງການຮັກສາເນຶ້ອໃນພາສາຕ່າງປະເທດໄວ້ ແມ່ນໃຫ້ເຮັດເປັນສອງພາສາ ມທັງ ພາສາລາວ ແລະ ພາສາ
ຕາ່ ງປະເທດ ໂດຍໄດຮ້ ັບການຮບັ ຮອງຈາກກມົ ປກຝງັ ບົນພຶນ້ ຖານ ເງືອ່ ນໄຂ ດັ່ງນ້ຶ:

- ເນອ້ຶ ໃນ ຂອງສະຫຼາມ ທື່ເປນັ ພາສາລາວ ຕ້ອງຖກ ກບັ ເນອ້ຶ ໃນສງັ ເຄາະທເື່ ປນັ ພາສາຕ່າງປະເທດ
- ການພິມໜງັ ສໃສ່ພາຊະນະບັນຈຸ ຕອ້ ງຈະແຈ້ງ ແລະ ອ່ານອອກງ່າຍ;
- ຂະຫນາດ ຂອງສະຫາຼ ກ ຕ້ອງກວມເອາົ ສາມສ່ວນສື່ ຂອງເນຶ້ອທື່ພາຊະນະບນັ ຈຸ;
- ພາຊະນະບັນຈຸທື່ເປັນ ກະເປົາ ຫຼ ຊອງ ຕ້ອງພິມໃສ່ທັງສອງດ້ານ, ຖ້າເປັນພາຊະນະບັນຈຸທ່ືເປັນກະຕຸກ ຫຼ

ແກ້ວ ແມ່ນໃຫ້ພິມໃສ່ເຈ້ຍສະຕິກເກຶຕ້ ິດໃສ່ ແລະ ໃນກລະນທ່ືບ່ໍສາມາດພິມໃສພ່ າຊະນະບັນຈເຸ ປນັ ກະຕຸກ
ຫຼ ຊອງ ຕອ້ ງມສະຫຼາກແນບຕິດໄປກບັ ພາຊະນະບນັ ຈຸ.
2. ສໍາລັບການນໍາເຂ້ົຶາ ເພອ່ື ຄຶ້ົນຄວ້າທົດລອງ, ຊ່ວຍເຫຼອການລະບາດ ຂອງສັດຕພດ ແລະ ຮັບໃຊ້ໃນຈະການ
ທືໄ່ ດຮ້ ັບນະໂຍບາຍສງ່ັົ ເສມການລງົ ທນ ແມນ່ ໃຫ້ຍົກເວ້ນັຶ ການຕິດສະຫຼາກ ຕາມທື່ໄດ້ກໍານົດໄວ້ ໃນຂ້ໍ 1 ແຕ່ຕ້ອງມ
ຂ້ມໍ ນ ກ່ຽວກບັ ຊື່, ທຢື່ ່ ແລະ ເບໂທລະສັບ ຂອງຜ້ນໍາເຂົຶ້າ ໃສ່ພາຊະນະບນັ ຈຸ ພອ້ ມທັງພິມຂໍ້ຄວາມ “ຫາ້ ມຈໍາໜ່າຍ''
ແລະ ເລກທື່ໃບທະບຽນຝນຸ່ , ຢາປາບສດັ ຕ ພດ ຫຼ ເມັດພນັ ພດ ທສື່ າມາດເຫັນຊັດເຈນ ແລະ ອ່ານອອກງ່າຍ.
ໃຫ້ພະແນກກະສິກໍາ ແລະ ປ່າໄມ້ແຂວງ, ນະຄອນຫຼວງ ຊຶ້ນໍາຂະແໜງປກຝັງ, ຫ້ອງການກະສິກໍາ ແລະ
ປ່າໄມ້ເມອງ ແລະ ດາ່ ນກັກກັນພດ ເອາົ ໃຈໃສ່ ກວດກາການຕິດສະຫາຼ ກ ແລະ ການສະໜອງປດັ ໄຈການຜະລິດ ໃນ
ຂອບເຂດຄວາມຣບັ ຜິດຊອບ ຂອງຕົນ ດງັ່ ນ:້ຶ
ການນາໍ ເຂ້ຶົາ ແລະ ການຈໍາໜ່າຍ ຝນຸ່ , ຢາປາບສັດຕພດ ແລະ ເມັດພນັ ພດ ໃຫກ້ ວດກາຄນການຕດິ
ສະຫຼາກເປັນພາສາລາວ ແລະ ມເນ້ຶອໃນສອດຄ່ອງກັບແບບສະຫຼາກ ທື່ໄດ້ຮັບຮອງຈາກກົມປກຝັງ ພ້ອມທັງນໍາໃຊ້
ມາດຕະການຢາ່ ງເດັດຂາດຕ່ໍຜ້ລະເມດເປນັ ຕ້ົຶນ

- ການລກັ ລອບນໍາເຂ້ຶາົ ;
- ການຈາໍ ໜາ່ ຍ ໂດຍມການປ່ຽນຖາ່ ຍປັດໄຈການຜະລິດ ຈາກພາຊະນະບນັ ຈຸເດມໄປໃສພ່ າຊະນະບັນ
ຈຸອນ່ື ຫຼ ມການຫຸມ້ ຫໍ່ຄນໃໝ່;
- ການແບ່ງຂາຍ ແລະ ໃຊພ້ າຫານະຂນົ ສງ່ົັ , ແຈກຢາຍ ຫຼ ນາໍ ໃຊແ້ ບບຊະຊາຍ;

7

- ການດັດແປງເນຶອ້ ໃນ ຂອງສະຫາຼ ກ ເຊ່ັນ: ຕັດ ຫຼ ເພ່ືມ ຂໍ້ມນອ່ນື ໃສ່ໂດຍບໄ່ໍ ດ້ຮັບອະນຸຍາດ ເປັນຕຶົ້ນ
ຂໍ້ຄວາມທື່ຂຽນວ່າ "ອັນຕະລາຍຕໍ່າ”, “ປອດໄພ”, “ບ່ໍເປັນພິດ”, “ເບ່ືອ", “ອັນຕະລາຍໜ້ອຍ, “ບໍ່ອັນຕະລາຍ",
"ປອດສານພິດ", "ສະມັດຕະພາບ ຂອງຜົນຜະລິດສງ", "ກໍາໄລດ” ຫຼ ຂ້ຄໍ ວາມອ່ືນ ທື່ແອບອາ້ ງຜົນການຄຶ້ົນຄວ້າ ຫຼ
ນໍາໃຊຄ້ າໍ ສັບວທິ ະຍາສາດສະເພາະດ້ານເກນຄວາມເປນັ ຈິງ;

- ຈາໍ ໜາ່ ຍ ຫຼ ແຈກຢາຍຝຸນ່ , ຢາປາບສດັ ຕພດ ແລະ ເມດັ ພນັ ພດ ທໄື່ ດ້ໃບອະນຍຸ າດໃຫ້ນໍາໃຊ້ໃນກດິ
ຈະການສັ່ົງເສມການລົງທນ ເຊືິ່ງບໍ່ສອດຄ່ອງກັບເງ່ືອນໄຂການອະນຸຍາດ ຕາມທ່ືໄດ້ກໍານົດໄວ້ໃນ ຂ້ໍ 2 ຂອງຄໍາສັ່ງ
ສະບບັ ນຶ້.

ເມ່ືອເຈຶົ້າໜ້າທື່ກວດກາຢາປາບສັດຕພດ ພົບເຫັນຝຸ່ນ, ຢາປາບສັດຕພດ ແລະ ເມັດພັນພດ ບ່ໍໄດ້ຕິດ
ສະຫຼາກ ຫຼ ຕິດສະຫຼາກບຖ່ໍ ກຕ້ອງຕາມເງ່ືອນໄຂ ທ່ືໄດ້ກໍານົດໄວ້ 1 ຂອງຄໍາສັ່ງສະບັບນຶ້ ໃຫ້ກັກປັດໄຈການຜະລິດ
ດ່ັງກ່າວ ໄວ້ໃນບລິເວນໃດໜື່ງ ເພ່ືອດໍາເນນການກວດກາ ແລະ ພິສດເອກະສານຢັ້ືງຢນຮັບຮອງສະຫຼາກ ແລະ ໃນ
ການລົງທະບຽນວິຊາການ ພ້ອມທັງສະເໜພະແນກກະສິກໍາ ແລະ ປ່າໄມ້ແຂວງ, ນະຄອນຫຼວງ ນາໍ ໃຊ້ມາດຕະການຕໍ່
ຜ້ລະເມດຕາມແຕ່ລະກລະນ ດັ່ງນ້ຶ:

1. ລະເມດຄ້ັງຶ ທ 1 ໃຫ້ກ່າວເຕອນ, ສກສາອົບຮມົ , ເຮັດບດົ ບັນທກ ແລະ ເຊນັ ຮັບຮ້ການລະເມດ ພ້ອມ
ທງັ ກໍານົດວິທການແກ້ໄຂຮ່ວມກັນ; ໃນກລະນບໍ່ມເອກະສານຢືັງ້ ຢນ ແລະ ຮັບຮອງການຂ້ຶນທະບຽນ ຕ້ອງປິດ ແລະ
ນໍາສ່ັົງຕົວຢ່າງເຖິງກົມປກຝັງ ເພື່ອວິໄຈດຸນນະພາບ ແລະ ຄວາມປອດໄພ ຂອງຝຸ່ນ, ປາບສັດຕພດ ແລະ ເມັດພັນ
ພດ ໂດຍໃຫ້ຜ້ລະເມດຮບັ ຜິດຊອບຄ່າໃຊ້ຈ່າຍທັງໝດົ ;

2. ລະເມດຄັງ້ຶ ທ 2 ຈະຖກຢຶດດປັດໄຈການຜະລິດ ແລະ ຖກປັບໃໝ ໜ່ືງເທົ່າັ ຂອງມນຄ່າ ຝ່ນຸ , ຢາປາບ -
ສັດຕພດ ແລະ ເມັດພນັ ພດພ້ອມທັງໂຈະໃບທະບຽນຝຸ່ນ, ຢາປາບສັດຕພດ ແລະ ເມັດພັນພດຈົນກວ່າຈະມການແກ້
ໄຂຕາມຄໍາແນະນໍາໃນບົດບນັ ທກ ຂອງເຈ້ຶົາໜາ້ ທືກ່ ວດກາຢາປາບສັດຕພດ;

3. ລະເມດຄງຶັ້ ທ 3 ຈະຖກຢດຶ ປັດໄຈການຜະລດິ ແລະ ຖກປັບໃໝ ໜືງ່ ເທົັ່າ ຂອງມນຄ່າ ຝນຸ່ , ຢາປາບ
ສດັ ຕພດ ແລະ ເມດັ ພນັ ພດ ພ້ອມທງັ ຖອນໃບທະບຽນຝນຸ່ , ຢາປາບສັດຕພດ ແລະ ເມັດພນັ ພດ

ໃຫ້ກົມປກຝັງສມົ ທົບກັບພະແນກກະສິກາໍ ແລະ ປ່າໄມແ້ ຂວງ, ນະຄອນຫຼວງ ຮບຮອ້ ນໂຄສະນາເຜຍແຜ່ຄາໍ
ສ່ັງສະບັບນຶ້ ໃຫ້ເຈ້ົຶາໜ້າທື່ກວດກາຢາປາບສດັ ຕພດ, ຜ້ປະກອບການ, ດ່ານນໍາເຂົຶ້າ ແລະ ພາກສ່ວນທ່ືກ່ຽວຂ້ອງ ຮັບ
ຊາບຢ່າງທັົ່ວເຖງິ ແລະ ຈດັ ຕ້ຶັງປະຕິບັດຢ່າງເຂ້ຶັມງວດ. ຜ່ານການຈັດຕ້ັຶງປະຕິບດັ ມຂ້ໍສະດວກ, ຂໍ້ຫຍຸ້ງຍາກ ແນວໃດ
ໃຫລ້ າຍງານການນາໍ ກະຊວງກະສິກໍາ ແລະ ປາ່ ໄມ້ ຮັບຊາບຢ່າງເປັນປົກກະຕິ ເພື່ອຫາວິທແກໄ້ ຂຢ່າງ ທນັ ການ.

1.10 ຂອບເຂດກຳນນຳໃຊກ້ ດົ ໝຳຍ
ກົດໝາຍສະບບັ ນ້ຶນໍາໃຊ້ສໍາລັບບຸກຄົນ, ນິຕບິ ຸກຄນົ ຫຼ ການຈັດຕັງ້ຶ ທງັ ພາຍໃນ ແລະ ຕາ່ ງປະເທດທ່ືກ່ຽວຂອ້ ງ

ກັບການຜະລິດ, ການຈໍາໜ່າຍ, ການນໍາເຂຶ້ົາ, ການສົັ່ງອອກ, ການສົັ່ງອອກຕໍ່, ການສ່ັົງຜ່ານ, ການຊົມໃຊ້ພດ,
ຜະລິດຕະພັນ ພດ, ວັດຖຸຕ້ອງຄວບຄຸມ ແລະ ວຽກງານປ້ອງກັນ ແລະ ກັກກັນພດໃນ ສປປ ລາວ. (ອງຕາມກົດ
ໝາຍສະພາແຫ່ງຊາດ, 2016)

1.11 ກຳນຮວ່ ມມສື ຳກນົ
ລັດສົ່ັງເສມການພົວພັນ, ຮ່ວມມ ກັບຕ່າງປະເທດ, ພາກພ້ຶນ ແລະ ສາກົນ ລວມທັງອົງການຈັດຕຶັ້ງສາກົນ

ກ່ຽວກັບວຽກງານປ້ອງກັນ ແລະ ກັກກັນພດ ດ້ວຍການແລກປ່ຽນບົດຮຽນ, ຂ້ໍມນຂ່າວສານ, ການຄົຶ້ນຄ້ວາ
ວທິ ະຍາສາດ, ເຕກັ ໂນໂລຊ, ການພັດທະນາຊບັ ພະຍາກອນມະນຸດ, ການປະຕິບັດສັນຍາສາກົນ ແລະ ສນົ ທິສັນຍາທື່
ສປປ ລາວ ເປນັ ພາຄ.

ສະຖານນະການການຄ້າລະຫວ່າງປະເທດທື່ປ່ຽນແປງຢ່າງວ່ອງໄວ ມອົງການລະຫວ່າງປະເທດໄດ້ແກ່ອົງການ
ການຄ້າໂລກ (World Trade Organization : WTO) ໄດ້ເຂຶ້ົາມາກໍາໜົດມາດຕະການຕ່າງໆ ເພື່ອໃຫ້ການຄ້າ
ລະຫວ່າງປະເທດເປັນໄປຢ່າງເສລ ແລະ ເກດຄວາມເປັນທໍາ ໂດຍມ ການຕົກລົງພາຫຸພາຄ (Multilateral
Agreement) ທາງດາ້ ນການຄ້າທື່ປະເທດສະມາຊິກທັງໝົດເຖິງປະເທດລາວຕ້ອງປະຕິບັດຕາມ ເຊ່ັນ ຄວາມຕົກລົງ

8

ວ່າດ້ວຍການບັງຄັບໃຊ້ມາດຕະການສຸກຂະອະນາໄມ ແລະ ສຸຂະອະນາໄມພດ (Agreement on the Application
of Sanitary and Phytosanitary Measures ຫຼ SPS Agreement) ເປັນ ຕົຶ້ນ ແລະ ປ ະເທດລາວ ຍັງສ້າງຂ້ໍ
ຕກົ ລົງທະວິບພາຄ (Bilateral Agreement) ທາງການຄ້າກັບອກຫຼາຍປະເທດ ພາຍໃຕ້ຂ້ໍ ຕົກລົງເຫຼ່ັົານຶ້ໃນສ່ວນທ່ື
ກ່ຽວຂ້ອງກັບມາດຕະການສຸຂະອະນາໄມ ພດ ປະເທດຕ່າງໆ ຍອມຮັບແນວທາງ (Guideline) ຄາແນະນາ
(Recommendation) ແລະ ມາດຕະຖານ (Standard) ທື່ອອກພາຍໃຕ້ອະນຸສັນຍາວ່າດ້ວຍ ການອານຸລັກຮັກສາ
ພດລະຫວ່າງປະເທດ ເພອ່ື ຄຸ້ມຄອງຊວິດ ແລະ ສຸຂະພາບ ຂອງມະນຸດ, ສັດ ແລະ ພດທ່ືຢ່ ພາຍໃນປະເທດ ຂອງຕົນ
ໂດຍມາດຕະການເຫຼົ່ັານອຶ້ າດຖກນໍາມາໃຊ້ພຽງສອງຝ່າຍ ຫຼ ນໍາມາໃຊ້ກັບທຸກຝ່າຍເຮັດໃຫ້ເກດການເລອກປະຕິບັດ
ເຊິ່ືງສ່ັົງຜົນໃຫ້ເປນັ ການນໍາມາດຕະການສຸກຂະອະນາໄມມາໃຊ້ເປນັ ມາດຕະການກດກັຶ້ນທາງ ການຄ້າເພ່ືອເປັນການ
ປ້ອງກັນການນໍາມາດຕະການສຸອະນາໄມມາໃຊ້ເປັນມາຕົນການກດກັນທາງການຄ້າຈື່ງທໍາໃຫ້ ເກດມຄວາມຕົກລົງ
ວາ່ ດ້ວຍມາຕົນການສຸຂະອະນາໄມ ແລະ ສຸຂະອະນາໄມພດ (SPS) ພາຍໃຕ້ອົງການການຄ້າໂລກ (World Trade
Organization: WTO) ເພື່ອກໍາໜົດຫັຼກເກນພ້ຶນຖານໃນການກໍານົດມາດຕະການສຸຂະອະນາໄມຂຶ້ນໃຊ້ບັງຄັບ
ໂດຍ WTO ຍອມໃຫ້ປະເທດສະມາຊິກສາມາດກໍານົດມາດຕະຖານສກຸ ອະນາໄມ ຂອງ ຕົນເອງໄດ້ ແຕ່ມາດຕະການ
ເຫຼັົ່ານ້ຶັນຈະຕ້ອງຢ່ເທິງພຶ້ນຖານທາງດ້ານວິທະຍາສາດ ແລະ ຈະກໍານົດຂ້ຶນໃຊ້ບັງຄັບພຽງເທ່ັົາທ່ືຈໍາເປັນໃນການຄຸ້ມ
ຄອງຊວິດ ແລະ ສຸກຂະອະນາໄມ ຂອງມະນຸດ, ສັດ ແລະ ພດເທົັ່ານຶ້ັນ ໂດຍ ຈະບໍ່ນໍາມາຕົນການສຸຂະອະນາໄມມາ
ໃຊ້ໃນທາງທ່ືຈະເຮັດໃຫ້ເກດການເລອກປະຕິບັດຕາມອໍາເພໃຈ ຫຼ ບ່ໍມ ເຫດຜົນລະຫວ່າງປະເທດທ່ືມສະພາບການ
ຢ່າງດຽວກັນ ຫຼ ໃກ້ຄຽງກັນ ຄວາມຕົກລົງ SPS ສະໜັບສະໜນ ໃຫ້ປະເທດສະມາຊິກໃຊ້ມາດຕະຖານລະຫວ່າງ
ປະເທດ ແນວທາງ ແລະ ຄາແນະນໍາທື່ອົງການລະຫວ່າງປະເທດ ທ່ືກ່ຽວຂ້ອງກໍານົດຂຶ້ນ ເຊັ່ນ: ກົດໝາຍ, ເຊ່ິີງ
ປະເທດລາວໄດ້ກໍາໜດົ ມາດຕະການເພື່ອປອ້ ງກັນ ສັດຕພດແຕ່ຢັງບໍ່ສອດຄອ່ ງມາດຕະຖານລະຫວາ່ ງປະເທດເຮດັ ໃຫ້
ເກດບນັ ຫາໃນການຕກັບສິນຄາ້ ກະເສດຂຶ້ນ ເຊິ່ືງເປັນບັນຫາທື່ພົບຫຼາຍໃນປະຈຸບັນ (ກະຊວງກະສກິ ໍາ ແລະ ປ່າໄມ້,
2012).

1.12 ໜວ່ ຍງຳນທີ່ົກ່ຽວຂ້ອງກັບກຳນຄວບຄຸມ ແລະ ປ້ອງກນັ ສັດຕພືດ
ປະເທດສ່ວນໃຫຍ່ໃນໂລກໄດ້ກໍານົດມາດຕະການສຸຂະອະນາໄມ ແລະ ສຂຸ ະອະນາໄມພດເພື່ອຄຸ້ມຄອງຊວິດ

ແລະ ສຸຂະພາບ ຂອງມະນຸດ ສດັ ແລະ ພດທຢ່ື ່ພາຍໃນປະເທດ ຂອງຕນົ ໂດຍມາດຕະການຕາ່ ງໆ ເຫຼ່ັົານ້ຶມ ຫຼາຍຮບ
ແບບຕຶ້ັງແຕ່ການຫ້າມນໍາເຂົ້ຶາ, ການຈໍາກດັ ການນໍາເຂ້ຶົາ, ການຂອະນຸຍາດນາໍ ເຂົ້ຶາ, ການຂໃບຮັບຮອງຈາກ ປະເທດຜ້
ສງ່ັົ ອອກ, ການກັກກັນສິນຄ້າເມ່ືອເຂົຶ້າມາໃນປະເທດ, ການກວດສອບ ແລະ ການທົດສອບເປັນຕຶົ້ນ ເພ່ືອເປັນການ
ນາໍ ມາດຕະການດ່ັງກ່າວມາເປັນຂໍ້ກດກັນທາງດ້ານການຄ້າ ແລະ ເປັນການກໍານົດຫຼັກເກນພ້ຶນຖານ ໃນການກໍານົດ
ມາດຕະການດ່ງັ ກ່າວຈ່ງື ໄດ້ມການຈັດຕ້ຶັງອົງກອນລະຫວ່າງປະເທດຂຶນ້ ມາເພອື່ ເປນັ ຜ້ກໍານດົ ມາດຕະການດັ່ງກ່າວ.

ປະເທດລາວໄດ້ມການຈັດຕ້ງຶັ ໜ່ວຍງານຕາ່ ງໆ ມາເພອ່ື ກໍາກັບເບງ່ືິ ແຍງກ່ຽວກັບມາດຕະການ ສຂຸ ະອະນາໄມ
ແລະ ສຸຂະອະນາໄມເຊື່ິງແຕ່ລະໜ່ວຍງານຈະມກົດໝາຍມາບັງຄັບໃຊ້ເພ່ືອໃຫ້ອໍານາດແກ່ ໜ່ວຍງານ ຂອງຕົນໃຫ້
ສາມາດດາເນນການໃນການກວດສອບ, ກໍາກັບເບິື່ງແຍງ, ຄວບຄຸມ ແລະ ປ້ອງກັນສັດຕພດບ່ໍໃຫ້ເຂ້ຶົາມາໃນປະເທດ
ເຊັ່ນກັນ (ກະຊວງກະສິກາໍ ແລະ ປາ່ ໄມ້, 2012).

1.13 ອງົ ກຳນມຳດຕະຖຳນອຳຫຳນລະຫວ່ຳງປະເທດ

ອົງການມາດຕະຖານ ອາຫານລະຫວ່າງປ ະເທດ (The Codex Alimentarius Commission ຫຼ

CAC) ເປັນອົງການເຄິື່ງລັດຖະບານ ຮັບຜິດຊອບການໃຊ້ບັງຄັບມາດຕະຖານອາຫານຮ່ວມກັບອົງການອາຫານ

ແລະ ກ ານ ກ ະເສດ ແຫ່ ງສະຫ ະປ ະຊ າຊ າດ (Food and Agriculture Organization of the United

Nations ຫຼ FAO) ແລະ ອົງການອະນາໄມໂລກ (World Health Organization ຫຼ WHO) ເຊ່ີິງມຈຸດ

9

ປະສົງເພອ່ື ປົກປ້ອງສຸຂະພາບ ຂອງຜບ້ ໂພກເພ່ືອໃຫ້ເກດຄວາມໝັ້ຶນໃຈວ່າມການປະຕິບັດທ່ືເປັນທໍາໃນການຄ້າຂາຍ
ອາຫານ ແລະ ຄວາມຮ່ວມມໃນການຈັດທໍາມາດຕະຖານອາຫານ ອົງການ CAC ນຶ້ັນເປັນອົງການເຄື່ິງລັດຖະບານ
ປະກອບດ້ວຍ ສະມາຊິກ 159 ປະເທດ ແລະ ສະມາຊິກສົມທົບຈາກ FAO ແລະ WHO ໃນການປະຕິບັດໜ້າທື່
ຂອງ CAC ເປນັ ຂະບວນການທື່ມການຈັດມາດຕະຖານຢາ່ ງລະອຽດຮອບຄອບ ເປັນຫຼັກປະຕບິ ັດ ແລະ ແນວທາງ
ຫຼ ຄາແນະນາໍ ອື່ນໆ ໂດຍມການປບັ ປງຸ ແກ້ໄຂໃຫ້ທນັ ສະໄໝຕະຫອຼ ດເວລາກວ່າ 30 ປີ. (ກະຊວງກະສກິ ໍາ ແລະ ປ່າ
ໄມ້, 2012)

1.14 ກົມອຳຫຳນ ແລະ ຢຳ
ກົມອາຫານ ແລະ ຢາ ຂຽນຫຍ້ໍ “ ກອຢ” ຊ່ືເປັນພາສາຝຣ່ັງ: Departement de l’Alimentation et

de la Pharmacie (DAP), ແລະ ພາສາອັງກິດ: Food and Drug Department (FDD) ແມ່ນກົມໜື່ງ
ທ່ືສັງກັດໃນໂຄງປະກອບກົງຈັກ ຂອງກະຊວງສາທາລະນະສຸກ, ມພາລະບົດບາດເປັນເສນາທິການ ແລະ ຊ່ວຍ
ລັດຖະມົນຕວ່າການກະຊວງສາທາລະນະສກຸ ໃນການຄຸມ້ ຄອງບລິຫານລດັ ກ່ຽວກັບອາຫານ ແລະ ຢາ ໃນຂອບເຂດ
ທົັ່ວປະເທດ, ທັງເປັນກອງເລຂາປະຈໍາການ ຂອງຄະນະກາໍ ມະການຄມຸ້ ຄອງອາຫານ ແລະ ຢາ ແລະ ຄະນະກໍາມະການ
ກດົ ລະຫັດອາຫານລາ (ກົມອາຫານ ແລະ ຢາ, 2014).

ພາລະບົດບາດ ຂອງກົມອາຫານ ແລະ ຢາ ປະຕິບັດໜ້າທ່ືກ່ຽວກັບການປົກປ້ອງ ແລະ ຄຸ້ມຄອງສຸຂະພາບ
ຂອງປະຊາຊົນ ຈາກການບລິໂພກຜະລິດຕະພັນສຸຂະພາບ (ອາຫານ, ຢາ, ຢາພຶ້ນເມອງ ແລະ ຜະລິດຕະພັນເສມ
ສຸຂະພາບ, ອຸປະກອນການແພດ, ເຄມຄວບຄມຸ , ເຄມອັນຕະລາຍທ່ືໃຊ້ໃນຄົວເຮອນ ແລະ ຜະລິດຕະພັນການແພດ,
ເຄື່ອງສໍາອາງ) ໂດຍຮັບປະກັນຜະລິດຕະພັນສຸຂະພາບເຫັ່ົຼານ້ຶັນຕ້ອງມຄຸນນະພາບ ແລະ ປອດໄພ, ສ່ັົງເສມພດຕິກໍາ
ການບລິໂພກທ່ືຖກຕ້ອງ ໂດຍການໃຫຂ້ ໍ້ມນທາງດ້ານວິຊາການທື່ມຫຼັກຖານ ແລະ ໜ້າເຊື່ອຖ ແລະ ມຄວາມເໝາະ
ສມົ ເພ່ືອໃຫ້ປະຊາຊົນໄດ້ບລິໂພກຜະລິດຕະພັນສຸຂະພາບ ທ່ືປອດໄພ ແລະ ມປະໂຫຍດ. ກົມອາຫານ ແລະ ຢາ ມ
ພາລະບດົ ບາດໜ້າທດື່ ່ັງລຸມ່ ນ້ຶ:

1. ຫັນແນວທາງນະໂຍບາຍ ຂອງພັກ-ລັດໃຫ້ກາຍເປັນແຜນຍຸດທະສາດ ແລະ ສ້າງເປັນແຜນການ, ແຜນ
ງານ, ໂຄງການ ພັດທະນາດາ້ ນວຽກງານອາຫານ, ຢາ ແລະ ຜະລດິ ຕະພນັ ການແພດໃນແຕ່ລະໄລຍະ;

2. ຄົຶ້ນຄວ້າ, ຮ່າງ, ປັບປຸງ ແລະ ເຜຍແຜ່ບັນດາກົດໝາຍ, ນະໂຍບາຍ, ດໍາລັດ, ມະຕິ, ຂໍ້ຕົກລົງ, ກົດລະ
ບຽບ, ຄາສັ່ງ, ຄໍາແນະນໍາ, ແຈ້ງການ ແລະ ມາດຖານທ່ືກ່ຽວພັນກັບຂົງເຂດວຽກງານ ຂອງກົມເພ່ືອນໍາສະເໜໃຫ້
ການນໍາກະຊວງສາທາລະນະສຸກພິຈາລະນາຕກົ ລົງ;

3. ພັດທະນາ ແລະ ນໍາພາຈັດຕ້ຶັງປະຕິບັດ ແຜນງານປົກປອ້ ງຜ້ບລິໂພກດ້ານອາຫານ, ຢາ ແລະ ຜະລິດຕະພັນ
ການແພດໃນໄລຍະສນັ້ຶ , ໄລຍະກາງ ແລະ ໄລຍະຍາວໃນຂອບເຂດທ່ົັວປະເທດ;

4. ຊຶ້ນໍາ, ຊຸກຍ້ ແລະ ຕິດຕາມ ການຈັດຕ້ັງຶ ປະຕິບັດແຜນງານ, ແຜນການ, ໂຄງການ ແລະ ລະບຽບກດົ ໝາຍ
ຕາ່ ງໆ ໃນການຄມຸ້ ຄອງອາຫານ, ຢາ ແລະ ຜະລິດຕະພັນການແພດ;

5. ປະຕິບັດພາລະບົດບາດກອງເລຂາຄະນະກໍາມະການຄມຸ້ ຄອງອາຫານ ແລະ ຢາ, ແລະ ເປັນຈຸດປະສານງານ
ຂອງຄະນະກໍາມະການກົດລະຫັດອາຫານລາວ;

6. ຄ້ຶົນຄວ້າມາດຕະຖານ-ເຕັກນິກ, ກໍານົດ ຫຼ ລົບລ້າງບັນຊອາຫານ, ຢາ, ອຸປະກອນການແພດ, ອາຫານ

10

ເສມການແພດ, ເຄື່ອງສໍາອາງ, ຢາເສບຕິດ, ວັດຖອຸ ອກລດິ ຕ່ໍຈິດ-ປະສາດ, ເຄມຄວບຄຸມ, ຢາເບອ່ື ແລະ ຢາທື່ຫ້າມ
ເພ່ອື ນໍາສະເໜໃຫ້ລັດຖະມນົ ຕຊວງສາທາລະນະສຸກພຈິ າລະນາຕົກລງົ ;

7. ເກັບກໍາ, ຄນ້ົຶ ຄວ້າ, ສັງລວມ ແລະ ວິໄຈສະພາບກຽ່ ວກັບຄນຸ ນະພາບ, ມາດຕະຖານ ແລະ ຄວາມປອດໄພ
ອາຫານ, ຢາ ແລະ ຜະລິດຕະພນັ ການແພດ ໃນຂອບເຂດທ່ົວັ ປະເທດ;

8. ສົມທົບກັບພາກສ່ວນກ່ຽວຂ້ອງໃນການສົ່ັງເສມການສບຄຶົ້ນພມປັນຍາ ຂອງບັນພະບຸລຸດກ່ຽວກັບຕໍາລາ
ຢາພຶ້ນເມອງ, ການນໍາໃຊ້ຊັບພະຍາກອນທໍາມະຊາດທື່ເປັນຢາ, ເພ່ືອສົມທົບເຂ້ຶົາໃນການກັນ ແລະ ປິ່ນປົວພະຍາດ
ໃຫກ້ ວ້ າງຂວາງ;

9. ປະສານສົມທົບກັບພາກສ່ວນທ່ືກ່ຽວຂ້ອງໃນການຈັດຊ້ຶ, ສະໜອງຢາ ແລະ ຜະລິດຕະພັນການແພດໃນ
ຂອບເຂດທວ່ົັ ປະເທດ;

10. ຄ້ມຸ ຄອງ, ຊ້ຶນໍາ, ຕດິ ຕາມ, ກວດກາການສໍາຫວຼ ດ, ຄຶົ້ນຄວ້ າ, ຂຸດຄຶົນ້ , ປງຸ ແຕ່ງ, ປກ, ລ້ຽງ, ຜະລິດ, ນໍາ
ໃຊແ້ ລະ ການສງົັ່ ອອກຊບັ ພະຍາກອນທໍາມະຊາດທືເ່ ປນັ ຢາ;

11. ຄຸ້ມຄອງ, ຊຶ້ນໍາ, ຕິດຕາມ, ກວດກາ ແລະ ສັ່ົງເສມທຸກຫົວໜ່ວຍການຈັດຕັ້ຶງ ຂອງລັດ, ເອກະຊົນທື່ດໍາ
ເນນທຸລະກິດ, ການບລກິ ານດ້ານອາຫານ, ຢາ ແລະ ຜະລິດຕະພນັ ການແພດ;

12. ຊຸກຍ້, ສັ່ົງເສມການຜະລິດພາຍໃນດ້ານອາຫານ, ຢາ ແລະ ຜະລິດຕະພັນການແພດ ບົນພຶ້ນຖານ
ມາດຕະຖານຄຸນນະພາບການຜະລິດທ່ືດເພື່ອນໍາໃຊ້ພາຍໃນ ແລະ ເປັນສິນຄ້າສ່ັົງອອກທົດແທນການນໍາເຂົ້ຶາເທ່ືອລະ
ກ້າວ;

13. ຄົຶ້ນຄ້ວາ ແລະ ນໍາສະເໜຂອະນຸມັດ ຫຼ ລົບລ້າງໃບອະນຸຍາດວິຊາຊບເພສັດຊະກໍາ ແລະ ໃບອະນຸຍາດ
ວຊິ າສະເພາະທື່ເຄ່ືອນໄຫວກ່ຽວກັບ ການດໍາເນນທຸລະກິດທ່ືມຄວາມສ່ຽງຕໍ່ສຸຂະພາບໃນການດໍາເນນທຸລະກິດກ່ຽວ
ກັບອາຫານ, ຢາຫຼວງ, ຢາພ້ຶນເມອງ, ຊບັ ພະຍາກອນທໍາມະຊາດທືເ່ ປັນຢາ, ຜະລິດຕະພັນເສມສຸຂະພາບ, ອຸປະກອນ
ການແພດ, ຢາເບ່ືອ, ຢາເສບຕິດ, ວັດຖຸອອກລິດຕ່ໍຈດິ -ປະສາດ, ເຄມ, ເຄມອັນຕະລາຍທ່ືນໍາໃຊ້ໃນຄົວເຮອນ ແລະ
ເຄ່ືອງສໍາອາງ;

14. ຄົຶ້ນຄວ້າດຸ່ນດ່ຽງ, ດັດສົມລະຫວ່າງຄວາມຕ້ອງການຊົມໃຊ້ກັບການຜະລິດ ແລະ ການນໍາເຂຶົ້າດ້ານ
ອາຫານ, ຢາ ແລະ ຜະລິດຕະພນັ ການແພດ;

15. ກວດກາ, ຢ້ັືງຢນຄຸນນະພາບຜະລິດຕະພັນອາຫານ, ຢາ ແລະ ຜະລິດຕະພັນການແພດ ກ່ອນຮັບເອົາ ຫຼ
ນາໍ ເຂາ້ຶົ ຈາກການບລິຈາກ ຫຼ ຊວ່ ຍເຫອຼ ;

16. ຄົນຶ້ ຄວ້ າແກ້ໄຂ, ປະຕິບັດມາດຕະການ ຫຼ ນາໍ ສະເໜການນໍາກະຊວງສາທາລະນະສຸພິຈາລະນາແກ້ໄຂ ຄໍາ
ຮ້ອງຟ້ອງ, ຮ້ອງທຸກ ກ່ຽວກັບວຽກງານອາຫານ, ຢາ ແລະ ຜະລິດຕະພັນການແພດ ໂດຍສົມທົບກັບພາກສ່ວນ
ກ່ຽວຂອ້ ງຕາມຄວາມເໝາະສມົ ;

17. ສະຫຼຸບຕລາຄາປະເມນຜົນ, ສັງລວມ ແລະ ເຜຍແຜ່ຂໍ້ມນສະຖິຕິຮອບດ້ານກ່ຽວກັບອາຫານ, ຢາ ແລະ
ຜະລດິ ຕະພນັ ການແພດ ໂດຍການຮວ່ ມມກັບພາກສວ່ ນທື່ກ່ຽວຂ້ອງ;

18. ປະຕິບັດໜ້າທື່ ອນື່ ໆ ຕາມການມອບໝາຍ ຂອງລັດຖະມນົ ຕກະຊວງສາທາລະນະສຸກ.

11

ຄາຖາມ
1) ການປ້ອງກັນ ແລະ ກກັ ກນັ ພືດມຈີ ດປະສົງເພື່ີອຫຍງັ ?
2) ການປອ້ ງກນັ ແມ່ນຫຍັງ?
3) ການກັກກັນພດື ແມນ່ ຫຍັງ
4) ການກກັ ກັນພດື ມໄີ ວ້ເພ່ີືອຫຍັງ?
5) ນະໂຍບາຍ ຂອງລດັ ຖະບານທມີ່ ີຕໍ່ວຽກງານການປ້ອງກນັ ແລະ ກັກກັນພດື ມຄີ ແື ນວໃດ?
6) ຫກັ ການກ່ຽວກບັ ວຽກງານປ້ອງກັນ ແລະ ກກັ ກັນພດື ມຫີ ຍງັ ແດ?່
7) ການຮ່ວມມີສາກົນກ່ຽວກັບວຽກງານປ້ອງກັນ ແລະ ກກັ ກນັ ພືດເຮັດແນວໃດ?
8) ໜ່ວຍງານທ່ີກຽ່ ວຂອ້ ງກັບວຽກງານປ້ອງກນັ ແລະ ກັກກນັ ພືດມີໜວ່ ຍງານໃດແດ່?

12

ບດົ ທີ 2
ກຳນປອ້ ງກັນພດື

2.1 ກດິ ຈະກຳນກຳນປ້ອງກນັ
ກດິ ຈະການການປ້ອງກັນພດມດັ່ງນ້:ຶ
1) ການສາ້ ງບັນຊສັດຕພດຄວບຄມຸ ;
2) ແຜນການແກ້ໄຂສຸກເສນ ການແຜ່ລະບາດ ຂອງສດັ ຕພດຄວບຄມຸ ;
3) ການເຝືົາ້ ລະວງັ ແລະ ຄວບຄຸມສດັ ຕພດ;
4) ການລາຍງານກຽ່ ວກບັ ສດັ ຕພດ;
5) ການວໄິ ຈສັດຕພດ;
6) ການປະກາດເປັນເຂດລະບາດ ຂອງສດັ ຕພດຄວບຄມຸ ;
7) ການນໍາໃຊມ້ າດຕະການຄວບຄມຸ ໃນເຂດກກັ ກັນພດ ແລະ ເຂດກນັ ຊົນ;
8) ມາດຕະການສຸຂານາໄມພດ;
9) ການຍົກເລກການປະກາດເຂດລະບາດ ຂອງສດັ ຕພດຄວບຄຸມ;
10) ແຫ່ຼງຜະລິດປອດສັດຕພດ, ສະຖານທ່ືຜະລິດປອດສັດຕພດ, ເຂດແຜ່ລະບາດຕ່ໍາ ຂອງສັດຕພດ ແລະ

ເຂດປອດສັດຕພດ;
11) ການນໍາໃຊ້ຢາປາບສັດຕພດ ແລະ ຊວະພາບປາບສັດຕພດ;
12) ກິດຈະການການປ້ອງກນັ ພດອ່ນື .

2.2 ກຳນສຳ້ ງບນັ ຊີສັດຕພືດຄວບຄຸມ
ກະຊວງກະສິກໍາ ແລະ ປ່າໄມ້ເປັນຜ້ສ້າງ, ປັບປຸງ ແລະ ປະກາດບັນຊສັດຕພດຄວບຄຸມບົນພຶ້ນຖານການ

ປະສານສົມທົບກັບຂະແໜງການ ແລະ ອົງການປົກຄອງທ້ອງຖ່ິືນທ່ືກ່ຽວຂ້ອງ ແລ້ວແຈ້ງບັນຊ ແລະ ການປ່ຽນແປງ
ບນັ ຊດັ່ງກາ່ ວໃຫ້ອົງການປອ້ ງກນັ ພດພາກພນ້ຶ ແລະ ສາກນົ ລວມທັງປະເທດຄ່ຄາ້ ຕາມການຮອ້ ງຂ.

ບັນຊສີ ັດຕພືດຄວບຄມຸ ປະກອບດ້ວຍ:
1) ບັນຊສດັ ຕພດກກັ ກັນ;
2) ບັນຊສັດຕພດທບື່ ກ່ໍ ັກກັນແຕ່ຕ້ອງຄວບຄມຸ ;
3) ບນັ ຊສດັ ຕພດເຝາ້ືົ ລະວັງ.

1. ແຜນກຳນແກ້ໄຂສຸເສນີ ກຳນແພລ່ ະບຳດ ຂອງສັດຕພືດຄວບຄຸມ
ຂະແໜງການກະສິກໍາ ແລະ ປ່າໄມ້ ສ້າງແຜນການແກ້ໄຂສຸເສນການແຜ່ລະບາດ ຂອງສັດຕພດຄວບຄຸມ
ໂດຍປະສານສົມທົບກັບຂະແໜງການອຸດສາຫະກໍາ ແລະ ການຄ້າ, ຂະແໜງການຊັບພະຍາກອນທໍາມະຊາດ ແລະ
ສື່ິງແວດລ້ອມ, ຂະແໜງການສາທາລະນະສຸກ, ຂະແໜງການວິທະຍາສາດ ແລະ ເຕັກໂນໂລຊ, ຂະແໜງການການ
ເງນິ , ຂະແໜງການແຮງງານ ແລະ ສະຫວດັ ດການສັງຄົມ, ຂະແໜງການປ້ອງກັນຄວາມສະຫງົບ, ຂະແໜງການອ່ືນ
ແລະ ອົງການປົກຄອງທ້ອງຖ່ິືນທື່ກ່ຽວຂ້ອງບົນພ້ຶນຖານສະພາບການ ແລະ ເງ່ືອນໄຂທາງດ້ານພມສັນຖານ, ນິເວດ
ວິທະຍາ ແລະ ເງ່ອື ນໄຂດ້ານສຸຂະນາໄມພດ, ເຕັກນິກການຄວບຄຸມສັດຕພດທ່ືເໝາະສົມ ໃນສະພາບແວວລ້ອມທ່ື
ແຕກຕາ່ ງກັນ, ການຜະລິດ, ການຕະຫຼາດ ແລະ ປດັ ໄຈອນ່ື ທ່ືກຽ່ ວຂ້ອງ (ອງຕາມກດົ ໝາຍສະພາແຫງ່ ຊາດ, 2016).

ແຜນກຳນແກ້ໄຂສກຸ ເສີນກຳນແພລ່ ະບຳດ ຂອງສດັ ຕພດື ຄວບຄຸມມເີ ນອ້ືົ ໃນຕົ້ນຕດົ່ັງນີ້:ົ
1. ຂມໍ້ ນກຽ່ ວກບັ ສັດຕພດທ່ືຕອ້ ງຄວບຄມຸ ;
2. ລະບົບການຈັດຕັ້ງຶ ທາງດ້ານການບລິຫານ ແລະ ວິຊາການ;
3. ມາດຕະການລວມ ແລະ ມາດຕະການສະເພາະທືຕ່ ້ອງນໍາໃຊ້;
4. ງົບປະມານ.

2. ກຳນເຝົຳ້ ລະວັງ ແລະ ຄວບຄຸມສັດຕພືດ

13

ຂະແໜງການກະສິກໍາ ແລະ ປ່າໄມ້ ປະສານສົມທົບກັບຂະແໜງການອື່ນ ແລະ ອົງການປົກຄອງທ້ອງຖືິ່ນທ່ື
ກຽ່ ວຂ້ອງ ສ້າງລະບົບຕາໜ່າງປ້ອງກັນພດ ເພື່ອເຝືົ້າລະວັງສັດຕພດດ້ວຍການຕິດຕາມ, ສໍາຫຼວດ, ພະຍາກອນ ແລະ
ແຈ້ງເຕອນກ່ຽວກັບສັດຕພດ.

ເຈຶົ້າ ຂອງພຶ້ນທ່ື ແລະ ເຈົ້ຶາ ຂອງພດຕ້ອງເຝົ້ືາລະວັງປະກົດການທື່ເກດຂຶ້ນ ຂອງສັດຕພດໃນເບຶ້ອງຕົ້ຶນດ້ວຍ
ການສໍາຫຼວດ ແລະ ຕິດຕາມສົມທົບກັບການຮັບຟັງຂໍ້ມນແຈ້ງເຕອນກ່ຽວກັບສັດຕພດ, ການນໍາໃຊ້ເຕັກນິກການ
ປອ້ ງກັນພດແບບປະສມົ ປະສານ ແລະ ມາດຕະການຄວບຄມຸ ໃຫ້ທນັ ເວລາ.

2.3 ກຳນລຳຍງຳນກ່ຽວກບັ ສດັ ຕພດື
ເຈຶົ້າ ຂອງພ້ຶນທ່ື ແລະ ເຈ້ົຶາ ຂອງພດ, ຜະລິດຕະພັນພດ ຫຼ ວັດຖຸຕ້ອງຄວບຄຸມ ຫຼ ບຸກຄົນອ່ືນທື່ພົບເຫັນ

ປະກົດການ ການທໍາລາຍ ຫຼ ການລະບາດ ຂອງສັດຕພດ ຕ້ອງລາຍງານຕໍ່ອົງການຄຸ້ມຄອງວຽກງານປ້ອງກັນ ແລະ
ກັກກັນພດ ຫຼ ອົງການປົກຄອງບ້ານທື່ກ່ຽວຂ້ອງພາຍໃນຊາວສ່ືຊົັ່ວໂມງ, ໃນກລະນທ່ືມການລາຍງານຕໍ່ອົງການ
ປກົ ຄອງບ້ານນ້ຶັນ ອົງການປົກຄອງດັ່ງກ່າວຕ້ອງລາຍງານຕ່ໍອົງການຄຸ້ມຄອງວຽກປ້ອງກັນ ແລະ ກັກກັນພດ ພາຍໃນ
ເວລາຊາວສືຊ່ ວົ່ັ ໂມງ.

ພາຍຫຼັງໄດ້ຮັບການລາຍງານແລ້ວ ອົງການຄຸ້ມຄອງວຽກງານປ້ອງກັນ ແລະ ກັກກັນພດຕ້ອງລົງກວດກາ
ແລະ ເກັບກໍາຂ້ໍມນ ພ້ອມທັງພິຈາລະນານໍາໃຊ້ມາດຕະການສຸຂານາໄມພດສຸເສນເປັນຕ້ົຶນ; ການປະຕິບັດແຜນການ
ແກ້ໄຂສຸກເສນ ການແຜ່ລະບາດ ຂອງສັດຕພດຄວບຄມຸ ເທາົັ່ ທື່ຈໍາເປັນ ເພື່ອຄວບຄຸມ ຫຼ ກໍາຈັດການຕິດແປດ ຂອງ
ສດັ ຕພດ.

ອົງການຄຸ້ມຄອງວຽກງານປ້ອງກັນ ແລະ ກັກກັນພດຕ້ອງປະເມນຄນການປະຕິບັດມາດຕະການສຸຂ ະ
ອະນາໄມພດສຸກເສນ ພາຍໃນກໍານົດເວລາ ສາມສິບວັນ ນັບຕັ້ຶງແຕ່ວັນນໍາໃຊ້ມາດຕະການ ເພື່ອຍົກເລກມາດ
ຕະການດັ່ງກ່າວ ຫຼ ປະກາດເປັນເຂດລະບາດ ຂອງສັດຕພດຄວບຄຸມຕາມທ່ືໄດກ້ ໍານົດໄວ້ໃນມາດຕາ 14 ຂອງກົດ
ໝາຍສະບບັ ນ້ຶ.

2.4 ກຳນວໄິ ຈສດັ ຕພືດ
ການວິໄຈສັດຕພດ ແມ່ນການກວດກາ ແລະ ຈໍາແນກສັດຕພດ ພາຍຫຼັງໄດ້ຄ້ຶົນຄ້ວາ ແລະ ທົດລອງແລ້ວ

ເພື່ອເປັນຂໍ້ມນໃຫ້ແກ່ວຽກງານປ້ອງກັນ ແລະ ກັກກັນພດ. ການວິໄຈສັດຕພດໃຫ້ດໍາເນນຢ່ຫ້ອງວິໄຈສັດຕພດທື່
ກະຊວງກະສິກາໍ ແລະ ປ່າໄມໄ້ ດ້ຮບັ ຮອງເອາົ .

ໃນກລະນຈໍາເປນັ ທື່ຕ້ອງການສົ່ັງຕົວຢ່າງສັດຕພດໄປວິໄຈຢ່ຕ່າງປະເທດ ຫ້ອງວິໄຈດັ່ງກ່າວຕ້ອງຖກຮັບຮອງ
ຈາກອົງການປ້ອງກັນພດ ຂອງປະເທດດັ່ງກ່າວ ແລະ ຖກຮັບຮ້ຢາ່ ງເປັນທາງການຈາກກະຊວງກະສິກໍາ ແລະ ປ່າໄມ້
ຂອງ ສປປ ລາວ.

ກະຊວງກະສິກໍາ ແລະ ປ່າໄມ້ ຕ້ອງສ້າງຕຶ້ັງຫ້ອງວິໄຈສັດຕພດ ເພ່ືອສັງລວມ, ຮັກສາຕົວຢ່າງສັດຕພດ ເປັນ
ຖານຂໍ້ມນໃນການສ້າງບັນຊສັດຕພດແຫ່ງຊາດ ຂອງ ສປປ ລາວ. ນອກຈາກນຶ້; ກະຊວງວິທະຍາສາດ ແລະ ເຕັກ
ໂນໂລຊ, ມະຫາວິທະຍາໄລແຫ່ງຊາດ ແລະ ອົງການອື່ນກ່ໍສາມາດສ້າງຕັຶ້ງຫ້ອງວິໄຈສັດຕພດຂ້ຶນໄດ້ ເພື່ອເປັນການ
ສກສາ ແລະ ຄຶົ້ນຄວາ້ ເມອື່ ມຄວາມຈໍາເປັນ ຕາມມາດຕະຖານທ່ືກະຊວງກະສິກໍາ ແລະ ປ່າໄມ້ກໍານດົ ໄວ.້

2.5 ກຳນປະກຳດເປນັ ເຂດລະບຳດ ຂອງສັດຕພືດຄວບຄຸມ
ໃນກລະນທື່ອົງການຄຸ້ມຄອງວຽກງານປ້ອງກັນ ແລະ ກັກກັນພດໄດ້ຢ້ັືງຢນວ່າ ການລະບາດ ຂອງສັດຕພດ

ຄວບຄຸມບົນພຶ້ນຖານທ່ືໄດ້ມການປະເມນຄວາມສ່ຽງ ແລະ ປະຕິບັດແຜນການແກ້ໄຂສຸກເສນການລະບາດ ຂອງ
ສັດຕພດຄວບຄຸມຕາມທ່ືໄດ້ກໍານົດໄວ້ໃນ ມາດຕາ 10 ຂອງກົດໝາຍສະບັບນ້ຶແລ້ວ ລັດຖະບານ ຫຼ ອົງການ
ປົກຄອງທ້ອງຖ່ືິນຕ້ອງປະກາດເປັນເຂດລະບາດສັດຕພດຕາມການສະເໜ ຂອງອົງການຄຸ້ມຄອງວຽກງານປ້ອງກັນ
ແລະ ກັກກັນພດຂັນ້ຶ ຂອງຕນົ ຕາມແຕ່ລະກລະນດ່ງັ ນຶ:້

1) ຖ້າສັດຕພດລະບາດຫາກເກດຂຶ້ນໃນຂອບເຂດເມອງ, ເທດສະບານ, ນະຄອນໃດໜື່ງ ແມ່ນເຈຶ້ົາເມອງ,

14

ຫວົ ໜ້າເທດສະບານ, ເຈ້ຶົານະຄອນນັຶ້ນເປນັ ຜ້ປະກາດ.
2) ຖ້າສັດຕພດລະບາດຫາກເກດຂ້ຶນຫຼາຍກວ່າໜ່ືງເມອງ, ເທດສະບານ, ນະຄອນ ແຕ່ຢ່ໃນຂອບເຂດ ຂອງ

ແຂວງ, ນະຄອນຫຼວງ ແມນ່ ເຈ້ຶົາແຂວງ, ເຈາຶ້ົ ຄອງນະຄອນຫຼວງນຶ້ນັ ເປັນຜປ້ ະກາດ.
3) ຖາ້ ສັດຕພດລະບາດຫາກເກດຂນຶ້ ຫຼາຍກວ່າໜື່ງແຂວງ ແລະ ນະຄອນຫຼວງແມ່ນນາຍົກລດັ ຖະມົນຕເປັນຜ້

ປະກາດ.
ກຳນປະກຳດເປນັ ເຂດລະບຳດ ຂອງສັດຕພດື ຄວບຄຸມຕ້ອງມເີ ນືົອ້ ໃນດງັົ່ ນ້ົີ:
1) ຂ້ໍມນກ່ຽວກັບຊະນິດ ແລະ ຊວະວິທະຍາ ຂອງສັດຕພດຄວບຄຸມທື່ລະບາດລວມທັງຄວາມເປັນ

ອັນຕະລາຍ;
2) ຂອບເຂດພມສນັ ຖານທືໄ່ ດ້ຮບັ ຜນົ ກະທົບຈາກການລະບາດ ຂອງສດັ ຕພດຄວບຄມຸ ;
3) ພັນທະ ແລະ ໜ້າທ່ື ຂອງບຸກຄົນ, ນິຕິບຸກຄົນ ຫຼ ການຈັດຕັຶ້ງທ່ືກ່ຽວຂ້ອງໃນການເຂົຶ້າຮ່ວມປ້ອງກັນ

ແລະ ຄວບຄຸມການລະບາດ ຂອງສດັ ຕພດຄວບຄມຸ ເຂດດ່ງັ ກ່າວ;
4) ມາດຕະຖານສຸຂະອະນາໄມພດທື່ຕ້ອງນໍາໃຊ້ໃນເຂດດ່ັງກ່າວຕາມທື່ໄດ້ກໍານົດໄວ້ໃນ ມາດຕາ 16 ຂອງ

ກົດ ໝາຍສະບບັ ນຶ້;
5) ກໍານົດເວລານາໍ ໃຊ້ມາດຕະການ;
6) ເຂດກັກກັນພດ ແລະ ເຂດກັນຊົນ;
7) ເງືອ່ ນໄຂໃນການອອກປະກາດໃໝ່;
ອົງການຄຸມຄອງວຽກງານປ້ອງກັນ ແລະ ກັກກັນພດຕອ້ ງທົບທວນຄນການປະກາດດັ່ງກ່າວຢາ່ ງຕ່ໍເນ່ອື ງ ເພື່ອ

ກວດກາຄວາມສອດຄ່ອງ ແລະ ຕອ້ ງສະເໜໃຫ້ມການປັບປງຸ ຄນຕາມຄວາມຈໍາເປນັ .

2.6 ກຳນນຳໃຊມ້ ຳດຕະກຳນຄວບຄມຸ ໃນເຂດກັກກັນພດື ແລະ ເຂດກັນຊົນ
ອົງການຄຸ້ມຄອງວຽກງານປ້ອງກັນ ແລະ ກັກກັນພດຕ້ອງນໍາໃຊ້ມາດຕະການຄວບຄຸມໃນເຂດກັກກັນພດ

ແລະ ເຂດກນັ ຊນົ ໂດຍປະສານສົມທົບກບັ ອງົ ການປກົ ຄອງທ້ອງຖືນ່ິ ທື່ກ່ຽວຂ້ອງດັງ່ ນຶ້:
1) ເຝືົ້າລະວັງ, ຕິດຕາມ, ກວດກາ, ເກັບຕົວຢ່າງ ແລະ ທົດສອບຕາມຫຼັກວິຊາການ ເພື່ອປະເມນສະພາບ

ການ ຂອງສດັ ຕພດຄວບຄມຸ ນັບແຕວ່ ັນອອກປະກາດ ຈົນເຖງິ ວັນຍກົ ເລກເຂດດັ່ງກາ່ ວ.
2) ໃຫ້ຄາໍ ແນະນໍາແກ່ເຈ້ຶົາ ຂອງພຶ້ນທ່ື ຫຼ ເຈຶົ້າ ຂອງພດ, ສະຖານທື່ຜະລິດພດ, ບັນຈພຸ ດ ຫຼ ຜະລິດຕະພັນພດ

ທືຢ່ ່ພາຍໃນເຂດດ່ັງກ່າວ;
3) ທົບທວນຄນມາດຕະການຄວບຄຸມທື່ນໍາໃຊ້ ເພື່ອຮັບປະກັນໃຫ້ແກ່ມາດຕະການດ່ັງກ່າວມຄວາມເໝາະ

ສມົ ກັບສະພາບຕວົ ຈງິ ;
ອົງການຄຸມຄອງວຽກງານປ້ອງກັນ ແລະ ກັກກັນພດຕ້ອງແຕ່ງຕ້ັຶງໜ່ວຍສະເພາະກິດ ເພື່ອປະຕິບັດມາດ

ຕະການຄວບຄຸມດັ່ງນ:້ຶ
1) ການເຜຍແຜ່, ຈັດຕຶັ້ງປະຕິບັດ ແລະ ການກໍານົດມາດຕະການສຸຂະອະນາໄມພດສະເພາະ ຫຼ ເພື່ມຕື່ມ

ພ້ອມທງັ ການປະເມນຄນໃນແຕ່ລະໄລຍະ ເພ່ືອຮັບປະກັນໃຫ້ມຄວາມເໝາະສມົ ກັບສະພາບຄວາມເປັນຈິງ;
2) ການກາໍ ນດົ ຈຸດກັກກັນ ຫຼ ຈຸດກວດກາສະເພາະ ເພ່ືອຕິດຕາມ ແລະ ຄວບຄມຸ ການເຄ່ືອນຍາ້ ຍພດ, ຜະລິດ

ຕະພັນພດ ຫຼ ວັດຖຸຕ້ອງຄວບຄຸມທ່ືນໍາເຂ້ົາຶ , ສ່ັົງອອກເຂດດັ່ງກ່າວ ພ້ອມທັງປະຕິບັດມາດຕະການສຸຂະອະນາໄມພດ
ໃນຈດຸ ກກັ ກັນ ຫຼ ຈດຸ ກວດກາສະເພາະນຶ້ັນ.

2.7 ມຳດຕະກຳນສຂຸ ຳນຳໄມພດື
ອົງການຄຸ້ມຄອງວຽກງານປ້ອງກັນ ແລະ ກັກກັນພດ ຕ້ອງນາໍ ໃຊ້ມາດຕະການສຂຸ ະອະນາໄມພດໃນພ້ຶນທ່ືໃດ

ໜື່ງທ່ືສັດຕພດຄວບຄຸມລະບາດ ຫຼ ສົງໄສຈະມການລະບາດ ລວມທັງເຂດກັກກັນພດ, ເຂດກັນຊົນ, ແຫ່ຼງຜະລິດ
ປອດສັດຕພດ, ສະຖານທ່ືຜະລິດປອດສັດຕພດ, ເຂດປອດສັດຕພດ ແລະ ເຂດແຜ່ລະບາດຕ່ໍາ ຂອງສັດຕພດຕາມ
ແຕ່ລະກລະນດັ່ງນ:້ຶ

15

1) ການບໍາບັດ, ການທໍາລາຍ, ການກໍາຈັດພດ, ຜະລິດຕະພັນພດ ຫຼ ວັດຖຸຕ້ອງຄວບຄຸມ ລວມທັງ
ການບໍາບັດພາຫະນະທ່ືມຄວາມສ່ຽງຕິດແປດສັດຕພດ ເພອື່ ຈໍາກັດການແຜ່ລະບາດ ຂອງສັດຕພດຄວບຄຸມ, ຮັກສາ
ເຂດປອດສັດຕພດ ຈາກສດັ ຕພດສະເພາະ ຫຼ ຄວບຄຸມລະດັບສດັ ຕພດ;

2) ການຄວບຄຸມສັດຕພດໃຫ້ປະຕິບັດຕາມລະບຽບການ ຂອງອງົ ການຄຸ້ມຄອງວຽກງານປອ້ ງກັນ ແລະ ກັກ
ກນັ ພດ;

3) ການບ່ໍອະນຸຍາດ ຫຼ ການຈໍາກັດການເຄ່ືອນຍ້າຍພດ, ຜະລິດຕະພັນພດ ຫຼ ວັດຖຸຕ້ອງຄວບຄຸມທື່ຢ່ພາຍ
ໃນ, ນາໍ ເຂາົ້ຶ ຫຼ ສ່ງັົ ອອກຈາກເຂດກກັ ກັນພດ ຫຼ ເຂດກນັ ຊນົ

4) ການກໍານດົ ໃຫ້ເຈ້ຶົາ ຂອງພ້ຶນທື່ ແລະ ເຈ້ຶົາ ຂອງພດປະຕິບັດຕາມມາດຕະການສຸຂະອະນາໄມພດສະເພາະໃດໜ່ືງ ໃນພ້ຶນ
ທື່ ທືຕ່ ົນຮັບຜິດຊອບ;

5) ການບ່ໍອະນຍຸ າດປກພດໃດໜ່ືງ ຫຼ ປກພດດງ່ັ ກາ່ ວຊໍາ້ ຄນໃນເຂດທື່ກໍານດົ ໄວ້ສະເພາະ;
6) ການນໍາໃຊ້ມາດຕະການອ່ືນທື່ອົງການຄຸ້ມຄອງວຽກງານປ້ອງກັນ ແລະ ກັກກັນພດເຫັນວ່າມຄວາມຈໍາ
ເປນັ ;
ອົງການຄຸ້ມຄອງວຽກງານປ້ອງກັນ ແລະ ກັກກັນພດຕ້ອງແຈ້ງເປັນລາຍລັກອັກສອນໃຫ້ເຈ້ຶົາ ຂອງພຶ້ນທ່ື ຫຼ
ເຈຶົ້າ ຂອງພດ ເພ່ືອນໍາໃຊ້ມາດຕະການສຸຂະອະນາໄມພດ ພາຍໃນໄລຍະເວລາທື່ກໍານົດໄວ້, ຖ້າເຈຶົ້າ ຂອງພ້ຶນທ່ື ຫຼ
ເຈ້ຶາົ ຂອງພດ ຫາກບ່ປໍ ະຕິບດັ ຕາມມາດຕະການສຸຂະອະນາໄມພດນ້ນັຶ ອົງການຄຸ້ມຄອງວຽກງານປອ້ ງກັນ ແລະ ກັກ
ກັນພດ ຕ້ອງແຕ່ງຕ້ັຶງເຈຶ້ົາໜ້າທື່ກັກກັນພດ ເພື່ອປະສານສົມທົບກັບອົງການປົກຄອງທ້ອງຖືິ່ນທ່ືກ່ຽວຂ້ອງ ປ ະຕິບັດ
ມາດຕະການສຸຂະອະນາໄມພດ,ໃນກລະນນ້ຶ ເຈາ້ຶົ ຂອງພ້ນຶ ທ່ື ຫຼ ເຈຶ້ົາ ຂອງພດ ຕອ້ ງຮັບຜິດຊອບຄ່າໃຊ້ຈ່າຍທັງໝົດ
ໃນການປະຕບິ ັດມາດຕະການດັງ່ ກາ່ ວຕາມກົດໝາຍ ແລະ ລະບຽບການ.
ໃນກລະນມຄວາມເສຍຫາຍຈາກການທໍາລາຍພດ, ຜະລິດຕະພັນພດ ຫຼ ວັດຸຖຕ້ອງຄວບຄຸມທື່ເນື່ອງມາຈາກ
ການປະຕິບັດມາດຕະການສຸຂະອະນາໄມພດນັຶ້ນ ອົງການຄຸ້ມຄອງວຽກງານປ້ອງກັນ ແລະ ກັກກັນພດຕອ້ ງລາຍງານ
ແລະ ສະເໜຕລ່ໍ ດັ ຖະບານ ຫຼ ອງົ ການປກົ ຄອງທ້ອງຖ່ິນື ຂ້ນຶັ ຂອງຕນົ ເພ່ອື ພຈິ າລະນາຊດົ ເຊຍຕາມລະບຽບການ.

2.8 ກຳນຍກົ ເລີກກຳນປະກຳດເປັນເຂດລະບຳດ ຂອງສດັ ຕພດື ຄວບຄຸມ
ອົງການຄຸ້ມຄອງວຽກງານປ້ອງກັນ ແລະ ກັກກັນພດຕ້ອງປະເມນສະພາບ ຂອງເຂດສັດຕພດລະບາດຢ່າງ

ເປັນປົກກະຕິ. ໃນກລະນສດັ ຕພດຄວບຄຸມຫາກໝົດໄປ ຫຼ ຄວາມສຽ່ ງ ຂອງສັດຕພດຄວບຄຸມຢໃ່ ນລະດັບຕໍ່າ ເຊິື່ງ
ບໍ່ມຄວາມຈໍາເປັນຕ້ອງຄວບຄຸມບົນພ້ຶນຖານການຢ້ືັງຢນທາງດ້ານວິທະຍາສາດນ້ັຶນ ໃຫ້ອົງການຄຸ້ມຄອງວຽກງານ
ປ້ອງກັນ ແລະ ກັກກັນພດ, ສະເໜຕ່ໍລັດຖະບານ ຫຼ ອົງການປົກຄອງທ້ອງຖື່ິນທື່ອອກປະກາດນຶ້ັນ ຍົກເລກການ
ປະກາດ ຂອງຕນົ ລວມທງັ ມາດຕະການຄວບຄຸມໃນເຂດກັກກັນພດ ແລະ ເຂດກັນຊນົ .

2.9 ແຫ່ງຼົ ຜະລດິ ປອດສັດຕພືດ, ສະຖຳນທີ່ົຜະລິດປອດສັດຕພດື , ເຂດແພ່ລະບຳດຕຳ່ົ ຂອງສັດຕ
ພືດ ແລະ ເຂດປອດສັດຕພດື
ອງົ ການຄຸ້ມຄອງວຽກງານປອ້ ງກັນ ແລະ ກັກກນັ ພດ ປະສານສົມທົບກັບອົງການປົກຄອງທ້ອງຖິື່ນ ແລະ ເຈົຶ້າ

ຂອງພ້ຶນທື່ ຫຼ ເຈົ້ຶາ ຂອງພດ ສ້າງ ແລະ ປະກາດເປັນແຫ່ຼງຜະລິດປອດສັດຕພດ, ສະຖານທື່ຜະລິດປອດສັດຕພດ,
ເຂດແຜ່ລະບາດຕໍ່າ ຂອງສດັ ຕພດ ແລະ ເຂດປອດສັດຕພດ ຕາມເງືອ່ ນໄຂດັງ່ ນ:້ຶ

1. ໄດມ້ ການຢືງັ້ ຢນວ່າບມ່ໍ ສດັ ຕພດຄວບຄຸມ;
2. ໄດນ້ ໍາໃຊມ້ າດຕະການສຸຂະອະນາໄມພດ;
3. ໄດ້ສາ້ ງລະບົບຄມຸ້ ຄອງ ຫຼ ລະບົບຕິດຕາມ ເພ່ືອພິສດສະພາບການປອດສັດຕພດ ຫຼ ລະດັບສັດຕພດຢ່ໃນ
ລະດັບຕາໍ່ .

2.10 ກຳນນຳໃຊຢ້ ຳປຳບສັດຕພດື
ການນໍາໃຊ້ຢາປາບສັດຕພດເຂ້ຶົາໃນວຽກງານປ້ອງກັນ ແລະ ກັກກັນພດຕ້ອງຮັບປະກັນຄຸນນະພາບ,

16

ປະສິດທິພາບ, ຄວາມປອດໄພ ຂອງຢາປາບສດັ ຕພດຕໍ່ຄົນ, ສດັ , ພດ, ດິນ, ນ້ໍາ ແລະ ສື່ິງແວດລອ້ ມ ໂດຍປະຕິບັດ
ຕາມຫັກຼ ວຊິ າການຢ່າງເຂຶັມ້ ງວດ.

ຢາປາບສັດຕພດທ່ືນໍາໃຊ້ເຂ້ົຶາໃນວຽກງານປ້ອງ ແລະ ກັກກັນພດຕ້ອງຂ້ຶນທະບຽນນໍາກະຊວງກະສິກໍາ ແລະ
ປາ່ ໄມ້.

2.11 ປະເພດຢຳປຳບສັດຕພືດ
ຢຳປຳບສດັ ຕພດື ໄດ້ຈດັ ແບ່ງຕຳມປະເພດດົັງ່ ນີ້ົ:
1. ຢາປາບສັດຕພດອັນຕະລາຍຮ້າຍແຮງສງ;
2. ຢາປາບສດັ ຕພດອັນຕະລາຍຮ້າຍແຮງ;
3. ຢາປາບສດັ ຕພດອັນຕະລາຍຮ້າຍປານກາງ;
4. ຢາປາບສັດຕພດອນັ ຕະລາຍໜອ້ ຍ;
5. ຢາປາບສັດຕພດອັນຕະລາຍບໍ່ມພິດກະທນັ ຫນັ .

2.12 ຢຳປຳບສດັ ຕພດື ອນັ ຕະລຳຍຮ້ຳຍແຮງ
ຢາປາບສັດຕພດອັນຕະລາຍຮ້າຍແຮງ ແມ່ນຢາປາບສັດຕພດທ່ືມຄຸນລັກສະນະຄວາມເປັນພິດກະທັນຫັນຕໍ່

ສຂຸ ະພາບ ແລະ ຊວິດ ຂອງຄົນ. ນອກນ້ຶ ຍັງສັ່ົງຜົນກະທົບຮ້າຍແຮງຕໍ່ສິື່ງແວດລ້ອມ ແລະ ຕົກຄ້າງຍາວນານ ຈາກ
ຜນົ ໄດ້ຮັບທື່ເຮັດໃຫ້ໜທົດລອງຕາຍຫ້າສິບສ່ວນຮ້ອຍ ເມ່ືອໄດຮ້ ັບທາດພິດ ຂອງຢາປາບສັດຕພດເຂົຶາ້ ທາງປາກໃນ
ປະລິມານຫ້າ ຫາ ຫ້າສິບມິນລກຼາມ ຫຼ ເຂຶ້ົາທາງຜວໜັງໜ້ອຍກວ່າຫ້າສິບ ຫາ ສອງຮ້ອຍມິນລກຼາມຕໍ່ນ້ໍາໜັກ
ຂອງໜໜ່ືງກິໂລກຼາມ. ຢາປາບສັດຕພດປະເພດນບຶ້ ໍ່ອະນຸຍາດໃຫ້ຜະລດິ , ນໍາເຂ້ົຶາ, ຈໍາໜ່າຍ, ນໍາໃຊ້ ແລະ ຄອບຄອງ
, ຍົກເວ້ຶັນນໍາໃຊ້ເພ່ືອການຄຶ້ົນຄ້ວາ ແລະ ການພັດທະນາເຕັກໂນໂລຊ ຂອງລັດຖະບານ, ການປ້ອງກັນ ແລະ ຄວບ
ຄຸມສັດຕພດກັກກັນ ຫຼ ພາຫະນະເຊ້ຶອພະຍາດ ແຕ່ຕ້ອງໄດ້ຂຶ້ນທະບຽນ ແລະ ຂອະນຸຍາດນໍາກະຊວງກະສິກໍາ ແລະ
ປ່າໄມ.້ (ກດົ ໝາຍສະພາແຫງ່ ຊາດ, 2016)

2.13 ຢຳປຳບສັດຕພືດອນັ ຕະລຳຍປຳນກຳງ
ຢາປາບສັດຕພດອັນຕະລາຍປານກາງ ແມ່ນຢາປາບສັດຕພດທື່ມຄຸນລັກສະນະຄວາມເປັນພິດຕ່ໍສຸຂະພາບ

ແລະ ຊວິດ ຂອງຄົນຈາກຜົນໄດ້ຮັບທື່ເຮັດໃຫ້ໜທົດລອງຕາຍຫ້າສິບສ່ວນຮ້ອຍ ເມື່ອໄດ້ຮັບທາດພິດ ຂອງຢາ
ປາບສັດຕພດເຂາົ້ຶ ທາງປາກໃນປະລິມານຫ້າ ຫາ ສອງພນັ ມິນລກຼາມ ຫຼ ເຂຶ້ົາທາງຜວໜັງສອງຮ້ອຍ ຫາ ສອງພັນມິນ
ລກຼາມຕໍ່ນາ້ໍ ໜັກ ຂອງໜໜື່ງກໂິ ລກຼາມ. ຢາປາບສັດຕພດປະເພດນສຶ້ າມາດຜະລດິ , ນໍາເຂ້ຶົາ, ຈໍາໜ່າຍ, ນໍາໃຊ້ ແລະ
ຄອບຄອງ ໂດຍຂຶ້ນທະບຽນ ແລະ ຂອະນຸຍາດນໍາຂະແໜງການກະສິກໍາ ແລະ ປ່າໄມ້ ແລະ ຕ້ອງຢ່ພາຍໃຕ້ການຄຸ້ມ
ຄອງຕາມລະບຽບການທື່ກ່ຽວຂ້ອງຢາ່ ງເຂມັ້ຶ ງວດ (ກດົ ໝາຍສະພາແຫ່ງຊາດ, 2016).

2.14 ຢຳປຳບສັດຕພດື ອນັ ຕະລຳຍໜອ້ ຍ
ຢາປາບສັດຕພດອັນຕະລາຍໜ້ອຍ ແມ່ນຢາປາບສັດຕພດທ່ືມຄຸນລັກສະນະຄວາມເປນັ ພິດຕໍ່ສຸຂະພາບ ແລະ

ຊວດິ ຂອງຄົນຈາກຜົນໄດ້ຮັບທ່ືເຮດັ ໃຫ້ໜທົດລອງຕາຍຫາ້ ສບິ ສ່ວນຮ້ອຍ ເມື່ອໄດ້ຮບັ ທາດພິດ ຂອງຢາປາບສັດຕ
ພດເຂົຶ້າທາງປາກ ຫຼ ຜວໜັງໃນປະລມິ ານຫຼາຍກວ່າສອງພັນມິນລກຼາມຕ່ໍນໍ້າໜັກ ຂອງໜໜ່ືງກິໂລກຼາມ. ຢາປາບ
ສດັ ຕພດປະເພດນ້ຶສາມາດຜະລິດ, ນໍາເຂຶ້ົາ, ຈາໍ ໜ່າຍ, ສົັງ່ ອອກ, ນໍາໃຊ້ ແລະ ຄອບຄອງ ໂດຍຕ້ອງຂຶ້ນທະບຽນ ແລະ
ຂອະນຍຸ າດນາໍ ຂະແໜງກະສກິ ໍາ ແລະ ປາ່ ໄມ້ ແລະ ຕ້ອງປະຕິບັດຕາມລະບຽບການທື່ກ່ຽວຂ້ອງຢ່າງເຂຶ້ັມງວດ.

2.15 ຢຳປຳບສັດຕພດື ອັນຕະລຳຍບົມ່ ພີ ິດກະທນັ ຫນັ
ຢາປາດສັດຕພດອັນຕະລາຍບໍ່ມພິດກະທັນຫັນ ແມ່ນຢາປາບສັດຕພດທ່ືມລັກສະນະຄວາມເປັນພິດຕໍ່

ສຸຂະພາບ ແລະ ຊວິດ ຂອງຄົນ ແຕ່ບ່ໍອອກລິດທັນທຈາກຜົນໄດ້ຮັບທ່ືເຮັດໃຫ້ໜທົດລອງຕາຍຫ້າສິບສ່ວນຮ້ອຍ

17

ເມ່ືອໄດ້ຮັບທາດພິດ ຂອງຢາປາບສັດຕພດເຂົຶ້າທາງປາກ ຫຼ ຜວໜັງໃນປະລິມານຫ້າພັນມິນລກຼາມ ຫຼ ຫຼາຍກວ່າ
ຕ່ໍນ້ໍາໜັກ ຂອງໜໜ່ືງກິໂລກຼາມ. ຢາປາບສັດຕພດປະເພດນ້ຶສາມາດຜະລິດ, ນໍາເຂຶົ້າ, ຈໍາໜ່າຍ, ສົັ່ງອອກ, ນໍາໃຊ້
ແລະ ຄອບຄອງ ໂດຍຕ້ອງຂຶ້ນທະບຽນ ແລະ ຂອະນຸຍາດນໍາຂະແໜງການກະສິກໍາ ແລະ ປ່າໄມ້ ແລະ ຕ້ອງປະຕິບັດ
ຕາມລະບຽບການທ່ືກ່ຽວຂ້ອງຢ່າງເຂ້ຶັມງວດ, ຍົກເວຶ້ັນຢາປາບສັດຕພດຊວະພາບທ່ືມຄວາມປອດໄພຕ່ໍສຸຂະພາບ
ຂອງຄົນ, ສັດ ແລະ ສ່ິືງແວດລ້ອມ ບ່ໍຕ້ອງຂ້ຶນທະບຽນ, ແຕ່ຕ້ອງໄດ້ຂອະນຸຍາດນໍາຂະແໜງການກະສິກໍາ ແລະ
ປ່າໄມ້ (ກດົ ໝາຍສະພາແຫງ່ ຊາດ, 2016)
2.16 ບັນຊຢີ ຳປຳບສັດຕພດື

ບັນຊຢາປາບສັດຕພດທ່ືອະນຸຍາດໃຫ້ນໍາໃຊ້ ແລະ ຫ້າມນໍາໃຊ້ໃນ ສປປ ລາວ ແມ່ນກະຊວງກະສິກໍາ ແລະ
ປ່າໄມເ້ ປນັ ຜກ້ າໍ ນົດ ໂດຍມການປະສານສມົ ທົບກັບກະຊວງທື່ກ່ຽວຂ້ອງ.

ບັນຊຢາປາບສັດຕພດທ່ືອະນຸຍາດໃຫ້ນໍາໃຊ້ນ້ຶັນຕ້ອງມຂ້ໍມນກ່ຽວກັບຜ້ຂ້ຶນທະບຽນ, ຊ່ືການຄ້າ, ຊື່ສາມັນ,
ສານອອກລິດ ແລະ ອັດຕາການນໍາໃຊ້, ປະເພດຢາປາບສັດຕພດ, ສັດຕພດ ແລະ ເປົືາ້ ໝາຍ, ໄລຍະເວລາໃຫ້ຢຸດນໍາ
ໃຊ້ ກອ່ ນການເກັບກ່ຽວພດ.
2.17 ກຳນນຳໃຊ້ຊວີ ະພຳບປຳບສັດຕພືດ

ການນໍາໃຊ້ຊວະພາບປາບສັດຕພດເຂ້ົຶາໃນວຽກງານປ້ອງກັນ ແລະ ກັກກັນພດໄດ້ຮັບການສ່ົັງເສມ ເພ່ືອ
ຮັບປະກັນຄວາມປອດໄພ ແລະ ຫຸຼດຜ່ອນຄວາມສ່ຽງຕ່ໍສຸຂະພາບ ຂອງຄົນ, ສັດ, ພດ ແລະ ສື່ິງແວດລ້ອມເປັນຕ້ົຶນ
ການຄຶ້ນົ ຄວ້າ ແລະ ພັດທະນາຢາພ້ຶນເມອງ, ເຊຶ້ອຊວະວິທະຍາ, ການນໍາໃຊ້ພມປັນຍາຊາວບ້ານ ແລະ ການອະນຸລັກ
ແມງໄມ້ທ່ເື ປນັ ປະໂຫຍດ ເພ່ືອນໍາໃຊ້ເຂາ້ົຶ ໃນການຄວບຄມຸ ສັດຕພດ.

18

ຄາຖາມ
1) ກິດຈະກາການປອ້ ງກັນພືດມີຫຍັງແດ່?
2) ການສາ້ ງບັນຊສີ ັດຕູພດື ຄວບຄມູ ແມນ່ ນແວໃດ?
3) ການລາຍງານກ່ຽວກບັ ສດັ ຕພູ ືດເຮັດແນວໃດ?
4) ການວໄິ ຈສັດຕພູ ດື ເຮດັ ແນວໃດ?
5) ການປະກາດເຂດລະບາດ ຂອງສດັ ຕພູ ືດແມ່ນໜວ່ ຍງານໃດເປັນຜູປ້ ະກາດ?
6) ການນາໃຊ້ມາດຕະການການຄວບຄູມໃນເຂດກກັ ກັນພືດເຮັດແນວໃດ?
7) ມາດຕະການສຂະອານາໄມພືດແມນ່ ແນວໃດ?
8) ແຫງ່ ການຜະລິດປອດສັດຕູພືດແມ່ນແຫງ່ ຜະລິດແນວໃດ?
9) ການນາໃຊ້ຢາປາບສດັ ຕູພືດໃຊ້ແນວໃດ ແລະ ເວລາໃດ?
10) ປະເພດຢາປາບສັດຕູພືດມີຈັກປະເພດ ປະເພດໃດແດ່?
11) ບນັ ຊີຢາປາບສດັ ຕູພືດມີໄວ້ເພ່ີືອຫຍງັ ?
12) ການນາໃຊ້ຊວີ ະພາບປາບສັດຕູພືດເຮັດແນວໃດ?

19

ບດົ ທີ 3

ກຳນກກັ ກນັ ພດື

3.1 ກດິ ຈະກຳນກຳນກກັ ກັນພດື
ກດິ ຈະກຳນ ກຳນກກັ ກັນພືດມີດ່ງົັ ນົີ້:
1) ການນໍາເຂຶາ້ົ ;
2) ການສົັ່ງອອກ;
3) ການສງັ່ົ ຜ່ານ;
4) ການບໍາບດັ .

3.2 ກຳນກຳນົດເງ່ືົອນໄຂກຳນນຳເຂົຳ້ ພືດ, ຜະລິດຕະພນັ ພດື ແລະ ວດັ ຖຕຸ ້ອງຄວບຄຸມ
ກະຊວງກະສິກໍາ ແລະ ປ່າໄມ້ເປັນຜ້ກໍານົດເງື່ອນໄຂການນໍາເຂົາ້ຶ ພດ, ຜະລິດຕະພັນພດ ແລະ ວັດຖຸຕ້ອງຄວບ

ຄຸມບົນພ້ຶນຖານການວໄິ ຈຄວາມສ່ຽງສັດຕພດ ຫຼ ມາດຕະຖານສາກົນດ້ານມາດຕະການສຸຂະອະນາໄມພດ.
ການກໍານດົ ເງືອ່ ນໄຂການນໍາເຂ້ົຶາພດ, ຜະລິດຕະພັນພດ ແລະ ວດັ ຖຕຸ ອ້ ງຄວບຄມຸ ໃຫ້ປະຕິບັດດງັ່ ນ:ຶ້
1. ທບົ ທວນເງື່ອນໄຂການນໍາເຂົຶ້າດ່ັງກ່າວໃນແຕລ່ ະໄລຍະ, ປັບປຸງ ຫຼ ຍົກເລກທັນທໃນກລະນທື່ເງ່ືອນໄຂມ

ການປຽ່ ນແປງ ຫຼ ປດັ ໄຈໃໝ່ດາ້ ນສຂຸ ະອະນາໄມພດ;
2. ເຂ້ົຶາຮ່ວມການເຈລະຈາສອງຝ່າຍ ຫຼ ຫຼາຍຝ່າຍ ເພື່ອປະເມນ ແລະ ຍອມຮັບມາດຕະການດ້ານສຸຂະ

ອະນາໄມພດ ເຊ່ືງິ ກນັ ແລະ ກັນ ລວມທັງດໍາເນນການກວດກາກ່ອນສ່ົັງອອກຢປ່ ະເທດຕ້ນຶົ ທາງ;
3. ແຈ້ງເງອື່ ນໄຂໃຫ້ອງົ ການປອ້ ງກັນພດສາກນົ ແລະ ປະເທດສງ່ັົ ອອກຢ່າງເປນັ ທາງການ;
4. ຮັບຮ້ແຫຼ່ງຜະລິດປອດສັດຕພດ, ສະຖານທື່ຜະລິດປອດສັດຕພດ, ເຂດແຜ່ລະບາດຕໍ່າ ຂອງສັດຕພດ

ແລະ ເຂດປອດສດັ ຕພດ ຂອງປະເທດສັ່ງົ ອອກ ແລະ ບເໍ່ ລອກປະຕບິ ດັ ;
5. ຈັດປະເພດສິນຄ້າສໍາລັບການນໍາເຂ້ຶົາຕາມຄວາມສ່ຽງ ຂອງສັດຕພດ ເພື່ອກໍານົດວັດຖຸຕ້ອງຄວບຄຸມ

ແລະ ຍົກເວັຶນ້ .

3.3 ມຳດຕະກຳນສຂຸ ຳນຳໄມພດື ສຳລບັ ກຳນນຳເຂ້ົຳ
ເພ່ອື ສະກັດກັ້ຶນການເຂົ້ຶາມາ ແລະ ການແພ່ລະບາດ ຂອງສດັ ຕພດຄວບຄຸມ ໃນ ສປປ ລາວ ນນຶັ້ ອົງການຄຸ້ມ

ຄອງວຽກງານປອ້ ງກັນ ແລະ ກັກກັນພດ ຕ້ອງນໍາໃຊ້ມາດຕະການສຸຂະອະນາໄມພດ ສໍາລັບການນໍາເຂ້າົຶ ໃດໜື່ງຕາມ
ທື່ໄດ້ກໍານດົ ໄວ້ໃນເງອ່ື ນໄຂການນໍາເຂ້ຶາົ ພດ, ຜະລິດຕະພນັ ພດ ແລະ ວັດຖຕຸ ້ອງຄວບຄຸມດັ່ງນ:ຶ້

1) ການປະຕບິ ດັ ມາດຕະການສຸຂະອະນາໄມພດ;
2) ການປະຕບິ ັດມາດຕະການສຸກເສນ;
3) ການກໍານດົ ໃຫພ້ ້ຶນທ່ືສະເພາະໃດໜ່ືງເປັນສະຖານທື່ກັກກັນພດ;
4) ການບ່ໍອະນຸຍາດໃຫ້ນໍາເຂ້ົຶາພດ, ຜະລິດຕະພັນພດ ແລະ ວັດຖຸຕ້ອງຄວບຄຸມຍ້ອນບ່ໍໄດ້ປະຕິບັດມາດ
ຕະການ ໃນການຈັດການຄວາມສ່ຽງສັດຕພດທືເ່ ປັນໄປໄດ້ ຫຼ ບໍສ່ ອດຄ່ອງກັບເງ່ືອນໄຂການນໍາເຂຶ້າົ ພດ;
5) ການປະຕິບດັ ມາດຕະການອນ່ື ທື່ຈໍາເປັນ.

3.4 ກຳນຂອະນຸຍຳດນຳເຂົ້ຳພດື
ບຸກຄົນ, ນິຕິບຸກຄົນ ຫຼ ການຈັດຕ້ັຶງທື່ມຈຸດປະສົງນໍາເຂ້ົຶາພດ, ຜະລິດຕະພັນພດ ຫຼ ວັດຖຸຕ້ອງຄວບຄຸມທື່ຢ່

ໃນບນັ ຊ ຕອ້ ງຂອະນຸຍາດນໍາເຂົຶ້າໃຫ້ຍ່ືນຄໍາຮອ້ ງ ແລະ ເອກະສານປະກອບຕ່ໍອງົ ການຄຸ້ມຄອງວຽກງານປ້ອງກນັ ແລະ
ກັກກນັ ພດ.

ສາໍ ລັບພດ, ຜະລດິ ຕະພັນພດ ຫຼ ວດັ ຖຸຕ້ອງຄວບຄມຸ ລມຸ່ ນ້ກຶ ຕ່ໍ ້ອງຂອະນຍຸ າດນໍາເຂຶ້ົາເຊ່ັນກັນ:

20

1) ການນາໍ ເຂົຶາ້ ຈາກປະເທດທື່ຖກຢັ້ືງຢນ ຫຼ ສງົ ໄສວາ່ ເປັນແຫຼງ່ ຂອງສັດຕພດກກັ ກັນ;
2) ການນໍາເຂົຶາ້ ທື່ຕອ້ ງກັກກັນພາຍຫຼັງການນໍາເຂ້ົຶາເປັນຕຶົ້ນແນວພນັ ພດ, ແມງໄມ້ທ່ືເປນັ ປະໂຫຍດ ແລະ ເຊຶ້ອ
ຊວະວທິ ະຍາ;
3) ການນໍາເຂາຶົ້ ເພ່ອື ນໍາໃຊຂ້ ັຶ້ນສຸດທ້າຍສະເພາະໃດໜ່ືງ ຫຼ ເພ່ອື ການຄຶນ້ົ ຄວ້າທດົ ລອງ;
4) ການນໍາເຂາ້ຶົ ເພອ່ື ແກ້ໄຂວິກດິ ການທາງດ້ານມະນດຸ ສະທໍາ ຫຼ ໄພພບິ ັດທາງທໍາມະຊາດ;
5) ການນໍາເຂຶົ້າທ່ືມຄວາມຈໍາເປັນຕ້ອງຕິດຕາມການຈະລາຈອນພດ, ຜະລິດຕະພັນພດ ຫຼ ວັດຖຸຕ້ອງຄວບ
ຄມຸ ໃນໄລຍະເວລາໃດໜງ່ື ພາຍຫງຼັ ການນໍາເຂ້ົຶາ.
ພດ, ຜະລິດຕະພັນພດ ຫຼ ວັດຖຸຕ້ອງຄວບຄຸມທື່ໄດ້ຮັບອະນຸຍາດນໍາເຂຶ້ົາແລ້ວ ໃຫ້ນໍາເຂຶ້ົາ ສປປ ລາວ ຕາມ
ດ່ານ ແລະ ນໍາໃຊ້ໃນຂອບເຂດຕາມທ່ືໄດ້ກໍານົດໄວ້ໃນໃບອະນຍຸ າດນໍາເຂ້ຶົາ;

ບນັ ຊພດ, ຜະລິດຕະພັນພດ ຫຼ ວັດຖຸຕ້ອງຄວບຄຸມທ່ືຕ້ອງຂອະນຸຍາດນໍາເຂົຶ້າ ໄດກ້ ໍານົດໄວ້ໃນລະບຽບການ
ຕາ່ ງຫາກ;

ສາໍ ລັບພດ, ຜະລິດຕະພັນພດ ຫຼ ວັດຖຕຸ ້ອງຄວບຄຸມທື່ບໍ່ຢໃ່ ນບນັ ຊໃຫປ້ ະຕິບດັ ຕາມເງືອ່ ນໄຂການນໍາເຂົຶ້າພດ
ແລະ ສາມາດແຈ້ງເອກະສານນໍາເຂຶ້ົາຕ່ໍດ່ານກັກກັນພດຕາມທ່ືໄດ້ກໍານົດໄວ້ໃນ ມາດຕາ 25 ຂອງກົດໝາຍສະບັບ
ນ.້ຶ

3.5 ກຳນພິຈຳລະນຳອະນຍຸ ຳດນຳເຂົຳ້
ພາຍຫັຼງໄດ້ຮັບຄໍາຮ້ອງ ແລະ ເອກະສານປະກອບແລ້ວ ອົງການຄມຸ້ ຄອງວຽກງານປ້ອງກັນ ແລະ ກັກກັນພດ

ຕ້ອງພິຈາລະນາຄໍາຮ້ອງ ເພື່ອອະນຸຍາດ ຫຼ ປະຕິເສດພາຍໃນກໍານົດເວລາສິບວັນລັດຖະການ. ໃນກລະນປະຕິເສດ
ການອະນຍຸ າດ ຕ້ອງແຈງ້ ໃຫຜ້ ຮ້ ອ້ ງຂເປັນລາຍລັກອັກສອນພ້ອມດວ້ ຍເຫດຜນົ ຂອງການປະຕິເສດດັ່ງກ່າວ.

ອົງການຄຸ້ມຄອງວຽກງານປ້ອງກັນ ແລະ ກັກກັນພດສາມາດດັດແກ້ ຫຼ ຖອນໃບອະນຸຍາດນໍາເຂຶ້ົາພດ,
ຜະລິດຕະພັນພດ ຫຼ ວັດຖຸຕອ້ ງຄວບຄຸມໄດ້ທຸກເວລາ, ໃນກລະນມຂ້ໍມນກ່ຽວກັບການລະບາດ ຂອງສັດຕພດຕ້ອງ
ແຈ້ງເປັນລາຍລກັ ອກັ ສອນໃຫ້ຜ້ນາໍ ເຂົ້ຶາ (ກົດໝາຍສະພາແຫ່ງຊາດ, 2016).

3.6 ເອກະສຳນທ່ີົຕ້ອງແຈງ້
ບຸກຄົນ, ນິຕິບຸກຄົນ ຫຼ ການຈັດຕັຶ້ງທື່ນໍາເຂຶົ້າພດ, ຜະລິດຕະພັນພດ ຫຼ ວັດຖຸຕ້ອງຄວບຄຸມ ຕ້ອງແຈ້ງ

ເອກະສານທ່ືກ່ຽວຂ້ອງຕ່ໍດ່ານກັກກັນພດນັຶ້ນ ເຊັ່ນ: ໃບຢືັ້ງຢນສຸຂະອະນາໄມພດ ແລະ ເອກະສານອື່ນຕາມການກໍາ
ນດົ ຂອງກະຊວງກະສກິ ໍາ ແລະ ປ່າໄມ້ ໃນແຕລ່ ະໄລຍະ.

3.7 ກຳນກວດກຳກຳນນຳເຂຳົ້
ການນໍາເຂົຶ້າພດ, ຜະລິດຕະພັນພດ ຫຼ ວັດຖຸຕ້ອງຄວບຄຸມ ຕ້ອງຜ່ານການກວດກາ ຂອງເຈົຶ້າໜ້າທ່ືກັກກັນ

ພດ, ຖ້າວ່າຊຸດສນິ ຄ້າຫາກມເອກະສານຄົບຖ້ວນ, ຖກຕອ້ ງ ແລະ ໄດ້ປະຕບິ ັດຕາມມາດຕະການສຂຸ ະອະນາໄມພດສໍາ
ລັບການນາໍ ເຂ້ຶາົ ນ້ນັຶ ແລວ້ ຕ້ອງອອກໃບແຈ້ງຜ່ານເພ່ືອແຈງ້ ພາສໃນຂັຶ້ນຕໄ່ໍ ປ.

ໃນກລະນຊຸດສິນຄ້າຫາກມເອກະສານບໍ່ຄົບຖ້ວນ, ບໍ່ຖກຕ້ອງ ຫຼ ບ່ໍໄດ້ປະຕິບັດຕາມມາດຕະການສຸຂະ
ອະນາໄມພດສໍາລັບການນໍາເຂົ້ຶາ ຫຼ ໄດ້ພົບເຫັນສັດຕພດຄວບຄຸມນຶັ້ນ ເຈົ້ຶາໜ້າທ່ືກັກກັນພດຕ້ອງແຈ້ງໃຫ້ຜ້ນໍາເຂ້ຶົາ
ແລະ ຕອ້ ງປະຕບິ ດັ ຕາມມາດຕະການສກຸ ເສນໃດໜືງ່ ດັງ່ ນຶ້:

1) ກກັ ພດ, ຜະລິດຕະພັນພດ ຫຼ ວດັ ຖຸຕ້ອງຄວບຄຸມ ຈົນກວ່າຈະໄດ້ຮັບເອກະສານທື່ຄົບຖ້ວນ, ຖກຕ້ອງ ຫຼ
ສໍາເລດັ ການກວດກາ, ເກບັ ຕົວຢ່າງ ແລະ ການທດົ ສອບທ່ືຈໍາເປັນທາງດ້ານວິຊາການ;

2) ໃຫ້ຜ້ນໍາເຂ້ົຶາເຄ່ືອນຍ້າຍພດ, ຜະລິດຕະພັນພດ ຫຼ ວັດຖຸຕ້ອງຄວບຄຸມໄປຫາສະຖານກັກກັນພດ ຫຼ
ສະຖານທ່ືອ່ືນ ເພ່ືອບໍາບັດຕາມການກໍານົດ ຂອງອົງການຄຸ້ມຄອງວຽກງານປ້ອງກັນ ແລະ ກັກກັນພດໃຫ້ຜ້ນໍາເຂ້ົຶາ
ດໍາເນນການບາໍ ບັດພດ, ຜະລິດຕະພນັ ພດ ຫຼ ວດັ ຖຕຸ ອ້ ງຄວບຄຸມດັ່ງກາ່ ວ;

21

3) ໃຫ້ຜ້ນໍາເຂົ້ຶາຄັກເລອກ, ແຍກປະເພດ ແລະ ສັບຊ້ອນພດ, ຜະລິດຕະພັນພດ ຫຼ ວັດຖຸຕ້ອງຄວບຄຸມຢ່າງ
ຖກຕອ້ ງຕາມໃບຢືັງ້ ຢນສຂຸ ະອະນາໄມພດ;

4) ປະຕເິ ສດການນໍາເຂົຶ້າ ແລະ ໃຫຜ້ ້ນາໍ ເຂ້ຶາົ ສ່ົັງກບັ ຄນປະເທດຕຶ້ນົ ທາງ;
5) ທາໍ ລາຍຖ້ມຶິ ຫຼ ປະຕິບັດຕາມມາດຕະການສຸກເສນອນື່ .
ຄ່າໃຊ້ຈ່າຍໃນການປະຕິບັດມາດຕະການສຸຂະອະນາໄມພດ ສໍາລັບການນໍາເຂ້ົຶາ, ການຂົນສັົ່ງກັບຄນປະເທດ
ຕນົຶ້ ທາງ ແລະ ການທາໍ ລາຍຖິ້ມຶ ໃຫເ້ ປນັ ຄວາມຮັບຜິດຊອບ ຂອງຜ້ນາໍ ເຂາຶົ້ .
ໃນກລະນປະຕິເສດການນາໍ ເຂົ້ຶາ ເຈົ້ຶາໜ້າທກື່ ັກກັນພດປະຈໍາດ່ານ ຕ້ອງແຈງ້ ເຫດຜົນ ແລະ ໃຫ້ຂ້ໍມນເພື່ມຕ່ືມ
ໃຫ້ແກຜ່ ້ນໍາເຂາົ້ຶ ຢາ່ ງເປນັ ລາຍລັກອັກສອນ.
ເຈາົຶ້ ໜ້າທື່ກັກກັນພດປະຈາໍ ດ່ານຕ້ອງກວດກາພດ, ຜະລິດຕະພັນພດ ແລະ ວດັ ຖຸຕ້ອງຄວບຄຸມຢ່ດ່ານກັກກັນ
ພດໃນໂມງລດັ ຖະການເທາົັ່ ນ້ັຶນ ຍກົ ເວນ້ຶັ ແຕ່ກລະນດັ່ງນ:້ຶ
1. ພດ, ຜະລິດຕະພນັ ພດ ຫຼ ວັດຖຕຸ ້ອງຄວບຄມຸ ເນ່ັົາເປອິ່ ຍງ່າຍ;
2. ປະລມິ ານການນາໍ ເຂຶົ້າມຫຼາຍ ແລະ ບ່ໍມສາງ ຫຼ ສະຖານທ່ືເກບັ ມ້ຽນບ່ໍພຽງພ;
3. ມການປ່ຽນຖາ່ ຍ;
4. ມການແຍກປຽ່ ວ ຫຼ ກັກກນັ ;
5. ມເຫດສດຸ ວິໄສທືພ່ າໃຫ້ການນໍາເຂົ້ຶາຊັກຊ້າ;

3.8 ກຳນນຳເຂົຳ້ ຜຳ່ ນທຳງໄປສະນີ
ບກຸ ຄົນ, ນິຕິບຸກຄນົ ຫຼ ການຈັດຕ້ັງຶ ທື່ນາໍ ເຂົຶ້າພດ, ຜະລິດຕະພັນພດ ຫຼ ວັດຖຸຕ້ອງຄວບຄມຸ ຜ່ານທາງໄປສະນ

ຕ້ອງແຈ້ງລາຍການພດ, ຜະລິດຕະພັນພດ ຫຼ ວັດຖຸຕ້ອງຄວບຄຸມ ພ້ອມດ້ວຍເອກະສານກ່ຽວຂ້ອງ ຕໍ່ເຈຶ້ົາໜ້າທື່
ກ່ຽວຂ້ອງປະຈໍາຢ່ຫ້ອງການໄປສະນ ໃນເວລາຊຸດສິນຄ້າຂົນສ່ັົງມາເຖິງ ແລະ ເກັບຮັກສາໄວ້ ເພື່ອປ້ອງກັນຄວາມ
ປອດໄພຕາມຫັຼກວິຊາການ (ກົດໝາຍສະພາແຫ່ງຊາດ, 2016).

ເຈຶາົ້ ໜ້າທກ່ື ່ຽວຂ້ອງປະຈໍາຢ່ຫອ້ ງການໄປສະນ ຕ້ອງແຈງ້ ໃຫ້ອງົ ການຄຸ້ມຄອງວຽກງານປ້ອງກນັ ແລະ ກກັ ກັນ
ພດກ່ຽວກັບການມາເຖິງ ຂອງວັດສະດຸ ເພື່ອດໍາເນນການກວດກາ. ໃນກລະນພົບເຫັນສັດຕພດຄວບຄຸມ ໃຫ້
ປະຕບິ ດັ ຕາມທໄື່ ດ້ກໍານົດໄວໃ້ ນ ການກວດການການນໍາເຂຶ້າົ ຕາມຂໍ້ 3.7 .

ສໍາລັບການນໍາເຂຶົ້າພດ ຜະລິດຕະພັນພດ ແລະ ວັດຖຸຕ້ອງຄວບຄຸມ ຕາມບັນຊທ່ືຕ້ອງຂອະນຸຍາດນໍາເຂົຶ້າ ໃຫ້
ປະຕບິ ດັ ຕາມທໄື່ ດກ້ ໍານົດໄວ້ໃນ 3.4, 3.5 ແລະ 3.6.

3.9 ກຳນນຳເຂ້ົຳ ຕິດຕົວ ແລະ ພຳຫະນະ ທເ່ີົ ດນີ ທຳງເຂຳົ້ ມຳໃນ ສປປ ລຳວ
ບຸກຄົນ, ນິຕິບຸກຄົນ ຫຼ ການຈັດຕັ້ຶງທ່ືນໍາພດ, ຜະລິດຕະພັນພດ ຫຼ ວັດຖຸຕ້ອງຄວບຄຸມ ຕິດຕົວເຂຶ້ົາມາໃນ

ສປປ ລາວ ຕ້ອງແຈ້ງໃຫ້ເຈາຶ້ົ ໜ້າທ່ືກັກກັນພດ; ໃນກລະນບໍ່ມເຈ້ົຶາໜ້າທ່ືກັກກັນພດປະຈໍາດ່ານນັຶ້ນ ຕ້ອງໃຫ້ແຈ້ງຕໍ່
ເຈາ້ົຶ ໜາ້ ທພ່ື າສປະຈໍາດ່ານ ໃນເວລາມາເຖິງດາ່ ນກັກກນັ ພດ.

ຜໃ້ ຫ້ບລິການປະຈໍາສາຍການບິນ, ລດົ ໂດຍສານ, ລົດໄຟ, ເຮອ ແລະ ການຂົນສ່ັົງໃນຮບແບບອື່ນທເື່ ດນທາງ
ເຂາ້ຶົ ມາ ສປປ ລາວ ຕ້ອງປະກາດລະບຽບການກ່ຽວກບັ ການແຈ້ງລາຍການພດ, ຜະລິດຕະພນັ ພດ ຫຼ ວັດຖຸຕອ້ ງຄວບ
ຄຸມ ໃຫຜ້ ້ໂດຍສານ ຫຼ ຜ້ເດນທາງ (ກົດໝາຍສະພາແຫງ່ ຊາດ, 2016)

ພາຫະນະທ່ືເຂຶ້ົາມາ ສປປ ລາວ ຕ້ອງຜ່ານການຂ້າເຊອ້ຶ ຫຼ ບໍາບດັ ໃນກລະນທ່ືອົງການຄຸ້ມຄອງວຽກງານປ້ອງ
ກັນ ແລະ ກັກກນັ ພດ ເຫັນວາ່ ມຄວາມຈາໍ ເປນັ ບົນພ້ນຶ ຖານການວໄິ ຈຄວາມສ່ຽງສັດຕພດ.

ສໍາລັບການ ນໍາເຂົຶ້າພດ, ຜະລິດຕະພັນພດ ແລະ ວັດຖຸ ຕ້ອງຄວ ບຄຸມຕິດຕົວ ທ່ືຢ່ໃນບັນຊທື່ ຕ້ອງ
ຂອະນຸຍາດນໍາເຂ້ຶົາ ໃຫປ້ ະຕິບັດຕາມທື່ໄດ້ກໍານດົ ໄວ້ໃນຂໍ້ 3.4, 3.5 ແລະ 3.6.
3.10 ເງ່ອົື ນໄຂພຳຍຫງຼັ ກຳນນຳເຂຳົ້ ວັດຖຕຸ ້ອງຄວບຄຸມທມ່ີົ ຄີ ວຳມສຽ່ ງສງ

ບຸກຄົນ, ນິຕິບຸກຄົນ ຫຼ ການຈັດຕ້ຶັງທື່ນໍາເຂົຶ້າວັດຖຸຕ້ອງຄວບຄຸມທື່ມຄວາມສ່ຽງສງ ເປັນຕ້ຶົນແນວພັນພດ,
ຊວະພາບປາບສັດຕພດຕ້ອງຜ່ານການແຍກປ່ຽວ ຫຼ ກັກກັນ ຢ່ສະຖານກັກກັນພດ ຂອງລັດ ຫຼ ສະຖານທ່ືສະເພາະ

22

ໃດໜື່ງ ຂອງຜ້ປະກອບການທື່ມເງື່ອນໄຂຄົບຖ້ວນ ເພ່ືອຕດິ ຕາມ, ກວດກາ, ຄົຶ້ນຄວ້າ, ທົດລອງ, ບໍາບັດ, ກັກ ຫຼ
ທາໍ ລາຍ. (ອງຕາມກດົ ໝາຍສະພາແຫງ່ ຊາດ, 2016).

ກະຊວງກະສິກໍາ ແລະ ປາ່ ໄມ້ເປັນຜ້ສ້າງຕຶ້ັງ ແລະ ຮັບຮອງສະຖານກັກກັນພດ ແລະ ສະຖານທ່ືກັກແຍກປ່ຽວ
ພດ ຕາມມາດຕະຖານ ແລະ ເງື່ອນໄຂທື່ກໍານດົ ໄວ.້

3.11 ກຳນສົ່ງອອກ
ບຸກຄົນ, ນິຕິບຸກຄົນ ຫຼ ການຈັດຕຶ້ັງທ່ືມຈຸດປະສົງສັົ່ງອອກພດ, ຜະລິດຕະພັນພດ ແລະ ວັດຖຸຕ້ອງຄວບຄຸມ

ໃຫ້ສະເໜຕໍ່ອົງການຄຸ້ມຄອງວຽກງານປ້ອງກັນ ແລະ ກັກກັນພດ ເພື່ອປະຕິບັດຕາມມາດຕະການສຸຂະອະນາໄມພດ
ຕາມເງື່ອນໄຂການນໍາເຂ້ຶົາ ຂອງປະເທດປາຍທາງ. ສໍາລັບພດ, ຜະລິດຕະພັນພດ ຫຼ ວັດຖຸຕ້ອງຄວບຄຸມ ທ່ືບ່ໍຢ່ໃນ
ບັນຊຄວບຄມຸ ການກກັ ກນັ ພດ ຂອງປະເທດປາຍທາງ ໃຫ້ສັ່ງົ ອອກຕາມລະບຽບການທ່ືກຽ່ ວຂ້ອງ.

ໃນກລະນປະເທດປາຍທາງຫາກກໍານົດໃຫ້ມການສະເໜຂເປີດຕະຫຼາດ, ຂຶ້ນທະບຽນດ້ານສຸຂານາໄມພດ,
ການຢັື້ງຢນສຸຂານາໄມພດ, ການບໍາບັດ ຫຼ ການທົດສອບ ໃຫ້ຜ້ສົ່ັງອອກຮັບຜິດຊອບຄ່າໃຊ້ຈ່າຍໃນການດໍາເນນ
ການທື່ກຽ່ ວຂ້ອງນນ້ັຶ (ກດົ ໝາຍສະພາແຫງ່ ຊາດ, 2016)

3.12 ກຳນສົ່ງອອກຕ່ົ
ບຸກຄົນ, ນິຕິບຸກຄົນ ຫຼ ການຈັດຕຶ້ັງທ່ືມຈຸດປະສົງສົັ່ງອອກຕ່ໍ ຊຸດສິນຄ້າໃຫ້ສະເໜຕ່ໍອົງການຄຸ້ມຄອງວຽກ

ງານປ້ອງກັນ ແລະ ກັກກັນພດ ເພ່ືອກວດກາ ແລະ ຢື້ັງຢນສຸຂະອະນາໄມພດສ່ົັງອອກຕ່ໍ; ຖ້າພົບເຫັນວ່າຊຸດສິນຄ້າ
ນຶ້ັນຫາກເກດການຕິດແປດ, ປົນເປ້ືອນສັດຕພດ, ສນເສຍສະພາບຄວາມປອດໄພສຸຂະອະນາໄມພດ ຫຼ ມການ
ປ່ຽນແປງຈາກສະພາບເດມຕ້ອງແຈງ້ ເປັນລາຍລັກອັກສອນໃຫ້ຜ້ສັ່ງົ ອອກຕໍ.່

ສາໍ ລັບຊຸດສິນຄ້າທື່ບໍມ່ ຄວາມສ່ຽງສັດຕພດຕາມທ່ືກໍານົດໄວໃ້ ນວັກໜ່ືງ ຂອງມາດຕານ້ຶ ໃຫ້ສົ່ັງອອກຕໍ່ຕາມ
ລະບຽບການທ່ກື ່ຽວຂ້ອງ (ກົດໝາຍສະພາແຫ່ງຊາດ, 2016)

3.13 ກຳນຢົ້ງັ ຢນື ກຳນສົ່ງອອກ ແລະ ສົ່ງອອກຕົ່
ພາຍຫຼັງໄດຮ້ ັບຄໍາຮ້ອງຂແລ້ວ ອົງການຄມຸ້ ຄອງວຽກງານປ້ອງກັນ ແລະ ກັກກັນພດ ຕ້ອງກວດກາ, ທົດສອບ

ແລະ ບໍາບັດພດ, ຜະລິດຕະພັນພດ, ວັດຖຸຕ້ອງຄວບຄຸມ ຫຼ ຊຸດສິນຄ້າ. ໃນກລະນທື່ຖກຕ້ອງຕາມເງ່ືອນໄຂສຸຂະ
ອະນາໄມພດ ຂອງປະເທດປາຍທາງນັ້ຶນ ອົງການດັ່ງກ່າວຕ້ອງຢັ້ືງຢນສຸຂະອະນາໄມພດສໍາລັບການສ່ົັງອອກ ຫຼ ສ່ົັງ
ອອກຕໍ່. ໃນກລະນບໍ່ຖກຕ້ອງ ກໍ່ຕ້ອງແຈ້ງເປັນລາຍລັກອັກສອນ ພ້ອມທັງແນະນໍາໃຫ້ຜ້ສັົ່ງອອກ ຫຼ ຜ້ສັ່ົງອອກຕໍ່
ເພອ່ື ທາໍ ການປັບປຸງແກໄ້ ຂ (ກດົ ໝາຍສະພາແຫ່ງຊາດ, 2016).

ພາຍຫັຼງໄດ້ຮັບການຢ້ືງັ ຢນສຸຂານາໄມພດ ຜ້ສົ່ັງອອກ ຫຼ ຜ້ສັົ່ງອອກຕ່ໍ ຕ້ອງປະຕິບັດຕາມການແນະນໍາ ຂອງ
ອົງການຄຸ້ມຄອງວຽກງານປ້ອງກັນ ແລະ ກກັ ກນັ ພດ.

ໃນການສັົ່ງອອກຕໍ່ທຸກຄຶ້ັງ ຕ້ອງມໃບຢື້ັງຢນສຸຂະນາໄມພດສະບັບຕ້ົຶນ ພ້ອມດ້ວຍເອກະສານທ່ືກ່ຽວຂ້ອງທັງ
ໝົດທປື່ ະເທດຕນ້ົຶ ທາງອອກໃຫ້ຕິດຕາມໄປນໍາ.

3.14 ມຳດຕະກຳນສຂຸ ຳນຳໄມພືດ ສຳລບັ ຊຸດສິນຄຳ້ ສົງ່ ຜ່ຳນ
ກະຊວງກະສິກໍາ ແລະ ປ່າໄມ້ ເປັນຜ້ກໍານົດມາດຕະການສຸຂະອະນາໄມພດ ສໍາລັບຊຸດສິນຄ້າສົ່ັງຜ່ານ ບົນ

ພຶນ້ ຖານການປະເມນຄວາມສ່ຽງ.
ອົງການຄຸ້ມຄອງວຽກງານປ້ອງກັນ ແລະ ກັກກັນພດ ສາມາດນໍາໃຊ້ມາດຕະການສຸຂະອະນາໄມພດ ສໍາລັບ

ຊຸດສນິ ຄາ້ ສງ່ັົ ຜ່ານດັງ່ ນ:້ຶ
1) ປະຕິບັດດ້ານສຸຂະອະນາໄມພດຕຊໍ່ ຸດສນິ ຄ້າສັ່ງົ ຜາ່ ນທື່ເຫັນວ່າມຄວາມສ່ຽງຕໍ່ ສປປ ລາວ;
2) ປະຕບິ ດັ ມາດຕະການສຸກເສນໃດໜືງ່ ຕາມທືໄ່ ດ້ກໍານົດໄວໃ້ ນຂໍ້ 2.16 ວັກ 2;
3) ບໍ່ອະນຸຍາດໃຫ້ສົ່ັງຜ່ານຊຸດສິນຄ້າ ຍ້ອນບໍ່ມມາດຕະການໃນການຈັດການຄວາມສ່ຽງສັດຕພດທື່ເປັນໄປ

23

ໄດ້ ຫຼ ບສ່ໍ ອດຄອ່ ງກັບມາດຕະການສຸຂະອະນາໄມພດ ສາໍ ລບັ ການນໍາເຂາົ້ຶ ຕາມທໄື່ ດ້ກໍານົດໄວ້ໃນຂ້ໍ 3.11;
ມາດຕະການສຸຂະອະນາໄມພດສໍາລັບຊຸດສິນຄ້າສ່ັົງຜ່ານທື່ກໍານົດໄວ້ໃນ ວັກ 2 ຂອງຂໍ້ນ້ຶບໍ່ໃຫ້ນໍາໃຊ້ໃນ

ກລະນມການຫຸ້ມຫທໍ່ ່ືຮັບປະກັນຕໍ່ການເກດຄວາມສ່ຽງ ໃນການລະບາດ ຂອງສດັ ຕພດຄວບຄຸມ. ໄດ້ປະຕບິ ັດຕາມ
ເງ່ອື ນໄຂດ້ານສຂຸ ະອະນາໄມພດ ຂອງປະເທດປາຍທາງ ແລະ ມໃບຢ້ັືງຢນສຸຂະອະນາໄມພດທ່ືປະເທດຕົຶ້ນທາງອອກ
ໃຫ້ຕິດຕາມໄປນໍາ.

3.15 ກຳນຂອະນຍຸ ຳດສງົ່ ຜຳ່ ນ
ບຸກຄົນ, ນິຕິບຸກຄົນ ຫຼ ການຈັດຕ້ຶັງທ່ືມຈຸດປະສົງສົັ່ງຊຸດສິນຄ້າຜ່ານ ສປປ ລາວ ໃຫ້ຍື່ນຄໍາຮ້ອງຕາມແບບ

ພິມທືກ່ າໍ ນດົ ໃຫ້ຕ່ດໍ ່ານກັກກນັ ພດ.
ເຈຶົ້າໜ້າທ່ືກັກກັນພດປະຈໍາດ່ານຕ້ອງກວດກາໃບຢືັ້ງຢນສຸຂະອະນາໄມພດ, ພາຫະນະ ແລະ ຊຸດສິນຄ້າ ເພື່ອ

ຢັ້ງື ຢນຄວາມຖກຕອ້ ງ ແລະ ຄວາມປອດໄພ.
ຖ້າເຫັນວ່າຊຸດສິນຄ້າສ່ັົງຜ່ານຫາກສອດຄ່ອງກັບມາດຕະການສຸຂະອະນາໄມພດ ຂອງ ສປປ ລາວ ຕ້ອງ

ອະນຸຍາດໃຫ້ສົ່ັງຜ່ານໃນທັນໃດ. ໃນກລະນບ່ໍສອດຄ່ອງກັບມາດຕະການສຸຂະອະນາໄມພດ ກໍ່ໃຫ້ປະຕິເສດການສັ່ົງ
ຜາ່ ນ ພອ້ ມທັງແຈງ້ ເຫດຜົນເປນັ ລາຍລັກອັກສອນໃຫ້ຜ້ສ່ັົງຜ່ານ.

ໃນກລະນມປະກົດການຜິດປົກກະຕິ ຫຼ ມແຫ່ຼງຂ່າວຂໍ້ມນຈາກພ້ຶນທ່ື ບ່ອນມການລະບາດ ຂອງສັດຕພດ
ຕ້ອງກວດກາຕົວຈິງຕາມຫຼັກວິຊາການ, ກົດໝາຍ ແລະ ລະບຽບການ. ເມື່ອພົບເຫັນສັດຕພດຄວບຄຸມ ຕ້ອງ
ປະຕິບັດຕາມທໄ່ື ດ້ກໍານົດໄວ້ໃນຂ້ໍ 3.7 ວກັ 2.

3.16 ກຳນໄຂວດັ ສະດຸຫຸ້ມຫ່ົ ແລະ ກຳນຄຽ່ ນຖ່ຳຍ
ໃນໄລຍະການສ່ົັງຜ່ານ ຖ້າຫາກມການໄຂວັດສະດຸຫຸ້ມຫໍ່ ຫຼ ການຄປ່ຽນຖ່າຍຊຸດສິນຄ້າຈາກພາຫະນະໜ່ືງສ່

ພາຫະນະອ່ືນ ຕ້ອງໄດຮ້ ັບອະນຸຍາດຈາກເຈາ້ຶົ ໜ້າທ່ືກກັ ກນັ ພດປະຈາໍ ດ່ານ ຫຼ ອງົ ການຄຸ້ມຄອງວຽກງານປ້ອງກັນ ແລະ
ກກັ ກັນພດ.

3.17 ກຳນບຳບດັ
ການບໍາບັດວັດຖຸຕ້ອງຄວບຄຸມປະກອບດ້ວຍການຮົມຢາ, ການສດຢາຂ້າເຊຶ້ອ, ການອົບອາຍຮ້ອນ, ການອົບ

ອາຍເຢັນ, ການໃຊ້ອາຍນໍ້າຮອ້ ນ, ການສາຍແສງລັງສ ແລະ ວິທອື່ນ ທືອ່ ົງການຄ້ມຸ ຄອງວຽກງານປ້ອງກນັ ແລະ ກັກ
ກນັ ພດກໍານົດ.

ເຈົຶ້າໜ້າທື່ກັກກັນພດປະຈໍາດ່ານ ເປັນຜ້ຕົກລງົ ໃຫ້ນາໍ ໃຊ້ວທິ ການບໍາບັດວັດຖຸຕ້ອງຄວບຄຸມໃດໜື່ງຕາມຫັຼກ
ວິຊາການຕາມທືໄ່ ດກ້ ໍານົດໄວ້ໃນວກັ 1 ຂອງຂໍ້ນ້.ຶ

3.18 ກຳນກຳຈດັ , ຂຳ້ ເຊົື້ອ ແລະ ອະນຳໄມພຳຫະນະ
ພາຫະນະທື່ຂົນສັ່ົງພດ, ຜະລິດຕະພັນພດ ຫຼ ວັດຖຸຕ້ອງຄວບຄຸມເຂົຶ້າໃນ ສປປ ລາວ ທື່ມຄວາມສ່ຽງສັດຕພດ

ຕາມແຈ້ງການ ຂອງກະຊວງກະສິກໍາ ແລະ ປ່າໄມ້ ໃນແຕ່ລະໄລຍະ ຫຼ ພາຫະນະທື່ອອກຈາກເຂດກກັ ກັນພດໃດໜ່ືງ
ລວມທັງສື່ິງຕົກຄ້າງ ຂອງພດ, ຜະລິດຕະພັນພດ ຫຼ ວັດຖຸຕ້ອງຄວບຄຸມໃນພາຫະນະດັ່ງກ່າວ ຕ້ອງໄດ້ຮັບການກໍາ
ຈດັ , ຂາ້ ເຊອຶ້ ແລະ ອະນາໄມ.
3.19 ອປຸ ະກອນ ແລະ ວດັ ສະດຫຸ ຸ້ມຫທົ່ ່ົີນຳເຂົຳ້

ອຸປະກອນ ແລະ ວັດສະດຸຫຸ້ມຫໍ່ທື່ນໍາເຂົ້ຶາມາໃນ ສປປ ລາວ ຫາກສົງໄສວ່າຕິດແປດສັດຕພດຕ້ອງໄດ້ຜ່ານ
ການກວດກາຈາກເຈົ້ຶາໜ້າທື່ກັກກັນພດ. ໃນກລະນທື່ພົບເຫັນສັດຕພດຕ້ອງທໍາການອະນາໄມ ແລະ ຂ້າເຊ້ຶອ ຕາມ
ຫັຼກວຊິ າການ.

3.20 ດຳ່ ນຊາຍແດນ

ປະຈຸບນັ ຢ່ໃນ ສປປລາວ ປະກອບມດ່ານສາມປະເພດຄ: ດ່ານສາກົນ, ດ່ານທ້ອງຖິນື່ , ດ່ານປະເພນ ລວມທງັ

24

ໝົດມ 106 ດ່ານ
- ດາ່ ນສາກນົ ມທງັ ໝົດ 27 ດ່ານ
- ດ່ານທ້ອງຖນ່ິື ມທງັ ໝົດ 31 ດ່ານ
- ດາ່ ນປະເພນມທັງໝົດ 48 ດ່ານ

ຄວຳມໝຳຍ:
1. ດ່ຳນສຳກົນ: ໝາຍເຖິງດ່ານຊາຍແດນທື່ເປີດໂດຍການຕົກລົງຮ່ວມກັນໃນລະດັບນະໂຍບາຍຂອງສອງ
ປະເທດເພ່ືອຜົນປະໂຫຍດດ້ານການຄ້າແລະການເຄື່ອນໄຫວຂອງຄົນ, ພາຫະນະ, ລວມທັງການເດນທາງເຂ້ົຶາແລະ
ອອກປະເທດທສາມ. ອງຕາມລະບົບສາກົນທ່ືກ່ຽວຂ້ອງ ການເດນທາງ ແລະ ຂໍ້ຕົກລົງກ່ຽວກັບການສັນຈອນຂ້າມ
ຊາຍແດນລະຫວ່າງລາວ ແລະ ປະເທດເພື່ອນບາ້ ນ .
2. ດຳ່ ນທ້ອງຖິ່ົນ: ໝາຍເຖິງດາ່ ນທ່ືເປີດຊວ່ ຍເຫ່ືຼອປະເທດເພອ່ື ນບ້ານ ແລະ ສງັ່ົ ເສື່ມການເຊ່ືອມໂຍງລະດັບ
ທ້ອງຖືິ່ນ ການລົງທນດ້ານການຄ້າຂາຍສິນຄາ້ ອຸປະໂພກ-ບລິໂພກທ່ືເປັນຜົນມາຈາກທາງການຄ້າລະຫວ່າງການເປີດ
ຝາ່ ຍດຽວ ໂດຍຄະນະອະນຸກໍາມະການພິຈາລະນາການເປີດຈຸດຜ່ານແດນ ມອບໝາຍໃຫ້ກະຊວງພິຈາລະນາຄວາມເ
ໝາະສົມ ປະຕິບັດຕາມມາດຕະການ ແຂວງຈະສະເໝຈຸດຜ່ານທາງການຄ້າມາຫາກະຊວງ ເມ່ືອລັດຖະມົນຕວ່າການ
ກະຊວງ ໃຫ້ການສະໜັບສະໜນ ແລະ ມອບໃຫ້ແຂວງຈັດພິທເປີດ ຈຸດຜ່ານແດນ ເພອ່ື ການຄ້າໂດຍຈະກໍານົດລາຍ
ລະອຽດຕ່າງໆ ທ່ືກຽ່ ວກບັ ການຜ່ອນພນັ , ແກ້ໄຂ, ຄ້ມຸ ຄອງການເຂາ້ຶົ ອອກຂອງປະຊາຊນົ ຈາກປະເທດເພ່ືອນບ້ານ.
3. ດ່ຳນປະເພນີ: ໝາຍເຖ່ິືງເສ້ຶັນທາງຫຼຊ່ອງທາງເດນຜາ່ ນເສັ້ນຶ ເຂດແດນ ຫຼ ຊາຍແດນຂອງສອງປະເທດທ່ື
ຕໍ່ເນ່ືອງກັນເຊືິ່ງປະຊາຊົນທ່ືອາໄສຢ່ຕາມແນວຊາຍແດນໃຊ້ເດນທາງເພ່ືອມາຮ່ວມກັນປະກອບກິດຈະກໍາໃດໜື່ງຈະ
ຖກເອ້ຶນວ່າ: ດ່ານປະເພນ ຫຼ ວ່າອກຢາ່ ງໜື່ງ ດ່ານປະເພນຊ່ອງທາງຕາມທໍາມະຊາດຕາມແນວຊາຍແດນທ່ືເປັນເສັຶ້ນ
ທາງເຊື່ອຕໍ່ລະຫວ່າງສອງຊຸ່ມຊົນທ່ືເຄຍເປັນຊຸມຊົນດຽວກັນຕັງ້ຶ ແຕ່ບຮານ ຫຼ ເວຶົ້າສັຶ້ນໆວາ່ : ເປັນເສຶັນ້ ທາງສາຍລວມ
ຍາດ.

 ດ່ຳນທ່ບີົ ົ່ສຳມຳດຂວຊີ ຳກບັ ດຳ່ ນໄດມ້ ຢີ ່ 2 ດ່ຳນຄື:
1. ດາ່ ນສາກົນ ເມອງມອມ, ເມອງຕຶ້ນົ ເຜ້ງຶ ແຂວງບ່ແໍ ກ້ວ
2. ດາ່ ນສາກນົ ທ່າເຮອປາກຊນັ , ບ້ານອານຸສອນໄຊ ເມອງປາກຊັນ ແຂວງບລິຄໍາໄຊ.

 ອະທິບຳຍຄວຳມໝຳຍຂອງດ່ຳນແຕລ່ ະປະເພດຄ:ື
- ດ່ານສາກນົ : ແມນ່ ດາ່ ນທື່ສາມາດ ເຂ້ຶົາ-ອອກ ໄດ້ທງັ ຄົນລາວ ແລະ ຄົນຕ່າງປະເທດ.
- ດ້ານທ້ອງຖືິນ່ : ແມ່ນສາມາດ ເຂ້ົຶາ-ອອກ ໄດ້ສະເພາະພນົ ລະເມອງຂອງສອງປະເທດ ທ່ມື ເສັ້ຶນຊາຍ
ແດນ່ ຕິດຈອດກັນ
- ດ່ານປະເພນ: ແມນ່ ສາມາດ ເຂົຶ້າ-ອອກ ໄດ້ສະເພາະພົນລະເມອງຂອງສອງປະເທດ ທື່ອາໃສທ້ອງຖ່ິືນ
ລະຫວາ່ ງບ້ານຕໍ່ບ້ານ ແລະ ເມອງຕໍເ່ ມອງ

25

1) ດ່ານພາກເໜືອ ເມອື ງ (ລຳວ) ປະເທດທີຕົ່ ດິ ແຂວງທ່ີົຕິດ
ກບັ ຊຳຍແດນ ຊຳຍແດນ
ລ/ດ ຊດົື່ ່ຳນ (ຕ່ຳງປະເທດ)
ລຳວ
I ແຂວງຜງົ້ ສຳລີ
ດຳ່ ນສຳກນົ ເມອງໃໝ່ ຫວຽດນາມ ດຽນບຽນ
ຍອດອ ຈນ ຢນນານ
1. ດ່ານສາກນົ ປາງຫົກ-ນາອ
2. ດາ່ ນສາກນົ ລານຕຍຸ -ເມອງຄໍາ ເມອງໃໝ່ ຫວຽດນາມ ດຽນບຽນ
ບນເໜອ ຈນ ຢນນານ
ດ່ຳນຖອ້ ງຖ່ົີນ
1. ດາ່ ນທ້ອງຖື່ນິ ຫ້ວຍຫ້ຼາ-ຊປາຟນີ ຍອດອ ຈນ ຢນນານ
2. ດາ່ ນທ້ອງຖິື່ນປາ້ ຄໍາ-ບ້ານຈອມ ເມອງໃໝ່ ຫວຽດນາມ ດຽນບຽນ

ດຳ່ ນປະເພນີ ຍອດອ ຈນ ຢນານ
1. ດາ່ ນປະເພນແມງກ້ຶົວຜົງ-ນວລາໂຫ
2. ດ່ານປະເພນປາກເທມ-ປາກເທມ ຫຼວງນໍາ້ ທາ ຈນ ຢນນານ
ເມອງລອງ ມຽນມ້າ ຊຽງຕງຸ
3. ດ່ານປະເພນປາຈາ-ຈຊຸ ໂຫ
ເມອງສງ ຈນ ຢນນານ
II ຫວຼ ງນົ້ຳທຳ
ດ່ຳນສຳກົນ ເມອງສງ ຈນ ຢນນານ
ເມອງສິງ ຈນ ຢນນານ
1. ດ່ານສາກນົ ບເຕນ-ບ່ໍຫານ
2. ດ່ານສາກນົ ຊຽງກົກ-ຊຽງລາບ ວຽງໄຊ ຫວຽດນາມ ແທງ໋ ຮວ້າ

ດຳ່ ນທອ້ ງຖິນ່ົ ເມອງແອດ ຫວຽດນາມ ເຊິນລາ
ດາ່ ນທ້ອງຖນ່ືິ ປາງໄຮ-1ສ. າງເນ ສບົ ເບາົ ຫວຽດນາມ ເຊນິ ລາ
ດຳ່ ນປະເພນີ ສົບເບາົ ຫວຽດນາມ ແທງ໋ ຮວ້າ
1. ດາ່ ນປະເພນບ້ານມອນ-ເມອງຢວນ ຫວຽດນາມ ເງະອານ
2. ດ່ານປະເພນຫວົ ຂອງ-ກອນເລຍ ເມອງກວນັ
ເຊິນລາ
III ແຂວງຫົວພັນ ເມອງແອດ ຫວຽດນາມ ເຊນິ ລາ
ດ່ຳນສຳກົນ ຊຽງຄ້ໍ ຫວຽດນາມ

1. ດາ່ ນສາກົນນໍ້າໂສຍ-ນາແມວ
ດ່ຳນທ້ອງຖິົ່ນ

1. ດ່ານທ້ອງຖ່ນິື ບ້ານດ່ານ-ຊຽງເຂອງ
2. ດ່ານທ້ອງຖິນື່ ປາ່ ຮ່າງ-ລອງຊັບ

3. ດ່ານທ້ອງຖິນ່ື ສມົ ຫວັງ-ແຕນຕັກ

4. ດ່ານທ້ອງຖືິນ່ ແດນດິນ
ດຳ່ ນປະເພນີ

1. ດ່ານປະເພນກະລັງ-ຫວ້ ຍແລ
2. ດາ່ ນປະເພນສົບລຸ້ງ-ນາກາຍ

26

ລ/ດ ຊົືດ່ ຳ່ ນ ປະເທດທີົ່ຕດິ ແຂວງທ່ີົຕດິ
ເມືອງ (ລຳວ) ກບັ ຊຳຍແດນ ຊຳຍແດນ
(ຕຳ່ ງປະເທດ)
ລຳວ
ເຊນິ ລາ
3. ດາ່ ນປະເພນຍອດຕຶວ້ -ແລ໋ງແປງ ວຽງທອງ ຫວຽດນາມ ເຊນິ ລາ
ແທງ໋ ຮວ້າ
4. ດ່ານປະເພນມອງນໍ້າ-ປາ່ ຂມົ ຊຽງຄໍ້ ຫວຽດນາມ ແທງ໋ ຮວ້າ
ເງະອານ
5. ດ່ານປະເພນບາ້ ນບ່ໍ-ບ້ານກນ ວຽງໄຊ ຫວຽດນາມ
ເງະອານ
6. ດາ່ ນປະເພນທ່າເຫົຶ້ຼາ-ຈອມແຄ໋ວ ຊໍາໃຕ້ ຫວຽດນາມ
ຢນນານ
7. ດ່ານປະເພນນ້ໍາໄຕ໋-ເມອງຜ ຊໍາໃຕ້ ຫວຽດນາມ
ຊຽງລາຍ
IV ແຂວງຊຽງຂວຳງ ທ່າຂຶ້ເຫຼັກ
ຊຽງລາຍ
1. ດ່ານສາກນົ ນ້ໍາກ້ນຶັ -ນາຫງັນ ໜອງແຮດ ຫວຽດນາມ
ຊຽງລາຍ
V ອຸດົມໄຊ ຊຽງລາຍ

1. ດ່ານທ້ອງຖື່ນິ ພເຫຼກັ ຄໍາ-ຊງມງ ນ້ໍາໝໍ້ ຈນ ຊຽງລາຍ
ຊຽງລາຍ
VI ແຂວງບ່ົແກ້ວ ຫວ້ ຍຊາຍ ໄທ ຊຽງລາຍ
ດຳ່ ນສຳກນົ ຕົຶ້ນເຜຶ້ິງ ມຽນມ້າ
ຕນ້ຶົ ເຜ້ງຶິ ດຽນບຽນ
1. ດາ່ ນສາກົນຂວົ ມດິ ຕະພາບ4 ໄທ
2. ດາ່ ນສາກນົ ເມອງມອນ-ວງັ ປ່ງຸ ບໍແ່ ກວ້ ເລຍ
ຕົຶນ້ ເຜງ້ຶິ ໄທ ນານ
3. ດາ່ ນສາກນົ ສາມຫ່ຼຽມຄໍາ-ສາມຫຼ່ຽມຄໍາ ໄທ ອດຸ ຕະລິດ
ຫວ້ ຍຊາຍ
ດ່ຳນທອ້ ງຖນົິ່ ຕນ້ຶົ ເຜຶ້ງິ ໄທ
ຕນ້ຶົ ເຜງ້ຶິ ໄທ
1. ດາ່ ນທ້ອງຖືນິ່ ຫ້ວຍຊາຍ-ຊຽງຂອງ ໄທ

2. ດ່ານທ້ອງຖິນ່ື ຕນົ້ຶ ເຜ້ງຶິ -ຊຽງແສນ

ດ່ຳນປະເພນີ

1. ດາ່ ນປະເພນປ້ອມດ່ານຖ່ືິນ-ແຈມປອງ

2. ດາ່ ນປະເພນປອ້ ມນໍ້າເກ່ືງ-ດອນທ

3. ດາ່ ນປະເພນປ້ອມສເມອງງາມ-ສ່ວນ
ດອກ

VII ແຂວງຫວຼ ງພະບຳງ

1. ດາ່ ນສາກົນສະໜາມບນິ ຫວຼ ງພະບາງ

2. ດ່ານທ້ອງຖນ່ືິ ນາຊອນ-ຫ້ວຍປວກ ໂພນທອງ ຫວຽດນາມ

VIII ແຂວງໄຊຍະບລີ ແກ່ນທ້າວ ໄທ
ດ່ຳນສຳກົນ ເງນິ ໄທ
ໄທ
1. ດ່ານສາກົນນໍ້າເຫອງ-ທ່າລ ປາກລາຍ
2. ດາ່ ນສາກນົ ນ້ໍາເງນິ -ຫ້ວຍໂກນ

3. ດ່ານສາກນົ ຜາແກ້ວ-ພດ
ດຳ່ ນປະເພນີ

27

ລ/ດ ຊື່ົດຳ່ ນ ເມອື ງ (ລຳວ) ປະເທດທ່ີົຕດິ ແຂວງທ່ົຕີ ິດ
ເມອງຄອບ ກບັ ຊຳຍແດນ ຊຳຍແດນ
1. ດາ່ ນປະເພນປາງມອນ-ບ້ານຮວກ (ຕ່ຳງປະເທດ)
2. ດາ່ ນປະເພນຫວ້ ຍຕອງ-ກກົ ໄຮ ລຳວ
3. ດາ່ ນປະເພນເວນຄໍາ-ທ່າດິຶໜ້ ຶ້ ພະເຍົາ
4. ດ່ານປະເພນສພມ-ໜອງຜ ໄທ
5. ດ່ານປະເພນເມອງໝ້ໍ-ນາກະເຊງັ
6. ດ່ານປະເພນແກງ້ ມ້າ-ອາຮ ຊຽງຮອ່ ນ ໄທ ນານ
7. ດາ່ ປະເພນນາຄ່າ-ຈດຸ ຜ່ອນປນົື້
8. ດາ່ ນປະເພນເໝອງແພ-ຈດຸ ຜ່ອນປ້ນືົ ແກນ່ ທ້າວ ໄທ ເລຍ
9. ດ່ານປະເພນຂອນແນ-ຈຸດຜ່ອນປົ້ນື
10. ດ່ານປະເພນບາ້ ນໃໝ່-ຊ່ອງມະຫາລາດ ແກນ່ ທ້າວ ໄທ ເລຍ

ແກ່ນທ້າວ ໄທ ເລຍ

ແກ່ວທ້າວ ໄທ ເລຍ

ບແ່ໍ ຕນ ໄທ ເລຍ

ບໍແ່ ຕນ ໄທ ເລຍ

ບ່ແໍ ຕນ ໄທ ອຸດຕະລິດ

ທງົ ມໄຊ ໄທ ອຸດຕະລດິ

2) ດາ່ ນພາກກາງ ເມືອງ ແຂວງ ແຂວງທົ່ີຕິດ ໝຳຍເຫດ
 ດ່ຳນສຳກນົ ຂອງ (ພຳກຳງ) ນະຄອນຫວຼ ງວຽງຈັນ ຈອດຊຳຍ
ແດ່ນ
ລ/ ຊື່ດົ ່ຳນສຳກົນ

ດ

1 ດາ່ ນສາກນົ ສະໜາມບນິ ວັດໄຕ ສໂຄດຕະບອງ

2 ດາ່ ນສາກນົ ຂົວມິດຕະພາບ 1 ຫາດຊາຍຟອງ ນະຄອນຫວຼ ງວຽງຈັນ ໜອງຄາຍ ປະເທດໄທ
ນະຄອນຫວຼ ງວຽງຈນັ ໜອງຄາຍ ປະເທດໄທ
3 ດ່ານສາກົນສະຖານລົດໄຟທ່ານາແລ້ງ ຫາດຊາຍຟອງ ຄໍາມ່ວນ ກວົ າງບງິ ຫວຽດນາມ
ຄໍາມ່ວນ ນະຄອພະນມົ ປະເທດໄທ
4 ດາ່ ນສາກນົ ນາເພ້ົຶາ-ຈະຫຼ ບົວລະພາ ບລິຄໍາໄຊ ຫ່າຕ່ືິງ ຫວຽດນາມ
ບລິຄໍາໄຊ ບງການ ປະເທດໄທ
5 ດາ່ ນສາກົນຂວົ ມິດຕະພາບ 3 ທ່າແຂກ

6 ດາ່ ນສາກົນນໍ້າພາວ-ເກົາແຈວ ຄໍາເກດ

7 ດ່ານສາກນົ ປາກຊັນ-ບງການ ປາກຊັນ

8 ດາ່ ນສາກົນຂວົ ມິດຕະພາບ 2 ໄກສອນ ສະຫວນັ ນະເຂດ ມຸກດາຫານ ປະເທດໄທ
ພົມວິຫານ
9 ດາ່ ນສາກົນສະໜາມບນິ ສະຫວນັ ນະ ສະຫວນັ ນະເຂດ
ເຂດ ເຊໂປນ
ສະຫວັນນະເຂດ ກວາງຈິ ຫວຽດນາມ
10 ດ່ານສາກົນແດນສະຫວັນ-ລາວບາວ

 ດ່ຳນທ້ອງຖິ່ົນ (ພຳກກຳງ) ເມອື ງ ແຂວງ ແຂວງທ່ຕົີ ິດ ໝຳຍ
ຈອດຊຳຍແດນ່ ເຫດ
ລ/ ຊ່ົືດ່ຳນທ້ອງຖົ່ນິ
ດ

28

1 ດາ່ ນທ້ອງຖນິື່ ທ່າເດື່ອ-ທ່າສະເດັດ ຫາດຊາຍຟອງ ນະຄອນຫຼວງວຽງຈັນ ໜອງຄາຍ ປະເທດໄທ
2 ດ່ານທ້ອງຖິື່ນທ່າແຂກ-ນະຄອນ ທ່າແຂກ ຄໍາມ່ວນ ນະຄອນພະນົມ ປະເທດໄທ

ພະນົມ ວຽງຈັນ ເລຍ ປະເທດໄທ
3 ດາ່ ນທ້ອງຖນ່ິື ບ້ານວງັ -ໂຄກໄພ ເມອງໝນ ວຽຈນັ ເລຍ ປະເທດໄທ
4 ດາ່ ນທ້ອງຖິື່ນຊະນະຄາມ-ຊຽງ ຊະນະຄາມ
ບລິຄໍາໄຊ ໜອງຄາຍ ປະເທດໄທ
ຄານ ບລິຄໍາໄຊ ເງາະອ່ານ ຫວຽດນາມ
5 ດ່ານທ້ອງຖືິ່ນປາກກະດງິ -ປງຸ ຄາ ປາກກະດິງ
ສະຫວນັ ນະເຂດ ອໍານາດຈະເລນ ປະເທດໄທ
6 ດ່ານທ້ອງຖິື່ນທອງມໄຊ-ຕາມ ວຽງທອງ
ເຫບ ສະຫວັນນະເຂດ ອບຸ ນົ ປະເທດໄທ

7 ດາ່ ນທ້ອງຖິື່ນເລັ່ົາໝາກທດ-ສະນຸ ໄຊພທອງ ສະຫວັນນະເຂດ ອຸບນົ ປະເທດໄທ
ມານ
ສະຫວັນນະເຂດ ນະຄອນພະນມົ ປະເທດໄທ
8 ດາ່ ນທ້ອງຖິື່ນທ່າປະຊຸມ-ເຂມັ ມະ ສອງຄອນ
ລາດ ສະຫວນັ ນະເຂດ ກວາງຈິ ຫວຽດນາມ
ສະຫວນັ ນະເຂດ ກວາງຈິ ຫວຽດນາມ
9 ດາ່ ນທ້ອງຖ່ືິນດອນຫວາຍ-ເຂມັ ສອງຄອນ ສະຫວນັ ນະເຂດ ກວາງຈິ ຫວຽດນາມ
ມະລາດ ສະຫວັນນະເຂດ ມຸກດາຫານ ປະເທດໄທ

10 ດ່ານທ້ອງຖນິື່ ເຊບັ້ງຶ ໄຟ-ນະຄອນ ໄຊບລ
ພະນມົ

11 ດາ່ ນທ້ອງຖນືິ່ ບ້ານໃໝ່-ບ້ານແຈນ ເຊໂປນ

12 ດ່ານທ້ອງຖິື່ນກະໂລ-ຕະຫລຸງ ເຊໂປນ

13 ດ່ານທ້ອງຖິື່ນແດນວິໄລ-ຕະນົວ ເຊໂປນ

14 ດາ່ ນທ້ອງຖິື່ນທ່າເຮອໂດຍສານ- ໄກສອນ
ທ່າເຮອມຸກດາຫານ

 ດຳ່ ນປະເພນີ (ພຳກກຳງ) ເມືອງ ແຂວງ ແຂວງທຕ່ົີ ດິ ໝຳຍເຫດ
ຈອດຊຳຍ
ລ/ ຊດົ່ື ຳ່ ນປະເພນີ ນະຄອນຫຼວງວຽງຈັນ ແດນ່ ປະເທດໄທ
ດ ນະຄອນຫຼວງວຽງຈັນ ໜອງຄາຍ ປະເທດໄທ
ນະຄອນຫວຼ ງວຽງຈັນ ໜອງຄາຍ ປະເທດໄທ
1 ດ່ານປະເພນບາ້ ນໂດນ-ໂພນພໃິ ສ ປາກງືມ່ ຄໍາມ່ວນ ໜອງຄາຍ ປະເທດໄທ
ຄໍາມ່ວນ ນະຄອນພະນມົ ປະເທດໄທ
2 ດາ່ ນປະເພນໂຄກແຮ-ບາ້ ນມ່ວງ ສງັ ທອງ ນະຄອນພະນມົ

3 ດາ່ ນປະເພນໜອງດາ- ບ້ານໝໍ້ ສໂຄດຕະບອງ

4 ດາ່ ນປະເພນປາກເຊບຶງ້ັ ໄຟ-ທາດ ໜອງບົກ

5 ດ່ານປະເພນປາກຫນບນ-ທ່າອຸ ຫນິ ບນ
ເທນ

6 ດ່ານປະເພນໜອງມ້າ-ສະໂມດ ບົວລະພາ ຄໍາມ່ວນ ກົວາງບງິ ຫວຽດນາມ
ຄໍາມວ່ ນ ຫ່າຕືງິ່ ຫວຽດນາມ
7 ດ່ານປະເພນປາກກາ-575 ນາກາຍ

29

8 ດ່ານປະເພນປາກເບັງ-ກົກຕ້ອງ ທ່າແຂກ ຄໍາມ່ວນ ນະຄອນພະນົມ ປະເທດໄທ
ປາກກະດິງ ບລຄິ ໍາໄຊ ນະຄອນພະນມົ ປະເທດໄທ
9 ດາ່ ນປະເພນທ່າສະອາດ-ໂພໄຊ ທ່າພະບາດ ບລຄິ ໍາໄຊ ໜອງຄາຍ ປະເທດໄທ

10 ດາ່ ນປະເພນທວຍ-ແປງຈານ ຫຼ ໄຊຈາໍ ພອນ ບລຄິ ໍາໄຊ ເງະອ່ານ ຫວຽດນາມ
ປາກຄາດ

11 ດ່ານປະເພນນໍ້າອອນ-ແທງທຸຍ

3) ດ່ຳນສຳກົນ ພຳກໃຕ້ ເມືອງ ແຂວງ ແຂວງທ່ົີຕິດ ໝຳຍ
ຈອດຊຳຍ ເຫດ
 ດ່ຳນສຳກົນ: ສາລະວນັ
ຈໍາປາສກັ ແດນ ຫວຽດນາມ
ລ/ດ ຊື່ົດ່ຳນທ່ົີມຊີ ຳຍແດນເປີດນຳໃຊ້ ຈໍາປາສກັ ກວາງຈ ປະເທດໄທ
ອດັ ຕະປ ກາໍ ປເຈຍ
1 ດາ່ ນສາກົນລະໄລ-ລະໄລ ລະໄລ 71 ອຸບນົ ຫວຽດນາມ
2 ດາ່ ນສາກນົ ວງັ ເຕົັ່າ-ຊອງເມັກ ໂພນທອງ ແຂວງ
3 ດ່ານສາກົນໜອງນກົ ຂຽນ-ໂຕຼເປນຈຽນ ເມືອ່ ງໂຂງ ສະຕງິຼ ແຕງຼ
4 ດ່ານສາກົນພເກອ-ເບອ ສາລະວນັ
ພວົງ ສາລະວນັ ກອນຕມ
 ດຳ່ ນທອ້ ງຖ່ິົນ: ເຊກອງ
ລ/ດ ຊ່ືົດຳ່ ນທົ່ີມຊີ ຳຍແດນເປດີ ນຳໃຊ້ ເມອື ງ ເຊກອງ ແຂວງທີ່ົຕິດ ໝຳຍ
ເຊກອງ ຈອດຊຳຍ ເຫດ
1 ດາ່ ນທ້ອງຖືນິ່ ໂກຕາຍ-ໂກຕາຍ ສະໝວ້ ຍ ອດັ ຕະປ
2 ດາ່ ນທ້ອງຖິື່ນປາກຕະພານ-ປາກແຊງ ລະຄອນເພງັ ແດນ ຫວຽດນາມ
3 ດ່ານທ້ອງຖ່ິືນດາກຕະອອກ-ນາ້ ມຢາງ ແຂວງ ເຫວ້ ປະເທດໄທ
4 ດ່ານທ້ອງຖນ່ືິ ດາກປຼາ-ດາກໂບຼ ດາກຈງ ຫວຽດນາມ
5 ດ່ານທ້ອງຖ່ນິື ຕະວາງ-ອາເດິດ ດາກຈງ ສາລະວນັ ອບຸ ນົ ຫວຽດນາມ
6 ດາ່ ນທ້ອງຖິື່ນເປໂປນ-ຫ້ວຍໂກະ ກະລມ ສາລະວນັ ຫວຽດນາມ
ສະໜາມໄຊ ສາລະວນັ ກວາງນານ ກາໍ ປເຈຍ
ສາລະວັນ
ກອນຕມ

ອາເລອຍ

ສະຕຼິງແຕຼງ

 ດ່ຳນປະເພນີ: ເມືອງ ແຂວງທີ່ົຕດິ ໝຳຍ
ລ/ດ ຊືົ່ດ່ຳນທົ່ີມຊີ ຳຍແດນເປີດນຳໃຊ້ ຈອດຊຳຍ ເຫດ

1 ດ່ານປະເພນຄັນທຸງໄຊ-ຄນັ ຕະກຽນ ຄົງເຊໂດນ ແດນ ປະເທດໄທ
2 ດາ່ ນປະເພນອາໂສກ-ສະເຕຍ621 ສະໝວ້ ຍ ອບຸ ນົ ຫວຽດນາມ
3 ດາ່ ນປະເພນທ່ານາໂພ-ພະລານ ປະເທດໄທ
4 ດ່ານປະເພນທ່າສະນົມ-ທ່ານາຊາຍ ເພັງ ກວາງຈ ປະເທດໄທ
ລະຄອນເພງັ
ອຸບນົ

ອບຸ ນົ

30

5 ດ່ານປະເພນຕັນຢ(ອາຈາ)-619ຈະແຮງ ສະໝວ້ ຍ ສາລະວັນ ກວາງຈ ຫວຽດນາມ
ສາລະວັນ ອບຸ ນົ ປະເທດໄທ
6 ດ່ານປະເພນດອນໝາກເກອ-ສອງຄອນ ລະຄອນເພັງ ສາລະວັນ ອບຸ ົນ ປະເທດໄທ
ສາລະວັນ ອຸບົນ ປະເທດໄທ
7 ດາ່ ນປະເພນດ່ານຄັນທຸງຊົວ-ຄໍາຈາວ ລະຄອນເພັງ ສາລະວນັ ອບຸ ນົ ປະເທດໄທ
ຈາໍ ປາສກັ ສະຕິຼງແຕງຼ ກາໍ ປເຈຍ
8 ດາ່ ນປະເພນແກ້ງຫຍ້າພດ-ປາກລາ ລະຄອນເພງັ ຈາໍ ປາສກັ ອບຸ ນົ ປະເທດໄທ

9 ດາ່ ນປະເພນປາກເຂອ່ື ເທອນ-ສອງຄອນ ລະຄອນເພັງ ຈາໍ ປາສກັ
ອດັ ຕາປ
10 ດ່ານສາກນົ ໜອງນກົ ຂຽນ-ໂຕຼເປນຈຽນ ເມອ່ື ງໂຂງ

11 ດາ່ ນປະເພນໃໝ່ສື່ິງສໍາພນັ -ໂຂງຈຽນ ຊະນະສົມ ອຸບົນ ປະເທດໄທ
12 ດ່ານປະເພນຊ່ອງຕາອ່-ໜອງແສງ ບນ ກອນຕມ ຫວຽດນາມ

ສຸຂຸມາ

13 ດາ່ ນປະເພນວັງຕັດ-ດັກລອງ ຊານໄຊ

31

ຄຳາຖາມ
1) ການການດົ ການນາເຂ້ົາພືດມີເງ່ືີອນໄຂຄືແນວໃດ?
2) ມາດຕະການສຂະອານາໄມພດື ສາລັບການນາເຂົ້າມີຫຍງັ ແດ່?
3) ການຂອະນຍາດນາເຂົ້າພືດເຮັດແນວໃດ?
4) ເອກະສານທີ່ຕ້ອງແຈ້ງມີຫຍັງແດ່?
5) ການພິຈາລະນາການນາເຂົ້າມີຳຫຍັງແດ?່
6) ການນາເຂົ້າມຈີ ກັ ທາງ ທາງໃດແດ?່
7) ບອກວິທີການນາເຂົ້າພດື ທທາງໃດທາງໜີຶງ່ ມາເບງິ່ີ ?
8) ການສງົ່ ອອກແມນ່ ແນວໃດ?
9) ການສົງ່ ຕແ່ໍ ມ່ນແນວໃດ?
10) ການສົງ່ ຜາ່ ນແມນ່ ແນວໃດ?
11) ການບາບັດແມ່ນແນວໃດ?
12) ການຂ້າເຊອົ້ື ຄວນເຮດັ ແນວໃດ?
13) ອປະກອນ ແລະ ວດັ ສະດທຫີ່ ູ້ມຫ່ກໍ ານນາເຂາ້ົ ມີຫຍັງແດ່?
14) ປະເພດາ່ ນມີຈັດປະເພດ ປະເພດໃດແດ່?
15) ດາ່ ນສາກນົ ມີດາ່ ນໃດແດ່?

32

ບົດທີ 4

ທຸລະກິດກຳນປ້ອງກນັ ແລະ ກຳນກກັ ກນັ ພືດ

4.1 ກຳນຂອະນຸຍຳດດຳເນີນທຸລະກດິ ກຳນປ້ອງກັນ ແລະ ກຳນກກັ ກັນພືດ
ບຸກຄົນ, ນິຕິບຸກຄົນ ຫຼ ການຈັດຕັຶ້ງທ່ືມຈຸດປະສົງດໍາເນນທຸລະກດິ ການປ້ອງກັນ ແລະ ການກັກກັນພດ ໃຫ້

ຍື່ນຄໍາຮ້ອງຂອະນຸຍາດທາງດ້ານວິຊາການນໍາຂະແໜງກະສິກໍາ ແລະ ປ່າໄມ້ ແລະ ຂຂຶ້ນທະບຽນວິສາຫະກິດນໍາຂະ
ແໜງການອຸດສາຫະກໍາ ແລະ ການຄ້າ ຕາມທ່ືໄດ້ກໍານົດໄວ້ໃນກົດໝາຍວ່າດ້ວຍວິສາຫະກິດ, ກົດໝາຍວ່າດ້ວຍ
ການສົັ່ງເສມການລງົ ທນ, ກດົ ໝາຍອ່ືນ ແລະ ລະບຽບການທ່ືກຽ່ ວຂ້ອງ (ກດົ ໝາຍສະພາແຫ່ງຊາດ, 2016)

4.2 ປະເພດທລຸ ະກດິ ກຳນປ້ອງກນັ ແລະ ກກັ ກັນພດື
ປະເພດທລຸ ະກິດກຳນປ້ອງກນັ ແລະ ກກັ ກນັ ພືດມດີ ງ່ັົ ນົ້ີ:
1) ການບລິການວິໄຈສັດຕພດ;
2) ການບລິການປ້ອງກນັ ແລະ ການກາໍ ຈດັ ສັດຕພດ;
3) ການນໍາເຂົຶ້າ ແລະ ຈໍາໜ່າຍແນວພັນປອດສັດຕພດ, ຢາປາບສັດຕພດ, ຊວະພາບປາບສັດຕພດ ແລະ

ອປຸ ະກອນປ້ອງກັນພດ;
4) ການບລກິ ານສຂຸ ານາໄມພດສງົ່ັ ອອກ;
5) ໂຮງຮຽນວຊິ າຊບ, ສນຝກຶ ອົບຮມົ ດາ້ ນການປອ້ ງກັນ ແລະ ການກັກກັນພດ;
6) ການໂຄສະນາກ່ຽວກັບການປ້ອງກນັ ແລະ ການກກັ ກັນພດ;
7) ທຸລະກິດອນື່ ກ່ຽວກັບການປອ້ ງກັນ ແລະ ກກັ ກນັ ພດ.

4.3 ກຳນບລກິ ຳນວິໄຈສດັ ຕພດື
ການບລິການວິໄຈສັດຕພດ ແມ່ນການດໍາເນນທຸລະກິດກ່ຽວກັບການວິເຄາະຫາສາເຫດການຖກທໍາລາຍ,

ການຈໍາແນກ ແລະ ການວິໄຈຊະນິດສັດຕພດ ຫຼ ການສກສາ, ຄົ້ຶນຄວ້າວິທະຍາສາດກ່ຽວກັບສັດຕພດ ແລະ ການ
ຄວບຄຸມສດັ ຕພດ.

ບຸກຄົນ, ນິຕິບຸກຄົນ ຫຼ ການຈັດຕ້ັຶງທ່ືມຈດຸ ປະສົງດໍາເນນທຸລະກິດກ່ຽວກັບການບລິການວິໄຈສັດຕພດຕ້ອງ
ມຫ້ອງວິໄຈສັດຕພດ ແລະ ປະຕິບັດຕາມມາດຕະຖານເຕັກນິ ກກ່ຽວກັບສະຖານທື່ຕຶ້ັງ, ພ້ຶນຖານໂຄງລ່າງ,
ນັກວິຊາການ, ເຄ່ືອງມການວິໄຈ ແລະ ລະບົບການຄຸ້ມຄອງຮັກສາຄຸນນະພາບ ຂອງການວິໄຈສັດຕພດທື່ມຄວາມ
ຊດັ ເຈນ ແລະ ທນັ ກບັ ສະພາບການຕາມມາດຕະຖານ ແລະ ເງ່ອື ນໄຂທືກ່ ະຊວງກະສກິ ໍາ ແລະ ປາ່ ໄມ້ກາໍ ນົດອອກ.

4.4 ກຳນບລິກຳນກຳນປອ້ ງກັນ ແລະ ກຳນກຳຈດັ ສັດຕພືດ
ການບລິການການປ້ອງກັນ ແລະ ການກໍາຈັດສັດຕພດ ແມ່ນການດໍາເນນທຸລະກິດກ່ຽວກັບການໃຫ້ຄໍາ

ປຶກສາດ້ານການປ້ອງກັນ ແລະ ການກໍາຈັດສັດຕພດ, ການກໍາຈັດສັດຕພດດ້ວຍການສດຢາຂ້າເຊ້ຶອ, ການຮົມຢາ,
ການສາຍແສງລັງສ, ການຜະລດິ ແນວພັນປອດສັດຕພດ, ຢາປາບສດັ ຕພດ ແລະ ຊວະພາບປາບສດັ ຕພດ.

ບຸກຄົນ, ນິຕິບຸກຄນົ ຫຼ ການຈັດຕຶ້ັງທ່ືມຈດຸ ປະສົງດໍາເນນທຸລະກິດກ່ຽວກັບການໃຫ້ບລິການກໍາຈັດສັດຕພດ
ຕອ້ ງປະຕບິ ັດຕາມມາດຕະຖານເຕັກນິກກ່ຽວກັບສະຖານທື່ຕຶ້ັງ, ນັກວິຊາການ, ພ້ຶນຖານໂຄງລ່າງ, ລະບບົ ປອດສັດຕ
ພດ, ລະບົບຮກັ ສາຄວາມປອດໄພ ແລະ ລະບົບການຄຸ້ມຄອງຮັກສາຄຸນນະພາບ ຂອງການຜະລິດຕາມມາດຕະຖານ
ແລະ ເງ່ືອນໄຂທກື່ ະຊວງກະສິກໍາ ແລະ ປ່າໄມກ້ ໍານົດອອກ (ກດົ ໝາຍສະພາແຫ່ງຊາດ, 2016).
4.5 ກຳນນຳເຂົຳ້ ແລະ ຈຳໜ່ຳຍແນວພນັ ປອດສັດຕພດື , ຢຳປຳບສດັ ຕພືດ, ຊວີ ະພຳບປຳບສັດຕ

ພດື ແລະ ອຸປະກອນປອ້ ງກັນພືດ
ບຸກຄົນ, ນິຕິບຸກຄົນ ຫຼ ການຈັດຕຶັ້ງທ່ືມຈຸດປະສງົ ດໍາເນນທຸລະກິດກ່ຽວກັບການນໍາເຂົາ້ຶ ແລະ ຈໍາໜ່າຍແນວ

33

ພັນປອດສັດຕພດ, ຢາປາບສັດຕພດ, ຊວະພາບປາບສັດຕພດ ແລະ ອຸປະກອນປ້ອງກັນພດ ຕ້ອງປະຕິບັດຕາມ
ມາດຕະຖານເຕັກນກິ ກ່ຽວກັບສະຖານທ່ືຕັຶ້ງ, ນັກວິຊາການ, ພຶ້ນຖານໂຄງລ່າງ, ລະບົບຄວາມປອດໄພ ແລະ ລະບົບ
ການຄຸ້ມຄອງຮັກສາຄຸນນະພາບ ຂອງກິດຈະການທື່ກະຊວງກະສິກໍາ ແລະ ປ່າໄມ້ກໍານົດໄວ້ (ກົດໝາຍສະພາແຫ່ງ
ຊາດ, 2016).

4.6 ກຳນບລກິ ຳນສຸຂະອະນຳໄມພືດສ່ົງອອກ
ການບລິການສຸຂະອະນາໄມພດສ່ົັງອອກ ແມ່ນການດໍາເນນທຸລະກິດກ່ຽວກັບການຈັດຕ້ັຶງປະຕິບັດມາດ

ຕະການສຂຸ ະອະນາໄມພດສໍາລບັ ການສົັ່ງອອກ ເພືອ່ ໃຫ້ສອດຄ່ອງກັບເງ່ືອນໄຂການນໍາເຂຶ້ົາ ຂອງປະເທດປາຍທາງ.
ບຸກຄົນ, ນິຕິບຸກຄົນ ຫຼ ການຈັດຕ້ຶັງທື່ມຈຸດປະສົງດໍາເນນທຸລະກິດກ່ຽວກັບການບລິການສຸຂະອະນາໄມພດ

ສົັ່ງອອກຕ້ອງມນັກວິຊາການ, ລະບົບການຄວບຄມຸ ແລະ ກໍາຈັດສັດຕພດ, ລະບົບການບນັ ທກ ແລະ ກວດກາແຫ່ຼງ
ຂອງພດ ແລະ ມາດຕະການປ້ອງກັນຄວາມປອດໄພ ຂອງຊຸດສິນຄ້າ ຕາມການຢື້ັງຢນສຸຂະອະນາໄມພດທ່ືກະຊວງ
ກະສກິ ໍາ ແລະ ປ່າໄມ້ກາໍ ນດົ ອອກໃນແຕ່ລະໄລຍະ.

4.7 ໂຮງຮຽນວິຊຳຊບີ , ສນຝກອົບຮົມດ້ຳນກຳນປ້ອງກັນ ແລະ ກັກກນັ ພືດ
ບກຸ ຄົນ, ນິຕິບຸກຄົນ ຫຼ ການຈັດຕ້ຶັງທື່ມຈດຸ ປະສົງດໍາເນນທຸລະກິດກ່ຽວກັບໂຮງຮຽນວິຊາຊບດ້ານການປ້ອງ

ກັນ ແລະ ການກັກກັນພດ ຕ້ອງປະຕິບັດຕາມລະບຽບການ ແລະ ຫຼັກສດການຮຽນ-ການສອນ ທ່ືມການຮັບຮອງ
ຈາກຂະແໜງການທ່ືກ່ຽວຂ້ອງ ເພື່ອສ້າງບກຸ ຄະລາກອນທື່ມຄວາມຮ້ຄວາມສາມາດທາງດ້ານວິຊາການໃຫ້ສົມຄ່ກັບ
ການພດັ ທະນາວຽກງານປ້ອງກນັ ແລະ ກັກກນັ ພດໃນແຕລ່ ະໄລຍະ (ກດົ ໝາຍສະພາແຫງ່ ຊາດ, 2016).

4.8 ກຳນໂຄສະນຳກຽ່ ວກັບກຳນປອ້ ງກັນ ແລະ ກຳນກກັ ກັນພດື
ບກຸ ຄົນ, ນຕິ ິບຸກຄົນ ຫຼ ການຈດັ ຕ້ຶັງທື່ມຈຸດປະສົງດາໍ ເນນທຸລະກິດກ່ຽວການໂຄສະນາກ່ຽວກັບການປ້ອງກັນ

ແລະ ການກັກກນັ ພດເປັນຕ້ຶົນ. ການສ້າງສາລະຄະດ, ແຜ່ນພັບ, ປົດສະເຕ, ຄ່ມວິຊາການກ່ຽວກບັ ການລະບາດ ແລະ
ການທໍາລາຍ ຂອງສັດຕພດ, ການປ້ອງກັນພດດ້ວຍວິທການຕ່າງໆ ຕ້ອງຂອະນຸຍາດນໍາອົງການຄຸ້ມຄອງວຽກງານ
ປ້ອງກນັ ແລະ ກກັ ກັນພດ ແລະ ຕ້ອງຂອະນຍຸ າດນໍາຂະແໜງການທື່ກ່ຽວຂ້ອງ (ກົດໝາຍສະພາແຫ່ງຊາດ, 2016).

4.9 ກຳນສົງ່ັ ໂຈະກຳນດຳເນນີ ທລຸ ະກິດ
ກຳນດຳເນີນທຸລະກິດກຳນປ້ອງກັນ ແລະ ກຳນກັກກັນພືດ ຈະຖືກສັ່ົງໂຈະໂດຍຂະແໜ

ງກຳນທກ່ົີ ່ຽວຂ້ອງ:
1) ຕາມການສະເໜ ຂອງຜດ້ ໍາເນນທລຸ ະກດິ ໃນກລະນທືປ່ ະສບົ ບັນຫາດ້ານທລຸ ະກິດ;
2) ຕາມການສະເໜ ຂອງອົງການຄຸ້ມຄອງວຽກງານປ້ອງກັນ ແລະ ກັກກັນພດ ຫຼ ຕາມຄໍາເຫັນ ຂອງຂະ

ແໜງການທ່ືກ່ຽວຂ້ອງ ໃນກລະນຜທ້ ່ືດໍາເນນທຸລະກິດຫາກໄດ້ລະເມດກົດໝາຍ ຫຼ ລະບຽບການກຽ່ ວກັບການປ້ອງ
ກນັ ແລະ ກັກກັນພດ ຫຼ ມພດຕກິ າໍ ອ່ນື ທສ່ື ້າງຜນົ ເສຍຫາຍຕ່ໍເສດຖະກິດ-ສັງຄົມ ແລະ ສ່ິງື ແວດລອ້ ມ.

ການສັ່ງໂຈະການດໍາເນນທຸລະກິດ ຕ້ອງມກໍານົດເວລາອັນແນ່ນອນ ເພ່ືອຊອກຫາວິທແກ້ໄຂ ຫຼ ປັບປຸງໃຫ້
ຄນສສ່ ະພາບປົກກະຕິ. ໃນກລະນທື່ບໍສ່ າມາດແກໄ້ ຂໄດ້ ທຸລະກດິ ນັ້ຶນກຈ່ໍ ະຍຸກເລກຕາມກົດໝາຍ.

4.10 ກຳນຍກົ ເລີກກຳນດຳເນນີ ທລຸ ະກດິ
ກຳນດຳເນີນທຸລະກິດກຳນປ້ອງກັນ ແລະ ກຳນກັກກັນພືດ ຈະຖືກຍົກເລີກ ໂດຍຂະແໜ

ງກຳນທີກົ່ ຽ່ ວຂອ້ ງ.
1) ຕາມການສະເໜ ຂອງອົງການຄຸ້ມຄອງວຽກງານປ້ອງກັນ ແລະ ກກັ ກັນພດ ໃນກລະນທື່ມການລະເມດ

ຢາ່ ງຮາ້ ຍແຮງ ຫຼ ບ່ປໍ ະຕບິ ັດຕາມຄາໍ ແນະນໍາ;
2) ເມອື່ ມການຖອນໃບອະນຍຸ າດດໍາເນນທຸລະກິດສຸຂະອະນາໄມພດ.
ຂນ້ົັ ຕອນກຳນພຈິ ຳລະນຳຍົກເລີກກຳນດຳເນນີ ທລຸ ະກດິ ມດີ ົັງ່ ນີົ້:

34

1) ອງົ ການຄຸ້ມຄອງວຽກງານປອ້ ງກັນ ແລະ ກກັ ກັນພດ ອອກແຈງ້ ເຕອນຜ້ດໍາເນນທຸລະກິດໃນກລະນທ່ືເຫັນ
ວ່າມການດາໍ ເນນຂັດກັບກົດໝາຍ, ຈະມຜນົ ກະທົບຢ່າງຮ້າຍແຮງຕ່ໍເສດຖະກິດ-ສັງຄມົ ແລະ ສ່ືິງແວດລ້ອມ ເພ່ືອແກ້
ໄຂ ແລະ ປັບປຸງພາຍໃນກໍານົດເວລາທ່ືເໝາະສົມ ນັບແຕ່ວັນອອກແຈ້ງການເປັນຕົ້ຶນໄປ ພ້ອມທັງເຮັດບົດບັນທກ
ກບັ ຜ້ດາໍ ເນນທລຸ ະກິດ;

2) ຖາ້ ຜດ້ ໍາເນນທຸລະກດິ ຫາກບໍ່ແກ້ໄຂ ແລະ ປັບປຸງໃນກໍານົດເວລາດັ່ງກ່າວແລ້ວ ອົງການຄຸ້ມຄອງວຽກງານ
ປ້ອງກັນ ແລະ ກັກກັນພດ ກ່ໍຈະອອກແຈ້ງການເຕອນເປັນຄັຶ້ງທື່ສອງ ເພ່ືອໃຫ້ຜ້ດໍາເນນທຸລະກິດ ຕ້ອງແກ້ໄຂ ແລະ
ປບັ ປຸງໃນກາໍ ນົດເວລາອນັ ຄວນ;

3) ຖາ້ ຜ້ດໍາເນນທຸລະກິດຫາກຍັງບໍ່ປະຕິບັດພາຍໃນກໍານົດເວລາດ່ັງກ່າວ ອົງການຄຸ້ມຄອງວຽກງານປ້ອງກັນ
ແລະ ກັກກັນພດຈ່ືງອອກແຈ້ງການຍົກເລກ ແລະ ແຈ້ງໃຫ້ສ່ືມວນຊົນເພ່ືອອອກຂ່າວ ພ້ອມທັງນໍາໃຊ້ມາດຕະການ
ທຈ່ື ໍາເປັນຕຜ່ໍ ້ດາໍ ເນນທລຸ ະກດິ ຕາມກົດໝາຍ.

4.11 ສດິ ແລະ ພັນທະ ຂອງຜດ້ ຳເນີນທຸລະກດິ
ຜດ້ ຳເນນີ ທຸລະກດິ ມສີ ິດ ແລະ ພັນທະດັົ່ງນີ:້ົ
1) ດໍາເນນທຸລະກິດ ຂອງຕົນ ໃຫ້ຖກຕ້ອງຕາມການອະນຸຍາດ, ມາດຕະຖານເຕັກນິກ, ກົດໝາຍ ແລະ

ລະບຽບການຢາ່ ງເຂມ້ັຶ ງວດ;
2) ເປັນເຈົຶ້າການກັກກັນ, ຄວບຄຸມ, ກໍາຈັດສດັ ຕພດ, ຂ້າເຊຶອ້ ພະຍາດພດ ພ້ອມທັງນໍາໃຊ້ທຸກວິທການເພື່ອ

ສະກັດກັ້ຶນ ແລະ ແກ້ໄຂປາກົດການທ່ືເປັນສາເຫດໃຫ້ເກດການແຜ່ລະບາດ ຂອງສັດຕພດເປັນຕ້ົຶນ ການນໍາເຂົຶ້າ
ແລະ ສງ່ົັ ອອກພດ, ຜະລິດຕະພນັ ພດ ຫຼ ວດັ ຖຕຸ ້ອງຄວບຄມຸ ຈາກພນຶ້ ທ່ື ທືມ່ ການລະບາດ ຂອງສັດຕພດ;

3) ຮອ້ ງທຸກຕອ່ໍ ົງການທື່ກ່ຽວຂ້ອງກັບການລະເມດກົດໝາຍ ແລະ ລະບຽບການ ຂອງພະນັກງານ ແລະ ເຈ້ົຶາ
ໜາ້ ທື່ກກັ ກນັ ພດ;

4) ປະກອບສ່ວນທາງດ້ານທນຮອນ ຫຼ ແຮງງານເຂາຶົ້ ໃນການພັດທະນາວຽກງານປອ້ ງກັນ ແລະ ກກັ ກັນພດ.
5) ເສຍຄ່າທາໍ ນຽມ, ຄາ່ ບລິການ ແລະ ພັນທະອືນ່ ໆ ຕາມກົດໝາຍ ແລະ ລະບຽບການ;

6) ໄດ້ຮັບຂໍ້ມນກ່ຽວກັບມາດຕະການສຸຂະອະນາໄມພດທ່ືເປັນຂ້ໍບັງຄັບ ເຊ່ິືງອົງການຄຸ້ມຄອງວຽກງານປ້ອງ
ກັນ ແລະ ກັກກນັ ພດກາໍ ນົດໄວ້;

7) ໃຫກ້ ານຮວ່ ມມ, ສະໜອງຂໍ້ມນຂາ່ ວສານ ແລະ ອໍານວຍຄວາມສະດວກໃຫ້ແກພ່ ະນັກງານ ແລະ ເຈົ້າຶ ໜ້າ
ທື່ກັກກນັ ພດ;

8) ແຈ້ງ, ລາຍງາຍ ສະພາບເຫດການໃນກລະນທ່ືພົບເຫັນ ຫຼ ສົງໄສວ່າມການລະບາດ ຂອງສັດຕພດ ໃຫ້
ອງົ ການຄຸ້ມຄອງວຽກງານປອ້ ງກັນ ແລະ ກກັ ກັນພດ ຫຼ ອົງການປກົ ຄອງບາ້ ນ.

4.12 ສິດ ແລະ ພັນທະ ຂອງເຈ້ົຳ ຂອງພືນ້ົ ທົ່ີ ແລະ ເຈົ້ຳ ຂອງພດື
ເຈາົ້ຶ ຂອງພ້ຶນທື່ ແລະ ເຈຶົາ້ ຂອງພດ ມສິດ ແລະ ພນັ ທະຕນົ້ຶ ຕດັ່ງນ:ຶ້
1) ເປັນເຈ້ຶົາການໃນການຕິດຕາມ, ເຝືົ້າລະວັງ, ກໍາຈັດ ແລະ ສະກັດກຶັ້ນການລະບາດ ຂອງສັດຕພດໃນພຶ້ນ

ທື່ ທືຕ່ ນົ ຮັບຜິດຊອບ;
2) ຮ້ອງທຸກຕ່ໍຂະແໜງການທ່ືກ່ຽວຂ້ອງ ກ່ຽວກັບການລະເມດກົດໝ າຍ ແລະ ລະບຽບການ ຂອງ

ພະນັກງານ, ເຈຶາົ້ ໜາ້ ທືກ່ ກັ ກັນພດ ແລະ ຜ້ດາໍ ເນນທຸລະກິດ;
3) ລາຍງາຍສະພາບທື່ເກດການລະບາດ ຂອງສັດຕພດໃນພ້ຶນທ່ື ທ່ືຕົນເອງຮັບຜິດຊອບຕ່ໍອົງການຄຸ້ມຄອງ

ວຽກງານປອ້ ງກັນ ແລະ ກກັ ກນັ ພດ ຫຼ ອົງການປກົ ຄອງບ້ານທກື່ ່ຽວຂ້ອງ;
4) ໃຫ້ຄວາມຮ່ວມມແກພ່ ະນັກງານ ແລະ ເຈ້ົຶາໜ້າທ່ືກັກກັນພດ ໃນການປະຕິບັດໜ້າທ່ືການປ້ອງກັນ ແລະ

ກກັ ກັນພດ.

35

4.13 ຂຫົ້ ຳ້ ມທ່ວົ ໄປ
ຫຳ້ ມບກຸ ຄົນ, ນິຕບິ ຸກຄົນ ຫືຼ ກຳນຈດັ ຕ້ົງັ ມພີ ດຕກິ ຳດ່ງັົ ນ້ົ:ີ
1) ນໍາເອົາພດ, ຜະລິດຕະພັນພດ ຫຼ ວັດຖຸຕ້ອງຄວບຄຸມ ທ່ືເປັນອັນຕະລາຍຕໍ່ສຸຂະອະນາໄມພດ, ຄົນ, ສັດ

ແລະ ສ່ງິື ແວດລ້ອມ ເຂາ້ຶົ ມາ ສປປ ລາວ;
2) ນາໍ ເຂ້ຶົາ, ສ່ົັງຜ່ານ, ເຄ່ືອນຍ້າຍພດ, ຜະລິດຕະພັນພດ ຫຼ ວັດຖຸຕ້ອງຄວບຄຸມ ໂດຍບໍ່ໄດ້ຮັບອະນຸຍາດຈາກ

ອົງການຄມຸ້ ຄອງວຽກງານປອ້ ງກັນ ແລະ ກັກກນັ ພດ;
3) ນາໍ ເຂົາຶ້ , ຂະຫຍາຍ ຫຼ ມໄວໃ້ ນຄອບຄອງສດັ ຕພດຄວບຄມຸ ໂດຍບໍໄ່ ດຮ້ ັບອະນຍຸ າດ;
4) ເຄືອ່ ນຍ້າຍພດ, ຜະລິດຕະພນັ ພດ ຫຼ ວັດຖຸຕ້ອງຄວບຄມຸ ຈາກພຶນ້ ທື່ ທ່ືມການລະບາດ ຂອງສດັ ຕພດ ໄປ

ພນຶ້ ທ່ືອ່ນື ຢ່ພາຍໃນປະເທດ;
5) ສ່ງົັ ອອກ ແລະ ສົ່ັງອອກຕໍ່ພດ, ຜະລດິ ຕະພັນພດ ແລະ ວັດຖຸຕ້ອງຄວບຄມຸ ທ່ືບໍ່ສອດຄ່ອງກັບລະບຽບການ

ດ້ານສຸຂະອະນາໄມພດ ຂອງປະເທດປາຍທາງ;
6) ໃຫ້ສິນບົນ, ໃຫ້ຂໍ້ມນທ່ືບໍ່ຖກຕ້ອງແກ່ພະນັກງານ ແລະ ເຈ້ຶົາໜ້າທ່ືກັກກັນພດ, ປອມແປງເອກະສານ

ແລະ ກາປະທັບກຽ່ ວກບັ ການປ້ອງກັນ ແລະ ກັກກນັ ພດ;
7) ນາບຂ,່ ກົດໜ່ວງຖ່ວງດງ ແລະ ຂັດຂວາງການປະຕິບັດໜ້າທື່ ຂອງພະນັກງານ ແລະ ເຈຶົ້າໜ້າທື່ກັກກັນ

ພດ;
8) ໂຄສະນາກຽ່ ວກັບການປ້ອງກັນ ແລະ ການກັກກັນພດເກນຄວາມເປັນຈງິ ;
9) ມພດຕກິ ໍາອື່ນທ່ືເປັນການລະເມດກົດໝາຍ ແລະ ລະບຽບການ.

4.14 ຂົຫ້ ້ຳມສຳລບັ ພະນັກງຳນ ແລະ ເຈ້ຳົ ໜ້ຳທົ່ີກກັ ກັນພດື
ນອກຈາກຂ້ໍຫ້າມທ່ັົວໄປທື່ໄດກ້ ໍານົດໄວ້ໃນຂໍ້ 4.13 ຫ້າມພະນັກງານ ແລະ ເຈາ້ຶົ ໜ້າທື່ກັກກັນພດມພດຕິກໍາ

ດງັ່ ນ້ຶ:
1. ສວຍໃຊ້ສິດ, ໜ້າທື່ ແລະ ຕໍາແໜ່ງ, ໃຊ້ຄວາມຮຸນແຮງ, ບັງຄັບ, ນາບຂ່, ກົດໜ່ວງຖ່ວງດງ ຫຼ ຮັບສິນ

ບົນ ເຊ່ືິງກ່ໍຄວາມເສຍຫາຍໃຫ້ແກ່ຜນົ ປະໂຫຍດ ຂອງລັດ, ລວມໝ່ ຫຼ ບກຸ ຄນົ ;
2. ເປດີ ເຜຍຄວາມລບັ ຂອງລດັ ຫຼ ທາງລັດຖະການ;
3. ປອມແປງເອກະສານ ຫຼ ອອກເອກະສານທື່ບ່ໍຖກຕ້ອງຕາມລະບຽບການ;
4. ຂາດຄວາມຮບັ ຜດິ ຊອບ ຫຼ ປະຕບິ ດັ ໜາ້ ທ່ດື ້ວຍຄວາມປະໝາດທື່ກໃ່ໍ ຫ້ເກດຄວາມເສຍຫາຍ;
5. ເມນເສຍຕ່ໍລະບຽບການ, ຫຼັກການໃນການກວດກາພດ, ຜະລິດຕະພັນພດ ຫຼ ວັດຖຸຕ້ອງຄວບຄຸມ, ແກ້

ໄຂວຽກ ໂດຍບຖໍ່ ກຕ້ອງຕາມມາດຕະຖານເຕັກນກິ ;
6. ເພ່ືມ ຫຼ ຫຸຼດອັດຕາຄ່າທໍານຽມ, ຄ່າບລິການວິຊາການ ຫຼ ນໍາໃຊ້ລາຍຮັບຈາກວຽກງານປ້ອງກັນ ແລະ

ກກັ ກັນພດຕາມລໍາພັງໃຈ;
7. ມພດຕິກໍາອ່ນື ທ່ືເປນັ ການລະເມດກົດໝາຍ ແລະ ລະບຽບການ.

4.15 ຮບກຳນແກ້ໄຂຂຂ້ົ ດັ ແຍງ່
ຂຂົ້ ັດແຍ່ງກ່ຽວກັບວຽກງຳນປ້ອງກັນ ແລະ ກັກກັນພືດສຳມຳດແກ້ໄຂດ້ວຍຮບກຳນໃດໜ່ົງ
ດງົັ່ ນີ:້ົ
1. ການປະນປະນອມ ຫຼ ການໄກເ່ ກຍ່ ;
2. ການແກໄ້ ຂທາງດ້ານບລິຫານ;
3. ການແກໄ້ ຂໂດຍອົງການແກ້ໄຂຂ້ໍຂັດແຍງ່ ທາງດ້ານເສດຖະກິດ;
4. ການຕັດສິນ ຂອງສານປະຊາຊົນ;
5. ການແກໄ້ ຂຂຂ້ໍ ັດແຍ່ງທມື່ ລກັ ສະນະສາກນົ .

36

4.16 ກຳນປະນີປະນອມ ຫຼື ກຳນໄກເ່ ກ່ຍ
ໃນກລະນທ່ືມຂ້ໍຂັດແຍ່ງກ່ຽວກັບການປ້ອງກັນ ແລະ ກັກກັນພດເກດຂ້ຶນ ຄ່ກລະນສາມາດປຶກສາຫາລ,

ເຈລະຈາ, ປະນປະນອມ ຫຼ ໄກເ່ ກ່ຍ.
4.17 ກຳນແກໄ້ ຂທຳງດ້ຳນບລິຫຳນ

ໃນກລະນທື່ມຂໍ້ຂັດແຍ່ງກ່ຽວກັບວຽກງານປ້ອງກັນ ແລະ ກັກກັນພດເກດຂ້ຶນ ຄ່ກລະນ ມສິດສະເໜຕ່ໍ
ອງົ ການຄຸ້ມຄອງວຽກງານປ້ອງກັນ ແລະ ກັກກັນພດ ຫຼ ຂະແໜງການອື່ນທື່ກ່ຽວຂ້ອງ ເພ່ືອພິຈາລະນາແກ້ໄຂຕາມ
ກົດໝາຍ ແລະ ລະບຽບການ.
4.18 ກຳນແກໄ້ ຂໂດຍອງົ ກຳນແກ້ໄຂຂຂ້ົ ັດແຍ່ງທຳງດຳ້ ນເສດຖະກິດ

ໃນກລະນທື່ມຂໍ້ຂັດແຍ່ງຈາກການດໍາເນນທຸລະກິດກ່ຽວກັບວຽກງານປ້ອງກັນ ແລະ ກັກກັນພດເກດຂຶ້ນ ຄ່
ກລະນມສດິ ສະເໜໃຫອ້ ົງການແກ້ໄຂຂ້ໍຂດັ ແຍ່ງທາງດ້ານເສດຖະກິດ ພຈິ າລະນາແກ້ໄຂຕາມກົດໝາຍ ແລະ ລະບຽບ
ການ.
4.19 ກຳນຕັດສິນ ຂອງສຳນປະຊຳຊົນ

ໃນກລະນທື່ມຂ້ໍຂັດແຍ່ງກ່ຽວກັບວຽກງານປ້ອງກັນ ແລະ ກັກກັນພດ ຄ່ກລະນຝ່າຍໃດຝ່າຍໜື່ງມສິດຮ້ອງ
ຟອ້ ງຕສໍ່ ານປະຊາຊົນ ເພ່ືອພຈິ າລະນາຕັດສິນຕາມກົດໝາຍ ແລະ ລະບຽບການ.
4.20 ກຳນແກ້ໄຂຂ້ົຂດັ ແຍ່ງທມ່ີົ ີລັກສະນະສຳກົນ

ໃນກລະນທື່ມຂ້ໍຂັດແຍ່ງທ່ືມລັກສະນະສາກົນກ່ຽວກັບການດໍາເນນທຸລະກິດປ້ອງກັນ ແລະ ກັກກັນພດເກດ
ຂຶ້ນນັຶ້ນ ຄ່ກລະນສາມາດສະເໜຕ່ອໍ ົງການແກ້ໄຂຂຂໍ້ ັດແຍ່ງພາຍໃນ, ຕ່າງປະເທດ ຫຼ ສາກົນ ຕາມການຕົກລົງກັນ ຫຼ
ໃຫປ້ ະຕິບັດຕາມສັນຍາສາກນົ ແລະ ສົນທິສັນຍາ ທ່ື ສປປ ລາວ ເປັນພາຄ.

ຄາຖາມ

1) ທລະກດິ ການປ້ອງກັນ ແລະ ການກກັ ພດື ມຫີ ຍງັ ແດ່?
2) ການຂອະນຍາດການດາເນນີ ທລະກດິ ມີຂນົ້ັ ຕອນຄືແນວໃດ?
3) ປະເພດທລະກິດການປອ້ ງກັນ ແລະ ການກັກພດື ມີຫຍັງແດ່?
4) ການບລິການການປ້ອງກັນ ແລະ ການກັກພືດມຫີ ຍັງແດ່?
5) ການໂຄສະນາການປ້ອງກນັ ແລະ ການກັກພດື ເຮັດແນວໃດ?
6) ການຍົກເລກີ ການດາເນນີ ທລະກິດ ການປອ້ ງກັນ ແລະ ການກກັ ພດື ມຄີ ືແນວໃດ?

37

ບົດທີ 5

ກຳນຄ້ມຸ ຄອງ ແລະ ກວດກຳວຽກງຳນປອ້ ງກນັ ແລະ ກກັ ກນັ ພືດ

5.1 ອງົ ກຳນຄຸ້ມຄອງວຽກງຳນປ້ອງກັນ ແລະ ກກັ ກນັ ພດື
ລັດຖະບານຄຸ້ມຄອງວຽກງານປ້ອງກັນ ແລະ ກັນພດຢ່າງລວມສນ ແລະ ເປັນເອກະພາບໃນຂອບເຂດທ່ັົວ

ປະເທດ ໂດຍມອບໃຫ້ກະຊວງກະສິກໍາ ແລະ ປ່າໄມ້ ເປັນເຈົ້ຶາການຮັບຜິດຊອບໂດຍກົງ ແລະ ປະສານສົມທົບກັນ
ກະຊວງອ່ືນ ເປັນຕຶ້ົນ ກະຊວງອຸດສາຫະກາໍ ແລະ ການຄ້າ, ກະຊວງຊັບພະຍາກອນທໍາມະຊາດ ແລະ ສື່ິງແວດລ້ອມ,
ກະຊວງສາທາລະນະສຸກ, ກະຊວງໄປສະນໂທລະຄົມມະນາຄົມ ແລະ ການສື່ສານ, ກະຊວງໂຍທາທິການ ແລະ
ຂນົ ສັ່ົງ, ກະຊວງວິທະຍາສາດ ແລະ ເຕັກໂນໂລຊ, ກະຊວງການເງິນ, ກະຊວງແຮງງານ ແລະ ສະຫວັດດການສງັ ຄົມ,
ກະຊວງປ້ອງກັນຄວາມສະຫງົບ ແລະ ອງົ ການປກົ ຄອງທອ້ ງຖື່ນິ ທ່ືກຽ່ ວຂ້ອງ.

ອົງກຳນຄ້ມຸ ຄອງວຽກງຳນປອ້ ງກັນ ແລະ ກກັ ກັນພດື ປະກອບດ້ວຍ:
1) ກະຊວງກະສກິ ໍາ ແລະ ປາ່ ໄມ້;
2) ພະແນກກະສິກໍາ ແລະ ປາ່ ໄມ້ ແຂວງ, ນະຄອນ;
3) ຫ້ອງການກະສິກາໍ ແລະ ປາ່ ໄມ້ ເມອງ, ເທດສະບານ, ນະຄອນ;
4) ຈຸງານກະສກິ ໍາ ແລະ ປາ່ ໄມ້ ບ້ານ ຂອງໜ່ວຍງານເສດຖະກິດ-ການເງນິ ບ້ານ;
5) ດ່ານກັກກັນພດ.

5.2 ສດິ ແລະ ໜ້ຳທ່ົີ ຂອງກະຊວງກະສິກຳ ແລະ ປຳ່ ໄມ້
ໃນການຄຸມ້ ຄອງວຽກງານປອ້ ງກນັ ແລະ ກກັ ກັນພດ ກະຊວງກະສກິ າໍ ແລະ ປ່າໄມ້ ມສິດ ແລະ ໜ້າທດ່ື ່ັງນ້:ຶ
1) ຄຶ້ົນຄວ້າສ້າງນະໂຍບາຍ, ແຜນຍຸດທະສາດ ແລະ ກົດໝາຍກຽ່ ວກັບວຽກງານປ້ອງກັນ ແລະ ກກັ ກັນພດ

ເພ່ືອສະເໜລັດຖະບານພິຈາລະນາ;
2) ຜນັ ຂະຫຍາຍນະໂຍບາຍ, ແຜນຍຸດທະສາດ ແລະ ກົດໝາຍກ່ຽວກັບວຽກງານປອ້ ງກັນ ແລະ ກັກກັນພດ

ເປັນແຜນການ, ແຜນງານ, ໂຄງການ ແລະ ລະບຽບການລະອຽດ;
3) ອອກຂ້ໍຕກົ ລົງ, ຄໍາສັງ່ ແລະ ຄາໍ ແນະນາໍ ກຽ່ ວກບັ ວຽກງານປ້ອງກັນ ແລະ ກັກກັນພດ;
4) ໂຄສະນາ, ເຜຍແຜ່ນະໂຍບາຍ, ແຜນຍຸດທະສາດ, ກົດໝາຍ ແລະ ລະບຽບການລວມທັງຂໍ້ມນຂ່າວສານ

ກຽ່ ວກັບວຽກງານປອ້ ງກນັ ແລະ ກັກກນັ ພດຢາ່ ງກວ້າງຂວາງ ແລະ ທ່ັວົ ເຖງິ ;
5) ຊ້ຶນາໍ , ຕິດຕາມ ແລະ ປະເມນການຈັດຕຶ້ັງປະຕິບັດວຽກງານປ້ອງກັນ ແລະ ກກັ ກັນພດ ຂອງຂະແໜງການ

ສາຍຕຶັງ້ ໃນຂອບເຂດທົວ່ັ ປະເທດ;
6) ສາ້ ງ, ບໍາລຸງ, ຍົກລະດັບ, ຄຸ້ມຄອງ ແລະ ນໍາໃຊ້ບຸກຄະລາກອນກຽ່ ວກັບວຽກງານປ້ອງກັນ ແລະ ກັກກັນ

ພດ;
7) ແຕ່ງຕຶງັ້ , ຍົກຍ້າຍ, ປົດຕໍາແໜ່ງເຈຶ້ົາໜ້າທ່ືກັກກນັ ພດປະຈໍາດ່ານສາກົນ ໃນຂອບເຂດທ່ວັົ ປະເທດ ໂດຍມ

ການປະສານສມົ ທົບກັບອງົ ການປກົ ຄອງທ້ອງຖິນ່ື ທ່ືກ່ຽວຂ້ອງ;
8) ສ້າງ, ພັດທະນາ ແລະ ຄຸ້ມຄອງດ່ານກັກກັນພດສາກົນ, ຫ້ອງວິໄຈສັດຕພດ ແລະ ສະຖານກັກກັນພດ

ແລະ ອະນຸຍາດສ້າງຕັຶ້ງຫ້ອງວິໄຈສັດຕພດ ໂດຍມການປະສານສົມທົບກັບຂະແໜງການອື່ນ ແລະ ອົງການປົກຄອງ
ທ້ອງຖື່ນິ ທກ່ື ຽ່ ວຂ້ອງ;

9) ດໍາເນນການວິໄຈຄວາມສ່ຽງສັດຕພດ, ພະຍາກອນການເກດຂ້ຶນ ຂອງສັດຕພດຄວບຄຸມ, ສ້າງບັນຊ
ສັດຕພດຄວບຄຸມ, ສ້າງບັນຊວັດຖຸຕ້ອງຄວບຄຸມ, ບັນຊທ່ືຕ້ອງອະນຸຍາດນໍາເຂົຶ້າ, ຂຶ້ນທະບຽນເຂດປອດສັດຕພດ
ແລະ ເຂດແຜ່ລະບາດຕໍ່າ ຂອງສັດຕພດ, ສ້າງແຜນການແກ້ໄຂສຸເສນການແຜ່ລະບາດ ຂອງສັດຕພດຄວບຄຸມ
ແລະ ກໍານດົ ມາດຕະການສຸຂານາໄມພດ ເພືອ່ ແກໄ້ ຂບນັ ຫາການລະບາດ ຂອງສດັ ຕພດ ໃນຂອບເຂດທັົວ່ ປະເທດ;

38

10) ຄນົຶ້ ຄວ້າ ແລະ ນາໍ ສະເໜຕໍລ່ ດັ ຖະບານກ່ຽວກັບການປະກາດເຂດລະບາດ ຂອງສດັ ຕພດ;
11) ສ້າງ ແລະ ພັດທະນາລະບົບ ຖານຂໍ້ມນ ແລະ ການລາຍງານກ່ຽວກັບວຽກງານປ້ອງກັນ ແລະ ກັກກັນ
ພດ;
12) ຄຸ້ມຄອງ, ອອກ, ໂຈະ ແລະ ຖອນໃບອະນຸຍາດນໍາເຂ້ຶົາພດ, ໃບຢັ້ືງຢນສຸຂານາໄມພດ, ໃບອະນຸຍາດດໍາ
ເນນທລຸ ະກິດການປ້ອງກນັ ແລະ ກກັ ກັນພດ ແລະ ເອກະສານອື່ນໆ ຕາມຂອບເຂດຄວາມຮັບຜິດຊອບ ຂອງຕົນ;
13) ຂຶນ້ ທະບຽນຢາປາບສັດຕພດ, ຊວະພາບປາບສັດຕພດ ແລະ ອຸປະກອນປ້ອງກນັ ພດ;
14) ຮັບ ແລະ ພິຈາລະນາ ແກໄ້ ຂຄາໍ ສະເໜກ່ຽວກບັ ວຽກງານປ້ອງກນັ ແລະ ກັກກນັ ພດ;
15) ພວົ ພັນຮ່ວມມກັບຕ່າງປະເທດ ແລະ ອົງການຈດັ ຕຶັ້ງສາກນົ ກ່ຽວກບັ ວຽກງານປອ້ ງກັນ ແລະ ກັກກັນພດ
ລວມທງັ ສາ້ ງຈຸດປະສານງານແຫ່ງຊາດໃນການຈດັ ຕັຶງ້ ປະຕິບັດສົນທິສນັ ຍາປ້ອງກັນພດສາກົນ;
16) ສະຫຼຸບ ແລະ ລາຍງານການຈັດຕ້ັຶງປະຕິບັດວຽກງານປ້ອງກັນ ແລະ ກັກກນັ ພດ ໃຫ້ລັດຖະບານຢາ່ ງເປັນ
ປກົ ກະຕິ;
17) ນາໍ ໃຊສ້ ິດ ແລະ ປະຕບິ ດັ ໜ້າທ່ອື ນ່ື ຕາມທກ່ື ໍານົດໄວໃ້ ນກົດໝາຍ ແລະ ລະບຽບການ.

5.3 ສດິ ແລະ ໜຳ້ ທີົ່ ຂອງພະແນກກະສິກຳ ແລະ ປ່ຳໄມ້ ແຂວງ, ນະຄອນຫຼວງ
ໃນການຄຸ້ມຄອງວຽກງານປອ້ ງກນັ ແລະ ກັກກັນພດ ພະແນກກະສກິ ໍາ ແລະ ປ່າໄມ້ ແຂວງ, ນະຄອນຫວຼ ງ ມ

ສດິ ແລະ ໜ້າທ່ື ຕາມຂອບເຂດຄວາມຮບັ ຜດິ ຊອບ ຂອງຕົນດັງ່ ນ້:ຶ
1) ຜັນຂະຫຍາຍນະໂຍບາຍ, ແຜນຍຸດທະສາດ, ກົດໝາຍ ແລະ ລະບຽບການກ່ຽວກັບວຽກງານປ້ອງກັນ

ແລະ ກກັ ກນັ ພດ ແລະ ຈັດຕຶັ້ງປະຕບິ ດັ ;
2) ໂຄສະນາ, ເຜຍແຜ່ກົດໝາຍ, ລະບຽບການ ແລະ ຂ້ໍມນຂ່າວສານກ່ຽວກັບວຽກງານປ້ອງກັນ ແລະ ກັກ

ກັນພດໃຫ້ປະຊາຊນົ ແລະ ທຸກພາກສວ່ ນເຂົຶ້າໃຈ ແລະ ເຂຶົາ້ ຮ່ວມໃນການຈັດຕງ້ຶັ ປະຕິບດັ ;
3) ຄ້ົຶນຄວ້າ ແລະ ສະເໜເຈຶ້ົາແຂວງ, ເຈົ້ຶາຄອງນະຄອນຫຼວງພິຈາລະນາອອກຂ້ໍຕົກລົງ, ຄໍາສ່ັງ ແລະ ຄໍາແນະ

ນາໍ ກຽ່ ວກັບວຽກງານປ້ອງກນັ ແລະ ກກັ ກັນພດ;
4) ຊ້ຶນໍາ, ຕິດຕາມ ແລະ ປະເມນຜົນການຈດັ ຕຶັງ້ ປະຕິບັດວຽກງານປ້ອງກນັ ແລະ ກັກກັນພດ ຂອງຫ້ອງການ

ກະສິກາໍ ແລະ ປ່າໄມ້ ເມອງ, ເທດສະບານ ແລະ ນະຄອນ;
5) ຊຸກຍ້ ແລະ ຕິດຕາມ ການເຄ່ືອນໄຫວວຽກງານ ຂອງດ່ານກັກກັນພດສາກົນ, ດ່ານກັກກັນພດປະເພນ,

ສະຖານກັກກັນພດ ແລະ ເຈ້ຶົາໜາ້ ທ່ກື ັກກັນພດ;
6) ສະເໜສາ້ ງ, ບາໍ ລຸງ, ຍກົ ລະດບັ ພະນັກງານ ແລະ ເຈ້ຶາົ ໜາ້ ທື່ກັກກັນພດ;
7) ສ້າງ, ພັດທະນາ ແລະ ຄຸ້ມຄອງດ່ານກັກກັນພດທ້ອງຖ່ິືນ, ຫ້ອງວິໄຈສັດຕພດ ແລະ ສະຖານກັກກັນພດ

ໂດຍປະສານສົມທົບກບັ ພາກສວ່ ນທື່ກ່ຽວຂ້ອງ;
8) ສ້າງຕາໜ່າງປ້ອງກັນພດລົງສ່ຂ້ຶັນເມອງ ແລະ ບ້ານ, ພະຍາກອນການເກດຂຶ້ນ ຂອງສັດຕພດຄວບຄຸມ,

ອອກແຈ້ງເຕອນການລະບາດ ແລະ ສ້າງຕັ້ຶງໜ່ວຍບລິການປ້ອງກັນ ແລະ ກັກກັນພດເຄື່ອນທ່ືສຸກເສນ, ກໍານົດເຂດ
ແລະ ນໍາໃຊ້ມາດຕະການຄວບຄຸມການລະບາດ ຂອງສດັ ຕພດ ແລະ ຄມຸ້ ຄອງການກັກແຍກປ່ຽວພດ;

9) ສ້າງແຜນການແກ້ໄຂສຸກເສນ ການແຜ່ລະບາດ ຂອງສັດຕພດຄວບຄຸມ ແລະ ກໍານົດມາດຕະການສຸຂະ
ອະນາໄມພດ ເພອື່ ແກໄ້ ຂບັນຫາການລະບາດ ຂອງສັດຕພດ;

10) ຄຶົ້ນຄວ້າ ແລະ ນໍາສະເໜເຈຶົ້າແຂວງ, ເຈົຶ້າຄອງນະຄອນຫຼວງກ່ຽວກັບການປະກາດເຂດລະບາດ ຂອງ
ສດັ ຕພດ;

11) ຄຸມ້ ຄອງ, ຕດິ ຕາມ ການນໍາໃຊຢ້ າປາບສດັ ຕພດ, ຊວະພາບປາບສດັ ຕພດ ແລະ ອປຸ ະກອນປ້ອງກນັ ພດ;
12) ສາ້ ງ ແລະ ພັດທະນາຖານຂໍ້ມນສັດຕພດໃຫ້ເຊື່ອມໂຍງກັບສນກາງ, ທົດສອບ ແລະ ເຜຍແຜເ່ ຕກັ ນິກ,
ວິທປ້ອງກນັ ແລະ ກັກກັນພດ ທແ່ື ທດເໝາະກັບສະພາບເງື່ອນໄຂ ຂອງທ້ອງຖື່ິນຕົນ;
13) ອອກ ແລະ ຖອນໃບອະນຸຍາດນໍາເຂົຶ້າພດ, ໃບຢືັ້ງຢນສຸຂະອະນາໄມພດ, ໃບອະນຸຍາດດໍາເນນທຸລະກິດ
ປອ້ ງກນັ ແລະ ກກັ ກັນພດ ແລະ ເອກະສານອື່ນ ຕາມການມອບໝາຍ ຂອງກະຊວງກະສກິ ໍາ ແລະ ປາ່ ໄມ້;

39

14) ຮບັ ແລະ ພຈິ າລະນາ ແກໄ້ ຂຄໍາສະເໜກ່ຽວກບັ ວຽກງານປອ້ ງກນັ ແລະ ກັກກັນພດ;
15) ປະສານສົມທົບກັບພະແນກການ ແລະ ພາກສ່ວນອື່ນທ່ືກ່ຽວຂ້ອງ ຂອງແຂວງ, ນະຄອນຫຼວງໃນ
ການຈັດຕງັ້ຶ ປະຕິບດັ ວຽກງານປ້ອງກັນ ແລະ ກັກກັນພດ;
16) ພວົ ພັນຮ່ວມມກບັ ຕ່າງປະເທດ ຕາມການມອບໝາຍ ຂອງຂ້ັນຶ ເທງິ ;
17) ສະຫຸຼບ ແລະ ລາຍງານການຈັດຕັຶ້ງປະຕິບັດວຽກງານປ້ອງກັນ ແລະ ກັກກັນພດ ໃຫ້ກະຊວງກະສິກໍາ
ແລະ ປ່າໄມ້ ແລະ ອງົ ການປກົ ຄອງແຂວງ ແລະ ນະຄອນຫຼວງ ຢ່າງເປັນປົກກະຕິ;
18) ນາໍ ໃຊ້ສິດ ແລະ ປະຕິບດັ ໜ້າທືອ່ ່ນື ຕາມທ່ໄື ດກ້ ໍານດົ ໄວໃ້ ນກດົ ໝາຍ ແລະ ລະບຽບການ.

5.4 ສິດ ແລະ ໜຳ້ ທີົ່ ຂອງຫອ້ ງກຳນກະສກິ ຳ ແລະ ປ່ຳໄມ້ ເມືອງ, ເທດສະບຳນ, ນະຄອນ
ໃນການຄຸ້ມຄອງວຽກງານປ້ອງກັນ ແລະ ກັກກັນພດ ຫ້ອງການກະສິກໍາ ແລະ ປ່າໄມ້ເມອງ, ເທດສະບານ,

ນະຄອນ ມສິດ ແລະ ໜາ້ ທື່ຕາມຂອບເຂດຄວາມຮັບຜິດຊອບ ຂອງຕົນດ່ັງນ:ຶ້
1) ຈັດຕັ້ຶງປະຕິບັດນະໂຍບາຍ, ແຜນຍຸດທະສາດ, ກົດໝາຍ ແລະ ລະບຽບການກ່ຽວກັບວຽກງານປ້ອງກັນ

ແລະ ກກັ ກນັ ພດ;
2) ເຜຍແຜ່ກົດໝາຍ, ລະບຽບການ ແລະ ຂໍ້ມນຂ່າວສານກ່ຽວກັບວຽກງານປ້ອງກັນ ແລະ ກັກກັນພດ ໃຫ້

ປະຊາຊນົ ແລະ ທຸກພາກສ່ວນເຂາຶ້ົ ໃຈ ແລະ ເຂົາຶ້ ຮວ່ ມໃນການຈດັ ຕ້ງຶັ ປະຕິບດັ ;
3) ຄ້ນົຶ ຄວາ້ ແລະ ສະເໜເຈຶ້ົາເມອງ, ຫວົ ໜ້າເທດສະບານ, ເຈຶາົ້ ນະຄອນ ໃຫພ້ ິຈາລະນາອອກຂ້ໍຕົກລົງ, ຄໍາສັ່ງ

ແລະ ຄໍາແນະນໍາກ່ຽວກັບວຽກງານປ້ອງກນັ ແລະ ກັກກນັ ພດ;
4) ຊຸກຍ,້ ນາໍ ພາ, ຝຶກອົບຮົມເຕັກນິກການນໍາໃຊຢ້ າປາບສດັ ຕພດ, ຊວະພາບປາບສັດຕພດ ແລະ ອຸປະກອນ

ປ້ອງກັນພດ;
5) ຊ້ຶນໍາ, ຕິດຕາມ ແລະ ປະເມນຜົນການຈັດຕຶ້ັງປະຕິບັດວຽກງານປ້ອງກັນ ແລະ ກັກກັນພດ ໜ່ວຍງານ

ເສດຖະກິດ-ການເງນິ ບ້ານ;
6) ຊຸກຍ້ ແລະ ຕິດຕາມການເຄ່ືອນໄຫວວຽຍກງານ ຂອງດ່ານກັກກັນພດ, ເຈຶົ້າໜ້າທ່ືກັກກັນພດ ແລະ

ການດໍາເນນທລຸ ະກິດການປ້ອງກັນ ແລະ ກັກກັນພດ;
7) ສ້າງ, ພັດທະນາ ແລະ ຄຸ້ມຄອງດ່ານກັກກັນພດປະເພນ ໂດຍປະສານສົມທົບກັບພາກສ່ວນອື່ນທື່

ກ່ຽວຂອ້ ງ;
8) ສະເໜສ້າງ, ບາໍ ລຸງ, ຍກົ ລະດບັ ພະນກັ ງານ ແລະ ເຈຶ້າົ ໜ້າທກື່ ັກກັນພດ;
9) ສ້າງແຜນການແກ້ໄຂສຸກເສນ ການແຜ່ລະບາດ ຂອງສັດຕພດຄວບຄຸມ ແລະ ກໍານົດມາດຕະການສຸຂະ

ອະນາໄມພດ ເພ່ືອແກໄ້ ຂບັນຫາການລະບາດ ຂອງສັດຕພດ;
10) ຄ້ຶົນຄວ້າ ແລະ ນໍາສະເໜເຈຶົ້າເມອງ, ຫົວໜ້າເທດສະບານ, ເຈ້ຶົານະຄອນ ກ່ຽວກັບການປະກາດເຂດ

ລະບາດ ຂອງສດັ ຕພດ;
11) ເກັບກໍາຂ້ໍມນ, ຕິດຕາມ, ເຝົື້າລະວັງ ແລະ ແຈ້ງເຕອນການເກດຂຶ້ນ ຂອງສດັ ຕພດຄວບຄຸມ, ຄົຶ້ນຄວ້າ

ກໍານົດເຂດຄວບຄຸມ ແລະ ນໍາໃຊ້ມາດຕະການຄວບຄຸມສັດຕພດລະບາດ;
12) ສະໜອງການບລິການກ່ຽວກັບການວິເຄາະຫາສາເຫດການທໍາລາຍ ຂອງສັດຕພດ ແລະ ໃຫ້ຄໍາແນະ

ນໍາກ່ຽວກັບການປ້ອງກັນ ແລະ ກັກກັນພດ, ຄຸ້ມຄອງການນໍາໃຊ້ຢາປາບສັດຕພດ, ຊວະພາບປາບສັດຕພດ,
ອຸປະກອນປ້ອງກັນພດ ແລະ ເຂ້ົຶາຮ່ວມໜວ່ ຍບລກິ ານປ້ອງກັນ ແລະ ກັກກນັ ພດເຄ່ອື ນທ່ືສຸກເສນ;

13) ຮບັ ແລະ ພິຈາລະນາ ແກໄ້ ຂຄາໍ ສະເໜກ່ຽວກັບວຽກງານປອ້ ງກນັ ແລະ ກກັ ກນັ ພດ.
14) ປະສານສົມທົບກັບຫ້ອງການ ແລະ ພາກສ່ວນອ່ືນທື່ກ່ຽວຂ້ອງ ຂອງເມອງ, ເທດສະບານ, ນະຄອນໃນ
ການຈດັ ຕຶັ້ງປະຕິບັດວຽກງານປ້ອງກັນ ແລະ ກກັ ກັນພດ;
15) ສະຫຼຸບ ແລະ ລາຍງານການຈັດຕັຶ້ງປະຕິບັດວຽກງານປ້ອງກັນ ແລະ ກັກກັນພດໃຫ້ພະແນກກະສິກໍາ
ແລະ ປ່າໄມ້ແຂວງ, ນະຄອນຫຼວງ ແລະ ອງົ ການປກົ ຄອງເມອງ, ເທດສະບານ ແລະ ນະຄອນ ຢ່າງເປັນປົກກະຕິ;
16) ນາໍ ໃຊ້ສິດ ແລະ ປະຕິບັດໜາ້ ທອ່ື ືນ່ ຕາມທໄ່ື ດກ້ ໍານດົ ໄວ້ໃນກົດໝາຍ ແລະ ລະບຽບການ.

40