ชุดกิจกรรม

๑๔๙

ใบความรสู้ าหรบั นักเรียน
การพดู รายงาน

การพดู รายงาน

การพดู รายงานเปน็ การแลกเปลีย่ นความร้ซู ่งึ กันและกัน ผูร้ ายงานจะค้นควา้ หาความรเู้ รื่องต่างๆ
ตามท่ไี ด้รบั มอบหมายมานาเสนอใหผ้ ู้อื่นฟัง ผฟู้ ังจะไดร้ ับความรหู้ ลายเรอื่ งโดยไมต่ ้องค้นควา้ ทุกเร่ือง
การพูดรายงายควรปฏิบตั ิ ดังน้ี

๑) เลอื กหวั ข้อเรอ่ื ง ทาหวั ข้อย่อยให้น่าสนใจ และเปน็ ทต่ี ้องการของผฟู้ ังมารายงานใหเ้ หมาะสม
กบั เวลา

๒) กาหนดวัตถุประสงคข์ องรายงานเรื่องน้ันๆ
๓) แบง่ เวลารายงานแต่ละหวั ข้อให้พอเหมาะ ไมย่ าวเกินไป
๔) เลือกใช้สื่อท่หี ลากหลายประกอบการรายงาน เชน่ ร้องเพลง เชิดหุ่น ฉายวดี ิทศั น์ ใช้

แผนภาพความคิด ฯลฯ
๕) พดู ตรงตามหัวข้อท่กี าหนด ออกเสยี งถกู ต้องชดั เจน นา้ เสยี งแสดงอารมณค์ วามรสู้ กึ ตาม

เน้ือหาที่พดู เพ่ือให้ผู้ฟงั สนใจ
๖) สรุปภาพรวมของสาระความรู้ที่รายงาน
๗) เปิดโอกาสให้ผูฟ้ ังซักถามในชว่ งสดุ ท้าย

หนงั สอื เรยี นรายวิชาพ้นื ฐานภาษาไทย ชดุ ภาษาเพ่ือชวี ติ ภาษาพาที ชน้ั ประถมศึกษาปที ี่ ๖
กระทรวงศกึ ษาธกิ าร

๑๕๐
 ท๑๔/ผ.๔-๐๗

แนวคำตอบใบงำนที่ ๐๗ เตรยี มกำรพูดรำยงำน

คำชแ้ี จง วางแผนเตรียมการพูดรายงานตามสถานการณ์ท่ีกาหนดให้ ภายในเวลา ๑๐ นาที
(๘ คะแนน)

สถานการณ์ : การพดู แสดงความยนิ ดีกบั เพอ่ื นที่ได้รบั รางวลั เยาวชนดีเด่น

๑)เลือกหวั ข้อเรอื่ ง ทาหัวข้อยอ่ ยใหน้ ่าสนใจ และเป็นทีต่ ้องการ
ของผ้ฟู ังมารายงานให้เหมาะสมกบั เวลา

๒) กาหนดวัตถปุ ระสงค์ของรายงานเรื่องน้ันๆ
๓) แบ่งเวลารายงานแตล่ ะหวั ขอ้ ให้พอเหมาะ ไม่ยาวเกินไป
๔) เลือกใช้สอ่ื ท่ีหลากหลายประกอบการรายงาน เช่น ร้องเพลง

เชิดหนุ่ ฉายวดี ิทัศน์ ใชแ้ ผนภาพความคิด ฯลฯ
๕) พูดตรงตามหวั ข้อที่กาหนด ออกเสยี งถูกต้องชัดเจน นา้ เสยี ง

แสดงอารมณ์ความร้สู กึ ตามเน้ือหาท่ีพดู เพ่ือใหผ้ ู้ฟงั สนใจ
๖) สรุปภาพรวมของสาระความรู้ทรี่ ายงาน
๗) เปิดโอกาสใหผ้ ู้ฟังซกั ถามในชว่ งสุดทา้ ย

๑๕๑

๑๖๘

กล่มุ สาระการเรียนรู้ภาษาไทย

ชน้ั ประถมศกึ ษาปีที่ ๕
หน่วยการเรียนรู้ที่ ๑๕ ภาษาไทย ภาษาถ่นิ

๑๖๙

โครงสรา้ งหนว่ ยการเรยี นรู้ที่ ๑๕ เรอ่ื ง ภาษาไทย ภาษาถ่ิน

๑. วรรณกรรมนาสภู่ า
จานวน ๒ ชั่วโม

ป.๕ สรปุ เรอ่ื งจากอา่ นนิทานเร่ือง “ควายหงานกับผกั หวานป่า”
ระบคุ วามรู้ ขอ้ คดิ ทไ่ี ดจ้ ากการอ่านนาไปใช้ในชีวิตจริง , อธิบาย
คณุ คา่ ของวรรณกรรมท่ีอ่าน

๖.ภาษาต่างประเทศในภาษาไทย ห
จานวน ๒ ชวั่ โมง เรอื่

ป.๕ บอกคาภาษาตา่ งประเทศในภาษาไทย

๕.วรรณกรรมในภมู ภิ าคอาเซ
จานวน ๔ ชว่ั โมง

ป.๕ -สบื ค้นนิทานพ้ืนบ้านของประเทศในกลุ่มอาเซยี น
-บอกข้อคิด อธิบายคณุ ค่า การนาขอ้ คิดไปใช้ในชวี ติ จรงิ
-ทานิทานเลม่ เล็กนิทานพ้ืนบ้านอาเซียน

น กลมุ่ สาระการเรยี นรภู้ าษาไทย ชน้ั ประถมศกึ ษาปีท่ี ๕

าษาถิ่น ๒. ภาษาถ่นิ สภ่ี าค
มง จานวน ๒ ชั่วโมง

ป.๕ -บอกคาภาษาต่างประเทศในภาษาไทย
-เปรียบเทียบภาษาไทยมาตรฐานกบั ภาษาถ่นิ

หน่วยการเรยี นรู้ที่ ๑๕ ๓.วรรณกรรมทอ้ งถ่ิน(๑) ๑๗๒
อง ภาษาไทย ภาษาถิน่ จานวน ๒ ชว่ั โมง

เวลา ๑๔ ช่วั โมง ป.๕ ระบุความรู้ ข้อคดิ อธิบายคุณค่าของ
เพลงกลอ่ มเด็ก เพอ่ื นาไปใชใ้ นชีวิตจรงิ

ซียน ๔. วรรณกรรมท้องถิ่น(๒)
จานวน ๒ ชั่วโมง

ป.๕ ระบุความรู้ อธบิ ายคุณคา่ จากการอา่ นเพลงพนื้ บา้ น
(เพลงฉอ่ ย) และนาข้อคิดไปใช้ในชีวติ จริง

๑๗๓
กลมุ่ สาระการเรียนรูภ้ าษาไทย ชว่ งชน้ั ท่ี ๒

ใบสรปุ หนา้ หน่วยการเรียนรู้

หนว่ ยการเรยี นรู้ที่ ๑๕ ภาษาไทย ภาษาถิน่

จานวนเวลาเรยี น ๑๔ ช่ัวโมง จานวนแผนการจดั การเรยี นรู้ ๖ แผน

-----------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------

สาระสาคัญของหน่วย
ป.๕ การอธบิ าย สรปุ ขอ้ คดิ แสดงความคิดเหน็ ท่ีไดจ้ ากการอา่ นวรรณคดีไทย นทิ าน บทความ

วรรณกรรมท้องถน่ิ วรรณกรรมในภมู ิภาคอาเซียน เปรยี บเทียบภาษาไทยมาตรฐานกบั ภาษาถิ่น

มาตรฐานและตัวชี้วดั
มฐ.ท ๑.๑ ตวั ชี้วดั ป.๕/๑ ป.๕/๕
มฐ.ท ๒.๑ ตัวชว้ี ัด ป.๕/๘
มฐ.ท ๓.๑ ตวั ชี้วัด ป.๕/๑ ป.๕/๒
มฐ.ท ๔.๑ ตัวชีว้ ัด ป.๕/๓ ป.๕/๕
มฐ.ท ๕.๑ ตวั ช้ีวดั ป.๕/๑ ป.๕/๒ ป.๕/๓

ลาดบั การเสนอแนวคิดหลักของหน่วย
ป.๕ อา่ นออกเสยี งนิทานเรื่อง ควายหงานกับผกั หวานป่า รอ้ งเพลงพนื้ บา้ น เล่านทิ านพน้ื บ้าน สรปุ ความรู้

และข้อคิดเปรียบเทยี บภาษาไทยมาตรฐานกบั ภาษาถน่ิ เขียนเรอื่ งตามจนิ ตนาการ

โครงสรา้ งของหนว่ ย จานวนแผน ชื่อแผน จานวน
หนว่ ย ชื่อหนว่ ย ชวั่ โมง
๖ วรรณกรรมนาสู่ภาษาถนิ่
ที่ ภาษาถ่นิ สีภ่ าค ๒
๑๕ ภาษาไทย ภาษาถนิ่ วรรณกรรมท้องถ่ิน(๑) ๒
วรรณกรรมท้องถน่ิ (๒) ๒
วรรณกรรมในภูมภิ าคอาเซยี น ๒
ภาษาต่างประเทศในภาษาไทย ๔
๒

กลุ่มสาระการเรยี นรู้ภาษาไทย ช่วงชัน้ ที่ ๒

๑๗๔

คาช้ีแจงประกอบแผนการจัดการเรยี นรู้ หน่วยการเรียนรูท้ ี่ ๑๕ ภาษาไทย ภาษาถน่ิ

แผนการจดั การเรียนรทู้ ่ี ๑ วรรณกรรมนาสภู่ าษาถน่ิ เวลา ๒ ช่ัวโมง

-----------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------

๑. สาระสาคญั ของแผน
ป.๕ การอ่านออกเสียง สรุปความรู้ บอกขอ้ คดิ จากนทิ าน เขยี นสรปุ ความรู้บอกข้อคิด อธบิ ายคุณค่า
จากเรอ่ื งที่อา่ นเพ่ือนาไปใชใ้ นชีวิตประจาวนั เปรยี บเทยี บภาษาไทยมาตรฐานกบั ภาษาถ่นิ

๒. ข้อเสนอแนะเพิม่ เติมในการนาไปใช้
๒.๑ จุดประสงคก์ ารเรยี นรู้
เพื่อให้นักเรยี นเหน็ คุณค่าของวรรณกรรมท้องถนิ่ นาความร้ไู ปปรบั ใชใ้ นชีวติ จริง
๒.๒ การจดั กิจกรรมการเรียนรู้
ครผู สู้ อนต้องเตรยี มส่อื การสอนลว่ งหนา้ ไดแ้ ก่ วรรณกรรมท้องถิน่ ใบงานเคร่ืองมอื วัด
ประเมนิ ผล ตามทีร่ ะบุไวใ้ นแผนการจัดการเรยี นร้ลู ่วงหนา้ ให้เทา่ กบั จานวนนักเรยี น
๒.๓ ทดสอบก่อนเรยี นตามแบบทดสอบประจาหนว่ ยการเรียนรู้
๒.๔ การวดั และประเมนิ ผลการเรียนรู้ ประกอบด้วย
๑) ประเมนิ การผ่านเกณฑร์ อ้ ยละ ๗๐
๒) ประเมินตามเกณฑ์คุณภาพ ๓ ระดับ ไดแ้ ก่ ดี พอใช้ ปรบั ปรุง

**************************************

หน่วยการเรียนร้ทู ี่ ๑๕ ภาษาไทยภาษาถน่ิ แนวการจัดกิจกรรมของแ
กล่มุ สาระการเรยี นรูภ้ าษาไทย
เร่ือง วรรณกรร
รายวิชาภาษาไท

แนวการจัดกิจก

ทดสอบกอ่ นเรยี น
ขน้ั นา ๑. ครสู นทนาเก่ยี วกับการใช้ภาษาถิน่ ในชีวิตประจาวัน

ข้ันสอน ๒. นักเรยี นอ่านเพลงกล่อมเด็ก ครูซกั ถามใหน้ ักเรียนแส
ขัน้ สรปุ ๓. แบง่ กล่มุ นกั เรยี นอ่านนิทานพื้นบา้ นเรื่อง “ควายหงา
การวัดและประเมนิ ผล ของวรรณกรรม
๔. บอกความหมายของภาษาถิน่ จากเรื่องท่ีอา่ น
๕. ทากจิ กรรมใบงานที่ ๐๑ สรุปความรูแ้ ละข้อคิด จาก
๖. นาเสนอผลงาน แลกเปล่ียนเรียนรใู้ นชั้นเรียน
๗. ร่วมกนั สรปุ องคค์ วามรู้ คุณค่าของวรรณคด/ี วรรณก

- ทดสอบก่อนเรียน
- ประเมนิ พฤติกรรมการอ่าน
- การสรปุ ความรูแ้ ละขอ้ คดิ จากเร่อื งท่อี ่าน

- อธิบายคุณค่าของวรรณกรรม

แผนการจัดการเรียนรทู้ ่ี ๑ เวลา ๒ ชั่วโมง
ชัน้ ประถมศกึ ษาปีท่ี ๕
รมนาส่ภู าษาถิน่
ทย

กรรมการเรียนรู้

สดงความคดิ เหน็ และบอกความหมายคาภาษาถนิ่ จากบทอา่ น ๑๗๕
านกับผกั หวานปา่ ” แล้วสรปุ ความรู้และข้อคิดจากเร่ืองที่อา่ น อธบิ ายคณุ ค่า

กเร่ืองที่อ่าน แลกเปล่ียนเรียนรู้ในกลมุ่
กรรมท่อี ่าน ครูแนะนาเพิ่มเตมิ

หน่วยการเรียนรทู้ ่ี ๑๕ ภาษาไทยภาษาถน่ิ แผนการจดั ก
กลมุ่ สาระการเรยี นรู้ภาษาไทย เรอ่ื ง วรรณก
รายวิชาภาษา

ขอบเขตเนอ้ื หา ข้นั นา

๑. การอา่ นนทิ านเร่ือง“ควายหงานกบั ผกั ทดสอบกอ่ นเรยี น

หวานป่า” ๑. ครูสนทนาเกีย่ วกับการใช้ภ

๒.การสรปุ ความรูแ้ ละข้อคิด และอธิบายคณุ ค่าของ นักเรียนดังนี้

วรรณคดแี ละวรรณกรรมที่อ่าน - ในชน้ั เรยี นมีนักเรยี นท

๓. การเปรียบเทียบภาษาไทยมาตรฐานกับ ออกมาพูดใหเ้ พ่อื นๆฟัง

ภาษาถน่ิ - ในชุมชนนกั เรยี นเคย

จดุ ประสงคก์ ารเรียนรู้ จากชุมชนของเราหรือไม่

ความรู้ - หากนกั เรียนมีโอกาส

๑. สรุปความรู้ บอกข้อคิด อธบิ ายคณุ ค่าจาก นกั เรียนคดิ วา่ จะสื่อสารกนั อย่า

เรอื่ ง“ควายหงานกบั ผกั หวานป่า”ได้ ขน้ั สอน

๒. เปรียบเทียบภาษาไทยมาตรฐานกบั ภาษาถน่ิ ได้ ๒. นักเรยี นอา่ นเพลงกล่อมเด็ก

ทักษะ “อ่ือ ออื่ นอนเหียลกู เน้อ

๑. อา่ นออกเสยี งร้อยแกว้ นิทานเรอ่ื ง “ควายหงาน หันไผมาขายกล้วย พ่อจ

กับผกั หวานปา่ ”ได้ แมเ่ จา้ ไปไฮ่ เปน้ิ จหิ มกไข

๒. เขยี นสรปุ ความรู้ บอกข้อคิดและอธบิ ายคณุ คา่ แม่เจ้าไปนา เปิน้ จหิ มกป๋า

จากเรอ่ื งทีอ่ ่านเพ่ือนาไปใชใ้ นชีวติ ประจาวันได้ แมเ่ จ้ามาฮอดแลว้ จงึ ค่อย

๓. เปรยี บเทียบภาษาไทยมาตรฐานกับภาษาถิ่นได้ (ความหมาย : นอนเสยี เถอะล
คณุ ธรรม ขายกล้วย พอ่ จะซื้อใหก้ นิ แม
๑. ใฝ่เรียนรู้ ไปทานาจะหอ่ หมกปลามาป้อน
๒. มีวินัย ด่มื นม”)
๓. มีความมุ่งมน่ั การทางาน

การเรยี นรูท้ ี่ ๑ เวลา ๒ ชว่ั โมง ๑๗๖
กรรมนาสภู่ าษาถ่ิน ช้ันประถมศึกษาปีท่ี ๕
าไทย
สอ่ื /แหล่งเรียนรู้
ภาษาถ่ินในชีวิตประจาวัน โดยถาม นิทานพน้ื บ้าน เร่ือง
“ควายหงานกบั ผักหวานปา่ ”จากหนังสือ
ทร่ี ้จู กั ภาษาถนิ่ ต่างๆ หรือไม่ ถ้ามใี ห้ ภาษาพาที ชนั้ ประถมศึกษาปีที่ ๕
ฉนั คอื ใคร หน้า ๖-๙
ยพบปะคนต่างถน่ิ ทใ่ี ชภ้ าษาแตกตา่ ง สอ่ื กิจกรรม
บทเพลงกลอ่ มเด็กภาคเหนือ
สไปเท่ยี วถิน่ เหนือ ถิ่นอีสาน หรอื ถิน่ ใต้ ภาระงาน/ช้ินงาน
างไรจึงจะเข้าใจตรงกันฯลฯ - กจิ กรรมใบงานที่ ๐๑ สรุปความรูแ้ ละ
ข้อคิด จากเร่อื งท่ีอ่าน

กภาคเหนือ
หลับตา๋ ไปอว้ ยซว้ ย
จิซื้อหื้อกิน
ขม่ าหา
ามาป้อน
ยตืน่ ก๋นิ นม”

ลกู เอ๋ย นอนหลบั ตาเสีย หากมใี ครมา
มเ่ จ้าไปทาไรจ่ ะหอ่ หมกไขม่ าหา แม่เจ้า
น แมก่ ลบั มาถึงบ้านแล้วเจา้ คอ่ ยต่ืนมา

หน่วยการเรยี นรทู้ ี่ ๑๕ ภาษาไทยภาษาถ่นิ แผนการจดั การเ
กลมุ่ สาระการเรียนรูภ้ าษาไทย เรื่อง วรรณกรรมน

รายวิชาภาษา

- ครอู าจสมุ่ เลือกนักเรียน
- ครูซักถามเกย่ี วกบั เพล
ความคิดเหน็ ว่าเพลงนั้นเปน็ เพ
ภาคเหนอื ) คาใดบ้างเป็นภาษ
ความหมายอย่างไร สะทอ้ นวิถ
- นกั เรยี นรว่ มกนั สรปุ โด
บทเพลงที่อ่านอีกครัง้
๓.แบง่ กลุม่ นกั เรยี นปฏบิ ตั ิกิจก
- อ่านนิทานพืน้ บ้านเรือ่ ง
ความรูแ้ ละข้อคดิ จากเร่ืองที่อ่า
ความหมายของภาษาถิน่ จากเร
๐๑ สรปุ ความรแู้ ละข้อคดิ จาก
๔.นักเรียนแตล่ ะกลมุ่ สง่ ตวั แทน
- สรุปความรู้ ขอ้ คดิ และ
เพอ่ื นาไปใช้ในชวี ิตประจาวัน
ขัน้ สรุป
๕. ครแู ละนกั เรียนร่วมกนั ประ
นาเสนอผลงานกลมุ่
๖. ครแู ละนักเรยี นรว่ มกนั สรุป
และการนาไปประยกุ ต์ใช้ในชีว

เรยี นรูท้ ่ี ๑ (ตอ่ )

นาสภู่ าษาถ่ิน เวลา ๒ ช่วั โมง

าไทย ชัน้ ประถมศกึ ษาปีที่ ๕

นมาอ่านนา แล้วให้เพ่อื นๆ อ่านตาม การประเมิน

ลงกลอ่ มเดก็ ที่อ่าน ให้นักเรยี นแสดง ๑.ทดสอบก่อนเรยี น

พลงประเภทไหน (เพลงกลอ่ มเดก็ ๒.ประเมนิ การอ่านออกเสียง

ษาถนิ่ เหนือ ใจความของเพลงส่ือ ๓.ประเมินผลงาน/ใบงาน

ถชี ีวิตอยา่ งไรบ้าง วธิ ีการ

ดยบอกความหมายคาภาษาถิ่นจาก ๑.ทดสอบกอ่ นเรียน

๒.ประเมินพฤติกรรมการอ่าน ๑๗๗

กรรมดงั น้ี ๓.ตรวจผลงานนกั เรยี น

ง “ควายหงานกบั ผักหวานปา่ ” แลว้ สรุป เครือ่ งมอื ประเมนิ

าน อธบิ ายคุณคา่ ของวรรณกรรม บอก ๑.แบบทดสอบก่อนเรยี น

รือ่ งที่อา่ น จากนัน้ ทากิจกรรมใบงานท่ี ๒.แบบบนั ทึกการประเมินพฤติกรรม

กเรื่องที่อ่าน แลกเปลย่ี นเรียนรใู้ นกลมุ่ การอ่าน

นนาเสนอผลงานหน้าช้ัน ดังนี้ ๓.แบบบันทกึ คะแนน

ะอธบิ ายคุณค่าของวรรณกรรมที่อ่าน ๔.ใบงาน

เกณฑ์การประเมิน

๑.ผา่ นเกณฑ์การทดสอบร้อยละ ๗๐

ะเมนิ เสนอแนะเพม่ิ เติม จากการ ใช้เกณฑก์ ารประเมินการอา่ นออกเสยี ง

ร้อยแกว้ /รอ้ ยกรอง

ปคุณค่าวรรณกรรม/วรรณคดีทีอ่ า่ น ๒.ใบงานท่ี ๐๑ ผ่านเกณฑ์การประเมนิ

วติ จรงิ ร้อยละ ๗๐

๑๗๘
 ท ๑๕

แบบทดสอบกอ่ นเรยี น

หน่วยการเรียนรู้ที่ ๑๕ ภาษาไทย ภาษาถ่ิน ช้ันประถมศึกษาปีที่ ๕

...............................................................................................................................................................................

คาช้แี จง ตอบค่าถามตอ่ ไปนี้

๑. ภาษาถนิ หมายถึง............................................................................................................................................

๒. เขยี นคา่ ภาษาถนิ แต่ละภาค ค่าว่า “โกหก”

ภาคเหนือ............................. ภาคกลาง....................................

ภาคใต.้ ................................. ภาคอีสาน...................................

๓. บอกประโยชนข์ องเพลงกล่อมเด็ก

............................................................................................................................. ...............................................

............................................................................................................................. ...............................................

๔.
เพลงค้างคาว

ค้างคาวเอย

บินมาเป็นยดื คา่ คา่ มืดมดื

จะไปสวนไหน จะไปสวนหลวง

เก็บลูกมะมว่ ง มาฝากบา้ งเน้อ

สรุปขอ้ คดิ จากเพลงค้างคาว
............................................................................................................................. ...............................................
............................................................................................................................................................................
๕.“เพลงเกยี วข้าว” สะท้อนใหเ้ ห็นสภาพสังคมและวัฒนธรรมอย่างไร
..................................................................................................... .......................................................................
............................................................................................................................. ...............................................
๖. จัดกลมุ่ คา่ ทมี าจากภาษาต่างประเทศ

พิซซา่ ซนิ แส สกุ ยี้ ากี้ ยโู ด เทคโนโลยี

กโิ มโน เกยี๊ ะ คลินิก เก๊

ภาษาอังกฤษ ........................ ........................... ........................... ...........................
ภาษาจนี ....................... ........................... ........................... ...........................
ภาษาญปี ุ่น ....................... ........................... ........................... ..........................

๑๗๙
 ท ๑๕

แนวคาตอบแบบทดสอบก่อนเรยี น

หนว่ ยการเรยี นรู้ที่ ๑๕ ภาษาไทย ภาษาถ่ิน ช้ันประถมศกึ ษาปีที่ ๕

...............................................................................................................................................................................

คาชแี้ จง ตอบคาถามตอ่ ไปน้ี

๑. ภาษาถน่ิ หมายถึง......ภาษาท่ีใชพ้ ูดสือ่ สารกันภายในท้องถ่ินใดท้องถน่ิ หน่ึง

๒. เขียนคาภาษาถิน่ แตล่ ะภาค คาวา่ “โกหก”

ภาคเหนือ..ข้จี ุ๊ ภาคกลาง..โกหก

ภาคใต.้ .ขี้ฮก ภาคอีสาน..ขต้ี ๋ัว

๓. บอกประโยชน์ของเพลงกล่อมเด็ก

๑. กลอ่ มเดก็ ใหน้ อนหลับ ๒. เด็กมอี ารมณด์ ี ๓. เด็กมีความเพลิดเพลนิ ๔.ปลกู ฝังให้เด็กเป็นดมี นี ้าใจ

๔.

เพลงคา้ งคาว

คา้ งคาวเอย

บนิ มาเปน็ ยืด คา่ ค่ามืดมดื

จะไปสวนไหน จะไปสวนหลวง

เก็บลูกมะมว่ ง มาฝากบ้างเน้อ

สรปุ ข้อคดิ จากเพลงค้างคาว
เราควรมนี า้ ใจ มีอัธยาศัยที่ดี มีไมตรตี ่อเพ่ือนบ้าน
๕.“เพลงฉ่อย” มลี ักษณะเป็นเพลงประเภทใด เพราะเหตุใด
เป็นเพลงประเภทปฏิพากย์ เพราะมพี ่อเพลง แมเ่ พลง ร้องโต้ตอบกันในเชิงกระเซ้าเยา้ แหย่ โดยมีลูกคู่รอ้ งรบั
ทาทา่ รา และปรบมือใหจ้ ังหวะประกอบ
๖. จัดกลมุ่ คาทม่ี าจากภาษาตา่ งประเทศ

พิซซา่ ซินแส สกุ ีย้ ากี้ ยโู ด เทคโนโลยี

กิโมโน เกีย๊ ะ คลินิก เก๊

ภาษาองั กฤษ .......พิซซ่า..... .....เทคโนโลย.ี ... ........คลินกิ .....
ภาษาจนี .......ซนิ แส..... .....เกี๊ยะ............ ...........เก.๊ ........
ภาษาญ่ปี ุน่ ......กโิ มโน..... .......สกุ ้ียาก.้ี ...... ..........ยูโด........

๑๘๐

 ท ๑๕/ผ.๑-๐๑

แนวคาตอบใบงานท่ี ๐๑ การวเิ คราะห์นิทานพื้นบ้าน เรอื่ ง “ควายหงานกับผกั หวานปา่ ”

คาช้แี จง วิเคราะหเ์ รือ่ งแล้วเขียนผังความคดิ

ผ้แู ตง่ ทมี่ าของเรอ่ื ง ชนิดของคาประพนั ธ์

จรัล มโนเพชร ศลิ ปินล้านนา นทิ านพื้นบา้ นภาคเหนือ จากโครงการนทิ าน นิทานพนื้ บ้านร้อยแกว้

พนื้ บ้าน ๔ ภาค ของคณะละครครูแอว๋

เร่อื ง “ควายหงานกับผักหวานปา่ ”

สรุปความรจู้ ากเรอื่ ง ภาษาถน่ิ เหนือน่ารู้

ที่นาขา้ วกลางหุบเขาหลงั ฤดูเก็บเกี่ยวมีผกั หวานตน้ หนึ่ง ควายหงาน = ควายตัวผทู้ ่กี าลงั หน่มุ เต็มที่
พยายามแตกกิ่งก้านใบออ่ นเพือ่ เปน็ อาหารแกผ่ ูค้ น แตก่ ลบั ละอ่อน = เด็กหนมุ่ อายุประมาณ ๙-๑๒ ปี
ถกู ควายหนุ่มจอมตะกละและเลม็ กนิ ใบอ่อนจนหมดตน้ ลาน้าเหมือง=คลองขดุ เพอ่ื ทดนา้ เขา้ นา

ผกั หวานเสียใจมากและคดิ ว่าพรุง่ น้จี ะแตกใบใหม่ดหี รอื ไม่ ซงั ขา้ ว=ตอแห้ง ๆ ของตน้ ข้าวที่เกี่ยวรวงไปแลว้

คุณคา่ หรอื ขอ้ คดิ จากเรื่อง

ทกุ ชวี ิตมคี ณุ คา่ ควรทาตนให้เป็นประโยชนต์ อ่ สว่ นรวม

การนาไปใชใ้ นชีวิตประจาวัน

มนี ้าใจตอ่ ผ้อู น่ื ทาตนใหเ้ ปน็ ประโยชน์ตอ่ ครอบครัวและสงั คม

นกั เรียนคิดวา่ ตอนทา้ ยของเร่ือง “ผักหวานป่า” น่าจะตัดสนิ ใจอยา่ งไร

จะผลใิ บใหม่ เพื่อใหโ้ ลกสวยงาม และอุทศิ ตนเป็นประโยชนต์ อ่ ผอู้ ่นื

นาเสนอผลงาน
เพื่อแลกเปลย่ี นเรยี นรู้กับเพื่อน ๆนะคะ

๑๘๑
กลุ่มสาระการเรยี นร้ภู าษาไทย ช่วงชั้นท่ี ๒

คาชแ้ี จงประกอบแผนการจดั การเรยี นรู้ หน่วยการเรยี นรูท้ ี่ ๑๕ ภาษาไทย ภาษาถิ่น

แผนการจดั การเรียนรู้ที่ ๒ ภาษาถ่นิ สภ่ี าค เวลา ๒ ช่ัวโมง

-----------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------

๑. สาระสาคญั ของแผน
ป.๕ การสรปุ ความรู้และบอกขอ้ คิด อธิบายคณุ ค่าจากเรอ่ื งทอ่ี ่าน เพ่อื นาไปใชใ้ นชีวิตจริง
เปรยี บเทยี บภาษาไทยมาตรฐานกับภาษาถนิ่

๒. ขอ้ เสนอแนะเพิ่มเติมในการนาไปใช้
๒.๑ ขอบขา่ ยเน้อื หา
การเปรียบเทยี บภาษาไทยมาตรฐานกบั ภาษาถนิ่ บอกขอ้ คดิ อธบิ ายคุณค่าจากเรื่องท่ีอา่ น
๒.๒ จุดประสงค์การเรียนรู้
เพอ่ื ใหน้ ักเรยี นเหน็ คุณค่าของวรรณคดี ความงดงามของภาษา เกิดความภาคภูมิใจ
๒.๓ การจัดกิจกรรมการเรยี นรู้
ครผู สู้ อนตอ้ งเตรียมสือ่ การสอนล่วงหน้า ไดแ้ ก่ บทอาขยาน บทร้อยกรอง ใบงาน
เครื่องมือวดั ประเมินผล ตามที่ระบุไว้ในแผนการจดั การเรียนรลู้ ว่ งหน้า ใหเ้ ท่ากับจานวน
นักเรียน
๒.๔ ในแผนการจดั การเรยี นรู้ท่ี ๑ ของทุกหนว่ ยการเรียนรู้ จะต้องทดสอบก่อนเรยี นและในแผนการ
จัดการเรยี นรสู้ ุดท้ายของหนว่ ยการเรยี นรู้จะตอ้ งทดสอบหลงั เรยี น
๒.๕ การวดั และประเมนิ ผลการเรยี นรู้ ประกอบดว้ ย
๑) ประเมินการผา่ นเกณฑร์ อ้ ยละ ๗๐
๒) ประเมนิ ตามเกณฑ์คุณภาพ ๓ ระดับ ได้แก่ ดี พอใช้ ปรบั ปรงุ

หนว่ ยการเรียนรทู้ ่ี ๑๕ ภาษาไทยภาษาถนิ่ แนวการจดั กิจกรรมของแ
กลุม่ สาระการเรยี นร้ภู าษาไทย
เรื่อง ภาษาถ่ิน ๔ ภ
รายวิชาภาษาไท

แนวการจัดกจิ ก

ขน้ั นา ๑. อ่านเพลงกล่อมเด็กภาคอีสาน “นอนสาหล่า” แลว้

ขนั้ สอน ๒. สนทนาเก่ียวกับการใช้ภาษาถน่ิ ในชีวติ ประจาวนั โด
๓. แบ่งกลุ่มนักเรยี นเลน่ เกมจับคู่คาภาษาถิ่นกับภาษา
ข้นั สรปุ ๔. แบง่ กลุ่มนักเรียนปฏิบัติกิจกรรมใบงานท่ี ๐๒ เขยี
การวัดและประเมินผล ของภาษาถนิ่ จากนทิ าน
๕. สรปุ ความรู้และข้อคิดจากเรอื่ งท่ีอา่ น อธบิ ายคุณค
๖. กิจกรรมเดยี่ วรายบุคคลใบงานท่ี ๐๓ วิเคราะหภ์ าษ
๗. สมุ่ นกั เรยี นแตล่ ะกลุม่ นาเสนอผลงานหนา้ ชนั้ สรุป
บอกคุณคา่ ของภาษาถิ่น ทนี่ าไปใชใ้ นชวี ิตประจาวัน

- เขียนผงั ความคิดสรุปความรู้และข้อคิดจากเร่ืองที่อ่า

- ตรวจผลงานนักเรียน

แผนการจัดการเรยี นรูท้ ่ี ๒ เวลา ๒ ช่วั โมง
ชั้นประถมศกึ ษาปที ี่ ๕
ภาค
ทย

กรรมการเรยี นรู้

วสนทนาเกยี่ วกับภาษาถ่นิ ในเพลง

ดยให้นักเรยี นออกมาเลา่ ประสบการณ์ให้เพื่อนฟัง ๑๘๒
าไทยมาตรฐาน
ยนผงั ความคดิ ภาษาถ่ินในนทิ านเรือ่ งไอติมหลอดแมใ่ หญล่ า บอกความหมาย

คา่ ของเรอื่ งที่อ่าน เพื่อนาไปใช้ในชวี ิตประจาวัน แลกเปล่ียนเรยี นรู้ในกลมุ่
ษาถน่ิ
ปความรู้ ขอ้ คิด และบอกความหมายของภาษาถ่ินจากเร่ืองท่ีอ่าน
ครูแนะนาเพ่ิมเตมิ

าน อธิบายคุณค่าของวรรณกรรม

๑๘๗
 ท ๑๕/ผ.๒-๐๒

แนวคาตอบใบงานที่ ๐๒ ผงั ความคิดภาษาถิ่นจากนิทานพ้ืนบา้ นเรอ่ื ง “ไอติมหลอดแม่ใหญล่ า”

คาชี้แจง ปฏิบตั ิกิจกรรมท่ีกาหนดให้

คาศพั ท์ภาษาถน่ิ จากนิทาน สรุปสาระสาคัญจากนทิ าน
เรื่อง“ไอติมหลอดแม่ใหญล่ า
เร่ือง ไอติมหลอดแมใ่ หญล่ า หญงิ ชราคนหนง่ึ ช่ือ แม่ใหญ่ลา อายมุ าก
แลว้ จึงไม่ค่อยทนั สมัย วันหนง่ึ แม่ใหญล่ าไป
ภาษาถน่ิ อสี าน ภาษาไทยมาตรฐาน ขายผา้ ไหมทต่ี ลาด ขณะรอรถกลับบา้ นได้ซอ้ื
ไอติมกนิ เหน็ วา่ อร่อยดีจึงซ้ือไปฝากหลาน
แม่ใหญ่ ยาย โดยใส่ไอติมไว้ในกล่องข้าว เมื่อกลบั ถึงบา้ น
เปิดฝากลอ่ งข้าวจะหยบิ ไอติมใหห้ ลานพบว่า
แซบ อร่อย เหลือแต่ไมไ้ อตมิ กบั เมล็ดถ่วั แม่ใหญล่ าคดิ ว่า

ฟา้ ว รีบ คนขับรถขโมยไอตมิ กนิ หมดจึงโมโหมาก

หลอย ขโมย

บฮ่ ู้ ไมร่ ู้

อิหยงั อะไร

ไนบกั ถัว่ เมลด็ ถัว่

เฒา่ เติบ แก่มาก

นาเสนอผลงานแลกเปล่ียน แตง่ ประโยค หรอื บทสนทนา จากคาศพั ท์ภาษาถ่นิ
เรยี นรูใ้ นช้นั เรียนนะคะ ๑. แมใ่ หญข่ ายอหิ ยัง (ยายขายอะไร)
๒. ส้มตาแซบหลายฟ้าวกินเด้อ
(ตามะละกออรอ่ ยมากรบี มากินนะ)
๓. ใครหลอยกินไอติมของเฮา
(ใครขโมยกนิ ไอติมของเรา)

ขอ้ คดิ ทไี่ ดจ้ ากนิทาน
เราตอ้ งปรบั ตัวให้ทันยุคทันสมัย
ตอ้ งเรียนรูส้ ่ิงใหมๆ่ เสมอ

การนาไปประยุกตใ์ ชใ้ นชวี ิตประจาวนั
เราต้องเรยี นรสู้ ่ิงใหม่ๆ เสมอ

๑๘๘
 ท ๑๕/ผ.๒-๐๓

แนวคาตอบใบงานที่ ๐๓ วิเคราะหภ์ าษาถ่ิน

ตอนที่ ๑ เติมคาภาษาถ่ินท่ีมีความหมายตรงกนั กับภาษาไทยมาตรฐานทกี่ าหนด (๑๐ คะแนน)

ภาษาไทยมาตรฐาน ภาษาถ่นิ เหนอื ภาษาไทยมาตรฐาน ภาษาถน่ิ อสี าน
ตลาด กาด ขนุน บกั มี่
จระเข้ เค้ กระท้อน บกั ต้อง
รม่ จ้อง สนกุ มาก มว่ นหลาย
ทางาน เยยี ะ เส่ือ สาด
ธง ตงุ ตกุ๊ แก ก๊บั แก่
ชิงชา้ จุ่งจา เพื่อน เสี่ยว

ภาษาไทยมาตรฐาน ภาษาถิ่นใต้
กะปิ เคย
กลบั บ้าน หลบบา้ น
ทุเรยี น เรยี น
กระจก จก
เพ่อื น เกลอ
ใบบัวบก ผกั แวน

๑๘๙

ตอนท่ี ๒ เปลี่ยนประโยคที่กาหนดให้ เปน็ ภาษาถน่ิ (๑๐ คะแนน)

ตัวอย่าง อ้ายป่ันรถถบี ฟ้าวไปกางตง้ : พี่ชายข่ีรถจกั รยานรีบไปทงุ่ นา

คาตอบอยู่ในดลุ ยพนิ จิ ของครูผู้สอน

๑. ตอนเยน็ เราไปดูหนงั กนั ดีไหม
 (ภาษาถน่ิ เหนือ) : บะแลงเฮาไปผ่อหนงั กน๋ั บ่
 (ภาษาถิน่ ใต้) : หวันเย็นไปแลหนงั กนั หมา้ ย
 (ภาษาถิ่นอสี าน) : ม่อื แลงเฮาไปเบิง่ หนงั กันบ่

๒. ส้มตามะละกออร่อยมาก
 (ภาษาถ่ินเหนือ) : ต๋าบะเต็ดลาแต้ๆ
 (ภาษาถ่ินใต้) : ตาสม้ ลอกอหรอยจังฮู้
 (ภาษาถิ่นอีสาน) : ตาบักหุ่งแซบอหี ลีเดอ้

๓. (เลอื กแตง่ ประโยคตามความสนใจ) ๑ ประโยค
 ภาษาไทยมาตรฐาน.......อยใู่ นดุลยพนิ จิ ของครผู ู้สอน.......
..................................................................................................................
 ภาษาถน่ิ .......................อยใู่ นดุลยพินิจของครผู สู้ อน
..................................................................................................................

๑๙๐
กลุม่ สาระการเรยี นรภู้ าษาไทย ช่วงชนั้ ที่ ๒

คาชแี้ จงประกอบแผนการจดั การเรยี นรู้ หนว่ ยการเรียนรู้ท่ี ๑๕ ภาษาไทย ภาษาถิน่

แผนการจัดการเรยี นรทู้ ี่ ๓ วรรณกรรมท้องถนิ่ (๑) เวลา ๒ ชัว่ โมง

----------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------

๑. สาระสาคัญของแผน
ป.๕ การอา่ นวรรณกรรมพ้ืนบ้าน อธิบายคณุ คา่ จากเร่ืองท่ีอ่าน

๒. ขอ้ เสนอแนะเพม่ิ เติมในการนาไปใช้
๒.๑ ขอบขา่ ยเนื้อหา
วรรณกรรมพน้ื บ้านตามทอ้ งถิ่น
๒.๒ จดุ ประสงค์การเรียนรู้
เนน้ ใหน้ ักเรียนสรุปความรู้ เห็นคุณค่าของวรรณคดีพื้นบ้าน ไมเ่ นน้ ใหค้ ะแนน
การร้องเพลงพนื้ บา้ นของนักเรียน
๒.๓ การจดั กิจกรรมการเรยี นรู้
คณุ ครูผ้สู อนควรเตรยี มเพลงพืน้ บา้ นล่วงหน้า หรือเพลงพ้นื บา้ นตามท้องถ่ินของนักเรียน
นอกจากแผนการจดั การเรยี นรู้กาหนด เพ่ิมเติมได้ตามความเหมาะสม
๒.๔ การวดั และประเมนิ ผลการเรยี นรู้ ประกอบด้วย
๑) ประเมินการผ่านเกณฑร์ ้อยละ ๗๐
๒) ประเมินตามเกณฑ์คุณภาพ ๓ ระดับ ไดแ้ ก่ ดี พอใช้ ปรบั ปรงุ

หน่วยการเรียนรทู้ ี่ ๑๕ ภาษาไทยภาษาถ่ิน แนวการจัดกิจกรรมของแ
กล่มุ สาระการเรียนรภู้ าษาไทย
เร่ือง เรียนรู้คาจากวรรณ
รายวชิ าภาษาไทย

แนวการจัดกจิ ก
ขัน้ นา ๑. นักเรียนร้องเพลงจ้าจ้ีมะเขือพวง แลว้ ครูสนทนาเกยี่ ว

ขนั้ สอน ๒. ครแู ละนกั เรยี นรว่ มสนทนาเกย่ี วกับการร้องเพลงพน้ื บ
ขั้นสรปุ ๓. ให้นกั เรียนออกมาเล่าประสบการณ์ และบอกประโยช
๔. แบ่งกลุ่มนกั เรยี นท้ากิจกรรมใบงานที่ ๐๔ วเิ คราะหเ์ พ
๕. นักเรียนแต่ละกลุ่ม น้าเสนอแผนการทา้ งานกลมุ่ เพ่ือใ
๖. นักเรยี นจับค่ฝู กึ ร้องเพลงพืน้ บา้ น

๗. น้าเสนอผลงาน แลกเปลี่ยนเรียนรู้ในช้นั เรียน
๘. ร่วมกันสรปุ องค์ความรู้ คุณค่าของเพลงพน้ื บา้ นที่อ่าน

การวัดและประเมนิ ผล - ประเมินกระบวนการท้างานกลุ่ม
- สรุปความรู้และข้อคดิ อธบิ ายคณุ คา่ ของเพลงพน้ื บ้านเพ

แผนการจดั การเรยี นรู้ที่ ๓ เวลา ๒ ช่ัวโมง
ชั้นประถมศึกษาปีท่ี ๕
ณกรรมทอ้ งถ่ิน (๑)

กรรมการเรยี นรู้ ๑๙๑

วกับเพลง

บา้ นประเภทเพลงประอบการละเลน่ เพลงกลอ่ มเด็ก
ชน์ที่ได้จากเพลงนน้ั
พลงกล่อมเดก็ ฝึกรอ้ ง แสดงท่าประกอบ(ถ้ามี) แลกเปลยี่ นเรียนรู้ในกลมุ่
ให้ครใู ห้คา้ แนะน้าเพ่มิ เติม แลว้ กลบั ไปปรับปรุงงานของตนให้สมบูรณ์

น ครแู นะนา้ เพ่ิมเติม

พอ่ื นา้ ไปใช้ในชวี ิตประจา้ วัน

หน่วยการเรียนรู้ที่ ๑๕ ภาษาไทยภาษาถิ่น แผนการจัดก
กล่มุ สาระการเรยี นรภู้ าษาไทย เร่อื ง เรยี นรู้คาจากวรร

ขอบเขตเนื้อหา รายวิชาภาษ
๑. การรอ้ งเพลงพืน้ บา้ น
๒. การอธิบายคณุ ค่าของวรรณคดแี ละวรรณกรรม ขน้ั นา
จุดประสงคก์ ารเรียนรู้ ๑. นักเรยี นร้องเพลงจ้าจี้มะเข
ความรู้ เนอ้ื หาสาระในเพลง เชน่
๑. อธิบายคณุ คา่ ของวรรณคดีและวรรณกรรม
ทกั ษะ - นักเรยี นคดิ ว่าเป็นเพลง
๑. พดู และเขยี นอธิบายคณุ คา่ ของวรรณคดแี ละ จากในเน้ือเพลงมีคาวา่ “ชาว
วรรณกรรมได้ คลองบางกอกใหญ่)
๒. ร้องเพลงพ้นื บ้านได้
คุณธรรม - เปน็ เพลงพนื้ บ้านประเภ
๑. ใฝเ่ รยี นรู้ - เนือ้ เพลงสะทอ้ นภาพใด
๒. มีวนิ ยั บางหลวง)
๓. มีความมุ่งมัน่ การทางาน ฯลฯ

เพลง จ้าจ้ีมะเ
จ้าจมี้ ะเขือพวง เหน็ ชาว
ก้ามกุ้งเอย มารอ้ งแว้ ๆ ม
อีหนคู ายแป้ง อีแร้งตกใจ
จระเข้ลากหาง นกกระย

ขน้ั สอน
๒. ครสู นทนากับนกั เรียนเก่ยี

- เปน็ เพลงพน้ื บ้านประเ
วิธีเล่น (ร้องเลน่ เชน่ เดยี วกบั เ

- นักเรยี นเคยฟังหรือเคย
การละเล่นอ่ืน ๆ อีกหรือไม่

การเรียนรู้ที่ ๓ เวลา ๒ ชัว่ โมง
รณกรรมท้องถ่ิน (๑) ชนั้ ประถมศกึ ษาปที ่ี ๕
ษาไทย

สอ่ื /แหล่งเรียนรู้

ขือพวง แลว้ รว่ มสนทนาเก่ียวกับ - เพลงกลอ่ มเด็ก

สอ่ื กจิ กรรมรวมชน้ั

งพ้นื บ้านท้องถิ่นใด (ภาคกลาง สงั เกต เพลงจา้ จ้ีมะเขือพวง

วบางหลวง” คอื คลองบางหลวง หรือ ภาระงาน/ชิ้นงาน

กิจกรรมใบงานที่ ๐๔

ภทใด (เพลงรอ้ งเล่น) วเิ คราะหเ์ พลงกล่อมเดก็

ด (ความอุดมสมบรู ณ์ของชุมชนคลอง การประเมนิ ๑๙๒

ประเมนิ ผลงาน/ใบงาน

วธิ ีการ

เขือพวง ตรวจผลงานนกั เรียน
วบางหลวง มาทอดก้ามกุ้ง เคร่อื งมือประเมนิ
มาสอยดอกแค มาแหยร่ ูปู ๑. แบบบนั ทึกผลการประเมิน
จ บินไปพะเยบิ พะยาบ กระบวนการทางานกลมุ่
ยางบินปรื๋อ ๒ .แบบบนั ทกึ คะแนน
๓. ใบงาน

เกณฑ์การประเมิน

๑. ใชเ้ กณฑก์ ารประเมนิ กระบวนการ

ยวกับบทเพลงทรี่ ้องในข้นั นาวา่ ทางานกลมุ่

เภทใด (เพลงร้องเลน่ ) ให้นักเรียนสาธิต ๒. ใบงานท่ี ๐๔ ผา่ นเกณฑ์การประเมิน

เพลงจ้าจีม้ ะเขือเปราะ) รอ้ ยละ ๗๐

ยร้องเพลงร้องเล่น หรือเพลงประกอบ

มีเพลงอะไรบา้ ง

หนว่ ยการเรียนรูท้ ี่ ๑๕ ภาษาไทยภาษาถ่ิน แผนการจดั การ
กลุ่มสาระการเรียนรู้ภาษาไทย เร่ือง เรียนรคู้ าจากวรรณ

รายวิชาภาษ

- นักเรียนเล่าประสบการ
- นกั เรยี นบอกประโยชน
ดงั ตัวอย่าง เพลงร้องเลน่ ของเ
“อหี ลอ็ ดต็อดต๋อย มดหนอยไ
วิธีเลน่
- เมอ่ื ร้องเพลงจบทุกคน
- ใครยม้ิ หรือหวั เราะหรือ
คนอื่นต่อไป
ประโยชนท์ ไ่ี ดร้ ับ
๑) ความสนกุ สนาน
๒) ฝกึ ความอดทนอดกลั้น
๓) ฝึกความจา ไหวพริบป
๓. แบง่ กลมุ่ นกั เรยี นปฏิบัตกิ จิ ก
- ศกึ ษาใบงานท่ี ๐๔ วิเค
ประกอบ(ถ้าม)ี แลกเปล่ียนเรีย
๔. นกั เรียนแตล่ ะกลุ่ม นาเสนอ
คาแนะนาเพ่ิมเตมิ แลว้ กลับไป
๕. นักเรยี นจบั ค่ฝู กึ ร้องเพลงพ
๖. นักเรียนแต่ละกล่มุ สง่ ตัวแท
- นาเสนอผลงานหนา้ ชัน้
ชีวิตประจาวัน

รเรยี นรู้ที่ ๓(ตอ่ ) เวลา ๒ ช่วั โมง
ณกรรมทอ้ งถนิ่ (๑) ชั้นประถมศกึ ษาปีที่ ๕
ษาไทย
๑๙๓
รณ์ ร้องใหเ้ พ่อื นฟงั
น์ที่ไดจ้ ากเพลงที่นักเรียนร้องน้ัน
เด็กภาคใต้
ไต่ร้วั ใคยิม้ ใคหัว คนนนั้ แหละหลก”

นต้องยืนน่งิ หา้ มกระดุกกระดิก
อขยบั ตัว ต้องไปเป็นคนรอ้ งและจบั ผิด

นและมีสมาธทิ ด่ี ี
ปฏิภาณ
กรรม ดังน้ี
คราะหเ์ พลงกล่อมเดก็ ฝึกร้อง แสดงทา่
ยนรใู้ นชน้ั
อแผนการทางานกลมุ่ เพ่ือให้ครูให้
ปปรับปรุงงานของตนใหส้ มบูรณ์
พน้ื บ้าน
ทนนาเสนอผลงานหน้าชั้น ดังนี้
สรุปความรู้ ขอ้ คดิ เพ่ือนาไปใชใ้ น

หน่วยการเรียนร้ทู ่ี ๑๕ ภาษาไทยภาษาถนิ่ แผนการจัดการเ
กลมุ่ สาระการเรียนร้ภู าษาไทย เรอ่ื ง เรยี นร้คู าจากวรรณกร

รายวชิ าภาษา

ขน้ั สรุป
๗. ครูและนกั เรยี นร่วมกันประ
นาเสนอผลงานกลมุ่
๘. ครูและนักเรียนร่วมกนั สรุป
และการนาไปประยกุ ตใ์ ช้ในกา

เรียนรู้ที่ ๓ (ต่อ) เวลา ๒ ชั่วโมง
รรมทอ้ งถน่ิ (๑) ช้นั ประถมศกึ ษาปที ี่ ๕
าไทย

ะเมนิ เสนอแนะเพ่ิมเติม จากการ

ปความรู้ และคุณคา่ ของเพลงพนื้ บา้ น
ารดาเนนิ ชวี ติ

๑๙๔

ฝรง่ั ภาคผนวก บัตรคา เก
ขนุน
กลับบ้าน บะแกว
ผเี ส้อื บะหนนุ
มะละกอ ปก๊ิ บา้ น
สับปะรด แมงกะบ้ี
ว่ิง บะก้วยเต็ด
บะขะนัด

ล่น

กมจบั กล่มุ คาภาษาถน่ิ ชมพู่ ๑๙๕
หนุน
บักสดี า หลบบา้ น
บกั ม่ี แมงพ้ี
เมือบา้ น ลอกอ
แมงกะเบ้อื ย่านดั
บักหุง่ แหลน็
บักนดั
แลน่



๑๙๖

๑๙๖

 ท ๑๕/ผ.๓-๐๔

แนวคำตอบใบงำนที่ ๐๔ วเิ ครำะหเ์ พลงกล่อมเดก็

กลุ่มที่ ๑

ตดุ๊ ตเู่ อย ต๊ดุ ตู่
เหน็ คนเดินไป อยใู่ นรไู ม้ไผ่
ตดุ๊ ตเู่ พ่ือนยาก เรียกใหก้ นิ หมาก
กินหมากดว้ ยกนั

เนื้อหาเพลงกลา่ วถงึ จุดประสงค์ของการรอ้ ง
ตดุ๊ ตู่อาศยั อยใู่ นโพรงไม้ เมือ่ เหน็ เพ่ือนบา้ นเดินผา่ น ๑.เพ่ือกลอ่ มเดก็ ให้นอนหลบั
ไป กจ็ ะทกั ทาย เรยี กใหไ้ ปกนิ หมากด้วยกัน แสดง
ถงึ ความมอี ัธยาศยั ไมตรีของคนไทย ใครมาถงึ เรอื น ๒.เพ่ือปลูกฝังใหเ้ ดก็ เป็นคนดมี นี า้ ใจ
ชานกต็ ้อนรบั
ค่านิยมคนไทยสมยั ก่อน นยิ มกินหมาก(เคยี้ วหมาก)

เมือ่ แขกมาบา้ นจะยกเชีย่ นหมากมาตอ้ นรบั

ข้อคดิ ทไ่ี ด้ การนา้ ไปประยุกต์ใชใ้ นการดา้ เนินชวี ิต
เราควรมีนา้ ใจ เออื้ เฟ้อื เผอื่ แผ่ และมอี ธั ยาศยั ไมตรี การมีน้าใจ เอ้ือเฟื้อเผอื่ แผ่

ตอ่ เพอื่ นบา้ น

ภาพประกอบเพลง อยู่ในดุลยพนิ ิจของครผู สู้ อน

๑๙๗

 ท ๑๕/ผ.๓-๐๔

แนวคำตอบใบงำนท่ี ๐๔ วเิ ครำะห์เพลงกล่อมเด็ก

กลมุ่ ที่ ๒

คำ้ งคำว ค้างคาวเอย
ค้า่ ๆมืดๆ
บนิ มาเป็นยืด จะไปสวนหลวง
จะไปสวนไหน มาฝากบ้างเน้อ
เกบ็ ลูกมะม่วง

เนอื้ หาเพลงกลา่ วถงึ จดุ ประสงคข์ องการรอ้ ง
คา้ งคาว กา้ ลังบินไปหาอาหาร เพอ่ื นบา้ นรอ้ งถาม ทกั ทายกนั ๑.เพ่อื กล่อมเดก็ ใหน้ อนหลบั
แล้วขอใหเ้ กบ็ ลูกมะม่วงมาฝากดว้ ย แสดงถงึ ความมีอัธยาศยั ๒.เพื่อปลกู ฝังใหเ้ ด็กเป็นคนดมี นี า้ ใจ
ไมตรีของคนไทย เจอกนั ทักทายกัน และมีน้าใจมผี ลไม้ หรือ
ของท่มี ใี นทอ้ งถิน่ มาฝากกนั ดว้ ย
คา่ นยิ มของคนไทย เม่ือไปเยย่ี มเยียนใครมักมขี อฝากซงึ่ เป็นของ

ในทอ้ งถิน่ ราคาไมแ่ พง แตแ่ สดงถึงนา้ ใจไมตรตี ่อกนั

ข้อคดิ ทไ่ี ด้ การน้าไปประยุกต์ใช้ในการดา้ เนนิ ชวี ิต
เราควรมีน้าใจ มีอัธยาศัยไมตรี การมนี า้ ใจ เอ้อื เฟอื้ เผอื่ แผ่
ต่อเพอ่ื นบ้าน

ภาพประกอบเพลง อยู่ในดุลยพินจิ ของครผู ้สู อน

๑๙๘
กลุ่มสาระการเรียนร้ภู าษาไทย ช่วงชั้นที่ ๒

คาชี้แจงประกอบแผนการจดั การเรยี นรู้ หน่วยการเรยี นรู้ที่ ๑๕ ภาษาไทย ภาษาถนิ่

แผนการจัดการเรียนร้ทู ่ี ๔ วรรณกรรมท้องถ่ิน(๒) เวลา ๒ ช่วั โมง

-----------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------

๑. สาระสาคญั ของแผน
ป.๕ การอ่านวรรณกรรมพ้นื บ้าน อธิบายคณุ คา่ จากเรื่องท่ีอ่าน

๒. ขอ้ เสนอแนะเพม่ิ เติมในการนาไปใช้
๒.๑ ขอบข่ายเนอ้ื หา
วรรณกรรมพ้นื บา้ นตามทอ้ งถิน่
๒.๒ จดุ ประสงค์การเรยี นรู้
เพอ่ื ใหน้ กั เรยี นสรุปความรู้ เห็นคุณคา่ ของวรรณคดีพื้นบา้ น ไมเ่ นน้ ให้คะแนน
การรอ้ งเพลงพื้นบ้านของนกั เรยี น
๒.๓ การจัดกจิ กรรมการเรยี นรู้
คณุ ครผู สู้ อนควรเตรยี มเพลงพ้ืนบา้ นลว่ งหน้า หรอื เพลงพืน้ บ้านตามท้องถนิ่ ของนักเรยี น
นอกจากแผนการจดั การเรียนรกู้ าหนด เพ่มิ เติมได้ตามความเหมาะสม
๒.๔ การวัดและประเมินผลการเรยี นรู้ ประกอบด้วย
๑) ประเมนิ การผ่านเกณฑร์ ้อยละ ๗๐
๒) ประเมนิ ตามเกณฑ์คุณภาพ ๓ ระดับ ได้แก่ ดี พอใช้ ปรับปรุง

หนว่ ยการเรยี นรู้ที่ ๑๕ ภาษาไทยภาษาถ่ิน แนวการจดั กจิ กรรมของแ
กลุม่ สาระการเรยี นรู้ภาษาไทย
เรอ่ื ง เรียนรูค้ าจากวรรณ
รายวชิ าภาษ

ขั้นนา แนวการจดั กิจก

ข้นั สอน ๑. ร้องเพลงลามะลลิ าครสู นทนาเกี่ยวกบั เพลงพ้นื บา้ น “
ขัน้ สรุป ๒. ทบทวนเรื่องคาคล้องจอง แลว้ ช่วยกันหาคาค่ทู ีม่ เี สยี ง
การวดั และประเมินผล จากนัน้ ใหน้ กั เรยี นชว่ ยกนั แต่งเพลงลามะลิลา ใหล้ งสมั ผ
๓. ทากิจกรรมใบงานที่ ๐๕ ฝึกอา่ นเพลงฉ่อย
๔. อธบิ ายความหมายเพลง ฝึกรอ้ ง และแสดงประกอบ
๕. แลกเปลีย่ นเรียนรใู้ นชั้นเรียน

๖. นาเสนอผลงาน แลกเปลี่ยนเรียนร้ใู นช้ันเรียน สรปุ ค

- ประเมนิ การทางานกลุ่ม
- สรุปความรู้ ข้อคิด และอธิบายคุณค่าเพลงพนื้ บา้ นกา

แผนการจดั การเรียนรูท้ ี่ ๔ เวลา ๒ ช่ัวโมง
ชน้ั ประถมศกึ ษาปีท่ี ๕
ณกรรมทอ้ งถ่นิ (๒)
ษาไทย

กรรมการเรียนรู้ ๑๙๙

“กลอนหวั เดียว” ซึ่งเปน็ กลอนชาวบา้ นใชร้ ้องเลน่ เรยี กอีกอย่างหนงึ่ ว่าเพลงปฏิพากย์
งลงทา้ ยด้วยสระอา เช่น ฟุตบอล-ดารา กว๋ ยเต๋ยี ว-ราดหน้า พระสงั ข์-นางรจนา
ผสั ท้ายบาทด้วยสระอา ฝกึ รอ้ ง

บเพลง

ความรู้ ข้อคิด และความสาคัญของการอนรุ ักษ์เพลงพ้ืนบ้าน
ารนาไปใชใ้ นชีวิต

หน่วยการเรยี นร้ทู ี่ ๑๕ ภาษาไทยภาษาถ่นิ แผนการจดั ก
กลมุ่ สาระการเรียนรู้ภาษาไทย เรือ่ ง เรียนรูค้
รายวชิ าภาษา
ขอบเขตเนอื้ หา
๑. การอธิบายคณุ คา่ ของวรรณกรรมท่ีอ่าน ขั้นนา
๒. การร้องเพลงพน้ื บา้ น ๑. นักเรียนอ่านเน้อื เพลงลามะ
จดุ ประสงคก์ ารเรียนรู้ ประเภท“กลอนหัวเดยี ว”ครูร้อ
ความรู้ นักเรยี นร้องตาม ดงั น้ี
๑. สรปุ ความรู้ บอกข้อคิดและอธบิ ายคุณค่า
จากเรือ่ งทอ่ี ่านเพื่อนําไปใช้ในชวี ิตประจําวัน (สรอ้ ย) ลามะลิลา ขึ้นต้นอ
๒. ร้องเพลงพน้ื บ้าน (ช) ป้าก่งิ นัน้ ชอบทําสวน สว่ น
ทักษะ (ญ) น้องนานัน้ ชอบกินผัก สว่ น
๑. พูดและเขยี นสรุปความรู้ บอกขอ้ คิดและอธิบาย (ช) ปรานนี น้ั ขายตน้ หอม สว่ น
คุณค่า จากเรื่องท่ีอ่านเพ่ือนําไปใช้ใน (ญ) บ้านนอ้ งอยชู่ ลบุรี ส่วนบ้า
ชีวิตประจําวนั ได้
๒. ร้องเพลงพื้นบ้านได้ ครอู ธิบายให้นกั เรียนฟังเก่ยี วก
คณุ ธรรม - ลกั ษณะการส่งสัมผสั ทา้ ย
๑. ใฝเ่ รยี นรู้
๒. มีวนิ ัย เราเรยี กวา่ กลอนหัวเดียว
๓. มีความมุ่งม่ันการทาํ งาน - กลอนหวั เดียวเปน็ กลอน

มพี ่อเพลงแม่เพลงร้องโต้ตอบก
- นยิ มร้องกนั ทุกภาค ในแ

เกย่ี วข้าว เพลงฉ่อย ภาคอีสาน
เพลงโนราห์ ภาคเหนอื เพลงจ

- เพลงท่ียกตวั อยา่ งมานี้ ถ
ถ้าสง่ สมั ผสั เสียงอี เรียกวา่ กล
กลอนไล

การเรียนรู้ที่ ๔ เวลา ๒ ช่ัวโมง
คาจากวรรณกรรมท้องถน่ิ (๒) ชน้ั ประถมศกึ ษาปีท่ี ๕
าไทย

สอ่ื /แหล่งเรียนรู้

ะลิลา สนทนาเกย่ี วกบั เพลงพ้ืนบา้ น - เพลงฉ่อย

องเพลงลามะลิลาให้ฟังหนง่ึ รอบแลว้ ให้ สอื่ กิจกรรม

- เพลงลามะลลิ า

ภาระงาน/ชนิ้ งาน

อะไรก็ได้ แตใ่ หล้ งทา้ ยดว้ ย สระ อา - กิจกรรมใบงานท๐ี่ ๕ อ่าน อธบิ าย
นลงุ สมควรชอบปลกู พุทรา (ลกู คู่รับ) ความหมาย ฝึกร้องและแสดงประกอบ

นพ่สี มศักด์นิ ัน้ ชอบกนิ ปลา (ลูกครู่ ับ) เพลงฉ่อย ๒๐๐

นประนอมนัน้ ขายนํา้ ปลา การประเมนิ
านของพ่นี ั้นอยู่ยะลา ประเมินผลงาน/ใบงาน

วิธกี าร

กบั ลกั ษณะของเพลงลามะลลิ า ดังนี้ ตรวจผลงานนักเรียน
ยบาทในเพลงเปน็ เสยี งเดยี วกันทกุ บาท เครอื่ งมือประเมนิ
๑. แบบบันทึกคะแนน

นชาวบ้านใช้แต่งรอ้ งเล่นเชงิ ปฏพิ ากย์ ๒. ใบงาน
กระเซ้าเย้าแหย่กนั ในเชิงเก้ียวพาราสี เกณฑก์ ารประเมิน
แถบภาคกลางได้แก่ เพลงเรือ เพลง ใบงานท่ี ๐๕ ผา่ นเกณฑ์การประเมนิ
น คอื กลอนลําตา่ งๆภาคใต้ เพลงบอก ร้อยละ ๗๐

จ๊อย คา่ วซอ

ถา้ ส่งสมั ผสั เสยี ง อา เรยี กว่า กลอนลา

ลอนลี ถา้ สง่ สัมผัสเสยี งไอ เรียกวา่

หนว่ ยการเรียนรทู้ ่ี ๑๕ ภาษาไทยภาษาถ่ิน แผนการจดั การเ
กลมุ่ สาระการเรยี นร้ภู าษาไทย เรื่อง เรยี นรคู้ าจากวรรณก

รายวิชาภาษา

ขนั้ สอน
๒. ทบทวนเรือ่ งคาํ คล้องจอง แ
สระอา เชน่ ฟตุ บอล-ดารา ก๋ว
พระราม-นางสีดา เป็ปซี่-โคล่า
ดงั นี้

- นกั เรยี นช่วยกันแตง่ เนือ้
ด้วยสระอา เลยี นแบบบทร้องใ

- นกั เรยี นช่วยกันเปน็ ลูกค
ดังตัวอยา่ ง

(สรอ้ ย) ลามะลลิ า ขึน้ ต้นอะไรก
(๑) ตวั พ่เี ป็นนกั ฟตุ บอล
(๒) กว๋ ยเตยี๋ วนอ้ งไมช่ อบกนิ
(๓) สนั ตชิ อบความสงบ
(๔) แกม้ แหมม่ ชอบกินสม้ ตาํ

๓. แบง่ กลุ่มนักเรียนปฏบิ ัตกิ ิจก
- นกั เรียนทํากิจกรรมใบงา

ความหมายเพลง ฝกึ ร้อง และ
ในกลุ่ม
๔. ครสู ่มุ นกั เรียนแตล่ ะกล่มุ ออ

- สรปุ ความรู้ ข้อคดิ และอ

เรียนรทู้ ี่ ๔ (ต่อ) เวลา ๒ ช่ัวโมง
กรรมทอ้ งถ่ิน (๒) ชัน้ ประถมศึกษาปที ี่ ๕
าไทย
๒๐๑
แลว้ ชว่ ยกนั หาคําคู่ทมี่ ีเสียงลงทา้ ยดว้ ย
วยเตี๋ยว-ราดหนา้ พระสังข์-นางรจนา
า ฯลฯ จากนนั้ ให้นักเรียนดําเนนิ การ

อเพลงใหม่ หาคําคใู่ หล้ งสัมผัสท้ายบาท
ในขั้นนาํ
ครู่ อ้ งรับ

กไ็ ด้ แตใ่ หล้ งท้ายด้วย สระ อา
ส่วนแมเ่ นอื้ ออ่ นอยากเป็นดารา
สว่ นพี่ยุพินชอบต้มยําปลา
ส่วนนอ้ งนกั รบชอบปนี หนา้ ผา
น้องนิดคมขําชอบยําแตงกวา

กรรมดังนี้
านท่ี ๐๕ ฝึกอา่ นเพลงฉอ่ ย อธิบาย
ะแสดงประกอบเพลง แลกเปลี่ยนเรียนรู้

อกมานาํ เสนอผลงาน ดงั นี้
อธิบายคุณคา่ เพลงพืน้ บ้าน

หน่วยการเรียนรูท้ ่ี ๑๕ ภาษาไทยภาษาถน่ิ แผนการจดั การเ
กลุ่มสาระการเรียนรู้ภาษาไทย เรอ่ื ง เรียนรูค้
รายวชิ าภาษา

ขนั้ สรปุ
๕. ครูและนกั เรียนร่วมกนั ประ
นําเสนอผลงานกล่มุ
๖. ครูและนกั เรียนรว่ มกนั สรุป
และการนําไปประยุกตใ์ ชใ้ นกา

เรยี นรูท้ ี่ ๔ (ต่อ) เวลา ๒ ช่ัวโมง
คาจากวรรณกรรมท้องถนิ่ (๒) ชน้ั ประถมศกึ ษาปที ่ี ๕
าไทย

ะเมิน เสนอแนะเพ่มิ เติม จากการ

ปความรู้ และคุณคา่ ของเพลงพน้ื บา้ น
ารดําเนินชีวิต

๒๐๒

๒๐๙

กลมุ่ สาระการเรียนรู้ภาษาไทย ชว่ งชนั้ ท่ี ๒
๒๔-๖
คาชแ้ี จงประกอบแผนการจัดการเรียนรู้ หนว่ ยการเรียนรูท้ ี่ ๑๕ ภาษาไทย ภาษาถน่ิ

แผนการจัดการเรียนรู้ที่ ๕ วรรณกรรมในภูมิภาคอาเซียน เวลา ๔ ช่ัวโมง

----------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------

๑. สาระสาคญั ของแผน
ป.๕ การเล่านิทานพืน้ บ้านท้องถน่ิ ตนเอง และท้องถน่ิ อื่น สรปุ ความรู้ บอกข้อคดิ อธบิ ายคณุ ค่า
เขยี นเรอื่ งตามจินตนาการ

๒. ข้อเสนอแนะเพิม่ เติมในการนาไปใช้
๒.๑ ขอบขา่ ยเนอื้ หา
นิทานพ้นื บา้ นท้องถิน่ ตนเองและทอ้ งถนิ่ อน่ื
๒.๒ จดุ ประสงคก์ ารเรยี นรู้
เพื่อให้นักเรียนสรปุ ความรู้ บอกข้อคิด นาไปประยุกตใ์ ช้ในชวี ิตจรงิ
๒.๓ การจัดกจิ กรรมการเรียนรู้
คุณครูผูส้ อนควรเตรยี มนทิ าน ลว่ งหนา้ โดยอาจเพ่ิมเตมิ นิทานนอกจากแผนการจดั การ
เรยี นรู้กาหนด ไดต้ ามความเหมาะสม
๒.๔ การวัดและประเมนิ ผลการเรยี นรู้ ประกอบด้วย
๑) ประเมินการผา่ นเกณฑร์ อ้ ยละ ๗๐
๒) ประเมนิ ตามเกณฑ์คุณภาพ ๓ ระดับ ไดแ้ ก่ ดี พอใช้ ปรับปรงุ

หนว่ ยการเรยี นรูท้ ่ี ๑๕ ภาษาไทยภาษาถนิ่ แผนการจดั ก
กลุ่มสาระการเรียนรู้ภาษาไทย เร่ือง วรรณก
รายวชิ าภาษา

ขอบเขตเนื้อหา กิจกรรม (ครั้งท๑่ี ) เวลา ๒ ช

๑. การเล่านิทานพืน้ บ้านท้องถนิ่ ตนเองและนิทาน ขนั้ นา
พน้ื บ้านของท้องถน่ิ อื่น
๑. ครสู นทนาเกี่ยวกบั ประสบก
๒. การเขียนเรอ่ื งจากจินตนาการ
- นักเรยี นร้จู ักนิทานอสี ปห
จุดประสงค์การเรยี นรู้
- เหตุใดนิทานอีสปจงึ เปน็
ความรู้ - นอกจากนิทานอีสปแลว้
๑. สรุปความรู้ บอกข้อคิด อธิบายคณุ ค่าจาก ไทยและนิทานของประเทศต่าง
เรอ่ื งที่อ่าน
อา่ นหรือไม่
๒. อธิบายคุณคา่ ของวรรณคดแี ละวรรณกรรม
-ให้นกั เรียนเล่าประสบกา
๓. อธบิ ายการเขยี นเร่ืองจากจนิ ตนาการ
ข้ันสอน
ทักษะ กิจกรรมรวมช้ัน
๑. พูดและเขยี นสรุปความรู้ บอกขอ้ คิดและอธบิ าย ๒. ครเู ล่านิทานพนื้ บา้ นไทยเรื่อ
คุณคา่ จากเรอ่ื งทอี่ า่ นเพื่อนาไปใชใ้ น
สนทนาเกีย่ วกบั
ชวี ิตประจาวนั ได้
- เนอ้ื หานทิ าน
๒.เขยี นเร่อื งจากจินตนาการได้
คณุ ธรรม - ตัวละคร /ลักษณะตัวละ
- ขอ้ คิดท่ีไดจ้ ากเร่ือง
๑. ใฝเ่ รียนรู้
- ครแู นะนาเพ่มิ เติมว่าทุกท
๒. มวี ินัย
ตา่ งๆในกลุ่มอาเซยี นก็มนี ิทาน
๓. มีความมุ่งม่ันการทางาน
คอื เร่ือง “ภทู า้ วภนู าง” มาเลเ

จระเข”้ เป็นตน้ ซ่ึงแต่ละทอ้ งถ