หนงั สือคูมือจัดกิจกรรม
การใชหนงั สือเรยี น กลมุ สาระการเรยี นรูภาษาไทย
ตามหลักสตู รแกนกลางการศึกษาขนั้ พน้ื ฐาน พุทธศกั ราช ๒๕๕๑
ของกระทรวงศกึ ษาธกิ าร
ช้ันมธั ยมศกึ ษาปท ่ี ๒
สํานกั วชิ าการและมาตรฐานการศึกษา
สํานักงานคณะกรรมการการศึกษาขั้นพ้ืนฐาน
กระทรวงศกึ ษาธกิ าร
หนังสอื คูม อื จัดกจิ กรรม
การใชห นังสอื เรียน กลุมสาระการเรียนรูภ าษาไทย
ตามหลกั สตู รแกนกลางการศกึ ษาขั้นพน้ื ฐาน พุทธศกั ราช ๒๕๕๑
ของกระทรวงศึกษาธิการ
ชน้ั มธั ยมศกึ ษาปที่ ๒
0124.indd 1 สถาบันภาษาไทย
สาํ นกั วิชาการและมาตรฐานการศึกษา
สาํ นกั งานคณะกรรมการการศกึ ษาขนั้ พ้ืนฐาน
กระทรวงศกึ ษาธิการ
15/11/2559 10:18:02
หนังสือคมู อื จัดกจิ กรรม
การใชหนงั สือเรยี น กลมุ สาระการเรยี นรูภ าษาไทย
ตามหลักสูตรแกนกลางการศกึ ษาข้ันพืน้ ฐาน พทุ ธศักราช ๒๕๕๑
ของกระทรวงศกึ ษาธิการ
ชั้นมธั ยมศกึ ษาปท่ี ๒
ลิขสิทธขิ์ องสาํ นกั งานคณะกรรมการการศกึ ษาขัน้ พนื้ ฐาน กระทรวงศกึ ษาธิการ
ถนนราชดาํ เนนิ นอก เขตดุสติ กรุงเทพมหานคร ๑๐๓๐๐
โทรศพั ท และโทรสาร ๐-๒๖๒๘-๕๓๔๓
สํานักวิชาการและมาตรฐานการศึกษา สถาบันภาษาไทย ดําเนนิ การจัดทาํ ตน ฉบบั
ISBN 978-616-395-732-0
พมิ พค ร้งั ท่ี ๑ พ.ศ. ๒๕๕๙
จํานวนพมิ พ ๓๕,๐๐๐ เลม
พิมพท ่ี โรงพิมพช ุมนมุ สหกรณก ารเกษตรแหงประเทศไทย จาํ กัด
๗๙ ถนนงามวงศวาน แขวงลาดยาว เขตจตจุ ักร กรุงเทพมหานคร ๑๐๙๐๐
โทร. ๐−๒๕๖๑−๔๕๖๗ โทรสาร ๐−๒๕๗๙−๕๑๐๑
นายโชคดี ออสุวรรณ ผูพมิ พผ ูโฆษณา
0124.indd 2 15/11/2559 10:18:17
คํานํา
การศกึ ษา เปน รากฐานสาํ คญั ในการพฒั นาประเทศไปสคู วามเจรญิ ในทกุ ๆ ดา น
รัฐบาลทุกยุคทกุ สมัย จงึ ใหค วามสาํ คัญในการสงเสรมิ และพัฒนาการจัดการศึกษา กาํ หนด
นโยบายใหหนว ยงานที่เกยี่ วขอ งดําเนินการ โดยรัฐบาลปจ จบุ นั ถือวาการจัดการศกึ ษาตอง
นาํ ไปสกู ารยกระดบั คณุ ภาพอยา งเปน รปู ธรรม นกั เรยี นตอ งไดร บั การศกึ ษาอยา งมคี ณุ ภาพ
และมีความสุขกบั การเรยี นอยา งแทจ รงิ พรอ มกับการพัฒนานักเรียนใหมีทกั ษะสอดคลอ ง
ตามบริบทสังคมในศตวรรษท่ี ๒๑ นักเรียนมีความรูความสามารถในการอานการเขียน
รจู กั แกป ญ หา มศี กั ยภาพการสอื่ สาร รจู กั คดิ วเิ คราะห และสามารถทาํ งานรว มกนั เปน คณะ
สํานักงานคณะกรรมการการศึกษาข้ันพื้นฐาน เปนหนวยงานหลักในการจัด
การศกึ ษาขน้ั พน้ื ฐาน จงึ กาํ หนดเปน นโยบายสาํ คญั ใหน กั เรยี นทกุ ระดบั ชน้ั อา นออกเขยี นได
อานคลองเขียนคลอง และส่ือสารได เพ่ือเปนการวางรากฐานสําคัญในการเรียนรูระดับสูง
ตอ ไปโดยพจิ ารณาเหน็ วา หนงั สอื เรยี นกลมุ สาระการเรยี นรภู าษาไทยตามหลกั สตู รแกนกลาง
การศึกษาขั้นพื้นฐาน พุทธศักราช ๒๕๕๑ ของกระทรวงศึกษาธิการ ซ่ึงจัดทํามาต้ังแต
ปการศึกษา ๒๕๕๒ เปนส่ือการเรียนรูท่ีมีครูท่ัวประเทศนิยมเลือกใชจัดการเรียนการสอน
เห็นควรมีการเพ่ิมเติมกิจกรรมการจัดการเรียนรูใหสอดคลองกับสภาพปจจุบัน โดยจัดทํา
คมู อื จัดกิจกรรมการใชหนังสอื เรยี นดงั กลา ว เปนแนวทางใหค รเู ลอื กจดั กจิ กรรมทัง้ ในหองเรียน
และนอกหองเรียน สําหรับ หนังสือคูมือจัดกิจกรรมการใชหนังสือเรียน กลุมสาระ
การเรยี นรภู าษาไทย ตามหลักสูตรแกนกลางการศกึ ษาขนั้ พนื้ ฐาน พุทธศักราช ๒๕๕๑
ของกระทรวงศึกษาธิการช้ันมัธยมศึกษาปท่ี ๒ น้ี มีเน้ือหาสาระนําเสนอแนวทาง
จัดกิจกรรม ตามแตละชั้น นอกจากกิจกรรมพัฒนาผูเรียน ซึ่งเปนกิจกรรมบังคับตาม
หลกั สตู รแลว ไดน าํ เสนอกจิ กรรมทส่ี รา งเสรมิ สมรรถนะและการเรยี นรู คณุ ลกั ษณะ คา นยิ ม
0124.indd 3 15/11/2559 10:18:17
ทักษะการทํางาน การดํารงชีพ ทักษะการคิด คุณธรรมจริยธรรม สุขภาพพลานามัย
และรจู ักประดิษฐค ดิ คน
ในโอกาสนี้ ขอขอบคุณคณะกรรมการพิจารณาปรับปรุงหนังสือเรียนและ
จัดทําคูมือจัดกิจกรรมการใชหนังสือเรียน กลุมสาระการเรียนรูภาษาไทย ตามหลักสูตร
แกนกลางการศกึ ษาขน้ั พน้ื ฐาน พทุ ธศกั ราช ๒๕๕๑ ของกระทรวงศกึ ษาธกิ าร และผเู กย่ี วขอ ง
ทุกฝายทีไ่ ดจดั ทําคมู อื นี้ สาํ นกั งานคณะกรรมการการศึกษาขน้ั พ้ืนฐานหวังวา หนังสอื เลมนี้
จะเปนประโยชนตอการจัดการเรียนรูภาษาไทยใหเปนไปอยางมีประสิทธิภาพ เปนไปตาม
หลักการและบรรลุตามจุดหมายของหลักสูตร หากมีขอเสนอแนะ กรุณาแจงสํานักงาน
คณะกรรมการการศกึ ษาขน้ั พน้ื ฐาน สาํ นกั วชิ าการและมาตรฐานการศกึ ษา สถาบนั ภาษาไทย
เพื่อปรับปรุงแกไขใหหนงั สือสมบรู ณยง่ิ ขน้ึ ตอ ไป
(นายการณุ สกลุ ประดษิ ฐ)
เลขาธกิ ารคณะกรรมการการศึกษาข้นั พน้ื ฐาน
0124.indd 4 15/11/2559 10:18:17
สารบญั
คํานํา หนา
บทนาํ ๑
๙
แนวทางการจัดกจิ กรรมหนงั สอื เรียนสาระการเรียนรูภ าษาไทย
ชัน้ มัธยมศึกษาปท ี่ ๒ ตามหลกั สูตรแกนกลางการศึกษาขนั้ พ้ืนฐาน ๑๑
พทุ ธศกั ราช ๒๕๕๑ ๗๗
๘๗
หมวดที่ ๒ สรา งเสรมิ สมรรถนะและการเรยี นรู
หมวดท่ี ๓ สรา งเสรมิ คณุ ลักษณะและคานยิ ม
หมวดที่ ๔ สรางเสรมิ ทกั ษะการทาํ งาน การดํารงชพี และทักษะชีวิต
0124.indd 5 15/11/2559 10:18:17
0124.indd 6 15/11/2559 10:18:17
ชั้นมัธยมศึกษาปีที่ ๒
บทนาํ
ความมงุ หมายของหลักสูตร
หลกั สตู รการจดั การเรียนรภู าษาไทย ช้นั มัธยมศกึ ษาปท ่ี ๒ กําหนด
ใหส ถานศกึ ษาจดั การเรยี นรกู ลมุ สาระการเรยี นรภู าษาไทยตามสาระการเรยี นรู
และมาตรฐานการเรียนรู ไดแก สาระท่ี ๑ การอาน มาตรฐาน ท ๑.๑
ใชกระบวนการอานสรางความรูความคิดเพื่อนําไปใชตัดสินใจแกปญหา
ในการดาํ เนนิ ชวี ติ และมนี สิ ยั รกั การอา น สาระที่ ๒ การเขยี น มาตรฐาน ท ๒.๑
ใชก ระบวนการเขียนเขียนสื่อสาร เขียนเรยี งความ ยอ ความ และเขยี นเรอ่ื งราว
ในรปู แบบตา ง ๆ เขยี นรายงานขอ มลู สารสนเทศและรายงานการศกึ ษาคน ควา
สาระที่ ๓ การฟง การดู การพูด มาตรฐาน ท ๓.๑ สามารถเลือกฟงและดู
อยางมวี จิ ารณญาณ และพดู แสดงความรู ความคิด และความรูสกึ ในโอกาสตาง ๆ
อยางมีวิจารณญาณและสรางสรรค สาระที่ ๔ หลักการใชภาษาไทย
มาตรฐาน ท ๔.๑ เขา ใจธรรมชาตขิ องภาษาและหลกั ภาษาไทย การเปลยี่ นแปลง
ของภาษาและพลังของภาษา ภูมิปญญาทางภาษาและรักษาภาษาไทยไว
เปนสมบัติของชาติ สาระท่ี ๕ วรรณคดีและวรรณกรรม มาตรฐาน ท ๕.๑
เขา ใจและแสดงความคดิ เหน็ วจิ ารณว รรณคดแี ละวรรณคดไี ทยอยา งเหน็ คณุ คา
และนํามาประยุกตใ ชใ นชีวิตจริง
สาระสาํ คัญของการจดั การเรียนรู ตามหลกั สตู รการศกึ ษากลุมสาระ
การเรยี นรภู าษาไทย มงุ ประสงคใ หน กั เรยี นไดเ รยี นรภู าษาไทยอยา งมปี ระสทิ ธภิ าพ
และสามารถนําไปใชในชีวิตจริง และกําหนดใหคุณภาพของนักเรียน
ช้ันมัธยมศึกษาปท่ี ๒ มีคุณภาพการอาน การเขียน การฟง การดู การพูด
หนังสอื คมู ือจดั กิจกรรม 1
การใชห นังสอื เรยี น กลมุ สาระการเรยี นรภู าษาไทย
ตามหลกั สตู รแกนกลางการศกึ ษาขน้ั พน้ื ฐาน พุทธศกั ราช ๒๕๕๑ ของกระทรวงศกึ ษาธกิ าร 15/11/2559 10:18:20
0124.indd p1
ชั้นมัธยมศึกษาปีที่ ๒
หลักการใชภาษาไทย วรรณคดีและวรรณกรรม โดยนักเรียนสามารถใชภาษา
เพอื่ การสอื่ สาร อา นออกเสยี งบทรอ ยกรองเปน ทาํ นองเสนาะไดถ กู ตอ ง อธบิ าย
ความหมาย เขาใจแยกแยะขอคิดเห็น ขอเท็จจริง จับใจความสําคัญของเร่ือง
ทอ่ี า น นาํ ความรคู วามคดิ จากเรอ่ื งทอ่ี า นไปตดั สนิ ใจแกป ญ หาในการดาํ เนนิ ชวี ติ
เขียนส่ือสารโดยใชถ อยคาํ เหมาะสมตามระดับภาษา ในโอกาสตา ง ๆ ยอความ
สรปุ ความ วิเคราะห วจิ ารณ แสดงความคดิ เหน็ ไดจ ากวรรณคดี วรรณกรรม
มคี วามรคู วามเขา ใจหลกั ภาษาไทยเบอ้ื งตน ตามมาตรฐานหลกั สตู ร และมนี สิ ยั
รกั การอานและคุณคา ของเรื่องที่อาน ฯลฯ
2 หนงั สือคมู ือจัดกจิ กรรม
การใชหนังสือเรียน กลมุ สาระการเรียนรูภาษาไทย
ตามหลักสูตรแกนกลางการศกึ ษาขั้นพนื้ ฐาน พทุ ธศกั ราช ๒๕๕๑ ของกระทรวงศกึ ษาธิการ
0124.indd p2 15/11/2559 10:18:20
ชั้นมัธยมศึกษาปีที่ ๒
ตัวชว้ี ดั สาระการเรยี นรูภาษาไทย ชั้นมธั ยมศึกษาปที่ ๒
ท่ี ตัวชีว้ ัด สาระการเรยี นรแู กนกลาง
๑ ท ๑.๑ ม.๒/๑
z การอา นออกเสียง เชน
๒ ท ๑.๑ ม.๒/๒ - บทรอ ยแกว ที่เปน บทบรรยายและบทพรรณนา
ท ๑.๑ ม.๒/๓ - บทรอยกรอง เชน กลอนบทละคร กลอนนทิ าน
ท ๑.๑ ม.๒/๔
ท ๑.๑ ม.๒/๕ กลอนเพลงยาว และกาพยห อโคลง
ท ๑.๑ ม.๒/๖ z การอานจบั ใจความจากสื่อตา ง ๆ เชน
๓ ท ๑.๑ ม.๒/๗ - วรรณคดีในบทเรยี น
- บทความ
๔ ท ๑.๑ ม.๒/๘ - บันทกึ เหตุการณ
๕ ท ๒.๑ ม.๒/๑ - บทสนทนา
- บทโฆษณา
- งานเขยี นประเภทโนมนา วใจ
- งานเขียนหรอื บทความแสดงขอเท็จจริง
- เรื่องราวจากบทเรยี นในกลุมสาระการเรียนรภู าษาไทย
และกลมุ สาระการเรยี นรูอ่นื
z การอานตามความสนใจ เชน
- หนงั สอื อา นนอกเวลา
- หนังสือทีน่ ักเรียนสนใจและเหมาะสมกบั วยั
- หนงั สืออา นท่คี รูและนกั เรียนกาํ หนดรวมกัน
z มารยาทในการอาน
z การคดั ลายมือตวั บรรจงครงึ่ บรรทัดตามรปู แบบ
การเขยี นตวั อักษรไทย
หนังสอื คูมือจดั กิจกรรม 3
การใชห นงั สอื เรียน กลมุ สาระการเรยี นรภู าษาไทย
ตามหลักสตู รแกนกลางการศกึ ษาขนั้ พื้นฐาน พุทธศกั ราช ๒๕๕๑ ของกระทรวงศกึ ษาธกิ าร 15/11/2559 10:18:20
0124.indd p3
ชั้นมัธยมศึกษาปีที่ ๒
ท่ี ตวั ชวี้ ดั สาระการเรยี นรแู กนกลาง
๖ ท ๒.๑ ม.๒/๒
๗ ท ๒.๑ ม.๒/๓ z การเขยี นบรรยายและพรรณนา
๘ ท ๒.๑ ม.๒/๔ z การเขียนเรียงความเกย่ี วกบั ประสบการณ
z การเขียนยอความจากสอื่ ตา ง ๆ เชน นทิ าน คําสอน
๙ ท ๒.๑ ม.๒/๕
บทความทางวิชาการ บนั ทกึ เหตกุ ารณเ ร่ืองราวในบทเรียน
๑๐ ท ๒.๑ ม.๒/๖ ในกลุมสาระการเรียนรอู นื่ นิทานชาดก
z การเขยี นรายงาน
๑๑ ท ๒.๑ ม.๒/๗ - การเขยี นรายงานจากการศึกษาคนควา
- การเขียนรายงานโครงงาน
๑๒ ท ๒.๑ ม.๒/๘ z การเขยี นจดหมายกจิ ธุระ
๑๓ ท ๓.๑ ม.๒/๑ - จดหมายเชิญวิทยากร
- จดหมายขอความอนุเคราะห
ท ๓.๑ ม.๒/๒ z การเขยี นวิเคราะห วจิ ารณ และแสดงความรู ความคดิ เหน็
ท ๓.๑ ม.๒/๓ หรือโตแ ยงจากสอื่ ตาง ๆ เชน
๑๔ ท ๓.๑ ม.๒/๔ - บทความ
- บทเพลง
- หนงั สอื อานนอกเวลา
- สารคดี
- บนั เทงิ คดี
z มารยาทในการเขยี น
z การพดู สรปุ ความจากเร่อื งทีฟ่ ง และดู
z การพดู วเิ คราะหและวิจารณจ ากเรื่องทีฟ่ งและดู
z การพูดในโอกาสตาง ๆ เชน
- การพูดอวยพร
- การพดู โนม นาว
- การพดู โฆษณา
4 หนงั สอื คูมอื จัดกจิ กรรม
การใชหนังสือเรยี น กลมุ สาระการเรยี นรภู าษาไทย
ตามหลกั สูตรแกนกลางการศกึ ษาข้ันพนื้ ฐาน พุทธศกั ราช ๒๕๕๑ ของกระทรวงศกึ ษาธิการ
0124.indd p4 15/11/2559 10:18:20
ชั้นมัธยมศึกษาปีที่ ๒
ท่ี ตวั ชีว้ ดั สาระการเรยี นรแู กนกลาง
๑๕ ท ๓.๑ ม.๒/๕
๑๖ ท ๓.๑ ม.๒/๖ z การพูดรายงานการศกึ ษาคนควา จากแหลง การเรียนรตู า ง ๆ
๑๗ ท ๔.๑ ม.๒/๑ z มารยาทในการฟง การดู และการพูด
๑๘ ท ๔.๑ ม.๒/๒ z การสรางคาํ สมาส
z ลักษณะของประโยคในภาษาไทย
๑๙ ท ๔.๑ ม.๒/๓ - ประโยคสามัญ
๒๐ ท ๔.๑ ม.๒/๔ - ประโยครวม
๒๑ ท ๔.๑ ม.๒/๕ - ประโยคซอ น
๒๒ ท ๕.๑ ม.๒/๑ z กลอนสภุ าพ
z คําราชาศพั ท
ท ๕.๑ ม.๒/๒ z คาํ ทีม่ าจากภาษาตา งประเทศ
ท ๕.๑ ม.๒/๓ z วรรณคดีและวรรณกรรมเก่ียวกบั
ท ๕.๑ ม.๒/๔
ท ๕.๑ ม.๒/๕ - ศาสนา
- ประเพณี
รวม ๓๒ - พธิ กี รรม
- สุภาษติ คําสอน
- เหตกุ ารณประวัติศาสตร
- บันเทงิ คดี
- บันทกึ การเดินทาง
z การวเิ คราะหค ณุ คา และขอ คดิ จากวรรณคดี
วรรณกรรม และวรรณกรรมทอ งถิ่น
z บทอาขยานและบทรอ ยกรองทมี่ ีคุณคา
- บทอาขยานตามท่ีกาํ หนด
- บทรอยกรองตามความสนใจ
หนังสือคูมอื จัดกิจกรรม 5
การใชหนังสอื เรียน กลมุ สาระการเรยี นรูภาษาไทย
ตามหลกั สูตรแกนกลางการศกึ ษาข้ันพืน้ ฐาน พุทธศกั ราช ๒๕๕๑ ของกระทรวงศกึ ษาธกิ าร
0124.indd p5 15/11/2559 10:18:21
ชั้นมัธยมศึกษาปีที่ ๒
ความสาํ คัญของหนงั สือเรียน
หนังสือเรียนรายวิชาพื้นฐานภาษาไทย ช้ันมัธยมศึกษาปท่ี ๒ วรรณคดีวิจักษ
และวิวิธภาษา โดยมงุ เนนใหนักเรยี นไดเ รยี นรทู ักษะทางภาษาจากการอา น พดู เขยี น ฟง ดู
สวนวรรณคดี มุงสงเสริมใหนักเรียนไดศึกษาวรรณคดีที่กําหนดไวในประกาศกระทรวง
เร่ืองวรรณคดีสําหรับการจัดการเรียนการสอนภาษไทย ตามหลักสูตรแกนกลางการศึกษา
ขน้ั พน้ื ฐาน พทุ ธศกั ราช ๒๕๕๑ โดยรจู กั วเิ คราะหว จิ ารณ มที กั ษะการคดิ นบั วา เปน ประโยชน
ตอ การจดั การเรยี นรูภาษาไทยใหเ ปนไปตามหลักการและบรรลุจดุ มุง หมายของหลักสูตร
ความสาํ คญั ของการจดั กิจกรรมการเรยี นรู
รฐั บาลทกุ ยคุ ทกุ สมยั ตา งใหค วามสาํ คญั ตอ การจดั การศกึ ษาเพอ่ื พฒั นาคณุ ภาพ
และมาตรฐานการศึกษา ใหครูจัดการเรียนรูจากนามธรรมสูรูปธรรม ใหนักเรียนสามารถ
เช่ือมโยงองคความรูจากการจัดกิจกรรมการเรียนรูของครู นําหลักสูตรสถานศึกษาไปสู
การปฏิบัติอยางมีประสิทธิภาพ ตามหลักการของหลักสูตรแกนกลางการศึกษาข้ันพื้นฐาน
พทุ ธศกั ราช ๒๕๕๑ และเพอื่ ใหน กั เรยี นมคี ณุ ภาพตามมาตรฐานการเรยี นรู มคี วามสามารถ
ในการคิดวิเคราะห พัฒนาตนเองตามความสนใจและความถนัดอยางเต็มตามศักยภาพ
และมีความสุขกับการเรียนรู บทบาทของครูภาษาไทยจึงตองลดลงจากการสอนเน้ือหา
ในช้ันเรียนมาเปนผูอํานวยความสะดวก กระตุนใหนักเรียนเกิดการเรียนรูดวยตนเอง
และเรียนรูจากกลุมเพ่ือนมากข้ึน เพ่ิมเติมองคความรูจากส่ือเทคโนโลยีและแหลงเรียนรู
หรือกิจกรรมสรางสรรคที่ครูภาษาไทยเปนผูแนะนํา สรางบรรยากาศ จัดสถานการณ
จัดกิจกรรมใหเช่ือมโยงระหวางผูเรียน ครู สถานศึกษา ชุมชน เพื่อสรางสภาพแวดลอม
ในการเรยี นรทู เ่ี ปน ประโยชน นกั เรยี นไดล งมอื ปฏบิ ตั ิ ทาํ ใหน กั เรยี นไดเ กดิ ประสบการณต รง
เพอ่ื ใหก ารจดั กระบวนการเรยี นรู ใหบ รรลตุ ามเปา หมายของหลกั สตู ร มาตรฐาน
และตัวช้ีวัด หนังสือเรียนจึงเปนเคร่ืองมือสําคัญท่ีครูผูสอนใชพัฒนากระบวนการเรียนรู
6 หนังสือคูม ือจัดกิจกรรม
การใชหนงั สอื เรียน กลุม สาระการเรยี นรูภาษาไทย
0124.indd p6 ตามหลักสูตรแกนกลางการศึกษาขนั้ พื้นฐาน พุทธศักราช ๒๕๕๑ ของกระทรวงศกึ ษาธิการ
15/11/2559 10:18:21
ชั้นมัธยมศึกษาปีที่ ๒
เพ่ือใหผูเรียนบรรลุเปาหมายตามหลักสูตร หนังสือเรียนกลุมสาระการเรียนรูภาษาไทย
ในระดบั ช้ันมัธยมศึกษาปที่ ๒ ประกอบดว ย หนังสือวรรณคดวี จิ ักษและววิ ธิ ภาษา มเี นอ้ื หา
เนนใหนักเรียนไดฝกปฏิบัติ ใหสามารถสื่อสารไดอยางมีประสิทธิภาพ ใชภาษาไทย
เปนเครื่องมือในการเรียนรู นอกจากนั้นเนื้อหาแตละเลมยังไดสอดแทรกเรื่องราวตาง ๆ
ทสี่ ง เสรมิ ใหน กั เรยี นเหน็ คุณคา ของความเปน ไทย สงเสรมิ คณุ ธรรม จรยิ ธรรม ใหน กั เรียน
หรือผทู ศ่ี กึ ษาสามารถนําไปใชใ นชีวติ ประจาํ วันได
เนอื่ งจากภาษาไทยทตี่ องฝกทักษะทง้ั การฟง การพูด การอา น และการเขียน
นอกจากครูผูสอนจะใชหนังสือเปนสื่อการเรียนรูเพ่ือพัฒนาองคความรูแกนักเรียนแลว
การจดั กจิ กรรมพฒั นาฝก ทกั ษะตา ง ๆ จงึ จาํ เปน อยา งยงิ่ ทค่ี รตู อ งคดิ คน หากจิ กรรมทเี่ หมาะสม
เพื่อเสริมการพัฒนาองคความรูนั้น ๆ ดวย โดยหนังสือเรียนสาระการเรียนรูภาษาไทย
ของกระทรวงศกึ ษาธิการ ไดเสริมเพ่มิ เติมสวนของกิจกรรมไวท ายบทเรยี นดว ย ครูสามารถ
เลอื กกจิ กรรมตามความสนใจ ความถนดั รวมทั้งบริบทของหองเรยี น
กิจกรรมในหนังสือเรียนในระดับช้ันมัธยมศึกษาปที่ ๒ มีกิจกรรมท่ีสําคัญ ๆ
ที่สงเสริมใหน กั เรียนเกดิ การเรียนรูผานประสบการณต าง ๆ อยา งหลากหลาย ซง่ึ นกั เรียน
ชั้นมัธยมศึกษาปที่ ๒ โดยสวนใหญมีความสามารถอานเขียนภาษาไทยและใชภาษา
เพอื่ การสอ่ื สารไดค ลอ งแคลว มคี วามคดิ รเิ รมิ่ สรา งสรรค มที กั ษะการคดิ ซงึ่ ผา นการฝก ทกั ษะ
การสื่อสารมาแลว ยอมมีความสามารถใชภาษาไดอยางถูกตองเหมาะสม อยางไรก็ตาม
กย็ ังมนี กั เรยี นสว นหนง่ึ ท่มี ีปญ หาอานเขยี นไมคลอ ง ดงั นน้ั การจัดกจิ กรรมการเรยี นรตู าง ๆ
ครูตองคํานึงถึงศักยภาพและความสามารถการใชภาษาของนักเรียนท่ีมีความแตกตางกัน
และจัดกิจกรรมใหสอดคลองตามสภาพความรูความสามารถของนักเรียน ตลอดจน
พฤตกิ รรมของนกั เรยี นชน้ั มธั ยมศกึ ษาปท ี่ ๒ ซง่ึ เปน ชว งวยั รนุ ทตี่ อ งการการยอมรบั จากเพอื่ น
ครูควรลดบทบาทจากการสอนเน้ือหาในช้ันเรียนมาเปนผูอํานวยความสะดวก กระตุน
ใหนักเรียนเกิดการเรียนรูเองและกลุมเพื่อนมากขึ้น เพิ่มเวลารูจากส่ือเทคโนโลยีและ
แหลง เรยี นรหู รือกจิ กรรมสรางสรรค
หนังสือคูม อื จดั กิจกรรม 7
การใชห นังสอื เรยี น กลมุ สาระการเรียนรูภาษาไทย
ตามหลกั สตู รแกนกลางการศกึ ษาขนั้ พน้ื ฐาน พุทธศักราช ๒๕๕๑ ของกระทรวงศึกษาธกิ าร
0124.indd p7 15/11/2559 10:18:21
ชั้นมัธยมศึกษาปีที่ ๒
หนงั สอื คมู อื นไี้ ดจ ดั หมวดทกี่ จิ กรรม แบง เปน ๔ หมวดท่ี ๑๖ กลมุ กจิ กรรม ดงั นี้
หมวดที่ ๑ กิจกรรมพัฒนาผูเรียน (๓ กิจกรรม) หมวดท่ี ๒ สรางเสริมสมรรถนะและ
การเรียนรู (๕ กิจกรรม) หมวดท่ี ๓ สรางเสริมคุณลักษณะและคานิยม (๔ กิจกรรม)
หมวดที่ ๔ สรางเสรมิ ทกั ษะการทาํ งาน การดํารงชพี และทกั ษะชีวติ (๔ กิจกรรม)
หมวดท่ี ๑ หมวดที่ ๒ หมวดท่ี ๓ หมวดท่ี ๔
กจิ กรรมพัฒนาผูเรียน
สรา งเสรมิ สมรรถนะ สรา งเสรมิ คุณลักษณะ สรางเสริมทักษะ
๑. กจิ กรรมแนะแนว
๒. กจิ กรรมนกั เรยี น และการเรียนรู และคานิยม การทํางาน การดํารงชพี
๓. กิจกรรมเพื่อสังคม
และสาธารณประโยชน และทกั ษะชีวิต
๔. พัฒนาความสามารถ ๙. ปลูกฝง คา นยิ มและ ๑๓. ตอบสนองความสนใจ
ดา นการสอ่ื สาร จิตสํานกึ ในการ ความถนดั และความ
๕. พัฒนาความสามารถ ทําประโยชนต อ สงั คม ตอ งการของนกั เรยี นตาม
ดา นการคดิ และ มีจิตสาธารณะและการ ความแตกตา งระหวา ง
การพฒั นากรอบความคิด ใหบ รกิ ารดานตางๆ บคุ คล
แบบเปด กวา ง (Growth ทั้งทเ่ี ปน ประโยชน ๑๔. ฝกการทํางาน ทกั ษะ
Mindset) ตอตนเองและสว นรวม ทางอาชีพ ทรัพยสิน
๖. พฒั นาความสามารถ ๑๐. ปลูกฝงความรักชาติ ทางปญ ญา อยูอ ยา งพอเพยี ง
ดานการแกปญ หา ศาสนา และพระมหากษตั ริย และมีวนิ ยั ทางการเงนิ
๗. พฒั นาความสามารถ ๑๑. ปลูกฝง คณุ ธรรม ๑๕. พฒั นาความสามารถ
ดา นเทคโนโลยี จริยธรรม (มีวนิ ัย ซือ่ สัตย ดา นการใชทักษะชวี ิต
๘. พฒั นาทกั ษะการเรียนรู สุจริต เสียสละ อดทน ๑๖. สรางเสรมิ สมรรถนะ
ท่ีสงเสริมการเรียนรู มุงมนั่ ในการทํางาน กตญั ู) ทางกาย
๘ กลุมสาระการเรียนรู ๑๒. ปลูกฝง ความรัก
ความภาคภมู ใิ จ
ในความเปนไทย และ
หวงแหนสมบตั ิของชาติ
8 หนังสอื คูมือจัดกิจกรรม
การใชหนงั สือเรียน กลุม สาระการเรียนรูภาษาไทย
0124.indd p8 ตามหลกั สตู รแกนกลางการศึกษาข้ันพื้นฐาน พทุ ธศักราช ๒๕๕๑ ของกระทรวงศึกษาธกิ าร
15/11/2559 10:18:21
ชั้นมัธยมศึกษาปีที่ ๒
แนวทางการจดั กจิ กรรม
หนงั สอื เรียนกลุมสาระการเรียนรภู าษาไทย ชนั้ มัธยมศกึ ษาปท ี่ ๒
ตามหลักสูตรแกนกลางการศกึ ษาขน้ั พ้นื ฐาน พุทธศกั ราช ๒๕๕๑
..................................................
สํานักงานคณะกรรมการการศึกษาขั้นพื้นฐาน จัดทําคูมือจัดกิจกรรมการใช
หนงั สือเรยี น กลมุ สาระการเรียนรภู าษาไทย ตามหลักสตู รแกนกลางการศกึ ษาขน้ั พ้นื ฐาน
พุทธศักราช ๒๕๕๑ ใชเปน แนวทางใหค รเู ลอื กจัดกิจกรรมทัง้ ในหองเรยี นและนอกหองเรียน
เนอื่ งจากในหมวดท่ี ๑ เปน หมวดทกี่ จิ กรรมพฒั นาผเู รยี น ซง่ึ โรงเรยี นดาํ เนนิ การตามหลกั สตู ร
สถานศึกษาอยูแลว ตัวอยางแนวทางการจัดกิจกรรมการใชหนังสือเรียนนี้ จึงนําเสนอ
ในสวนของหมวดท่ี ๒ หมวดที่ ๓ และหมวดที่ ๔ รวม ๑๓ กจิ กรรม
หนังสือคูมอื จัดกิจกรรม 9
การใชหนงั สือเรยี น กลุมสาระการเรียนรภู าษาไทย
ตามหลักสูตรแกนกลางการศึกษาขั้นพ้นื ฐาน พทุ ธศกั ราช ๒๕๕๑ ของกระทรวงศกึ ษาธิการ 15/11/2559 10:18:21
0124.indd p9
0124.indd p10 15/11/2559 10:18:21
๒หมวดที่
สรางเสริมสมรรถนะและการเรียนรู
0124.indd p11 15/11/2559 10:18:23
ชั้นมัธยมศึกษาปีที่ ๒
หมวดที่ ๒ สรา งเสริมสมรรถนะและการเรียนรู
กลุมกิจกรรมท่ี ๔ พัฒนาความสามารถดานการส่ือสาร
กิจกรรมที่ ๑
๑. ช่ือกิจกรรม เผชิญหนา ภาษาไทย (The Face Thai)
๒. เวลาท่ีใช ๔ ชั่วโมง
๓. วตั ถุประสงค
๓.๑ เพ่อื พฒั นาความสามารถดา นการสอ่ื สารของนกั เรียน
๓.๒ เพอื่ พัฒนาทกั ษะการทํางานและอยรู วมกบั ผูอน่ื
๔. กจิ กรรมการเรียนรู
๔.๑ แบงกลุมนักเรียนออกเปน ๓ กลุมเทา ๆ กัน แลวเลือกหัวหนาของ
แตล ะกลุม
๔.๒ กิจกรรม “เผชิญหนาภาษาไทย (The Face Tai)” น้ี มีทั้งหมด ๔
กิจกรรมยอย ใชเวลากิจกรรมละ ๑ ช่ัวโมง โดยแตละช่ัวโมงหัวหนาจะเปนผูรับคําสั่ง
ในแตละกจิ กรรม
๔.๓ เร่ิมกิจกรรมท่ี ๑ คําทําเรื่อง โดยใหนักเรียนแตละกลุมสุมรับบัตรคํา
กลุมละ ๑๐ คํา แลวนําไปแตงเร่ืองราวเปนรอยแกว โดยตองปรากฏคําทั้ง ๑๐ คํา
อยใู นเร่ืองนั้น ภายในระยะเวลา ๒๐ นาที หลงั จากแตง เสร็จใหแ ตละกลมุ ออกมานําเสนอ
ผลงานของตนเอง ครเู ปน ผูประเมนิ ผลงานของแตละกลุม โดยมีคะแนนเตม็ ๑๐ คะแนน
กจิ กรรมท่ี ๒ บอกกลาวเลาตอ โดยใหห ัวหนา ของกลุม ที่ชนะในกจิ กรรม
ท่ี ๑ ไดอ า นทกุ ขอ ความแลว เลอื กขอความใหก ับหวั หนา ของกลุม อน่ื หลงั จากนั้นใหส มาชกิ
ทุกคน ทุกกลุม ตอแถวตอนลึกเรียงกันไป แลวใหหัวหนาของแตละกลุมเปนผูเร่ิมตนบอก
12 หนังสือคูมือจดั กจิ กรรม
การใชหนังสอื เรยี น กลุมสาระการเรียนรภู าษาไทย
ตามหลักสตู รแกนกลางการศึกษาข้ันพ้ืนฐาน พทุ ธศกั ราช ๒๕๕๑ ของกระทรวงศึกษาธิการ
0124.indd p12 15/11/2559 10:18:25
ชั้นมัธยมศึกษาปีที่ ๒
ขอความ เมื่อบอกขอความจนถึงคนสุดทายของแตละกลุม ใหคนสุดทายออกมาดานหนา
เพ่ือบอกสิ่งท่ีตนเองไดรับสารมา กลุมใดที่บอกไดถูกตองหรือใกลเคียงท่ีสุดจะเปนผูชนะ
ไดค ะแนน ๑๐ คะแนน
กิจกรรมท่ี ๓ สรา งสรรคว รรณรูป โดยครูอธบิ ายความหมายและยกตวั อยา ง
วรรณรูปใหนักเรียนทราบ แลวใหแตละกลุมสรางวรรณรูปของกลุมตนเอง พรอมออกมา
นําเสนอโดยมีครเู ปน ผปู ระเมินผลงานของแตละกลุม มคี ะแนนเตม็ ๑๐ คะแนน
กิจกรรมที่ ๔ สิบคําถาม ตามหาเดอะเฟส โดยครูประกาศคะแนนจาก
กิจกรรมท้ัง ๓ กิจกรรมท่ีผานมาแลว วากลุมใดมีคะแนนสูงที่สุด แลวใหกลุมท่ีมีคะแนน
สูงที่สุดเปนผูจัดลําดับการถามของแตละกลุม โดยครูมีคําเฉลยที่อาจเปนชื่อวรรณคดี
ชื่อวรรณกรรมที่ไดรับยกยอง หรือชื่อตัวละคร ใหนักเรียนแตละกลุมถามคําถามเพียง
กลุมละ ๑๐ คําถาม โดยครูมีหนาท่ีตอบคําถามวา “ใช หรือ ไมใช” เทานั้น แตละกลุม
สามารถถามได ๑ คําถามในแตละรอบ หากตองการตอบตองรอใหถึงรอบของตนเอง
หากตอบผิดแตล ะครัง้ จะถูกหักสทิ ธก์ิ ารถาม ๑ คร้งั กลุมใดที่ตอบไดถกู ตอ งจะไดค ะแนน
๑๐ คะแนน
๔.๔ เมื่อทํากิจกรรมยอยครบทั้ง ๔ กิจกรรม ครูจะนําคะแนนในแตละรอบ
มารวมกัน กลุมทไ่ี ดคะแนนสงู สดุ จะไดเปน “The Face Thai”
๕. สื่อการเรยี นรู
๕.๑ บตั รคาํ
๕.๒ บตั รขอ ความ
๕.๓ ตัวอยางวรรณรปู
๕.๔ คําเฉลยในกจิ กรรมสบิ คาํ ถาม ตามหาเดอะเฟส
หนงั สือคูม ือจดั กิจกรรม 13
การใชห นงั สือเรยี น กลมุ สาระการเรยี นรูภาษาไทย
ตามหลักสูตรแกนกลางการศกึ ษาขั้นพืน้ ฐาน พุทธศักราช ๒๕๕๑ ของกระทรวงศกึ ษาธิการ
0124.indd p13 15/11/2559 10:18:25
ชั้นมัธยมศึกษาปีที่ ๒
๖. การวดั และประเมินผล
๖.๑ การสงั เกตในประเด็นตอ ไปน้ี
๑) พฤติกรรมของนักเรยี นขณะปฏบิ ตั ิกจิ กรรม
๒) ความสาํ เรจ็ ของกิจกรรม “เผชิญหนา ภาษาไทย (The Face Thai)”
๖.๒ แบบสอบถามความพึงพอใจของนักเรียนตอการปฏิบัติกิจกรรม
“เผชิญหนา ภาษาไทย (The Face Thai)”
นอยทส่ี ดุ นอย ปานกลาง มาก มากท่สี ุด
๗. ขอเสนอแนะ/ขอสังเกต
กจิ กรรมน้ี เพอื่ สง เสรมิ ความรคู วามเขา ใจการใชภ าษาเพอื่ การสอ่ื สาร ฝก ทกั ษะ
ดา นการทาํ งาน สรา งเสรมิ สมรรถนะและการเรยี นรู พัฒนาความสามารถดานการสอ่ื สาร
14 หนังสือคมู ือจัดกิจกรรม
การใชหนังสอื เรยี น กลุม สาระการเรียนรภู าษาไทย
ตามหลกั สตู รแกนกลางการศึกษาขนั้ พ้นื ฐาน พุทธศักราช ๒๕๕๑ ของกระทรวงศึกษาธิการ
0124.indd p14 15/11/2559 10:18:25
ชั้นมัธยมศึกษาปีที่ ๒
หมวดท่ี ๒ สรางเสริมสมรรถนะและการเรยี นรู
กลุมกิจกรรมที่ ๔ พฒั นาความสามารถดานการส่อื สาร
กิจกรรมท่ี ๒
๑. ชอ่ื กจิ กรรม สนกุ กับคาํ ราชาศพั ท
๒. เวลาที่ใช ๖ ชว่ั โมง
๓. วตั ถุประสงค
เพอื่ พฒั นาทกั ษะความรูเ ร่อื งคาํ ราชาศัพท
๔. กจิ กรรมการเรยี นรู
๔.๑ ครูและนักเรียนรวมสนทนาเกี่ยวกับความรูพื้นฐานเร่ืองคําราชาศัพท
เก่ียวกับพระมหากษัตรยิ
๔.๒ นกั เรยี นทาํ แบบทดสอบกอ นเรยี นเรอ่ื งคาํ ราชาศพั ทเ กย่ี วกบั พระมหากษตั รยิ
๔.๓ นักเรยี นศกึ ษาเรือ่ งคาํ ราชาศัพทเกี่ยวกับพระมหากษตั ริย จากโปรแกรม
PowerPoint
๔.๔ นักเรียนเลาเรื่องพระราชกรณียกิจของพระบาทสมเด็จพระเจาอยูหัว
โดยเลอื กใชคาํ ราชาศพั ทใหเ หมาะสม
๔.๕ นักเรียนทําแบบฝกหัดและแบบทดสอบหลังเรียนเร่ืองคําราชาศัพท
เกยี่ วกับพระมหากษตั รยิ
๔.๖ ครูสรุปเร่อื งคาํ ราชาศัพท เรื่องราชาศพั ทเ กี่ยวกับพระมหากษัตริย แลวสรุป
สาระสําคญั
หนงั สอื คมู อื จัดกจิ กรรม 15
การใชห นงั สือเรยี น กลมุ สาระการเรยี นรภู าษาไทย
ตามหลกั สูตรแกนกลางการศึกษาข้ันพ้ืนฐาน พุทธศกั ราช ๒๕๕๑ ของกระทรวงศกึ ษาธิการ
0124.indd p15 15/11/2559 10:18:26
ชั้นมัธยมศึกษาปีที่ ๒
๕. ส่อื การเรยี นรู
๕.๑ โปรแกรม PowerPoint เรื่องคําราชาศัพทเ ก่ียวกบั พระมหากษัตรยิ
๕.๒ แบบฝก หัดเรือ่ งคาํ ราชาศพั ทเ กีย่ วกบั พระมหากษตั รยิ
๕.๓ แบบทดสอบกอนเรียนและหลังเรียน
๖. การวดั และประเมนิ ผล
๖.๑ สังเกตพฤติกรรมนกั เรยี นในเรอ่ื งตอไปนี้
๑) สังเกตพฤตกิ รรมการทํางานรวมกันของนกั เรียน
๒) สงั เกตผลงานความสาํ เร็จ
๖.๒ แบบสอบถามความพงึ พอใจตอการปฏิบัติกิจกรรมของนักเรยี น
นอยท่สี ุด นอย ปานกลาง มาก มากทสี่ ดุ
๗. ขอเสนอแนะ/ขอ สังเกต
กิจกรรมน้ี สงเสริมความรูความเขาใจเก่ียวกับคําราชาศัพท ฝกทักษะวิธี
ในการเลาเรื่อง สรางเสริมสมรรถนะและการเรียนรู พัฒนาความสามารถดานการสื่อสาร
ความรูเร่ือง คําราชาศัพท ตอบสนองความสนใจของนักเรียน และมีผลงานท่ีไดจาก
การลงมอื ปฏิบตั ิจริง
16 หนังสอื คูมือจดั กิจกรรม
การใชห นงั สือเรียน กลมุ สาระการเรยี นรภู าษาไทย
ตามหลกั สูตรแกนกลางการศกึ ษาขน้ั พน้ื ฐาน พุทธศักราช ๒๕๕๑ ของกระทรวงศึกษาธกิ าร
0124.indd p16 15/11/2559 10:18:26
ชั้นมัธยมศึกษาปีที่ ๒
หมวดที่ ๒ สรางเสรมิ สมรรถนะและการเรียนรู
กลมุ กิจกรรมที่ ๔ พัฒนาความสามารถดา นการส่อื สาร
กิจกรรมท่ี ๓
๑. ชื่อกิจกรรม สรางสรรคคาํ ประพนั ธ
๒. เวลาทีใ่ ช ๖ ชัว่ โมง
๓. วัตถปุ ระสงค
๓.๑ เพอ่ื ฝก นกั เรียนใหสามารถแตง คําประพันธไดด วยตนเอง
๓.๒ เพือ่ ใหผ เู รียนรูจกั ลักษณะบงั คับของกาพยยานี ๑๑
๔. กจิ กรรมการเรยี นรู
๔.๑ ครูนําสนทนาเก่ียวกับคุณคาของการแตงบทประพันธ วามีประโยชน
อยา งไร
๔.๒ นักเรียนดูแผนผังศึกษาฉันทลักษณของกาพยยานี ๑๑ ครูใหนักเรียน
ชว ยกนั สรปุ พรอ มยกตวั อยา งใหน กั เรยี นศกึ ษารปู แบบและทดลองแตง พรอ มกนั บนกระดาน
๔.๓ ครเู ตรยี มภาพมาใหน กั เรียน จํานวน ๓ ภาพ
๔.๔ นกั เรยี นรว มกนั สนทนาถงึ สาระทปี่ รากฏในภาพโดยสรปุ เลา เรอื่ งจากภาพ
และคดิ วิเคราะห วจิ ารณ ประเมินคา อยา งละเอยี ด
๔.๕ นกั เรยี นเลือกบรรยายภาพ ๑ ภาพ จาก ๓ ภาพ โดยการแตง กาพยยานี ๑๑
๔.๖ นกั เรยี นนาํ เสนอผลงานโดยอา นคาํ ประพนั ธท แ่ี ตง ใหเ พอ่ื นฟง หนา ชน้ั เรยี น
๔.๗ นกั เรยี นอภิปรายองคค วามรูท ีไ่ ดร บั จากการศกึ ษากาพยย านี ๑๑
หนงั สือคูมือจัดกิจกรรม 17
การใชห นงั สือเรียน กลมุ สาระการเรียนรภู าษาไทย
ตามหลักสตู รแกนกลางการศึกษาขนั้ พืน้ ฐาน พทุ ธศักราช ๒๕๕๑ ของกระทรวงศึกษาธิการ
0124.indd p17 15/11/2559 10:18:26
ชั้นมัธยมศึกษาปีที่ ๒
๕. สอื่ การเรยี นรู
แผนผงั ลกั ษณะบงั คับของกาพยยานี ๑๑
๖. การวัดและประเมินผล
๖.๑ สงั เกตพฤตกิ รรมนกั เรียนในเรอื่ งตอไปนี้
๑) สังเกตพฤติกรรมการทาํ งานรวมกันของนกั เรียน
๒) สงั เกตผลงานความสาํ เรจ็
๖.๒ แบบสอบถามความพึงพอใจตอการเขารวมกิจกรรมของนักเรยี น
นอยทส่ี ุด นอย ปานกลาง มาก มากทีส่ ุด
๗. ขอ เสนอแนะ/ขอสงั เกต
กิจกรรมนี้ เพ่ือสงเสริมความเขาใจในการใชภาษาในการส่ือสาร ฝกฝนทักษะ
ในการแตงคําประพันธ สรางเสริมสมรรถนะและการเรียนรู พัฒนาความสามารถ
ดานการสื่อสาร ความคิดสรางสรรค ตอบสนองความสนใจของนักเรียน และมีผลงาน
ทไี่ ดจากการลงมอื ปฏบิ ัติจริง
18 หนงั สอื คมู อื จดั กจิ กรรม
การใชห นังสือเรียน กลุม สาระการเรยี นรูภาษาไทย
ตามหลกั สตู รแกนกลางการศึกษาขั้นพน้ื ฐาน พุทธศกั ราช ๒๕๕๑ ของกระทรวงศึกษาธิการ
0124.indd p18 15/11/2559 10:18:26
ชั้นมัธยมศึกษาปีที่ ๒
หมวดท่ี ๒ สรา งเสรมิ สมรรถนะและการเรียนรู
กลมุ กิจกรรมท่ี ๔ พฒั นาความสามารถดานการส่ือสาร
กจิ กรรมที่ ๔
๑. ช่ือกจิ กรรม มาตราตวั สะกด นาจดจาํ
๒. เวลาทีใ่ ช ๖ ชัว่ โมง
๓. วัตถุประสงค
๓.๑ เพื่อฝกนกั เรยี นสามารถอธบิ ายเรอ่ื งมาตราตัวสะกดได
๓.๒ เพ่ือฝกนักเรียนอาน สะกดคํา และเขียนคําท่ีมีตัวสะกดไมตรงตาม
มาตราได
๓.๓ เพ่ือใหนักเรียนมีความรวมมือในการทํางานภายในกลุม และการทํางาน
รวมกบั ผูอ ่นื
๔. กจิ กรรมการเรยี นรู
๔.๑ ใหนกั เรียนรองเพลงมาตราตัวสะกด
๔.๒ แบง นักเรยี นกลมุ ละ ๔ - ๕ คน ใหสมาชกิ ภายในกลมุ ทม่ี คี วามสามารถ
คละกัน คอื เกง ปานกลาง ออ น อยูใ นกลุมเดยี วกัน
๔.๓ แตละคนภายในกลุมรวมกันศึกษารวบรวมคําท่ีมีตัวสะกดที่ไมตรง
ตามมาตราจากหนังสอื อานอยา งไร เขียนอยางไร ในมาตราตอ ไปนี้
๑) มาตราแม กก
๒) มาตราแม กด
๓) มาตราแม กบ
๔) มาตราแม กน
หนงั สือคูมอื จดั กจิ กรรม 19
การใชห นังสือเรียน กลมุ สาระการเรียนรูภาษาไทย
ตามหลักสูตรแกนกลางการศกึ ษาขนั้ พน้ื ฐาน พุทธศักราช ๒๕๕๑ ของกระทรวงศกึ ษาธกิ าร
0124.indd p19 15/11/2559 10:18:26
ชั้นมัธยมศึกษาปีที่ ๒
๔.๔ นกั เรยี นทกุ คนภายในกลุม ทาํ ใบงาน เรอ่ื ง การเขียนตัวสะกด
๔.๕ นักเรียนแลกกันตรวจใบงานภายในกลมุ ของตนเอง หรอื ระหวางกลมุ
๔.๖ ครปู ระกาศคะแนนของกลมุ ทไ่ี ดค ะแนนสงู สดุ ใหค าํ ชมเชยและตดิ ผลงาน
ไวท ป่ี ายนเิ ทศภายในหอ งเรียน
๕. สื่อการเรียนรู
๕.๑ เพลงมาตราตวั สะกด
๕.๒ ใบความรู เรื่อง มาตราตวั สะกดท่ไี มต รงตามมาตรา
๕.๓ ใบงาน เร่อื ง การเขยี นตวั สะกดไมตรงตามมาตรา
๕.๔ หนงั สอื อา นอยางไร เขยี นอยางไร
๖. การวดั และประเมนิ ผล
๖.๑ สังเกตพฤตกิ รรมนกั เรียนในเรอ่ื งตอ ไปนี้
๑) สงั เกตพฤติกรรมการทาํ งานรว มกันของนักเรียน
๒) สังเกตผลงานความสาํ เร็จ
๖.๒ แบบสอบถามความพงึ พอใจตอ การปฏิบตั กิ ิจกรรมของนกั เรยี น
นอยทีส่ ดุ นอย ปานกลาง มาก มากที่สุด
20 หนงั สอื คูมือจัดกิจกรรม
การใชห นังสอื เรียน กลุมสาระการเรียนรูภ าษาไทย
ตามหลักสตู รแกนกลางการศกึ ษาขน้ั พื้นฐาน พุทธศกั ราช ๒๕๕๑ ของกระทรวงศึกษาธกิ าร
0124.indd p20 15/11/2559 10:18:26
ชั้นมัธยมศึกษาปีที่ ๒
๗. ขอ เสนอแนะ/ขอ สังเกต
กจิ กรรมน้ี เพอื่ สง เสรมิ ความรคู วามเขา ใจเกยี่ วกบั เรอื่ งมาตราตวั สะกด ฝก ทกั ษะ
ดานการเขยี นสะกดคาํ การออกเสยี งสะกดคํา สรางเสรมิ สมรรถนะและการเรียนรู พัฒนา
ความสามารถดานการส่ือสาร ความรูเรื่องมาตราตัวสะกด ตอบสนองความสนใจ
ของนกั เรียน และมผี ลงานทไ่ี ดจ ากการลงมือปฏิบตั ิจรงิ
หนงั สือคูมือจัดกจิ กรรม 21
การใชห นังสอื เรยี น กลมุ สาระการเรียนรภู าษาไทย
ตามหลักสตู รแกนกลางการศึกษาขั้นพ้ืนฐาน พทุ ธศกั ราช ๒๕๕๑ ของกระทรวงศึกษาธกิ าร
0124.indd p21 15/11/2559 10:18:26
ชั้นมัธยมศึกษาปีที่ ๒
หมวดที่ ๒ สรา งเสรมิ สมรรถนะและการเรียนรู
กลมุ กิจกรรมที่ ๔ พัฒนาความสามารถดานการสอื่ สาร
กิจกรรมที่ ๕
๑. ชอ่ื กจิ กรรม สภุ าษติ พาเพลนิ
๒. เวลาท่ใี ช ๖ ชวั่ โมง
๓. วัตถุประสงค
๓.๑ เพือ่ อธบิ ายการใชสํานวนไดถูกตอ งและเหมาะกับสถานการณ
๓.๒ เพ่ือประยกุ ตใ ชสาํ นวนใหเ หมาะกบั สถานการณได
๔. กิจกรรมการเรยี นรู
๔.๑ นักเรียนทบทวนความรูเรื่องสํานวน คําพังเพย และสุภาษิต ท่ีเรียน
มาเพอ่ื ทดสอบความเขา ใจ พรอ มเปด โอกาสใหน กั เรยี นซกั ถามหากมขี อ สงสยั เพอื่ ใหน กั เรยี น
มีความเขา ใจชัดเจนมากยิ่งข้นึ
๔.๒ ครูนําแผนภาพที่เก่ียวกับสํานวน คําพังเพย และสุภาษิต ใหนักเรียน
แขง ขนั กนั ตอบ จาํ นวน ๑๐ สาํ นวน
๔.๓ แบงนักเรียนออกเปนกลุม กลุมละ ๓-๔ คน จากนั้นใหแตละกลุม
คดิ ทา ทางเพอ่ื บอกใบส าํ นวน แลว ใหเ พอื่ น ๆ ยกสาํ นวน คาํ พงั เพย หรอื สภุ าษติ ทส่ี อดคลอ ง
กับทาทางใหถูกตอ ง
๔.๔ ใหนักเรียนแตละกลุมออกมาแสดงบทบาทสมมติท่ีหนาชั้นเรียน แลวให
นักเรียนกลุมอ่ืน ๆ ทายวาทาทางหรือบทบาทสมมติที่เพื่อนแสดงนั้นตรงกับสํานวนใด
โดยครูและนักเรียนชวยกันตรวจสอบความถูกตอง หากตอบผิดใหนักเรียนชวยกันแกไข
ใหถ ูกตอง
22 หนังสือคมู ือจดั กิจกรรม
การใชหนังสอื เรียน กลมุ สาระการเรียนรภู าษาไทย
ตามหลักสตู รแกนกลางการศึกษาขั้นพ้นื ฐาน พทุ ธศักราช ๒๕๕๑ ของกระทรวงศึกษาธิการ
0124.indd p22 15/11/2559 10:18:28
ชั้นมัธยมศึกษาปีที่ ๒
๔.๕ ถา นักเรียนกลมุ ใดตอบผดิ ใหแ สดงทาทางตามแผนภาพทต่ี อบผิดนน้ั
๕. สือ่ การเรยี นรู
ภาพสาํ นวน สภุ าษิต และคาํ พังเพย จาํ นวน ๑๐ ภาพ
๖. การวดั และประเมินผล
๖.๑ สังเกตพฤติกรรมนักเรยี นในเรื่องตอ ไปนี้
๑) สงั เกตพฤตกิ รรมการทํางานรวมกันของนกั เรียน
๒) สังเกตผลงานความสาํ เรจ็
๖.๒ แบบสอบถามความพึงพอใจตอ การปฏิบัตกิ ิจกรรมของนักเรียน
นอ ยทสี่ ุด นอย ปานกลาง มาก มากท่สี ดุ
๗. ขอ เสนอแนะ/ขอ สังเกต
กิจกรรมน้ี เพ่ือสรางความรูความเขาใจเกี่ยวกับสํานวนสุภาษิต ฝกทักษะ
การแสดงออกในดา นการสอื่ สาร สรางเสรมิ สมรรถนะและการเรยี นรู พัฒนาความสามารถ
ดานการสื่อสาร ความคิดสรางสรรค ตอบสนองความสนใจของนักเรียน และมีผลงาน
ท่ไี ดจ ากการลงมือปฏบิ ัติจรงิ
หนงั สอื คูมอื จดั กิจกรรม 23
การใชห นังสอื เรียน กลมุ สาระการเรียนรูภ าษาไทย
ตามหลกั สูตรแกนกลางการศึกษาขน้ั พ้ืนฐาน พุทธศักราช ๒๕๕๑ ของกระทรวงศึกษาธิการ
0124.indd p23 15/11/2559 10:18:28
ชั้นมัธยมศึกษาปีที่ ๒
หมวดที่ ๒ สรางเสรมิ สมรรถนะและการเรียนรู
กลมุ กิจกรรมที่ ๔ พฒั นาความสามารถดานการส่อื สาร
กจิ กรรมท่ี ๖
๑. ชอ่ื กิจกรรม อานขา วเลาเรื่อง
๒. เวลาที่ใช ๑ ชั่วโมง
๓. วตั ถุประสงค
๓.๑ เพ่ือฝก นิสยั รักการอาน
๓.๒ เพือ่ ฝกทักษะการสอ่ื สาร การพดู ตอ หนาทีป่ ระชมุ
๓.๓ นักเรียนสามารถนําขอ คิดจากการอา นมาประยุกตใ ชใ นชวี ิตประจาํ วนั
๔. กิจกรรมการเรยี นรู
๔.๑ นกั เรียนดูการรายงานขาวจากโทรทศั น เชน เรอื่ งเลาเชานี้
๔.๒ แบงนักเรียนออกเปนกลุม กลุมละ ๔ - ๕ คน อานขาวแลวออกมา
รายงานขา ว
๔.๓ ครแู ละนกั เรียนรว มกนั วิจารณก ารรายงานขา วของแตละกลุม
๔.๔ นักเรียนแตละกลุมรายงานขาวผานกิจกรรมเสียงตามสายของโรงเรียน
ในชว งเชา กอ นกจิ กรรมหนา เสาธง ชวงพกั เทย่ี ง และชว งเย็นกอนเลิกเรียนทกุ วนั
24 หนงั สอื คูมือจดั กิจกรรม
การใชหนังสือเรยี น กลมุ สาระการเรยี นรูภาษาไทย
ตามหลักสูตรแกนกลางการศึกษาข้นั พืน้ ฐาน พุทธศกั ราช ๒๕๕๑ ของกระทรวงศึกษาธกิ าร
0124.indd p24 15/11/2559 10:18:28
ชั้นมัธยมศึกษาปีที่ ๒
๕. สือ่ การเรียนรู
๕.๑ หนังสอื พมิ พร ายวนั
๕.๒ หองสมดุ
๕.๓ อินเทอรเนต็
๖. การวัดและประเมนิ ผล
๖.๑ สงั เกตพฤตกิ รรมนกั เรยี นในเร่อื งตอ ไปนี้
๑) สงั เกตพฤตกิ รรมการทาํ งานรว มกันของนกั เรียน
๒) สงั เกตผลงานความสาํ เร็จ
๖.๒ แบบสอบถามความพึงพอใจตอการปฏบิ ตั ิกิจกรรมของนกั เรียน
นอ ยท่ีสุด นอ ย ปานกลาง มาก มากท่ีสุด
๗. ขอ เสนอแนะ/ขอสังเกต
กิจกรรมนี้ เพ่ือสงเสริมความรูความเขาใจเก่ียวกับภาษาดานการสื่อสาร
สรางลักษณะนิสัยรักการอาน ฝกทักษะการกลาแสดงออก สรางเสริมสมรรถนะและ
การเรียนรู พัฒนาความสามารถดานการสื่อสาร ตอบสนองความสนใจของนักเรียน
และสรา งเสริมทกั ษะการทาํ งาน การไดลงมอื ปฏบิ ตั จิ รงิ
หนงั สอื คูมอื จัดกจิ กรรม 25
การใชห นงั สอื เรียน กลุมสาระการเรียนรภู าษาไทย
ตามหลักสูตรแกนกลางการศึกษาขั้นพื้นฐาน พุทธศักราช ๒๕๕๑ ของกระทรวงศกึ ษาธิการ
0124.indd p25 15/11/2559 10:18:29
ชั้นมัธยมศึกษาปีที่ ๒
หมวดท่ี ๒ สรา งเสริมสมรรถนะและการเรยี นรู
กลมุ กจิ กรรมท่ี ๔ พัฒนาความสามารถดา นการสื่อสาร
กจิ กรรมท่ี ๗
๑. ชือ่ กจิ กรรม ภาษาอาเซยี น เรยี นรสู นุก
๒. เวลาที่ใช ๖ ชว่ั โมง
๓. วตั ถปุ ระสงค
๓.๑ เพ่ือใหนักเรียนสามารถอธิบายความหมายและประเภทของการยืมคํา
ภาษาตา งประเทศในภาษาไทย
๓.๒ เพื่อใหนักเรียนสามารถอธิบายสาเหตุที่ภาษาตางประเทศเขามาปะปน
ในภาษาไทยได
๓.๓ เพ่ือใหนักเรียนสามารถเลือกใชคําภาษาตางประเทศในภาษาไทยได
อยางเหมาะสม
๓.๔ เพอื่ ใหเ หน็ คุณคาของการเลือกใชคาํ ภาษาตา งประเทศ
๔. กิจกรรมการเรยี นรู
๔.๑ ครชู ้แี จงจุดประสงคของการเรยี นคาํ ภาษาตางประเทศในภาษาไทย
๔.๒ ครเู รมิ่ นาํ เขา สบู ทเรยี น ทบทวนเนอ้ื หาเดมิ และความรพู นื้ ฐานทเี่ กยี่ วขอ ง
กบั คําภาษาตา งประเทศในภาษาไทย วานกั เรียนมีความรมู ากนอยเพยี งใด
๔.๓ นักเรียนศึกษาใบความรู เร่ือง ภาษาตางประเทศท่ีนํามาใชในภาษาไทย
และครูสมุ ตวั แทนนักเรียนใหย กตวั อยางคาํ ภาษาตา งประเทศในภาษาไทย
26 หนงั สอื คูม อื จัดกจิ กรรม
การใชหนงั สอื เรียน กลุม สาระการเรยี นรภู าษาไทย
ตามหลักสตู รแกนกลางการศึกษาข้ันพนื้ ฐาน พุทธศักราช ๒๕๕๑ ของกระทรวงศกึ ษาธิการ
0124.indd p26 15/11/2559 10:18:29
ชั้นมัธยมศึกษาปีที่ ๒
๔.๔ นกั เรยี นสรปุ สาระสาํ คญั ของคาํ ภาษาตา งประเทศทนี่ าํ มาใชใ นภาษาไทย
๔.๕ นกั เรยี นทาํ แบบฝกหัดท่ี ๑ เรอื่ ง ความหมายและประเภทของการยมื คํา
ภาษาตางประเทศในภาษาไทย
๔.๖ นกั เรยี นทําแบบฝก หดั ท่ี ๒ เรอ่ื ง สาเหตุทภ่ี าษาตางประเทศเขามาปะปน
ในภาษาไทย
๔.๗ นกั เรยี นทาํ แบบฝกหัดที่ ๓ เรือ่ ง คํายมื จากภาษาจนี
๔.๘ นักเรียนทําแบบฝก หัดท่ี ๔ เรอื่ ง คํายมื จากภาษาบาลี
๔.๙ นักเรยี นทาํ แบบฝกหดั ที่ ๕ เรอ่ื ง คํายมื จากภาษาสันสกฤต
๔.๑๐ นักเรียนทําแบบฝก หดั ท่ี ๖ เรอ่ื ง คํายืมจากภาษาอังกฤษ
๔.๑๑ นักเรยี นทาํ แบบฝกหัดท่ี ๗ เร่อื ง คาํ ยืมจากภาษาเขมร
๔.๑๒ ครูทบทวนเรอื่ งคําภาษาตางประเทศในภาษาไทย
๔.๑๓ ครสู รุปเรื่องคําภาษาตา งประเทศในภาษาไทย
๔.๑๔ ครูใหนกั เรยี นทาํ แบบทดสอบหลังเรยี น
๔.๑๕ ครูประเมินนักเรียนวามีความรูความเขาใจเกี่ยวกับคําภาษาตางประเทศ
ในภาษาไทยในระดับใด
๕. สอ่ื การเรยี นรู
๕.๑ สอ่ื PowerPoint เรอื่ งคําภาษาตางประเทศในภาษาไทย
๕.๒ ใบความรู เร่ือง คาํ ภาษาตา งประเทศในภาษาไทย
๕.๓ แบบฝก หัด
๕.๔ แบบทดสอบหลงั เรียน
หนังสอื คมู อื จดั กจิ กรรม 27
การใชหนงั สือเรียน กลมุ สาระการเรยี นรูภ าษาไทย
ตามหลกั สตู รแกนกลางการศกึ ษาข้ันพ้นื ฐาน พทุ ธศักราช ๒๕๕๑ ของกระทรวงศกึ ษาธกิ าร
0124.indd p27 15/11/2559 10:18:29
ชั้นมัธยมศึกษาปีที่ ๒
๖. การวดั และประเมนิ ผล
๖.๑ สงั เกตพฤติกรรมนักเรยี นในเรอื่ งตอ ไปนี้
๑) สงั เกตพฤติกรรมการทํางานรว มกนั ของนักเรยี น
๒) สงั เกตผลงานความสาํ เร็จ
๖.๒ แบบสอบถามความพึงพอใจตอการปฏิบตั ิกิจกรรมของนกั เรียน
นอ ยทีส่ ุด นอย ปานกลาง มาก มากท่ีสดุ
๗. ขอเสนอแนะ/ขอสงั เกต
กิจกรรมนี้ เพ่ือสรางความรูความเขาใจเกี่ยวกับคําภาษาตางประเทศ มีทักษะ
ในการเลือกสรรคํามาใชไดอยางถูกตองเห็นคุณคาของการยืมคําภาษาตางประเทศมาใช
สรางเสริมสมรรถนะและการเรียนรู พัฒนาความสามารถดานการสื่อสาร ตอบสนอง
ความสนใจของนักเรียน และมผี ลงานทีไ่ ดจากการลงมือปฏบิ ัตจิ รงิ
28 หนังสอื คูมือจดั กิจกรรม
การใชห นังสอื เรยี น กลมุ สาระการเรยี นรภู าษาไทย
ตามหลกั สูตรแกนกลางการศึกษาข้ันพื้นฐาน พทุ ธศักราช ๒๕๕๑ ของกระทรวงศกึ ษาธิการ
0124.indd p28 15/11/2559 10:18:29
ชั้นมัธยมศึกษาปีที่ ๒
หมวดท่ี ๒ สรางเสรมิ สมรรถนะและการเรยี นรู
กลุมกิจกรรมท่ี ๔ พฒั นาความสามารถดา นการส่อื สาร
กจิ กรรมที่ ๘
๑. ชอ่ื กิจกรรม ทําดวยใจ ใหด วยรัก
๒. เวลาทีใ่ ช ๒ ชั่วโมง
๓. วตั ถปุ ระสงค
เพ่อื พัฒนาความสามารถดานการสอื่ สารของนกั เรยี น
๔. กจิ กรรมการเรยี นรู
ชั่วโมงที่ ๑
๔.๑ นกั เรยี นและครสู นทนากนั เรอื่ งการอวยพรในโอกาสตา ง ๆ และนาํ ตวั อยา ง
บตั รอวยพรใหนักเรยี นดู
๔.๒ นกั เรยี นศกึ ษาเรอ่ื งการเขยี นอวยพรในหนงั สอื เรยี นววิ ธิ ภาษา หนา ๙๗ - ๙๘
๔.๓ ครแู ละนกั เรียนรวมกนั สรุปความรเู ร่ืองการเขยี นอวยพรในโอกาสตาง ๆ
๔.๔ ครูนัดหมายการทํากิจกรรมคาบตอไป ใหนักเรียนนําบัตรอวยพรเกา ๆ
ทใี่ ชแ ลวมาคนละ ๓ ใบ
ช่วั โมงท่ี ๒
๔.๕ ครทู บทวนความรเู รอ่ื งการอวยพรในโอกาสตา ง ๆ และภาระงานทม่ี อบหมาย
ในช่ัวโมงทผี่ านมา
๔.๖ นักเรียนนําบัตรอวยพรท่ีเตรียมมา แลวออกแบบบัตรอวยพรท่ีนักเรียน
ตองการจะเขียนคําอวยพร
หนังสอื คูมือจดั กิจกรรม 29
การใชห นงั สือเรยี น กลุม สาระการเรยี นรภู าษาไทย
ตามหลกั สตู รแกนกลางการศกึ ษาขน้ั พื้นฐาน พทุ ธศกั ราช ๒๕๕๑ ของกระทรวงศึกษาธิการ
0124.indd p29 15/11/2559 10:18:29
ชั้นมัธยมศึกษาปีที่ ๒
๔.๗ นกั เรียนนาํ เสนอผลงานการเขียนคาํ อวยพรหนา ชน้ั เรียน
๔.๘ ครูชแี้ นะเพ่ิมเติม แลวนกั เรียนนาํ บตั รอวยพรตดิ ปายนิเทศหนา ชนั้ เรียน
๕. สื่อการเรียนรู
๕.๑ บตั รเชญิ ประเภทตา ง ๆ เชน บตั รเชญิ งานแตง งาน บตั รเชญิ งานบวช ฯลฯ
ทีใ่ ชแลว
๕.๒ หนังสือววิ ิธภาษา ชน้ั มัธยมศกึ ษาปท ่ี ๒ หนา ๑๔๘ - ๑๕๑
๖. การวดั และประเมินผล
๖.๑ สังเกตพฤตกิ รรมนักเรยี นในเรื่องตอไปนี้
๑) สงั เกตพฤตกิ รรมการทํางานรว มกนั ของนักเรียน
๒) สงั เกตผลงานความสําเรจ็
๖.๒ แบบสอบถามความพึงพอใจตอ การปฏบิ ัตกิ จิ กรรมของนกั เรยี น
นอยทสี่ ดุ นอ ย ปานกลาง มาก มากท่สี ุด
๗. ขอเสนอแนะ/ขอ สังเกต
กิจกรรมนี้ สงเสริมความรูความเขาใจการใชภาษาเพ่ือการสื่อสาร ฝกทักษะ
ดานการเขียน สรางเสริมสมรรถนะและการเรียนรู พัฒนาความสามารถดานการสื่อสาร
ความคิดสรางสรรค ตอบสนองความสนใจของนักเรียน และมีผลงานท่ีไดจากการลงมือ
ปฏบิ ัติจริง
30 หนงั สอื คูมือจัดกจิ กรรม
การใชห นังสอื เรียน กลุม สาระการเรียนรูภาษาไทย
ตามหลักสตู รแกนกลางการศกึ ษาข้ันพ้ืนฐาน พทุ ธศักราช ๒๕๕๑ ของกระทรวงศึกษาธกิ าร
0124.indd p30 15/11/2559 10:18:29
ชั้นมัธยมศึกษาปีที่ ๒
หมวดที่ ๒ สรางเสรมิ สมรรถนะและการเรียนรู
กลมุ กิจกรรมที่ ๔ พฒั นาความสามารถดา นการสอื่ สาร
กิจกรรมที่ ๙
๑. ชอ่ื กจิ กรรม เรยี นรสู ่อื สารดว ยการประชุม
๒. เวลาท่ีใช ๒ ชว่ั โมง
๓. วตั ถปุ ระสงค
๓.๑ เพื่อพัฒนาความสามารถดา นการส่อื สารของนกั เรียน
๓.๒ เพ่ือใหนักเรียนมีความรูความเขาใจเรื่องคําศัพทการประชุม ข้ันตอน
การประชุม
๔. กิจกรรมการเรยี นรู
ช่ัวโมงที่ ๑ กจิ กรรมเรยี นรดู วยสือ่
๔.๑ ครูใหน ักเรยี นชมวีดทิ ศั นเ รอ่ื งการประชมุ
๔.๒ แบงกลุมนักเรียน กลุมละ ๑๐ - ๑๕ คน เลือกประธาน/รองประธาน
และเลขานุการ ใหแตละกลุมศึกษาความรูเกี่ยวกับการประชุมจากหนังสือวิวิธภาษา
ชนั้ มธั ยมศกึ ษาปท่ี ๒ หนา ๑๔๘ - ๑๕๑ โดยใชเทคนิคจ๊กิ ซอว
๔.๓ ฝกปฏิบัติการประชมุ แยกสว นตามทคี่ รกู าํ หนด
๔.๔ นักเรียนสรุปองคความรูเรื่องการประชุมและมารยาทในการประชุม
โดยครูเสรมิ เตมิ เตม็ ความรทู ี่ยังไมสมบูรณ
๔.๕ ครูนัดหมายการจัดกิจกรรมชั่วโมงตอไป ใหแตละกลุมกําหนดนักเรียน
ตามบทบาทสมมติเกยี่ วกบั เร่อื งการประชมุ
หนงั สือคมู อื จัดกจิ กรรม 31
การใชหนงั สอื เรียน กลุมสาระการเรียนรภู าษาไทย
ตามหลกั สตู รแกนกลางการศกึ ษาขัน้ พื้นฐาน พุทธศักราช ๒๕๕๑ ของกระทรวงศกึ ษาธิการ
0124.indd p31 15/11/2559 10:18:29
ชั้นมัธยมศึกษาปีที่ ๒
ช่ัวโมงท่ี ๒ กิจกรรมแสดงบทบาทสมมติ
๔.๖ ครูและนกั เรยี นทบทวนความรูเร่ืองการประชมุ
๔.๗ ใหน กั เรยี นแตล ะกลมุ จดั การประชมุ ตามบทบาทสมมตทิ ก่ี าํ หนดไว ไดแ ก
บทบาทของประธาน บทบาทของเลขานกุ าร บทบาทของผูเ ขารวมประชุม ฯลฯ
๔.๘ ขณะที่นักเรียนจัดแสดงบทบาทสมมติเร่ืองการประชุม ครูดูแลการจัด
กิจกรรมและประเมินผลการเขารวมกิจกรรมของนักเรยี น
๔.๙ ครูและนักเรียนรวมกันวิพากยการแสดงบทบาทสมมติของนักเรียน
แตละกลุม เพื่อใชเปน ขอ มลู ใหน ักเรยี นใชใ นการปรบั ปรุงพฒั นา
๔.๑๐ นกั เรียนประเมนิ ความพึงพอใจในการจัดกิจกรรม
๕. สือ่ การเรยี นรู
๕.๑ วดี ทิ ศั นเ ร่ืองการประชมุ
๕.๒ หนงั สือวิวิธภาษา ช้นั มธั ยมศกึ ษาปที่ ๒ หนา ๑๔๘ - ๑๕๑
๖. การวดั และประเมนิ ผล
๖.๑ สังเกตพฤตกิ รรมนกั เรียนในเรือ่ งตอไปนี้
๑) สงั เกตพฤตกิ รรมการทํางานรว มกันของนักเรยี น
๒) สงั เกตผลงานความสําเร็จ
๖.๒ แบบสอบถามความพึงพอใจตอการปฏบิ ัตกิ จิ กรรมของนักเรียน
นอยทส่ี ดุ นอย ปานกลาง มาก มากท่สี ดุ
32 หนังสอื คมู ือจดั กจิ กรรม
การใชห นงั สือเรยี น กลมุ สาระการเรียนรูภาษาไทย
ตามหลักสตู รแกนกลางการศกึ ษาขั้นพ้ืนฐาน พทุ ธศักราช ๒๕๕๑ ของกระทรวงศกึ ษาธกิ าร
0124.indd p32 15/11/2559 10:18:29
ชั้นมัธยมศึกษาปีที่ ๒
๗. ขอเสนอแนะ/ขอ สังเกต
กจิ กรรมน้ี สง เสรมิ ความรูความเขาใจการใชภาษาเพอ่ื การสื่อสาร สรา งองคค วามรู
เร่ืองคําศัพทท่ีใชในการประชุม สรางเสริมสมรรถนะและการเรียนรู พัฒนาความสามารถ
ดานการส่อื สาร การพดู และตอบสนองความสนใจของนักเรียน
หนงั สือคูมอื จัดกจิ กรรม 33
การใชหนงั สือเรยี น กลมุ สาระการเรยี นรภู าษาไทย
ตามหลกั สตู รแกนกลางการศึกษาขน้ั พื้นฐาน พุทธศักราช ๒๕๕๑ ของกระทรวงศึกษาธกิ าร
0124.indd p33 15/11/2559 10:18:30
ชั้นมัธยมศึกษาปีที่ ๒
ใบกจิ กรรม เรียนรสู ือ่ สารดวยการประชุม
ช่ือกลมุ ............................................................................
ชื่อ.......................................................................เลขที่.................ชนั้ ......................
ชอ่ื .......................................................................เลขท.่ี ................ชน้ั ......................
ชอ่ื .......................................................................เลขท.่ี ................ชั้น......................
ชื่อ.......................................................................เลขท.่ี ................ชั้น......................
ชื่อ.......................................................................เลขท.ี่ ................ชนั้ ......................
ชื่อ.......................................................................เลขท.่ี ................ชั้น......................
ชื่อ.......................................................................เลขที่.................ชัน้ ......................
ชื่อ.......................................................................เลขท.ี่ ................ชน้ั ......................
ชอ่ื .......................................................................เลขที.่ ................ชั้น......................
ชอ่ื .......................................................................เลขท.่ี ................ชน้ั ......................
ชอ่ื .......................................................................เลขท.่ี ................ชน้ั ......................
ชอ่ื .......................................................................เลขที.่ ................ชน้ั ......................
ชอื่ .......................................................................เลขท.่ี ................ช้ัน......................
ชอ่ื .......................................................................เลขท่.ี ................ชั้น......................
ชอ่ื .......................................................................เลขที.่ ................ชัน้ ......................
คาํ ช้แี จง ใหนกั เรียนแสดงบทบาทสมมติเร่ืองการประชมุ
34 หนังสือคมู ือจดั กิจกรรม
การใชห นงั สือเรียน กลมุ สาระการเรยี นรูภาษาไทย
ตามหลกั สูตรแกนกลางการศึกษาขนั้ พ้ืนฐาน พทุ ธศกั ราช ๒๕๕๑ ของกระทรวงศกึ ษาธกิ าร
0124.indd p34 15/11/2559 10:18:30
ชั้นมัธยมศึกษาปีที่ ๒
แบบประเมินการปฏบิ ัติกจิ กรรม
กจิ กรรม เรยี นรูส ่ือสารดว ยการประชุม
รายการประเมิน
ท่ี ช่ือ-สกลุ รอ งรอย/ ปฏบิ ตั ิ ยอมรับ มีสว นรวม สรปุ ผล
ผลงาน ตามกฎกตกิ า ความคดิ เหน็ ในกจิ กรรม
การเขา รว ม หรอื งานกลุม
กิจกรรม ของกลุม ของผูอ น่ื
(ลงชอ่ื )..........................................................ผปู ระเมนิ
(........................................................)
เกณฑการผา น
นกั เรยี นแสดงพฤตกิ รรมอนั เปน คณุ ลกั ษณะอนั พงึ ประสงค อยา งนอ ย ๒ รายการ
หนงั สอื คูม อื จัดกจิ กรรม 35
การใชห นงั สอื เรยี น กลมุ สาระการเรยี นรูภาษาไทย
ตามหลกั สตู รแกนกลางการศึกษาขั้นพืน้ ฐาน พุทธศกั ราช ๒๕๕๑ ของกระทรวงศกึ ษาธิการ
0124.indd p35 15/11/2559 10:18:30
ชั้นมัธยมศึกษาปีที่ ๒
แบบประเมนิ ความพงึ พอใจ
กิจกรรม เรยี นรสู ่อื สารดว ยการประชุม
ชอื่ -สกลุ ผบู นั ทกึ .....................................................................ชนั้ ................เลขท.ี่ ................
วนั เดอื น ป. ........................................................................................เวลา..............................
Î ความพงึ พอใจตอ กิจกรรมที่ปฏิบัติ
......................................................................................................................................
......................................................................................................................................
......................................................................................................................................
......................................................................................................................................
......................................................................................................................................
.....................................................................................................................................
Î ความพึงพอใจตอ ความรู/ ประสบการณทีไ่ ดรบั
......................................................................................................................................
......................................................................................................................................
......................................................................................................................................
......................................................................................................................................
......................................................................................................................................
.....................................................................................................................................
36 หนงั สือคูม อื จดั กจิ กรรม
การใชหนังสอื เรียน กลมุ สาระการเรยี นรภู าษาไทย
ตามหลักสูตรแกนกลางการศกึ ษาขัน้ พ้นื ฐาน พุทธศกั ราช ๒๕๕๑ ของกระทรวงศึกษาธกิ าร
0124.indd p36 15/11/2559 10:18:30
ชั้นมัธยมศึกษาปีที่ ๒
ความพึงพอใจในภาพรวมของการปฏบิ ัตกิ จิ กรรม
นอ ยทสี่ ดุ นอย ปานกลาง มาก มากทส่ี ุด
Î ความคิดเห็นหรือขอ เสนอแนะอ่นื ๆ
......................................................................................................................................
......................................................................................................................................
......................................................................................................................................
......................................................................................................................................
......................................................................................................................................
.....................................................................................................................................
หนังสือคูม ือจัดกจิ กรรม 37
การใชหนงั สอื เรียน กลุม สาระการเรยี นรูภาษาไทย
ตามหลักสูตรแกนกลางการศึกษาข้ันพน้ื ฐาน พทุ ธศักราช ๒๕๕๑ ของกระทรวงศึกษาธกิ าร
0124.indd p37 15/11/2559 10:18:30
ชั้นมัธยมศึกษาปีที่ ๒
หมวดท่ี ๒ สรางเสรมิ สมรรถนะและการเรียนรู
กลมุ กจิ กรรมท่ี ๔ พฒั นาความสามารถดานการสอื่ สาร
กจิ กรรมท่ี ๑๐
๑. ชอ่ื กจิ กรรม นิทานแสนสนกุ
๒. เวลาทใี่ ช ๒ ช่วั โมง
๓. วัตถุประสงค
๓.๑ เพ่ือใหน กั เรียนพัฒนาความสามารถดานการสื่อสาร
๓.๒ เพื่อใหน ักเรียนไดฝก ความกลา แสดงออก และมีความคดิ สรา งสรรค
๔. กจิ กรรมการเรียนรู
๔.๑ ครเู ลา นทิ านใหน กั เรียนฟง ๑๐ นาที
๔.๒ ชแ้ี จงวตั ถปุ ระสงคใ นการจดั กจิ กรรมใหนักเรยี นทราบ
๔.๓ แบงนักเรียนออกเปนกลมุ กลุมละ ๕ - ๖ คนสง ตัวแทนออกมาจับสลาก
ประเภทของนิทาน เชน นิทานคุณธรรม นิทานสงเสริมความรักชาติ นิทานประเภท
สรางประโยชนต อ สวนรวม ฯลฯ
๔.๔ ใหนักเรียนแตละกลุมใหคนควาหรือแตงนิทานตามท่ีกลุมจับสลากได
กลมุ ละ ๑ เร่ือง เพ่อื นาํ มาเลา/แสดงใหเพอ่ื น ๆ ดู
๔.๕ ครแู ละนกั เรียนรว มกันสรุปผลการจดั กจิ กรรมรวมกนั
38 หนงั สือคูมอื จัดกจิ กรรม
การใชห นังสอื เรียน กลมุ สาระการเรยี นรภู าษาไทย
ตามหลักสูตรแกนกลางการศกึ ษาขัน้ พนื้ ฐาน พทุ ธศกั ราช ๒๕๕๑ ของกระทรวงศึกษาธกิ าร
0124.indd p38 15/11/2559 10:18:30
ชั้นมัธยมศึกษาปีที่ ๒
๕. ส่ือการเรยี นรู
๕.๑ นิทาน
๕.๒ สลาก
๕.๓ หอ งสมุด
๕.๔ อินเทอรเ นต็
๖. การวดั และประเมินผล
๖.๑ สังเกตพฤติกรรมนักเรียนในเรอ่ื งตอไปน้ี
๑) สังเกตพฤติกรรมการทํางานรว มกันของนักเรยี น
๒) สังเกตผลงานความสาํ เร็จ
๖.๒ แบบสอบถามความพงึ พอใจตอ การปฏิบตั ิกิจกรรมของนกั เรยี น
นอยที่สุด นอ ย ปานกลาง มาก มากทส่ี ุด
๗. ขอเสนอแนะ/ขอสังเกต
กิจกรรมน้ี สงเสริมความรูความเขาใจการใชภาษาเพื่อการสื่อสาร ฝกทักษะ
การกลาแสดงออกในทางสรางสรรค สรางเสริมสมรรถนะและการเรียนรู พัฒนาความสามารถ
ดา นการสือ่ สาร และตอบสนองความสนใจของนักเรยี น
หนังสอื คมู ือจัดกิจกรรม 39
การใชหนังสือเรยี น กลุมสาระการเรียนรูภาษาไทย
ตามหลกั สูตรแกนกลางการศกึ ษาขัน้ พ้นื ฐาน พุทธศกั ราช ๒๕๕๑ ของกระทรวงศึกษาธกิ าร
0124.indd p39 15/11/2559 10:18:31
ชั้นมัธยมศึกษาปีที่ ๒
หมวดท่ี ๒ สรางเสริมสมรรถนะและการเรียนรู
กลมุ กิจกรรมท่ี ๔ พฒั นาความสามารถดานการส่อื สาร
กิจกรรมท่ี ๑๑
๑. ชือ่ กิจกรรม เรียงรอ ยถอ ยคาํ
๒. เวลาท่ใี ช ๒ ช่ัวโมง
๓. วัตถุประสงค
๓.๑ เพ่อื ฝก นักเรยี นพฒั นาดานภาษาเพอ่ื การสื่อสาร
๓.๒ เพอื่ ใหน ักเรียนสามารถแตง ประโยคไดถกู ตอ ง
๔. กิจกรรมการเรยี นรู
๔.๑ ช้ีแจงวัตถปุ ระสงคในการจดั กิจกรรมใหนักเรยี นทราบ
๔.๒ แบงนักเรยี นออกเปนกลมุ กลมุ ละ ๓ - ๔ คน
๔.๓ ครเู ตรยี มบตั รคําท่เี ปน คํากรยิ า จํานวน ๑๐ คาํ (หรอื เทา กบั จํานวนกลุม
นกั เรยี น) และใหน กั เรียนเลือก กลุม ละ ๑ คํา
๔.๔ ใหน กั เรยี นคดิ ประโยคใหม ที งั้ ประธาน กรยิ า และกรรม กลมุ ละ ๑ ประโยค
และสงตัวแทนออกมาแสดงทาทางใหตรงประโยคที่กลุมไดแตงขึ้นแลวใหเพ่ือนกลุมอ่ืน
ทายวา ประโยคน้ันหมายถงึ อะไร
๔.๕ ครแู ละนกั เรยี นสรปุ ผลการจัดกจิ กรรมรว มกนั
40 หนังสือคมู ือจดั กจิ กรรม
การใชหนังสอื เรยี น กลุมสาระการเรยี นรภู าษาไทย
ตามหลักสูตรแกนกลางการศึกษาข้นั พ้นื ฐาน พุทธศกั ราช ๒๕๕๑ ของกระทรวงศกึ ษาธกิ าร
0124.indd p40 15/11/2559 10:18:31
ชั้นมัธยมศึกษาปีที่ ๒
๕. สื่อการเรยี นรู
๕.๑ บตั รคาํ
๕.๒ หองสมดุ
๖. การวดั และประเมนิ ผล
๖.๑ สงั เกตพฤติกรรมนักเรียนในเรือ่ งตอ ไปนี้
๑) สงั เกตพฤตกิ รรมการทาํ งานรวมกนั ของนักเรยี น
๒) สงั เกตผลงานความสาํ เร็จ
๖.๒ แบบสอบถามความพึงพอใจตอการปฏิบัตกิ ิจกรรมของนกั เรียน
นอยทีส่ ุด นอย ปานกลาง มาก มากท่สี ุด
๗. ขอ เสนอแนะ/ขอสงั เกต
กจิ กรรมน้ี สง เสรมิ ความรคู วามเขา ใจเกยี่ วกบั โครงสรา งของประโยค สรา งเสรมิ
สมรรถนะและการเรยี นรู พัฒนาความสามารถดานการส่อื สาร และตอบสนองความสนใจ
ของนกั เรยี น
หนงั สอื คมู อื จดั กิจกรรม 41
การใชหนังสือเรยี น กลมุ สาระการเรียนรูภาษาไทย
ตามหลักสตู รแกนกลางการศกึ ษาขน้ั พนื้ ฐาน พทุ ธศกั ราช ๒๕๕๑ ของกระทรวงศกึ ษาธิการ
0124.indd p41 15/11/2559 10:18:31
ชั้นมัธยมศึกษาปีที่ ๒
หมวดที่ ๒ สรา งเสริมสมรรถนะและการเรียนรู
กลุม กจิ กรรมที่ ๔ พฒั นาความสามารถดา นการส่อื สาร
กจิ กรรมท่ี ๑๒
๑. ชอื่ กิจกรรม แฟนพันธแุ ทเพลงไทย
๒. เวลาท่ใี ช ๒ ช่วั โมง
๓. วตั ถุประสงค
เพือ่ ใหนักเรียนสามารถเขียนเรียงความจากบทเพลงได
๔. กิจกรรมการเรยี นรู
ชั่วโมงที่ ๑
๔.๑ ครูใหน ักเรียนชมวีดิทัศน เพลงไทยเฉลิมพระเกียรติ เพลงพระราชนิพนธ
๔.๒ แบง กลุมนกั เรยี น กลมุ ละ ๔ - ๕ คน ใหแ ตละกลุมศึกษาเน้อื เพลงจาก
ใบความรวู ามคี วามหมายอยางไร
๔.๓ นกั เรยี นศกึ ษาเนอ้ื เพลงแลว นาํ มาเขยี นเปน แผนภาพโครงเรอ่ื ง หรอื แผนผงั
ความคดิ
๔.๔ นกั เรยี นสรปุ องคความรูเร่ือง จากแผนภาพโครงเรื่อง หรอื แผนผังความคดิ
ครูเสรมิ เตมิ เตม็ ความรทู ี่ยังไมสมบรู ณ
๔.๕ ครูนัดหมายการจัดกิจกรรมช่ัวโมงตอไป ใหแตละกลุมเขียนเรียงความ
จากเพลง
42 หนงั สอื คูม ือจดั กิจกรรม
การใชหนงั สือเรยี น กลุมสาระการเรยี นรูภ าษาไทย
ตามหลักสูตรแกนกลางการศึกษาข้ันพ้ืนฐาน พุทธศกั ราช ๒๕๕๑ ของกระทรวงศกึ ษาธิการ
0124.indd p42 15/11/2559 10:18:31
ชั้นมัธยมศึกษาปีที่ ๒
ชวั่ โมงที่ ๒
๔.๖ ครแู ละนักเรียนทบทวนความรเู รอื่ งการเขียนเรยี งความ
๔.๗ ใหนักเรียนแตละกลุมเขียนเรียงความบทเพลงจากแผนภาพโครงเรื่อง
และแผนผงั ความคดิ
๔.๘ ขณะที่นักเรียนแตละกลุมปฏิบัติกิจกรรม ครูดูแลเพ่ือใหความชวยเหลือ
และประเมินผลการปฏิบตั ิกจิ กรรมกลมุ ของนักเรยี น
๔.๙ นักเรียนแตละกลุมสงตัวแทนออกมาอานเรียงความใหเพื่อนฟง รวมกัน
แสดงผลงานติดไวท ่ปี ายนิเทศในหองเรียน
๔.๑๐ นักเรยี นประเมนิ ความพงึ พอใจในการจัดกิจกรรม
๕. ส่อื การเรียนรู
๕.๑ วีดทิ ัศน เพลงไทยเฉลมิ พระเกยี รติ เพลงพระราชนิพนธ
๕.๒ ใบความรู เนอ้ื เพลงไทยเฉลมิ พระเกียรติ เนอ้ื เพลงพระราชนิพนธ
๖. การวัดและประเมินผล
๖.๑ สังเกตพฤติกรรมนกั เรยี นในเรอื่ งตอไปน้ี
๑) สังเกตพฤตกิ รรมการทํางานรวมกันของนักเรยี น
๒) สังเกตผลงานความสาํ เร็จ
๖.๒ แบบสอบถามความพงึ พอใจตอการปฏิบตั ิกจิ กรรมของนกั เรยี น
นอ ยทีส่ ุด นอย ปานกลาง มาก มากทส่ี ุด
หนงั สอื คมู ือจดั กิจกรรม 43
การใชหนงั สือเรยี น กลุมสาระการเรียนรูภาษาไทย
ตามหลักสูตรแกนกลางการศึกษาข้นั พน้ื ฐาน พทุ ธศักราช ๒๕๕๑ ของกระทรวงศกึ ษาธิการ
0124.indd p43 15/11/2559 10:18:31