42 5.3 ผู้วิจัยได้ใช้สถิติพื้นฐานในการวิเคราะห์ข้อมูล ได้แก่ (ภัทรธิรา ผลงาม. 2556: ออนไลน์) 5.3.1 ค่าเฉลี่ย (Mean) ของคะแนน ค านวณจากสมการ X̅= ΣX N เมื่อ X̅ แทน ค่าเฉลี่ยของคะแนน Σ แทน ผลรวมของคะแนน N แทน จ านวนคน 5.3.2 ส่วนเบี่ยงเบนมาตรฐาน (Standard Deviation) ค านวณจากสมการ ..=√ Σ(X−X̅) 2 N เมื่อ S.D. แทน คะแนนส่วนเบี่ยงเบนมาตรฐาน X แทน คะแนน ̅แทน คะแนนเฉลี่ย N แทน จ านวนคน 5.3.3 ค่าร้อยละ (Percentage) ค านวณจากสมการ อัตราส่วนร้อยละ (%) = ΣX×100 N เมื่อ Σ แทน ผลรวมของคะแนน N แทน จ านวนคน 5.4 สถิติอ้างอิงที่ใช้ในการทดสอบสมมติฐาน ในการวิเคราะห์เปรียบเทียบค่าเฉลี่ยคะแนนผล การเรียนรู้ของนักเรียนที่เรียนด้วยชุดกิจกรรมการเรียนรู้ กับเกณฑ์มาตรฐานด้วยสถิติ t-test แบบ One – Sample ประมวลผลโดยโปรแกรมส าเร็จรูปทางสถิติ
43 บทที่ 4 ผลการวิเคราะห์ข้อมูล การวิจัยเรื่อง การพัฒนาผลสัมฤทธิ์และทักษะการวาดภาพระบายสีโดยใช้ชุดกิจกรรมการ เรียนรู้ ทัศนศิลป์และการวาดภาพระบายสี ส าหรับนักเรียนชั้นประถมศึกษาปีที่ 4 โรงเรียนเทศบาล ๕ เทศบาลนครสุราษฎร์ธานี ผู้วิจัยได้น าเสนอการวิเคราะห์ข้อมูลการวิจัยตามล าดับ ดังต่อไปนี้ ตอนที่ 1 ผลการเปรียบเทียบผลสัมฤทธิ์ทางการเรียนของนักเรียน หลังเรียนด้วยชุดกิจกรรม การเรียนรู้ ทัศนศิลป์และการวาดภาพระบายสี ส าหรับนักเรียนชั้นประถมศึกษาปีที ่ 4 โรงเรียน เทศบาล ๕ เทศบาลนครสุราษฎร์ธานี กับเกณฑ์ที่ก าหนด (ร้อยละ 65) ตอนที่ 2 ผลการเปรียบเทียบทักษะการวาดภาพระบายสีของนักเรียน หลังเรียนโดยใช้ชุด กิจกรรมการเรียนรู้ ทัศนศิลป์และการวาดภาพระบายสี ส าหรับนักเรียนชั้นประถมศึกษาปีที ่ 4 โรงเรียนเทศบาล ๕ เทศบาลนครสุราษฎร์ธานี กับเกณฑ์ที่ก าหนด (ร้อยละ 65) ตอนที่ 3 ผลการศึกษาความพึงพอใจที่มีต่อชุดกิจกรรมการเรียนรู้ ทัศนศิลป์และการวาดภาพ ระบายสี ส าหรับนักเรียนชั้นประถมศึกษาปีที่ 4 โรงเรียนเทศบาล ๕ เทศบาลนครสุราษฎร์ธานี ตอนที่ 4 ผลการประเมินคุณภาพชุดกิจกรรมการเรียนรู้ ทัศนศิลป์และการวาดภาพระบายสี ส าหรับนักเรียนชั้นประถมศึกษาปีที่ 4 โรงเรียนเทศบาล ๕ เทศบาลนครสุราษฎร์ธานี ผลการวิเคราะห์ข้อมูล ตอนที่ 1 ผลการเปรียบเทียบผลสัมฤทธิ์ทางการเรียนรู้ของนักเรียน หลังเรียนด้วยชุดกิจกรรมการ เรียนรู้ ทัศนศิลป์และการวาดภาพระบายสี ส าหรับนักเรียนชั้นประถมศึกษาปีที่ 4 โรงเรียน เทศบาล ๕ เทศบาลนครสุราษฎร์ธานี ตารางที่ 1 ผลการวิเคราะห์เปรียบเทียบผลสัมฤทธิ์ทางการเรียนรู้ของนักเรียน ก่อนเรียนและ หลังเรียนด้วยชุดกิจกรรมการเรียนรู้ทัศนศิลป์และการวาดภาพระบายสี ส าหรับนักเรียนชั้น ประถมศึกษาปีที่ 4 โรงเรียนเทศบาล ๕ เทศบาลนครสุราษฎร์ธานี คะแนนแบบทดสอบ N ̅ S.D. t sig ก่อนเรียน 43 13.26 4.77 -8.894 .000** หลังเรียน 43 16.30 2.61 ** sig ≤ .01
44 จากตารางที่ 1 พบว่า คะแนนจากแบบทดสอบก่อนเรียนของกลุ่มตัวอย่างมีคะแนนเฉลี่ย ̅ = 13.26มีส่วนเบี่ยงเบนมาตรฐาน 4.77 และคะแนนจากแบบทดสอบหลังเรียนของกลุ่มตัวอย ่างมี คะแนนเฉลี่ยเฉลี่ย ̅= 16.30 คะแนน ซึ่งมากกว่าคะแนนจากแบบทดสอบก่อนเรียน และมีส่วน เบี ่ยงเบนมาตรฐาน 2.61 แสดงว ่าผลสัมฤทธิ์ทางเรียนรู้ หลังเรียนโดยใช้ชุดกิจกรรมการเรียนรู้ ทัศนศิลป์และการวาดภาพระบายสี สูงกว่าก่อนเรียนอย่างมีนัยส าคัญทางสถิติที่ระดับ .01 ผลการทดสอบสมมติฐานด้วยค่าสถิติ t-test จากกการวัดผลสัมฤทธิ์การเรียนรู้ของกลุ่มตัวอย่าง ผู้วิจัยได้น าคะแนนแบบทดสอบหลังเรียน มาทดสอบสมมติฐานด้วยค ่าสถิติแบบ One-Sample t-test เพื ่อเปรียบเทียบค ่าเฉลี ่ยคะแนน ผลสัมฤทธิ์ทางการเรียนรู้ของนักเรียนที่เรียนด้วยชุดกิจกรรมการเรียนรู้ทัศนศิลป์และการวาดภาพ ระบายสี ส าหรับนักเรียนชั้นประถมศึกษาปีที่ 4 กับเกณฑ์มาตรฐาน ที่ก าหนดไม่น้อยกว่าร้อยละ 65 ได้ผลการวิเคราะห์ดังตารางที่ 2 ตารางที่ 2 ค่าเฉลี่ย ส่วนเบี่ยงเบนมาตรฐาน ค่าสถิติทดสอบที และระดับนับส าคัญทางสถิติ ของการทดสอบเปรียบเทียบเกณฑ์ร้อยละ 65 กับผลการเรียนรู้ของนักเรียน N ̅ S.D. t sig คะแนนแบบทดสอบหลัง เรียน 43 16.30 2.61 8.587 .000** ** sig ≤ .01 จากตารางที่ 2 พบว่าผลการเรียนรู้ของกลุ่มตัวอย่างมีคะแนนเฉลี่ยเท่ากับ 16.30 คะแนน คิด เป็นร้อยละ 81.51 และเมื ่อเปรียบเทียบระหว ่างเกณฑ์กับผลการเรียนรู้ของกลุ ่มตัวอย ่าง พบว่า ผลสัมฤทธิ์การเรียนรู้ของนักเรียนหลังเรียนด้วยชุดกิจกรรมการเรียนรู้ทัศนศิลป์และการวาดภาพ ระบายสี ส าหรับนักเรียนชั้นประถมศึกษาปีที่ 4 สูงกว่าเกณฑ์อย่างมีนัยส าคัญทางสถิติที่ระดับ .01 ซึ่ง ยอมรับสมมติฐานการวิจัยข้อที่ 1 ตอนที่ 2 ผลการเปรียบเทียบทักษะการวาดภาพระบายสีของนักเรียน หลังเรียนโดยใช้ชุดกิจกรรม การเรียนรู้ทัศนศิลป์และการวาดภาพระบายสี ส าหรับนักเรียนชั้นประถมศึกษาปีที่ 4 โรงเรียน เทศบาล ๕ เทศบาลสุราษฎร์ธานีกับเกณฑ์ที่ก าหนด (ร้อยละ 65)
45 ตารางที่ 3 ผลการวิเคราะห์เปรียบเทียบทักษะการวาดภาพระบายสีของนักเรียน หลังเรียน โดยใช้ชุดกิจกรรมการเรียนรู้ทัศนศิลป์และการวาดภาพระบายสี ส าหรับนักเรียนชั้นประถมศึกษาปีที่ 4 โรงเรียนเทศบาล ๕ เทศบาลสุราษฎร์ธานีกับเกณฑ์ที่ก าหนด (ร้อยละ 65) คะแนนผลงาน N ̅ S.D. t sig ก่อนเรียน 43 8.47 2.50 -6.067 .000** หลังเรียน 43 10.12 4.22 ** sig ≤ .01 จากตารางที่ 3 พบว่า คะแนนจากผลงานก่อนเรียนของกลุ่มตัวอย่างมีคะแนนเฉลี่ย ̅= 8.47 มีส่วนเบี่ยงเบนมาตรฐาน 2.50 และคะแนนจากผลงานหลังเรียนของกลุ่มตัวอย่างมีคะแนนเฉลี่ยเฉลี่ย ̅= 10.12 คะแนน ซึ่งมากกว่าคะแนนจากแบบทดสอบก่อนเรียน และมีส่วนเบี่ยงเบนมาตรฐาน 4.22 แสดงว่าทักษะการสร้างสรรค์หลังเรียนโดยใช้ชุดกิจกรรมการเรียนรู้ทัศนศิลป์และการวาดภาพระบาย สี สูงกว่าก่อนเรียนอย่างมีนัยส าคัญทางสถิติที่ระดับ .01 ผลการทดสอบสมมติฐานด้วยค่าสถิติ t-test จากการประเมินทักษะการสร้างสรรค์ผลงานศิลปะของกลุ ่มตัวอย ่าง ผู้วิจัยได้น าผลการ ประเมินมาทดสอบสมมติฐานด้วยค่าสถิติแบบ One-Sample t-test เพื่อเปรียบเทียบค่าเฉลี่ยคะแนน ทักษะการวาดภาพระบายสีของนักเรียนที่เรียนด้วยชุดกิจกรรมการเรียนรู้ทัศนศิลป์และการวาดภาพ ระบายสี กับเกณฑ์มาตรฐานที่ก าหนดไม่น้อยกว่าร้อยละ 65 ได้ผลการวิเคราะห์ดังตารางที่ 4 ตารางที่ 4 ค่าเฉลี่ย ส่วนเบี่ยงเบนมาตรฐาน ค่าสถิติทดสอบที และระดับนับส าคัญทางสถิติ ของการทดสอบเปรียบเทียบเกณฑ์ร้อยละ 65 กับผลการเรียนรู้ของนักเรียน N ̅ S.D. t sig ทักษะการสร้างสรรค์ 43 10.12 4.22 12.264 .001** ** sig ≤ .01 จากตารางที่ 4 พบว่าผลการประเมินทักษะการวาดภาพระบายสีของกลุ่มตัวอย่างมีคะแนน เฉลี่ยเท่ากับ 10.12 คะแนน คิดเป็นร้อยละ 84.30 และเมื่อเปรียบเทียบระหว่างเกณฑ์กับทักษะการ วาดภาพระบายสีของกลุ่มตัวอย่างพบว่า ทักษะการวาดภาพระบายสีของนักเรียนหลังเรียนด้วยชุด กิจกรรมการทัศนศิลป์และการวาดภาพระบายสีสูงกว่าเกณฑ์อย่างมีนัยส าคัญทางสถิติที่ระดับ .01 ซึ่ง ยอมรับสมมติฐานการวิจัยข้อที่ 2
46 ตอนที่ 3 ผลการศึกษาความพึงพอใจที่มีต่อชุดกิจกรรมการเรียนรู้ทัศนศิลป์และการวาดภาพ ระบายสี ส าหรับนักเรียนชั้นประถมศึกษาปีที่ 4 โรงเรียนเทศบาล ๕ เทศบาลนครสุราษฎร์ธานี ตารางที่ 5 คะแนนเฉลี่ยความพึงพอใจของนักเรียนที่มีต่อชุดกิจกรรมการเรียนรู้ทัศนศิลป์ และการวาดภาพระบายสี เพื่อพัฒนาผลสัมฤทธิ์และทักษะการวาดภาพระบายสี ส าหรับนักเรียนชั้น ประถมศึกษาปีที่ 4 โรงเรียนเทศบาล ๕ เทศบาลนครสุราษฎร์ธานี รายการประเมิน ค่าเฉลี่ ย S.D. เกฑณ์การ ประเมิน 1. ด้านครูผู้สอน 1.1 ครูชี้แจงชุดกิจกรรมการเรียนรู้ได้อย่างชัดเจน 4.40 0.62 มาก 1.2 ครูให้ค าปรึกษาและอ านวยความสะดวกแก่นักเรียนใน การเรียนรู้อย่างทั่วถึง 4.42 0.58 มาก 1.3 ครูส่งเสริมให้นักเรียนกระตือรือร้นในการเรียนรู้ 4.49 0.66 มาก 1.4 ครูสร้างบรรยากาศในห้องเรียนเหมาะสมกับการ เรียนรู้ 4.53 0.62 มากที่สุด 1.5 ครูเปิดโอกาสให้นักเรียนได้แสดงความคิดเห็นในแต่ละ กิจกรรมการเรียนรู้ 4.53 0.69 มากที่สุด 1.6 ครูใช้ข้อค าถามระหว่างการท ากิจกรรมการเรียนรู้ที่ กระตุ้นให้นักเรียนเกิดการคิด 4.51 0.69 มากที่สุด รวม 4.48 0.64 มาก 2. ด้านกิจกรรมการเรียนการสอน 2.1 กิจกรรมการเรียนรู้มีเนื้อหา ภาษารูปแบบตรงตาม ความสนใจและความต้องการของนักเรียน 4.35 0.77 มาก 2.2 กิจกรรมการเรียนรู้ส่งเสริมให้ผู้เรียนฝึกปฏิบัติติจาก ง่ายไปยาก 4.44 0.76 มาก 2.3 เวลาที่ใช้ในการท ากิจกรรมการเรียนรู้มีความ เหมาะสม 4.65 0.57 มากที่สุด 2.5 กิจกรรมการเรียนรู้ส่งเสริมให้นักเรียนมีส่วนร่วมใน การเรียนรู้และลงมือปฏิบัติติ 4.60 0.65 มากที่สุด
47 2.6 กิจกรรมการเรียนรู้กระตุ้นให้นักเรียนเกิดกระบวนการ คิด 4.37 0.68 มาก 2.7 กิจกรรมการเรียนรู้ช่วยพัฒนาผลสัมฤทธิ์และทักษะ การสร้างสรรค์ของนักเรียน 4.67 0.47 มากที่สุด รวม 4.52 0.65 มากที่สุด 3. ด้านประสบการณ์การเรียนรู้ 3.1 นักเรียนได้ลงมือปฏิบัติติจริงจากกิจกรรมการเรียนรู้ 4.79 0.41 มากที่สุด 3.2 นักเรียนได้ออกแบบและสร้างสรรค์ชิ้นงาน/ผลงาน 4.67 0.52 มากที่สุด 3.3 นักเรียนสามารถน าความรู้ที่ได้ไปประยุกต์ใช้ใน ชีวิตประจ าวัน 4.53 0.69 มากที่สุด รวม 4.67 0.54 มากที่สุด รวมคะแนนความพึงพอใจ 4.54 0.62 มากที่สุด ตารางที ่ 5 พบว ่า คะแนนเฉลี ่ยความพึงพอใจของนักเรียนที ่มีต ่อชุดกิจกรรมการเรียนรู้ ทัศนศิลป์และการวาดภาพระบายสี เพื่อพัฒนาผลสัมฤทธิ์และทักษะการการวาดภาพระบายสี ส าหรับ นักเรียนชั้นประถมศึกษาปีที่ 4 โรงเรียนเทศบาล ๕ เทศบาลนครสุราษฎร์ธานี พบว่าอยู่ในระดับมาก ที่สุด (̅= 4.54, S.D.=0.62) สูงกว่าเกณฑ์ที่ก าหนดสมมตติฐานไว้ เมื่อพิจารณาแต่ละด้านพบว่าใน ด้านกิจกรรมการเรียนการสอนอยู่ในระดับมากที่สุด (̅= 4.52, S.D.= 0.65) ด้านประสบการณ์การ เรียนรู้อยู่ในระดับมากที่สุด (̅= 4.67, S.D.= 0.54) และด้านครูผู้สอนอยู่ในระดับมาก (̅= 4.48, S.D.= 0.64) ตอนที่ 4 ผลการประเมินคุณภาพชุดกิจกรรมการเรียนรู้ทัศนศิลป์และการวาดภาพระบายสี เพื่อ พัฒนาผลสัมฤทธิ์และทักษะการวาดภาพระบายสี ส าหรับนักเรียนชั้นประถมศึกษาปีที่ 4 โรงเรียน เทศบาล ๕ เทศบาลนครสุราษฎร์ธานี ตารางที่ 6 ผลการวิเคราะห์คุณภาพชุดกิจกรรมการเรียนรู้ทัศนศิลป์และการวาดภาพระบาย สี เพื ่อพัฒนาผลสัมฤทธิ์และทักษะการวาดภาพระบายสี ส าหรับนักเรียนชั้นประถมศึกษาปีที ่ 4 โรงเรียนเทศบาล ๕ เทศบาลนครสุราษฎร์ธานี รายการ ̅ S.D. ระดับ ด้านองค์ประกอบชุดกิจกรรมการเรียนรู้ทัศนศิลป์และการวาดภาพระบายสี
48 1. ค าชี้แจงในการใช้ชุดกิจกรรมมีความชัดเจน 5 0 มากที่สุด 2. ภาษาที่ใช้ในชุดกิจกรรมมีความเหมาะสมกับระดับของนักเรียน 5 0 มากที่สุด 3. การออกแบบชุดกิจกรรม มีความน่าสนใจ 5 0 มากที่สุด รวม 5 0 มากที่สุด ด้านเนื้อหาชุดกิจกรรมการเรียนรู้ทัศนศิลป์และการวาดภาพระบายสี 4. เนื้อหามีความถูกต้องตามหลักวิชาการ 5 0 มากที่สุด 5. เนื้อหามีความเหมาะสมกับระดับประถมศึกษาปีที่ 4 5 0 มากที่สุด 6. เนื้อหามีความต่อเนื่องสัมพันธ์กัน 4.67 0.58 มากที่สุด 7. ใบงานท้ายกิจกรรมมีความสอดคล้องกับเนื้อหา 5 0 ปานกลาง 8. ใบงานมีความยากง่ายเหมาะสมกับระดับของนักเรียน 4.67 0.58 มากที่สุด รวม 4.87 0.23 มากที่สุด ด้านการจัดกิจกรรมการเรียนรู้ทัศนศิลป์และการวาดภาพระบายสี 9. กิจกรรมมีความหลากหลาย 5 0 มากที่สุด 10. กิจกรรมมีความท้าทายและน่าสนใจ 5 0 มากที่สุด 11. กิจกรรมมีความสอดคล้องกับจุดประสงค์การเรียนรู้ 5 0 มากที่สุด 12. กิจกรรมมีความยากง่าย เหมาะกับระดับประถมศึกษาปีที่ 4 4.67 0.58 มากที่สุด 13. กิจกรรมกระตุ้นนักเรียนให้เกิดความสนใจ 5 0 มากที่สุด 14. กิจกรรมส่งเสริมให้นักเรียนมีส่วนร่วมในการเรียนรู้และลงมือ ปฏิบัติ 4.67 0.58 มากที่สุด 15. การเรียงล าดับของกิจกรรมมีความเหมาะสม 5 0 มากที่สุด 16. เวลาที่ใช้ในการท ากิจกรรมมีความเหมาะสม 5 0 มากที่สุด 17. วิธีการวัดผลและประเมินผลของชุดกิจกรรมมีความเหมาะสม และสอดคล้องกับกิจกรรม 4.33 0.58 มากที่สุด รวม 4.85 0.19 มากที่สุด ด้านประโยชน์ที่ได้รับจากการเรียนด้วยชุดกิจกรรมการเรียนรู้ทัศนศิลป์และการวาดภาพระบายสี 18. กิจกรรมส ่งเสริมให้นักเรียนเกิดพฤติกรรมทางพุทธิพิสัย ทักษะพิสัย และจิตพิสัย 5 0 มากที่สุด
49 19. กิจกรรมท าให้นักเรียนได้ออกแบบและสร้างสรรค์ชิ้นงาน 5 0 มากที่สุด 20. กิจกรรมช่วยพัฒนาผลสัมฤทธิ์ทางการเรียนของนักเรียน 5 0 มากที่สุด รวม 5 0 มากที่สุด รวมผลคะแนน 4.90 0.14 มากที่สุด จากตารางที่ 6 พบว่าผลการประเมินคุณภาพของชุดกิจกรรมการเรียนรู้ทัศนศิลป์และการ วาดภาพระบายสีโดยผู้เชี่ยวชาญอยู่ในระดับมากที่สุด (̅= 4.90, S.D.= 0.14) เมื่อพิจารณาแต่ละ ด้านมีคะแนนเฉลี่ยมากที่สุดในทุก ๆ ด้าน ดังนี้ ด้านองค์ประกอบชุดกิจกรรมการเรียนรู้ทัศนศิลป์และ การวาดภาพระบายสีอยู ่ในระดับมากที ่สุด (̅= 5, S.D.= 0) ด้านเนื้อหาชุดกิจกรรมการเรียนรู้ ทัศนศิลป์และการวาดภาพระบายสี อยู่ในระดับมากที่สุด (̅= 4.87, S.D.= 0.23) ด้านการจัด กิจกรรมการเรียนรู้ทัศนศิลป์และการวาดภาพระบายสีอยู่ในระดับมากที่สุด (̅= 4.87, S.D.= 0.19) และด้านประโยชน์ที่ได้รับจากการเรียนด้วยชุดกิจกรรมการเรียนรู้ทัศนศิลป์และการวาดภาพระบายสี อยู่ในระดับมากที่สุด (̅= 5, S.D.=0)
50 บทที่ 5 สรุป อภิปรายผลและข้อเสนอแนะ จากการวิจัยการพัฒนาผลสัมฤทธิ์และทักษะการสร้างสรรค์ผลงานโดยใช้ชุดกิจกรรมการ เรียนรู้ทัศนศิลป์และการวาดภาพระบายสี ส าหรับนักเรียนชั้นประถมศึกษาปีที่ 4 โรงเรียนเทศบาล ๕ เทศบาลนครสุราษฎร์ธานี สรุปผลการวิจัย จากการการพัฒนาผลสัมฤทธิ์และทักษะการสร้างสรรค์ผลงานโดยใช้ชุดกิจกรรมการเรียนรู้ ทัศนศิลป์และการวาดภาพระบายสี ส าหรับนักเรียนชั้นประถมศึกษาปีที ่ 4 โรงเรียนเทศบาล ๕ เทศบาลนครสุราษฎร์-ธานี 1. ผลการประเมินคุณภาพชุดกิจกรรมการเรียนรู้ทัศนศิลป์และการวาดภาพระบายสี ส าหรับ นักเรียนชั้นประถมศึกษาปีที่ 4 โรงเรียนเทศบาล ๕ เทศบาลนครสุราษฎร์ธานี โดยผู้เชี่ยวชาญ มีค่า ̅= 4.90, S.D.= 0.14 แสดงว่าชุดกิจกรรมกิจกรรมการเรียนรู้ทัศนศิลป์และการวาดภาพระบายสี ส าหรับนักเรียนชั้นประถมศึกษาปีที่ 4 โรงเรียนเทศบาล ๕ เทศบาลนครสุราษฎร์ธานี มีคุณภาพอยู่ใน ระดับมากที่สุดและในทุกด้านมีคุณภาพอยู่ในระดับมากที่สุด 2. ผลสัมฤทธิ์ทางการเรียนรู้ของนักเรียน หลังเรียนโดยใช้ชุดกิจกรรมการเรียนรู้ทัศนศิลป์ และการวาดภาพระบายสี ส าหรับนักเรียนชั้นประถมศึกษาปีที่ 4 สูงกว่าก่อนเรียนและมีคะแนนเฉลี่ย เท่ากับ 16.30 คะแนน คิดเป็นร้อยละ 81.51 สูงกว่าเกณฑ์ที่ก าหนด (ร้อยละ 65) อย่างมีนัยส าคัญ ทางสถิติที่ระดับ .01 3. ทักษะการสร้างสรรค์ผลงานศิลปะ หลังเรียนโดยใช้ชุดกิจกรรมการเรียนรู้ทัศนศิลป์และ การวาดภาพระบายสี ส าหรับนักเรียนชั้นประถมศึกษาปีที่ 4 มีคะแนนเฉลี่ยเท่ากับ 10.12 คะแนน คิด เป็นร้อยละ 84.30 สูงกว่าเกณฑ์ที่ก าหนด (ร้อยละ 65) อย่างมีนัยส าคัญทางสถิติที่ระดับ .01 4. ความพึงพอของนักเรียนที่มีต่อการเรียนรู้โดยใช้ชุดกิจกรรมการเรียนรู้ทัศนศิลป์และการ วาดภาพระบายสี ส าหรับนักเรียนชั้นประถมศึกษาปีที่ 4 มีค่า ̅= 4.54, S.D.= 0.62 แสดงว่านักเรียน มีความพึงพอใจต่อการเรียนรู้โดยใช้ชุดกิจกรรมการเรียนรู้ทัศนศิลป์และการวาดภาพระบายสี ส าหรับ นักเรียนชั้นประถมศึกษาปีที่ 4 ในระดับมากที่สุด สูงกว่าเกณฑ์ที่ก าหนดไว้
51 อภิปรายผลการวิจัย 1. ผลการประเมินคุณภาพชุดกิจกรรมการเรียนรู้ทัศนศิลป์และการวาดภาพระบายสีส าหรับ นักเรียนชั้นประถมศึกษาปีที่ 4 โดยผู้เชี่ยวชาญ มีค่า̅= 4.90, S.D.= 0.14 แสดงว่าชุดกิจกรรมการ เรียนรู้ทัศนศิลป์และการวาดภาพระบายสีส าหรับนักเรียนชั้นประถมศึกษาปีที่ 4 มีคุณภาพอยู่ในระดับ มากที่สุด และเมื่อพิจารณาแต่ละด้านมีคะแนนเฉลี่ยมากที่สุดในทุก ๆ ด้าน ดังนี้ ด้านองค์ประกอบชุด กิจกรรมการเรียนรู้ทัศนศิลป์และการวาดภาพระบายสีอยู่ในระดับมากที่สุด (̅= 5, S.D.= 0) ด้าน เนื้อหาชุดกิจกรรมการเรียนรู้ทัศนศิลป์และการวาดภาพระบายสีอยู ่ในระดับมากที่สุด (̅= 4.87, S.D.= 0.23) ด้านการจัดกิจกรรมการเรียนรู้ทัศนศิลป์และการวาดภาพระบายสีอยู่ในระดับมากที่สุด (̅= 4.87, S.D.= 0.19) และด้านประโยชน์ที่ได้รับจากการเรียนด้วยชุดกิจกรรมการเรียนรู้ทัศนศิลป์ และการวาดภาพระบายสีอยู่ในระดับมากที่สุด (̅= 5, S.D.=0) ทั้งนี้อาจเนื่องมาจากชุดกิจกรรมการ เรียนรู้ทัศนศิลป์และการวาดภาพระบายสีส าหรับนักเรียนชั้นประถมศึกษาปีที่ 4 ที่ผู้วิจัยสร้างขึ้นได้ ผ่านการประเมินจากผู้เชี่ยวชาญ เพื่อหาข้อบกพร่องของชุดกิจกรรมการเรียนรู้และให้ค าแนะน าใน การน ามาใช้ปรับปรุงแก้ไขให้ชุดกิจกรรม มีความถูกต้องและมีคุณภาพดีมากยิ่งขึ้น โดยผู้วิจัยได้ปรับ รูปแบบของชุดกิจกรรมการเรียนรู้ทัศนศิลป์และการวาดภาพระบายสีให้มีความน่าสนใจ เพื่อกระตุ้น ความสนใจ มีกิจกรรมและภาษาที่ใช้มีความเหมาะสมกับระดับชั้นของนักเรียนมากยิ่งขึ้น เนื้อหามี ความถูกต้องและสอดคล้องกับเนื้อหา มีความยากง่ายที่เหมาะสมกับระดับชั้นของนักเรียน กิจกรรม สอดคล้องกับจุดประสงค์การเรียนรู้ และส่งเสริมในนักเรียนมีส่วนร่วมในการเรียนรู้และลงมือปฏิบัติ นักเรียนได้ออกแบบและสร้างสรรค์ผลงาน ซึ่งสอดคล้องกับแนวคิดงานวิจัยของ สุวธิดา ล้านสา; และ ศิริวรรณ วณิชวัฒนวรชัย (2559: 1334-1348). กล่าวว่า ชุดกิจกรรมที่มีความเหมาะสมทั้งในด้าน ลักษณะรูปเล ่ม เนื้อหาถูกต้องตามหลักวิชาการ สอดคล้องกับจุดประสงค์การเรียนรู้ และมี รายละเอียดเพียงพอชัดเจน ภาษาเข้าใจง่าย มีการให้นักเรียนได้ลงมือปฏิบัติจริงซึ่งจะช่วยพัฒนา ความสามารถในการคิดและแก้ปัญหา สามารถน าไปใช้ในชีวิตประจ าวันได้ 2. ผลสัมฤทธิ์ทางการเรียนรู้ของนักเรียนชั้นประถมศึกษาปีที่ 4 ที่เรียนโดยใช้ชุดกิจกรรมการ เรียนรู้ทัศนศิลป์และการวาดภาพระบายสี ก ่อนเรียนมีคะแนนเฉลี่ย ̅= 13.26 มีส ่วนเบี ่ยงเบน มาตรฐาน 4.77 และหลังเรียนมีคะแนนเฉลี ่ย ̅= 16.30 คะแนน และมีส่วนเบี่ยงเบนมาตรฐาน 2.61 ซึ ่งมากกว ่าก ่อนเรียนแสดงว ่าผลสัมฤทธิ์ทางเรียนรู้หลังเรียนโดยใช้ชุดกิจกรรมการเรียนรู้ ทัศนศิลป์และการวาดภาพระบายสี สูงกว่าก่อนเรียนและมีคะแนนเฉลี่ยเท่ากับ 16.30 คะแนน คิด
52 เป็นร้อยละ 81.51สูงกว ่าเกณฑ์ที ่ก าหนดไว้ร้อยละ 65 อย ่างมีนัยส าคัญทางสถิติที ่ระดับ .01 ซึ่ง สอดคล้องตามสมมติฐานที่ก าหนดไว้ ทั้งนี้อาจเป็นผลเนื่องจากสาเหตุต่าง ๆ ดังนี้ ประการแรก การเรียนรู้โดยใช้ชุดกิจกรรมการเรียนรู้ทัศนศิลป์และการวาดภาพระบายสี ส าหรับนักเรียนชั้นประถมศึกษาปีที่ 4 เป็นการเรียนรู้ที่ส่งเสริมการเรียนรู้ของนักเรียนได้ดี เนื่องจาก ผู้เรียนได้เรียนรู้จากการลงมือปฏิบัติกิจกรรมด้วยตนเอง ได้แก่ การทบทวนความรู้จากการท าใบงาน การวาดภาพระบายสีจากกิจกรรมต่างๆ สอดคล้องกับงานวิจัยของลภาวัน บัวเทศ (2557:93) กล่าว ว่าการจัดกิจกรรมการเรียนรู้ด้วยชุดกิจกรรม ช่วยให้นักเรียนเกิดความเชื่อมโยงความคิดรวบยอดและ มีกระบวนการเรียนรู้ เป็นสื ่อการสอนที ่สามารถช ่วยแก้ปัญหาความแตกต ่างระหว ่างผู้เรียนหรือ ระหว่างบุคคล และส่งเสริมให้นักเรียนได้เรียนรู้อย่างเต็มความสามารถ สอดคล้องกับงานวิจัยของ ปริศนา เชี่ยวสุทธิ,ขวัญหญิง ศรีประเสริฐภาพและแจ่มจันทร์ ศรีอรุณรัศมี (2562: 166) กล่าวว่า การ เปรียบเทียบผลสัมฤทธิ์ทางการเรียนของนักเรียนชั้นมประถมศึกษาปีที่ 3 ที่ได้รับการจัดการเรียนรู้ โดยใช้ชุดกิจกรรมการรู้ เรื่อง ทัศนศิลป์กับการวาดภาพระบายสี มีผลสัมฤทธิ์ทางการเรียนหลังจาก ได้รับการจัดการเรียนรู้ด้วยชุดกิจกรรมสูงกว่าก่อนเรียน อย่างมีนัยส าคัญทางสถิติที่ .01 ประการที่สอง การจัดกิจกรรมภายในชุดกิจกรรมการเรียนรู้ เรื่อง ทฤษฎีสี ส าหรับนักเรียน ชั้นประถมศึกษาปีที่ 4 ที่ผู้วิจัยสร้างขึ้น มีความสอดคล้องกับเนื้อหาและวัตถุประสงค์เหมาะสมกับ นักเรียน เน้นการปฏิบัติด้วยตนเอง สอดคล้องกับงานวิจัยของอุ่นเรือน ชูยิ้ม (2557: 98) กล่าวว่า ชุดกิจกรรมที่มีกิจกรรมให้นักเรียนได้ฝึกด้วยการท ากิจกรรมที่หลากหลาย ตอบสนองต่อความสนใจ และความสามารถของนักเรียน จะท าให้นักเรียนมีความสนใจ กระตือรือร้นในการเรียนและกล้า แสดงออก จากเหตุผลดังกล่าวข้างต้น เป็นการสนับสนุนสมมติฐานที่ 1 ที่ว่า ผลสัมฤทธิ์ทางการเรียนรู้ ของนักเรียนระดับชั้นประถมศึกษาปีที่ 4 โรงเรียนเทศบาล ๕ เทศบาลสุราษฎร์ธานีหลังเรียนโดยใช้ ชุดกิจกรรมการเรียนรู้ทัศนศิลป์และการวาดภาพระบายสีสูงกว่าเกณฑ์ที่ก าหนด (ร้อยละ 65) 3. ทักษะการวาดภาพระบายสีของนักเรียนชั้นประถมศึกษาปีที่ 4 ที่เรียนโดยใช้ชุดกิจกรรม การเรียนรู้ ทัศนศิลป์และการวาดภาพระบายสีก่อนเรียนคะแนนเฉลี ่ย ̅= 8.47 มีส่วนเบี่ยงเบน มาตรฐาน 2.50 และคะแนนทักษะการวาดภาพระบายสีหลังเรียนมีคะแนนเฉลี่ย̅= 10.12 คะแนน และมีส่วนเบี่ยงเบนมาตรฐาน 4.22 ซึ่งมากกว่าทักษะการสร้างสรรค์ผลงานศิลปะก่อนเรียน แสดงว่า ทักษะการสร้างสรรค์ หลังเรียนโดยใช้ชุดกิจกรรมการเรียนรู้ทัศนศิลป์และการวาดภาพระบายสี สูง กว่าก่อนเรียนและมีคะแนนเฉลี่ยเท่ากับ 10.12 คะแนน คิดเป็นร้อยละ 84.30 สูงกว่าเกณฑ์ที่ก าหนด ไว้ร้อยละ 65 อย่างมีนัยส าคัญทางสถิติที่ระดับ .01 ซึ่งสอดคล้องตามสมมติฐานที่ก าหนดไว้ทั้งนี้อาจ
53 เป็นเพราะกิจกรรมมีความน่าสนใจอีกทั้งรูปแบบของเล่มชุดกิจกรรมทีการตกแต่งด้วย ภาพกราฟิก การ์ตูน สีสันสวยงามดึงดูดความสนใจ กระตุ้นให้นักเรียนเกิดการอยากรู้อยากเรียนและลงมือปฏิบัติ สอดคล้องกับวราภรณ์ เพ็งปรางค์ (2554, หน้า 96) พบว่า นักเรียนที่เรียนโดยใช้บทเรียนเอกสารคู่มือ ชุดการเรียนรู้ มีผลสัมฤทธิ์ทางการเรียนสูงกว ่านักเรียนที ่เรียนโดยวิธีสอนแบบปกติทีใช้ครูเป็น ผู้บรรยาย อีกทั้งยังช่วยให้นักเรียนมีความรู้ความเข้าใจในสาระการเรียนรู้ได้ดีขึ้นท าให้นักเรียนมีความ มั่นใจ สามารถสร้างสรรค์และถ่ายทอดผลงานการออกแบบทางศิลปะออกมาในรูปแบบของตนเอง ซึ่ง สอดคล้องกับสอดคล้องกับ Buttignol (1998, p. 103) การระบายสีออกนอกเส้นกับการเปลี่ยนแปลง รูปแบบของประสบการณ์ความคิดสร้างสรรค์และตัวครูผู้สอน ผลการวิจัยพบว่า วิธีการสอนศิลปะของ ครูในโรงเรียนมักจะตีกรอบความคิดของนักเรียนให้อยู่เฉพาะในกรอบที่ครูสอน ท าให้เป็นการจ ากัด ความคิดของผู้เรียนซึ่งส่งผลต่อความคิดสร้างสรรค์ที่แสดงออกมาได้อย่างไม่เต็มที่ครูผู้สอนจึงควรเป็น เพียงผู้ถายทอดความรู้ ประสบการณ์ และชี้แนะแนวทางให้แก่ผู้เรียนแทนการบังคับหรือจ ากดดันให้ ผู้เรียนคิดหรือปฏิบัติตามค าสังสอนเพียงอย่างเดียว จากเหตุผลดังกล่าวข้างต้น เป็นการสนับสนุนสมมติฐานที่ 2 ที่ว่า ทักษะการวาดภาพระบายสี ของนักเรียนระดับชั้นประถมศึกษาปีที่ 4 โรงเรียนเทศบาล ๕ เทศนครสุราษฎร์ธานีหลังเรียนโดยใช้ ชุดกิจกรรมการเรียนรู้ทัศนศิลป์และการวาดภาพระบายสีสูงกว่าเกณฑ์ที่ก าหนด (ร้อยละ 65) คะแนนเฉลี่ยความพึงพอใจของนักเรียนที่มีต่อชุดกิจกรรมการเรียนรู้ทัศนศิลป์และการวาด ภาพระบายสี เพื ่อพัฒนาผลสัมฤทธิ์และทักษะการการวาดภาพระบายสี ส าหรับนักเรียนชั้น ประถมศึกษาปีที่ 4 โรงเรียนเทศบาล ๕ เทศบาลนครสุราษฎร์ธานี พบว่าอยู่ในระดับมากที่สุด (̅= 4.54, S.D.=0.62) สูงกว่าเกณฑ์ที่ก าหนดสมมตติฐานไว้ เมื่อพิจารณาแต่ละด้านพบว่าในด้านกิจกรรม การเรียนการสอนอยู่ในระดับมากที่สุด (̅= 4.52, S.D.= 0.65) ด้านประสบการณ์การเรียนรู้อยู่ใน ระดับมากที่สุด (̅= 4.67, S.D.= 0.54) และด้านครูผู้สอนอยู่ในระดับมาก (̅= 4.48, S.D.= 0.64) ทั้งนี้อาจเป็นผลเนื่องมาจากในการจัดกิจกรรมการเรียนการสอน นักเรียนได้เรียนรู้ด้วยตนเอง และได้ ท ากิจกรรมที่หลากหลาย ท าให้บรรยากาศในการเรียนไม่เคร่งเครียด นักเรียนมีความสุขในการเรียน ได้เรียนรู้เต็มที ่เต็มความสามารถ การเรียนรู้ด้วยตนเอง มีพื้นฐานมาจากทฤษฎี ทิศนา แขมมณี (2553) กล่าวว่า มนุษย์จะสามารถพัฒนาตนเองได้ดีหากอยู่ในสภาพการณ์ที่ผ่อนคลายและเป็นอิสระ การจัดบรรยากาศการเรียนที่ผ่อนคลายและเอื้อต่อการเรียนรู้ และเน้นผู้เรียนเป็นศูนย์กลาง โดยครูใช้ วิธีการสอนแบบชี้แนะ และท าหน้าที่อ านวยความสะดวกในการเรียนรู้ให้แก่ผู้เรียน และการเรียนรู้จะ เน้นกระบวนการเป็นส าคัญ สอดคล้องกับงานวิจัยของเบญจมาศ สุภาทอนและสุทธพริ บุญส่ง กล่าว
54 ว่าความพึงพอใจของนักเรียนที่มีต่อชุดกิจกรรมศิลปะเพื่อพัฒนาความคิดสร้างสรรค์ส าหรับนักเรียน ชั้นประถมศึกษาปีที่ 4 โดยรวมอยู่ในระดับมากที่สุด ข้อเสนอแนะ จากการวิจัยในครั้งนี้ ผู้วิจัยได้เสนอข้อเสนอแนะ ซึ ่งอาจเป็นประโยชน์ต ่อการสอนและ การศึกษาค้นคว้าต่อไปนี้ ข้อเสนอในการน างานวิจัยไปใช้ 1. ก่อนการจัดการเรียนรู้ ผู้สอนต้องท าความเข้าใจกับชุดการสอนให้ชัดเจนก่อนที่จะน าไปใช้ เพื่อให้การใช้ชุดการสอนเป็นไปตามขั้นตอนและเกิดประสิทธิภาพ 3. ผู้สอนควรมีความรู้ที่เพียงพอในการสอนผู้เรียน เพื่อให้ผู้เรียนเกิดการเรียนรู้ที่ถูกต้อง 4. ผู้สอน มีการอธิบายและลงข้อสรุปร ่วมกับนักเรียนหลังด าเนินกิจกรรมเพื่อให้นักเรียน สามารถเชื่อมโยงประสบการณ์เข้ากับเนื้อหาความรู้ได้จริง และนักเรียนมีความรู้ความเข้าใจจากการ ลงมือปฏิบัติจริง ข้อเสนอแนะส าหรับการวิจัยครั้งต่อไป 1. ควรมีการวิจัยและพัฒนาชุดกิจกรรม วิชาศิลปะในหน่วยการเรียนรู้อื่น และระดับชั้นอื่น ๆ เพื่อพัฒนาผลการเรียนรู้ทางการเรียนของนักเรียนให้สูงขึ้น 2. ควรมีการปรับเนื้อหาการสอนให้ทันสมัยมากขึ้น เนื้อหาสาระที่เรียนมีความเหมาะสมและ น่าสนใจ และปรับวิธีการสอนโดยการสอนโดยควรเปิดโอกาสให้ผู้สอนให้ผู้เรียนสอบถามปัญหา
55 บรรณานุกรม จีรพันธ์ สมประสงค์. (2559).ตัวชี้วัดและสาระการเรียนรู้แกนกลาง กลุ่มสาระการเรียนรู้ศิลปะ. กรุงเทพฯ: แม็คเอ็ดดูเคชั่น. ชนินทร์ ธีระเดชากุลและผจญ โกจารย์ศรี. (2554). ผลการใช้ชุดกิจกรรมการรู้เรื่องทัศนศิลป์กับการ วาดภาพระบายสี กลุ่มสาระการเรียนรู้ศิลปะ(สาระทัศนศิลป์) ส าหรับนักเรียนชั้น ประถมศึกษาปีที่ 3. [ออนไลน์]. เข้าถึงได้จาก: http://dspace.bru.ac.th. (สืบค้น: 13 มิถุนายน 2564). ณหทัย อริยวัฒน์วงศ์ และอินทิรา พรมพันธุ์. (2560). การออกแบบชุดกิจกรรมประยุกต์ศิลป์เพื่อ พัฒนาทักษะการใช้ทัศนธาตุส าหรับนักเรียนชั้นมัธยมศึกษาตอนต้น.Silpakorn University Journal of Fine Arts. 7(1), สืบค้น:12 มิถุนายน 2564 จาก: https://so02.tci-thaijo.org/index.php/jfa/article/view/189369 ทวีศักดิ์ จริงกิจ และคณะ. (2557). คู่มือครู แผนการจัดการเรียนรู้ กลุ่มสาระการเรียนรู้ศิลปะ. กรุงเทพมหานคร : ไทยวัฒนาพานิช. นุชนารถ สมวาที. (2560). การพัฒนาชุดการสอนกลุ่มสาระการเรียนรู้ศิลปะ เรื่อง ทัศนธาตุสู่การ สร้างสรรค์ ส าหรับนักเรียนชั้นประถมศึกษาปีที่ 3. [ออนไลน์]. เข้าถึงได้จาก : http://digital_collect.lib.buu.ac.th/dcms/files/53920991.pdf. (สืบค้น: 15 มิถุนายน 2564). มุทิตา อังคุระษี. (2559). การพัฒนาแบบฝึกทักษะเรื่องสีและการระบายสี กลุ่มสาระการเรียนรู้ ศิลปะส าหรับนักเรียนชั้นประถมศึกษาปีที่ 4 โรงเรียนคลองส าโรง. [ออนไลน์]. เข้าถึงได้ จาก :http://cms.dru.ac.th/jspui/handle/123456789/146. (สืบค้น: 15 มิถุนายน 2564). เมริกา ตรรกวาทการ. (2557). การพัฒนาชุดกิจกรรมเพื่อส่งเสริมทักษะการคิดสร้างสรรค์ ส าหรับนักเรียนประถมศึกษา. วารสารอิเล็กทรอนิกส์ทางการศึกษา. 9(1). สืบค้น: 10 มิถุนายน 2564 จาก: https://so01.tci-thaijo.org/index.php/OJED/article/view/ 34818/36151?fbclid=IwAR3V89ySeE2EsMbN_dUxYH8MmCEVW8Smu0eallwUWv g-mfRvxjhy24kskYw.
56 Buttignol, Margie Frances. (1998). Colouring outside the lines, transformative experiences of creativity and teacher self(ves). จาก:https://tspace.library. utoronto.ca/handle/1807/12641. (สืบค้น: 13 กรกฎาคม 2564). PHRAHSOROEUN PANYATHANO. จุดมุ่งหมายของการวัดและประเมินผลการเรียนรู้. [ออนไลน์]. เข้าถึงได้จาก : https://sites.google.com/site/mrsororunboun/-cud-mung-hmaykhxng-kar-wad-laea-pramein-phl-kar-reiynru?fbclid=IwAR3EKqlh6u3 TELJM5YJujnoPcDdlVxTLJeVPblSeX5-re5fFlVC1Zx8CeiY. (สืบค้น: 14 มิถุนายน 2564).
57 ภาคผนวก
58 ภาคผนวก ก รายชื่อผู้เชี่ยวชาญในการตรวจเครื่องมือที่ใช้ในงานวิจัย
59 รายชื่อผู้เชี่ยวชาญในการตรวจเครื่องมือที่ใช้ในงานวิจัย รายชื่อผู้เชี่ยวชาญในการตรวจสอบเครื่องมือที่ใช้ในงานวิจัยครั้งนี้ ได้รับความอนุเคราะห์ใน การตรวจและให้ข้อเสนอแนะ ด้านการวัดและประเมินผล ด้านเนื้อหาและด้านวิจัยทางการศึกษา ซึ่ง ประกอบด้วย 1. คุณครูฐิติมา สองแก้ว ครูช านาญการ กลุ่มสาระการเรียนรู้ศิลปะ โรงเรียนเทศบาล ๕ เทศบาลนครสุราษฎร์ธานี 2. คุณครูธวัชชัย ยอดราช ครูช านาญการพิเศษกลุ่มสาระการเรียนรู้ศิลปะ โรงเรียนเทศบาล ๕ เทศบาลนครสุราษฎร์ธานี 3. คุณครูพนอตา แสงแก้ว ครูค.ศ 1 กลุ่มสาระการเรียนรู้ศิลปะ โรงเรียนเทศบาล ๕ เทศบาลนครสุราษฎร์ธานี
60 ภาคผนวก ข เครื่องมือที่ใช้ในงานวิจัย - ชุดกิจกรรมการเรียนรู้ทัศนศิลป์และการวาดภาพระบายสี เพื่อพัฒนาผลสัมฤทธิ์ทางการเรียนรู้และ ทักษะการวาดภาพระบายสีส าหรับนักเรียนชั้นประถมศึกษาปีที่ 4 โรงเรียนเทศบาล ๕ เทศบาลนครสุ ราษฎร์ธานี - แผนการจัดการเรียนรู้ ส าหรับนักเรียนชั้นประถมศึกษาปีที่ 4 โรงเรียนเทศบาล ๕ เทศบาลนครสุ ราษฎร์ธานี - แบบทดสอบวัดผลสัมฤทธิ์ทางการเรียนรู้ เรื่อง ทัศนศิลป์และการวาดภาพระบายสีชั้นประถมศึกษา ปีที่ 4 โรงเรียนเทศบาล ๕ เทศบาลนครสุราษฎร์ธานี - แบบประเมินทักษะการวาดภาพระบายสีส าหรับนักเรียนชั้นประถมศึกษาปีที่ 4 โรงเรียนเทศบาล ๕ เทศบาลนครสุราษฎร์ธานี - แบบประเมินความพึงพอใจของนักเรียนที่มีต่อชุดกิจกรรมการเรียนรู้ทัศนศิลป์และการวาดภาพ ระบายสีส าหรับนักเรียนชั้นประถมศึกษาปีที่ 4 โรงเรียนเทศบาล ๕ เทศบาลนครสุราษฎร์ธานี
61
62 ชุดกิจกรรมการเรียนรู้ทัศนศิลป์และการวาดภาพระบายสีสำหรับนักเรียนชั้น ประถมศึกษาปีที่ 4 จัดทำขึ้นเพื ่อพัฒนาผลการเรียนรู้ทางการเรียนในรายวิชาศิลปะ โดยการนํากิจกรรมภายในชุดกิจกรรมมาช่วยกระตุ้นผู้เรียนให้เกิดการเรียนรู้ผ่านการลง มือปฏิบัติและเกิดประสบการณ์ด้วยตนเอง นอกจากนี้ยังช่วยให้ผู้เรียนวางแผน กระบวนการทำงาน และสามารถทำงานร่วมกับผู้อื ่น และเสริมความเข้าใจในเนื้อหา เรื่องทฤษฎีสีมากขึ้น ภายในชุดกิจกรรมการเรียนรู้เล่มนี้จะแบ่งออกเป็น 6 เรื่อง ดังนี้ เรื่องที่ 1 เรื่อง รูปร่างรูปทรงหรรษา เรื่องที่ 2 พื้นผิวสร้างสรรค์ เรื่องที่ 3 ระยะและความลึก เรื่องที่ 4 น้ำหนักสีสร้างสรรค์ เรื่องที่ 5 แสงและเงาสร้างมิติ เรื่องที่ 6 วรรณะของสี ผู้วิจัยหวังว่าชุดกิจกรรมการเรียนรู้ทัศนศิลป์และการวาดภาพระบายสีนี้จะให้ ประโยชน์แก่ผู้เรียนให้สามารถพัฒนาความรู้ตนเอง ส่งผลให้ผู้เรียนมีความรู้ความเข้าใจ ในเรื่องทฤษฎีสีได้ดีขึ้น อีกทั้งยังนำความรู้ที่ได้ไปพัฒนาผลการเรียนรู้ทางการเรียนและ ประยุกต์ใช้ในชีวิตประจำวันได้ ผู้จัดทํา ก
63 เรื่อง หน้า คำชี้แจง 1 คำชี้แจงสำหรับครู 3 คำชี้แจงสำหรับนักเรียน 3 มาตรฐานและตัวชี้วัด 4 เรื่องที่ 1 รูปร่างรูปทรงหรรษา 5 ใบความรู้ เรื่อง วงจรสี 6 กิจกรรม รูปร่างรูปทรงน่าสับสน 8 กิจกรรม รูปร่างรูปทรงหรรษา 9 เรื่องที่ 2 พื้นผิวสร้างสรรค์ 10 ใบความรู้ เรื่อง พื้นผิว 11 กิจกรรม พื้นผิวอะไรเอ๋ย? 14 กิจกรรม พื้นผิวสร้างสรรค์ 15 เรื่องที่ 3 ระยะและความลึก 16 ใบความรู้ เรื่อง ระยะและความลึก 17 กิจกรรม ระยะและความลึก 21 กิจกรรม โลกใต้ท้องทะเล 32 ข
64 เรื่อง หน้า กิจกรรมที่ 4 น้ำหนักสีสร้างสรรค์ 23 ใบความรู้ เรื่อง น้ำหนักสี 24 กิจกรรม เรื่อง ไล่ค่าน้ำหนัก 27 กิจกรรม น้ำหนักสีสร้างสรรค์ 28 เรื่องที่ 5 แสงและเงาสร้างมิติ 29 ใบความรู้ เรื่อง แสงและเงา 30 กิจกรรม นักวิเคราะห์แสงเงา 33 กิจกรรม ความงามของแสงเงา 35 กิจกรรมที่ 6 วรรณะของสี 36 ใบความรู้ เรื่อง วรรณะสี 37 ใบงาน เรื่อง ร้อยหรือเย็น 43 กิจกรรม ดีไซน์ดีเนอร์ดีไซน์เสื้อ 44 บรรณานุกรม 45 ค
65 ชุดกิจกรรมการเรียนรู้ทัศนศิลป์และการวาดภาพระบายสีสำหรับนักเรียนชั้น ประถมศึกษาปีที่ 4 เล่มนี้ประกอบด้วยเรื่อง 1) เรื่อง รูปร่างรูปทรงหรรษา 2) เรื่อง พื้นผิว สร้างสรรค์ 3) เรื่อง ระยะและความลึก 4) เรื่อง น้ำหนักสีสร้างสรรค์ 5) เรื่อง แสงและ เงาสร้างมิติ 6) เรื่อง วรรณะของสีโดยในแต่ละเรื่องจะประกอบไปด้วย 2 ตอนหลัก ดังนี้ ตอนที่ 1 ทฤษฎี ความรู้ ตอนที่ 2 การฝึกปฏิบัติสร้างผลงานทัศนศิลป์ วัตถุประสงค์ของชุดกิจกรรม 1. เพื่อเป็นแนวทางสำหรับคุณครูที่สอนวิชาทัศนศิลป์ ในระดับชั้นประถมศึกษาปีที่ 4 2. เพื่อให้นักเรียนเกิดทักษะและกระบวนการคิดและกระบวนการทางศิลปะ รวมไปถึง การเก็บรวบรวมข้อมูล การวิเคราะห์ข้อมูล นำไปสู่การสร้างสรรค์ผลงานของตนเอง 3. เพื่อให้นักเรียนเกิดการแลกเปลี่ยนและสร้างองค์ความรู้ด้วยตนเอง และเข้าใจใน บทเรียนอย่างลึกซึ้งและฝังแน่น 4. เพื่อส่งเสริมความคิดของนักเรียนและนำไปสู่การประยุกต์ใช้ 1
66 1. ครูศึกษามาตรฐานการเรียนรู้ สาระการเรียนรู้และจุดประสงค์การเรียนรู้ของ หลักสูตรสถานศึกษา กลุ่มสาระการเรียนรู้ศิลปะ ชั้นประถมศึกษาปีที่ 4 ให้ละเอียดครบถ้วน 2. ครูชี้แจงให้นักเรียนทราบถึงขั้นตอนและวิธีการสอน โดยใช้ชุดกิจกรรมการเรียนรู้ ทัศนศิลป์และการวาดภาพระบายสีและประโยชน์ที่ได้รับจากการสอน โดยใช้ชุดกิจกรรมการ เรียนรู้ทัศนศิลป์และการวาดภาพระบายสี 3. ให้นักเรียนทำแบบทดสอบก ่อนเรียน แล้วศึกษาใบความรู้โดยครูให้คำแนะนํา เพิ่มเติม และทำแบบทดสอบหลังเรียน 4. ในขณะที ่นักเรียนกำลังศึกษาเนื้อหาหรือประกอบกิจกรรมครูควรสังเกต การ ทำงานของนักเรียนอย่างใกล้ชิด หากนักเรียนคนใดมีปัญหาครูจะต้องช่วยเหลือได้ทันที 2
67 1. ชุดกิจกรรมการเรียนรู้ทัศนศิลป์และการวาดภาพระบายสีเล ่มนี้มีใบความรู้และ กิจกรรมสร้างสรรค์ผลงานทัศนศิลป์ทั้งหมด 6 เรื่อง เรื่องที่ 1 เรื่อง รูปร่างรูปทรงหรรษา เรื่องที่ 2 พื้นผิวสร้างสรรค์ เรื่องที่ 3 ระยะและความลึก เรื่องที่ 4 น้ำหนักสีสร้างสรรค์ เรื่อง ที่ 5 แสงและเงาสร้างมิติ เรื่องที่ 6 วรรณะของสี 2. ก่อนทำกิจกรรมให้นักเรียนทำแบบทดสอบก่อนเรียน 3. นักเรียนทำกิจกรรมเรียงลำดับตั้งแต่เรื่องที่ 1 ถึงเรื่องที่ 6 โดยศึกษาจากสื่อการ เรียนรู้ 4. นักเรียนทำแบบทดสอบหลังเรียน หลังจากทำกิจกรรม 3
68 ชุดกิจกรรมการเรียนรู้ทัศนศิลป์และการวาดภาพระบายสีสำหรับนักเรียนชั้น ประถมศึกษาปีที่ 4 เล่มนี้ถือเป็นสื่อการเรียนสอนที่เน้นกิจกรรมการลงมือปฏิบัติและเกิด ประสบการณ์ด้วยตนเอง ซึ ่งมีเนื้อหาสอดคล้องตามหลักสูตรแกนกลางการศึกษาขั้น พื้นฐาน พุทธศักราช 2551 ดังนี้ สาระที่ 1 ทัศนศิลป์ มาตรฐาน ศ 1.1 สร้างสรรค์งานทัศนศิลป์ตามจินตนาการ และความคิดสร้างสรรค์ วิเคราะห์ วิพากษ์ วิจารณ์คุณค่างานทัศนศิลป์ ถ่ายทอดความรู้สึก ความคิดต่องานศิลปะ อย่างอิสระชื่นชม และประยุกต์ใช้ในชีวิตประจำวัน •ตัวชี้วัด ศ ๑.๑ ป. ๔/๒ อภิปรายเกี่ยวกับอิทธิพลของสีวรรณะอุ่นและสีวรรณะเย็นที่ มีต่ออารมร์ของมนุษย์ •ตัวชี้วัด ศ ๑.๑ ป. ๔/๓ จำแนกทัศนธาตุของสิ ่งต่าง ๆ ในธรรมชาติ สิ่งแวดล้อม และงานทัศนศิลป์ โดยเน้น เรื่องสี รูปร่าง รูปทรง พื้นผิว และพื้นที่ว่าง •ตัวชี้วัด ศ ๑.๑ ป.๔/๕ มีทักษะพื้นฐานในการใช้วัสดุ อุปกรณ์สร้างสรรค์งานวาดภาพ ระบายสี •ตัวชี้วัด ศ ๑.๑ ป. ๔/๖ บรรยายลักษณะของภาพโดยเน้นเรื่องการจัดระยะ ความลึก น้ำหนัก และแสงเงาในภาพ •ตัวชี้วัด ศ ๑.๑ ป.๔/๗ วาดภาพระบายสี โดยใช้สีวรรณะอุ่นและวรรณะเย็น ถ่ายทอด อารมณ์ความรู้สึกในการสร้างงานทัศนศิลป์ 4
69 5
70 คือ เส้นรอบนอกทางกายภาพของวัตถุ สิ่งของเครื่องใช้ คน สัตว์ และ พืช มีลักษณะเป็น 2 มิติ มี ความกว้างและความยาว แบ่งออกเป็น 2 ลักษณะ 1. รูปร่างเรขาคณิต รูปร่างที่แสดงออกมาเป็นแบบเรขาคณิตเช่นรูปร่างสี่เหลี่ยมด้านเท่า รูปร่างสี่เหลี่ยมผืนผ้า รูปร่างสามเหลี่ยม รูปร่างวงกลม เป็นต้น 2. รูปร่างอิสระ เป็นรูปร่างที่เกิดขึ้นตามความต้องการของผู้สร้างสรรค์ ให้ความรู้สึกที่เป็น เสรี ไม่มีโครงสร้างที่แน่นอนของตัวเอง เป็นไปตามอิทธิพลของสิ่งแวดล้อม เช่น รูปร่างของใบไม้ สัตว์เมฆ และควัน เป็นต้น ใบความรู้ เรื่อง รูปร่างและรูปทรง รูปร่าง (Shape) 6
71 คือ รูปที่ลักษณะเป็น 3 มิติ โดยนอกจากจะแสดงความกว้าง ความยาวแล้ว ยังมีความลึก หรือความ หนา นูน ด้วย แบ่งออกเป็น 2 ลักษณะ 1. รูปทรงเรขาคณิต คือ รูปทรงที่เกิดจากการสร้างสรรค์ของมนุษย์ มีลักษณะเป็นเหลี่ยม เป็นมุม มีความโค้งวงกลม เช่น รูปทรงกลม ทรงสามเหลี่ยม ทรงกระบอก เป็นต้น 2. รูปทรงอิสระ ไม่มีโครงสร้างที่แน่นอนของตัวเอง เป็นไปตามอิทธิพลของสิ่งแวดล้อม เช่น รูปทรงของหยดน ้า รูปทรงเมฆ และรูปทรงควัน รูปทรง (Forms) 7
72 ค าสั่ง ให้นักเรียนจ าแนกลักษณะของรูปร่างและรูปทรง โดยน าหมายเลขไปใส่ในกรอบด้านล่างให้ถูกต้อง ชื่อ..............................................................................................ชั้น....................................เลขที่............... รูปร่าง หมายเลข...................................... .................................................................... .................................................................... .................................................................... รูปทรง หมายเลข..................................... .................................................................... .................................................................... .................................................................... 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 1 ใบงาน รูปร่างรูปทรงน่าสับสน 8
73 ค าสั่ง ให้นักเรียนน ารูปร่างและรูปทรงต่างๆมาประกอบเป็นรูปภาพตามจินตนาการให้สวยงาม ชื่อ..............................................................................................ชั้น....................................เลขที่............... ใบงาน ประกอบร่างสร้างรูป 9
74 10
75 พื้นผิว คือ ผิวนอกของสิ่งต่าง ๆ ที่มองเห็นได้ด้วยตาและสัมผัสได้เช่น หยาบ ละเอียด เรียบ มันวาว โปร่งแสง สะท้อนแสง ด้าน ขรุขระ นุ่ม และให้ความรู้สึกตามการรับรู้ของบุคคล เช่น พื้นผิวเรียบและมันวาวให้ ความรู้สึก หรูหรา พื้นผิวขรุขระและแหลมคมให้ความรู้สึกอันตราย การเกิดของพื้นผิว เกิดขึ้นได้ 2 ลักษณะ ดังนี้ เกิดขึ้นเองตามธรรมชาติ ได้แก่ ผิวของเปลือกไม้ ใบไม้ ก้อนหิน ผิวดิน ผิวสัตว์ พื้นทราย เป็นต้น เกิดขึ้นโดยมนุษย์สร้างสรรค์ ได้แก่ การขูด ขีด เขียน แกะสลัก ขัดถู ให้เป็นรอยลวดลายใน ลักษณะต่าง ๆ เช่น การเขียนด้วยดินสอ ปากกา พู่กัน หรือการผลิตด้วยเครื่องมือปั้น แกะสลัก เป็นต้น 11
76 พื้นผิวขรุขระ พื้นผิวนุ่ม พื้นผิวเรียบ 12
77 พื้นผิวหยาบ พื้นผิวลื่น 13
78 ค าสั่ง ให้นักเรียนดูภาพ แล้วบอกลักษณะพื้นผิวให้ถูกต้อง ชื่อ..............................................................................................ชั้น....................................เลขที่.............. ใบงาน พื้นผิวอะไรเอ๋ย? .............................................................................................................................................. .............................................................................................................................................. .............................................................................................................................................. .............................................................................................................................................. .............................................................................................................................................. 14
79 ค าสั่ง ให้นักเรียนวาดภาพระบายสีโดยน าลักษณะพื้นผิวต่างๆ จากในห้องเรียน มาสร้างสรรค์ตาม ความคิดจินตนาการของนักเรียนให้สวยงาม ชื่อ..............................................................................................ชั้น....................................เลขที่.............. ใบงาน พื้นผิวสร้างสรรค์ 15
80 16
81 ระยะและความลึก คือ การสร้างระยะและความลึกในการวาดภาพระบายสี เป็นการสร้างภาพ ลวงตาประเภทหนึ่ง เพราะเป็นการสร้างภาพลงบนแผ่นกระดาษ ซึ่งมีลักษณะเป็น 2 มิติ ให้ดูเป็น 3 มิติในภาพ ซึ่งท าให้ภาพดูเหมือนจริงมากขึ้น ขนาด คือ บริเวณพื้นที่ซึ่งเป็นขอบเขตของรูปร่างหรือรูปทรง สามารถรับรู้ได้ด้วยตา วัตถุที่มีขนาด เดียวกันวางอยู่ในต าแหน่งที่ต่างกัน จะท าให้มองเห็นขนาดแตกต่างกัน ในการวาดภาพวัตถุที่อยู่ใกล้จะมีขนาด ใหญ่กว่าวัตถุที่อยู่ห่างออกไปท าให้เกิดระยะไกล-ใกล้และความตื้น-ลึก การก าหนดระยะและความลึกของรูปภาพท าได้หลายวิธี เช่น อย่างเช่นภาพนี้ ที่มีระยะใกล้ไกลอย่าง ชัดเจน โดยสังเกตได้จากกังหันลมที่มี ขนาดเล็กลงเรื่อย ๆ เมื่ออยู่ใกล้ออกไป 17
82 ตัวอย่างภาพที่มีการก าหนดระยะและความลึกด้วยขนาด ค่าความอ่อนแก่ของสี ท าให้วัตถุที่อยู่ใกล้จะมีค่าความเข้มของสีชัดเจนกว่าวัตถุที่อยู่ห่างออกไป และ วัตถุที่อยู่ห่างออกไปจะมีน ้าหนักอ่อนหรือบางเบา ไม่มีความชัดเท่ากับวัตถุด้านหน้า ซึ่งจะท าให้ภาพที่ออกมี ระยะและความลึก การจัดภาพด้วยน ้าหนัก ท าให้ ป่าแห่งนี้ดูมีความลึกและมี ระยะที่ไกลออกไป 18
83 ตัวอย่างภาพที่มีการก าหนดระยะและความลึกด้วยน ้าหนัก พื้นผิว คือ ลักษณะภายนอกของสิ่งต่างๆทั้งที่มีอยู่ตามธรรมชาติและสิ่งที่มนุษย์สร้างขึ้น รับรู้ด้วยการ สัมผัสทางตาและจับต้อง เช่น พื้นผิวของก้อนหิน เปลือกไม้ ขนนก ก าแพงอิฐ เป็นต้น ในการวาดภาพวัตถุที่อยู่ ใกล้มักจะเห็นรายละเอียดของพื้นผิวได้ชัดเจนกว่าวัตถุที่ห่างออกไป ท าให้เกิดระยะและความลึก ในระยะใกล้เราจะเห็นถึงความขรุขระ ของหิน แต่เมื่อมองไกลออกไปจะเห็น รายละเอียดของหินที่น้อยลง 19
84 ตัวอย่างภาพที่มีการก าหนดระยะและความลึกด้วยพื้นผิว 20
85 ค าสั่ง ให้นักเรียนดูภาพและพิจารณาว่าภาพมีการก าหนดระยะและความลึกด้วยวิธีใด ชื่อ...............................................................................................ชั้น....................................เลขที่.............. .......................................................................... .......................................................................... .......................................................................... .......................................................................... .......................................................................... .......................................................................... .......................................................................... .......................................................................... ใบงาน ระยะและความลึก 21
86 ค าสั่ง ให้นักเรียนวาดภาพระบายสีในหัวข้อ โลกใต้ทะเล โดยมีการก าหนดระยะและความลึกด้วยขนาด น ้าหนัก และรายละเอียดพื้นผิว ให้สวยงาม ชื่อ...............................................................................................ชั้น....................................เลขที่.............. ใบงาน โลกใต้ท้องทะเล 22
87 23
88 24
89 25
90 26
91 ใบงาน เรื่อง ไล่ค่าน้ำหนักสี ค าสั่ง ให้นักเรียนระบายสีแทนค่าน ้าหนักสีเป็นแถบน ้าหนัก 7 ช่อง ให้ถูกต้องและสวยงาม ชื่อ..............................................................................................ชั้น....................................เลขที่.............. 27