สื่อการสอน ไตรภูมิพระร่วง ตอนมนุสสภูมิ

สื่ อ ก า ร ส อ น

ไตรภูมิพระร่วง ตอนมนุสสภูมิ

วิชา ท 33101 ภาษาไทย 5







นางสาวสิริภา แสงสมัคร
ตำแหน่ง ครู วิทยฐานะชำนาญการ

ก ลุ่ ม ส า ร ะ ก า ร เ รี ย น รู้ ภ า ษ า ไ ท ย

สรปุ เ

ไ ต ร ภู มิ พ ร ะ ร่ ว ง

ผู้ ส
นายไพโรจ
น า ง ส า ว สิ ริ ภ

วิ ช า ภ า ษ า ไ ท ย

เนือ้ หา

ต อ น ม นุ ส ส ภู มิ

สอน
จน์ ขวัญคง
ภา แสงสมัคร

ย 5 (ท 33101)

ป ร ะ เ ด็ น ก

ผู้ แ ต่ ง ค ว า ม เ ป็ น ม า ฯ

03 คุ ณ ค่ า ด้ า น ว ร ร ณ ศิ ล ป์

ก า ร วิ เ ค ร า ะ ห์

02 คุ ณ ค่ า ด้ า น เ น้ื อ ห า
04 คุ ณ ค่ า ด้ า น สั ง ค ม

เก่ียวกบั

พระมหาธรรมราช
- แตง่ เมือ่ ครัง้ ทรงเป

-เป็นพระนัดดาของ
-คาวา่ “พระรว่ ง” เปน็ คาเรยี ก

บผู้แต่ง

ชาที่ 1 หรอื พญาลิไทย
ป็นอปุ ราชเมอื งศรสี ัชนาลยั

งพอ่ ขนุ รามคาแหงมหาราช
กพระมหากษตั ิยใ์ นราชวงศส์ ุโขทัย

ลกั ษณะคา

ความเรียงร้อยแก้ว โดย
คอื มีการใชค้ าท่ีเปน็ จังหวะนา่

และมีการใช้ภาพพจน์ โดย
เพื่อสอ่ื ภาพหรอื เพอื่ ให

าประพนั ธ์

ยมลี กั ษณะเด่นในการใช้ภาษา
าฟงั มกี ารใชค้ าสัมผัสคล้องจอง
ยเฉพาะภาพพจน์ชนิดอปุ มา
หผ้ ู้อา่ นเขา้ ใจมากยงิ่ ข้ึน

ไตรภูมิพระร่วง

- ไตรภมู พิ ระร่วง เดมิ เรยี กว
- มีความหมายว่าเร่ืองราวขอ

กามภมู ิ รปู ภมู ิ และอรปู ภ

วา่ ไตรภูมิกถาหรือเตภูมกิ ถา
องโลกทง้ั 3 ได้แก่
ภูมิ

ไตรภูมิพระร่วง

ก า ม ภู มิ รู ป

คอื โลกของผทู้ ่ียงั ดนิ แดน

ตดิ อยใู่ นกาม ท

ป ภู มิ อ รู ป ภู มิ

นของพรหม ดนิ แดนของพรหม
ไม่มีรปู
ที่มีรูป

จุ ด มุ่ ง ห ม า ย ข อ ง เ ร่ื อ ง ไ ต ร

ไตรภูมิพระร่วงชใ้ี หต้ ระหนกั ว่าด
ไตรภูมิ แทจ้ รงิ แล้วไมไ่ ดน้ า่ อย่เู ลย

เพื่อช้ีนาใหม้ นษุ ย์หาทางหลุด
ในโลกหรือภพภูมิท่มี ีความสขุ นริ นั
โลกตุ รภมู ิหรอื นิพพานซ่ึงอยู่เหนือ

รภูมิพระร่ วง

ดินแดนใน 3 โลกทเ่ี รยี กวา่
ย
ดพ้นไปจากโลกท้งั สามและไปอยู่
นดร ซ่ึงโลกทสี่ งบสขุ แหง่ น้ี ได้แก่
อกระแสแหง่ การเวยี นว่ายตายเกดิ





ท วี ป ท่ี ม นุ ษ ย์ อ า ศั ย อ ย

ยู่ในไตรภูมิ พระร่วง

You can ente
here if yo

er a subtitle
ou need it

ไตรภูมิพระร่วง ตอนมน

ปฏสิ นธิ ; กลละ (ขนาด เศษ 1
7 วนั ; อมั พุทะ (น้าล้างเน
14 วนั ; เปสิ (ชิ้นเน้ือ)
21 วัน ; ฆนะ (ก้อนเนื้อ, แท
28 วัน ; เบญจสาขาหูด (มีห
35 วนั ; มฝี ่ามือ นิ้วมือ ลาย
42 วัน ; มีขน เลบ็ มือ เล็บเท
50 วนั ; ทอ่ นลา่ งสมบูรณ์
84 วนั ; ทอ่ นบนสมบรู ณ์
184 วนั ; เป็นเดก็ สมบูรณ์ น่ัง

นุสสภูมิ (กาเนิดมนุษย์)

1 ส่วน 256 ของเส้นผม)
น้อื )

ท่งเนอ้ื ขนาดเทา่ ไข่ไก่)
หัว แขน2 ขา2) ครบ 1 เดือน
ยน้วิ มือ
ท้า (เป็นมนุษยค์ รบสมบูรณ์)

งกลางทอ้ งแม่ (6เดือน)

ไตรภูมิพระร่วง ตอนมน

“กา

- ทอ้ ง 6 เดอื นคลอด ;
- ทอ้ ง 7 เดอื นคลอด ;
บ่มิทนแดดทนฝน)

นุสสภูมิ (กาเนิดมนุษย์)

ารคลอด”

ไมร่ อด (บ่หอ่ นได้สกั คาบ)
ไม่แขง็ แรง (บม่ ิไดก้ ล้าแข็ง

ไตรภูมิพระร่วง ตอนมน

- มาจากสวรรค์ ; ตัวเยน็ อ

- มาจากนรก ; ตัวร้อน ออก
กาลท้ัง 3 ได้แก่

- กาล 1 ; แรกเกดิ ในทอ้ งแม
- กาล 2 ; อยใู่ นทอ้ งแม่
- กาล 3 ; ออกจากในท้องแ
* คนธรรมดา ; ไม่รตู้ วั จาไม
* พระปัจเจกโพธเิ จา้ / พระอร
สาวกเจา้ ; 2 กาลแรกร้ตู ัว จาไ

นุสสภูมิ (กาเนิดมนุษย์)

ออกมาแลว้ หวั เราะ
กมาแล้วรอ้ งไห้

ม่

แม่
มไ่ ด้ทัง้ 3 กาล
รหนั ตาขณี าสพเจา้ / พระอคั ร
ได้ แต่ลืมกาลที่ 3

ผลงานนัก

กเรียน

ผลงานนัก

กเรียน

ผลงานนัก

กเรียน

ผลงานนัก

กเรียน

Thank

Do you have a

k You

any questions?





ทม่ี าของเร่ือง

- เตภูมกิ ถา -

- ไตรภูมิโลกวินิจฉัย -

สมเด็จพระเจ้าบรมวงศ์เธอ
เปล่ียนช่ือหนังสือเล่มนี้เป็นไตรภูม
รว่ งจ้าแหง่ กรงุ สุโขทยั ใหค้ ู่กับหนงั ส

วรรณคดีเร่ืองน้ีมีเน้ือหาเก
เป็นจานวนมาก เช่น นรก สวรรค
(เช่น ชมพูทวีป ฯลฯ) ระยะเวลากัป
อาริย์ มหาจกั รพรรดิราช แก้วเจด็

- ไตรภูมกิ ถา -

- เตภมู ิโลกวินจิ ฉัย -

อ กรมพระยาดารงราชานุภาพ ทรง
มิพระร่วง เพ่ือเฉลิมพระเกียรติพระ
สือสุภาษิตพระรว่ ง
กี่ยวกับ คติความเช่ือของชาวไทย
ค์ การเวียนว่ายตายเกิด ทวีปท้ังส่ี
ปป์กัลป์ กลยุค การล้างโลก พระศรี
ดประการ ฯลฯ

ทมี่ าของเร่ือง

หอพระสมุดวชิรญาณได้
จังหวัดเพชรบุรี เป็ นใบลาน ๑๐ ผูก
พระเจ้ากรุงธนบุรี พระมหาช่ วย
สมุทรปราการ ในปัจจุบัน) เป็ นผู้จ
ความออกเป็ นอกั ษรไทย โดยมไิ ด้แก

ไตรภูมิพระร่ วงเป็ นวรร
สุโขทัยประมาณ พ.ศ. ๑๘๘๘ โ
รวบรวมจากคมั ภรี ์ในพระพุทธศาสน

ดต้นฉบับไตรภูมิพระร่ วงมาจาก
จารด้วยอักษรขอมในสมัยสมเด็จ
ย วัดปากน้า (วัดกลาง จังหวัด
าร หอพระสมุดวชิรญาณ ได้ถอด
ก้ไขถ้อยคาไปจากต้นฉบบั เดมิ

ณ ค ดี พุ ท ธ ศ า ส น า ที่ แ ต่ ง ใ น ส มั ย
โ ด ย พ ร ะ ร า ช ด า ริ ใ น พ ร ะ ย า ลิ ไ ท
นา

ผู้แต่ง

พระมหาธรรมราชาท่ี ๑ (พญาลิไท
ท่ี ๖ แห่งกรุงสุโขทัย ขึ้นครองราชย์ต่อจาก
หลักฐานในศิลาจารึกวัดมหาธาตุ พ.ศ. ๑
ค้ นพบเมื่อ พ.ศ. ๒๔๙๙ เม่ือพญาเล
พ.ศ. ๑๘๘๔

พญางัวนาถมได้ขึน้ ครองราชย์ ต่อ
มาแย่งชิงราชสมบัติ และขึน้ ครองราชย์ใน พ
นามว่า พระเจ้าศรีสุริยพงสรามมหาธรรม
จารึกมักเรียกพระนามเดิมว่า พญาลิไท
พระมหาธรรมราชาท่ี ๑ เสดจ็ สวรรคตในปี พ

ท) เป็ นกษัตริย์องค์
กพญางัวนาถม จาก
๑๙๓๕ หลักท่ี ๘ ข.
ลอไทสวรรคต ใน

อมาพญาลไิ ทยกทัพ
พ.ศ. ๑๘๙๐ ทรงพระ
มราชาธิราช ในศิลา
ท หรื อเรียกย่อว่ า
พ.ศ. ๑๙๑๑

ผู้แต่ง

พญาลไิ ท ทรงเล่ือมใสในพระพุทธ
เข้ามาเป็ นสังฆราชในกรุงสุโขทัย ได้สละร
นอกเมืองสุโขทัยทางทิศตะวันตก พญาลิไ
ทรงสนพระทัยทานุบารุงพระพุทธศาสนา
เจริญหลายประการ เช่น สร้างถนนพระร่วง
ถึงเมืองนครชุม (กาแพงเพชร) บูรณะเมือง
เ ป็ น เ มื อ ง ลู ก ห ล ว ง แ ล ะ ส ร้ า ง พ ร
ทฝี่ ี มือการช่างงดงามเป็ นเยย่ี ม

ธศาสนา ทรงอาราธนาพระเถระชาวลงั กา
ราชสมบัติออกทรงผนวชที่วัดป่ ามะม่วง
ไททรงมีความรู้แตกฉานในพระไตรปิ ฎก
าเป็ นอันมาก และทรงพัฒนาบ้านเมืองให้
ต้ังแต่เมืองศรีสัชนาลยั ผ่านกรุงสุโขทัยไป
งนครชุม สร้างเมืองสองแคว (พิษณุโลก)
ะ พุ ท ธ ชิ น ร า ช พ ร ะ พุ ท ธ ชิ น สี ห์

ผู้แต่ง

พระพุทธชินสีห์

พระพทุ ธชินราช

ผู้แต่ง

งานพระราชนิพนธ์ของพญาลไิ ท
จารึกวัดป่ ามะม่วงและศิลาจากรึกวัดศรีชุม
เ ห ตุ ก า ร ณ์ แ ล ะ ข น บ ธ ร ร ม เ นี ย ม ป ร ะ เ พ ณ
การผนวชที่วัดป่ ามะม่วง เป็ นต้น