แผนการสอน วิชาการบัญชีเบื้องต้น

การผ่านรายการไป การบรู ณาการ กล่มุ วิชาภาษาไทย
บญั ชีแยกประเภท กล่มุ วิชาคณิตศาตร์
กล่มุ วิชาวิทยาศาสตร์
กล่มุ วิชากฏหมาย
ปรชั ญาของเศรษฐกิจพอเพียง

หนา้ ท่ีพลเมือง
กล่มุ วิชาการขายและคอมพิวเตอร์
กล่มุ วิชาภาษาองั กฤษ

บนั ทกึ หลังการสอน

ขอ้ สรุปหลงั การสอน
..................................................................................................................................................
..................................................................................................................................................
..................................................................................................................................................
..................................................................................................................................................
..................................................................................................................................................
..................................................................................................................................................
..................................................................................................................................................
..................................................................................................................................................
..................................................................................................................................................
..................................................................................................................................................
ปัญหาทีพ่ บ
..................................................................................................................................................
..................................................................................................................................................
..................................................................................................................................................
..................................................................................................................................................
..................................................................................................................................................
..................................................................................................................................................
..................................................................................................................................................
..................................................................................................................................................
..................................................................................................................................................
..................................................................................................................................................
แนวทางแก้ปัญหา
..................................................................................................................................................
..................................................................................................................................................
..................................................................................................................................................
..................................................................................................................................................
..................................................................................................................................................
..................................................................................................................................................
..................................................................................................................................................
..................................................................................................................................................
..................................................................................................................................................
..................................................................................................................................................

แผนการจัดการเรยี นรแู้ บบบูรณาการท่ี 10 หน่วยท่ี-
สอนครัง้ ที่ 10 (37-40)
รหสั วิชา 30200-0001 การบัญชีเบ้ืองต้น (2-2-3)
ชอ่ื หน่วย/เรอ่ื ง ทบทวน/สอบกลางภาคเรียน จำนวนชวั่ โมง 4 ชม.

➢สาระสำคญั

สอบกลางภาคเรยี น

➢จดุ ประสงคก์ ารเรยี นรู้

1. ผู้เรยี นเกิดการเรยี นรเู้ น้อื หาสาระ และนำความคดิ รวบยอดไปประยกุ ต์ใชต้ ่อไป

2. มีการพัฒนาคณุ ธรรม จริยธรรม คา่ นยิ ม และคณุ ลักษณะอันพงึ ประสงค์ของผสู้ ำเร็จการศึกษาสำนักงาน

คณะกรรมการการอาชวี ศึกษา ท่คี รสู ามารถสงั เกตไดข้ ณะทำการสอนในเรอื่ ง

2.1 ความมีมนษุ ยสมั พันธ์ 2.2 ความมวี ินัย

2.3 ความรับผดิ ชอบ 2.4 ความซ่ือสตั ยส์ จุ รติ

2.5 ความเช่ือม่นั ในตนเอง 2.6 การประหยัด

2.7 ความสนใจใฝ่รู้ 2.8 การละเวน้ ส่งิ เสพตดิ และการพนนั

2.9 ความรกั สามคั คี 2.10 ความกตญั ญูกตเวที

สมรรถนะรายวิชา
1. แสดงความรเู้ ก่ยี วกับหลักการ และวิธีการบญั ชีสำหรบั กิจการเจา้ ของคนเดยี วประเภทธรุ กจิ บริการ
2. ปฏบิ ตั งิ านบัญชสี ำหรบั กจิ การเจา้ ของคนเดยี วประเภทธรุ กิจบริการตามหลักการบญั ชีทร่ี บั รองท่ัวไป

➢เนื้อหาสาระ

ทบทวน/สอบกลางภาคเรยี น
▪หน่วยที่ 1 ▪หน่วยที่ 2
▪หนว่ ยที่ 3 ▪หน่วยที่ 4
▪หนว่ ยที่ 5 ▪’หนว่ ยที่ 6-7

ภาพรวม (Big Idea)

หน่วยที่ 1 ความรูเ้ บ้ อื งตน้ หน่วยท่ี 2 สมการบญั ชแี ละ หน่วยที่ 3 การวเิ คราะห์
เกย่ี วกบั การบญั ชี งบแสดงฐานะการเงนิ รายการคา้

ทบทวน/สอบกลางภาคเรียน

หน่วยท่ี 7 การผา่ น หน่วยท่ี 6 สมุด หน่วยท่ี 5 การ หน่วยที่ 4 การ
รายการไปบญั ชี เงนิ สด 2 ชอ่ ง บนั ทึกรายการคา้ ใน บนั ทึกรายการใน
แยกประเภท สมุดแยกประเภท สมดุ รายวนั ทวั่ ไป

ทวั่ ไป

บนั ทกึ หลังการสอบ

ข้อสรุปหลังการสอบ
..................................................................................................................................................
..................................................................................................................................................
..................................................................................................................................................
..................................................................................................................................................
..................................................................................................................................................
..................................................................................................................................................
..................................................................................................................................................
..................................................................................................................................................
..................................................................................................................................................
..................................................................................................................................................
ปญั หาทพี่ บ
..................................................................................................................................................
..................................................................................................................................................
..................................................................................................................................................
..................................................................................................................................................
..................................................................................................................................................
..................................................................................................................................................
..................................................................................................................................................
..................................................................................................................................................
..................................................................................................................................................
แนวทางแกป้ ัญหา
..................................................................................................................................................
..................................................................................................................................................
..................................................................................................................................................
..................................................................................................................................................
..................................................................................................................................................
..................................................................................................................................................
..................................................................................................................................................

แผนการจดั การเรยี นรแู้ บบบรู ณาการท่ี 11 หน่วยท่ี 8
สอนครัง้ ที่11 (41-44)
รหัสวิชา 30200-0001 การบัญชเี บ้อื งต้น (2-2-3) จำนวนช่ัวโมง 4 ชม.
ช่ือหนว่ ย/ชอื่ เร่อื ง งบทดลอง

➢สาระสำคญั

เมือ่ วเิ คราะห์รายการค้าว่ามีผลกระทบต่อสนิ ทรัพย์ หน้ีสนิ ส่วนของเจ้าของ รายได้ และคา่ ใช้จ่ายอย่างไรบ้าง ก็จะนำไป
จดบันทึกไวใ้ นสมดุ รายวนั ทั่วไปตามหลักการบญั ชีของระบบบญั ชีคู่ และผา่ นรายการจากสมดุ รายวันทว่ั ไปไปสมดุ บญั ชแี ยกประเภท
เพื่อจดั หมวดหมขู่ องรายการบัญชที ั้ง 5 หมวด แล้วจึงนำไปจัดทำงบทดลองของกิจการต่อไป

➢จุดประสงค์การเรยี นรู้

1. อธบิ ายความหมาย และประโยชนข์ องบทดลองได้

2. อธิบายรูปแบบของงบทดลองได้

3. จดั ทำงบทดลองได้

4. บอกแนวทางปฏบิ ตั ิเมื่องบทดลองไม่ลงตัวได้

5. มีการพัฒนาคุณธรรม จริยธรรม ค่านิยม และคุณลักษณะอันพึงประสงค์ของผู้สำเร็จการศึกษา สำนักงาน

คณะกรรมการการอาชวี ศึกษา ทคี่ รสู ามารถสังเกตได้ขณะทำการสอนในเรื่อง

5.1 ความมีมนษุ ยสัมพนั ธ์ 5.2 ความมวี ินยั

5.3 ความรับผิดชอบ 5.4 ความซ่ือสตั ยส์ จุ รติ

5.5 ความเช่ือมน่ั ในตนเอง 5.6 การประหยัด

5.7 ความสนใจใฝร่ ู้ 5.8 การละเวน้ สง่ิ เสพตดิ และการพนัน

5.9 ความรกั สามัคคี 5.10 ความกตัญญูกตเวที

สมรรถนะรายวิชา
1. แสดงความรเู้ ก่ยี วกับหลกั การ และวธิ กี ารบัญชีสำหรับกจิ การเจา้ ของคนเดยี วประเภทธรุ กจิ บรกิ าร
2. ปฏิบัตงิ านบญั ชีสำหรบั กิจการเจา้ ของคนเดียวประเภทธรุ กิจบรกิ ารตามหลักการบญั ชีท่ีรบั รองท่วั ไป

➢เนือ้ หาสาระ

1. ความหมาย และประโยชน์ของบทดลอง
2. รปู แบบของงบทดลอง
3. หลกั การจดั ทำงบทดลอง
4. แนวทางปฏบิ ัติเมอ่ื งบทดลองไมล่ งตวั

ความหมายของงบทดลอง ภาพรวม (Big Idea)
และประโยชน์ของงบทดลอง
รูปแบบของ
งบทดลอง

งบทดลอง

หลกั การจดั ทางบทดลอง แนวทางปฏบิ ตั ิเมอ่ื งบทดลองไมล่ งตวั

➢กิจกรรมการเรียนรู้

ขัน้ นำเข้าสู่บทเรียน
1. ครูสนทนากับผู้เรยี นวา่ งบท่จี ดั ทำข้นึ เพ่อื พิสจู น์ความถูกตอ้ งของการบนั ทึกบญั ชี โดยจะทำขน้ึ ก่อนการจัดทำงบ
การเงิน หากมีข้อผดิ พลาดในการบันทึกบญั ชจี ะแกไ้ ขไดง้ า่ ยและทำให้การจัดทำงบการเงินเป็นไปอยา่ งสะดวกและรวดเร็ว เรยี กว่า
“งบทดลอง”
2. ผู้เรยี นยกตวั อยา่ งรายการบญั ชี 5 หมวด เพือ่ รวบรวมไปจดั ทำในงบทดลอง

ขั้นสอน
4. ครอู ธบิ ายความหมาย และประโยชนข์ องบทดลอง โดยงบทดลอง (Trial Balance) หมายถึง งบทดลองเป็นรายงาน
ทแี่ สดงยอดคงเหลอื ของบญั ชีแยกประเภทท่ัวไปของกจิ การ ณ วันใดวนั หนงึ่ เพ่ือแสดงว่าการบันทกึ บัญชีดา้ นเดบติ และเครดิตของ
บัญชีต่างๆ เป็นไปตามระบบบัญชีคู่ ซึ่งจะเป็นการช่วยในการจัดทำงบการเงินของแต่ละงวดโดยจัดทำขึ้นเพื่อพิสูจน์ความถูกต้อง
ของการบันทึกบัญชใี นสมุดรายวันทั่วไปและผ่านรายการไปสมุดแยกประเภททั่วไปตามระบบบัญชีคูว่ ่าถูกต้องตามหลักการบัญชที ี่
นำมาใช้หรอื ไม่
ในการบันทกึ บัญชโี ดยใชร้ ะบบบญั ชีคู่ เมือ่ รายการทเี่ กดิ ข้นึ จะต้องมีการบนั ทกึ บญั ชีดา้ นเดบิตและเครดิตดว้ ยจำนวนเงินที่
เท่ากันเสมอในสมุดรายวันทั่วไป และผ่านรายการจากสมดุ รายวันท่ัวไปไปสมดุ บัญชีแยกประเภทท่วั ไปท้ังด้านเดบิตและด้านเครดิต
ด้วยจำนวนเงิน ที่เท่ากันและเก็บยอดจากสมุดแยกประเภททั่วไปมาจัดทำงบทดลอง และยอดรวมจำนวนเงินด้านเดบิตและด้าน
เครดิตจะตอ้ งเทา่ กนั เสมอ
6. ครอู ธปิ รายเพม่ิ เติมว่างบทดลองไมใ่ ช่งบการเงิน แต่เป็นงบทใ่ี ชพ้ ิสูจนค์ วามถกู ต้องของข้อมลู ทางบัญชเี ท่านน้ั เพอื่ นำ
ข้อมูลบัญชีไปใช้ในการแสดงผลการดำเนินงานว่ากิจการมีกำไรหรือขาดทุนจำนวนเท่าใด และแสดงฐานะการเงินของกิจการว่ามี
สินทรัพย์ หนส้ี นิ และส่วนของเจา้ ของทัง้ สน้ิ จำนวนเท่าใด จึงตอ้ งไดข้ ้อมูลจากการจดบันทึกและวิเคราะห์รายการคา้ ลงในสมดุ บญั ชี
และการพิสูจนค์ วามถกู ตอ้ งของการบนั ทกึ บญั ชี
7. ครอู ธิบายการจดั ทำงบทดลองประกอบดว้ ยบญั ชี 5 หมวด คือ สนิ ทรัพย์ หนส้ี ิน ส่วนของเจา้ ของ หมวดรายได้ และ
คา่ ใช้จา่ ย ซง่ึ ในการทำงบทดลองกจิ การจะมกี ารจดั ทำทุก 1 เดอื น 3 เดอื น 6 เดอื น หรอื 1 ปี ขน้ึ อยกู่ ับกิจการแตล่ ะประเภท ตาม
ขั้นตอนดังนี้

7. ครอู ธบิ ายรปู แบบของงบทดลอง และใหผ้ เู้ รียน ดงั น้ี

ชอื่ กิจการ.................................(1)
งบทดลอง (2)

วนั ท.่ี .....เดือน...................พ.ศ. ……….(3)

ชอื่ บัญชี เลขท่ีบญั ชี เดบติ เครดติ

(4) (5) (6) (7)

(8) (9)

8. ผเู้ รยี นบอกสว่ นประกอบของงบทดลอง 5. ช่องเลขท่ีบญั ชี
6. ช่องจำนวนเงินทางดา้ นเดบติ
1. เขยี นชอ่ื กจิ การ 7. ช่องจำนวนเงนิ ทางด้านเครดิต
2. เขียนคำว่า “งบทดลอง” ไว้ตรงกึ่งกลางกระดาษ 8. ยอดรวมจำนวนเงินด้านเดบิต
3. วนั เดือน ปี พ.ศ. ที่จัดทำงบทดลอง 9. ยอดรวมจำนวนเงินดา้ นเครดติ
4. ช่องช่อื บัญชี ใชส้ ำหรับเขยี นช่ือบัญชตี า่ งๆ ทีไ่ ด้มาจากสมดุ

บญั ชแี ยกประเภท

9. ครอู ธิบายขน้ั ตอนการหายอดคงเหลือของบัญชแี ยกประเภทดว้ ยดนิ สอ เพ่ือใหก้ ารจดั ทำงบทดลองมคี วามสะดวก
และรวดเรว็ ย่ิงขนึ้ จึงควรทจี่ ะทำการหายอดคงเหลอื ของบญั ชตี ่างๆ ในสมุดบญั ชีแยกประเภทท่วั ไปก่อน แล้วจึงนำมาจัดทำงบ
ทดลอง ดงั นน้ั จึงมักจะใช้ดินสอดำ (Pencil Footing) เพือ่ หายอดคงเหลอื โดยขน้ั ตอนการหายอดคงเหลอื ในบัญชตี ่างๆ ของแตล่ ะ
บัญชี มดี งั น้ี
1) รวมจำนวนเงินทง้ั หมดในช่องเดบิต แล้วเขยี นจำนวนเงินด้วยดินสอดำลงในช่องเดบติ ชดิ กบั เส้นบรรทัดสุดท้าย
ต่อจากจำนวนเงนิ ของบัญชนี ้นั ๆ

2) รวมจำนวนเงินทั้งหมดในช่องเครดิต แล้วเขียนจำนวนเงินด้วยดินสอดำลงในช่องเครดิตชิดกับเส้นบรรทัด

สดุ ทา้ ยตอ่ จากจำนวนเงินของบญั ชีนน้ั ๆ

3) หาผลต่างระหวา่ งจำนวนเงนิ ในชอ่ งเดบิตและเครดิต ดงั น้ี

3.1 ถ้ายอดรวมเดบติ มากกว่ายอดรวมเครดติ ผลตา่ งเรียกว่า “ยอดคงเหลอื เดบติ (Debit Balance)”

3.2 ถ้ายอดรวมเครดติ มากกวา่ ยอดรวมเดบิต ผลตา่ งเรียกว่า “ยอดคงเหลือเครดติ (Credit Balance)”

3.3 ถา้ ยอดรวมเดบิตเทา่ กับยอดรวมเครดิต จะไม่มยี อดคงเหลอื จึงไมต่ ้องนำไปลงในงบทดลอง

3.4 ถ้าในบัญชีแยกประเภทมีรายการเพียงรายการเดียว หรือด้านเดียวให้ถือว่ารายการนั้นเป็นยอดคงเหลือไม่

ต้องรวมด้วยดนิ สอ

10. ครแู ละผู้เรียนสาธติ การจดั ทำงบทดลอง มวี ธิ ปี ฏบิ ัตดิ งั นี้

1) เขียนรูปแบบ หรือแบบฟอร์มที่จะใชใ้ นการจัดทำงบทดลองและเขียนหัวงบทดลอง ตามส่วนประกอบต่างๆ ตามที่ได้

ศกึ ษามาแล้วข้างต้น

2) หายอดคงเหลือในบัญชแี ยกประเภทท่วั ไปแตล่ ะบญั ชดี ้วยดนิ สอ (Pencil Footing)

3) นำยอดคงเหลือของบัญชีแยกประเภททั่วไปมาใส่ในรูปแบบของงบทดลอง โดยเขียนชื่อบัญชีและเลขที่บัญชี

เรียงตามหมวด คอื สินทรพั ย์ หน้ีสนิ ส่วนของเจา้ ของ รายได้ และค่าใชจ้ ่าย และใส่จำนวนเงนิ ตามยอดคงเหลอื ของแตล่ ะบัญชี

4) บญั ชแี ยกประเภทท่วั ไป จะแสดงยอดคงเหลอื ดงั นี้

หมวดท่ี 1 สนิ ทรัพย์ จะมียอดคงเหลอื ด้านเดบติ

หมวดท่ี 2 หนีส้ นิ จะมยี อดคงเหลอื ดา้ นเครดิต

หมวดที่ 3 สว่ นของเจ้าของ จะมยี อดคงเหลือดา้ นเครดติ

หมวดท่ี 4 รายได้ จะมยี อดคงเหลือด้านเครดติ

หมวดท่ี 5 ค่าใชจ้ ่าย จะมียอดคงเหลอื ด้านเดบิต

5) รวมจำนวนเงินช่องเดบิตและเครดิต ยอดรวมของทั้งสองด้านต้องเท่ากัน ก็แสดงว่าการบันทึกบัญชีแยก
ประเภททวั่ ไปถูกตอ้ งตามระบบบญั ชีคู่

ตัวอยา่ งท่ี  นำข้อมูลจากตวั อย่างที่ 6 หนว่ ยท่ี 7 มาจดั ทำงบทดลอง ดงั นี้

รา้ นบางขุนเทยี นบริการ

งบทดลอง

วนั ที่ 31 มกราคม 25X8

ชอื่ บัญชี เลขท่ี เดบติ เครดิต

บัญชี บาท สต. บาท สต.

เงนิ สด 101 15,600 -

เงนิ ฝากธนาคาร 102 9,000 -

ลูกหนก้ี ารค้า 103 4,000 -

เครอื่ งใชส้ ำนักงาน 104 80,000 -

อุปกรณ์ 105 10,000 -

ทุน-นายเทยี น 301 100,000 -

ถอนใช้สว่ นตัว 302 8,000 -

รายได้ค่าบริการ 401 51,000 -

ค่าเช่า 501 12,000 -

คา่ พาหนะ 502 1,400 -

คา่ สาธารณูปโภค 503 2,500 -

เงนิ เดือน 504 8,500 -

151,000 - 151,000 -

11. ครูและผู้เรียนบอกแนวทางปฏิบัติเมื่องบทดลองไม่ลงตัว เมื่อจัดทำงบทดลองแล้วไม่ลงตัว จะต้องตรวจสอบค้นหา

ข้อผิดพลาดซึ่งอาจเกิดจากสาเหตุต่างๆ ในกรณีที่งบทดลองไมล่ งตวั คือ ยอดรวมด้านเดบิตไม่เท่ากับยอดรวมด้านเครดิต แสดงว่ามี

ขอ้ ผิดพลาดในการทำงบทดลองหรอื ในการบันทกึ รายการค้า มสี าเหตดุ งั น้ี

1) เกดิ จากความผิดพลาดในการผ่านรายการจากสมดุ รายวันท่ัวไปไปบัญชีแยกประเภท ได้แก่

1.1 หลงลมื หรอื ละเลยไมผ่ า่ นรายการเดบติ หรอื เครดิต

1.2 ผ่านรายการสลบั ดา้ น เช่น ควรจะเดบิตกลับไปเครดิตหรือควรจะเครดิตไปเดบติ

1.3 ผา่ นรายการด้วยจำนวนเงนิ ท่ีไมถ่ กู ต้องไปยงั บัญชีท่ีเก่ยี วข้อง

2) เกดิ จากความผดิ พลาดในการคำนวณหายอดคงเหลือของบญั ชีแยกประเภทต่างๆ ไดแ้ ก่

2.1 การใส่ยอดคงเหลอื ผิดดา้ น

2.2 การคำนวณหายอดคงเหลอื ผิดพลาด

3) เกดิ จากความผิดพลาดในขั้นตอนของการจัดทำงบทดลอง ไดแ้ ก่

3.1 ใส่ยอดคงเหลือเดบิต ในช่องเครดิตหรือในทางกลับกัน การใส่ยอดคงเหลือเครดิตใน

ชอ่ งเดบติ

3.2 ใส่จำนวนยอดคงเหลือของบญั ชีใดบัญชีหนึ่งหรือหลายบญั ชี ผิดพลาด

3.3 การบวกเลขในชอ่ งใดช่องหนึ่งของงบทดลองผิดพลาด

วธิ ปี ฏิบตั เิ ม่ืองบทดลองไม่ลงตัวนัน้ มขี ั้นตอนในการตรวจสอบค้นหาข้อผิดพลาด ดงั ตอ่ ไปนี้
ขั้นที่  ตรวจสอบคน้ หาข้อผดิ พลาดในงบทดลอง

1.1 คำนวณหาจำนวนแตกตา่ งระหวา่ งยอดรวมเดบิต กบั เครดติ

1.2 ตรวจสอบรายชอ่ื บญั ชี และยอดคงเหลอื ทป่ี รากฏในงบทดลองกับบัญชแี ยกประเภทบญั ชวี ่านำมาใสช่ อ่ งผดิ

หรือจำนวนเงนิ ถูกต้องหรือไม่

1.3 ตรวจสอบการรวมยอดเดบติ หรือเครดิต ในงบทดลองใหม่อกี ครั้ง
ข้ันที่  ตรวจสอบค้นหาข้อผดิ พลาดในบัญชีแยกประเภท

2.1 ตรวจสอบการคำนวณเพ่ือหายอดคงเหลอื ของแตล่ ะบัญชใี นสมุดแยกประเภทใหม่

2.2 ตรวจสอบการผา่ นรายการจากสมุดรายวันไปยังบัญชีแยกประเภทวา่ ถูกตอ้ งทง้ั ชือ่ บญั ชีและจำนวนเงนิ
ขั้นที่  ตรวจสอบค้นหาข้อผิดพลาดในสมดุ รายวันทวั่ ไป

3.1 ตรวจสอบการคำนวณจำนวนเงนิ ที่บันทึก

3.2 ตรวจสอบการนำรายการจากเอกสารใบสำคญั ต่างๆ ไปบันทกึ ในสมุดรายวนั ว่าบัญชแี ละจำนวนเงินถูกต้อง

หรือไม่

3.3 ตรวจสอบการบันทึกรวมยอดด้านเดบิต และเครดิต ว่าบันทึกจำนวนเท่ากันสองข้างหรือไม่ โดยปกติแล้ว

ไม่จำเปน็ ต้องทำทุกขั้นตอน ก็สามารถค้นพบข้อผิดพลาดได้ นอกจากนี้หากต้องการทราบข้อผิดพลาดโดยเรว็ ก็สามารถตรวจสอบโดย

ใชว้ ธิ ีลดั

12. ครแู นะนำวธิ ลี ัดในการตรวจสอบคน้ หาขอ้ ผดิ พลาดของงบทดลอง เมื่องบทดลองไมล่ งตวั โดยท่ัวไปจะต้องตรวจสอบ

ค้นหาข้อผิดพลาดในตัวงบทดลองก่อนเป็นขั้นตอนแรก ในกรณีที่งบทดลองไม่ลงตัวโดยที่ด้านเครดิต และด้านเดบิตต่างกันด้วย

ตัวเลขตามที่ปรากฏในตัวอย่างนี้ จะมีวิธิหาข้อผดิ พลาดแบบวิธีลดั ได้ดงั นี้

1) ถ้าผลต่างของยอดรวมเดบิต หรือเครดิต ต่างกันเป็นจำนวน 0.01, 0.10, 1, 10, 100 หรือ 1,000 บาท อาจ

เป็นเพราะความผดิ พลาดที่เกิดจากการบวกหรือลบตัวเลข

2) ถ้าผลตา่ งของยอดรวมเดบติ หรอื เครดติ หารดว้ ย 2 ลงตัว แสดงว่าข้อผิดพลาดอาจเกดิ จากการนำยอดคงเหลือ

ทางดา้ นเดบติ ของบัญชีแยกประเภทบัญชีใดบญั ชหี น่ึงไปใส่ในงบทดลองทางดา้ นเครดติ หรือถ้านำยอดคงเหลอื ทางด้านเครดิตของ

บัญชีแยกประเภทบัญชีใดบัญชหี น่ึงไปใส่ในงบทดลองด้านเดบิต กรณีนจ้ี ะทำใหย้ อดรวมดา้ นเดบิตและยอดรวมดา้ นเครดิตในตัวงบ

ทดลองมียอดต่างกนั เทา่ กบั สองเท่าของยอดคงเหลือของบัญชีแยกประเภทท่ถี กู ใส่ผิดในงบทดลอง

3) ถ้าผลต่างของยอดรวมเดบิต กับเครดิต หารด้วย 9 หรือ 99 ลงตัว แสดงว่า ข้อผิดพลาดเกิดจากการเขียนเลข

ผิดหลัก หรือสลับกัน เช่น 549 เขียนเป็น 495 หรืออาจเกิดจากการใส่ทศนิยมผิดตำแหน่ง เช่น 549.00 เขียนเป็น 54.90 หรือ

เขียนเป็น 5,490.00 เปน็ ต้น

หมายเหตุ แต่ถ้างบทดลองไม่ลงตัวด้วยสาเหตุของข้อผิดพลาดหลายประการรวมกัน การใช้วิธีลัดข้างต้นก็ไม่สามารถค้นพบ

ข้อผิดพลาดได้ ดังนน้ั ก็ตอ้ งใช้วธิ ีปฏิบัติตามขั้นตอนโดยละเอยี ด

13. ผู้เรยี นปฏิบตั กิ จิ กรรมดังตอ่ ไปนี้
 หายอดคงเหลอื ดว้ ยดินสอในสมุดแยกประเภททวั่ ไปของร้านคณุ ดนิ ซกั สะอาด

บัญชเี งนิ สด

เลขที่ 101

พ.ศ.25X8 รายการ หนา้ เดบติ พ.ศ.25X8 รายการ หน้า เครดิต
เดือน วันท่ี บัญชี บาท สต.
บญั ชี บาท สต. เดือน วนั ท่ี

มี.ค. 1 ยอดยกมา  30,000 - ม.ี ค. 2 ค่าเช่า ร.ว.1 10,000 -

20 รายได้ค่าบริการ ร.ว.1 80,000 - 16 ค่าพาหนะ ร.ว.1 2,000 -

24 ลูกหน้ีการคา้ ร.ว.2 20,000 - 22 เจา้ หนีก้ ารคา้ ร.ว.2 30,000 -

27 ถอนใชส้ ว่ นตวั ร.ว.2 10,000 -

บญั ชลี ูกหนก้ี ารคา้ เลขที่ 102

พ.ศ.25X8 รายการ หน้า เดบติ พ.ศ.25X8 รายการ หนา้ เครดติ
เดอื น วนั ที่ บัญชี บาท สต.
บัญชี บาท สต. เดือน วันท่ี
ร.ว.1 20,000 -
ม.ี ค. 1 ยอดยกมา  44,000 - ม.ี ค. 24 เงนิ สด

22 รายได้ค่าบรกิ าร ร.ว.2 140,000 -

บัญชอี ปุ กรณ์สำนักงาน เลขที่ 103
หนา้ เครดิต
พ.ศ.25X8 รายการ หน้า เดบิต พ.ศ.25X8 รายการ บญั ชี บาท สต.
เดือน วันท่ี
บญั ชี บาท สต. เดอื น วนั ที่ เลขที่ 201
หนา้ เครดติ
มี.ค. 1 ยอดยกมา  136,000 - บัญชี บาท สต.
 100,000 -
24 เจ้าหนกี้ ารคา้ ร.ว.2 40,000 - ร.ว.2 40,000 -

บญั ชเี จา้ หนก้ี ารคา้ เลขที่ 301
หนา้ เครดิต
พ.ศ.25X8 รายการ หน้า เดบิต พ.ศ.25X8 รายการ บญั ชี บาท สต.
เดือน วนั ที่  110,000 -
บัญชี บาท สต. เดือน วันที่
เลขที่ 302
ม.ี ค. 22 เงินสด ร.ว.2 30,000 - ม.ี ค. 1 ยอดยกมา หนา้ เครดิต
บัญชี บาท สต.
24 อปุ กรณฯ์

บัญชที ุน-รา้ นคุณดนิ

พ.ศ.25X8 รายการ หน้า เดบิต พ.ศ.25X8 รายการ
เดือน วนั ที่
บัญชี บาท สต. เดือน วันที่

ม.ี ค. 1 ยอดยกมา

บัญชีถอนใช้สว่ นตัว

พ.ศ.25X8 รายการ หน้า เดบิต พ.ศ.25X8 รายการ
เดือน วนั ที่
บัญชี บาท สต. เดอื น วันท่ี

ม.ี ค. 27 เงินสด ร.ว.1 10,000 -

บญั ชรี ายไดค้ า่ บริการ เลขที่ 401
หน้า เครดติ
พ.ศ.25X8 รายการ หน้า เดบติ พ.ศ.25X8 รายการ บญั ชี บาท สต.
เดอื น วันท่ี ร.ว.1 80,000 -
บญั ชี บาท สต. เดอื น วันท่ี ร.ว.1 140,000 -

มี.ค. 20 ลกู หน้กี ารค้า หนา้ เครดติ
22 ลกู หน้กี ารคา้ บัญชี บาท สต.

บัญชคี า่ เชา่ เลขท่ี 502
หนา้ เครดติ
เลขที่ 501 บญั ชี บาท สต.

พ.ศ.25X8 รายการ หน้า เดบติ พ.ศ.25X8 รายการ
เดอื น วันที่
บัญชี บาท สต. เดอื น วนั ท่ี

ม.ี ค. 2 เงนิ สด ร.ว.1 10,000 -

บญั ชีคา่ พาหนะ

พ.ศ.25X8 รายการ หน้า เดบิต พ.ศ.25X8 รายการ
เดือน วนั ที่
บัญชี บาท สต. เดือน วันที่

ม.ี ค. 16 เงนิ สด ร.ว.1 2,000 -

 จดั ทำงบทดลองของร้านคุณดนิ ซกั รดี

รา้ นคุณดนิ ซักรดี

งบทดลอง

วนั ท่ี 31 มนี าคม 25X8

ชื่อบญั ชี เลขที่ เดบติ สต. เครดติ
บญั ชี บาท บาท สต.

14. ผู้เรียนแขง่ ขันการเขยี นคำศพั ทบ์ ัญชี
15. ครูเน้นการนำหลักของเศรษฐกิจพอเพียงไปประยุกต์ใช้ในการจัดทำกระดาษทำงานซึ่งในเนื้อหาของสัปดาห์น้ี
สามารถสรุปไดด้ ังนี้

(1) สรา้ งภูมคิ ุ้มกนั ทีด่ ใี นตวั เองได้ เชน่ ใช้ความรอบคอบในการบันทกึ บญั ชไี ม่ให้ผดิ พลาด
(2) มีเหตผุ ลในการวเิ คราะหร์ ายการค้าแตล่ ะรายการ เพื่อบนั ทกึ บญั ชี
(3) มคี วามเพยี งพอ ในการซอื้ ขายสินคา้ เพอ่ื บรโิ ภคหรอื จำหน่าย
(4) มเี งอ่ื นไขดา้ นคุณธรรม ได้แก่ บันทกึ บัญชีให้ถกู ตอ้ ง
(5) มเี งือ่ นไขด้านวิชาการ ไดแ้ ก่ บนั ทึกบญั ชีตามหลกั การบญั ชที ย่ี อมรับทั่วไป และมีความรู้

เรือ่ งมาตรฐานการบญั ชี
(6) นำรายการบญั ชไี ปบนั ทึกในเครอ่ื งคอมพวิ เตอร์หรือโปรแกรมสำเรจ็ รูปบญั ชีได้
16. ผู้เรยี นทำกิจกรรมใบงาน

➢ขั้นสรปุ และการประยกุ ต์

17.สรุปงบทดลอง จดั ทำขึ้นเพอ่ื พสิ จู น์ความถกู ต้องของการบนั ทึกบญั ชใี นสมดุ รายวนั ทว่ั ไป และผา่ นรายการไปสมดุ บัญชี
แยกประเภทตามระบบบญั ชีคู่ ซง่ึ บญั ชที ีแ่ สดงในงบทดลองประกอบดว้ ย สนิ ทรัพย์ หนสี้ นิ ส่วนของเจา้ ของ รายไดแ้ ละค่าใชจ้ า่ ย
ในการจัดทำงบทดลองนัน้ จะตอ้ งหายอดคงเหลือในบญั ชีแยกประเภทตา่ งๆ โดยใชด้ ินสอดำ เรียกวา่ Pencil Footing

18. ผเู้ รยี นทำแบบประเมินผลการเรยี นรู้ และแบบประเมนิ ผลหลังเรยี น

➢ส่ือและแหลง่ การเรยี นรู้

1. หนงั สือเรียนวิชาบัญชเี บื้องต้น 1 (2201-1004) ของสำนักพมิ พ์เอมพนั ธ์
2. แผ่นใส
3. ใบงาน
4. มาตรฐานการบญั ชี
5. อนิ เทอรเ์ นต็
6. Power Point

➢หลกั ฐาน

1. บันทกึ การสอนของสถานศกึ ษา
2. ผลงานของผูเ้ รยี น
3. แผนจดั การเรยี นรู้

➢การวดั ผลและการประเมินผล

วธิ ีวดั ผล
1. สังเกตพฤตกิ รรมรายบคุ คล

2. ตรวจใบงาน
3. ตรวจแบบประเมินผลการเรยี นรกู้ ่อน/หลงั เรยี น
4. ตรวจแบบประเมนิ ผลการฝกึ ปฏิบัติ
5. ประเมนิ กิจกรรมเสนอแนะผูเ้ รียนเป็นสำคญั และส่งเสรมิ คณุ ธรรมนำความรู้
6 ประเมนิ พฤตกิ รรมการเขา้ รว่ มกิจกรรมกล่มุ
7 สงั เกตพฤติกรรมการเขา้ รว่ มกิจกรรมกลุ่ม
8 การสงั เกตและประเมนิ พฤตกิ รรมดา้ นคณุ ธรรม จริยธรรม คา่ นยิ ม และคุณลกั ษณะอันพึงประสงค์

เคร่ืองมอื วดั ผล
1. แบบสงั เกตพฤติกรรมรายบคุ คล
2. แบบประเมนิ พฤติกรรมการเข้ารว่ มกจิ กรรมกลุ่ม (โดยครู)
3. แบบสังเกตพฤตกิ รรมการเขา้ รว่ มกิจกรรมกลมุ่ (โดยผเู้ รียน)
4. แบบประเมนิ กิจกรรมใบงาน
5. แบบประเมนิ ผลแบบฝึกปฏิบัติ
6. แบบประเมนิ ผลการเรยี นรูก้ ่อน/หลังเรียน
7. แบบประเมินกจิ กรรมเสนอแนะผ้เู รยี นเปน็ สำคัญ และสง่ เสริมคณุ ธรรมนำความรู้
8. แบบประเมินคุณธรรม จรยิ ธรรม คา่ นยิ ม และคุณลักษณะอันพงึ ประสงค์ โดยครแู ละผ้เู รียนร่วมกันประเมนิ

เกณฑก์ ารประเมินผล
1. เกณฑผ์ ่านการสงั เกตพฤตกิ รรมรายบคุ คล ตอ้ งไมม่ ีชอ่ งปรบั ปรุง
2. เกณฑผ์ ่านการประเมนิ พฤตกิ รรมการเข้าร่วมกจิ กรรมกลมุ่ คอื ปานกลาง (50 % ข้นึ ไป)
3. เกณฑผ์ ่านการสังเกตพฤตกิ รรมการเขา้ รว่ มกจิ กรรมกลมุ่ คอื ปานกลาง (50% ขนึ้ ไป)
4. กจิ กรรมใบงาน เกณฑ์ผา่ น คอื 50%
5. แบบประเมนิ ผลแบบฝกึ ปฏิบตั ิ เกณฑ์ผา่ น 50%
6. แบบประเมินผลการเรยี นรกู้ อ่ น/หลงั เรยี นมีเกณฑผ์ า่ น 50%
7. แบบประเมนิ กิจกรรมเสนอแนะผเู้ รยี นเปน็ สำคัญและสง่ เสริมคุณธรรมนำความรู้ผ่าน 50%
8 แบบประเมินคณุ ธรรม จรยิ ธรรม คา่ นิยม และคณุ ลกั ษณะอนั พงึ ประสงค์ คะแนนข้นึ อย่กู บั การประเมนิ ตาม

สภาพจริง

➢กิจกรรมเสนอแนะ

1. ทำใบงานและแบบประเมินผลการเรียนรู้
2. บนั ทึกการรับ-จ่าย
3. กจิ กรรมเสนอแนะผู้เรียนเป็นสำคญั และส่งเสริมคณุ ธรรมนำความรู้
4. ผู้เรยี นควรฝึกทกั ษะทำงบทดลองเพิ่มเตมิ และสมำ่ เสมอ

➢การบรู ณาการ

1. กลุ่มวิชาภาษาไทย ได้แก่ ทกั ษะการฟงั ทกั ษะการอา่ น ทักษะการเขยี นและทกั ษะการพูด
2. ปรัชญาของเศรษฐกิจพอเพยี ง
3. คณุ ธรรมจริยธรรม และศีลธรรม
4. หน้าท่พี ลเมืองดี
5. อ่ืนๆ

การบรู ณาการ กล่มุ วิชาภาษาไทย
กล่มุ วิชาคณิตศาตร์
งบทดลอง กล่มุ วิชาวิทยาศาสตร์
กล่มุ วิชากฏหมาย
ปรชั ญาของเศรษฐกิจพอเพียง

หนา้ ท่ีพลเมือง
กล่มุ วิชาการขายและคอมพิวเตอร์
กล่มุ วิชาภาษาองั กฤษ

บนั ทกึ หลังการสอน

ข้อสรุปหลังการสอน
..................................................................................................................................................
..................................................................................................................................................
..................................................................................................................................................
..................................................................................................................................................
..................................................................................................................................................
..................................................................................................................................................
..................................................................................................................................................
..................................................................................................................................................
..................................................................................................................................................
..................................................................................................................................................
ปัญหาทีพ่ บ
..................................................................................................................................................
..................................................................................................................................................
..................................................................................................................................................
..................................................................................................................................................
..................................................................................................................................................
..................................................................................................................................................
..................................................................................................................................................
..................................................................................................................................................
..................................................................................................................................................
..................................................................................................................................................
แนวทางแกป้ ญั หา
..................................................................................................................................................
..................................................................................................................................................
..................................................................................................................................................
..................................................................................................................................................
..................................................................................................................................................
..................................................................................................................................................
..................................................................................................................................................
..................................................................................................................................................
..................................................................................................................................................
..................................................................................................................................................

แผนการจดั การเรียนรแู้ บบบูรณาการท่ี 12 หน่วยที่ 9
สอนครง้ั ที่ 12 (45-48)
รหัสวชิ า 30200-0001 การบัญชเี บ้อื งตน้ (2-2-3) จำนวนชั่วโมง 4 ชม.
ชื่อหน่วย/ช่ือเรื่อง กระดาษทำการ 6 ชอ่ ง

➢สาระสำคัญ

กระดาษทำการเป็นเคร่อื งมือที่นำมาใช้ในการจำแนกตัวเลขจำนวนเงินของบัญชีต่างๆ จากงบทดลองนำมาจดั ทำงบกำไร
ขาดทุน เพื่อคำนวณหาผลการดำเนนิ งานของกิจการวา่ เปน็ กำไรสทุ ธหิ รือขาดทุนสุทธิ และจัดทำงบดุลเพื่อแสดงฐานะการเงินของ
กจิ การว่ามสี ินทรพั ย์ หนส้ี ินและส่วนของเจา้ ของเป็นเท่าใด

➢จดุ ประสงคก์ ารเรยี นรู้

1. อธิบายความหมายและประโยชน์ของกระดาษทำการได้

2. บอกรปู แบบของกระดาษทำการชนดิ 6 ช่องได้

3. จัดทำกระดาษทำการ 6 ช่อง ตามขน้ั ตอนได้

4. มีการพัฒนาคุณธรรม จริยธรรม ค่านิยม และคุณลักษณะอันพึงประสงค์ของผู้สำเร็จการศึกษา สำนักงาน

คณะกรรมการการอาชวี ศึกษา ท่คี รสู ามารถสังเกตได้ขณะทำการสอนในเรอ่ื ง

4.1 ความมมี นษุ ยสัมพันธ์ 4.2 ความมีวินัย

4.3 ความรบั ผิดชอบ 4.4 ความซอ่ื สตั ยส์ จุ รติ

4.5 ความเชอ่ื มน่ั ในตนเอง 4.6 การประหยัด

4.7 ความสนใจใฝ่รู้ 4.8 การละเวน้ สง่ิ เสพตดิ และการพนัน

4.9 ความรกั สามคั คี 4.10 ความกตญั ญกู ตเวที

➢สมรรถนะรายวชิ า

1. แสดงความรูเ้ ก่ียวกับหลักการ และวธิ ีการบญั ชสี ำหรับกจิ การเจา้ ของคนเดยี วประเภทธรุ กจิ บรกิ าร
2. ปฏิบตั งิ านบญั ชสี ำหรบั กจิ การเจา้ ของคนเดียวประเภทธุรกิจบริการตามหลกั การบญั ชที ร่ี ับรองทว่ั ไป

➢เนอื้ หาสาระ

1. ความหมายและประโยชนข์ องกระดาษทำการ
2. รูปแบบของกระดาษทำการชนิด 6 ช่อง
3. ขั้นตอนในการจัดทำกระดาษทำการ 6 ชอ่ ง

ภาพรวม (Big Idea)

กระดาษทาการ 6 ช่อง

ความหมายและประโยชน์ รปู แบบของกระดาษ ข้นั ตอนในการจดั ทา
ของกระดาษทาการ ทาการชนิด 6 ชอ่ ง การชนิด 6 ช่อง

➢กจิ กรรมการเรยี นรู้

ขัน้ นำเข้าส่บู ทเรยี น
1. ครแู ละผเู้ รยี นสนทนากนั ว่ากระดาษทำการ (Work Sheet) หมายถงึ แบบฟอร์มซง่ึ เปน็ เคร่ืองมอื ท่ชี ่วยในการจัดเตรียม
ทำงบการเงินให้สะดวก รวดเร็วขึ้น และไม่ผิดพลาด โดยกระดาษทำการจะมีด้วยกันหลายชนิด เช่น ชนิด 6 ช่อง 8 ช่อง หรือ 10
ช่อง เปน็ ต้น
2. ครแู ละผ้เู รยี นบอกประโยชนข์ องกระดาษทำการ

1) ทำใหท้ ราบผลการดำเนินงานสำหรับระยะเวลาหน่งึ วา่ มีกำไรสุทธิและขาดทุนสุทธิ เปน็ จำนวนเท่าใด
2) แสดงให้เห็นฐานะการเงินของกจิ การวา่ มสี นิ ทรัพย์ หนี้สิน และสว่ นของเจา้ ของเป็นจำนวนเงนิ เท่าใด
3) ช่วยใหก้ ารจัดทำงบการเงนิ สะดวก และรวดเร็ว
4) วยในการตรวจสอบความถูกต้องของการจดั ทำงบการเงิน
3) ผูเ้ รยี นบอกส่วนประกอบงบการเงิน เช่น งบแสดงฐานะการเงนิ งบกำไรขาดทุน เป็นตน้

ขนั้ สอน

3. ครูและผู้เรียนอธิบายความหมายและประโยชน์ของกระดาษทำการ โดยกระดาษทำการ (Work Sheet) หมายถึง

แบบฟอร์มซึ่งเป็นเครื่องมือที่ช่วยในการจัดเตรียม ทำงบการเงินให้สะดวก รวดเร็วขึ้น และไม่ผิดพลาด โดยกระดาษทำการจะมี

ดว้ ยกันหลายชนิด เช่น ชนิด 6 ชอ่ ง 8 ช่อง หรือ 10 ช่อง เปน็ ต้น

กระดาษทำการ เป็นเครื่องมือท่ีช่วยให้การแบ่งแยกบัญชีต่างๆ ในงบทดลองไปจดั ทำงบกำไรขาดทุน และงบแสดงฐานะ

ทางการเงิน โดยจะนำหมวดรายไดแ้ ละค่าใช้จ่ายไปจดั ทำงบกำไรขาดทุน เพอื่ แสดงผลการดำเนนิ งาน และนำบญั ชหี มวดสินทรัพย์

หน้ีสิน และส่วนของเจ้าของไปจดั ทำงบแสดงฐานะการเงนิ เพอ่ื แสดงฐานะการเงินของกิจการ

4. ครูบอกประโยชนข์ องกระดาษทำการ ดังนี้

1) ทำให้ทราบผลการดำเนนิ งานสำหรบั ระยะเวลาหนึ่งว่ามกี ำไรสทุ ธหิ รือขาดทนุ สุทธเิ ท่าใด

2) แสดงให้เห็นฐานะการเงนิ ของกจิ การว่ามีสนิ ทรพั ย์ หน้ีสิน และสว่ นของเจา้ ของเปน็ จำนวนเงนิ เทา่ ใด

3) ช่วยให้การจดั ทำงบการเงิน สะดวก และรวดเรว็ ขึน้

4) ชว่ ยในการตรวจสอบความถูกตอ้ งของการจดั ทำงบการเงนิ

5. ครูแสดงรูปแบบของกระดาษทำการชนดิ 6 ชอ่ ง โดยการจดั ทำกระดาษทำการสามารถทำได้หลายรูปแบบขึ้นอยู่กับ

ความตอ้ งการของแตล่ ะกิจการที่มีลกั ษณะการประกอบธุรกจิ ทีแ่ ตกตา่ งกัน สำหรบั หนว่ ยนจ้ี ะกลา่ วถึงเฉพาะกระดาษทำการ 6 ชอ่ ง

ชอื่ กจิ การ………………………….(1.1)

กระดาษทำการ (1.2) 

สำหรับรอบระยะเวลา….…สน้ิ สุดวนั ท…ี่ …(1.3)

ชือ่ บญั ชี เลขที่ งบทดลอง งบกำไรขาดทุน งบแสดงฐานะการเงิน
เดบิต เครดติ
บัญชี เดบิต เครดิต เดบิต เครดิต

      

ซึ่งมรี ูปแบบและสว่ นประกอบต่างๆ ดงั นี้
 ส่วนหวั ของกระดาษทำการ
1.1 ช่อื กิจการ
1.2 ขอ้ ความท่ีระบุว่า “กระดาษทำการ”
1.3 รอบระยะเวลาบญั ชีและงวดบญั ชที ี่จดั ทำ
 ช่องช่ือบญั ชี
 ชอ่ งเลขท่ีบญั ชี
 ชอ่ งงบทดลอง แบง่ ออกเป็นด้านเดบิตและเครดติ
 ชอ่ งงบกำไรขาดทุน แบ่งออกเปน็ ดา้ นเดบติ และเครดติ
 ชอ่ งงบแสดงฐานะการเงนิ แบง่ ออกเปน็ ด้านเดบิตและเครดิต

6. ครแู ละผู้เรียนสาธติ ขน้ั ตอนในการจัดทำกระดาษทำการ 6 ช่อง โดยใช้ส่ือ Power Point ประกอบ
และการจัดทำกระดาษทำการมีวธิ ีปฏบิ ัติ ดังน้ี

1) ส่วนหัวของกระดาษทำการ แบง่ เปน็ 3 บรรทดั เขยี นตามลำดบั ดังนี้
บรรทดั ที่ 1 เขยี นชื่อกจิ การ
บรรทัดท่ี 2 เขยี นวา่ “กระดาษทำการ”
บรรทดั ท่ี 3 เขียนวา่ สำหรบั รอบระยะเวลาบัญชีท่กี ระดาษทำการแสดง

2) นำยอดคงเหลือของบัญชีแยกประเภท หรือลอกงบทดลองท่ีได้จัดทำไว้แล้ว มาแสดงในกระดาษทำการชอ่ งช่อื
บญั ชี ชอ่ งเลขท่บี ญั ชี ช่องงบทดลอง แลว้ รวมเงนิ ช่องเดบิตและเครดิต ซึง่ ทงั้ 2 ชอ่ งจะตอ้ งเทา่ กนั

3) นำจำนวนเงนิ ในชอ่ งงบทดลองไปใส่ทช่ี อ่ งงบกำไรขาดทนุ ชอ่ งงบแสดงฐานะการเงิน ดังน้ี
 บัญชีหมวดสินทรพั ย์ นำไปใสใ่ นช่องงบแสดงฐานะการเงนิ ดา้ นเดบิต
 บญั ชีหมวดหนีส้ ิน นำไปใสใ่ นชอ่ งงบแสดงฐานะการเงินด้านเครดติ
 บัญชหี มวดสว่ นของเจา้ ของ (ทุน) นำไปใส่ในชอ่ งงบแสดงฐานะการเงินด้านเครดิต
 บัญชีหมวดส่วนของเจ้าของ (ถอนใช้ส่วนตัว) นำไปใส่ในช่องงบแสดงฐานะการเงิน
ดา้ นเดบติ
 บญั ชหี มวดรายได้ นำไปใสใ่ นช่องงบกำไรขาดทุนด้านเครดิต
 บัญชหี มวดคา่ ใช้จ่าย นำไปใสใ่ นชอ่ งงบกำไรขาดทุนดา้ นเดบิต

4) รวมยอดเงนิ ในช่องเดบติ และเครดิตของงบกำไรขาดทนุ และงบแสดงฐานะการเงิน
5) หาผลต่างระหว่างช่องเดบิตและเครดิตของงบกำไรขาดทุน ถ้ายอดรวมด้านเครดิตมากกว่าดา้ นเดบิต ผลต่างก็
คือกำไรสุทธิ ให้เขียนจำนวนเงินกำไรสุทธใิ นช่องกำไรขาดทนุ ด้านเดบติ และในช่องงบแสดงฐานะการเงินดา้ นเครดิต แต่ถ้ายอดรวม
ดา้ นเดบิตมากกวา่ ดา้ นเครดิต ผลต่างกค็ ือขาดทนุ สุทธิ ให้เขียนจำนวนเงินในช่องงบกำไรขาดทุนดา้ นเครดติ และช่องงบแสดงฐานะ
การเงินด้านเดบติ
6) รวมยอดเงนิ ในชอ่ งงบกำไรขาดทุนและงบแสดงฐานะการเงิน ดา้ นเดบิตและดา้ นเครดติ ตอ้ งเท่ากันเสมอ
7. ผูเ้ รยี นแสดงการทำกระดาษทำการ 6 ช่อง ดงั นี้

ตวั อย่างที่  กรณที มี่ ีกำไรสทุ ธิ

ชอ่ื บญั ชี รา้ นกระปกุ บรกิ าร เดบติ สต. เครดติ
งบทดลอง บาท บาท สต.
เงนิ สด -
ลกู หนก้ี ารคา้ วนั ที่ 31 ธันวาคม 25X8 80,000 - 21,000 -
อุปกรณ์ 15,000 - 495,000 -
เครอื่ งตกแตง่ เลขท่ี 70,000 - 92,000 -
อาคาร บัญชี 40,000 -
เจา้ หนี้การคา้ 350,000 608,000 -
ทนุ – นางกระปกุ 101
ถอนใช้สว่ นตวั 102 15,000 -
รายได้คา่ บรกิ าร 103
ค่าเชา่ 104 16,000 -
คา่ พาหนะ 105 2,500 -
เงินเดอื น 201 15,000 -
ค่าสาธารณูปโภค 301 4,500 -
302 608,000 -
401
501
502
503
504

การจัดทำกระดาษทำการ 6 ชอ่ ง เป็นดังน้ี

 นายอดคงเหลอื หรอื ลอกงบ เขยี นหัวงบ  นาสนิ ทรพั ย์ หน้สี นิ และส่วนของ
ทดลองมาเขยี นในช่องงบทดลอง
ของกระดาษทาการ กระดาษทาการ เจ้าของไปใส่ในช่องงบแสดงฐานการเงนิ

ร้านกระปุกบรกิ าร นารายได้และค่าใช้จ่ายไปใสใ่ นช่องงบ
กระดาษทำการ กาไรขาดทนุ

สำหรับปสี ิน้ สดุ วนั ท่ี 31 ธันวาคม 25X8

ช่อื บัญชี เลขท่ี งบทดลอง งบกำไรขาดทนุ งบแสดงฐานะการเงิน
บญั ชี
เงนิ สด เดบิต เครดติ เดบติ เครดิต เดบติ เครดิต
ลูกหนกี้ ารคา้ 101
อปุ กรณ์ 102 80,000 80,000
เครื่องตกแตง่ 103
อาคาร 104 15,000 15,000
เจ้าหนีก้ ารคา้ 105
ทนุ – นางกระปุก 201 70,000 70,000
ถอนใชส้ ว่ นตัว 301
รายได้ค่าบริการ 302 40,000 40,000
ค่าเชา่ 401
คา่ พาหนะ 501 350,000 350,000
502
21,000 21,000

495,000 495,000

15,000 15,000

92,000 92,000

16,000 16,000

2,500 2,500

เงนิ เดือน 503 15,000 15,000
ค่าสาธารณปู โภค
504 4,500 4,500
กำไรสุทธิ
608,000 608,000 38,000 92,000 570,000 516,000

54,000 54,000

92,000 92,000 570,000 570,000

 หาผลต่างของเดบติ และเครดติ ของงบกาไรขาดทุน  รวมยอดเงินในชอ่ งเดบติ

-ถ้าด้านเครดิตมากกว่าเดบติ ผลต่าง คอื กาไรสทุ ธิ และเครดิตของงบกาไรขาดทุน และ
งบแสดงฐานะการเงิน
-ถ้าด้านเดบติ มากกว่าด้านเครดติ ผลต่าง คอื ขาดทุนสทุ ธิ
 รวมยอดเงนิ ในช่องงบกาไรขาดทนุ และ
งบแสดงฐานะการเงิน ด้านเดบติ และด้าน
เครดติ จะต้องเทา่ กนั เสมอ

8. ผู้เรยี นจดั ทำกระดาษทำการ 6 ชอ่ ง สำหรบั ปสี ้นิ สดุ วนั ท่ี 31 ธนั วาคม 25X8 ในกรณีขาดทุนสุทธิ

ตัวอยา่ งที่  กรณที ่ีมีผลขาดทุนสุทธิ

ชอื่ บัญชี รา้ นกระปกุ บริการ

เงินสด กระดาษทำการ
ลูกหน้ีการคา้
อปุ กรณ์ สำหรบั ปสี ิ้นสดุ วนั ท่ี 31 ธนั วาคม 25X8
เครอื่ งตกแต่ง
อาคาร เลขที่ งบทดลอง งบกำไรขาดทุน งบแสดงฐานะการเงนิ
เจ้าหนีก้ ารค้า
ทุน – นางกระปกุ บัญชี เดบติ เครดติ เดบิต เครดติ เดบติ เครดติ
ถอนใช้สว่ นตัว
รายไดค้ า่ บรกิ าร 101 160,000 160,000
คา่ เช่า
คา่ พาหนะ 102 35,000 35,000
เงินเดือน
ค่าสาธารณปู โภค 103 50,000 50,000

ขาดทนุ สทุ ธิ 104 40,000 40,000

105 270,000 270,000

201 80,000 80,000

301 490,000 490,000

302 12,000 12,000

401 60,000 60,000

501 16,000 16,000

502 2,500 2,500

503 40,000 40,000

504 4,500 4,500

630,000 630,000 63,000 60,000 567,000 570,000

3,000 3,000

63,000 63,000 570,000 570,000

9. ผเู้ รียนฝึกทักษะจดั ทำกระดาษทำการ 6 ชอ่ ง ตามรูปแบบ ดังนี้

รา้ นพาเพลินบรกิ าร

กระดาษทำการ

สำหรับปีสิ้นสดุ วันที่ 31 ธนั วาคม 25X8

ชอื่ บญั ชี เลขท่ี งบทดลอง งบกำไรขาดทุน งบแสดงฐานะการเงิน
เดบติ เครดติ
บญั ชี เดบติ เครดติ เดบิต เครดติ

เงินสด 101 40,000

ลูกหนี้การค้า 102 3,000

อุปกรณ์ 103 50,000

เคร่ืองตกแตง่ 104 12,000

อาคาร 105 200,000

เจา้ หนี้การค้า 201 18,000

ทนุ – นางพาเพลิน 301 150,000

ถอนใช้สว่ นตัว 302 2,000

รายได้คา่ บริการ 401 195,000

ค่าเช่า 501 15,000

ค่าพาหนะ 502 8,000

เงนิ เดอื น 503 30,000

คา่ สาธารณูปโภค 504 3,000

363,000 363,000

กำไรสุทธิ

10. ผู้เรยี นฝึกทักษะจดั ทำกระดาษทำการ 6 ช่อง ตามรปู แบบ ดงั น้ี

รา้ นสะอาดซักรดี บริการ

กระดาษทำการ

สำหรับปสี ้นิ สุด วนั ที่ 31 ธันวาคม 25X8

ช่อื บัญชี เลขที่ งบทดลอง งบกำไรขาดทนุ งบแสดงฐานะการเงิน
เดบิต เครดติ
บัญชี เดบติ เครดติ เดบติ เครดติ

เงินสด 101 40,000

ลูกหนก้ี ารค้า 102 3,000

อปุ กรณ์ 103 20,000

เครือ่ งตกแตง่ 104 12,000

อาคาร 105 180,000

เจา้ หนี้การคา้ 201 38,000

ทนุ -นายสะอาด 301 230,000

ถอนใชส้ ว่ นตัว 302 2,000

รายไดค้ า่ บรกิ าร 401 80,000

ค่าเชา่ 501 25,000

คา่ พาหนะ 502 13,000

เงนิ เดอื น 503 50,000

ค่าสาธารณูปโภค 504 3,000

348,000 348,000

กำไรสุทธิ

11. เปิดโอกาสใหผ้ ู้เรียนแสดงความคิดเหน็ ร่วมกนั และนำผลงานส่งครูเพือ่ ประเมินผล
12. ผเู้ รยี นทำกจิ กรรมฝึกปฏิบตั ิหนว่ ยที่ 8
13. ผเู้ รยี นทำกจิ กรรมใบงาน

ขัน้ สรปุ และการประยุกต์
14. สรปุ โดยให้ผเู้ รยี นตอบคำถามเป็นกลมุ่ หรือรายบคุ คล และทำใบงาน ทำแบบประเมนิ ผล โดยครจู ะเฉลยใสแ่ ผ่นใสให้
ผเู้ รียนสลบั กนั ตรวจเอง
15. ครูและผเู้ รยี นแสดงขน้ั ตอนการทำกระดาษทำการ จัดทำขึ้นเพ่ือเป็นเครอ่ื งมือในการจดั ทำงบการเงนิ ไดร้ วดเร็วขน้ึ
และสามารถทราบผลการดำเนนิ งานและฐานะการเงินโดยไม่ต้องทำการบนั ทึกปดิ บัญชกี อ่ น ทำให้สามารถนำงบการเงนิ ไปใช้
ประโยชนใ์ นการวางแผน ควบคมุ และตัดสินใจไดท้ นั ที และเปน็ การช่วย ตรวจสอบการบันทกึ บญั ชใี ห้เปน็ ไปอย่างถูกตอ้ ง การจัดทำ
กระดาษทำการ 6 ช่อง จะจดั ทำตามรูปแบบหรือแบบฟอร์มท่กี ำหนดตามข้นั ตอนในการจดั ทำเพ่ือนำไปใชป้ ระโยชน์ตอ่ ไป
16. ครแู นะนำใหผ้ เู้ รยี นยึดหลกั ในการครองตนเปน็ พลเมอื งดี เชน่ ไม่เสียเวลาไปกบั การถกเถยี งเรื่องไรส้ าระ ไมใ่ จแคบ
ไมป่ ระมาท กระตอื รอื ร้นทุกเวลา ปฏบิ ตั ภิ ารกจิ หนา้ ที่สมำ่ เสมอโดยสมบรู ณ์ มคี วามสุภาพ อ่อนนอ้ มและยอมรับฟงั ความคดิ เห็น
ของคนอื่น
17. ผเู้ รยี นวางแผนการนำหลักของเศรษฐกิจพอเพยี งไปประยกุ ตใ์ ช้ดังน้ี

(1) สร้างภมู ิคุ้มกนั ท่ดี ใี นตวั เองได้ เช่น ใช้ความรอบคอบในการบนั ทกึ บญั ชไี มใ่ หผ้ ดิ พลาด
(2) มเี หตผุ ลในการวเิ คราะห์รายการคา้ แต่ละรายการ เพือ่ บันทึกบัญชี

(3) มีความเพียงพอ ในการซ้อื ขายสนิ ค้าเพ่อื บรโิ ภคหรือจำหน่าย
(4) มเี งอ่ื นไขดา้ นคณุ ธรรม ได้แก่ บันทกึ บัญชใี หถ้ ูกต้อง
(5) มีเงื่อนไขด้านวชิ าการ ได้แก่ บันทกึ บัญชตี ามหลกั การบญั ชีทย่ี อมรับทว่ั ไป และมคี วามรเู้ ร่อื งมาตรฐานการ
บญั ชี
(6) สามารถนำรายการบัญชไี ปบนั ทกึ ในเครอื่ งคอมพิวเตอร์หรือโปรแกรมสำเร็จรูปบญั ชไี ด้
18. ผเู้ รยี นทำแบบประเมนิ ผลหลงั เรยี น

➢สอ่ื และแหล่งการเรยี นรู้

1. หนงั สอื เรยี นวิชาบญั ชเี บอื้ งต้น 1 (2201-1004) ของสำนักพิมพ์เอมพนั ธ์
2. แผ่นใส
3. ใบงาน
4. มาตรฐานการบัญชี
5. อนิ เทอรเ์ น็ต
6. Power Point

➢หลักฐาน

1. บนั ทึกการสอนของสถานศกึ ษา
2. ผลงานของผเู้ รยี น
3. แผนจัดการเรยี นรู้

➢การวัดผลและการประเมินผล

วิธีวดั ผล
1. สังเกตพฤตกิ รรมรายบุคคล
2. ตรวจใบงาน
3. ตรวจแบบประเมินผลการเรียนร้กู อ่ น/หลงั เรยี น
4. ตรวจแบบประเมินผลการฝกึ ปฏิบตั ิ
5. ประเมินกิจกรรมเสนอแนะผ้เู รยี นเป็นสำคญั และส่งเสริมคณุ ธรรมนำความรู้
6 ประเมินพฤตกิ รรมการเข้ารว่ มกิจกรรมกลุ่ม
7 สังเกตพฤติกรรมการเข้าร่วมกจิ กรรมกลมุ่
8 การสังเกตและประเมนิ พฤติกรรมด้านคุณธรรม จรยิ ธรรม ค่านยิ ม และคณุ ลักษณะอนั พึงประสงค์

เคร่อื งมือวัดผล
1. แบบสังเกตพฤตกิ รรมรายบคุ คล
2. แบบประเมินพฤตกิ รรมการเขา้ รว่ มกิจกรรมกล่มุ (โดยครู)
3. แบบสงั เกตพฤตกิ รรมการเข้าร่วมกจิ กรรมกลมุ่ (โดยผเู้ รียน)
4. แบบประเมนิ กิจกรรมใบงาน
5. แบบประเมนิ ผลแบบฝกึ ปฏบิ ัติ
6. แบบประเมนิ ผลการเรยี นรูก้ อ่ น/หลังเรยี น
7. แบบประเมินกิจกรรมเสนอแนะผูเ้ รยี นเป็นสำคัญ และส่งเสริมคณุ ธรรมนำความรู้
8. แบบประเมนิ คณุ ธรรม จรยิ ธรรม ค่านิยม และคุณลกั ษณะอันพงึ ประสงค์ โดยครูและผู้เรยี นร่วมกนั ประเมนิ

เกณฑ์การประเมินผล
1. เกณฑผ์ า่ นการสงั เกตพฤตกิ รรมรายบคุ คล ต้องไม่มีช่องปรับปรงุ

2. เกณฑผ์ า่ นการประเมินพฤติกรรมการเขา้ รว่ มกจิ กรรมกลมุ่ คอื ปานกลาง (50 % ขึ้นไป)
3. เกณฑผ์ ่านการสงั เกตพฤติกรรมการเข้ารว่ มกจิ กรรมกลมุ่ คอื ปานกลาง (50% ขึ้นไป)
4. กิจกรรมใบงาน เกณฑผ์ า่ น คือ 50%
5. แบบประเมินผลแบบฝกึ ปฏบิ ตั ิ เกณฑผ์ า่ น 50%
6. แบบประเมินผลการเรียนร้กู อ่ น/หลงั เรียนมเี กณฑ์ผา่ น 50%
7. แบบประเมนิ กจิ กรรมเสนอแนะผเู้ รียนเป็นสำคัญและสง่ เสริมคุณธรรมนำความรผู้ ่าน 50%
8 แบบประเมนิ คณุ ธรรม จรยิ ธรรม คา่ นยิ ม และคณุ ลกั ษณะอันพงึ ประสงค์ คะแนนขนึ้ อยกู่ ับการประเมนิ ตาม
สภาพจริง

➢กจิ กรรมเสนอแนะ

1. ทำใบงานและแบบประเมนิ ผลการเรียนรู้
2. บนั ทึกการรับ-จ่าย
3. กจิ กรรมเสนอแนะผู้เรยี นเปน็ สำคญั และสง่ เสรมิ คณุ ธรรมนำความรู้
4. ฝึกทกั ษะการทำกระดาษทำการเพม่ิ เตมิ และสมำ่ เสมอ

➢การบูรณาการ

1. กล่มุ วชิ าภาษาไทย ไดแ้ ก่ ทกั ษะการฟัง ทกั ษะการอ่าน ทกั ษะการเขยี นและทักษะการพูด
2. ปรชั ญาของเศรษฐกจิ พอเพยี ง
3. คุณธรรมจรยิ ธรรม และศีลธรรม
4. หน้าท่พี ลเมอื งดี
5. อน่ื ๆ

กล่มุ วิชาภาษาไทย

กล่มุ วิชาคณิตศาตร์
กล่มุ วิชาวิทยาศาสตร์
กล่มุ วิชากฏหมาย

กระดาษทาการ การบูรณาการ ปรชั ญาของเศรษฐกิจพอเพียง
6 ช่อง หนา้ ท่ีพลเมือง

กล่มุ วิชาการขายและคอมพิวเตอร์

กล่มุ วิชาภาษาองั กฤษ

บนั ทกึ หลังการสอน

ขอ้ สรุปหลงั การสอน
..................................................................................................................................................
..................................................................................................................................................
..................................................................................................................................................
..................................................................................................................................................
..................................................................................................................................................
..................................................................................................................................................
..................................................................................................................................................
..................................................................................................................................................
..................................................................................................................................................
..................................................................................................................................................
ปญั หาท่ีพบ
..................................................................................................................................................
..................................................................................................................................................
..................................................................................................................................................
..................................................................................................................................................
..................................................................................................................................................
..................................................................................................................................................
..................................................................................................................................................
..................................................................................................................................................
..................................................................................................................................................
..................................................................................................................................................
แนวทางแก้ปัญหา
..................................................................................................................................................
..................................................................................................................................................
..................................................................................................................................................
..................................................................................................................................................
..................................................................................................................................................
..................................................................................................................................................
..................................................................................................................................................
..................................................................................................................................................
..................................................................................................................................................
..................................................................................................................................................

แผนการจัดการเรยี นรแู้ บบบูรณาการท่ี 14 หน่วยที่ 10
สอนคร้งั ที่ 14 (49-52)
รหสั วชิ า 3200-001 การบญั ชีเบ้ืองต้น (2-2-3) จำนวนชว่ั โมง 4 ชม.
ชือ่ หนว่ ย/เรือ่ ง งบการเงิน

➢สาระสำคัญ

งบการเงินเป็นการนำเสนอฐานะการเงินและผลการดำเนินงานทางการเงินของกิจการอย่างมีแบบแผน เพื่อให้ข้อมูล
เกี่ยวกับฐานะการเงิน ผลการดำเนินงานและกระแสเงินสดของกิจการ ซึ่งเป็นประโยชน์ต่อการตัดสินใจเชิงเศรษฐกิจของผู้ใช้งบ
การเงินกลุ่มต่างๆ นอกจากนี้งบการเงินยังแสดงถึงผลการบริหารงานของฝ่ายบริหารซึ่งได้รับมอบหมายให้ดูแลทรัพยากรของ
กิจการ เพื่อที่จะบรรลุวัตถุประสงค์ดังกล่าว งบการเงินต้องให้ข้อมลู ของกจิ การเกี่ยวกับสินทรัพย์ หนี้สิน ส่วนของเจ้าของ รายได้
และค่าใชจ้ ่าย รวมถงึ ผลกำไรและขาดทุน รวมทงั้ เงนิ ทุนทีไ่ ด้รับจากผู้เป็นเจ้าของและการจัดสรรส่วนทนุ ใหผ้ ้เู ป็นเจ้าของในฐานะท่ี
เป็นเจ้าของ และกระแสเงินสด โดยข้อมูลเหล่านี้และข้อมูลอื่นเปิดเผยในหมายเหตุประกอบงบการเงินช่วยผู้ใช้งบการเงินในการ
คาดการณเ์ ก่ยี วกับจงั หวะเวลาและความแน่นอนทก่ี จิ การจะกอ่ ให้เกดิ กระแสเงินสดในอนาคตของกจิ การ

➢จุดประสงคก์ ารเรียนรู้

1. อธบิ ายความหมายของงบการเงนิ ได้

2. บอกจุดมงุ่ หมายของงบการเงนิ ได้

3. อธบิ ายงบการเงนิ ฉบับสมบูรณไ์ ด้

4. อธิบายการกำหนดรายการยอ่ ทต่ี ้องมีในงบการเงนิ ได้

5. จดั ทำงบกำไรขาดทุนได้

6. มีการพัฒนาคุณธรรม จริยธรรม ค่านิยม และคุณลักษณะอันพึงประสงค์ของผู้สำเร็จการศึกษา สำนักงาน

คณะกรรมการการอาชวี ศกึ ษา ทีค่ รูสามารถสังเกตได้ขณะทำการสอนในเร่ือง

6.1 ความมมี นษุ ยสัมพนั ธ์ 6.2 ความมีวนิ ัย

6.3 ความรับผดิ ชอบ 6.4 ความซือ่ สัตยส์ ุจรติ

6.5 ความเช่ือมน่ั ในตนเอง 6.6 การประหยดั

6.7 ความสนใจใฝร่ ู้ 6.8 การละเว้นสิง่ เสพตดิ และการพนัน

6.9 ความรกั สามคั คี 6.10 ความกตญั ญกู ตเวที

สมรรถนะรายวิชา
1. แสดงความรู้เก่ยี วกับหลักการ และวิธีการบญั ชสี ำหรับกจิ การเจา้ ของคนเดยี วประเภทธุรกจิ บรกิ าร
2. ปฏบิ ัตงิ านบัญชีสำหรับกจิ การเจา้ ของคนเดยี วประเภทธุรกิจบริการตามหลักการบญั ชีที่รบั รองทัว่ ไป

➢เน้ือหาสาระ

1. ความหมายของงบการเงนิ
2. จุดมงุ่ หมายของงบการเงิน
3. งบการเงินฉบบั สมบรู ณ์
4. การกำหนดรายการยอ่ ทตี่ ้องมใี นงบการเงิน
5. งบกำไรขาดทุน

ภาพรวม (Big Idea)

ความหมายของ จุดมงุ่ หมายของ งบการเงิน
งบการเงิน งบการเงิน ฉบบั สมบูรณ์

งบการเงิน

การกาหนดรายการยอ่ งบกาไรขาดทนุ งบแสดงฐานะ
ทต่ี อ้ งมใี นงบการเงนิ การเงิน

➢กิจกรรมการเรียนรู้

ขั้นนำเข้าส่บู ทเรียน
1. ครูและผู้เรียนสนทนาว่าตามมาตรฐานการบัญชีฉบับที่ 1 เรื่องการนำเสนองบการเงิน ของสภาวิชาชีพบัญชี ได้ให้
รายละเอยี ด ข้อกำหนดต่างๆ และวธิ ีการเกี่ยวกับการนำเสนองบการเงินบางส่วน
2. ครูอภิปรายว่างบการเงินเป็นการนำเสนอฐานะการเงินและผลการดำเนินงานของกิจการอย่างมีแบบแผน เพื่อให้
ข้อมูลเกีย่ วกับฐานะการเงนิ ผลการดำเนนิ งานและกระแสเงนิ สดของกจิ การ ซ่งึ เปน็ ประโยชนต์ ่อการตัดสนิ ใจเชิงเศรษฐกิจของผู้ใช้
งบการเงินกลุ่มต่างๆ ยังแสดงถึงผลการบริหารงานของฝ่ายบริหารซึ่งได้รับมอบหมายให้ดูแลทรัพยากรของกิจการ งบการเงินต้อง
ใหข้ ้อมลู ทุกขอ้ ดงั ตอ่ ไปนี้เกย่ี วกบั กิจการ
3. ผู้เรียนบอกส่วนประกอบงบการเงินแต่ละประเภท เช่น งบแสดงฐานะการเงิน งบกำไรขาดทุน
เป็นต้น
4. ผเู้ รยี นทำแบบประเมินผลกอ่ นเรยี น โดยใช้เวลาประมาณ 10 นาที แลว้ สลบั กันตรวจ

ขนั้ สอน
5. ครูอธิบายความหมายของงบการเงิน โดยงบการเงิน (Financial Statement) ตามมาตรฐานการบัญชี ฉบับที่ 1
หมายถึง งบการเงินทีจ่ ดั ทำข้ึนเพ่ือสนองความตอ้ งการของผู้ใชง้ บการเงนิ ซึ่งไม่อยู่ในฐานะท่ีจะเรยี กร้องให้กิจการจัดทำรายงานที่มี
การดัดแปลงตามความตอ้ งการข้อมูลท่ีเฉพาะเจาะจง
6. ครูบอกจุดมุ่งหมายของงบการเงิน โดยงบการเงินเป็นการนำเสนอฐานะการเงินและผลการดำเนินงานทางการเงิน
ของกจิ การอยา่ งมแี บบแผน โดยมวี ตั ถุประสงคเ์ พ่ือใหข้ ้อมูลเกย่ี วกบั ฐานะการเงิน ผลการดำเนินงาน และกระแสเงนิ สดของกิจการ
ซึ่งเปน็ ประโยชน์ต่อการตดั สนิ ใจเชิงเศรษฐกิจของผู้ใช้งบการเงินกลุ่มต่างๆ นอกจากนี้งบการเงินยงั แสดงถึงผลการบริหารงานของ
ฝ่ายบริหารซึ่งได้รับมอบหมายให้ดูแลทรัพยากรของกิจการ เพื่อที่จะบรรลุวัตถุประสงค์ดังกล่าว งบการเงินต้องให้ข้อมูลทุกข้อ
ดงั ต่อไปนเี้ ก่ยี วกบั กิจการ

1) สินทรัพย์
2) หน้ีสิน
3) ส่วนของเจ้าของ
4) รายได้และคา่ ใชจ้ ่าย รวมถึงผลกำไรและขาดทุน
5) เงินทุนที่ไดร้ ับจากผู้เปน็ เจา้ ของและการจัดสรรสว่ นทุนใหผ้ ู้เปน็ เจ้าของในฐานะที่เป็นเจา้ ของ
6) กระแสเงนิ สด
7. ครูอธิบายงบการเงินฉบับสมบูรณ์ โดยงบการเงินฉบับสมบูรณ์ (The complete financial statement) ตาม
มาตรฐานการบัญชีประกอบดว้ ย
1) งบแสดงฐานะการเงิน ณ วันส้นิ งวด (Statement of the financial position)
2) งบกำไรขาดทุนเบด็ เสรจ็ สำหรบั งวด (Statement of comprehensive income)
3) งบแสดงการเปลี่ยนแปลงสว่ นของเจ้าของสำหรบั งวด (Statement of changes in shareholders' equity)
4) งบกระแสเงินสดสำหรับงวด (Cash flow statement)
5) หมายเหตุประกอบงบการเงิน ซึ่งประกอบด้วยสรุปนโยบายการบัญชที ีส่ ำคัญ ข้อมูลที่ให้คำอธิบายอ่ืน (Notes
to financial statement)
6) งบแสดงฐานะการเงิน ณ วันต้นงวดของงวดที่นำมาเปรยี บเทียบงวดแรกสดุ เมือ่ กจิ การไดน้ ำนโยบายการบัญชี
ใหมม่ าถอื ปฏิบตั ยิ ้อนหลงั หรอื การปรบั งบการเงนิ ยอ้ นหลังหรือเมื่อกิจการมีการจัดประเภทรายการในงบการเงินใหม่ กิจการอาจจะ
ใชช้ ่ืออืน่ สำหรับงบการเงิน นอกเหนอื จากทร่ี ะบใุ นมาตรฐานการบัญชีฉบบั ที่ 1 น้ี

หมายเหตุ
1.งบการเงินที่นำมาศึกษาในหน่วยการเรียนนี้ จะกล่าวถึงเฉพาะกิจการเจ้าของคนเดียว ประเภทธุรกจิ บริการเท่านั้น แบ่งออกเป็นงบกำไร

ขาดทนุ และงบแสดงฐานะการเงิน
2.กรมพฒั นาธุรกจิ การคา้ ไมไ่ ดก้ ำหนดรายการยอ่ ที่ต้องมีในงบการเงนิ สำหรบั กิจการเจ้าของ คนเดียว ดงั นั้น จึงนำงบการเงนิ ของหา้ งหนุ้ ส่วน

จดทะเบียน (ตามแบบที่ 1) มาประยุกต์ใช้กบั หน่วยการเรียนนี้ เพื่อให้สามารถเรียนรู้และฝึกทักษะการจัดทำงบการเงินสำหรับกิจการเจา้ ของคนเดียว
ประเภทการใหบ้ ริการได้

7. การกำหนดรายการย่อที่ต้องมีในงบการเงิน กรมพัฒนาธุรกิจการค้ากำหนดให้งบการเงินของผู้มีหน้าที่จัดทำบัญชี
ตอ้ งมีรายการยอ่ ดังนี้

➢ห้างหนุ้ สว่ นจดทะเบียน ต้องมรี ายการยอ่ ตามแบบ 1
➢บรษิ ทั จำกัด ต้องมรี ายการย่อตามแบบ 2
➢บริษทั มหาชนจำกดั ตอ้ งมรี ายการยอ่ ตามแบบ 3
➢นิติบุคคลทีต่ ั้งขึ้นตามกฎหมายตา่ งประเทศ ตอ้ งมีรายการยอ่ ตามแบบ 4
➢กจิ การรว่ มคา้ ตามประมวลรษั ฎากร ต้องมรี ายการยอ่ ตามแบบ 5
เพื่อให้ผู้มีหน้าที่จัดทำบัญชีเข้าใจถึงแนวคิดในการกำหนดรูปแบบและความหมายของรายการย่อที่ต้องมีในงบ
การเงนิ รวมทั้งเพอื่ ให้การจัดทำงบการเงินมีมาตรฐานเดยี วกนั กรมพฒั นาธรุ กจิ การคา้ จึงขอช้ีแจงดงั น้ี

1) การกำหนดความหมายและรูปแบบของรายการยอ่ ท่ีต้องมใี นงบการเงิน
1.1 ความหมายของศัพท์ที่มีความหมายเฉพาะ กิจการที่ไม่มีส่วนได้เสียสาธารณะ ( Non-Publicly

Accountable Entities: NPAEs) หมายถึงกจิ การที่ไม่เข้าลักษณะ ดงั ต่อไปน้ี
(1) กิจการที่มีตราสารทุนหรือตราสารหนี้ของกิจการ ซึ่งมีการซื้อขายต่อประชาชน ไม่ว่าจะเป็นตลาด

หลักทรพั ย์ในประเทศหรือตา่ งประเทศ หรอื การซอ้ื ขายนอกตลาดหลักทรัพย์ (Over the Counter) รวมท้ังตลาดในท้องถ่ินและใน
ภูมิภาค หรือกิจการที่นำส่งหรืออยู่ในกระบวนการของการนำส่งงบการเงินของกิจการให้แก่สำนักงานคณะกรรมการกำกับ
หลกั ทรัพย์และตลาดหลกั ทรัพย์หรอื หนว่ ยงานกำกบั ดูแลอ่ืน เพื่อวตั ถุประสงคใ์ นการออกขายหลกั ทรัพยใ์ ดๆ ต่อประชาชน

(2) กจิ การทีด่ ำเนินธุรกจิ หลักในการดแู ลสนิ ทรัพยข์ องกลุ่มบุคคลภายนอกในวงกวา้ ง เช่น สถาบนั การเงิน
บริษทั ประกนั ชวี ิต บริษทั ประกนั วินาศภยั บริษัทหลักทรัพย์กองทุนรวม ตลาดสนิ คา้ เกษตรล่วงหน้าแหง่ ประเทศไทย ตามกฎหมาย
ว่าดว้ ยการน้ัน เป็นต้น

(3) บริษทั มหาชนจำกดั ตามกฎหมายวา่ ด้วยบริษัทมหาชนจำกดั
(4) กจิ การอน่ื ที่สภาวิชาชพี บญั ชีจะกำหนดเพิม่ เติม
1.2 การกำหนดรปู แบบรายการยอ่ ทีต่ อ้ งมีในงบการเงนิ
(1) รูปแบบรายการย่อที่ต้องมีในงบการเงนิ ของบรษิ ทั มหาชนจำกัด (แบบ 3) กำหนดข้นึ โดยอา้ งอิงมาจาก
มาตรฐานการรายงานทางการเงินที่สภาวิชาชีพบัญชีประกาศกำหนดตามมาตรฐานการรายงานทางการเงินระหว่างประเทศ
(International Financial Report Standard: IFRS)
(2) รูปแบบรายการย่อที่ต้องมีในงบการเงินของห้างหุ้นส่วนจดทะเบียน (แบบ 1) บริษัทจำกัด (แบบ 2)
นิติบุคคลที่ตั้งขึ้นตามกฎหมายต่างประเทศ (แบบ 4) และกิจการร่วมค้าตามประมวลรัษฎากร (แบบ 5) กำหนดขึ้นโดยอ้างอิงมา
จากมาตรฐานการรายงานทางการเงินสำหรับกิจการที่ไม่มีส่วนได้เสียสาธารณะ ( TFRS for Non-Publicly Accountable
Entities: TFRS for NPAEs) ที่สภาวชิ าชพี บัญชีประกาศกำหนด
1.3 การกำหนดความหมายของรายการย่อที่ต้องมีในงบการเงิน ความหมายของรายการย่อที่ต้องมีในงบ
การเงินจะอธิบายเฉพาะคำนิยามของแต่ละรายการเท่านั้น สำหรับการรับรู้รายการ และการวัดมูลค่า ให้กิจการถือปฏิบัติต าม
มาตรฐานรายงานทางการเงนิ ทีเ่ ก่ียวขอ้ ง
2) การจัดทำงบการเงิน
2.1 ผูม้ หี นา้ ที่จดั ทำบญั ชีตอ้ งจดั ทำงบการเงินตามประกาศของกรมพัฒนาธุรกิจการค้า ได้แก่
(1) ผู้มีหน้าท่ีจัดทำบัญชีที่ต้องจัดทำงบการเงิน และต้องนำสง่ ต่อกรมพัฒนาธุรกจิ การค้า ตามมาตรา 11
แห่งพระราชบัญญัติการบัญชี พ.ศ.2543 ได้แก่ ห้างหุ้นส่วนจดทะเบียน บริษัทจำกัด บริษัทมหาชนจำกัด นิติบุคคลที่ตั้งขึ้นตาม
กฎหมายต่างประเทศ และกิจการรว่ มคา้ ตามประมวลรัษฎากร
(2) นิติบุคคลที่ตั้งขึ้นตามกฎหมายต่างประเทศ คือนิติบุคคลท่ีไม่ได้จดทะเบียนในประเทศไทยและเขา้ มา
ประกอบธุรกิจในประเทศไทยทุกกรณี ไม่ว่าจะได้รับอนุญาตตามกฎหมายว่าด้วยการประกอบธุรกิจของคนต่างด้าวหรือไม่ก็ตาม
โดยครอบคลุมถึงสำนักงานผู้แทนของนิติบุคคลต่างประเทศในธุรกิจการค้าระหว่างประเทศและสำนักงานภูมิภาคของบริษัทข้าม
ชาตดิ ว้ ย
(3) การกำหนดรายการย่อของงบการเงินตามประกาศกรมพัฒนาธุรกิจการค้า เปน็ การกำหนดรายการย่อ
ของงบการเงินสำหรับธุรกิจทั่วไปเท่านั้น ธุรกิจที่ต้องปฏิบัติตามกฎหมายเฉพาะ เช่น สถาบันการเงิน บริษัทประกันภัย บริษัท
หลักทรัพย์ บริษัทบริหารสินทรัพย์ บริษัทโฮลดิ้งที่เป็นบริษัทแม่ของกลุ่มธุรกิจทางการเงิน ให้ใช้รายการย่อตามที่กำหนดใน
กฎหมายเฉพาะนั้น
2.2 หลักการจัดทางบการเงนิ
(1) ผมู้ หี นา้ ที่จัดทำบญั ชีแต่ละประเภทตอ้ งจัดทำงบการเงิน ดงั นี้

(2) ผู้มีหน้าที่จัดทำบัญชีที่เป็นห้างหุ้นส่วนจดทะเบียน บริษัทจำกัด นิติบุคคลที่ตั้งขึ้นตามกฎหมาย
ต่างประเทศ และกจิ การร่วมค้าตามประมวลรัษฎากร ทเ่ี ขา้ เง่อื นไขเปน็ กิจการทีม่ สี ่วนได้เสียสาธารณะหรอื เขา้ เง่ือนไขเป็นกิจการท่ี
ไม่มีส่วนได้เสยี สาธารณะแต่มีความประสงค์จะจัดทำบัญชีตามมาตรฐานการรายงานทางการเงินทส่ี ภาวชิ าชพี บัญชีประกาศกำหนด
โดยอา้ งองิ มาตรฐานการรายงานทางการเงนิ ระหวา่ งประเทศ (IFRS) ใหผ้ ูม้ ีหน้าทจ่ี ัดทำบญั ชีดังกลา่ วจัดทำงบการเงินโดยนำรูปแบบ
รายการย่อที่ต้องมีในงบการเงินของบริษัทมหาชนจำกัด (แบบ 3) มาใช้โดยปรับปรุงรายการที่เกี่ยวข้องกับส่วนของเจ้าของให้
สอดคล้องกับขอ้ เท็จจรงิ ตามกฎหมายและขอ้ กำหนดของมาตรฐานการรายงานทางการเงิน

(3) เมื่อผู้มีหน้าที่จัดทำบัญชีเลอื กแสดงงบกำไรขาดทุนเบ็ดเสรจ็ แบบใดแบบหนึ่ง หรือเลอื กแสดงงบกำไร
ขาดทุนแบบใดแบบหนึ่งของกรมธุรกิจกาค้า ผู้มีหน้าที่จัดทำบัญชีควรถือปฏิบัติอย่างสม่ำเสมอเพื่อประโยชน์ในการเปรียบเทียบ
อย่างไรก็ตาม หากผู้มีหน้าที่จัดทำบัญชีมีการเปลี่ยนแปลงแบบที่เลือกไว้ให้กิจการปฏิบัติตามมาตรฐานการรายงานทางการเงินที่
เก่ยี วขอ้ ง และใหเ้ ปิดเผยไว้ในหมายเหตุประกอบงบการเงนิ ด้วย

(4) ผู้มีหน้าที่จัดทำบัญชีที่เป็นนิติบุคคลที่ตั้งขึ้นตามกฎหมายต่างประเทศ ตามข้อ 2.1 (2) เมื่อจัดทำ
รายการย่อท่ตี อ้ งมีในงบการเงนิ ตามแบบ 4 ในรายการทุนขั้นตำ่ ตามกฎหมายแยกตามประเภทธรุ กจิ ให้แยกทนุ ขั้นตำ่ ตามกฎหมาย
ทไ่ี ดร้ บั จากสำนกั งานใหญ่ตามประเภทธุรกิจนนั้ โดยอาจแสดงรายละเอียดแต่ละประเภทในงบการเงิน หรืออาจแสดงยอดรวมไว้ใน
งบการเงินแลว้ เปดิ เผยรายละเอยี ดแยกตามประเภทธรุ กจิ ไวใ้ นหมายเหตปุ ระกอบงบการเงนิ กไ็ ด้

(5) ผู้มีหน้าทีจ่ ัดทำบัญชีที่มีฐานะเป็นคนต่างด้าวและได้รับอนุญาตให้ประกอบธุรกิจตามกฎหมายว่าดว้ ย
การประกอบธุรกจิ ของคนตา่ งด้าวใหเ้ ปิดเผยข้อมูลเพิ่มเตมิ ในหมายเหตุประกอบงบการเงินเก่ียวกบั รายการดงั ต่อไปน้ีด้วย

(6) กรณีที่ผู้มีหน้าที่จัดทำบัญชีจัดทำงบการเงนิ ตามแบบ 3 และได้นำนโยบายการบัญชีใหม่มาถือปฏิบัติ
ย้อนหลัง หรือการปรับงบการเงินย้อนหลัง หรือเมื่อกิจการมีการจัดประเภทรายการในงบการเงินใหม่ ผู้มีหน้าที่จัดทำบัญชีต้อง
นำเสนองบแสดงฐานะการเงิน ณ วนั ต้นงวดของงวดทน่ี ำมาเปรยี บเทียบที่ใกลท้ ีส่ ุดด้วย

(7) สำหรับรอบระยะเวลาบัญชีแรกที่จัดทำงบการเงิน หรือกรณีที่มีการแปรสภาพกิจการระหว่างปีงบ
การเงินของรอบระยะเวลาบัญชกี ่อนที่นำมาเปรียบเทยี บอาจมีการจัดประเภทรายการหรอื มีรูปแบบที่แตกตา่ งจากประกาศฉบับน้ี
ผู้มีหน้าท่ีจดั ทำบัญชีควรจัดประเภทรายการหรือรปู แบบที่จะนำมาเปรียบเทียบให้สอดคล้องกับประกาศฉบับนีด้ ว้ ย เว้นแต่ในทาง
ปฏิบัติไมส่ ามารถทำได้

(8) การจัดประเภทรายการในงบการเงิน ให้พจิ ารณา ดงั นี้
ให้พิจารณาลักษณะการดำเนนิ งานของธุรกจิ และมาตรฐานการรายงานทางการเงินท่ีเกี่ยวข้องกับ

เรอ่ื งน้นั ๆ รวมทงั้ คำนงึ ถึงนโยบายการกำกบั ดูแลของหน่วยงานทเี่ ก่ียวขอ้ ง
ให้พิจารณาเนอื้ หาเชงิ เศรษฐกิจมากกว่ารูปแบบทางกฎหมาย เช่น หุ้นบุรมิ สิทธิซึ่งให้สทิ ธผิ มู้ ีหน้าท่ี

จัดทำบัญชีที่ออกหุ้นในการบังคับไถ่ถอนดว้ ยจำนวนเงินทีแ่ น่นอนหรอื ท่ีสามารถทราบได้ ณ วันที่กำหนดไว้หรือวันท่ีทราบได้ หรือ
หุ้นบุริมสิทธิซึ่งให้สิทธิแก่ผู้ถือหุ้นในการเรียกร้องให้ผู้มีหน้าที่จัดทำบัญชีไถ่ถอนหุ้นในหรือหลังวันที่ที่กำหนดไว้ด้วยจำนวนเ งินท่ี
แน่นอนหรือที่ทราบได้หุ้นบุริมสิทธินั้นต้องจัดประเภทเป็นหนี้สินในงบแสดงฐานะการเงิน เป็นต้น ทั้งนี้ผู้มีหน้าที่จัดทำบัญชีต้อง
เปิดเผยขอ้ มลู ให้สอดคลอ้ งตามขอ้ เทจ็ จริงและมาตรฐานการรายงานทางการเงินที่เกีย่ วข้อง

(9) รปู แบบรายการยอ่ เป็นเพียงแนวทางท่ีกำหนดให้แสดงรายการแยกเป็นแต่ละบรรทดั พร้อมจำนวนเงิน
หากผมู้ ีหนา้ ทจ่ี ดั ทำบัญชไี ม่มีรายการตามท่ีแบบรายการย่อกำหนดไวก้ ไ็ ม่ต้องแสดงรายการดังกลา่ วไวใ้ นงบการเงนิ เช่น

- งบกำไรขาดทุนเบ็ดเสร็จ หากผู้มีหน้าที่จัดทำบัญชีไม่มีรายการกำไรขาดทุนเบ็ดเสร็จอื่น ก็ไม่ต้อง
แสดงรายการดงั กลา่ ว โดยใหแ้ สดงรายการกำไร (ขาดทุน) เบ็ดเสรจ็ รวมสำหรบั ปตี ่อจากรายการกำไร (ขาดทนุ ) สำหรบั ปี

- งบแสดงการเปล่ียนแปลงส่วนของผู้ถือหุ้น ถ้าในระหว่างปีมีการเปลี่ยนแปลงเฉพาะกำไร (ขาดทุน)
สำหรับปีเทา่ น้ัน ไม่มกี ารเปลี่ยนแปลงในรายการอ่ืน ก็ใหแ้ สดงเฉพาะการเปลย่ี นแปลงในกำไร (ขาดทนุ ) สำหรับปีเท่าน้ัน

(10) กรณีที่ผู้มีหน้าที่จัดทำบัญชีมีรายการนอกเหนือจากที่รูปแบบรายการย่อกำหนดไว้ให้แสดงรายการ
นั้นได้ตามความจำเป็นและเหมาะสมแก่กรณีเช่น แบบรายการย่อกำหนดให้แสดงรายการย่อไว้เพียงรายการเดียว ผู้มีหน้าท่จี ัดทำ
บัญชีจะแสดงรายละเอียดภายใต้รายการน้นั กไ็ ด้ แต่ตอ้ งแสดงรายการให้ถกู ตอ้ งตามประเภทและลักษณะของสินทรัพยห์ น้สี ิน ส่วน

ของเจ้าของ รายได้หรือค่าใช้จ่าย เป็นต้น ส่วนกรณีที่มาตรฐานการรายงานทางการเงินกำหนดให้มีรายการย่อนอกเหนือจาก

รายการที่กำหนดในประกาศฉบับน้ใี หแ้ สดงรายการน้ันเพ่มิ เตมิ ตามท่ีมาตรฐานการรายงานทางการเงนิ กำหนด

(11) การแสดงรายการส่วนเกนิ (ตำ่ กวา่ ) มลู คา่ หนุ้ บรุ มิ สิทธหิ รอื สว่ นเกิน (ตำ่ กว่า) มลู คา่ ห้นุ สามัญ หากมี

ทงั้ สว่ นเกินและส่วนต่ำของหุ้นทนุ ประเภทเดยี วกันและมเี นื้อหาเศรษฐกิจเดียวกันสามารถนำมาหกั กลบ และแสดงเป็นมลู ค่าสทุ ธไิ ด้

เช่น ส่วนต่ำกว่ามูลค่าหุ้นสามัญสามารถหักกลบกับส่วนเกินมูลค่าหุ้นสามัญได้แต่ไม่ให้หักกลบส่วนต่ำกว่ามูลค่าหุ้นสามัญกับ

ส่วนเกินมูลคา่ หุ้นบุริมสิทธิเนื่องจากเป็นหุ้นทุนคนละประเภทและมีสิทธิตามกฎหมายที่แตกต่างกัน ทั้งนี้การหักกลบดงั กล่าวเปน็

เพียงการนำเสนอข้อมูลในงบการเงินเทา่ นั้น อย่างไรก็ตาม ในการบันทึกรายการบัญชจี ะต้องแยกบนั ทึกรายการสว่ นเกนิ มูลค่าหนุ้

และส่วนต่ำกวา่ มูลค่าหุ้นของทัง้ หุน้ บุริมสิทธแิ ละหุ้นสามญั เป็นแตล่ ะบัญชีแยกจากกัน รายการส่วนเกินมูลค่าหุ้น ต้องเป็นเงินหรอื

สง่ิ ตอบแทนทีไ่ ด้รับจากการขายหุน้ ส่วนท่ีสูงกว่ามลู คา่ ท่ตี ราไวต้ ามทจ่ี ดทะเบียนหรอื ทีไ่ ด้มาจากการลดทุนจดทะเบียนในส่วนที่ได้มี

การชำระเงินจากผ้ถู ือหนุ้ แล้วและมิได้คืนกลบั ให้ผถู้ อื หุ้น

(12) การกำหนดหนว่ ยจำนวนเงินบาท อาจแสดงเปน็ หนว่ ยของหลกั พัน หลกั หมื่น หลกั แสน หลักล้านได้

ตามความเหมาะสม แตต่ อ้ งระบหุ น่วยของหลักทีใ่ ชไ้ วใ้ นงบการเงนิ

(13) หมายเลขกำกับรายการทปี่ รากฏในงบการเงินมีไวเ้ พ่ือความสะดวกในการอ้างอิงเท่านนั้ ในการจดั ทำ

งบการเงินไม่ต้องแสดงหมายเลขดังกล่าว

(14) รายการย่อของงบการเงินตามท่ีกำหนดไวใ้ นประกาศกรมพฒั นาธุรกิจการค้า เรอื่ ง กำหนดรายกาย่อ

ท่ตี ้องมใี นงบการเงิน จะได้กลา่ วต่อไป

8. ครูอธิบายงบกำไรขาดทุน (Income Statement or profit and loss statement) หมายถึง งบที่แสดงผลการ

ดำเนนิ งานของกิจการในรอบระยะเวลาใดเวลาหนงึ่ ว่ามีรายได้ ค่าใช้จ่าย และกำไรหรือขาดทนุ สุทธเิ ท่าใด ซ่งึ อาจจะจัดทำงบกำไร

ขาดทุนสำหรบั ระยะเวลา 3 เดือน 6 เดอื น หรอื 12 เดือน
งบกำไรขาดทุนแบบรายงาน สามารถแสดงได้ 2 รปู แบบ คือ
1) งบกำไรขาดทุน จำแนกค่าใช้จ่ายตามลกั ษณะของคา่ ใชจ้ า่ ย
2) งบกำไรขาดทนุ จำแนกคา่ ใชจ้ า่ ยตามหนา้ ที่ แบง่ ออกได้ 2 ลกั ษณะ ไดแ้ ก่
2.1 จำแนกค่าใช้จา่ ยตามหน้าที่-แบบขน้ั เดยี ว (Single step)
2.2 จำแนกคา่ ใช้จา่ ยตามหน้าที่-แบบหลายขนั้ (Multiple step)

อย่างไรก็ตาม การจัดทำงบกำไรขาดทุนไม่ว่ารูปแบบใด หากพิจารณาแล้วจะมีบัญชีหลักๆ อยู่ 3 กลุ่มด้วยกัน ได้แก่

รายได้ ค่าใช้จ่าย (รวมต้นทุน) และกำไร (ขาดทุน) สุทธิ ซึ่งสำหรับกิจการเจ้าของคนเดียวประเภทธุรกิจบริการได้นำเอางบกำไร

ขาดทุนของห้างหุ้นส่วนจดทะเบียน (ตามแบบที่ 1) มาประยุกต์ใช้โดยเน้นสาระสำคัญของเนื้อหาของกิจการเจ้าของคนเดียว

ประเภทธรุ กจิ บริการ มากกวา่ รูปแบบ

9. ผู้เรยี นบอกขนั้ ตอนการจัดทำงบกำไรขาดทุนอย่างงา่ ยๆ ได้ดังนี้

1) เขยี นหวั งบกำไรขาดทุน

2) นำบัญชีหมวดรายได้ที่เป็นยอดสุทธิมาใส่ในงบกำไรขาดทุนแล้วรวมยอดทั้งสิ้น ถ้ารายการใดที่ต้องหารายได้
สทุ ธใิ หแ้ สดงไวใ้ นหมายเหตุประกอบฯ แยกต่างหาก นำเฉพาะรายได้สทุ ธิมาใส่เทา่ น้นั
3) นำบัญชีหมวดค่าใช้จ่าย ที่เป็นยอดรวมแต่ละประเภทมาแสดงไว้ในงบกำไรขาดทุน ถ้ารายการใดมีมากกว่า 1
รายการ ใหแ้ สดงไว้ในหมายเหตปุ ระกอบ ฯ แยกไวต้ า่ งหาก แลว้ นำเฉพาะยอดรวมมาใส่เทา่ นั้น
4) หาผลตา่ งระหว่างยอดรวมของรายไดแ้ ละยอดรวมของค่าใชจ้ ่าย
4.1 ถ้ายอดรวมของรายได้มากกว่ายอดรวมของคา่ ใชจ้ ่าย ผลต่างคอื “กำไรสทุ ธ”ิ
4.2 ถา้ ยอดรวมของคา่ ใชจ้ ่ายมากกวา่ ยอดรวมของรายได้ ผลต่างคอื “ขาดทนุ สทุ ธ”ิ
 งบกำไรขาดทนุ จำแนกค่าใชจ้ า่ ยตามลกั ษณะของคา่ ใช้จ่าย
หน่วย : บาท
หมายเหตุ 25XX
1. รายได้

1.1 รายได้จากการใหบ้ ริการ XX
1.2 รายได้อน่ื XX
รวมรายได้ (1.1 + 1.2)
2. คา่ ใช้จา่ ย XX
2.1 งานท่กี จิ การทำและถือเป็นรายจา่ ยฝา่ ยทุน XX
2.2 คา่ ใชจ้ า่ ยพนกั งาน XX
2.3 ขาดทุนจากการดอ้ ยคา่ ของสินทรัพย์ XX
2.4 คา่ ใช้จา่ ยอ่นื XX
รวมค่าใช้จ่าย (2.1+2.2+2.3+2.4) XX
3. กำไร (ขาดทนุ ) กอ่ นต้นทนุ ทางการเงนิ (1-2) XX
4. ตน้ ทุนทางการเงิน XX
5. กำไร (ขาดทุน) สุทธิ(3-4) XX
 งบกำไรขาดทนุ จำแนกค่าใช้จ่ายตามหน้าท่ี
2.1 งบกำไรขาดทนุ จำแนกคา่ ใชจ้ า่ ยตามหน้าท่ี – แบบขน้ั เดยี ว หนว่ ย : บาท

1. รายได้ หมายเหตุ 25XX XX
XX
1.1 รายได้จากการให้บรกิ าร
1.2 รายไดอ้ ื่น XX
รวมรายได้ (1.1 + 1.2) XX
2. คา่ ใช้จา่ ย XX
2.1 ต้นทุนการให้บริการ XX
2.2 คา่ ใช้จา่ ยในการใหบ้ รกิ าร XX
2.3 ค่าใช้จา่ ยในการบรหิ าร XX
2.4 ค่าใชจ้ า่ ยอ่ืน XX
รวมคา่ ใชจ้ า่ ย (2.1+2.2+2.3+2.4) XX
3. กำไร (ขาดทนุ ) ก่อนตน้ ทนุ ทางการเงิน (1-2) XX
4. ต้นทนุ ทางการเงิน
5. กำไร (ขาดทุน) สทุ ธิ

2.2 งบกำไรขาดทุน จำแนกค่าใช้จา่ ยตามหน้าที่ – แบบหลายขัน้

หนว่ ย : บาท

หมายเหตุ 25XX

1. รายไดจ้ ากการให้บริการ XX

2. ตน้ ทุนการให้บรกิ าร XX

3. กำไร (ขาดทุน) ขัน้ ต้น (1-2) XX

4. รายไดอ้ ื่น XX

5. กำไร (ขาดทุน) กอ่ นค่าใช้จา่ ย(3+4) XX

6. คา่ ใชจ้ ่ายในการให้บริการ XX

7. คา่ ใช้จา่ ยในการบรหิ าร XX

8. ค่าใชจ้ า่ ยอน่ื XX

9. รวมค่าใชจ้ ่าย (6+7+8) XX

10. กำไร (ขาดทุน) กอ่ นต้นทนุ ทางการเงิน (5-9) XX

11. ต้นทนุ ทางการเงิน XX

12. กำไร (ขาดทนุ ) สทุ ธิ (10-11) XX

*กรณีที่กิจการเลือกแสดง “งบกำไรขาดทุน แบบจำแนกค่าใช้จ่ายตามหน้าท่ี” ต้องเปิดเผยข้อมูลเพิ่มเติมในหมายเหตุประกอบงบการเงินเกี่ยวกับ

คา่ ใช้จา่ ยตามลกั ษณะของค่าใชจ้ ่าย ตามทกี่ ำหนดในมาตรฐานการบญั ชี

10. ครูและผู้เรียนอธิบายหมายเหตุประกอบงบการเงิน โดยหมายเหตุประกอบงบการเงินต้องจัดทำให้สอดคล้องกับ
มาตรฐานการบญั ชี มี 2 สว่ น คือ 1) สรปุ นโยบายการบญั ชีที่สำคญั และ 2) ขอ้ มลู เพิม่ เตมิ อนื่

11. ครแู ละผู้เรยี นสาธติ การจัดทำงบกำไรขาดทุน

ตวั อยา่ งที่  กระดาษทำการของรา้ นเนเจอรซ์ าลอน ซ่ึงมีนายเนมเปน็ เจ้าของมขี ้อมูลดังน้ี

ชอื่ บญั ชี ร้านเนเจอรซ์ าลอน

เงนิ สด กระดาษทำการ
เงินฝากธนาคาร
ลูกหนก้ี ารค้า สำหรับรอบระยะเวลา 1 ปี สิ้นสดุ วนั ที่ 31 ธันวาคม 25X8
อุปกรณ์
เครื่องตกแต่ง เลขท่ี งบทดลอง งบกำไรขาดทุน งบแสดงฐานะการเงนิ
อาคาร
เจา้ หน้กี ารค้า บัญชี เดบติ เครดิต เดบิต เครดติ เดบิต เครดิต
เงินกรู้ ะยะยาว 6%
ทนุ -นายเนม 101 100,000 100,000
ถอนใชส้ ว่ นตวั -นายเนม
รายได้คา่ บริการ 102 60,000 60,000
รายไดอ้ ื่นๆ
ค่าพาหนะ 103 35,000 35,000
คา่ โฆษณา
คา่ รับรองลกู ค้า 104 50,000 50,000
ค่าสาธารณปู โภค
ค่าเสยี หายจากนำ้ ท่วม 105 40,000 40,000
คา่ ใช้จา่ ยอ่ืนๆ
ดอกเบีย้ จา่ ย 105 270,000 270,000
เงนิ เดือน
201 38,000 38,000
กำไรสุทธิ
202 60,000 60,000

301 400,000 400,000

302 12,000 12,000

401 320,000 320,000

402 80,000 80,000

501 12,000 12,000

502 110,000 110,000

503 30,000 30,000

504 40,000 40,000

505 14,000 14,000

506 15,000 15,000

507 32,000 32,000

508 78,000 78,000

898,000 898,000 331,000 400,000 567,000 498,000

69,000 69,000

400,000 400,000 567,000 567,000

งบกำไรขาดทนุ จำแนกค่าใชจ้ ่ายตามลกั ษณะของคา่ ใช้จา่ ย หน่วย: บาท
รา้ นเนเจอร์ซาลอน
งบกำไรขาดทนุ 320,000
80,000
สำหรบั รอบระยะเวลา 1 ปี สิน้ สดุ วันที่ 31 ธนั วาคม 25X8 400,000
หมายเหตุ

รายได้
รายได้จากการใหบ้ ริการ
รายไดอ้ ่ืนๆ
รวมรายได้

ค่าใชจ้ ่าย

งานทีก่ ิจการทำและถือเป็นรายจ่ายฝ่ายทนุ  118,000
 152,000
คา่ ใช้จ่ายในการใหบ้ รกิ ารและบรหิ าร
 29,000
คา่ ใชจ้ ่ายอนื่ ๆ 299,000
101,000
รวมคา่ ใช้จ่าย 32,000
69,000
กำไรกอ่ นต้นทนุ ทางการเงิน

หัก ต้นทุนทางการเงนิ

กำไรสุทธิ

งบกำไรขาดทุน จำแนกตามหนา้ ท่ี-แบบขั้นเดียว

ร้านเนเจอรซ์ าลอน

งบกำไรขาดทนุ

สำหรับรอบระยะเวลา 1 ปี สิ้นสดุ วันที่ 31 ธนั วาคม 25X8

หมายเหตุ หนว่ ย: บาท

รายได้ 320,000
80,000
รายไดจ้ ากการใหบ้ ริการ 400,000

รายได้อืน่ ๆ 118,000
152,000
รวมรายได้
29,000
ค่าใช้จา่ ย 299,000
101,000
ตน้ ทุนการให้บริการ  32,000
69,000
ค่าใช้จา่ ยในการให้บรกิ ารและบรหิ าร 

ค่าใชจ้ า่ ยอนื่ ๆ 

รวมคา่ ใชจ้ า่ ย

กำไรก่อนตน้ ทนุ ทางการเงิน

หกั ตน้ ทนุ ทางการเงิน

กำไรสุทธิ

งบกำไรขาดทุน จำแนกตามหนา้ ที่-แบบหลายข้นั

ร้านเนเจอร์ซาลอน

งบกำไรขาดทุน

สำหรับรอบระยะเวลา 1 ปี สิ้นสดุ วนั ท่ี 31 ธันวาคม 25X8

หมายเหตุ หน่วย: บาท
320,000
รายได้จากการให้บรกิ าร 118,000
202,000
หัก ตน้ ทุนการใหบ้ ริการ 

กำไรข้นั ต้น

บวก รายไดอ้ ื่น 80,000
282,000
กำไรกอ่ นคา่ ใช้จ่าย 152,000

คา่ ใชจ้ า่ ยในการใหบ้ รกิ ารและบรหิ าร  29,000
181,000
ค่าใชจ้ า่ ยอน่ื  101,000
32,000
รวมคา่ ใช้จ่าย 69,000

กำไรกอ่ นต้นทุนทางการเงนิ

หัก ตน้ ทุนทางการเงิน

กำไรสทุ ธิ

หมายเหตุประกอบงบการเงนิ

หมายเหตฯุ  งานท่กี ิจการทำและถือเปน็ รายจา่ ยฝา่ ยทนุ (และตน้ ทุนการให้บรกิ าร)

ค่าสาธารณปู โภค 40,000 บาท

เงินเดอื น 78,000 บาท

รวม 118,000 บาท

หมายเหตฯุ  ค่าใช้จ่ายในการใหบ้ รกิ ารและบรหิ าร

คา่ พาหนะ 12,000 บาท

ค่าโฆษณา 110,000 บาท

ค่ารับรองลูกคา้ 30,000 บาท

รวม 152,000 บาท

หมายเหตฯุ  คา่ ใชจ้ ่ายอน่ื ๆ

ค่าเสยี หายจากนำ้ ท่วม 14,000 บาท

ค่าใช้จา่ ยอื่นๆ 15,000 บาท

รวม 29,000 บาท

12. ครูเพิ่มเติมปรัชญาของเศรษฐกิจพอเพียง นอกเหนือจากคุณลักษณะด้านความพอประมาณ ยังมีคุณลักษณะด้าน
ความมีเหตุผลต้องเป็นไปอย่างมีเหตุผลโดยพิจารณาจากเหตุปัจจัยที่เกี่ยวข้อง ตลอดจนคำนึงถึงผลที่คาดว่าจะเกิดขึ้นจากการ
กระทำนัน้ ๆ อยา่ งรอบคอบ นำมาประยุกตใ์ หเ้ ขา้ กับการดำเนนิ ชีวิตไดอ้ ยา่ งไร

13. ผู้เรยี นฝกึ ปฏิบตั กิ ิจกรรม ดังนี้
1) บันทกึ รายการเปิดบัญชแี ละรายการค้าระหวา่ งเดือนสิงหาคมในสมดุ รายวันทว่ั ไป
2) ผา่ นรายการจากสมดุ รายวันท่วั ไป ไปบัญชแี ยกประเภททวั่ ไป
3) งบทดลอง
4) กระดาษทำการ
5) งบกำไรขาดทนุ

14. เปิดโอกาสให้ผเู้ รียนแสดงความคดิ เหน็ ร่วมกนั และนำผลงานสง่ ครเู พือ่ ประเมนิ ผล
15. ผเู้ รียนทำกจิ กรรมใบงาน

ข้ันสรปุ และการประเมนิ ผล
16. สรุปโดยใหผ้ เู้ รียนฝกึ ทำแบบฝึกปฏิบตั ติ ามตัวอยา่ งการเรียนการสอนเพ่ือนำไปประยุกต์ใชต้ ่อไป
17. ครูผู้สอนปลูกฝังให้ผู้เรียนพูดจาไพเราะ มีความสุภาพอ่อนโยน ไม่หยาบคาย มีความเสงี่ยมงาม รักความประณีต
สะอาด เรียบร้อย รู้จักเผื่อแผ่แบ่งปัน ช่วยเหลือคนทั่วไป มีน้ำใจเอื้อเฟื้อสงเคราะห์มิตรสหาย เป็นผู้มีส่วนบำรุงพระสงฆ์ ผู้ทรง
ความรู้ ผทู้ รงศีล เป็นตน้
18. ผเู้ รยี นฝกึ ทำงบกำไรขาดทุนในแบบฝึกปฏิบตั ิ

➢สอ่ื และแหลง่ การเรยี นรู้

1. หนงั สือเรยี นวิชาบญั ชเี บอ้ื งตน้ 1 (2201-1004) ของสำนกั พิมพ์เอมพันธ์
2. แผน่ ใส
3. ใบงาน
4. มาตรฐานการบญั ชี
5. อนิ เทอรเ์ นต็
6. Power Point

➢หลกั ฐาน

1. บันทึกการสอนของสถานศกึ ษา
2. ผลงานของผเู้ รยี น
3. แผนจัดการเรยี นรู้

➢การวัดผลและการประเมินผล

วธิ วี ัดผล
1. สงั เกตพฤติกรรมรายบุคคล
2. ตรวจใบงาน
3. ตรวจแบบประเมนิ ผลการเรียนร้กู ่อน/หลังเรยี น
4. ตรวจแบบประเมนิ ผลการฝกึ ปฏิบตั ิ
5. ประเมินกจิ กรรมเสนอแนะผเู้ รียนเปน็ สำคญั และสง่ เสริมคณุ ธรรมนำความรู้
6 ประเมนิ พฤตกิ รรมการเข้าร่วมกิจกรรมกลมุ่
7 สังเกตพฤตกิ รรมการเขา้ รว่ มกจิ กรรมกลุ่ม
8 การสงั เกตและประเมนิ พฤติกรรมด้านคุณธรรม จรยิ ธรรม คา่ นยิ ม และคณุ ลกั ษณะอนั พงึ ประสงค์

เคร่ืองมือวัดผล
1. แบบสงั เกตพฤตกิ รรมรายบุคคล
2. แบบประเมนิ พฤติกรรมการเขา้ รว่ มกิจกรรมกลมุ่ (โดยครู)
3. แบบสงั เกตพฤติกรรมการเขา้ ร่วมกิจกรรมกลุ่ม (โดยผเู้ รยี น)
4. แบบประเมนิ กจิ กรรมใบงาน
5. แบบประเมนิ ผลแบบฝกึ ปฏิบัติ
6. แบบประเมนิ ผลการเรยี นรกู้ อ่ น/หลังเรยี น
7. แบบประเมินกิจกรรมเสนอแนะผเู้ รยี นเป็นสำคญั และส่งเสริมคุณธรรมนำความรู้
8. แบบประเมนิ คณุ ธรรม จรยิ ธรรม ค่านยิ ม และคุณลักษณะอันพงึ ประสงค์ โดยครแู ละผเู้ รยี นรว่ มกนั ประเมนิ

เกณฑ์การประเมินผล
1. เกณฑผ์ ่านการสังเกตพฤติกรรมรายบคุ คล ตอ้ งไมม่ ีชอ่ งปรบั ปรงุ
2. เกณฑผ์ า่ นการประเมินพฤตกิ รรมการเขา้ รว่ มกิจกรรมกลมุ่ คอื ปานกลาง (50 % ขนึ้ ไป)
3. เกณฑผ์ า่ นการสงั เกตพฤตกิ รรมการเข้ารว่ มกจิ กรรมกลมุ่ คอื ปานกลาง (50% ขึน้ ไป)
4. กจิ กรรมใบงาน เกณฑผ์ า่ น คือ 50%
5. แบบประเมินผลแบบฝกึ ปฏบิ ัติ เกณฑผ์ า่ น 50%
6. แบบประเมนิ ผลการเรียนร้กู ่อน/หลงั เรียนมเี กณฑ์ผา่ น 50%
7. แบบประเมนิ กิจกรรมเสนอแนะผเู้ รียนเปน็ สำคัญและสง่ เสริมคุณธรรมนำความร้ผู า่ น 50%
8 แบบประเมินคณุ ธรรม จรยิ ธรรม คา่ นยิ ม และคุณลกั ษณะอันพึงประสงค์ คะแนนข้นึ อยู่กบั การประเมนิ ตาม

สภาพจรงิ

➢กจิ กรรมเสนอแนะ

1. ทำใบงานและแบบประเมนิ ผลการเรยี นรู้
2. บันทึกการรับ-จ่าย
3. กจิ กรรมเสนอแนะผเู้ รยี นเปน็ สำคญั และส่งเสรมิ คณุ ธรรมนำความรู้
4. ฝึกปฏบิ ัตจิ ดั ทำงบกำไรขาดทุน

➢การบรู ณาการ

1. กลุ่มวิชาภาษาไทย ได้แก่ ทกั ษะการฟัง ทักษะการอา่ น ทักษะการเขยี นและทักษะการพดู

2. ปรชั ญาของเศรษฐกจิ พอเพยี ง

3. คุณธรรมจรยิ ธรรม และศลี ธรรม กล่มุ วิชาภาษาไทย

4. หนา้ ทพี่ ลเมอื งดี

5. อ่นื ๆ กล่มุ วิชาคณิตศาตร์

กล่มุ วิชาวิทยาศาสตร์
กล่มุ วิชากฏหมาย

งบการเงิน การบูรณาการ ปรชั ญาของเศรษฐกิจพอเพียง
หนา้ ที่พลเมือง

กล่มุ วิชาการขายและคอมพิวเตอร์

กล่มุ วิชาภาษาองั กฤษ

บนั ทกึ หลังการสอน

ข้อสรุปหลงั การสอน
..................................................................................................................................................
..................................................................................................................................................
..................................................................................................................................................
..................................................................................................................................................
..................................................................................................................................................
..................................................................................................................................................
..................................................................................................................................................
..................................................................................................................................................
..................................................................................................................................................
..................................................................................................................................................
ปญั หาทีพ่ บ
..................................................................................................................................................
..................................................................................................................................................
..................................................................................................................................................
..................................................................................................................................................
..................................................................................................................................................
..................................................................................................................................................
..................................................................................................................................................
..................................................................................................................................................
..................................................................................................................................................
..................................................................................................................................................
แนวทางแก้ปัญหา
..................................................................................................................................................
..................................................................................................................................................
..................................................................................................................................................
..................................................................................................................................................
..................................................................................................................................................
..................................................................................................................................................
..................................................................................................................................................
..................................................................................................................................................
..................................................................................................................................................
..................................................................................................................................................

แผนการจดั การเรียนรแู้ บบบรู ณาการที่ 14 หนว่ ยท่ี 10
สอนครั้งท่ี 14 (53-56)
รหสั วิชา 30200-0001 การบัญชเี บือ้ งต้น (2-2-3) จำนวนชว่ั โมง 4 ชม.
ชื่อหนว่ ย/เรื่อง งบการเงนิ

➢สาระสำคญั

งบการเงินเป็นการนำเสนอฐานะการเงินและผลการดำเนินงานทางการเงินของกิจการอย่างมีแบบแผน เพื่อให้ข้อมูล
เกี่ยวกับฐานะการเงิน ผลการดำเนินงานและกระแสเงินสดของกิจการ ซึ่งเป็นประโยชน์ต่อการตัดสินใจเชิงเศรษฐกิจของผู้ใช้งบ
การเงินกลุ่มต่างๆ นอกจากนี้งบการเงินยังแสดงถึงผลการบริหารงานของฝ่ายบริหารซึ่งได้รับมอบหมายให้ดูแลทรัพยากรของ
กิจการ เพื่อที่จะบรรลุวัตถุประสงค์ดังกล่าว งบการเงินต้องให้ข้อมูลของกิจการเกี่ยวกับสินทรัพย์ หนี้สิน ส่วนของเจ้าของ รายได้
และคา่ ใช้จา่ ย รวมถึงผลกำไรและขาดทนุ รวมทั้งเงนิ ทุนท่ไี ดร้ บั จากผเู้ ป็นเจ้าของและการจดั สรรสว่ นทุนให้ผเู้ ป็นเจ้าของในฐานะที่
เป็นเจ้าของ และกระแสเงินสด โดยข้อมูลเหล่านี้และข้อมูลอื่นเปิดเผยในหมายเหตุประกอบงบการเงินช่วยผู้ใช้งบการเงินในการ
คาดการณ์เก่ียวกบั จงั หวะเวลาและความแนน่ อนทีก่ จิ การจะก่อให้เกดิ กระแสเงนิ สดในอนาคตของกจิ การ

➢จุดประสงคก์ ารเรยี นรู้

6. จัดทำงบแสดงฐานะการเงินได้

7. มีการพัฒนาคุณธรรม จริยธรรม ค่านิยม และคุณลักษณะอันพึงประสงค์ของผู้สำเร็จการศึกษา สำนักงาน

คณะกรรมการการอาชีวศึกษา ที่ครสู ามารถสงั เกตไดข้ ณะทำการสอนในเรอื่ ง

7.1 ความมมี นษุ ยสัมพันธ์ 7.2 ความมีวนิ ัย

7.3 ความรบั ผิดชอบ 7.4 ความซ่ือสัตยส์ จุ รติ

7.5 ความเช่อื มั่นในตนเอง 7.6 การประหยัด

7.7 ความสนใจใฝร่ ู้ 7.8 การละเวน้ ส่งิ เสพตดิ และการพนนั

7.9 ความรักสามคั คี 7.10 ความกตญั ญกู ตเวที

สมรรถนะรายวิชา
1. แสดงความรเู้ กี่ยวกับหลกั การ และวิธีการบญั ชีสำหรบั กิจการเจา้ ของคนเดยี วประเภทธรุ กจิ บรกิ าร
2. ปฏิบัติงานบญั ชีสำหรับกิจการเจ้าของคนเดียวประเภทธุรกิจบรกิ ารตามหลกั การบญั ชที ีร่ ับรองทั่วไป

➢เนื้อหาสาระ

4. งบแสดงฐานะการเงนิ

➢กิจกรรมการเรยี นรู้

ขนั้ นำเขา้ ส่บู ทเรียน
1. ครูอภิปรายงบแสดงฐานะการเงิน (Statement of the financial position) เป็นงบที่แสดงถึงฐานะทางการเงินของ
กิจการ ณ วันสิ้นงวด หรือวันที่จัดทำงบแสดงฐานะการเงินนั้น บัญชีที่แสดงในงบแสดงฐานะการเงิน ได้แก่ บัญชีประเภทสินทรัพย์
หนี้สิน และทนุ หรอื สว่ นของเจา้ ของ
2. ผเู้ รยี นยกตัวอย่างรายการท่ีจะแสดงในงบแสดงฐานะการเงิน จากความรเู้ ดิมทีเ่ คยศึกษามาบ้างแลว้

ขน้ั สอน
3. ครูอธิบายความหมายของงบแสดงฐานะการเงิน (Statement of the financial position) หมายถึงงบที่แสดงถึง
ฐานะทางการเงินของกิจการ ณ วันใดวันหนึ่ง บัญชีที่แสดงใน ได้แก่ บัญชีประเภทสินทรัพย์ หนี้สิน และทุนหรือส่วนของเจ้าของ
(ทุน)
สำหรบั กจิ การเจา้ ของคนเดยี วประเภทธรุ กจิ บรกิ ารน้นั ตามมาตรฐานการบญั ชีฉบบั ท่ี 1 และกรมพฒั นาธรุ กิจการค้าไม่ได้
กำหนดรูปแบบไว้ จึงนำรูปแบบงบแสดงฐานะการเงินของห้างหุ้นส่วนจดทะเบียน (แบบ 1) มาประยุกต์ใช้และกำหนดรายการบัญชี
ตามความเหมาะสมของธรุ กจิ บริการสำหรับเจา้ ของคนเดียว
4. ครูและผู้เรยี นสาธิตการจัดทำงบแสดงฐานะการเงินตามกรมพัฒนาธุรกจิ การจะมีรูปแบบเดียวคือ แบบรายงาน ซึ่ง
จะแบง่ รายการออกเปน็ 2 สว่ น คือ
สว่ นท่หี นงึ่ จะแสดงรายการเกี่ยวกับสินทรัพย์ทั้งหมดเรียงกันลงมาตามลำดับแล้วทำการรวมยอดเงินของ
สินทรัพยท์ งั้ หมด
สว่ นทสี่ อง จะแสดงรายการหนีส้ ินและสว่ นของเจ้าของเรยี งกนั ลงมาเชน่ เดยี วกนั แล้วทำการรวมยอดหนส้ี ินและ
ทุน ซ่ึงยอดรวมทงั้ สองส่วนคือ ดา้ นสินทรัพย์ หนส้ี นิ และส่วนของเจ้าของจะต้องเท่ากนั ดังน้ี
1) เขยี นหวั กลางกระดาษ โดยจะประกอบด้วย 3 บรรทัด คือ
➢ บรรทดั แรก เขยี นชอ่ื กจิ การ
➢ บรรทดั ท่ี 2 เขยี นคำวา่ “งบแสดงฐานะการเงนิ ”
➢ บรรทัดท่ี 3 เขียนวนั ท่ีทจ่ี ดั ทำงบแสดงฐานะการเงิน
2) เขยี นคำว่า “สนิ ทรัพย์” ไว้กลางกระดาษ แลว้ นำบัญชสี ินทรพั ย์มาใสแ่ ละรวมยอดสนิ ทรัพยท์ ง้ั หมด
3) เขยี นคำวา่ “หนี้สินและส่วนของเจา้ ของ” ไวก้ ลางกระดาษ แลว้ ให้นำบญั ชหี มวดหนส้ี ินมาใสแ่ ละรวมยอดหนีส้ ินท้ังหมด
ต่อจากนั้นให้นำบัญชีหมวดส่วนของเจ้าของ มาใส่และนำยอดรวมของส่วนของเจ้าของ รวมกับยอดรวมหนี้สินทั้งหมด ซึ่งจะต้อง
เทา่ กบั ยอดรวมของสินทรัพย์
รูปแบบงบแสดงฐานะการเงินของกิจการเจ้าของคนเดียวประเภทธุรกิจบริการที่ประยุกต์จากรูปแบบของห้างหุ้นส่วนจด
ทะเบยี น (แบบ 1) ตามประกาศของกรมพฒั นาธรุ กิจการค้า มีดังนี้

รายการย่อตามแบบท่ี 1 หนว่ ย : บาท
งบแสดงฐานะการเงิน 25XX
------------------------------------

สนิ ทรัพย์

หมายเหตุ

1. สนิ ทรัพย์หมนุ เวยี น
1.1 เงินสดและรายการเทียบเทา่ เงินสด
1.2 เงินลงทนุ ชวั่ คราว
1.3 ลูกหน้ีการคา้ – สุทธิ

1.4 เงนิ ใหก้ ยู้ มื ระยะส้นั แก่บคุ คลหรือกจิ การทีเ่ ก่ยี วข้องกนั

1.5 เงนิ ให้กยู้ มื ระยะสั้นแกบ่ ุคคลหรือกจิ การอน่ื

1.6 สนิ ค้าคงเหลือ

1.7 สินทรพั ยห์ มนุ เวียนอื่น

รวมสินทรพั ย์หมนุ เวยี น

2. สนิ ทรัพยไ์ ม่หมนุ เวยี น

2.1 เงนิ ลงทุนระยะยาวอื่น

2.2 เงนิ ให้กูย้ มื ระยะยาวแกบ่ คุ คลหรอื กจิ การที่เก่ียวข้องกัน

2.3 เงินให้ก้ยู ืมระยะยาวแกบ่ คุ คลหรือกจิ การอ่ืน

2.4 ท่ีดิน อาคาร และอปุ กรณ์ – สุทธิ

2.5 สินทรพั ยไ์ ม่มีตัวตน – สุทธิ

2.6 สนิ ทรัพย์ไม่หมนุ เวียนอนื่

รวมสนิ ทรพั ยไ์ ม่หมนุ เวียน

รวมสินทรัพย์

หนี้สินและสว่ นของผเู้ ปน็ หนุ้ ส่วน

3. หนี้สินหมุนเวียน

3.1 เงนิ เบกิ เกนิ บัญชีและเงนิ กูย้ ืมระยะสั้นจากสถาบันการเงิน

3.2 เจ้าหนก้ี ารค้า

3.3 เงินกู้ยมื ระยะยาวท่ีถึงกำหนดชำระภายในหนึ่งปี

3.4 เงินกู้ยืมระยะสั้นจากบุคคลหรือกจิ การทีเ่ กี่ยวขอ้ งกัน

3.5 เงนิ กยู้ ืมระยะสั้นจากบคุ คลหรอื กจิ การอน่ื

3.6 ประมาณการหนีส้ นิ ระยะสน้ั

3.7 หนสี้ ินหมุนเวียนอนื่

รวมหน้สี นิ หมนุ เวียน

4. หน้สี ินไม่หมุนเวียน

4.1 เงินกยู้ ืมระยะยาวจากบุคคลหรอื กิจการทีเ่ กย่ี วข้องกนั

4.2 เงนิ ก้ยู ืมระยะยาวจากบุคคลหรอื กิจการอ่ืน

4.3 ประมาณการหนส้ี นิ ระยะยาว

4.4 หนส้ี นิ ไม่หมุนเวียนอืน่

รวมหนส้ี ินไม่หมนุ เวยี น

รวมหนีส้ ิน

5. สว่ นของผเู้ ปน็ หุ้นส่วน

5.1 ทุนของผเู้ ป็นหุ้นสว่ นแต่ละคน

5.2 ผลกำไร (ขาดทนุ ) ทย่ี งั ไมเ่ กดิ ขึน้ จริง

5.3 กำไร (ขาดทุน) สะสมยงั ไม่ได้แบง่

รวมสว่ นของผู้เป็นหนุ้ ส่วน

รวมหนี้สินและส่วนของผู้เป็นหนุ้ สว่ น

เพือ่ ใหง้ ่ายต่อการทำความเขา้ ใจ จงึ มกี ารปรับปรงุ รายการบางสว่ นในการนำงบแสดงฐานะการเงินไปประยุกตใ์ ชใ้ นหนว่ ย

การเรยี นรู้ ดงั ตอ่ ไปนี้

รูปแบบงบดุลแบบรายงาน

รา้ น.............. 
งบแสดงฐานะการเงิน

วันที่ ......เดอื น............พ.ศ. ........
สินทรพั ย์

สินทรพั ยห์ มุนเวียน

เงนิ สด XX

สนิ ทรพั ยไ์ มห่ มนุ เวียน XX +
รถยนต์ XX +
อุปกรณส์ ำนกั งาน XX XX
เคร่ืองตกแตง่ XX
หนส้ี นิ และส่วนของเจา้ ของ
รวมสนิ ทรัพย์
XX
หนส้ี นิ หมุนเวยี น
เจ้าหน้ี XX +
XX
หนี้สนิ ไมห่ มนุ เวยี น ยอดรวม
เงนิ กู้ระยะยาว
รวมหน้สี นิ เทา่ กนั

ส่วนของเจ้าของ XX + +
ทุน (เจา้ ของกจิ การ) XX
บวก กำไรสทุ ธิ
XX XX
หัก ถอนใชส้ ว่ นตวั XX - XX
รวมหนส้ี ินและสว่ นของเจา้ ของ

5. ครูอธิบายการจัดทำหมายเหตุประกอบงบการเงนิ โดยตามมาตรฐานการบัญชีฉบับที่ 1 กล่าวถึงหมายเหตุประกอบ

งบการเงินประกอบด้วย ข้อมูลที่แสดงเพ่ิมเติมจากข้อมูลที่แสดงในงบแสดงฐานะการเงิน งบกำไรขาดทุนเบ็ดเสร็จ งบเฉพาะกำไร

ขาดทุน (ถ้ามีการนำเสนอ) งบแสดงการเปลี่ยนแปลงส่วนของเจ้าของ และงบกระแสเงนิ สด หมายเหตุประกอบงบการเงินเป็นการ

อธิบายหรือการแยกแสดงของรายการที่นำเสนอในงบการเงนิ ดังกล่าวและข้อมลู เกีย่ วกับรายการที่มีคุณสมบัติไม่เพยี งพอท่จี ะรับรู้

ในงบการเงนิ ทน่ี ำเสนอ

6. ครูอธิบายเพิ่มเติมเกี่ยวกับงบการเงิน หมายความรวมถึงหมายเหตุประกอบงบการเงิน รายละเอียดประกอบและ

ข้อมูลอื่น เช่น งบการเงินอาจแสดงข้อมูลเพิ่มเติมอ่ืนทีเ่ กี่ยวข้องกับรายการในงบแสดงฐานะการเงนิ และงบกำไรขาดทุนซึ่งจำเปน็

ต่อผู้ใช้งบการเงิน งบการเงินอาจรวมถึงการเปิดเผยข้อมูลเกี่ยวกับความเสี่ยง และความไม่แน่นอนที่มีผลกระทบต่อกิจการ และ

ขอ้ มลู เกี่ยวกบั ทรัพยากรหรอื ภาระผูกพนั ทไี่ มไ่ ดแ้ สดงไวใ้ นงบแสดงฐานะการเงนิ (เชน่ ปรมิ าณสำรองแร่) ข้อมูลเกี่ยวกับการจำแนก

สว่ นงานทางภมู ิศาสตรแ์ ละทางอตุ สาหกรรม และผลกระทบตอ่ กจิ การจากการเปล่ยี นแปลงระดบั ราคา

7. ครแู ละผเู้ รีนสยกตัวอยา่ งหมายเหตุประกอบงบการเงนิ
หมายเหตุฯ  เงินสดและรายการเทียบเท่าเงินสด

หนว่ ย: บาท

เงินสด XX

เงนิ ฝากกระแสรายวนั และออมทรพั ย์ XX

ต๋วั เงินท่ีมอี ายุคงเหลอื ไมเ่ กินกว่า 3 เดือน XX

หกั เงนิ ฝากเพือ่ ลกู คา้ (XX)

รวมเงนิ สดและรายการเทยี บเทา่ เงินสด XX

8. ครูและผเู้ รียนสาธิตการจดั ทำงบแสดงฐานะการเงนิ โดยใช้โจทยต์ วั อยา่ งที่ 2
รา้ นเนเจอรซ์ าลอน
งบแสดงฐานะการเงิน

วันท่ี 31 ธันวาคม 25X8

สินทรัพย์

หมายเหตุ หน่วย: บาท

สินทรัพยห์ มุนเวยี น  160,000
35,000
เงินสดและรายการเทยี บเท่าเงินสด 195,000

ลูกหนก้ี ารค้า-สุทธิ 50,000
40,000
รวมสินทรัพย์หมุนเวยี น 270,000

สนิ ทรพั ยไ์ มห่ มนุ เวยี น 360,000
555,000
อปุ กรณ์
38,000
เครอื่ งตกแต่ง
60,000
อาคาร 98,000

รวมสนิ ทรัพย์ไมห่ มุนเวียน 457,000
555,000
รวมสินทรพั ย์

หนี้สนิ และสว่ นของเจา้ ของ

หนสี้ นิ หมนุ เวยี น

เจา้ หน้กี ารคา้

หน้สี ินไม่หมนุ เวียน

เงนิ ก้ยู ืมระยะยาว 6%

รวมหนส้ี ิน

ส่วนของเจ้าของ 

ทนุ -นายเนม

รวมหน้สี ินและสว่ นของเจา้ ของ

หมายเหตปุ ระกอบงบการเงนิ

หมายเหตฯุ  เงินสดและรายการเทยี บเท่าเงนิ สด

เงนิ สด 100,000 บาท

เงนิ ฝากธนาคาร 60,000 บาท

รวม 160,000 บาท
หมายเหตฯุ  ส่วนของเจ้าของ

ทุน-นายเนม 400,000 บาท

บวก กำไรสทุ ธิ 69,000 บาท

469,000 บาท

หกั ถอนใช้สว่ นตัว 12,000 บาท

ทุน-นายเนม 457,000 บาท

9.ผู้เรยี นฝึกปฏบิ ตั กิ จิ กรรมเสรมิ ทกั ษะ ความชำนาญ ดงั น้ี

1) บันทกึ รายการเปดิ บัญชีและรายการคา้ ในสมดุ รายวนั ท่ัวไป

2) ผ่านรายการไปบญั ชแี ยกประเภททั่วไป

3) งบทดลอง

4) กระดาษทำการ

5) งบกำไรขาดทุน

6) งบแสดงฐานะการเงิน

10. ครูแนะนำใหผ้ ูเ้ รยี นนำเง่ือนไขความรูไ้ ปใช้ใหเ้ กดิ ประโยชน์ ประกอบด้วยความรอบรเู้ กีย่ วกับวิชาการตา่ งๆ ท่ี
เก่ียวขอ้ งรอบด้าน ความรอบคอบท่จี ะนำความรเู้ หลา่ นัน้ มาพิจารณาให้เชื่อมโยงกนั เพอ่ื ประกอบการวางแผนและความระมัดระวัง
ในการปฏบิ ัติ และเง่อื นไขคณุ ธรรมท่จี ะตอ้ งเสริมสร้าง ประกอบด้วยมคี วามตระหนักใน คณุ ธรรม มคี วามซ่อื สตั ย์สจุ รติ และมคี วาม
อดทน มีความเพียร ใช้สตปิ ญั ญาในการดำเนินชวี ิต

11. ผู้เรยี นทำกิจกรรมใบงาน
12. ผเู้ รยี นฝกึ ปฏบิ ตั ิทักษะท้ายหนว่ ยการเรยี น

ขัน้ สรปุ และการประเมนิ ผล
13. งบการเงนิ คือ รายงานทางการเงนิ ขน้ั สุดทา้ ยของขบวนการทางบญั ชี เพื่อแสดงขอ้ มูลทางการเงิน

ของกจิ การโดยการสรปุ ผลการดำเนินงานของกิจการตามงวดบญั ชีและฐานะการเงินของกิจการวา่ มรี ายการสินทรัพย์ หนส้ี นิ และ
ส่วนของเจา้ ของเท่าไร ซ่ึงงบการเงินทไี่ ดก้ ล่าวถึงในหน่วยการเรียนรนู้ ี้ ได้แก่ งบกำไรขาดทุนและงบแสดงฐานะการเงิน

10. ผเู้ รยี นวางแผนการนำหลักของเศรษฐกิจพอเพียงไปประยุกตใ์ ช้ดงั น้ี
(1) สรา้ งภูมิคุ้มกันท่ดี ใี นตัวเองได้ เช่น ใชค้ วามรอบคอบในการบนั ทกึ บัญชไี มใ่ ห้ผดิ พลาด
(2) มเี หตุผลในการวเิ คราะหร์ ายการคา้ แตล่ ะรายการ เพ่ือบนั ทกึ บัญชี
(3) มีความเพียงพอ ในการซอื้ ขายสินค้าเพ่ือบรโิ ภคหรอื จำหนา่ ย
(4) มเี งอ่ื นไขด้านคณุ ธรรม ไดแ้ ก่ บนั ทึกบัญชีใหถ้ กู ตอ้ ง
(5) มเี งือ่ นไขดา้ นวิชาการ ไดแ้ ก่ บนั ทกึ บัญชตี ามหลกั การบญั ชีทยี่ อมรับทั่วไป และมคี วามรเู้ ร่อื งมาตรฐานการ

บัญชี
(6) สามารถนำรายการบญั ชีไปบันทกึ ในเคร่ืองคอมพิวเตอรห์ รือโปรแกรมสำเร็จรูปบัญชไี ด้

11.สรปุ โดยให้ผู้เรียนฝึกทำแบบฝกึ ปฏิบัติตามตวั อย่างการเรียนการสอน และแบบประเมนิ ผลหลงั เรยี น

➢ส่อื และแหลง่ การเรียนรู้

1. หนงั สือเรยี นวิชาบญั ชเี บ้ืองต้น 1 (2201-1004) ของสำนักพมิ พ์เอมพันธ์
2. แผ่นใส
3. ใบงาน
4. มาตรฐานการบญั ชี
5. อนิ เทอร์เนต็
6. Power Point

➢หลกั ฐาน

1. บันทกึ การสอนของสถานศกึ ษา
2. ผลงานของผเู้ รียน
3. แผนจดั การเรยี นรู้
4. แบบประเมนิ กจิ กรรม

➢การวัดผลและการประเมนิ ผล

วิธีวัดผล
1. สงั เกตพฤตกิ รรมรายบุคคล
2. ตรวจใบงาน
3. ตรวจแบบประเมินผลการเรียนรกู้ ่อน/หลงั เรยี น
4. ตรวจแบบประเมนิ ผลการฝกึ ปฏิบัติ
5. ประเมนิ กิจกรรมเสนอแนะผเู้ รียนเปน็ สำคัญ และสง่ เสริมคณุ ธรรมนำความรู้

6 ประเมินพฤติกรรมการเขา้ รว่ มกจิ กรรมกลุ่ม
7 สังเกตพฤตกิ รรมการเขา้ รว่ มกจิ กรรมกลมุ่
8 การสงั เกตและประเมินพฤติกรรมดา้ นคณุ ธรรม จรยิ ธรรม ค่านยิ ม และคณุ ลักษณะอันพงึ ประสงค์

เครื่องมอื วัดผล
1. แบบสังเกตพฤติกรรมรายบุคคล
2. แบบประเมนิ พฤติกรรมการเข้ารว่ มกจิ กรรมกลุ่ม (โดยครู)
3. แบบสังเกตพฤติกรรมการเข้ารว่ มกจิ กรรมกลุม่ (โดยผเู้ รียน)
4. แบบประเมนิ กจิ กรรมใบงาน
5. แบบประเมนิ ผลแบบฝกึ ปฏบิ ตั ิ
6. แบบประเมนิ ผลการเรยี นรูก้ ่อน/หลังเรยี น
7. แบบประเมนิ กิจกรรมเสนอแนะผู้เรยี นเป็นสำคัญ และสง่ เสริมคณุ ธรรมนำความรู้
8. แบบประเมนิ คุณธรรม จรยิ ธรรม คา่ นยิ ม และคณุ ลกั ษณะอันพึงประสงค์ โดยครูและผู้เรยี นร่วมกนั ประเมิน

เกณฑ์การประเมินผล
1. เกณฑผ์ ่านการสังเกตพฤติกรรมรายบคุ คล ต้องไมม่ ีชอ่ งปรบั ปรงุ
2. เกณฑผ์ า่ นการประเมินพฤตกิ รรมการเข้าร่วมกจิ กรรมกลมุ่ คอื ปานกลาง (50 % ขนึ้ ไป)
3. เกณฑผ์ า่ นการสังเกตพฤตกิ รรมการเข้ารว่ มกจิ กรรมกลมุ่ คือ ปานกลาง (50% ข้ึนไป)
4. กจิ กรรมใบงาน เกณฑผ์ า่ น คือ 50%
5. แบบประเมินผลแบบฝึกปฏิบัติ เกณฑผ์ า่ น 50%
6. แบบประเมินผลการเรยี นรกู้ ่อน/หลังเรยี นมเี กณฑผ์ า่ น 50%
7. แบบประเมินกิจกรรมเสนอแนะผเู้ รยี นเปน็ สำคญั และส่งเสรมิ คุณธรรมนำความรูผ้ า่ น 50%
8 แบบประเมนิ คุณธรรม จรยิ ธรรม คา่ นยิ ม และคุณลกั ษณะอนั พงึ ประสงค์ คะแนนขึน้ อย่กู บั การประเมนิ ตาม

สภาพจรงิ

➢กิจกรรมเสนอแนะ

1. ทำใบงานและแบบประเมินผลการเรยี นรู้
2. บันทกึ การรับ-จ่าย
3. กิจกรรมเสนอแนะผ้เู รียนเปน็ สำคญั และส่งเสรมิ คณุ ธรรมนำความรู้
4. ฝึกทักษะการจดั ทำงบแสดงฐานะการเงนิ เพิ่มเตมิ

การบรู ณาการ

1. กลุ่มวชิ าภาษาไทย ไดแ้ ก่ ทกั ษะการฟงั ทกั ษะการอ่าน ทกั ษะการเขียนและทกั ษะการพูด
2. ปรชั ญาของเศรษฐกจิ พอเพยี ง
3. คุณธรรมจริยธรรม และศลี ธรรม
4. หน้าท่ีพลเมืองดี
5. อน่ื ๆ

งบการเงนิ การบูรณาการ กล่มุ วิชาภาษาไทย
กล่มุ วิชาคณิตศาตร์
กล่มุ วิชาวิทยาศาสตร์
กล่มุ วิชากฏหมาย
ปรชั ญาของเศรษฐกิจพอเพียง

หนา้ ที่พลเมือง
กล่มุ วิชาการขายและคอมพิวเตอร์

กล่มุ วิชาภาษาองั กฤษ

บนั ทกึ หลังการสอน

ขอ้ สรุปหลงั การสอน
..................................................................................................................................................
..................................................................................................................................................
..................................................................................................................................................
..................................................................................................................................................
..................................................................................................................................................
..................................................................................................................................................
..................................................................................................................................................
..................................................................................................................................................
..................................................................................................................................................
..................................................................................................................................................
ปญั หาท่ีพบ
..................................................................................................................................................
..................................................................................................................................................
..................................................................................................................................................
..................................................................................................................................................
..................................................................................................................................................
..................................................................................................................................................
..................................................................................................................................................
..................................................................................................................................................
..................................................................................................................................................
..................................................................................................................................................
แนวทางแกป้ ญั หา
..................................................................................................................................................
..................................................................................................................................................
..................................................................................................................................................
..................................................................................................................................................
..................................................................................................................................................
..................................................................................................................................................
..................................................................................................................................................
..................................................................................................................................................
..................................................................................................................................................
..................................................................................................................................................

แผนการจดั การเรียนรแู้ บบบูรณาการที่ 15 หนว่ ยที่ 11
สอนครงั้ ท่ี 16 (57-60)
รหสั วชิ า 30200-0001 การบัญชีเบ้ืองตน้ (2-2-3) จำนวนชั่วโมง 4 ช.ม.
ช่อื หนว่ ย/เร่ือง รายการปรบั ปรุงบัญชี

➢สาระสำคญั

การปรบั ปรงุ บัญชีเป็นการปรับปรงุ จำนวนเงินทบ่ี นั ทกึ ไวใ้ นบัญชใี ห้ถกู ต้องกอ่ นการจดั ทำงบการเงิน ซึ่งตอ้ งบันทึกในสมุด

รายวันท่วั ไปและผ่านไปสมุดบัญชีแยกประเภทท่วั ไปทีเ่ ก่ียวข้อง โดยจะตอ้ งทำในวนั สิน้ งวดบัญชี เนื่องจากจะมีผลทำให้งบการเงิน

แสดงให้เห็นว่ากิจการมีสินทรัพย์ หนี้สิน และส่วนของเจ้าของ ณ วันสิ้นงวดจำนวนเท่าใด และทำให้ทราบว่ากิจการมีผลการ
ดำเนนิ งานอย่างไรบา้ ง รายการปรบั ปรุงทีจ่ ำเป็น ไดแ้ ก่ รายได้รบั ล่วงหนา้ รายไดค้ ้างรบั คา่ ใช้จา่ ยล่วงหน้า คา่ ใช้จ่ายค้างจ่าย หน้ี

สงสยั จะสูญ วสั ดสุ ำนักงาน และค่าเสือ่ มราคา

➢จดุ ประสงคก์ ารเรยี นรู้

1. อธิบายเกณฑก์ ารบันทึกบญั ชีได้

2. อธิบายความหมายและบอกประเภทของรายการปรบั ปรงุ บัญชไี ด้

3. คำนวณและบันทกึ บญั ชรี ายได้รบั ลว่ งหน้าได้

4. คำนวณและบนั ทึกบัญชรี ายไดค้ ้างรับได้

5. คำนวณและบันทึกบญั ชคี า่ ใชจ้ ่ายลว่ งหน้าได้

6. มีการพัฒนาคณุ ธรรม จรยิ ธรรม ค่านิยม และคุณลกั ษณะอนั พึงประสงคข์ องผ้สู ำเร็จการศกึ ษา

สำนกั งานคณะกรรมการการอาชวี ศกึ ษา ทีค่ รสู ามารถสงั เกตได้ขณะทำการสอนในเรื่อง

6.1 ความมมี นุษยสมั พันธ์ 6.2 ความมวี นิ ยั

6.3 ความรบั ผิดชอบ 6.4 ความซอื่ สตั ยส์ ุจรติ

6.5 ความเชื่อมนั่ ในตนเอง 6.6 การประหยัด

6.7 ความสนใจใฝ่รู้ 6.8 การละเวน้ ส่งิ เสพตดิ และการพนนั

6.9 ความรักสามัคคี 6.10 ความกตัญญกู ตเวที

➢สมรรถนะรายวิชา

1. แสดงความรู้เกย่ี วกบั หลักการ และวิธกี ารบญั ชีสำหรับกจิ การเจา้ ของคนเดยี วประเภทธุรกจิ บรกิ าร
2. ปฏบิ ตั ิงานบัญชสี ำหรับกจิ การเจ้าของคนเดยี วประเภทธรุ กิจบรกิ ารตามหลักการบัญชที ่รี บั รองทว่ั ไป

➢เนือ้ หาสาระ

1. เกณฑก์ ารบันทกึ บัญชี
2. ความหมายและประเภทของรายการปรับปรงุ บัญชี

3. รายไดร้ ับล่วงหน้า

4. รายได้ค้างรบั

5. ค่าใชจ้ ่ายล่วงหน้า

ภาพรวม (Big Idea)

เกณฑก์ าร ความหมายและประเภท รายไดร้ บั รายได้
บนั ทกึ บญั ชี ของรายการปรบั ปรงุ บญั ชี ลว่ งหน้า คา้ งรบั

รายการปรบั ปรงุ บญั ชี

ค่าใชจ้ ่ายคา้ งจา่ ย หน้สี งสยั จะสญู วสั ดสุ านักงาน คา่ เส่อื มราคา

➢กิจกรรมการเรยี นรู้

ขนั้ นำเข้าส่บู ทเรียน
1. ครอู ภิปรายถงึ รายได้ทเ่ี กิดขึ้นในระหวา่ งงวดบญั ชี ไมว่ า่ จะได้รับเงนิ สดมาแลว้ หรอื ไม่ก็ตามให้ถือเป็นรายได้ของงวด
บัญชีนั้น ส่วนค่าใช้จ่ายก็เช่นเดียวกันให้ถือเป็นค่าใช้จา่ ยทั้งหมด สำหรับรายการที่เกิดขึ้นในระหว่างงวดบัญชี ไม่ว่าจะจ่ายเงินไป
แล้วหรือไม่กต็ าม การคำนวณกำไรขาดทนุ ตามเกณฑ์คงค้างจึงตอ้ งมีการปรับปรุงบัญชรี ายได้และบญั ชคี า่ ใชจ้ ่ายให้ถูกต้องตามงวด
บญั ชนี ั้น ๆ เพื่อแสดงผลกำไรขาดทนุ ใหถ้ ูกต้อง
2. ครูกล่าวถึงการปรับปรุงจำนวนเงินที่บันทึกไว้ในบัญชีให้ถูกต้องก่อนการจัดทำงบการเงิน ซึ่งจะต้องบันทึกในสมุด
รายวันทั่วไปและผ่านไปสมุดบัญชีแยกประเภททั่วไปที่เกี่ยวข้อง โดยรายการปรับปรงุ เป็นรายการท่ีสำคัญรายการหน่ึงท่ีจะต้องทำ
ในวันสิ้นงวดบัญชี เนื่องจากจะมีผลทำให้งบการเงินแสดงว่ากิจการมีสินทรัพย์ หนี้สิน และส่วนของเจ้าของ ณ วันสิ้นงวดจำนวน
เทา่ ใด และทำให้ทราบวา่ กจิ การมผี ลการดำเนินงานอยา่ งไรบ้าง
3. ผู้เรียนทำแบบประเมนิ ผลกอ่ นเรียน โดยใช้เวลาประมาณ 10 นาที แล้วเปลย่ี นกันตรวจ

ขน้ั สอน
4. ครูอธิบายถงึ เกณฑ์การบันทึกบญั ชี โดยการบันทึกบญั ชที ่จี ะนำมาใช้ในรายการปรับปรุงน้ี ได้แก่

1) เกณฑ์เงินสด (Cash basis) คือ วิธีการบันทึกรายได้และค่าใช้จ่ายเมื่อกิจการได้รับเงินสด หรือจ่ายเงินสดไป
จริง โดยไมค่ ำนึงถงึ งวดเวลาท่ีเกีย่ วข้องของเงนิ ที่ไดร้ บั มาหรือจา่ ยไป

2) เกณฑ์คงค้าง (Accrual basis) หรือเกณฑ์สิทธิ คือ วิธีการบัญชีที่ใชเ้ ป็นหลกั ในการพิจารณาเพื่อบันทกึ รายได้
และคา่ ใช้จา่ ยให้อย่ใู นงวดเวลาตา่ งๆ โดยคำนึงถงึ รายได้ทีพ่ งึ รับและค่าใชจ้ า่ ยทพ่ี งึ จ่าย เพือ่ ใหแ้ สดงผลการดำเนินงานของแต่ละงวด
น้ันไดอ้ ยา่ งเหมาะสม โดยไม่คำนึงถึงรายรบั และรายจา่ ยทีเ่ ป็นเงินสดวา่ ไดเ้ งินมาแล้วหรือจ่ายเงินไปแลว้ หรอื ไม่ตามเกณฑ์เงนิ สด

5. ครูอธิบายความหมายและประเภทของรายการปรับปรุงบญั ชี โดยใช้สอื่ Power Point ประกอบ
6. ครบู อกประเภทของรายการปรับปรุง ไดแ้ ก่ รายการดงั ตอ่ ไปนี้

1) รายไดร้ บั ลว่ งหนา้ (Deferred revenue)
2) รายไดค้ า้ งรบั (Accrued revenue)
3) ค่าใชจ้ า่ ยล่วงหนา้ (Prepaid expenses)
4) ค่าใช้จ่ายคา้ งจ่าย (Accrued expenses)
5) หนส้ี งสัยจะสญู (Doubtful Account or Doubtful debt)
6) วสั ดุสำนกั งาน (Office supplies)
7) ค่าเส่ือมราคา (Depreciation)
7. ครูอธิบายรายได้รบั ลว่ งหน้า (Deferred revenue)หมายถงึ รายไดท้ ่กี ิจการได้รบั มาลว่ งหนา้ จากลกู ค้าแลว้ แต่
กิจการยงั ไม่ได้ให้บริการตอบแทนแก่ลูกคา้ เมือ่ รับเงนิ มาแลว้ จะยงั ไมถ่ อื วา่ เปน็ รายได้ของกจิ การ แตถ่ อื วา่ กจิ การมพี นั ธะในหนส้ี นิ
เกิดข้ึน ซงึ่ ต้องชำระคนื เมือ่ ถงึ กำหนดระยะเวลาท่ีไดท้ ำสัญญากนั ไว้ เช่น ค่าเช่ารับลว่ งหนา้ รายไดค้ า่ บรกิ ารรบั ล่วงหนา้ เป็นตน้
รายได้รับล่วงหนา้ ถือเป็นบญั ชีหนสี้ นิ หมนุ เวยี น โดยจะแสดงยอดไวใ้ นงบแสดงฐานะการเงนิ ณ วนั สิน้ งวดบญั ชี
8. ครสู าธติ การคำนวณและการบันทกึ บัญชีรายได้รบั ลว่ งหน้ามีการบนั ทึกรายการได้ 2 วิธีคอื

วิธีที่ 1 บนั ทึกไวเ้ ป็นรายได้ ณ วันทกี่ จิ การไดร้ ับเงนิ สด เม่อื กิจการบันทึกบัญชีเป็นรายไดท้ ั้งจำนวน ณ วันท่ีได้รับ

เงิน กิจการตอ้ งทำการปรับปรุงบัญชีเมื่อวันสน้ิ งวดบัญชี เฉพาะส่วนที่ยังไมไ่ ดใ้ ห้บริการตอบแทนเปน็ รายไดร้ บั ล่วงหน้า โดยบันทึก

รายการปรบั ปรุงบญั ชี ดังน้ี

สมดุ รายวันทั่วไป หน้า 1
เครดติ
พ.ศ.25XX รายการ เลขท่ี เดบิต บาท สต.
เดือน วันที่ บญั ชี บาท สต.

1 เงินสด 101 XX -

รายได้.....(ระบุช่อื ) 401 XX -

เม่ือบนั ทกึ รายได้ท้ังจำนวน

2 รายได้....(ระบชุ อื่ ) 401 XX -

รายไดร้ บั ลว่ งหนา้ 203 XX -

เมือ่ ปรับปรุงรายได้รับลว่ งหนา้

วิธีที่ 2 บนั ทึกไวเ้ ปน็ รายไดร้ ับลว่ งหน้า ( หนีส้ นิ ) ณ วนั ท่กี จิ การได้รบั เงินสด
ณ วันทร่ี บั เงิน กิจการจะบนั ทกึ บญั ชีเปน็ หนสี้ นิ ทั้งจำนวน ดังนั้น กจิ การจงึ ตอ้ งปรบั ปรงุ บัญชเี มอื่ สน้ิ งวดบญั ชี เฉพาะสว่ นท่ี
ใหบ้ ริการตอบแทนแลว้ เป็นรายได้ โดยมกี ารปรับปรงุ บญั ชดี ังน้ี