แผนวิทย์หน่วยการเรียนรู้ที่ 7 น้ำในท้องถิ่นของเรา

แผนการจัดการเรียนรู้ หน่วยการเรียนรู้ที่ 7 น้ำในท้องถิ่นของเรา กลุ่มสาระการเรียนรู้วิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี ชั้นประถมศึกษาปีที่ 5 นายอำนาจ กล่ำป่วน ครู โรงเรียนวัดบ่อ (นันทวิทยา) นครปากเกร็ด ๑ กองการศึกษา เทศบาลนครปากเกร็ด จังหวัดนนทบุรี กรมส่งเสริมการปกครองท้องถิ่น กระทรวงมหาดไทย

แผนการจัดการเรียนรู้ กลุ่มสาระการเรียนรู้วิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี รหัสวิชา ว15101 ชั้นประถมศึกษาปีที่ 5 หน่วยการเรียนรู้ที่ 7 น้ำในท้องถิ่นของเรา เวลา 10 ชั่วโมง แผนการจัดการเรียนรู้ที่ 1 เรื่อง ศึกษาประเภทของแหล่งน้ำบนโลก : 1 เวลา 1 ชั่วโมง …………………………………………………………………………………………………………………………………………. 1. มาตรฐานการเรียนรู้ช่วงชั้น/ตัวชี้วัด มาตรฐาน ว 3.2 เข้าใจองค์ประกอบและความสัมพันธ์ของระบบโลก กระบวนการเปลี่ยนแปลง ภายในโลกและบนผิวโลก ธรณีพิบัติภัย กระบวนการเปลี่ยนแปลงลมฟ้าอากาศและภูมิอากาศโลก รวมทั้งผลต่อสิ่งมีชีวิตและสิ่งแวดล้อม ตัวชี้วัด ว 3.2 ป.5/1 เปรียบเทียบปริมาณน้ำในแต่ละแหล่ง และระบุปริมาณน้ำที่มนุษย์สามารถ นำมาใช้ประโยชน์ได้ จากข้อมูลที่รวบรวมได้ 2. สาระสำคัญ แหล่งน้ำบนโลกของเราแบ่งออกได้เป็น 2 ประเภท คือ แหล่งน้ำบนดินและแหล่งน้ำใต้ดิน โดยแหล่งน้ำที่ เรามักพบเจอคือ แหล่งน้ำบนดิน อันได้แก่ ทะเล มหาสมุทร แม่น้ำ เป็นต้น 1. แหล่งน้ำบนดิน แหล่งน้ำบนดิน หรือที่เรียกว่าแหล่งน้ำผิวดิน (Surface water) เป็นแหล่งน้ำที่เราพบมากที่สุดและใช้มาก ที่สุด แหล่งน้ำผิวดินแบ่งออกเป็น 2 ประเภทคือ น้ำจืดและน้ำเค็ม แหล่งน้ำผิวดินที่เรารู้จัก เช่น แม่น้ำ ทะเลสาบ ลำคลอง บึง โดยส่วนใหญ่จะเป็นแอ่งขึ้นอยู่กับลักษณะภูมิประเทศนั้น ๆ ส่วนน้ำที่อยู่บนผิวดินนั้นได้มาจากหลาย แหล่ง เช่น ฝนตกรวมตัวกันไหลเป็นร่องน้ำจนเกิดการกัดเซาะทำให้เกิดแม่น้ำ หรือการละลายของหิมะ เป็นต้น 2. แหล่งน้ำใต้ดิน แหล่งน้ำใต้ดินหรือที่เรารู้จักว่าแหล่งน้ำบาดาล (Ground water) น้ำใต้ดินเป็นน้ำที่เกิดจากการซึมของน้ำ บนผิวดิน โดยน้ำเหล่านี้อยู่ในระหว่างชั้นดิน ซึ่งอาจเกิดจากน้ำฝนและมีการไหลลงไปสะสมในชั้นดินใต้ผิวโลก น้ำ ใต้ดินจะมีความสะอาดเนื่องจากมีการกรองด้วยดินและหินตามชั้นดินต่าง ๆ ดินชั้นบนจะมีช่องว่างและรูพรุนในดิน ไม่มากนัก ทำให้น้ำสามารถไหลลงไปสู่บริเวณชั้นดินที่มีการกักเก็บน้ำบาดาล ที่เรียกว่า ชั้นหินอุ้มน้ำ (Aquifer) ซึ่ง เป็นบริเวณที่มีช่องว่างขนาดใหญ่ระหว่างดิน ทำให้สามารถกักเก็บน้ำได้ในปริมาณมาก และหากบริเวณใดที่มีชั้นน้ำ ใต้ดิน เรามักจะเห็นน้ำพุบริเวณนั้นด้วยเช่นกัน เนื่องจากบริเวณชั้นหินมีการกดทับของชั้นหินเนื้อละเอียด ทำให้ เกิดแรงดันจนทำให้เกิดน้ำพุ นอกจากนี้หากมีหินปูนและเป็นบริเวณที่มีแหล่งน้ำใต้ดิน น้ำบริเวณนั้นจะสามารถกัด เซาะทำให้หินปูนบริเวณนั้นกลายเป็นถ้ำขนาดใหญ่ได้

3. จุดประสงค์การเรียนรู้ 3.1 ด้านความรู้ ระบุปริมาณน้ำที่มนุษย์สามารถนำมาใช้ประโยชน์ได้ (K) 3.2 ด้านทักษะ/กระบวนการ เปรียบเทียบปริมาณน้ำในแต่ละแหล่งได้ (P) 3.3 คุณลักษณะอันพึงประสงค์ มีความมุ่งมั่นและรับผิดชอบ (A) 3.4 สมรรถนะสำคัญ 1. ความสามารถในการสื่อสาร - การอธิบาย การเขียน การพูดหน้าชั้นเรียน 2. ความสามารถในการคิด - การสังเกต การสำรวจ การคิดวิเคราะห์ การเปรียบเทียบ การสร้างคำอธิบาย การอภิปราย การสื่อความหมาย การทำกิจกรรมโดยใช้กระบวนการทางวิทยาศาสตร์ 3. ความสามารถในการแก้ปัญหา - การแก้ปัญหาขณะปฏิบัติกิจกรรม 4. ความสามารถในการใช้ทักษะชีวิต - กระบวนการกลุ่ม 5. ความสามารถในการใช้เทคโนโลยี - การนำเสนอผลงานโดยใช้เทคโนโลยีสารสนเทศ 3.5 ทักษะในศตวรรษที่ 21 (3Rs&8Cs) - การอ่านออก - การเขียนได้ - การคิดคำนวณ - มีทักษะในการคิดวิเคราะห์ การคิดอย่างมีวิจารณญาณ - มีความร่วมมือ ทำงานเป็นทีม - มีคุณธรรม มีเมตตา กรุณา มีระเบียบวินัย 4. สาระการเรียนรู้ โลกมีทั้งน้ำจืดและน้ำเค็มซึ่งอยู่ในแหล่งน้ำต่าง ๆ ที่มีทั้งแหล่งน้ำผิวดิน และแหล่งน้ำใต้ดิน

ชิ้นงาน / ภาระงาน ชิ้นงาน - ใบงานที่ 29 เรื่อง ศึกษาประเภทของแหล่งน้ำบนโลก ภาระงาน - ทำแบบฝึกหัด รายวิชาพื้นฐานวิทยาศาสตร์ ชั้นประถมศึกษาปีที่ 5 5. กิจกรรมการจัดการเรียนรู้ ขั้นที่ 1 ขั้นสังเกต รวบรวมข้อมูล (Gathering) 1. นักเรียนร่วมกันทบทวนประสบการณ์เดิมเกี่ยวกับแหล่งน้ำ โดยช่วยกันบอกชื่อแหล่งน้ำที่รู้จักผู้แทน นักเรียนเขียนคำตอบบนกระดานในแบบแผนภาพความคิด (ตัวอย่างแผนภาพความคิด) แผนภาพความคิด แหล่งน้ำที่รู้จัก แหล่งน้ำที่รู้จัก แม่น้ำ คลอง หนอง บึง ทะเล ทะเลสาบ มหาสมุทร น้ำใต้ดิน น้ำบาดาล

3. นักเรียนสังเกตภาพ แผนที่โลกแสดงผืนดินและผืนน้ำ ที่ติดบนกระดาน แล้วร่วมกันตอบ คำถามสำคัญกระตุ้นความคิด ดังนี้ แผนที่โลกแสดงผืนดินและผืนน้ำ 2.1 รอบตัวของเรามีแหล่งน้ำอยู่หลายแหล่ง นักเรียนทราบหรือไม่ว่าโลกของเรามีแหล่งน้ำประเภท ใดบ้าง (ตัวอย่างคำตอบ โลกมีแหล่งน้ำ 2 ประเภท ได้แก่ แหล่งน้ำผิวดิน และแหล่งน้ำใต้ดิน) 3. นักเรียนร่วมกันคาดคะเนคำตอบ 4. นักเรียนแบ่งกลุ่ม กลุ่มละ 4 คน คละเพศ และคละนักเรียนเก่ง ปานกลาง และอ่อน (หรือจะแบ่งกลุ่มด้วยวิธีการต่าง ๆ เพิ่มเติมได้) โดยแต่ละกลุ่มร่วมกันศึกษาวิธีทำและปฏิบัติกิจกรรมที่ 7.1 เรื่อง ศึกษาประเภทของแหล่งน้ำบนโลก ในใบงานที่ 29 ตามขั้นตอน ดังนี้ 4.1 ทบทวนบทบาทหน้าที่ของสมาชิกในกลุ่มว่าต้องทำหน้าที่อย่างไรบ้างในการดำเนินการด้วย กระบวนการทำงานกลุ่ม เช่น หัวหน้ากลุ่ม มีหน้าที่ ....................... ผู้จดบันทึก มีหน้าที่ .................... ผู้เสนอรายงาน มีหน้าที่ ........................... อื่น ๆ ........................ 4.2 ตรวจสอบความพร้อมของสื่อ วัสดุอุปกรณ์ สำหรับการปฏิบัติกิจกรรมว่าครบถ้วนเหมาะสมที่จะ ใช้ในการปฏิบัติกิจกรรมเพียงใด 5. นักเรียนแต่ละกลุ่มอ่านและฟังอธิบายขั้นตอนวิธีทำกิจกรรมที่ 7.1 เรื่อง ศึกษาประเภทของ แหล่งน้ำบนโลก ให้เข้าใจอย่างชัดเจน 6. นักเรียนแต่ละกลุ่มร่วมกันแสดงความคิดเห็นก่อนทำกิจกรรม โดยร่วมกันตอบคำถามก่อนทำกิจกรรม ดังนี้

6.1 คำถามสำคัญในการทำกิจกรรมนี้คืออะไร (โลกของเรามีแหล่งน้ำประเภทใดบ้าง) 6.2 นักเรียนคิดว่าแหล่งน้ำตามธรรมชาติที่พบในท้องถิ่นมีอะไรบ้าง (น้ำตก แม่น้ำ คลอง) 6.3 ปริมาณแหล่งน้ำในแต่ละแหล่งมีเท่ากันหรือไม่ อย่างไร (ไม่เท่ากัน เช่น น้ำในคลองมีปริมาณน้อยกว่าน้ำในแม่น้ำ และน้อยกว่าน้ำในมหาสมุทร) 7. นักเรียนแต่ละกลุ่มร่วมกันอย่างรวมพลังทำกิจกรรมที่ 7.1 เรื่อง ศึกษาประเภทของแหล่งน้ำ บนโลก และบันทึกผลการทำกิจกรรมในใบงานที่ 29 8. ผู้แทนนักเรียนแต่ละกลุ่มนำเสนอผลการทำกิจกรรมหน้าชั้นเรียน เพื่อตรวจสอบความถูกต้อง ขั้นที่ 2 ขั้นคิดวิเคราะห์และสรุปความรู้ (Processing) (Gathering) 1. นักเรียนแต่ละกลุ่มร่วมกันวิเคราะห์และอภิปรายผลการทำกิจกรรม โดยร่วมกันตอบคำถาม หลังทำกิจกรรม ดังนี้ 1.1 เมื่อเทน้ำลงบนแบบจำลองจะเกิดการเปลี่ยนแปลงอย่างไร (เมื่อเทน้ำลงไปที่แบบจำลองแหล่งน้ำ จะพบว่าน้ำจะไหลไปยังส่วนต่าง ๆ ของแบบจำลอง จากที่สูงลงสู่ที่ต่ำ) 1.2 แต่ละส่วนของแบบจำลองแทนสิ่งใดในธรรมชาติ (แหล่งน้ำที่อยู่บนผิวดินเหนียวแทนแหล่งน้ำผิวดิน เช่น บึง แม่น้ำ คลอง แหล่งน้ำที่ไหลซึมผ่านชั้นดิน และชั้นหินแทนแหล่งน้ำใต้ดิน เช่น น้ำในดิน และน้ำบาดาล) 1.3 สรุปผลการทำกิจกรรมได้ว่าอย่างไร (เมื่อเทน้ำลงไปที่แบบจำลองแหล่งน้ำจะพบว่าน้ำไหลไปยังส่วนต่าง ๆ ของแบบจำลอง ซึ่งเปรียบเทียบกับแหล่งน้ำในธรรมชาติบนโลกได้ว่า โลกมีแหล่งน้ำ 2 ประเภท ได้แก่ แหล่งน้ำผิวดิน เช่น ทะเล มหาสมุทร บึง แม่น้ำ และแหล่งน้ำใต้ดิน เช่น น้ำในดิน น้ำบาดาล) 1.4 หากต้องการทำแบบจำลองแหล่งน้ำเอง แต่ไม่มีวัสดุอุปกรณ์ตามที่กำหนด นักเรียนจะใช้วัสดุอุปกรณ์ใดทดแทนบ้าง (ขวดพลาสติกขนาดใหญ่ ดินน้ำมัน ขุยมะพร้าว กรวดขนาดเล็ก) จากนั้นฝึกนักเรียนถามคำถามที่สงสัยด้วยการถามเพื่อน โดยไม่จำเป็นต้องถามครูอย่างเดียว 2. นักเรียนแต่ละกลุ่มคิดวิเคราะห์เพิ่มเติม โดยสังเกตบัตรคำ ชื่อแหล่งน้ำ แล้วแต่ละกลุ่มร่วมกัน จัดจำแนกประเภทของแหล่งน้ำให้ถูกต้อง โดยวางแผน ออกแบบ และเขียนในแบบแผนภาพความคิด ในกระดาษฟลิปชาร์ต แล้วผู้แทนกลุ่มนำเสนอหน้าชั้นเรียน เพื่อน ๆ ร่วมกันตรวจสอบความถูกต้อง

ตัวอย่างบัตรคำ (ตัวอย่างแผนภาพความคิด) 11. นักเรียนแต่ละกลุ่มร่วมกันสรุปผลการทำกิจกรรมและสรุปสิ่งที่เข้าใจเป็นความรู้ร่วมกันว่า เมื่อเทน้ำลงไปที่แบบจำลองแหล่งน้ำ จะพบว่าน้ำไหลไปยังส่วนต่าง ๆ ของแบบจำลอง ซึ่งเปรียบเทียบกับแหล่งน้ำ ในธรรมชาติบนโลกได้ว่า โลกมีแหล่งน้ำ 2 ประเภท ได้แก่ แหล่งน้ำผิวดิน เช่น ทะเล มหาสมุทร บึง แม่น้ำ และ แหล่งน้ำใต้ดิน เช่น น้ำในดิน น้ำบาดาล น้ำในดิน ทะเล แม่น้ำ มหาสมุทร บึง คลอง หนอง น้ำบาดาล ทะเลสาบ ประเภทของ แหล่งน้ำ แหล่งน้ำใต้ดิน แหล่งน้ำผิวดิน แม่น้ำ บึง คลอง หนอง ทะเลสาบ ทะเล มหาสมุทร น้ำในดิน น้ำบาดาล แผนภาพความคิด ประเภทของแหล่งน้ำ

6. สื่อและแหล่งเรียนรู้ สื่อ 1. หนังสือเรียน รายวิชาพื้นฐานวิทยาศาสตร์ ชั้นประถมศึกษาปีที่ 5 ของบริษัทอักษรเจริญทัศน์ (อจท.) 2. แบบฝึกหัด รายวิชาพื้นฐานวิทยาศาสตร์ ชั้นประถมศึกษาปีที่ 5 ของบริษัทอักษรเจริญทัศน์ (อจท.) 3. ชุดกิจกรรมการเรียนรู้พัฒนาการคิดวิเคราะห์ รายวิชาพื้นฐานวิทยาศาสตร์ ชั้นประถมศึกษาปีที่ 5 4. ภาพ แผนที่โลกแสดงผืนดินและผืนน้ำ 5. บัตรคำ ชื่อแหล่งน้ำ 6. กระบะพลาสติกใส ขนาด 25 เซนติเมตร × 15 เซนติเมตร × 10 เซนติเมตร 1 ใบ 7. ก้อนหินขนาดใหญ่ประมาณ 3 ใน 4 ส่วนของกระบะพลาสติก 8. ดินร่วน 9. ดินเหนียว 10. บัวรดน้ำ 1 ใบ 11. น้ำสำหรับรดในกระบะพลาสติกใส 2,000 ลูกบาศก์เซนติเมตร 12. ใบงานที่ 29 เรื่อง ศึกษาประเภทของแหล่งน้ำบนโลก แหล่งเรียนรู้ 1. ห้องสมุด 2. อินเทอร์เน็ต

7. การวัดและประเมินผล แนวทางการประเมิน ผลการเรียนรู้ น้ำหนัก คะแนน น้ำหนักคะแนน วิธีประเมิน เครื่องมือประเมิน K P A - ระบุปริมาณน้ำที่มนุษย์ สามารถนำมาใช้ประโยชน์ได้ (K) 10 10 - - - สังเกตการทำใบงานที่ 29 เรื่อง ศึกษาประเภท ของแหล่งน้ำบนโลก - ใบงานที่ 29 เรื่อง ศึกษา ประเภทของแหล่งน้ำบน โลก - เปรียบเทียบปริมาณน้ำใน แต่ละแหล่งได้ (P) 10 - 10 - - สังเกตการปฏิบัติ กิจกรรมเปรียบเทียบ ปริมาณน้ำในแต่ละแหล่ง - แบบประเมินการปฏิบัติ กิจกรรม - มีความมุ่งมั่นและรับผิดชอบ (A) 10 - - 10 - สังเกตคุณลักษณะอัน พึงประสงค์ ด้านใฝ่ เรียนรู้ มุ่งมั่นในการ ทำงาน - แบบประเมิน คุณลักษณะอันพึงประสงค์ ด้านใฝ่เรียนรู้ มุ่งมั่นใน การทำงาน รวม 30 10 10 10 - -

8. บันทึกผลหลังการสอน 8.1 ผลการจัดการเรียนรู้ ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ……………………………………………………………………………………………………………………………………………………..…………. 8.2 ปัญหา/อุปสรรค ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ……………………………………………………………………………………………………………………………………………..…………………. 8.3 แนวทางแก้ไขปัญหา ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ……………………………………………………………………………………………………………………………………………………..…………. (ลงชื่อ) ..................................................... ครูผู้สอน (นายอำนาจ กล่ำป่วน) วันที่………………….……………….. 9. ความคิดเห็นของหัวหน้าวิชาการ .................................................................................................................................................................................... .................................................................................................................................................................................... (ลงชื่อ) ............................................................ (นางวราภรณ์ กอสันเทียะ) วันที่………………….……………….. 10. ความคิดเห็นของผู้บริหาร .................................................................................................................................................................................... .................................................................................................................................................................................... (ลงชื่อ) ............................................................ (นายเกษมสินธุ์ สอนสุข) รองผู้อำนวยการสถานศึกษา

แบบประเมินการปฏิบัติการทำกิจกรรมการทดลอง รายการการประเมิน ระดับคุณภาพ 4 3 2 1 1. การทำกิจกรรม การทดลอง ตามแผนที่กำหนด ทำกิจกรรมการทดลอง ตามวิธีการและขั้นตอน ที่กำหนดไว้อย่างถูกต้อง ด้วยตนเอง มีการปรับปรุง แก้ไขเป็นระยะ ทำกิจกรรมการทดลอง ตามวิธีการและขั้นตอน ที่กำหนดไว้ด้วยตนเอง มีการปรับปรุงแก้ไขบ้าง ทำกิจกรรมการทดลอง ตามวิธีการและขั้นตอน ที่กำหนดไว้ โดยมีครูหรือ ผู้อื่นเป็นผู้แนะนำ ทำกิจกรรมการทดลองไม่ ถูกต้องตามวิธีการ และขั้นตอนที่กำหนดไว้ ไม่มีการปรับปรุงแก้ไข 2. การใช้อุปกรณ์ และ/หรือเครื่องมือ ใช้อุปกรณ์และ/หรือ เครื่องมือในการทำ กิจกรรมการทดลอง ได้อย่างถูกต้อง ตามหลักการปฏิบัติ และคล่องแคล่ว ใช้อุปกรณ์และ/หรือ เครื่องมือในการทำ กิจกรรมการทดลอง ได้อย่างถูกต้อง ตามหลักการปฏิบัติ แต่ไม่คล่องแคล่ว ใช้อุปกรณ์และ/หรือ เครื่องมือในการทำ กิจกรรมการทดลอง ได้อย่างถูกต้อง โดยมีครู หรือผู้อื่นเป็นผู้แนะนำ ใช้อุปกรณ์และ/หรือ เครื่องมือในการทำ กิจกรรมการทดลอง ไม่ถูกต้อง และไม่มีความคล่องแคล่ว ในการใช้ 3. การบันทึกผล การทำกิจกรรม การทดลอง บันทึกผลเป็นระยะ อย่างถูกต้อง มีระเบียบ มีการระบุหน่วย มีการ อธิบายข้อมูลให้เห็น ความเชื่อมโยงเป็นภาพรวม เป็นเหตุเป็นผล และเป็นไป ตามการทำกิจกรรม การทดลอง บันทึกผลเป็นระยะ อย่างถูกต้อง มีระเบียบ มีการระบุหน่วย มีการ อธิบายข้อมูลให้เห็นถึง ความสัมพันธ์เป็นไป ตามการทำกิจกรรม การทดลอง บันทึกผลเป็นระยะ แต่ไม่เป็นระเบียบ ไม่มีการระบุหน่วย และไม่มีการอธิบายข้อมูล ให้เห็นถึงความสัมพันธ์ ของการทำกิจกรรม การทดลอง บันทึกผลไม่ครบ ไม่มีการระบุหน่วย และไม่เป็นไปตาม การทำกิจกรรม การทดลอง 4. การจัดกระทำข้อมูล และการนำเสนอ จัดกระทำข้อมูล อย่างเป็นระบบ มีการเชื่อมโยงให้เห็น เป็นภาพรวม และนำเสนอ ด้วยแบบต่าง ๆ อย่างชัดเจน ถูกต้อง จัดกระทำข้อมูล อย่างเป็นระบบ มีการ จำแนกข้อมูลให้เห็น ความสัมพันธ์ นำเสนอ ด้วยแบบต่าง ๆ ได้ แต่ยังไม่ชัดเจน จัดกระทำข้อมูล อย่างเป็นระบบ มีการยกตัวอย่างเพิ่มเติม ให้เข้าใจง่าย และนำเสนอ ด้วยแบบต่าง ๆ แต่ยังไม่ชัดเจน และไม่ถูกต้อง จัดกระทำข้อมูลอย่าง ไม่เป็นระบบ และมีการ นำเสนอไม่สื่อความหมาย และไม่ชัดเจน แบบประเมินตามสภาพจริง (Rubrics)

รายการการประเมิน ระดับคุณภาพ 4 3 2 1 5. การสรุปผล การทำกิจกรรม การทดลอง สรุปผลการทำกิจกรรม การทดลอง ได้อย่างถูกต้อง กระชับ ชัดเจน และครอบคลุม ข้อมูลจากการวิเคราะห์ ทั้งหมด สรุปผลการทำกิจกรรม การทดลองได้ถูกต้อง แต่ยังไม่ครอบคลุมข้อมูล จากการวิเคราะห์ทั้งหมด สรุปผลการทำกิจกรรม การทดลองได้ โดยมีครูหรือ ผู้อื่นแนะนำบ้าง จึงสามารถสรุปได้ถูกต้อง สรุปผลการทำกิจกรรม การทดลองตามความรู้ ที่พอมีอยู่ โดยไม่ใช้ข้อมูล จากการทำกิจกรรม การทดลอง 6. การดูแลและการเก็บ อุปกรณ์และ/หรือ เครื่องมือ ดูแลอุปกรณ์และ/หรือ เครื่องมือในการทำ กิจกรรมการทดลอง และมีการทำความสะอาด และเก็บอย่างถูกต้อง ตามหลักการ และแนะนำ ให้ผู้อื่นดูแลและเก็บรักษา ได้ถูกต้อง ดูแลอุปกรณ์และ/หรือ เครื่องมือในการทำ กิจกรรมการทดลอง และมีการทำความสะอาด อย่างถูกต้อง แต่เก็บไม่ถูกต้อง ดูแลอุปกรณ์และ/หรือ เครื่องมือในการทำ กิจกรรมการทดลอง มีการทำความสะอาด แต่เก็บไม่ถูกต้อง ต้องให้ครูหรือผู้อื่น แนะนำ ไม่ดูแลอุปกรณ์และ/ หรือเครื่องมือในการทำ กิจกรรมการทดลอง และไม่สนใจทำความ สะอาด รวมทั้งเก็บ ไม่ถูกต้อง

ใบงานที่ 29 เรื่อง ศึกษาประเภทของแหล่งน้ำบนโลก วันที่________เดือน_______________พ.ศ.___________ ชื่อ_____________________________เลขที่______ชั้น__________ คำชี้แจง นักเรียนแต่ละกลุ่มปฏิบัติ ดังนี้ 1. อ่านวิธีทำกิจกรรมให้เข้าใจ 2. ตอบคำถามก่อนทำกิจกรรม 3. ทำกิจกรรมและบันทึกผล 4. ตอบคำถามหลังทำกิจกรรม กิจกรรมที่ 7.1 เรื่อง ศึกษาประเภทของแหล่งน้ำบนโลก 1. กระบะพลาสติกใส ขนาด 25 เซนติเมตร × 15 เซนติเมตร × 10 เซนติเมตร 1 ใบ 2. ก้อนหินขนาดใหญ่ประมาณ 3 ใน 4 ส่วนของกระบะพลาสติก 3. ดินร่วน 4. ดินเหนียว 5. บัวรดน้ำ 1 ใบ 6. น้ำสำหรับรดในกระบะพลาสติกใส 2,000 ลูกบาศก์เซนติเมตร วัสดุอุปกรณ์

วิธีทำ 1. นักเรียนแบ่งกลุ่ม แต่ละกลุ่มร่วมกันสร้างแบบจำลองแหล่งน้ำ โดยใช้ก้อนหินขนาดใหญ่ ดินร่วน และดินเหนียวในกระบะพลาสติกใส สร้างแอ่งโดยใช้ดินเหนียว ดังภาพ แบบจำลองแหล่งน้ำ 2. รดน้ำจากบัวรดน้ำที่ปลายด้านหนึ่งของแบบจำลอง สังเกตและบันทึกการเปลี่ยนแปลงที่เกิดขึ้น 3. แต่ละกลุ่มนำเสนอเพื่อแลกเปลี่ยนข้อมูลกัน 1. นักเรียนคิดว่าแหล่งน้ำตามธรรมชาติที่พบในท้องถิ่นมีอะไรบ้าง ________________________________________________________________________________ 2. ปริมาณแหล่งน้ำในแต่ละแหล่งมีเท่ากันหรือไม่ อย่างไร ________________________________________________________________________________ คำถามก่อนทำกิจกรรม ดินเหนียวทำเป็นแอ่ง ก้อนหินขนาดใหญ่ ดินร่วน กระบะพลาสติก

สิ่งที่สังเกตได้ ______________________________________________________________________________________________ ______________________________________________________________________________________________ ______________________________________________________________________________________________ ______________________________________________________________________________________________ บันทึกผลการทำกิจกรรม

1. เมื่อเทน้ำลงบนแบบจำลองจะเกิดการเปลี่ยนแปลงอย่างไร (จานพลาสสติกใบที่ 1เพราะมีถุงพลาสติกหุม้ทาํใหฟ้องน้าํชุ่มน้าํน้าํไมร่ะเหยไปอยา่งรวดเร็ว) 2. แต่ละส่วนของแบบจำลองแทนสิ่งใดในธรรมชาติ (เพื่อใหน้ ้าํสามารถเกิดการระเหยไปไดบ้า้ง) 3. สรุปผลการทดลองได้ว่าอย่างไร (เพื่อใหน้ ้าํสามารถเกิดการระเหยไปไดบ้า้ง) (เพื่อใหน้ ้าํสามารถเกิดการระเหยไปไดบ้า้ง) 4. หากต้องการทำแบบจำลองแหล่งน้ำเอง แต่ไม่มีวัสดุอุปกรณ์ตามที่กำหนด นักเรียนจะใช้วัสดุอุปกรณ์ใดทดแทนบ้าง (เพื่อใหน้ ้าํสามารถเกิดการระเหยไปไดบ้า้ง) เพื่อใหน้ ้าํสามารถเกิดการระเหยไปไดบ้า้ง) คำถามหลังทำกิจกรรม จงทำกิจกรรมอย่างรวมพลัง ด้วยความมุ่งมั่นและรับผิดชอบ

แผนการจัดการเรียนรู้ กลุ่มสาระการเรียนรู้วิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี รหัสวิชา ว15101 ชั้นประถมศึกษาปีที่ 5 หน่วยการเรียนรู้ที่ 7 น้ำในท้องถิ่นของเรา เวลา 10 ชั่วโมง แผนการจัดการเรียนรู้ที่ 2 เรื่อง ศึกษาประเภทของแหล่งน้ำบนโลก : 2 เวลา 1 ชั่วโมง …………………………………………………………………………………………………………………………………………. 1. มาตรฐานการเรียนรู้ช่วงชั้น/ตัวชี้วัด มาตรฐาน ว 3.2 เข้าใจองค์ประกอบและความสัมพันธ์ของระบบโลก กระบวนการเปลี่ยนแปลง ภายในโลกและบนผิวโลก ธรณีพิบัติภัย กระบวนการเปลี่ยนแปลงลมฟ้าอากาศและภูมิอากาศโลก รวมทั้งผลต่อสิ่งมีชีวิตและสิ่งแวดล้อม ตัวชี้วัด ว 3.2 ป.5/1 เปรียบเทียบปริมาณน้ำในแต่ละแหล่ง และระบุปริมาณน้ำที่มนุษย์สามารถ นำมาใช้ประโยชน์ได้ จากข้อมูลที่รวบรวมได้ 2. สาระสำคัญ แหล่งน้ำบนโลกของเราแบ่งออกได้เป็น 2 ประเภท คือ แหล่งน้ำบนดินและแหล่งน้ำใต้ดิน โดยแหล่งน้ำที่ เรามักพบเจอคือ แหล่งน้ำบนดิน อันได้แก่ ทะเล มหาสมุทร แม่น้ำ เป็นต้น 1. แหล่งน้ำบนดิน แหล่งน้ำบนดิน หรือที่เรียกว่าแหล่งน้ำผิวดิน (Surface water) เป็นแหล่งน้ำที่เราพบมากที่สุดและใช้มาก ที่สุด แหล่งน้ำผิวดินแบ่งออกเป็น 2 ประเภทคือ น้ำจืดและน้ำเค็ม แหล่งน้ำผิวดินที่เรารู้จัก เช่น แม่น้ำ ทะเลสาบ ลำคลอง บึง โดยส่วนใหญ่จะเป็นแอ่งขึ้นอยู่กับลักษณะภูมิประเทศนั้น ๆ ส่วนน้ำที่อยู่บนผิวดินนั้นได้มาจากหลาย แหล่ง เช่น ฝนตกรวมตัวกันไหลเป็นร่องน้ำจนเกิดการกัดเซาะทำให้เกิดแม่น้ำ หรือการละลายของหิมะ เป็นต้น 2. แหล่งน้ำใต้ดิน แหล่งน้ำใต้ดินหรือที่เรารู้จักว่าแหล่งน้ำบาดาล (Ground water) น้ำใต้ดินเป็นน้ำที่เกิดจากการซึมของน้ำ บนผิวดิน โดยน้ำเหล่านี้อยู่ในระหว่างชั้นดิน ซึ่งอาจเกิดจากน้ำฝนและมีการไหลลงไปสะสมในชั้นดินใต้ผิวโลก น้ำ ใต้ดินจะมีความสะอาดเนื่องจากมีการกรองด้วยดินและหินตามชั้นดินต่าง ๆ ดินชั้นบนจะมีช่องว่างและรูพรุนในดิน ไม่มากนัก ทำให้น้ำสามารถไหลลงไปสู่บริเวณชั้นดินที่มีการกักเก็บน้ำบาดาล ที่เรียกว่า ชั้นหินอุ้มน้ำ (Aquifer) ซึ่ง เป็นบริเวณที่มีช่องว่างขนาดใหญ่ระหว่างดิน ทำให้สามารถกักเก็บน้ำได้ในปริมาณมาก และหากบริเวณใดที่มีชั้นน้ำ ใต้ดิน เรามักจะเห็นน้ำพุบริเวณนั้นด้วยเช่นกัน เนื่องจากบริเวณชั้นหินมีการกดทับของชั้นหินเนื้อละเอียด ทำให้ เกิดแรงดันจนทำให้เกิดน้ำพุ นอกจากนี้หากมีหินปูนและเป็นบริเวณที่มีแหล่งน้ำใต้ดิน น้ำบริเวณนั้นจะสามารถกัด เซาะทำให้หินปูนบริเวณนั้นกลายเป็นถ้ำขนาดใหญ่ได้

3. จุดประสงค์การเรียนรู้ 3.1 ด้านความรู้ ระบุประเภทของแหล่งน้ำบนโลกได้ (K) 3.2 ด้านทักษะ/กระบวนการ สร้างแบบจำลองแหล่งน้ำผิวดินและแหล่งน้ำใต้ดิน อย่างรวมพลัง ด้วยความมุ่งมั่นและตั้งใจได้ (P) 3.3 คุณลักษณะอันพึงประสงค์ มีความมุ่งมั่นและตั้งใจ (A) 3.4 สมรรถนะสำคัญ 1. ความสามารถในการสื่อสาร - การอธิบาย การเขียน การพูดหน้าชั้นเรียน 2. ความสามารถในการคิด - การสังเกต การสำรวจ การคิดวิเคราะห์ การเปรียบเทียบ การสร้างคำอธิบาย การอภิปราย การสื่อความหมาย การทำกิจกรรมโดยใช้กระบวนการทางวิทยาศาสตร์ 3. ความสามารถในการแก้ปัญหา - การแก้ปัญหาขณะปฏิบัติกิจกรรม 4. ความสามารถในการใช้ทักษะชีวิต - กระบวนการกลุ่ม 5. ความสามารถในการใช้เทคโนโลยี - การนำเสนอผลงานโดยใช้เทคโนโลยีสารสนเทศ 3.5 ทักษะในศตวรรษที่ 21 (3Rs&8Cs) - การอ่านออก - การเขียนได้ - การคิดคำนวณ - มีทักษะในการคิดวิเคราะห์ การคิดอย่างมีวิจารณญาณ - มีความร่วมมือ ทำงานเป็นทีม - มีคุณธรรม มีเมตตา กรุณา มีระเบียบวินัย

4. สาระการเรียนรู้ โลกมีทั้งน้ำจืดและน้ำเค็มซึ่งอยู่ในแหล่งน้ำต่าง ๆ ที่มีทั้งแหล่งน้ำผิวดิน และแหล่งน้ำใต้ดิน ชิ้นงาน / ภาระงาน ชิ้นงาน - สร้างแบบจำลองแหล่งน้ำผิวดินและแหล่งน้ำใต้ดิน ภาระงาน - ทำแบบฝึกหัด รายวิชาพื้นฐานวิทยาศาสตร์ ชั้นประถมศึกษาปีที่ 5 5. กิจกรรมการจัดการเรียนรู้ ขั้นที่ 3 ขั้นปฏิบัติและสรุปความรู้หลังการปฏิบัติ(Applying and Constructing the Knowledge) 1. นักเรียนเชื่อมโยงความรู้กับหลักปรัชญาของเศรษฐกิจพอเพียง โดยนักเรียนแต่ละกลุ่ม ร่วมกันวางแผน สำรวจ แหล่งน้ำผิวดินและแหล่งน้ำใต้ดินบริเวณโรงเรียน ชุมชน และบ้าน แล้วออกแบบ และประดิษฐ์ แบบจำลอง แหล่งน้ำผิวดินและแหล่งน้ำใต้ดิน ตามที่สำรวจพบ โดยใช้วัสดุเหลือใช้ในท้องถิ่น จัดทำเป็นชิ้นงาน 2. นักเรียนร่วมกันสรุปสิ่งที่เข้าใจเป็นความรู้ร่วมกัน ดังนี้ • โลกมีทั้งน้ำจืดและน้ำเค็มซึ่งอยู่ในแหล่งน้ำต่าง ๆ ที่มีทั้งแหล่งน้ำผิวดิน และแหล่งน้ำใต้ดิน ขั้นที่ 4 ขั้นสื่อสารและนำเสนอ (Applying the Communication Skill) 1. ผู้แทนนักเรียนแต่ละกลุ่มนำเสนอแบบจำลอง แหล่งน้ำผิวดินและแหล่งน้ำใต้ดิน ประกอบการอธิบาย หน้าชั้นเรียน เพื่อน ๆ ร่วมกันตรวจสอบและแก้ไขให้ถูกต้อง 2. นักเรียนร่วมกันอภิปรายสรุปเกี่ยวกับวิธีการทำงานให้เห็นการคิดเชิงระบบและวิธีการทำงาน ที่มีแบบแผน ขั้นที่ 5 ขั้นประเมินเพื่อเพิ่มคุณค่าบริการสังคมและจิตสาธารณะ (Self-Regulating) 1. นักเรียนร่วมกันจัดประกวดแบบจำลอง แหล่งน้ำผิวดินและแหล่งน้ำใต้ดิน โดยมีการนำเสนอแบบชม นิทรรศการประเมินผล และประกาศผลการประกวด แล้วนำแบบจำลองมอบให้ห้องวิทยาศาสตร์ของโรงเรียน เพื่อ เผยแพร่ความรู้ให้กับนักเรียนชั้นอื่น ๆ 2. นักเรียนตรวจสอบหรือประเมินขั้นตอนต่าง ๆ ที่เรียนมาในวันนี้มีจุดเด่น จุดบกพร่องอะไรบ้าง มีความ สงสัย ความอยากรู้อยากเห็นในเรื่องใด ให้ระบุ 3. นักเรียนประเมินตนเอง โดยเขียนแสดงความรู้สึกหลังการเรียน ในประเด็นต่อไปนี้ • สิ่งที่นักเรียนได้เรียนรู้ในวันนี้คืออะไร • นักเรียนมีส่วนร่วมกิจกรรมในกลุ่มมากน้อยเพียงใด

• เพื่อนนักเรียนในกลุ่มมีส่วนร่วมกิจกรรมในกลุ่มมากน้อยเพียงใด • นักเรียนพึงพอใจกับการเรียนในวันนี้หรือไม่ เพียงใด • นักเรียนจะนำความรู้ที่ได้นี้ไปใช้ให้เกิดประโยชน์แก่ตนเอง ครอบครัวและสังคมทั่วไป ได้อย่างไร จากนั้นแลกเปลี่ยนตรวจสอบขั้นตอนการทำงานทุกขั้นตอนว่าจะเพิ่มคุณค่าไปสู่สังคม เกิดประโยชน์ต่อสังคมให้มากขึ้นกว่าเดิมในขั้นตอนใดบ้าง สำหรับการทำงานในครั้งต่อไป 6. สื่อและแหล่งเรียนรู้ สื่อ 1. หนังสือเรียน รายวิชาพื้นฐานวิทยาศาสตร์ ชั้นประถมศึกษาปีที่ 5 ของบริษัทอักษรเจริญทัศน์ (อจท.) 2. แบบฝึกหัด รายวิชาพื้นฐานวิทยาศาสตร์ ชั้นประถมศึกษาปีที่ 5 ของบริษัทอักษรเจริญทัศน์ (อจท.) 3. ชุดกิจกรรมการเรียนรู้พัฒนาการคิดวิเคราะห์ รายวิชาพื้นฐานวิทยาศาสตร์ ชั้นประถมศึกษาปีที่ 5 แหล่งเรียนรู้ 1. ห้องสมุด 2. อินเทอร์เน็ต

7. การวัดและประเมินผล แนวทางการประเมิน ผลการเรียนรู้ น้ำหนัก คะแนน น้ำหนักคะแนน วิธีประเมิน เครื่องมือประเมิน K P A - ระบุประเภทของแหล่งน้ำบน โลกได้ (K) 10 10 - - - สังเกตการทำใบงานที่ 29 เรื่อง ศึกษาประเภท ของแหล่งน้ำบนโลก - ใบงานที่ 29 เรื่อง ศึกษา ประเภทของแหล่งน้ำบน โลก - สร้างแบบจำลองแหล่งน้ำผิวดิน และแหล่งน้ำใต้ดิน อย่างรวม พลัง ด้วยความมุ่งมั่นและตั้งใจได้ (P) 10 - 10 - - สังเกตการปฏิบัติ กิจกรรมสร้างแบบจำลอง แหล่งน้ำผิวดินและแหล่ง น้ำใต้ดิน - แบบประเมินการปฏิบัติ กิจกรรม - มีความมุ่งมั่นและตั้งใจ (A) 10 - - 10 - สังเกตคุณลักษณะอัน พึงประสงค์ ด้านใฝ่ เรียนรู้ มุ่งมั่นในการ ทำงาน - แบบประเมิน คุณลักษณะอันพึงประสงค์ ด้านใฝ่เรียนรู้ มุ่งมั่นใน การทำงาน รวม 30 10 10 10 - -

8. บันทึกผลหลังการสอน 8.1 ผลการจัดการเรียนรู้ ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ……………………………………………………………………………………………………………………………………………………..…………. 8.2 ปัญหา/อุปสรรค ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ……………………………………………………………………………………………………………………………………………..…………………. 8.3 แนวทางแก้ไขปัญหา ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ……………………………………………………………………………………………………………………………………………………..…………. (ลงชื่อ) ..................................................... ครูผู้สอน (นายอำนาจ กล่ำป่วน) วันที่………………….……………….. 9. ความคิดเห็นของหัวหน้าวิชาการ .................................................................................................................................................................................... .................................................................................................................................................................................... (ลงชื่อ) ............................................................ (นางวราภรณ์ กอสันเทียะ) วันที่………………….……………….. 10. ความคิดเห็นของผู้บริหาร .................................................................................................................................................................................... .................................................................................................................................................................................... (ลงชื่อ) ............................................................ (นายเกษมสินธุ์ สอนสุข) รองผู้อำนวยการสถานศึกษา

แบบประเมินชิ้นงาน การออกแบบแบบจำลองด้วยวัสดุในท้องถิ่น หรือวัสดุเหลือใช้ในบ้าน รายการการประเมิน ระดับคุณภาพ 4 3 2 1 1. การวางแผนใน การออกแบบ วางแผนในการออกแบบ อย่างคิดสร้างสรรค์ เหมาะสม มีความละเอียด และมีการเชื่อมโยงให้เห็น เป็นภาพรวม แสดงให้เห็นถึง ความสัมพันธ์ของวิธีการ ทั้งหมด วางแผนที่จะออกแบบ อย่างคิดริเริ่ม และเหมาะสม มีความละเอียด แต่ไม่มี การเชื่อมโยงให้เห็น เป็นภาพรวม และไม่แสดง ให้เห็นถึงความสัมพันธ์ ของวิธีการ วางแผนที่จะออกแบบ อย่างเหมาะสม แต่ไม่มี ความคิดสร้างสรรค์ ไม่มีความละเอียด และ ไม่มีการเชื่อมโยงให้เห็น เป็นภาพรวม วางแผนที่จะออกแบบ ตามแบบอย่าง โดยไม่มี ความคิดสร้างสรรค์ หรือ ออกแบบตามที่ครูแนะนำ 2. การเลือกใช้วัสดุ ในท้องถิ่น/ วัสดุเหลือใช้ เลือกใช้วัสดุในท้องถิ่นได้ อย่างสร้างสรรค์ด้วยตนเอง ราคาถูก และสามารถใช้งาน ได้อย่างทนทาน เลือกใช้วัสดุในท้องถิ่นได้ อย่างคิดริเริ่ม ราคาถูก และสามารถใช้งานได้ เลือกใช้วัสดุในท้องถิ่นได้ ราคาถูก และสามารถ ใช้งานได้ ไม่ใช้วัสดุในท้องถิ่น แต่ใช้วัสดุที่มีราคาแพง 3. การประดิษฐ์ตาม แผนที่ออกแบบ ประดิษฐ์ตามแผนที่ ออกแบบอย่างเป็นขั้นตอน ด้วยความคล่องแคล่ว มีการปรับปรุงเป็นระยะ ๆ ประดิษฐ์ตามแผนที่ ออกแบบอย่างเป็นขั้นตอน ด้วยความคล่องแคล่ว มีการปรับปรุงบ้าง ประดิษฐ์ตามแผนที่ ออกแบบอย่างเป็นขั้นตอน แต่มีการแก้ไขปรับปรุง เป็นระยะบ้าง ประดิษฐ์ข้ามขั้นตอน และไม่มีการปรับปรุง 4. การนำเสนอ แบบจำลอง นำเสนอแบบจำลอง โดยนำไปใช้ได้จริง ถูกต้อง น่าสนใจ และ ชัดเจน มีการเชื่อมโยง ให้เห็นเป็นภาพรวม นำเสนอแบบจำลอง โดยนำไปใช้ได้จริง ถูกต้อง น่าสนใจ และ ชัดเจน แต่ไม่มีการ เชื่อมโยงให้เห็น เป็นภาพรวม นำเสนอแบบจำลองได้ แต่ไม่ชัดเจน ต้องมีการ ยกตัวอย่างเพิ่มเติม ให้เข้าใจง่าย นำเสนอแบบจำลอง ที่ไม่สามารถนำไปใช้ได้ ไม่สื่อความหมาย ไม่ชัดเจน 5. การดูแลและการเก็บ อุปกรณ์และ/ หรือเครื่องมือ ดูแล เก็บ และทำความ สะอาดอุปกรณ์และ/หรือ เครื่องมือในการออกแบบ และประดิษฐ์อย่างถูกต้อง ตามหลักการ และแนะนำ ให้ผู้อื่นดูแลและเก็บรักษา ได้ถูกต้อง ดูแล และทำความสะอาด อุปกรณ์และ/หรือ เครื่องมือในการออกแบบ และประดิษฐ์อย่างถูกต้อง แต่เก็บไม่ถูกต้อง ดูแล เก็บ และทำความ สะอาดอุปกรณ์และ/หรือ เครื่องมือในการออกแบบ และประดิษฐ์ แต่ไม่ถูกต้อง ไม่ดูแลอุปกรณ์และ/หรือ เครื่องมือในการออกแบบ และประดิษฐ์ และไม่สนใจ ทำความสะอาด และเก็บ ไม่ถูกต้อง แบบประเมินตามสภาพจริง (Rubrics)

แผนการจัดการเรียนรู้ กลุ่มสาระการเรียนรู้วิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี รหัสวิชา ว15101 ชั้นประถมศึกษาปีที่ 5 หน่วยการเรียนรู้ที่ 7 น้ำในท้องถิ่นของเรา เวลา 10 ชั่วโมง แผนการจัดการเรียนรู้ที่ 3 เรื่อง ปริมาณน้ำในแต่ละแหล่งบนโลก : 1 เวลา 1 ชั่วโมง …………………………………………………………………………………………………………………………………………. 1. มาตรฐานการเรียนรู้ช่วงชั้น/ตัวชี้วัด มาตรฐาน ว 3.2 เข้าใจองค์ประกอบและความสัมพันธ์ของระบบโลก กระบวนการเปลี่ยนแปลง ภายในโลกและบนผิวโลก ธรณีพิบัติภัย กระบวนการเปลี่ยนแปลงลมฟ้าอากาศและภูมิอากาศโลก รวมทั้งผลต่อสิ่งมีชีวิตและสิ่งแวดล้อม ตัวชี้วัด ว 3.2 ป.5/1 เปรียบเทียบปริมาณน้ำในแต่ละแหล่ง และระบุปริมาณน้ำที่มนุษย์สามารถ นำมาใช้ประโยชน์ได้ จากข้อมูลที่รวบรวมได้ 2. สาระสำคัญ แม้ว่าพื้นผิว 2 ใน 3 ส่วนของโลกปกคลุมไปด้วยน้ำ แต่น้ำจืดที่สามารถนำมาใช้ในการดำรงชีวิตของ มนุษย์กลับมีไม่ถึง 1% ถ้าหากสมมติว่าน้ำในโลกทั้งหมดเท่ากับ 100 ลิตร จะมีน้ำทะเล 97 ลิตร น้ำแข็ง เกือบ 3 ลิตร ส่วนน้ำจืดที่เราสามารถใช้บริโภคอุปโภคได้มีเพียง 3 มิลลิลิตร ด้วยเหตุนี้น้ำจึงเป็นทรัพยากรที่ล้ำ ค่า และขาดแคลนง่าย แม้ว่าปริมาณน้ำส่วนใหญ่จะอยู่ในทะเลและมหาสมุทร แต่น้ำก็มีอยู่ในทุกหนแห่งของโลก ไม่ว่าจะเป็น แม่น้ำ ลำคลอง น้ำใต้ดิน น้ำในบรรยากาศ รวมทั้งเมฆหมอกและหยาดน้ำฟ้า ดังข้อมูลในตารางที่ 1 นอกจากนั้น ร่างกายมนุษย์มีองค์ประกอบเป็นน้ำร้อยละ 65 ร่างกายของสัตว์น้ำบางชนิด เช่น แมงกะพรุน มีองค์ประกอบเป็น น้ำร้อยละ 98 ดังนั้นจึงกล่าวได้ว่า น้ำคือปัจจัยที่สำคัญที่สุดของสิ่งมีชีวิต ตารางที่1 แหล่งน้ำบนโลก มหาสมุทร 97.2 % ทะเลสาบน้ำเค็ม 0.008 % ธารน้ำแข็ง 2.15 % ความชื้นของดิน 0.005 % น้ำใต้ดิน 0.62 % แม่น้ำ ลำธาร 0.00001 % ทะเลสาบน้ำจืด 0.009 % บรรยากาศ 0.001 %

3. จุดประสงค์การเรียนรู้ 3.1 ด้านความรู้ ระบุปริมาณน้ำในแต่ละแหล่งบนโลกได้ (K) 3.2 ด้านทักษะ/กระบวนการ ปฏิบัติกิจกรรม ศึกษาปริมาณน้ำในแต่ละแหล่งบนโลก และปริมาณน้ำที่มนุษย์นำมาใช้ประโยชน์ อย่างรวมพลัง ด้วยความมุ่งมั่นและรับผิดชอบได้ (P) 3.3 คุณลักษณะอันพึงประสงค์ มีความมุ่งมั่นและรับผิดชอบ (A) 3.4 สมรรถนะสำคัญ 1. ความสามารถในการสื่อสาร - การอธิบาย การเขียน การพูดหน้าชั้นเรียน 2. ความสามารถในการคิด - การสังเกต การสำรวจ การคิดวิเคราะห์ การเปรียบเทียบ การสร้างคำอธิบาย การอภิปราย การสื่อความหมาย การทำกิจกรรมโดยใช้กระบวนการทางวิทยาศาสตร์ 3. ความสามารถในการแก้ปัญหา - การแก้ปัญหาขณะปฏิบัติกิจกรรม 4. ความสามารถในการใช้ทักษะชีวิต - กระบวนการกลุ่ม 5. ความสามารถในการใช้เทคโนโลยี - การนำเสนอผลงานโดยใช้เทคโนโลยีสารสนเทศ 3.5 ทักษะในศตวรรษที่ 21 (3Rs&8Cs) - การอ่านออก - การเขียนได้ - การคิดคำนวณ - มีทักษะในการคิดวิเคราะห์ การคิดอย่างมีวิจารณญาณ - มีความร่วมมือ ทำงานเป็นทีม - มีคุณธรรม มีเมตตา กรุณา มีระเบียบวินัย

4. สาระการเรียนรู้ น้ำทั้งหมดของโลกแบ่งเป็นน้ำเค็มประมาณร้อยละ 97.5 ซึ่งอยู่ในมหาสมุทรและแหล่งน้ำอื่น ๆ และที่ เหลืออีกประมาณร้อยละ 2.5 เป็นน้ำจืด ถ้าเรียงลำดับปริมาณน้ำจืดจากมากไปน้อยจะอยู่ที่ธารน้ำแข็ง และพืดน้ำแข็ง น้ำใต้ดิน ชั้นดินเยือกแข็งคงตัว และน้ำแข็งใต้ดิน ทะเลสาบ ความชื้นในดิน ความชื้นใน บรรยากาศ บึง แม่น้ำ และน้ำในสิ่งมีชีวิต ชิ้นงาน / ภาระงาน ชิ้นงาน - ใบงานที่ 30 เรื่อง ศึกษาปริมาณน้ำในแต่ละแหล่งบนโลก และปริมาณน้ำที่มนุษย์นำมาใช้ประโยชน์ (ตอนที่ 1 น้ำเค็ม น้ำจืด) ภาระงาน - ทำแบบฝึกหัด รายวิชาพื้นฐานวิทยาศาสตร์ ชั้นประถมศึกษาปีที่ 5 5. กิจกรรมการจัดการเรียนรู้ ขั้นที่ 1 ขั้นสังเกต รวบรวมข้อมูล (Gathering) 1. นักเรียนสังเกตภาพแหล่งน้ำที่มีน้ำเค็ม เช่น ทะเล และน้ำจืด เช่น อ่างเก็บน้ำ แม่น้ำ น้ำตก แล้วช่วยกันคิดว่าแหล่งน้ำ 2 แหล่งนั้น มีอะไรที่เหมือนกันและมีอะไรที่แตกต่างกัน 2. ผู้แทนนักเรียน 2 คน ออกมารายงานหน้าชั้นเรียน ผู้แทนนักเรียนอีก 1 คน เขียนสิ่งที่นักเรียนรายงาน บนกระดาน โดยจำแนกให้เห็นสิ่งที่เหมือนกันและสิ่งที่แตกต่างกัน แล้วร่วมกันอภิปรายและ สรุปความเหมือนและความแตกต่างของน้ำจากทะเลและน้ำจากแหล่งอื่น ๆ 3. นักเรียนร่วมกันสนทนาและแสดงความคิดเห็น โดยร่วมกันตอบคำถามกระตุ้นความคิด ดังนี้ 3.1 เพราะเหตุใดน้ำทะเลจึงมีรสเค็ม (ตัวอย่างคำตอบ เพราะมีเกลือละลายอยู่ในน้ำ) 3.2 เราจะพิสูจน์ได้อย่างไรว่าน้ำทะเลมีรสเค็ม (ตัวอย่างคำตอบ ใช้ประสาทสัมผัสเกี่ยวกับการรับรสในการพิสูจน์ ถ้าน้ำทะเลสะอาดจะใช้ การชิมรับรสได้) 3.3 เพราะเหตุใดน้ำจากแหล่งน้ำบางแหล่งจึงเค็ม น้ำจากแหล่งน้ำบางแหล่งจึงจืด (ตัวอย่างคำตอบ ขณะที่น้ำไหลผ่านหินและดิน น้ำจะกัดเซาะและละลายสารที่มีอยู่ในหิน และดิน ออกมาด้วย สารเหล่านี้เรียกรวม ๆ ว่า เกลือ น้ำบางแห่งมีเกลือละลายอยู่มากจึงมีรสเค็ม) 4. นักเรียนร่วมกันคาดคะเนคำตอบ 5. นักเรียนแบ่งกลุ่ม กลุ่มละ 4 คน คละเพศ และคละนักเรียนเก่ง ปานกลาง และอ่อน (หรือจะแบ่งกลุ่ม

ด้วยวิธีการต่าง ๆ เพิ่มเติมได้) โดยแต่ละกลุ่มร่วมกันศึกษาวิธีทำและปฏิบัติกิจกรรมที่ 7.2 เรื่อง ศึกษาปริมาณน้ำใน แต่ละแหล่งบนโลก และปริมาณน้ำที่มนุษย์นำมาใช้ประโยชน์ (ตอนที่ 1 น้ำเค็ม น้ำจืด) ในใบงานที่ 30 ตามขั้นตอน ดังนี้ 5.1 ทบทวนบทบาทหน้าที่ของสมาชิกในกลุ่มว่าต้องทำหน้าที่อย่างไรบ้างในการดำเนินการ ด้วยกระบวนการทำงานกลุ่ม เช่น หัวหน้ากลุ่ม มีหน้าที่ ....................... ผู้จดบันทึก มีหน้าที่ ........................ ผู้เสนอรายงาน มีหน้าที่ .................... อื่น ๆ ............................... 5.2 ตรวจสอบความพร้อมของสื่อ วัสดุอุปกรณ์ สำหรับการปฏิบัติกิจกรรมว่าครบถ้วนเหมาะสมที่จะ ใช้ในการปฏิบัติกิจกรรมเพียงใด 6. นักเรียนแต่ละกลุ่มอ่านและฟังอธิบายขั้นตอนวิธีทำกิจกรรมที่ 7.2 เรื่อง ศึกษาปริมาณน้ำในแต่ละ แหล่งบนโลก และปริมาณน้ำที่มนุษย์นำมาใช้ประโยชน์ (ตอนที่ 1 น้ำเค็ม น้ำจืด) ให้เข้าใจอย่างชัดเจน 7. นักเรียนแต่ละกลุ่มร่วมกันแสดงความคิดเห็นก่อนทำกิจกรรม โดยร่วมกันตอบคำถามก่อนทำกิจกรรม ดังนี้ 7.1 นักเรียนคิดว่าแหล่งน้ำทั้งหมดของโลกแบ่งออกเป็นกี่ประเภท อะไรบ้าง (2 ประเภท ได้แก่ น้ำเค็ม และน้ำจืด) 8. นักเรียนแต่ละกลุ่มร่วมกันอย่างรวมพลังทำกิจกรรมที่ 7.2 เรื่อง ศึกษาปริมาณน้ำในแต่ละแหล่งบนโลก และปริมาณน้ำที่มนุษย์นำมาใช้ประโยชน์ (ตอนที่ 1 น้ำเค็ม น้ำจืด) และบันทึกผลการทำกิจกรรม ใบงานที่ 30 9. ผู้แทนนักเรียนแต่ละกลุ่มนำเสนอผลการทำกิจกรรมหน้าชั้นเรียน เพื่อตรวจสอบความถูกต้อง ขั้นที่ 2 ขั้นคิดวิเคราะห์และสรุปความรู้ (Processing) (Gathering) 1. นักเรียนแต่ละกลุ่มร่วมกันวิเคราะห์ และอภิปรายผลการทำกิจกรรม โดยร่วมกันตอบคำถาม หลังทำกิจกรรม ดังนี้ 1.1 จากแบบจำลองปริมาณน้ำจากแหล่งน้ำในธรรมชาติในโลกของเรา น้ำอยู่ในแหล่งใดบ้าง (น้ำอยู่บนผิวดิน และอยู่ใต้ดิน) 1.2 น้ำที่อยู่ในแต่ละแหล่งเป็นน้ำประเภทใด (น้ำจืดและน้ำเค็ม) 1.3 จากข้อมูลในแบบจำลอง สามารถเรียงลำดับปริมาณน้ำในแต่ละแหล่งจากมากที่สุดไปน้อยที่สุดได้ อย่างไร (เรียงลำดับปริมาณน้ำจากมากไปน้อย ดังนี้ มหาสมุทร ธารน้ำแข็ง และพืดน้ำแข็ง น้ำใต้ดิน ทะเลทราย ความชื้นในดินและบรรยากาศ แม่น้ำ และน้ำในสิ่งมีชีวิต)

1.4 สรุปผลการทำกิจกรรมได้ว่าอย่างไร (น้ำทั้งหมดของโลกแบ่งได้เป็น 2 ประเภท ได้แก่ น้ำเค็มและน้ำจืด ซึ่งมีปริมาณไม่เท่ากัน) จากนั้นฝึกนักเรียนถามคำถามที่สงสัยด้วยการถามเพื่อน โดยไม่จำเป็นต้องถามครูอย่างเดียว 2. นักเรียนแต่ละกลุ่มร่วมกันสรุปผลการทำกิจกรรมและสรุปสิ่งที่เข้าใจเป็นความรู้ร่วมกันว่า น้ำทั้งหมดของโลกแบ่งได้เป็น 2 ประเภท ได้แก่ น้ำเค็มและน้ำจืด ซึ่งมีปริมาณไม่เท่ากัน 6. สื่อและแหล่งเรียนรู้ สื่อ 1. หนังสือเรียน รายวิชาพื้นฐานวิทยาศาสตร์ ชั้นประถมศึกษาปีที่ 5 ของบริษัทอักษรเจริญทัศน์ (อจท.) 2. แบบฝึกหัด รายวิชาพื้นฐานวิทยาศาสตร์ ชั้นประถมศึกษาปีที่ 5 ของบริษัทอักษรเจริญทัศน์ (อจท.) 3. ชุดกิจกรรมการเรียนรู้พัฒนาการคิดวิเคราะห์ รายวิชาพื้นฐานวิทยาศาสตร์ ชั้นประถมศึกษาปีที่ 5 4. ภาพแหล่งน้ำที่มีน้ำเค็มและน้ำจืด 1 ภาพ 5. แผนที่โลกแสดงแหล่งน้ำ 1 แผ่น 6. แบบจำลอง ปริมาณน้ำในแหล่งต่าง ๆ ของโลก 1 ชุด 7. ใบงานที่ 30 เรื่อง ศึกษาปริมาณน้ำในแต่ละแหล่งบนโลก และปริมาณน้ำที่มนุษย์นำมาใช้ประโยชน์ (ตอนที่ 1 น้ำเค็ม น้ำจืด) แหล่งเรียนรู้ 1. ห้องสมุด 2. อินเทอร์เน็ต

7. การวัดและประเมินผล แนวทางการประเมิน ผลการเรียนรู้ น้ำหนัก คะแนน น้ำหนักคะแนน วิธีประเมิน เครื่องมือประเมิน K P A - ระบุปริมาณน้ำในแต่ละแหล่ง บนโลกได้ (K) 10 10 - - - สังเกตการทำใบงานที่ 30 เรื่อง ศึกษาปริมาณ น้ำในแต่ละแหล่งบนโลก และปริมาณน้ำที่มนุษย์ นำมาใช้ประโยชน์ - ใบงานที่ 30 เรื่อง ศึกษา ปริมาณน้ำในแต่ละแหล่ง บนโลก และปริมาณน้ำที่ มนุษย์นำมาใช้ประโยชน์ - ปฏิบัติกิจกรรม ศึกษาปริมาณ น้ำในแต่ละแหล่งบนโลก และ ปริมาณน้ำที่มนุษย์นำมาใช้ ประโยชน์ อย่างรวมพลัง ด้วย ความมุ่งมั่นและรับผิดชอบได้ (P) 10 - 10 - - สังเกตการปฏิบัติ กิจกรรม ศึกษาปริมาณ น้ำในแต่ละแหล่งบนโลก และปริมาณน้ำที่มนุษย์ นำมาใช้ประโยชน์ - แบบประเมินการปฏิบัติ กิจกรรม - มีความมุ่งมั่นและรับผิดชอบ (A) 10 - - 10 - สังเกตคุณลักษณะอัน พึงประสงค์ ด้านใฝ่ เรียนรู้ มุ่งมั่นในการ ทำงาน - แบบประเมิน คุณลักษณะอันพึงประสงค์ ด้านใฝ่เรียนรู้ มุ่งมั่นใน การทำงาน รวม 30 10 10 10 - -

8. บันทึกผลหลังการสอน 8.1 ผลการจัดการเรียนรู้ ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ……………………………………………………………………………………………………………………………………………………..…………. 8.2 ปัญหา/อุปสรรค ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ……………………………………………………………………………………………………………………………………………..…………………. 8.3 แนวทางแก้ไขปัญหา ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ……………………………………………………………………………………………………………………………………………………..…………. (ลงชื่อ) ..................................................... ครูผู้สอน (นายอำนาจ กล่ำป่วน) วันที่………………….……………….. 9. ความคิดเห็นของหัวหน้าวิชาการ .................................................................................................................................................................................... .................................................................................................................................................................................... (ลงชื่อ) ............................................................ (นางวราภรณ์ กอสันเทียะ) วันที่………………….……………….. 10. ความคิดเห็นของผู้บริหาร .................................................................................................................................................................................... .................................................................................................................................................................................... (ลงชื่อ) ............................................................ (นายเกษมสินธุ์ สอนสุข) รองผู้อำนวยการสถานศึกษา

แบบประเมินการปฏิบัติการทำกิจกรรม รายการการประเมิน ระดับคุณภาพ 4 3 2 1 1. การทำกิจกรรม ตามแผนที่กำหนด ทำกิจกรรมตามวิธีการ และขั้นตอนที่กำหนดไว้ อย่างถูกต้องด้วยตนเอง มีการปรับปรุงแก้ไข เป็นระยะ ทำกิจกรรมตามวิธีการ และขั้นตอนที่กำหนดไว้ ด้วยตนเอง มีการปรับปรุง แก้ไขบ้าง ทำกิจกรรมตามวิธีการ และขั้นตอนที่กำหนดไว้ โดยมีครูหรือผู้อื่น เป็นผู้แนะนำ ทำกิจกรรมไม่ถูกต้องตาม วิธีการและขั้นตอน ที่กำหนดไว้ ไม่มีการ ปรับปรุงแก้ไข 2. การบันทึกผล การทำกิจกรรม บันทึกผลเป็นระยะ อย่างถูกต้อง มีระเบียบ มีการระบุหน่วย มีการ อธิบายข้อมูลให้เห็น ความเชื่อมโยงเป็นภาพรวม เป็นเหตุเป็นผล และ เป็นไปตามการทำกิจกรรม บันทึกผลเป็นระยะ อย่างถูกต้อง มีระเบียบ มีการระบุหน่วย มีการ อธิบายข้อมูลให้เห็นถึง ความสัมพันธ์เป็นไป ตามการทำกิจกรรม บันทึกผลเป็นระยะ แต่ไม่เป็นระเบียบ ไม่มีการระบุหน่วย และไม่มีการอธิบายข้อมูล ให้เห็นถึงความสัมพันธ์ ของการทำกิจกรรม บันทึกผลไม่ครบ ไม่มีการระบุหน่วย และไม่เป็นไปตาม การทำกิจกรรม 3. การจัดกระทำข้อมูล และการนำเสนอ จัดกระทำข้อมูล อย่างเป็นระบบ มีการเชื่อมโยงให้เห็น เป็นภาพรวม และนำเสนอ ด้วยแบบต่าง ๆ อย่างชัดเจน ถูกต้อง จัดกระทำข้อมูล อย่างเป็นระบบ มีการ จำแนกข้อมูลให้เห็น ความสัมพันธ์ นำเสนอ ด้วยแบบต่าง ๆ ได้ แต่ยังไม่ชัดเจน จัดกระทำข้อมูล อย่างเป็นระบบ มีการยกตัวอย่างเพิ่มเติม ให้เข้าใจง่าย และนำเสนอ ด้วยแบบต่าง ๆ แต่ยังไม่ชัดเจน และไม่ถูกต้อง จัดกระทำข้อมูลอย่าง ไม่เป็นระบบ และมีการ นำเสนอไม่สื่อความหมาย และไม่ชัดเจน 4. การสรุปผล การทำกิจกรรม สรุปผลการทำกิจกรรม ได้อย่างถูกต้อง กระชับ ชัดเจน และครอบคลุม ข้อมูลจากการวิเคราะห์ ทั้งหมด สรุปผลการทำกิจกรรม ได้ถูกต้อง แต่ยัง ไม่ครอบคลุมข้อมูล จากการวิเคราะห์ทั้งหมด สรุปผลการทำกิจกรรมได้ โดยมีครูหรือผู้อื่นแนะนำ บ้าง จึงสามารถ สรุปได้ถูกต้อง สรุปผลการทำกิจกรรม ตามความรู้ที่พอมีอยู่ โดยไม่ใช้ข้อมูล จากการทำกิจกรรม แบบประเมินตามสภาพจริง (Rubrics)

แบบประเมินการสืบสอบข้อมูล รายการการประเมิน ระดับคุณภาพ 4 3 2 1 1. การวางแผนค้นคว้า ข้อมูลจาก แหล่งการเรียนรู้ วางแผนที่จะค้นคว้าข้อมูล จากแหล่งการเรียนรู้ ที่หลากหลาย เชื่อถือได้ และมีการเชื่อมโยงให้เห็น เป็นภาพรวม แสดงให้เห็น ถึงความสัมพันธ์ของ วิธีการทั้งหมด วางแผนที่จะค้นคว้าข้อมูล จากแหล่งการเรียนรู้ ที่หลากหลายและเหมาะสม แต่ไม่มีการเชื่อมโยง ให้เห็นเป็นภาพรวม วางแผนที่จะค้นคว้าข้อมูล จากแหล่งการเรียนรู้ โดยมีครูหรือผู้อื่น แนะนำบ้าง ไม่มีการวางแผนที่จะ ค้นคว้าข้อมูลจาก แหล่งการเรียนรู้ อย่างเป็นระบบ 2. การเก็บรวบรวม ข้อมูล เก็บรวบรวมข้อมูล ตามแผนที่กำหนด ทุกประการ เก็บรวบรวมข้อมูล โดยคัดเลือกและ/หรือ ประเมินข้อมูล เก็บรวบรวมข้อมูล โดยไม่มีการคัดเลือก และ/หรือประเมินข้อมูล เก็บรวบรวมข้อมูล เป็นระยะ ขาดการ ประเมินเพื่อคัดเลือก 3. การจัดกระทำข้อมูล และการนำเสนอ จัดกระทำข้อมูล อย่างเป็นระบบ มีการเชื่อมโยงให้เห็น เป็นภาพรวม และนำเสนอ ด้วยแบบต่าง ๆ อย่างชัดเจน ถูกต้อง จัดกระทำข้อมูล อย่างเป็นระบบ มีการ จำแนกข้อมูลให้เห็น ความสัมพันธ์ นำเสนอ ด้วยแบบต่าง ๆ ได้อย่างถูกต้อง จัดกระทำข้อมูล อย่างเป็นระบบ มีการยกตัวอย่างเพิ่มเติม ให้เข้าใจง่ายและนำเสนอ ด้วยแบบต่าง ๆ แต่ยังไม่ถูกต้อง จัดกระทำข้อมูลอย่าง ไม่เป็นระบบ และนำเสนอ ไม่สื่อความหมาย และไม่ชัดเจน 4. การสรุปผล สรุปผลได้อย่างถูกต้อง กระชับ ชัดเจน และ ครอบคลุม มีเหตุผล ที่อ้างอิงจากการสืบสอบได้ สรุปผลได้อย่างกระชับ แต่ยังไม่ชัดเจนและ ไม่ครอบคลุมข้อมูล จากการวิเคราะห์ ทั้งหมด สรุปผลได้กระชับ กะทัดรัด แต่ไม่ชัดเจน สรุปผลโดยไม่ใช้ข้อมูล และไม่ถูกต้อง 5. การเขียนรายงาน เขียนรายงาน ตรงตามจุดประสงค์ ถูกต้องและชัดเจน และมีการเชื่อมโยง ให้เห็นเป็นภาพรวม เขียนรายงาน ตรงตามจุดประสงค์ อย่างถูกต้องและชัดเจน แต่ขาดการเรียบเรียง เขียนรายงาน โดยสื่อความหมายได้ โดยมีครูหรือผู้อื่น แนะนำ เขียนรายงานได้ ตามตัวอย่าง แต่ใช้ภาษา ไม่ถูกต้อง และไม่ชัดเจน

ใบงานที่ 30 เรื่อง ศึกษาปริมาณน้ำในแต่ละแหล่งบนโลก และปริมาณน้ำที่มนุษย์นำมาใช้ประโยชน์ (ตอนที่ 1 น้ำเค็ม น้ำจืด) วันที่________เดือน_______________พ.ศ.___________ ชื่อ_____________________________เลขที่______ชั้น__________ คำชี้แจง นักเรียนแต่ละกลุ่มปฏิบัติ ดังนี้ 1. อ่านวิธีทำกิจกรรมให้เข้าใจ 2. ตอบคำถามก่อนทำกิจกรรม 3. ทำกิจกรรมและบันทึกผล 4. ตอบคำถามหลังทำกิจกรรม กิจกรรมที่ 7.2 เรื่อง ศึกษาปริมาณน้ำในแต่ละแหล่งบนโลก และปริมาณน้ำที่มนุษย์นำมาใช้ประโยชน์ (ตอนที่ 1 น้ำเค็ม น้ำจืด) 1. แผนที่โลกแสดงแหล่งน้ำ 1 แผ่น 2. แบบจำลอง ปริมาณน้ำในแหล่งต่าง ๆ ของโลก 1 ชุด วัสดุอุปกรณ์

วิธีทำ 1. นักเรียนแบ่งกลุ่ม แต่ละกลุ่มร่วมกันสังเกต เปรียบเทียบระหว่างแผนที่โลกแสดงแหล่งน้ำกับ แบบจำลอง ปริมาณน้ำในแหล่งต่าง ๆ ของโลก แบบจำลอง ปริมาณน้ำในแหล่งต่าง ๆ ของโลก 2. แต่ละกลุ่มร่วมกันอภิปราย จัดจำแนกประเภทของน้ำในแหล่งต่าง ๆ ของแบบจำลองออกเป็นน้ำเค็ม และน้ำจืด 3. แต่ละกลุ่มนำเสนอเพื่อแลกเปลี่ยนข้อมูลกัน • นักเรียนคิดว่าแหล่งน้ำทั้งหมดของโลกแบ่งออกเป็นกี่ประเภท อะไรบ้าง ___________________________________________________________________________ คำถามก่อนทำกิจกรรม น้ำ 0.5 ลูกบาศก์เซนติเมตร น้ำแข็ง 2 ลูกบาศก์เซนติเมตร น้ำเกลือ 970 ลูกบาศก์เซนติเมตร กระบะพลาสติกใส น้ำแข็ง 2 ลูกบาศก์เซนติเมตร ดินเหนียว ดินร่วน ก้อนหิน

ตาราง ผลการจัดจำแนกประเภทของน้ำ น้ำจากแบบจำลอง ผลการจัดจำแนกประเภทของน้ำ น้ำเค็ม น้ำจืด 1. น้ำเกลือ 2. น้ำแข็ง 3. น้ำ 4. น้ำใต้ดิน 1. จากแบบจำลองปริมาณน้ำในแหล่งต่าง ๆ ของโลก น้ำอยู่ในแหล่งใดบ้าง (จานพลาสสติกใบที่ 1 เพราะมีถุงพลาสติกหุ้มทำให้ฟองนํ้าชุ่มนํ้า นํ้าไม่ระเหยไปอย่างรวดเร็ว) 2. น้ำที่อยู่ในแต่ละแหล่งเป็นน้ำประเภทใด (เพื่อให้นํ้าสามารถเกิดการระเหยไปได้บ้าง) 3. จากข้อมูลในแบบจำลอง ภาพและแผนภูมิสามารถเรียงลำดับปริมาณน้ำในแต่ละแหล่งจากมากที่สุดไปน้อยที่สุด ได้อย่างไร (เพื่อให้นํ้าสามารถเกิดการระเหยไปได้บ้าง) 4. สรุปผลการทำกิจกรรมได้ว่าอย่างไร (เพื่อให้นํ้าสามารถเกิดการระเหยไปได้บ้าง) บันทึกผลการทำกิจกรรม คำถามหลังทำกิจกรรม จงทำกิจกรรมอย่างรวมพลัง ด้วยความมุ่งมั่นและรับผิดชอบ

แผนการจัดการเรียนรู้ กลุ่มสาระการเรียนรู้วิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี รหัสวิชา ว15101 ชั้นประถมศึกษาปีที่ 5 หน่วยการเรียนรู้ที่ 7 น้ำในท้องถิ่นของเรา เวลา 10 ชั่วโมง แผนการจัดการเรียนรู้ที่ 4 เรื่อง ปริมาณน้ำในแต่ละแหล่งบนโลก : 2 เวลา 1 ชั่วโมง …………………………………………………………………………………………………………………………………………. 1. มาตรฐานการเรียนรู้ช่วงชั้น/ตัวชี้วัด มาตรฐาน ว 3.2 เข้าใจองค์ประกอบและความสัมพันธ์ของระบบโลก กระบวนการเปลี่ยนแปลง ภายในโลกและบนผิวโลก ธรณีพิบัติภัย กระบวนการเปลี่ยนแปลงลมฟ้าอากาศและภูมิอากาศโลก รวมทั้งผลต่อสิ่งมีชีวิตและสิ่งแวดล้อม ตัวชี้วัด ว 3.2 ป.5/1 เปรียบเทียบปริมาณน้ำในแต่ละแหล่ง และระบุปริมาณน้ำที่มนุษย์สามารถ นำมาใช้ประโยชน์ได้ จากข้อมูลที่รวบรวมได้ 2. สาระสำคัญ แม้ว่าพื้นผิว 2 ใน 3 ส่วนของโลกปกคลุมไปด้วยน้ำ แต่น้ำจืดที่สามารถนำมาใช้ในการดำรงชีวิตของ มนุษย์กลับมีไม่ถึง 1% ถ้าหากสมมติว่าน้ำในโลกทั้งหมดเท่ากับ 100 ลิตร จะมีน้ำทะเล 97 ลิตร น้ำแข็ง เกือบ 3 ลิตร ส่วนน้ำจืดที่เราสามารถใช้บริโภคอุปโภคได้มีเพียง 3 มิลลิลิตร ด้วยเหตุนี้น้ำจึงเป็นทรัพยากรที่ล้ำ ค่า และขาดแคลนง่าย แม้ว่าปริมาณน้ำส่วนใหญ่จะอยู่ในทะเลและมหาสมุทร แต่น้ำก็มีอยู่ในทุกหนแห่งของโลก ไม่ว่าจะเป็น แม่น้ำ ลำคลอง น้ำใต้ดิน น้ำในบรรยากาศ รวมทั้งเมฆหมอกและหยาดน้ำฟ้า ดังข้อมูลในตารางที่ 1 นอกจากนั้น ร่างกายมนุษย์มีองค์ประกอบเป็นน้ำร้อยละ 65 ร่างกายของสัตว์น้ำบางชนิด เช่น แมงกะพรุน มีองค์ประกอบเป็น น้ำร้อยละ 98 ดังนั้นจึงกล่าวได้ว่า น้ำคือปัจจัยที่สำคัญที่สุดของสิ่งมีชีวิต ตารางที่1 แหล่งน้ำบนโลก มหาสมุทร 97.2 % ทะเลสาบน้ำเค็ม 0.008 % ธารน้ำแข็ง 2.15 % ความชื้นของดิน 0.005 % น้ำใต้ดิน 0.62 % แม่น้ำ ลำธาร 0.00001 % ทะเลสาบน้ำจืด 0.009 % บรรยากาศ 0.001 %

3. จุดประสงค์การเรียนรู้ 3.1 ด้านความรู้ ระบุปริมาณน้ำในแต่ละแหล่งบนโลกได้ (K) 3.2 ด้านทักษะ/กระบวนการ เปรียบเทียบปริมาณน้ำในแต่ละแหล่งได้ (P) 3.3 คุณลักษณะอันพึงประสงค์ มีความมุ่งมั่นและรับผิดชอบ (A) 3.4 สมรรถนะสำคัญ 1. ความสามารถในการสื่อสาร - การอธิบาย การเขียน การพูดหน้าชั้นเรียน 2. ความสามารถในการคิด - การสังเกต การสำรวจ การคิดวิเคราะห์ การเปรียบเทียบ การสร้างคำอธิบาย การอภิปราย การสื่อความหมาย การทำกิจกรรมโดยใช้กระบวนการทางวิทยาศาสตร์ 3. ความสามารถในการแก้ปัญหา - การแก้ปัญหาขณะปฏิบัติกิจกรรม 4. ความสามารถในการใช้ทักษะชีวิต - กระบวนการกลุ่ม 5. ความสามารถในการใช้เทคโนโลยี - การนำเสนอผลงานโดยใช้เทคโนโลยีสารสนเทศ 3.5 ทักษะในศตวรรษที่ 21 (3Rs&8Cs) - การอ่านออก - การเขียนได้ - การคิดคำนวณ - มีทักษะในการคิดวิเคราะห์ การคิดอย่างมีวิจารณญาณ - มีความร่วมมือ ทำงานเป็นทีม - มีคุณธรรม มีเมตตา กรุณา มีระเบียบวินัย

4. สาระการเรียนรู้ น้ำทั้งหมดของโลกแบ่งเป็นน้ำเค็มประมาณร้อยละ 97.5 ซึ่งอยู่ในมหาสมุทรและแหล่งน้ำอื่น ๆ และที่ เหลืออีกประมาณร้อยละ 2.5 เป็นน้ำจืด ถ้าเรียงลำดับปริมาณน้ำจืดจากมากไปน้อยจะอยู่ที่ธารน้ำแข็ง และพืดน้ำแข็ง น้ำใต้ดิน ชั้นดินเยือกแข็งคงตัว และน้ำแข็งใต้ดิน ทะเลสาบ ความชื้นในดิน ความชื้นใน บรรยากาศ บึง แม่น้ำ และน้ำในสิ่งมีชีวิต ชิ้นงาน / ภาระงาน ชิ้นงาน - ใบงานที่ 31 เรื่อง ศึกษาปริมาณน้ำในแต่ละแหล่งบนโลก และปริมาณน้ำที่มนุษย์นำมาใช้ประโยชน์ (ตอนที่ 2 ปริมาณน้ำในแต่ละแหล่ง) ภาระงาน - ทำแบบฝึกหัด รายวิชาพื้นฐานวิทยาศาสตร์ ชั้นประถมศึกษาปีที่ 5 5. กิจกรรมการจัดการเรียนรู้ ขั้นที่ 1 ขั้นสังเกต รวบรวมข้อมูล (Gathering) 1. นักเรียนร่วมกันสนทนาและแสดงความคิดเห็นเกี่ยวกับปริมาณน้ำในแต่ละแหล่ง โดยร่วมกันตอบ คำถามสำคัญกระตุ้นความคิด ดังนี้ 1.1 น้ำแต่ละประเภทในแหล่งต่าง ๆ มีปริมาณเท่ากันหรือไม่ อย่างไร (ตัวอย่างคำตอบ ไม่เท่ากัน โดยโลกของเรามีน้ำเค็มประมาณร้อยละ 97.5 ซึ่งอยู่ในมหาสมุทรและ แหล่งน้ำอื่น ๆ และที่เหลืออีกประมาณร้อยละ 2.5 เป็นน้ำจืด) 2. นักเรียนร่วมกันคาดคะเนคำตอบ 3. นักเรียนแบ่งกลุ่ม กลุ่มละ 4 คน คละเพศ และคละนักเรียนเก่ง ปานกลาง และอ่อน (หรือจะแบ่งกลุ่ม ด้วยวิธีการต่าง ๆ เพิ่มเติมได้) โดยแต่ละกลุ่มร่วมกันศึกษาวิธีทำและปฏิบัติกิจกรรมที่ 7.2 เรื่อง ศึกษาปริมาณน้ำใน แต่ละแหล่งบนโลก และปริมาณน้ำที่มนุษย์นำมาใช้ประโยชน์ (ตอนที่ 2 ปริมาณน้ำ ในแต่ละแหล่ง) ในใบงานที่ 31 ตามขั้นตอน ดังนี้ 3.1 ทบทวนบทบาทหน้าที่ของสมาชิกในกลุ่มว่าต้องทำหน้าที่อย่างไรบ้างในการดำเนินการ ด้วยกระบวนการทำงานกลุ่ม เช่น หัวหน้ากลุ่ม มีหน้าที่ ....................... ผู้จดบันทึก มีหน้าที่ ........................ ผู้เสนอรายงาน มีหน้าที่ .................... อื่น ๆ ............................... 3.2 ตรวจสอบความพร้อมของสื่อ วัสดุอุปกรณ์ สำหรับการปฏิบัติกิจกรรมว่าครบถ้วนเหมาะสมที่จะ ใช้ในการปฏิบัติกิจกรรมเพียงใด 4. นักเรียนแต่ละกลุ่มอ่านและฟังอธิบายขั้นตอนวิธีทำกิจกรรมที่ 7.2 เรื่อง ศึกษาปริมาณน้ำในแต่ละ

แหล่งบนโลก และปริมาณน้ำที่มนุษย์นำมาใช้ประโยชน์ (ตอนที่ 2 ปริมาณน้ำในแต่ละแหล่ง) ให้เข้าใจอย่างชัดเจน 5. นักเรียนแต่ละกลุ่มร่วมกันแสดงความคิดเห็นก่อนทำกิจกรรม โดยร่วมกันตอบคำถามก่อนทำกิจกรรม ดังนี้ 5.1 คำถามสำคัญในการทำกิจกรรมนี้คืออะไร (น้ำแต่ละประเภทในแหล่งต่าง ๆ มีปริมาณเท่ากันหรือไม่ อย่างไร) 5.2 นักเรียนคิดว่าแหล่งน้ำต่าง ๆ บนโลกมีปริมาณเท่ากันหรือไม่ (ไม่เท่ากัน) 5.3 นักเรียนคิดว่าแหล่งน้ำประเภทใดมีปริมาณมากที่สุด (มหาสมุทร) 6. นักเรียนแต่ละกลุ่มร่วมกันอย่างรวมพลังทำกิจกรรมที่ 7.2 เรื่อง ศึกษาปริมาณน้ำในแต่ละแหล่งบนโลก และปริมาณน้ำที่มนุษย์นำมาใช้ประโยชน์ (ตอนที่ 2 ปริมาณน้ำในแต่ละแหล่ง) และบันทึกผลการทำกิจกรรมในใบ งานที่ 31 7. ผู้แทนนักเรียนแต่ละกลุ่มนำเสนอผลการทำกิจกรรมหน้าชั้นเรียน เพื่อตรวจสอบความถูกต้อง ขั้นที่ 2 ขั้นคิดวิเคราะห์และสรุปความรู้ (Processing) (Gathering) 1. นักเรียนแต่ละกลุ่มร่วมกันวิเคราะห์ และอภิปรายผลการทำกิจกรรม โดยร่วมกันตอบคำถาม หลังทำกิจกรรม ดังนี้ 1.1 น้ำในแต่ละแหล่งมีปริมาณเท่ากันหรือไม่ (ไม่เท่ากัน) 1.2 จากข้อมูลในแบบจำลอง ภาพและแผนภูมิ สามารถเรียงลำดับปริมาณน้ำในแต่ละแหล่ง จากมากที่สุดไปน้อยที่สุดได้อย่างไร (เรียงลำดับปริมาณน้ำจากมากไปน้อย ดังนี้ มหาสมุทร ธารน้ำแข็งและพืดน้ำแข็ง น้ำใต้ดิน ทะเลสาบ ความชื้นในดินและบรรยากาศ แม่น้ำ และน้ำในสิ่งมีชีวิต) 1.3 สรุปผลการทำกิจกรรมได้ว่าอย่างไร (น้ำทั้งหมดของโลกแบ่งเป็นน้ำเค็มประมาณร้อยละ 97.5 ซึ่งอยู่ในมหาสมุทรและแหล่งน้ำอื่น ๆ และที่ เหลืออีกประมาณร้อยละ 2.5 เป็นน้ำจืด ถ้าเรียงลำดับปริมาณน้ำจืดจากมากไปน้อยจะอยู่ที่ธารน้ำแข็ง และพืด น้ำแข็ง น้ำใต้ดิน ชั้นดินเยือกแข็งคงตัวและน้ำแข็งใต้ดิน ทะเลสาบ ความชื้นในดิน ความชื้นในบรรยากาศ บึง แม่น้ำ และน้ำในสิ่งมีชีวิต) จากนั้นฝึกนักเรียนถามคำถามที่สงสัยด้วยการถามเพื่อน โดยไม่จำเป็นต้องถามครูอย่างเดียว 2. นักเรียนแต่ละกลุ่มร่วมกันสรุปผลการทำกิจกรรมและสรุปสิ่งที่เข้าใจเป็นความรู้ร่วมกันว่า น้ำทั้งหมดของโลกแบ่งเป็นน้ำเค็มประมาณร้อยละ 97.5 ซึ่งอยู่ในมหาสมุทรและแหล่งน้ำอื่น ๆ และที่เหลืออีกประมาณ

ร้อยละ 2.5 เป็นน้ำจืด ถ้าเรียงลำดับปริมาณน้ำจืดจากมากไปน้อยจะอยู่ที่ธารน้ำแข็งและพืดน้ำแข็ง น้ำใต้ดิน ชั้น ดินเยือกแข็งคงตัวและน้ำแข็งใต้ดิน ทะเลสาบ ความชื้นในดิน ความชื้นในบรรยากาศ บึง แม่น้ำ และน้ำในสิ่งมีชีวิต ขั้นที่ 3 ขั้นปฏิบัติและสรุปความรู้หลังการปฏิบัติ(Applying and Constructing the Knowledge) 1. นักเรียนแต่ละกลุ่มร่วมกันวางแผน สืบสอบข้อมูลเกี่ยวกับปริมาณน้ำในแต่ละแหล่งบนโลก ในปัจจุบัน แล้วออกแบบ และเขียนอินโฟกราฟิก (infographic) เพื่อเปรียบเทียบปริมาณน้ำในแต่ละแหล่งบนโลก โดยใช้โปรแกรมคอมพิวเตอร์ จัดทำเป็นชิ้นงาน 2. นักเรียนร่วมกันสรุปสิ่งที่เข้าใจเป็นความรู้ร่วมกัน ดังนี้ • น้ำทั้งหมดของโลกแบ่งเป็นน้ำเค็มประมาณร้อยละ 97.5 ซึ่งอยู่ในมหาสมุทรและแหล่งน้ำ อื่น ๆ และที่เหลืออีกประมาณร้อยละ 2.5 เป็นน้ำจืด ถ้าเรียงลำดับปริมาณน้ำจืดจากมากไปน้อยจะอยู่ที่ ธารน้ำแข็งและพืดน้ำแข็ง น้ำใต้ดิน ชั้นดินเยือกแข็งคงตัวและน้ำแข็งใต้ดิน ทะเลสาบ ความชื้นในดิน ความชื้นในบรรยากาศ บึง แม่น้ำ และน้ำในสิ่งมีชีวิต ขั้นที่ 4 ขั้นสื่อสารและนำเสนอ (Applying the Communication Skill) 1. ผู้แทนนักเรียนแต่ละกลุ่มนำเสนออินโฟกราฟิก (infographic) ปริมาณน้ำในแต่ละแหล่งบนโลก ประกอบการอธิบายหน้าชั้นเรียน เพื่อน ๆ ร่วมกันตรวจสอบและแก้ไขให้ถูกต้อง 2. นักเรียนร่วมกันอภิปรายสรุปเกี่ยวกับวิธีการทำงานให้เห็นการคิดเชิงระบบและวิธีการทำงาน ที่มีแบบแผน ขั้นที่ 5 ขั้นประเมินเพื่อเพิ่มคุณค่าบริการสังคมและจิตสาธารณะ (Self-Regulating) 1. นักเรียนร่วมกันคัดเลือกผลงานที่ดีเด่นจัดทำเป็นนิทรรศการหรือจัดแสดงผลงาน หรือเผยแพร่ใน เว็บไซต์ หรือเฟซบุ๊ก (faceboock) ของโรงเรียน เพื่อเป็นแหล่งการเรียนรู้ให้นักเรียนชั้นอื่น ๆ 2. นักเรียนตรวจสอบหรือประเมินขั้นตอนต่าง ๆ ที่เรียนมาในวันนี้มีจุดเด่น จุดบกพร่องอะไรบ้าง มีความ สงสัย ความอยากรู้อยากเห็นในเรื่องใด ให้ระบุ 3. นักเรียนประเมินตนเอง โดยเขียนแสดงความรู้สึกหลังการเรียน ในประเด็นต่อไปนี้ • สิ่งที่นักเรียนได้เรียนรู้ในวันนี้คืออะไร • นักเรียนมีส่วนร่วมกิจกรรมในกลุ่มมากน้อยเพียงใด • เพื่อนนักเรียนในกลุ่มมีส่วนร่วมกิจกรรมในกลุ่มมากน้อยเพียงใด • นักเรียนพึงพอใจกับการเรียนในวันนี้หรือไม่ เพียงใด • นักเรียนจะนำความรู้ที่ได้นี้ไปใช้ให้เกิดประโยชน์แก่ตนเอง ครอบครัว และสังคมทั่วไป ได้อย่างไร จากนั้นแลกเปลี่ยนตรวจสอบขั้นตอนการทำงานทุกขั้นตอนว่าจะเพิ่มคุณค่าไปสู่สังคม เกิดประโยชน์ต่อสังคมให้มากขึ้นกว่าเดิมในขั้นตอนใดบ้าง สำหรับการทำงานในครั้งต่อไป

6. สื่อและแหล่งเรียนรู้ สื่อ 1. หนังสือเรียน รายวิชาพื้นฐานวิทยาศาสตร์ ชั้นประถมศึกษาปีที่ 5 ของบริษัทอักษรเจริญทัศน์ (อจท.) 2. แบบฝึกหัด รายวิชาพื้นฐานวิทยาศาสตร์ ชั้นประถมศึกษาปีที่ 5 ของบริษัทอักษรเจริญทัศน์ (อจท.) 3. ชุดกิจกรรมการเรียนรู้พัฒนาการคิดวิเคราะห์ รายวิชาพื้นฐานวิทยาศาสตร์ ชั้นประถมศึกษาปีที่ 5 4. ภาพปริมาณน้ำจากแหล่งต่าง ๆ 5. แผนภูมิ แสดงปริมาณน้ำเค็มและน้ำจืดในแหล่งน้ำต่าง ๆ 6. ใบงานที่ 31 เรื่อง ศึกษาปริมาณน้ำในแต่ละแหล่งบนโลก และปริมาณน้ำที่มนุษย์นำมาใช้ประโยชน์ (ตอนที่ 2 ปริมาณน้ำในแต่ละแหล่ง) แหล่งเรียนรู้ 1. ห้องสมุด 2. อินเทอร์เน็ต

7. การวัดและประเมินผล แนวทางการประเมิน ผลการเรียนรู้ น้ำหนัก คะแนน น้ำหนักคะแนน วิธีประเมิน เครื่องมือประเมิน K P A - ระบุปริมาณน้ำในแต่ละแหล่ง บนโลกได้ (K) 10 10 - - - สังเกตการทำใบงานที่ 31 เรื่อง ศึกษาปริมาณ น้ำในแต่ละแหล่งบนโลก และปริมาณน้ำที่มนุษย์ นำมาใช้ประโยชน์ (ตอน ที่ 2 ปริมาณน้ำในแต่ละ แหล่ง) - ใบงานที่ 31 เรื่อง ศึกษา ปริมาณน้ำในแต่ละแหล่ง บนโลก และปริมาณน้ำที่ มนุษย์นำมาใช้ประโยชน์ (ตอนที่ 2 ปริมาณน้ำใน แต่ละแหล่ง) - ปฏิบัติกิจกรรม เปรียบเทียบ ปริมาณน้ำในแต่ละแหล่งได้ (P) 10 - 10 - - สังเกตการปฏิบัติ กิจกรรม เปรียบเทียบ ปริมาณน้ำในแต่ละแหล่ง - แบบประเมินการปฏิบัติ กิจกรรม - มีความมุ่งมั่นและรับผิดชอบ (A) 10 - - 10 - สังเกตคุณลักษณะอัน พึงประสงค์ ด้านใฝ่ เรียนรู้ มุ่งมั่นในการ ทำงาน - แบบประเมิน คุณลักษณะอันพึงประสงค์ ด้านใฝ่เรียนรู้ มุ่งมั่นใน การทำงาน รวม 30 10 10 10 - -

8. บันทึกผลหลังการสอน 8.1 ผลการจัดการเรียนรู้ ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ……………………………………………………………………………………………………………………………………………………..…………. 8.2 ปัญหา/อุปสรรค ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ……………………………………………………………………………………………………………………………………………..…………………. 8.3 แนวทางแก้ไขปัญหา ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ……………………………………………………………………………………………………………………………………………………..…………. (ลงชื่อ) ..................................................... ครูผู้สอน (นายอำนาจ กล่ำป่วน) วันที่………………….……………….. 9. ความคิดเห็นของหัวหน้าวิชาการ .................................................................................................................................................................................... .................................................................................................................................................................................... (ลงชื่อ) ............................................................ (นางวราภรณ์ กอสันเทียะ) วันที่………………….……………….. 10. ความคิดเห็นของผู้บริหาร .................................................................................................................................................................................... .................................................................................................................................................................................... (ลงชื่อ) ............................................................ (นายเกษมสินธุ์ สอนสุข) รองผู้อำนวยการสถานศึกษา

ใบงานที่ 31 เรื่อง ศึกษาปริมาณน้ำในแต่ละแหล่งบนโลก และปริมาณน้ำที่มนุษย์นำมาใช้ประโยชน์ (ตอนที่ 2 ปริมาณน้ำในแต่ละแหล่ง) วันที่________เดือน_______________พ.ศ.___________ ชื่อ_____________________________เลขที่______ชั้น__________ คำชี้แจง นักเรียนแต่ละกลุ่มปฏิบัติ ดังนี้ 1. อ่านวิธีทำกิจกรรมให้เข้าใจ 2. ตอบคำถามก่อนทำกิจกรรม 3. ทำกิจกรรมและบันทึกผล 4. ตอบคำถามหลังทำกิจกรรม กิจกรรมที่ 7.2 เรื่อง ศึกษาปริมาณน้ำในแต่ละแหล่งบนโลก และปริมาณน้ำที่มนุษย์นำมาใช้ประโยชน์ (ตอนที่ 2 ปริมาณน้ำในแต่ละแหล่ง) 1. ภาพ ปริมาณน้ำจากแหล่งต่าง ๆ 1 ภาพ 2. แผนภูมิ แสดงปริมาณน้ำเค็มและน้ำจืดในแหล่งน้ำต่าง ๆ วัสดุอุปกรณ์

วิธีทำ 1. นักเรียนแบ่งกลุ่ม แต่ละกลุ่มร่วมกันสังเกตภาพ ปริมาณน้ำจากแหล่งต่าง ๆ และแผนภูมิ แสดงปริมาณ น้ำเค็มและน้ำจืดในแหล่งต่าง ๆ อภิปราย เปรียบเทียบปริมาณน้ำในแต่ละแหล่ง และบันทึกผล 2. แต่ละกลุ่มนำเสนอเพื่อแลกเปลี่ยนข้อมูลกัน 1. นักเรียนคิดว่าแหล่งน้ำต่าง ๆ บนโลกมีปริมาณเท่ากันหรือไม่ ________________________________________________________________________________ 2. นักเรียนคิดว่าแหล่งน้ำประเภทใดมีปริมาณมากที่สุด ________________________________________________________________________________ คำถามก่อนทำกิจกรรม

________________________________________________________________________________ ________________________________________________________________________________ ________________________________________________________________________________ ________________________________________________________________________________ ________________________________________________________________________________ ________________________________________________________________________________ ________________________________________________________________________________ ________________________________________________________________________________ ________________________________________________________________________________ ________________________________________________________________________________ 1. น้ำในแต่ละแหล่งมีปริมาณเท่ากันหรือไม่ (จานพลาสสติกใบที่ 1เพราะมีถุงพลาสติกหุม้ทาํใหฟ้องน้าํชุ่มน้าํน้าํไมร่ะเหยไปอยา่งรวดเร็ว) 2. จากข้อมูลในแบบจำลอง ภาพและแผนภูมิสามารถเรียงลำดับปริมาณน้ำในแต่ละแหล่งจากมากที่สุดไปน้อยที่สุด ได้อย่างไร (เพื่อใหน้ ้าํสามารถเกิดการระเหยไปไดบ้า้ง) 3. สรุปผลการทำกิจกรรมได้ว่าอย่างไร (เพื่อใหน้ ้าํสามารถเกิดการระเหยไปไดบ้า้ง) (เพื่อใหน้ ้าํสามารถเกิดการระเหยไปไดบ้า้ง) บันทึกผลการทำกิจกรรม คำถามหลังทำกิจกรรม จงทำกิจกรรมอย่างรวมพลัง ด้วยความมุ่งมั่นและรับผิดชอบ

แบบประเมินการสืบสอบข้อมูล รายการการประเมิน ระดับคุณภาพ 4 3 2 1 1. การวางแผนค้นคว้า ข้อมูลจาก แหล่งการเรียนรู้ วางแผนที่จะค้นคว้าข้อมูล จากแหล่งการเรียนรู้ ที่หลากหลาย เชื่อถือได้ และมีการเชื่อมโยงให้เห็น เป็นภาพรวม แสดงให้เห็น ถึงความสัมพันธ์ของ วิธีการทั้งหมด วางแผนที่จะค้นคว้าข้อมูล จากแหล่งการเรียนรู้ ที่หลากหลายและเหมาะสม แต่ไม่มีการเชื่อมโยง ให้เห็นเป็นภาพรวม วางแผนที่จะค้นคว้าข้อมูล จากแหล่งการเรียนรู้ โดยมีครูหรือผู้อื่น แนะนำบ้าง ไม่มีการวางแผนที่จะ ค้นคว้าข้อมูลจาก แหล่งการเรียนรู้ อย่างเป็นระบบ 2. การเก็บรวบรวม ข้อมูล เก็บรวบรวมข้อมูล ตามแผนที่กำหนด ทุกประการ เก็บรวบรวมข้อมูล โดยคัดเลือกและ/หรือ ประเมินข้อมูล เก็บรวบรวมข้อมูล โดยไม่มีการคัดเลือก และ/หรือประเมินข้อมูล เก็บรวบรวมข้อมูล เป็นระยะ ขาดการ ประเมินเพื่อคัดเลือก 3. การจัดกระทำข้อมูล และการนำเสนอ จัดกระทำข้อมูล อย่างเป็นระบบ มีการเชื่อมโยงให้เห็น เป็นภาพรวม และนำเสนอ ด้วยแบบต่าง ๆ อย่างชัดเจน ถูกต้อง จัดกระทำข้อมูล อย่างเป็นระบบ มีการ จำแนกข้อมูลให้เห็น ความสัมพันธ์ นำเสนอ ด้วยแบบต่าง ๆ ได้อย่างถูกต้อง จัดกระทำข้อมูล อย่างเป็นระบบ มีการยกตัวอย่างเพิ่มเติม ให้เข้าใจง่ายและนำเสนอ ด้วยแบบต่าง ๆ แต่ยังไม่ถูกต้อง จัดกระทำข้อมูลอย่าง ไม่เป็นระบบ และนำเสนอ ไม่สื่อความหมาย และไม่ชัดเจน 4. การสรุปผล สรุปผลได้อย่างถูกต้อง กระชับ ชัดเจน และ ครอบคลุม มีเหตุผล ที่อ้างอิงจากการสืบสอบได้ สรุปผลได้อย่างกระชับ แต่ยังไม่ชัดเจนและ ไม่ครอบคลุมข้อมูล จากการวิเคราะห์ ทั้งหมด สรุปผลได้กระชับ กะทัดรัด แต่ไม่ชัดเจน สรุปผลโดยไม่ใช้ข้อมูล และไม่ถูกต้อง 5. การเขียนรายงาน เขียนรายงาน ตรงตามจุดประสงค์ ถูกต้องและชัดเจน และมีการเชื่อมโยง ให้เห็นเป็นภาพรวม เขียนรายงาน ตรงตามจุดประสงค์ อย่างถูกต้องและชัดเจน แต่ขาดการเรียบเรียง เขียนรายงาน โดยสื่อความหมายได้ โดยมีครูหรือผู้อื่น แนะนำ เขียนรายงานได้ ตามตัวอย่าง แต่ใช้ภาษา ไม่ถูกต้อง และไม่ชัดเจน

แบบประเมินชิ้นงาน การจัดกระทำและนำเสนออินโฟกราฟิก รายการการประเมิน ระดับคุณภาพ 4 3 2 1 การจัดกระทำ และนำเสนอ อินโฟกราฟิก จัดกระทำอินโฟกราฟิก อย่างเป็นระบบ และนำเสนอด้วยแบบ ที่ชัดเจน ถูกต้อง ครอบคลุม และมีการ เชื่อมโยงให้เห็นเป็น ภาพรวม จัดกระทำอินโฟกราฟิก อย่างเป็นระบบ มีการจำแนกข้อมูล ให้เห็นความสัมพันธ์ และนำเสนอด้วยแบบ ที่ครอบคลุม จัดกระทำอินโฟกราฟิกได้ มีการยกตัวอย่างเพิ่มเติม และนำเสนอ ด้วยแบบต่าง ๆ แต่ยังไม่ครอบคลุม จัดกระทำอินโฟกราฟิก อย่างไม่เป็นระบบ และนำเสนอ ไม่สื่อความหมาย และไม่ชัดเจน

แผนการจัดการเรียนรู้ กลุ่มสาระการเรียนรู้วิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี รหัสวิชา ว15101 ชั้นประถมศึกษาปีที่ 5 หน่วยการเรียนรู้ที่ 7 น้ำในท้องถิ่นของเรา เวลา 10 ชั่วโมง แผนการจัดการเรียนรู้ที่ 5 เรื่อง แหล่งน้ำในท้องถิ่นและการใช้ประโยชน์ : 1 เวลา 1 ชั่วโมง …………………………………………………………………………………………………………………………………………. 1. มาตรฐานการเรียนรู้ช่วงชั้น/ตัวชี้วัด มาตรฐาน ว 3.2 เข้าใจองค์ประกอบและความสัมพันธ์ของระบบโลก กระบวนการเปลี่ยนแปลง ภายในโลกและบนผิวโลก ธรณีพิบัติภัย กระบวนการเปลี่ยนแปลงลมฟ้าอากาศและภูมิอากาศโลก รวมทั้งผลต่อสิ่งมีชีวิตและสิ่งแวดล้อม ตัวชี้วัด ว 3.2 ป.5/1 เปรียบเทียบปริมาณน้ำในแต่ละแหล่ง และระบุปริมาณน้ำที่มนุษย์สามารถ นำมาใช้ประโยชน์ได้ จากข้อมูลที่รวบรวมได้ 2. สาระสำคัญ น้ำ เป็นทรัพยากรธรรมชาติอย่างหนึ่ง ที่มีความจำเป็นต่อการดำรงชีวิตในแต่ละท้องถิ่นจะมีจำนวนแหล่ง น้ำมากน้อยแตกต่างกันตามสภาพแวดล้อมในท้องถิ่น แหล่งน้ำในท้องถิ่นมีหลายลักษณะ เช่น แม่น้ำ ลำคลอง น้ำตก ห้วยหนอง บึง เป็นต้น ประเภทของแหล่งน้ำ 1. แหล่งน้ำธรรมชาติเป็นแหล่งน้ำที่มีอยู่หรือเกิดขึ้นเองตามธรรมชาติแบ่งเป็น - น้ำผิวดิน ได้แก่ น้ำในแม่น้ำลำคลอง ทะเลสาบและในพื้นที่ชุ่มน้ำที่เป็นน้ำจืด ปกติน้ำผิวดินจะได้รับการ เติมจากฝนหรือหิมะ และจะหายไปตามธรรมชาติด้วยการะเหย การไหลออกสู่ทะเลและการซึมลงไปใต้ดิน - น้ำใต้ดิน หมายถึงน้ำจืดที่ขังอยู่ในช่องว่างของดินหรือหิน และยังหมายถึงน้ำที่ไหลอยู่ภายในชั้นหินอุ้ม น้ำ หรือชั้นน้ำ(Aquifer) ซึ่งอยู่ตำกว่าระดับน้ำใต้ดิน (water table) ในบางครั้งก็มีประโยชน์ที่จะแยกให้เห็นถึง ความแตกต่างระหว่าง น้ำใต้ผิวดินที่อยู่ใกล้และสัมพันธ์กับน้ำผิวดินกับน้ำผิวดินที่สัมพันธ์กับน้ำใต้ผิวดินที่อยู่ลึก มากในชั้นหินอุ้มน้ำ บางครั้งก็เรียกน้ำชนิดนี้ว่า “น้ำซากดึกดำบรรพ์” 2. แหล่งน้ำที่มนุษย์สร้างขึ้น เป็นแหล่งน้ำที่มนุษย์ขุดมาจากแรงคนหรือขุดเจาะลงไปด้วย เครื่องจักร เช่น บ่อน้ำ อ่างเก็บน้ำ ประโยชน์ของน้ำ น้ำเป็นสิ่งจำเป็นอย่างยิ่งสำหรับชีวิตทุกชีวิต ไม่ว่าจะเป็นมนุษย์ สัตว์เล็กหรือสัตว์ใหญ่ ตลอดจนพืชถ้าขาด น้ำก็จะต้องแห้งเหี่ยวและเฉาตายในที่สุด มนุษย์ต้องใช้น้ำสัมพันธ์อยู่กับชีวิตประจำวันอย่างเห็นได้ชัด เช่น ใช้น้ำ สำหรับดื่ม ใช้หุงต้มอาหาร ใช้ชะล้างสิ่งสกปรกต่าง ๆ ใช้ซักเสื้อผ้า ใช้ในเครื่องทำความร้อน เครื่องลดความร้อน

เช่นในโรงงานอุตสาหกรรมบางประเภท และใช้กับเครื่องปรับอากาศ เป็นต้น ในการเกษตรกรรม การทำเรือกสวน ไร่นา ทำสวนครัว เลี้ยงสัตว์ ก็ต้องใช้เป็นองค์ประกอบที่สำคัญทั้งสิ้น แม้แต่ในการอุตสาหกรรมต่าง ๆ เช่น ในการ หล่อเย็น ในพลังไอน้ำก็ดี พลังงานไฟฟ้าก็ดี การกำจัดน้ำทิ้งและขยะก็ดี ตลอดจนถึงการดับไฟเมื่อเกิดไฟไหม้ น้ำ เป็นองค์ประกอบที่สำคัญทั้งนั้น นอกจากนี้แหล่งน้ำยังเป็นที่พักผ่อนหย่อนใจ สำหรับท่องเที่ยว ตกปลา ว่ายน้ำ ตลอดจนใช้ประกอบอาชีพ เช่นการประมงอีกด้วย 3. จุดประสงค์การเรียนรู้ 3.1 ด้านความรู้ ระบุปริมาณน้ำที่มนุษย์สามารถนำมาใช้ประโยชน์ได้ (K) 3.2 ด้านทักษะ/กระบวนการ ปฏิบัติกิจกรรม ศึกษาปริมาณน้ำในแต่ละแหล่งบนโลก และปริมาณน้ำที่มนุษย์นำมาใช้ประโยชน์ อย่างรวมพลัง ด้วยความมุ่งมั่นและรับผิดชอบได้ (P) 3.3 คุณลักษณะอันพึงประสงค์ มีความมุ่งมั่นและรับผิดชอบ (A) 3.4 สมรรถนะสำคัญ 1. ความสามารถในการสื่อสาร - การอธิบาย การเขียน การพูดหน้าชั้นเรียน 2. ความสามารถในการคิด - การสังเกต การสำรวจ การคิดวิเคราะห์ การเปรียบเทียบ การสร้างคำอธิบาย การอภิปราย การสื่อความหมาย การทำกิจกรรมโดยใช้กระบวนการทางวิทยาศาสตร์ 3. ความสามารถในการแก้ปัญหา - การแก้ปัญหาขณะปฏิบัติกิจกรรม 4. ความสามารถในการใช้ทักษะชีวิต - กระบวนการกลุ่ม 5. ความสามารถในการใช้เทคโนโลยี - การนำเสนอผลงานโดยใช้เทคโนโลยีสารสนเทศ 3.5 ทักษะในศตวรรษที่ 21 (3Rs&8Cs) - การอ่านออก - การเขียนได้ - การคิดคำนวณ