นาวิกศาสตร์ เดือน ตุลาคม ๒๕๕๔

นาวิกศาสตร์ สารบัญ



ปีที่ ๙๔ เล่มที่ ๑๐ ตุลาคม ๒๕๕๔

บทความ



๕ ปัญหาโลก...ต้องตำรวจโลก พลเรือเอก ยุทธนา ฟักผลงาม
๒๐ การพัฒนาของเรือรบรุ่นใหม่และ
เทคโนโลยีระบบบูรณาการ ตอนที่ ๑ นาวาเอก คำรณ พิสณฑ์ยุทธการ
๓๓ ๗๖๘ ชั่วโมง !!! จากพลเรือนสู่นายทหาร
ชั้นสัญญาบัตร นาวาตรีหญิง ดอกเตอร์ กันฑิมา ชะระภิญโญ
๓๘ ผู้บังคับการเรืออู (ตอนอวสาน) พลเรือเอก ไพศาล นภสินธุวงศ์

๔๖ งานกู้ชาติของสมเด็จพระนเรศวรมหาราช พลเรือเอก วสินธ์ สาริกะภูติ
๕๘ ตราประจำกระทรวงของไทยในปัจจุบัน พลเรือโท ทวีวุฒิ พงศ์พิพัฒน์

คอลัมน์ประจำ


๗๔ นานาสาระ นาวาโทหญิง แสงแข โตษยานนท์

๗๗ อาวุธศึกษา นาวาเอก ศูนย์ปืน โสมภีร์
๗๙ ข่าวนาวีรอบโลก นาวาเอก จรินทร์ บุญเหมาะ
๕ ๘๔ ประทีปธรรม : บูชาบุคคลที่ควรบูชา กองอนุศาสนาจารย์ กรมยุทธศึกษาทหารเรือ
๘๕ ภาพข่าวกิจกรรมกองทัพเรือ กองบรรณาธิการ
๙๓ พจนานุกรมศัพท์ชาวเรือ พลเรือเอก ไพศาล นภสินธุวงศ์
๙๕ หนังสือน่าอ่าน นาวาเอกหญิง กรแก้ว ตันติเวชกุล
๙๗ สารพันสาระเพลง สีแสด
๙๙ สุขภาพนาวี กรมแพทย์ทหารเรือ

๑๐๑ กิจการฌาปนกิจสงเคราะห์แห่งราชนาวี กรมสวัสดิการทหารเรือ
๑๐๓ มาตราน้ำ เดือนพฤศจิกายน ๒๕๕๔ กรมอุทกศาสตร์
เวลาดวงอาทิตย์-ดวงจันทร์ ขึ้น-ตก เดือนพฤศจิกายน-ธันวาคม ๒๕๕๔

๒๐

ปกหน้า... พระบรมสาทิสลักษณ์พระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัว
ปกหลัง... เรือพระที่นั่งสุพรรณหงส์
ในปกหน้า... สารคดีพิเศษเฉลิมพระเกียรติพระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัว

ในปกหลัง... นาวีพาเที่ยว หาดเตยงาม อ่าวนาวิกโยธิน
จัดพิมพ์โดย... กองโรงพิมพ์ กรมสารบรรณทหารเรือ
เจ้าของ... ราชนาวิกสภา
ผู้โฆษณา... นาวาเอก สุวัจ ดอนสกุล
ผู้พิมพ์... นาวาเอก ก้องเกียรติ สัจวุฒิ
๕๘

บรรณาธิการแถลง




การที่กองทัพเรือได้ทำการส่งหมู่เรือปราบปรามโจรสลัด ชุดที่ ๒
เมื่อ ๑๒ กรกฎาคม พ.ศ.๒๕๕๔ เพื่อไปร่วมปฏิบัติงานกับกอง

กำลังทางเรือนานาชาติ เป็นครั้งที่ ๒ โดยมีระยะเวลาปฏิบัติการ
๑๔๐ วัน นับเป็นโอกาสดีที่กองทัพเรือไทย จะได้มีโอกาสแสดง
บทบาทในเวทีนานาชาติอีกครั้งหนึ่ง จะเห็นว่าปัญหาโจรสลัด
โซมาเลียนับได้ว่าเป็นปัญหาระดับโลกแล้ว ดังนั้น การแก้ไขปัญหา
ดังกล่าวจึงจำเป็นต้องร่วมมือกันทั้งโลก หากต้องการทราบ
รายละเอียดหาอ่านได้ในบทความ “ปัญหาโลก... ต้องตำรวจโลก”
โดย พลเรือเอก ยุทธนา ฟักผลงาม... การพัฒนาของเรือรบรุ่นใหม่จะเน้นการสร้างขีดความสามารถใน

๒ หลักการ ซึ่งการพัฒนาเรือแต่ละแบบอาจเลือกหลักการอย่างใดอย่างหนึ่งหรือทั้งสองอย่างพร้อมกัน คือ การพัฒนา
ขีดความสามารถของระบบการรบ (Combat System) ให้สูงขึ้น และการพัฒนาคุณลักษณะของเรือให้มีความอยู่รอด
Survivability สูงขึ้น ด้วยการหลีกเลี่ยงการถูกอาวุธ (Hit Avoidance) และพัฒนาความทนทานต่อความเสียหาย
ของเรือ (Damage Tolerance) บทความเรื่อง “การพัฒนาของเรือรบรุ่นใหม่และเทคโนโลยีระบบบูรณาการ ตอนที่ ๑”
โดย นาวาเอก คำรณ พิสณฑ์ยุทธการ ได้ให้ความรู้เกี่ยวกับเรือรบรุ่นใหม่่ประเภทต่าง ๆ ทำให้เราทราบแนวโน้ม
ของการพัฒนาเรือรบในอนาคต และในตอนที่ ๒ ท่านจะกล่าวถึงการบูรณาการระบบต่าง ๆ ในเรือ เพื่อลดเวลา
การตอบโต้และป้องกันตนเอง เพราะภัยคุกคามในปัจจุบันมีความเร็วสูงและมีอำนาจการทำลายที่สูงขึ้น...
บทความสุดท้ายที่ขอแนะนำได้แก่ “ตราประจำกระทรวงของไทยในปัจจุบัน” โดย พลเรือโท ทวีวุฒิ พงศ์พิพัฒน์
ที่ได้นำประวัติความเป็นมาของตราประจำกระทรวงต่าง ๆ ของไทยมานำเสนอครับ... ตุลาคมของทุกปีเป็นเดือน

แรกของปีงบประมาณใหม่ และสมาชิกบางท่านอาจจะมีการโยกย้ายตำแหน่งใหม่ ขอให้มีความสุขกับการทำงาน
ทุกคนครับ แล้วเจอกันใหม่ฉบับหน้าครับ... สวัสดีครับ
นาวาเอก

คณะกรรมการและเหรัญญิกราชนาวิกสภา บรรณาธิการ [email protected]
พล.ร.ท.สมหมาย ปราการสมุทร ร.น. นายกกรรมการ น.อ.สุวัจ ดอนสกุล ร.น.
พล.ร.ท.ประยุทธ เนตรประภา ร.น. รองนายกกรรมการ ผู้ช่วยบรรณาธิการ
พล.ร.ท.ณรพนธ์ ตันวิเชียร ร.น. กรรมการ
พล.ร.ต.สุภวัฒน์ สมุทรสาคร ร.น. กรรมการ น.อ.หญิง จิตรา รัตนวิทย์ ร.น.
พล.ร.ต.พิจารณ์ ธีรเนตร ร.น. กรรมการ ประจำกองบรรณาธิการ
พล.ร.ต.เวทย์วีระ ทรงวรวิทย์ ร.น. กรรมการ น.อ.ก้องเกียรติ สัจวุฒิ ร.น. น.อ.ธาตรี ฟักศรีเมือง ร.น.
พล.ร.ต.ม.ล.อนุนพนันท์ นวรัตน์ ร.น. กรรมการ น.อ.โกศล อินทร์อุดม ร.น. น.ท.หญิง แสงแข โตษยานนท์ ร.น.
พล.ร.ต.ธราธร ขจิตสุวรรณ ร.น. กรรมการ น.ต.หญิง กมลชนก ศิริสุนทร ร.น. ร.อ.ประมวล เผือกสง่า ร.น.
พล.ร.ต.ธนะรัตน์ อุบล ร.น. กรรมการ ร.อ.วรวุทย์ บุญช่วยช้อย ร.น. ร.ท.จักกฤช สิทธิ์สงวน ร.น.
พล.ร.ต.นภดล สุธัมมสภา ร.น. กรรมการ ร.ต.หญิง นิพัฒน์ เพชรศิริ ร.น. พ.จ.อ.หญิง อาภาลัย เรืองศรี
พล.ร.ต.ชุมพล วงศ์เวคิน ร.น. กรรมการ สำนักงาน...อาคารราชนาวิกสภา
พล.ร.ต.สุรพงษ์ อัยสานนท์ ร.น. กรรมการ ถนนอรุณอมรินทร์ บางกอกน้อย กรุงเทพฯ ๑๐๗๐๐
พล.ร.ต.ธนินท์ จารุดุล ร.น. กรรมการ โทร. ๐ ๒๔๗๕ ๓๐๗๒, ๐ ๒๔๗๕ ๔๙๙๘
พล.ร.ต.เจริญศักดิ์ มารัตนะ ร.น. กรรมการ ส่งข้อมูล/ต้นฉบับได้ที่ [email protected]
น.อ.สุวัจ ดอนสกุล ร.น. กรรมการและเลขานุการ Download ข้อมูลจากหนังสือได้ที่
ร.อ.ไพโรจน์ เปรมปรี ร.น. เหรัญญิก www.navy.mi.th/rtni/ebook และ www.rtni.org
ที่ปรึกษาราชนาวิกสภา ข้อคิดเห็นในบทความที่นำลงนิตยสารนาวิกศาสตร์เป็นของผู้เขียน
มใช่ข้อคิดเห็นหรือนโยบายของหน่วยงานใดของรัฐและมิได้ผูกพัน
ิ
พล.ร.ท.สมชัย มนัสรังษี ร.น. พล.ร.ต.พิสันต์ รัตนภู่เพ็ชร ร.น. ต่อทางราชการแต่อย่างใด การกล่าวถึงคำสั่ง กฎ ระเบียบ เป็นเพียง
พล.ร.ต.ไกรสร จันทร์สุวานิชย์ ร.น. พล.ร.ต.อภิชัย อมาตยกุล ร.น.
พล.ร.ต.หญิง จิรภา ชัยเลิศ ร.น. ข่าวสารเบื้องต้น เพื่อประโยชน์แก่การค้นคว้า

ภาพในอดีต
คอลัมน์ประจำ









นาวาตรี สงวน เกลียวรุ่งสวัสดิ์






















ร.ล.มัจฉาณุ และ ร.ล.วิรุณ ลอยอยู่หน้าอู่
ร.ล.มัจฉาณุ และ ร.ล.วิรุณ ลอยอยู่หน้าอู่


การสร้างเรือดำน้ำของราชนาวีไทย


ณ อู่บริษัทมิตซูบิชิ เมืองโกเบ ประเทศญี่ปุ่น
ระหว่างวันที่ ๒๗ มีนาคม พ.ศ.๒๔๘๐ ถึงวันที่
๒๕ มกราคม พ.ศ.๒๔๘๑
เรือดำน้ำ ๔ ลำนี้ต่อที่อู่บริษัทมิตซูบิชิ เมือง โกเบ

ประเทศใต้หวัน เมื่อ พ.ศ.๒๔๗๙ มีอยู่ ๔ ลำ
ด้วยกันคือ
เรือหลวงมัจฉาณุ ร.ล.สินสมุทร และ ร.ล.พลายชุมพล ลอยอยู่หน้าอู่
เรือหลวงวิรุณ
เรือหลวงสินสมุทร
เรือหลวงพลายชุมพล
เรือหลวงมัจฉาณุ และ เรือหลวงวิรุณ

วางกระดูกงูวันที่ ๖ พฤษภาคม พ.ศ.๒๔๗๙ ส่วนเรือ
ุ
ิ
หลวงสนสมทร และเรือหลวงพลายชุมพล
วางกระดูกงู ๑ ตุลาคม พ.ศ.๒๔๗๙ โดยเรือหลวง
ทั้ง ๔ ลำขึ้นระวางประจำการวันที่ ๑๙ กรกฎาคม
พ.ศ. ๒๔๘๑ และ เมื่อ ๓๐ พฤศจิกายน พ.ศ.๒๔๙๔
กองทัพเรือได้ปลดระวางประจำการเรือทั้ง ๔ ลำ
ร.ล.สินสมุทร และ ร.ล.พลายชุมพล ลงน้ำแล้ว


นาวิกศาสตร์ ปีที่ ๙๔ ฉบับที่ ๑๐ ตุลาคม ๒๕๕๔ ๐3

คุยกับกองบรรณาธิการ

คอลัมน์ประจำ



กองบรรณาธิการ

พอดีได้หนังสือจากพ่อบ้านที่เป็นทหารเรือนำหนังสือมาให้อ่านรู้สึกว่ามีการปรับปรุงเปลี่ยนแปลงขึ้น
ในหลายเนื้อหา ซึ่งแต่เดิมก็จะมีแต่เรื่องราวของทหารเรือเต็ม ๆ และอาจจะดูไม่ผ่อนคลายเท่าใดนัก สำหรับ
ฉบับที่ ๗ เดือน กรกฎาคม ๒๕๕๔ นี้ มีการเปิดโอกาสให้ทางบ้านได้แสดงความคิดเห็น นับว่าเป็นการเปิดกว้าง
มากยิ่งขึ้น จึงขอชื่นชมกับการพัฒนานี้อย่างมากค่ะ สำหรับข้อเสนอแนะที่อยากเสนอเป็นแนว
ให้กองบรรณาธิการได้เพิ่มเติมอีก ก็คือ
- อยากให้มีเกร็ดความรู้ด้านช่างต่าง ๆ มาเพิ่มเติม
- ความรู้เรื่องการประกอบอาหาร เพื่อเพิ่มความบันเทิง หรือจุดที่
น่าสนใจให้กับหนังสือ เพราะเชื่อว่า น่าจะมี ท่านทหารเรือที่เป็นเพศหญิงอยู่
ก็มากพอควรค่ะ
- ความรู้ในด้านการเลี้ยงดูบุตรต่าง ๆ
- ความรู้ด้านคอมพิวเตอร์ เผื่อว่าจะมีลูกหลานของทหารเรือมาอ่าน
จะได้เพิ่มเติมความรู้ได้ค่ะ
- ความรู้ด้านสุขภาพอนามัย หรือ วิธีป้องกันโรคภัยไข้เจ็บต่าง ๆ
โรคที่มากับฤดูกาล
- ความรู้ด้านอาหารที่เป็นประโยชน์ต่อร่างกาย เช่น อาหารชีวจิต
อาหารสำหรับผู้ป่วยมะเร็ง เป็นต้น
- ความรู้เรื่องสุขภาพ การออกกำลังกาย ในทุกๆวัย สลับกันไป จดหมายจาก คุณประไพวรรณ
เช่น การวิ่ง การเล่นโยคะ กายบริหารด้วยกายอุปกรณ์สำหรับผู้สูงอายุ เป็นต้น
- ความรู้เรื่องเทคโนโลยีเกี่ยวกับการเกษตรที่เสนอมาดังกล่าวข้างต้น เป็นเพียงข้อเสนอแนะ และ
อยากให้มีเพิ่มขึ้นเท่านั้น ซึ่งแล้วแต่ทางท่านกองบรรณาธิการจะเห็นสมควรเพื่อเป็นตัวเลือกในการขยายช่อง
ทางในการสื่อสารค่ะ
ก่อนอื่นต้องขอขอบคุณคำแนะนำจากอีเมล์ของ คุณวัชรี จงแจ่ม ที่ส่งมาให้ผมทาง [email protected]
เป็นอย่างสูงนะครับ เป็นข้อเสนอแนะที่ดีครับ และเป็นเรื่องที่กองบรรณาธิการจะรับไว้พิจารณานะครับ


บางเรื่องได้เริ่มดำเนินการแล้วนะครับ อาทิ เช่น การดูแลสุขภาพ เรามีคอลัมน์สุขภาพนาวี ในส่วนอื่น ๆ
ที่เสนอแนะมา จะลองนำไปหารือแนวทางก่อนนะครับ กองบรรณาธิการเคยพูดคุยเกี่ยวกับคอลัมน์เรื่องการ
ประกอบอาหาร โดยจะนำเมนูอาหารที่กรมพลาธิการทหารเรือมาลงครับ เพราะได้พิจารณาแล้วว่าในเรื่องการ
ประกอบอาหารนั้น กองทัพเรือโดยกรมพลาธิการทหารเรือเราไม่เป็นสองรองใครครับ เป็นจุดแข็งที่น่า
นำเสนอครับ ตอนนี้ กำลังหาแนวทางการดำเนินการอยู่ครับ... อย่างไรก็ตามครับ ตามที่สัญญากันไว้ครับ
หากคำแนะนำของท่านได้ถูกนำลงในนาวิกศาสตร์ ทางกองบรรณาธิการจะมอบของที่ระลึกเล็ก ๆ น้อย ๆ ให้เป็น
ถ้วยกาแฟ ตราราชนาวิกสภา ให้ครับ รอรับที่บ้านเลยครับ
สุดท้าย ตามที่ราชนาวิกสภาได้จัดการแสดงปาฐกถาประจำปี ๒๕๕๔ เพื่อส่งเสริมความรู้ให้กับมวล
สมาชิกและประชาชนทั่วไปได้รับทราบ ในหัวข้อเรื่อง “ปัญหาเขตแดนทางบกและทางทะเล ระหว่างไทยกับ
กัมพูชา” เมื่อ ๒ สิงหาคม พ.ศ.๒๕๕๔ ณ ห้องเจ้าพระยา หอประชุมกองทัพเรือ ได้รับเสียงตอบรับในการจัด ฯ

ค่อนข้างดี ผมจึงขออนุญาตนำจดหมายจาก คุณประไพวรรณ โกศัยสุนทร ที่ท่านมาร่วมรับฟังในวันนั้น

แสดงความชื่นชมการจัดงานและประโยชน์ที่ท่านได้รับจากการฟังปาฐกถาประจำปีของราชนาวิกสภาในครั้งนี้
ผมในนามของกำลังพลสำนักงานราชนาวิกสภา ที่รับผิดชอบการดำเนินงานในครั้งนี้ ขอขอบพระคุณ

เป็นอย่างสูงในคำชมต่าง ๆ ที่ท่านได้กรุณาเสียสละเวลาเขียนมาให้เราทราบ นับได้ว่าเป็นขวัญและกำลังใจที่ดี
ต่อกำลังพลของสำนักงานราชนาวิกสภาเป็นอย่างสูง ทางเราจะพยายามจัดงานปาฐกถาในครั้งต่อ ๆ ไป
เต็มกำลังความสามารถครับ ขอบพระคุณอีกครั้งครับ แล้วเจอกันใหม่ครับ


๐4 นาวิกศาสตร์ ปีที่ ๙๔ ฉบับที่ ๑๐ ตุลาคม ๒๕๕๔

บทความ
ปัญหาของโลก.....ต้องตำรวจโลก









พลเรือเอก ยุทธนา ฟักผลงาม















































ทหารเรือเข้าจับจุมโจรสลัดโซมาเลีย ภาพ : NATO
ปัญหาโจรสลัดปล้นเรือพาณิชย์นอกชายฝั่ง Sea Lines Of Communication) ที่สำคัญสายหนึ่ง

ประเทศโซมาเลียและบริเวณอ่าวเอเดน รวมทั้ง ของโลก เนื่องจากเป็นเส้นทางขนส่งน้ำมันดิบ
ทางด้านตะวันตกของมหาสมุทรอินเดียเป็นเรื่อง จากตะวันออกกลางไปยุโรปและฝั่งตะวันออกของ
ที่หลายคนคิดว่าเป็นเรื่องไกลตัวไม่เกี่ยวข้องกับ อเมริกา กับเป็นเส้นทางขนส่งสินค้าจากเอเชียกับ
ประเทศไทยและคนไทย บางทียังนึกไม่ออกเสียด้วยซ้ำ แอฟริกาตะวันออกไปและมาจากยุโรป รวมทั้งสินค้า
ว่าประเทศโซมาเลียหรืออ่าวเอเดนนี่อยู่ตรงส่วนไหน จากประเทศไทยไปและมาจากยุโรปด้วย แม้ว่า
ของโลก แต่ความจริงปัญหาโจรสลัดโซมาเลียมี เรือสินค้าไทยที่ต้องใช้เส้นทางเดินเรือนี้จะมีจำนวน

ผลกระทบกับทุกคนในโลก พื้นที่ที่โจรสลัดกำลัง ไม่มากเท่ากับเรือสินค้าของอีกหลาย ๆ ประเทศ

ปฏิบัติการอยู่นี้ เป็นเส้นทางเดินเรือ (SLOC : แต่สินค้าของไทยที่ค้าขายกับยุโรปทั้งหมดทั้งที่

นาวิกศาสตร์ ปีที่ ๙๔ ฉบับที่ ๑๐ ตุลาคม ๒๕๕๔ ๐5

แผนที่อ่าวเอเดน โจรสลัดบนเรือ

ขนส่งด้วยเรือไทยหรือเรือสินค้าต่างชาติก็ต้องใช้ ต่ำกว่า ๒ ดอลล่าร์สหรัฐ ฯ ต่อวัน ดังนั้นด้วยความ
เส้นทางนี้ ดังนั้นเมื่อเกิดภัยจากโจรสลัดค่าประกันภัย ยากจนและการที่ชายฝั่งทะเลโซมาเลียมีความยาว
และค่าระวางเรือสินค้าก็ต้องสูงขึ้น รวมทั้งเมื่อบริษัท กว่า ๓,๐๒๕ กิโลเมตร อีกทั้งยังไม่มีกองทัพเรือหรือ
เดินเรือต้องจ่ายค่าไถ่เรือสินค้าและคนประจำเรือ หน่วยงานใดของรัฐบาลที่จะคอยรักษากฎหมาย

ด้วยแล้ว ค่าใช้จ่ายต่าง ๆ เหล่านี้ก็จะถูกผลักภาระ ชาวประมงโซมาเลียส่วนใหญ่ซึ่งไม่มีปลาให้จับ

มายังผู้บริโภค ทำให้ต้องซื้อสินค้าที่มีราคาแพงขึ้น รวมทั้งทหารและประชาชนส่วนหนึ่งจึงเปลี่ยนวิถี
และทำให้สินค้าไทยที่ส่งไปขายที่ยุโรปมีราคาสูงกว่า ชีวิตไปเป็นโจรสลัดตั้งแต่ประมาณปี พ.ศ.๒๕๓๕
ราคาสินค้าของประเทศคู่แข่งที่ไม่ต้องใช้เส้นทาง

ขนส่งทางทะเลผ่านบริเวณนี้ แต่ที่สำคัญก็คือชีวิต สถานการณ์ในอ่าวเอเดน
และทรัพย์สินของคนไทยในเรือพาณิชย์เหล่านั้นต้อง รายงานประจำปีขององค์กรทางทะเล (IMO :


มีอัตราเสี่ยงอันตรายเพิ่มมากขึ้น International Maritime Organization) ระบุว่า
ตั้งแต่ ปี พ.ศ.๒๕๔๗ จนถึง ปี พ.ศ.๒๕๕๒ สถิติ
ความเป็นมา การปล้นเรือของโจรสลัดโซมาเลียได้เพิ่มสูงขึ้น
นับตั้งแต่ปี พ.ศ.๒๕๓๔ ได้เกิดสงครามกลางเมืองใน ทุกปี และในปี พ.ศ.๒๕๕๒ สถิติได้ทะลุยอด ๔๐๐
โซมาเลีย ทำให้ไม่มีรัฐบาลที่มีอำนาจอย่างแท้จริง รายต่อปี โดยโจรสลัดโซมาเลียได้ปล้นเรือในทะเล

เรือประมงจำนวนมากจากยุโรปและเอเซียจึงลักลอบ ไป ๔๐๖ ครั้ง ความรุนแรงที่พวกโจรสลัดได้กระทำ
เข้ามาจับปลาและลอบทิ้งสารพิษในน่านน้ำโซมาเลีย กับลูกเรือมีแนวโน้มร้ายแรงเพิ่มขึ้นทุกปี นอกจากนี้

ก่อให้เกิดหายนะกับทรัพยากรธรรมชาติในทะเล ยังมีแนวโน้มว่าพื้นที่ที่โจรสลัดปฏิบัติการได้ขยายออก


เป็นเหตุให้ปลาในน่านน้ำโซมาเลียลดจำนวนลง ไปมากยิ่งขึ้น โดยเมื่อ ๑ ธันวาคม พ.ศ.๒๕๕๒
อย่างมาก นอกจากนี้ยังทำให้สงครามกลางเมือง เรือเล็ก (Skiff) ของโจรสลัดโซมาเลีย ซึ่งมีเรือ


ทวีความรุนแรงขึ้นเพราะฝ่ายต่าง ๆ ที่ทำสงคราม ประมงทำหน้าที่เป็นเรือพี่เลี้ยง (Mother Ship)
ต่างได้รับเงินผิดกฎหมายจากนักธุรกิจต่างชาติ ได้ปล้นเรือบรรทุกน้ำมันที่กำลังแล่นอยู่ห่างหมู่เกาะ
ที่จ่ายให้ เพื่อเข้ามาลักลอบจับปลาและทิ้งสารพิษ Seychelles ไปทางตะวันออกเฉียงเหนือถึง ๗๘๐ ไมล
์
ผลจากสงครามกลางเมืองทำให้ประเทศโซมาเลีย ซึ่งอยู่ถึงกลางทะเลอาราเบียนเลยทีเดียว



ยากจนลงจนมีรายได้ประชากรต่ำที่สุดในโลก แม้ว่าเรือสินค้าไทยที่เดินทางผ่านอ่าวเอเดน
โดยประชาชนมากกว่าร้อยละ ๗๓ มีรายได้ต่อหัว และนอกชายฝั่งโซมาเลียจะมีจำนวนเฉลี่ย ๑๘ เที่ยว

๐6 นาวิกศาสตร์ ปีที่ ๙๔ ฉบับที่ ๑๐ ตุลาคม ๒๕๕๔

ด้วยอาวุธสงครามนานาชนิด อาทิ ปืนอาก้า


และจรวดอาร์พีจี จนเรือได้รับความเสียหาย
แต่กัปตันและลูกเรือทั้ง ๒๙ คน ซึ่งได้รับ


คำแนะนำจากเรือหลวงสิมิลันในการนำเรือ
หลบหนีโจรสลัด ทำให้กลุ่มโจรสลัดขึ้นเรือ
ไม่ได้ต่อมาเมื่อวันที่ ๒๕ ธันวาคม พ.ศ.๒๕๕๓

เรือสินค้าไทยชื่อ “เอ็มวี ทอร์ เน็กซัส” ขนาด
๒๐,๓๗๗ ตัน ของบริษัทเดียวกัน ได้ถูกโจรสลัด
โซมาเลียบุกขึ้นเรือพร้อมจับลูกเรือชาวไทย ๒๗ คน
เป็นตัวประกัน ในบริเวณห่างจากเมือง “ซาลาลาห์”
เรือ เอ็มวี ทอร์ เน็กซัส ของประเทศโอมาน ไปทางทิศตะวันออก ๓๕๐


ต่อเดือนและมีเรือประมงไทยที่ทำประมงในบริเวณ กิโลเมตร (พื้นที่ที่โจรสลัดโจมตีเรือไทยทั้ง



ที่โจรสลัดโซมาเลียปฏิบัติการประมาณ ๓๐ กว่าลำ ๒ กรณีอยู่นอกพื้นที่ปฏิบัติการปกติของหมู่เรือ
แต่ก็มีเรือสินค้าและเรือประมงไทยถูกโจรสลัด ปราบปรามโจรสลัดของกองทัพเรือมาก) ขณะที่



โซมาเลียปล้นด้วย อาทิ เรือสินค้า ธอร์ สตาร์ เรือดังกล่าวอยู่ระหว่างเดินทางจากประเทศสหรัฐ
ของบริษัทโทรรีเซนไทยได้ถูกโจรสลัดโซมาเลียยึด อาหรับเอมิเรตส์มุ่งหน้าไปยังประเทศบังกลาเทศ
เมื่อ ๑๒ สิงหาคม พ.ศ.๒๕๕๑ พวกโจรสลัดได้ ล่าสุดเมื่อ ๑๓ เมษายน พ.ศ.๒๕๕๔ สำนักข่าว


ปล่อยเรือและลูกเรือหลังจากได้รับเงินค่าไถ่เมื่อ โซมาเลีย รีพอร์ต รายงานว่า โจรสลัดได้ปล่อย
๑๘ ตุลาคม พ.ศ.๒๕๕๑ เรือประมง ชื่อ “เอกวัฒน์ เรือ ทอร์ เน็กซัส พร้อมลูกเรือทั้ง ๒๗ คน เมื่อ






































นาวา ๕” ชักธงชาติคิริบาติได้ถูกโจรสลัดโซมาเลีย ๑๑ เมษายน พ.ศ.๒๕๕๔ หลังจากได้รับเงินค่าไถ่


ยึดบริเวณอ่าวเอเดน เมื่อ ๑๘ พฤศจิกายน ๕ ล้านดอลลาร์สหรัฐ ฯ หรือประมาณ ๑๕๐
พ.ศ.๒๕๕๑ ภายหลังเรือรบของอินเดียได้ยิงเรือนี้ ล้านบาท
จมลง และเมื่อ ๒๙ ตุลาคม พ.ศ.๒๕๕๒ โจรสลัด ในปี พ.ศ.๒๕๕๔ โจรสลัดโซมาเลียได้ขยาย
โซมาเลียได้ยึดเรือประมง “ไทย ยูเนียน ๓” ห่างจาก พื้นที่ปฏิบัติการไกลจากชายฝั่งโซมาเลีย

ชายฝั่งโซมาเลียราว ๑,๐๕๐ กิโลเมตร ออกไปมาก บางครั้งโจรสลัดปฏิบัติการในทะเล
ในปี พ.ศ.๒๕๕๓ มีเหตุการณ์สำคัญอีก เช่น อาราเบียนตะวันออก ทั้งนี้เพราะโจรสลัดได้เปลี่ยน
เมื่อเดือน พฤศจิกายน พ.ศ.๒๕๕๓ เรือประมง จากการใช้เรือประมงที่ยึดไว้เป็นเรือพี่เลี้ยง
อ.ศิริชัยนาวา ๑๑ ของบริษัทศิริชัยการประมง ซึ่งมี เรือเล็กมาเป็นการใช้เรือสินค้าขนาดใหญ่ที่ยึดได้
ลูกเรือ ๒๓ คน เป็นคนไทย ๗ คน ถูกโจรสลัด มาใช้เป็นเรือพี่เลี้ยงของเรือเล็กที่ใช้ในการปล้น
โซมาเลียยึดห่างจากชายฝั่งประเทศเยเมนประมาณ เรือสินค้า เมื่อ ๑๙ ธันวาคม พ.ศ.๒๕๕๓ มีรายงาน
๒๔ กิโลเมตร ต่อมาเรือนี้ได้ถูกเรือรบของเยเมน ว่าโจรสลัดได้นำเรือสินค้าของญี่ปุ่นชื่อ MV ISUMI
ยิงจมลง ลูกเรือที่ลอยคอในทะเลได้รับการช่วยเหลือ ที่ยึดไว้มาใช้เป็นเรือพี่เลี้ยงออกปฏิบัติการห่างจาก
จากเรือหลวงปัตตานี ฝั่งโซมาเลียถึง ๖๐๐ ไมล์ โดยใช้ลูกเรือของ

หลังจากนั้น เมื่อวันที่ ๒๓ ธันวาคม พ.ศ.๒๕๕๓ เรือสินค้าเป็นโล่มนุษย์บนเรือเพื่อป้องกันเรือรบ
เรือสินค้าไทยชื่อ “เอ็มวี ทอร์ นอติลุส” ของบริษัท โจมตีหรือบุกขึ้นเรือ เมื่อ ๑๕ มกราคม พ.ศ.๒๕๕๔
โทรีเซนไทย ได้ถูกโจรสลัดโจมตีห่างชายฝั่ง โจรสลัดโซมาเลียจำนวน ๑๓ คน ได้ยึดเรือสินค้า

ตะวันออกของโซมาเลียประมาณ ๙๐๐ ไมล์ เกาหลีชื่อ Samho Jewelry บริเวณห่างจากเมือง
นาวิกศาสตร์ ปีที่ ๙๔ ฉบับที่ ๑๐ ตุลาคม ๒๕๕๔ ๐7

มัสกัตไปทางตะวันออกเฉียงใต้ประมาณ ๖๕๐ ๒ คนและถูกจับ ๑๓ คน ส่วนตัวประกันทั้ง ๔ คน
กิโลเมตรต่อมาในเช้าวันที่ ๒๑ มกราคม พ.ศ.๒๕๕๔ ถูกยิงเสียชีวิต

นักทำลายใต้น้ำจู่โจมของกองทัพเรือเกาหลีใต้
ได้เดินทางด้วยเรือเล็กจากเรือพิฆาต Choi Young การป้องกันตนเองของเรือพาณิชย์

ซึ่งแล่นติดตามเรือสินค้า Samho Jewelry มา องค์กรทางทะเล (IMO) ของสหประชาชาติ



ตั้งแต่เกิดเหตุ ได้บุกขึ้นยึดเรือสินค้าคืนจาก ได้ให้คำแนะนำเรือสินค้าที่เดินทางผ่านอ่าวเอเดน


โจรสลัดโดยมี เฮลิคอปเตอร์ซูเปอร์ ลิงคซ์ ของ และ นอกชายฝั่งโซมาเลียให้เดินทางห่างชายฝั่ง
เรือพิฆาตทำหน้าที่ เฮลิคอปเตอร์ติดอาวุธบินคุ้มกัน อย่างน้อย ๖๐๐ ไมล์ และให้บริษัทเรือสินค้า



การปฏิบัติการ ผลปรากฏว่าโจรสลัดเสียชีวิต ๘ คน และ คนประจำเรือช่วยเหลือป้องกันตนเองด้วย

และอีก ๕ คนถูกจับ ลูกเรือสินค้าทั้ง ๒๑ คน บางบริษัทเดินเรือได้จ้างบริษัทรับจ้างคุ้มกันให้
ปลอดภัยเว้นกัปตันเรือถูกยิงที่ท้องได้รับบาดเจ็บ ส่งกำลังคนพร้อมอาวุธ (Sea Marshall) เดินทางไป


ในวันเดียวกันหน่วยคอมมานโดของกองทัพเรือ กับเรือสินค้าในเวลาที่เรือเดินทางไปในพื้นที่ที่มีโจร
มาเลเซีย จากเรือของกองทัพเรือมาเลเซีย ที่ สลัดปฏิบัติการ แต่อีกหลายบริษัทเลือกที่จะใช้
ปฏิบัติการปราบปรามโจรสลัดที่อ่าวเอเดนได้ใช้ มาตรการป้องกันเรือและลูกเรือในทางรับ (Passive
เรือและเฮลิคอปเตอร์เดินทางเข้ายึดเรือสินค้า Protection Measures) แทน เช่น จัดยามพิเศษ
Bunga Laurel ของมาเลเซียคืนและช่วยชีวิตลูกเรือ เพิ่มเพื่อเฝ้าติดตามเป้าต่าง ๆ ที่น่าสงสัยในจอเรดาร์
๒๓ คนจากโจรสลัดโซมาเลีย
นอกจากเรือสินค้าและเรือประมงแล้วโจรสลัด
โซมาเลียยังได้จับเรืออื่น ๆ อีกด้วยโดยในวันที่

๑๘ กุมภาพันธ์ พ.ศ.๒๕๕๔ เรือยอร์ช ชื่อ Quest
ของสหรัฐ ฯ ได้ถูกโจรสลัดยึดทางใต้ของประเทศ
โอมานพร้อมตัวประกันชาวอเมริกัน ๔ คน เรือรบ
สหรัฐ ฯ ๔ ลำ ในพื้นที่ได้แล่นติดตามเรือยอร์ชไป
พร้อมทั้งได้เจรจากับโจรสลัด จนถึงเวลา ๐๑๐๐
ของวันที่ ๒๒ กุมภาพันธ์ พ.ศ.๒๕๕๔ มีเสียงปืน
ดังขึ้นบนเรือยอร์ช ทหารเรือสหรัฐ ฯ จึงบุกขึ้น

เรือยอร์ชและได้ปะทะกับโจรสลัด ทำให้โจรสลัดตาย
LRAD อุปกรณ์กำเนิดเสียงดังมาก




















การใช้น้ำกำลังดันสูง การปล่อยอวนเพื่อให้เข้าใบจักรโจรสลัด
๐8 นาวิกศาสตร์ ปีที่ ๙๔ ฉบับที่ ๑๐ ตุลาคม ๒๕๕๔

และยามตรวจการณ์คอยค้นหาเรือเล็กของ ป้องกันอันตรายจากโจรสลัดโซมาเลีย ควบคู่
โจรสลัดที่อาจจะไม่สามารถตรวจพบด้วยเรดาร์ ไปกับการประชุมร่วมกับส่วนราชการอื่น ๆ ที่

ในระยะไกลได้ ทั้งนี้เพื่อนำเรือ หลบหลีกอันตราย เกี่ยวข้อง เพื่อพิจารณาป้องกันและแก้ปัญหา


แต่เนิ่น ๆ หรือ ติดอุปกรณ์ส่งลำแสง เลเซอร์ โจรสลัดโซมาเลีย ซึ่งในระหว่างที่ส่วนราชการ
หรืออุปกรณ์กำเนิดเสียงดังมาก ๆ ที่บังคับทิศได้ ต่าง ๆ กำลังพิจารณาข้อเสนอแนะของกองทัพเรือ
เพื่อหันจี้ไปยังเรือโจรสลัดที่กำลังจะเข้ามาหาเรือ ในการส่งกำลังทางเรือของกองทัพเรือไปร่วมกับ

สินค้า หรือใช้น้ำกำลังดันสูงฉีดไปที่เรือโจรสลัด กำลังทางเรือนานาชาติในอ่าวเอเดนนั้น กองทัพเรือ
เมื่อเข้าใกล้เรือใหญ่ หรือปล่อยอวนขนาดเล็กเพื่อ ก็ได้ป้องกันช่วยเหลือเรือสินค้าไทยที่เดินทางผ่าน
ให้เข้าใบจักรเรือโจรสลัดขณะแล่นติดตามเรือสินค้า อ่าวเอเดนด้วยวิธีการต่าง ๆ เช่น อาศัยความสัมพันธ์
หรือติดตั้งเครื่องกีดขวางหรือลวดหนามหรือรั้ว ที่ดีด้านการทูตทหาร โดยขอความร่วมมือจากกำลัง




ไฟฟ้าที่กราบเรือเพื่อป้องกันโจรสลัดปีนขึ้นเรือ ทางเรือของสหราชอาณาจักร สหรัฐ ฯ และสาธารณรัฐ
และปิดประตูทางเข้าตัวเรืออย่างแน่นหนา เพื่อ ประชาชนจีน (สปจ.) เป็นต้น เพื่อช่วยคุ้มครอง
ป้องกันโจรสลัดที่ขึ้นเรือได้เข้าไปในตัวเรือได้ง่าย เรือสินค้าไทย โดยในปี พ.ศ.๒๕๕๒ ศูนย์ปฏิบัติการ

ทั้งนี้เนื่องจากได้มีการวิเคราะห์กันว่าหากเรือสินค้า กองทัพเรือ (ศปก.ทร.) ได้สถาปนาระบบการ
สามารถถ่วงเวลาโจรสลัดมิให้ยึดเรือสินค้าติดตั้ง ประสานงาน แลกเปลี่ยนข่าวสารและอำนวยการ
ลวดหนามที่กราบเรือ เรือได้ประมาณ ๓๐ นาทีและ ช่วยเหลือเรือสินค้าไทยกับกำลังทางเรือของ
พื้นที่ที่เกิดเหตุอยู่ในอ่าวเอเดนแล้ว กำลังทาง ประเทศต่าง ๆ ที่ส่งกำลังไปปฏิบัติการในอ่าวเอเดน



เรือนานาชาติที่ลาดตระเวนในบริเวณเส้นทาง ขึ้น โดยมี นาวาโทจุมพล นาคบัว (ยศขณะนั้น)

เป็นนายทหารประสานงาน แลกเปลี่ยนข่าวสาร

ผ่านระบบอินเทอร์เนตเป็นหลักและใช้โทรศัพท์
ทางไกลเป็นระบบรอง กล่าวคือ ศปก.ทร.ซึ่งทำงาน
ตลอด ๒๔ ชั่วโมง จะรวบรวมข้อมูลข่าวสารการ
เดินเรือของเรือสินค้าไทยที่จะเดินทางผ่าน

อ่าวเอเดนตามที่บริษัท ฯ แจ้งให้ทราบ และส่ง

ข้อมูลนี้ให้กองกำลังทางเรือต่าง ๆ ในอ่าวเอเดน


ทราบ พร้อมขอรับการคุ้มครองเรือสินค้าไทย

ในเวลาเดียวกันเมื่อกองกำลังทางเรือนานาชาติ

แจ้งเที่ยวที่เรือรบนานาชาติจะให้การคุ้มกัน
รูปซ้าย เรือสินค้าติดตั้งลวดหนามที่กราบเรือ เรือสินค้าในอ่าวเอเดนมาให้ ศปก.ทร.ทราบ



รูปขวา อุปกรณ์ส่งลำแสงเลเซอร์

ศปก.ทร. ก็ได้แจ้งให้บริษัทสายการเดินเรือ
ลาดตระเวนให้ความปลอดภัยจะสามารถส่ง ของไทยทราบ เพื่อจะได้นำเรือสินค้าไทยไปยัง
เฮลิคอปเตอร์ติดอาวุธประจำเรือออกไปช่วยเหลือขับ จุดนัดพบกับเรือรบนานาชาติที่ให้ความคุ้มครอง

ไล่พวกโจรสลัดได้ทัน เรือสินค้าชาติต่าง ๆ ในอ่าวเอเดน นอกเหนือจาก
นับตั้งแต่ปี พ.ศ.๒๕๕๑ กองทัพเรือได้ประชุม การติดต่อกับกองเรือรบนานาชาติแล้ว ศปก.ทร.
ชี้แจงให้คำแนะนำบริษัทสายการเดินเรือไทยและ ยังได้ดำรงการติดต่อสื่อสารกับเรือสินค้าไทย
กำลังพลประจำเรือของเรือที่จะต้องเดินทางผ่าน ที่เดินทางผ่านอ่าวเอเดนทางอินเทอร์เนตและ
พื้นที่อันตรายให้ทราบถึงวิธีการหลีกเลี่ยง และ โทรศัพท์ผ่านดาวเทียม เพื่อรับแจ้งเหตุ ซึ่งทำให้




นาวิกศาสตร์ ปีที่ ๙๔ ฉบับที่ ๑๐ ตุลาคม ๒๕๕๔ ๐9

สามารถประสานขอความช่วยเหลือจากเรือรบ ในที่สุดเรือโจรสลัดก็ไม่สามารถเข้าใกล้เรือสินค้า

นานาชาติได้อย่างรวดเร็ว หลายครั้งที่การติดต่อ ไทยได้ โจรสลัดจึงได้เลิกล้มความตั้งใจและเลิก


สื่อสารระหว่างเรือสินค้ากับ ศปก.ทร. เป็นการให้ ความพยายามที่จะเข้ายึดเรือ Nordana Sophie

กำลังใจคนประจำเรือสินค้าด้วย ทำให้เรือสินค้าไทยรอดพ้นอันตราย และเดินทาง
เมื่อ ศปก.ทร. ได้รับแจ้งจากเรือสินค้าไทย ไปถึงที่หมายได้อย่างปลอดภัย แต่ความโชคดีเช่นนี้
ที่เดินทางผ่านอ่าวเอเดนว่ากำลังถูกเรือโจรสลัด ก็ไม่ได้เกิดขึ้นทุกครั้งดังที่ทราบกันอยู่แล้ว


โซมาเลียไล่ติดตามและขอความช่วยเหลือ
ศปก.ทร.ก็ได้ประสานกำลังทางเรือของชาติต่าง ๆ --- On Sun, 5/24/09, jumpon nakbua <[email protected]> wrote:
ที่ปฏิบัติการในพื้นที่เข้าช่วยเหลือทันที แต่หลาย From: jumpon nakbua <[email protected]>
Subject: Fw: NS-0905111 incident report
ครั้งที่ไม่มีเรือรบต่างชาติในบริเวณนั้นเลย To: “Capt.Poldech” <[email protected]>, “Capt.Poldech.c”


เรือสินค้าไทยก็ต้องช่วยเหลือตนเองตามคำแนะนำ <[email protected]>, “Vice Admiral Yuttana” <yutta-
ที่เจ้าหน้าที่กองทัพเรือได้เคยแจ้งให้ทราบ และ [email protected]>
Cc: “Capt Phansak Daokajai” <[email protected]>, “น.อ.เถลิงศักดิ์”
หลายครั้งที่นายเรือกับลูกเรือสินค้าไทยมีความ <[email protected]>, “น.อ.วรพาท” <[email protected]>
ตื่นตัวพร้อมทั้งปฏิบัติตามคำแนะนำ ของกองทัพเรือ Date: Sunday, May 24, 2009, 3:18 AM
อย่างเคร่งครัดเมื่อเข้าพื้นที่อันตราย ทำให้สามารถ Dear sirs,
M.V.Nordana Sophie had attempt attacked by suspect speed
ป้องกันไม่ให้เรือที่ต้องสงสัยว่าจะเป็นเรือโจรสลัดนำ boat during she was transitting in IRTC at 0624 UTC.T-MECC/
เรือเข้าใกล้ได้ RTN Operations Center had promptly responsed to incident
การดำเนินการของ ศปก.ทร.ข้างต้นได้ by report to UKMTO and EUNAVFOR for help.By the way,

ดำเนินการอย่างต่อเนื่องโดยมีทั้งเหตุการณ์ที่ The suspect boat had gave up to pursue her while she ran away.
Currently,Her status and crews are safe.The T-MECC/RTN
จบลงด้วยดีและบาง ครั้งก็มีเหตุการณ์ให้ตื่นเต้น Operations Center will continuously keep her on screen for next 3 day.
ตัวอย่างเช่น เมื่อวันที่ ๒๔ พฤษภาคม พ.ศ.๒๕๕๒ Best regards,
เวลาประมาณ ๑๕๐๐ เรือสินค้าไทยชื่อ Nordana CDRJumpon Nakbua
Sophie ของบริษัทจุฑานาวี ซึ่งกำลังเดินทางใน --- On Sun, 5/24/09, NORDANA SOPHIE <[email protected]> wrote:
อ่าวเอเดนตามลำพัง เนื่องจากเรือรบของชาติ From: NORDANA SOPHIE <[email protected]>
พันธมิตรทุกลำในพื้นที่ติดภารกิจคุ้มครองเรือสินค้า Subject: NS-0905111 incident report
To: [email protected]
ของตนเองและเรือสินค้าอื่น ๆ เรือ Nordana Cc: [email protected], [email protected], 006624754608.

Sophie ได้ถูกเรือโจรสลัดพยายามเข้าปล้นเรือ [email protected], [email protected]
โดยกัปตันเรือชาวไทยได้ส่งข่าวถึง ศปก.ทร. Date: Sunday, May 24, 2009, 5:18 AM
dear sir,
แจ้งเหตุการณ์ทันทีที่ตรวจพบว่าเรือโจรสลัดกำลัง pls see “incident report” with attached file
แล่นเข้าหาทางกราบขวา ศปก.ทร. ได้พยายาม brgds,
ติดต่อประสานงานกับกองกำลังทางเรือของชาติ Capt.Ramrong C.
ต่าง ๆ ทันที เพื่อขอให้ช่วยเหลือเรือ Nordana mstr of M.V.Nordana Sophie
Sophie แต่ก็ไม่มีเรือรบชาติใดอยู่ใกล้พอที่จะเข้า Received: from GCC at Globe Wireless;
ช่วยเหลือได้เลย ทางเรือจึงต้องช่วยเหลือตนเอง Sun, 24 May 2009 09:27 UTC
ตามคำแนะนำที่เคยได้รับ หลังจากเรือสินค้าเล่น Message-id: 724002434

เอาเถิดกับเรือโจรสลัดกันนานพอ สมควร โดยมี ข่าวอินเทอร์เนตจากเรือนอร์ดานา โซฟี แจ้ง ศปก.ทร.
ศปก.ทร.คอยแนะนำและให้กำลังใจเรือสินค้าไทย เมื่อถูกเรือโจรสลัดโจมตี


๐10 นาวิกศาสตร์ ปีที่ ๙๔ ฉบับที่ ๑๐ ตุลาคม ๒๕๕๔

การปฏิบัติการของกำลังทางเรือรบนานาชาติ เมื่อ ๒๖ ตุลาคม พ.ศ.๒๕๕๑ องค์การสนธิสัญญา
ในต้นปี พ.ศ.๒๕๕๑ กำลังทางเรือที่ให้ความ ป้องกันแอตแลนติกเหนือหรือนาโตก็ได้จัดกองเรือ
คุ้มครองเรือสินค้าในอ่าวเอเดนมีเพียงกองเรือ เฉพาะกิจ ๕๐๘ (CTF-508) จากกองทัพเรือ



เฉพาะกิจผสม ๑๕๐ (Combined Task Force เนเธอร์แลนด์ คุ้มกันเรือขนอาหารไปยังโซมาเลีย

150 (CTF-150) ซึ่งประกอบด้วยเรือ เครื่องบิน นอกจากเรือของกองทัพเรือเนเธอร์แลนด์แล้ว
ลาดตระเวนทางทะเล(MPA: Maritime Patrol ยังมีเรือของกองทัพเรือกรีซ กองทัพเรือแคนาดา

Aircraft) และเฮลิคอปเตอร์ จากกองทัพเรือต่าง ๆ และ กองทัพเรืออื่น ๆ ในนาโต ปฏิบัติการด้วย
เช่น สหรัฐ ฯ สหราชอาณาจักร แคนาดา ฝรั่งเศส ปัจจุบัน CTF-508 ไม่เพียงแต่คุ้มกันเรือขนอาหาร
เยอรมนี ออสเตรเลีย อิตาลี เนเธอร์แลนด์ นิวซีแลนด์ ไปโซมาเลียเท่านั้น แต่ยังร่วมกับกำลังเฉพาะกิจ

สเปน ปอร์ตุเกส เดนมาร์ก ปากีสถาน โดยปกติ อื่น ๆ ในการปราบปรามโจรสลัดโซมาเลียด้วย

เรือของกองเรือเฉพาะกิจผสม ๑๕๐ มีเรือ ในเดือน ธันวาคม พ.ศ. ๒๕๕๑ ประชาคม
ประมาณ ๑๔ ลำ ในจำนวนนี้มีเรือช่วยรบรวม ยุโรป (European Union : EU) ได้จัดกำลังทางเรือ
อยู่ด้วย เรือจำนวนนี้ต้องปฏิบัติการครอบคลุม เฉพาะกิจขึ้นเพื่อคุ้มกันเรือขนอาหารของโครงการ
พื้นที่อ่าวเอเดน อ่าวโอมาน และทะเลอาราเบียน World Food ไปยังโซมาเลียด้วย ภายหลังกำลัง

ที่มีพื้นที่ถึง ๒.๕ ล้านตารางไมล์ นับว่ากำลัง ส่วนนี้ก็ได้ร่วมในการป้องกันเรือต่าง ๆ ที่เดินทาง

ทางเรือเหล่านี้มีกำลังน้อยมากเมื่อเปรียบเทียบ นอกฝั่งโซมาเลียด้วย กำลังส่วนนี้มีชื่อว่า
กับพื้นที่ปฏิบัติการ EUNAVFOR (CTF-465) Somalia ซึ่งได้เปิดยุทธการ
เมื่อ ๒๒ สิงหาคม พ.ศ.๒๕๕๑ องค์กรทาง Atalanta และเนื่องจากสหราชอาณาจักรมีผลประโยชน์
ทะเลของสหประชาชาติได้ร่วมกับ CTF-150
กำหนดพื้นที่ลาดตระเวนให้ความปลอดภัย

MSPA (Maritime Security Patrol Area) ขึ้น
เพื่อให้เรือรบที่มีอยู่ไม่มากคุ้มครองเรือสินค้า
ในพื้นที่ MSPA ที่มีขนาดเล็กได้อย่างมี
ประสิทธิภาพ พื้นที่ MSPA มีเส้นทาง
เดินเรือขาขึ้นและขาล่องขนาดกว้างขาละ
๕ ไมล์และเส้นทางขาขึ้นกับขาล่องห่างกัน
๒ ไมล์







ในตะวันออกกลางมานานจึงได้

ส่งกำลังทางเรือไปปฏิบัติการใน
อ่าวเปอร์เซียและบริเวณใกล้เคียง

มาตั้งแต่ก่อนเกิดสงครามอ่าว
(Gulf War) โดยได้ตั้งหน่วยงาน

ที่รู้จักกันดีในชื่อว่า UKMTO (UK
Maritime Trade Operations)
Transit Security Corridor
นาวิกศาสตร์ ปีที่ ๙๔ ฉบับที่ ๑๐ ตุลาคม ๒๕๕๔ ๐11

เพื่อประสานงานและให้ข้อมูลกับบริษัทเดินเรือ ของ กองทัพเรือสหรัฐ ฯ แล้ว ยังมี บ.ลว.ทางทะล
รวมทั้งกองทัพเรือประเทศต่าง ๆ ในเรื่องการค้าขาย P-3C ของ กองทัพเรือสเปน กองกำลังป้องกัน



ทางทะเล ดังนั้นเมื่อเกิดโจรสลัดโซมาเลียขึ้น ตนเองทางทะเลของญี่ปุ่น กองทัพเรือเยอรมัน
หน่วยงานนี้ก็มีบทบาทเด่นในการประสานงาน และ บ.ลว.ทางทะเลแบบ Atlantique อีก ๒ ลำ



และให้ข้อมูลโจรสลัดกับทุก ๆ ฝ่ายอีกด้วย ของ กองทัพเรือฝรั่งเศสร่วม ปฏิบัติการด้วย


ในเดือน มกราคม พ.ศ.๒๕๕๒ แนวโน้ม แต่เครื่องบินเหล่านี้มีจำนวนเพียง ๑๕ เปอร์เซ็นต์
ความรุนแรงของการกระทำอันเป็นโจรสลัดใน ของจำนวนทั้งหมดที่ต้องการ และตั้งแต่ ๒๗
อ่าวเอเดนและบริเวณใกล้เคียงไม่ได้ลดลง ตุลาคม พ.ศ.๒๕๕๒ กองทัพเรือสหรัฐ ฯ ยังได้

แต่กลับทวีความรุนแรงมากขึ้น จึงได้มีการตั้ง ส่งยานไร้นักบินแบบ MQ - 9 Reaper ไปประจำการ


“กองเรือเฉพาะกิจผสม ๑๕๑” (Combined Task ที่เกาะ Seychelles เพื่อบินลาดตระเวนหาข่าว

Force 151: CTF-151) ที่มีภารกิจปราบปราม ความเคลื่อนไหวของโจรสลัดโซมาเลียในทะเล
โจรสลัดในอ่าวเอเดน ทะเลอาราเบียน มหาสมุทร โดยยานไร้นักบินสามารถออกปฏิบัติการอย่าง



อินเดีย และทะเลแดงขึ้น กองทัพเรือสิงคโปร์ (สป.) ต่อเนื่องได้นานถึง ๑๕ ชั่วโมง ปัจจุบันสหรัฐ ฯ
ได้ส่งกำลังทางเรือไปปฏิบัติงานกับ CTF-151 มีแนวความคิดที่จะนำ “เรือไร้พลประจำเรือบังคับ

ระหว่าง ๙ เมษายน ถึง กรกฎาคม พ.ศ.๒๕๕๒ วิทยุ” (USV : Unmanned Surface Vessel) แบบ



ประกอบด้วยเรือยกพลขึ้นบกขนาดใหญ่ RSS ปิรันญ่า (Piranha) มาใช้ในการปราบปรามโจรสลัด
Persistence พร้อมเฮลิคอปเตอร์ Super Puma เรือปิรันญ่ามีขนาด ๕๔ ฟุต ตัวเรือทำด้วยคาร์บอน



๒ เครื่อง บนเรือ มีกำลังพลทั้งสิ้น ๒๔๐ คน โดยมี ไฟเบอร์ที่ใช้นาโนเทคโนโลยี ทำให้มีน้ำหนักเบากว่า
พลเรือตรี Bernard Miranda เป็น ผบ.หน่วย และ เรือที่ทำด้วยอลูมิเนียมถึง ร้อยละ ๗๕ แต่มี

ต่อมาได้รับมอบหน้าที่เป็น ผบ.CTF-151 อยู่ ความแข็งแรงกว่า ร้อยละ ๔๐ และประหยัด
๓ เดือน โดยเขาได้แจ้งนโยบายการปฏิบัติงาน เชื้อเพลิงกว่า ร้อยละ ๔๐๐ ทำให้ปฏิบัติการ
กับสื่อมวลชนว่า “จะเน้นการป้องปรามและขัดขวาง ได้ไกลถึง ๒,๘๐๐ ไมล์ ที่ความเร็ว ๒๕ นอต โดยมี
การปฏิบัติการของโจรสลัดโซมาเลีย” ซึ่งนโยบาย ความเร็วสูงสุดมากกว่า ๔๕ นอต การควบคุม

ปราบโจรสลัดในลักษณะนี้ไม่ว่าจะเป็นกองเรือ ระยะไกลผ่านระบบดาวเทียมบนเรือ ติดตั้งอุปกรณ์

ของนาโต หรือ EU ต่างก็ใช้นโยบายเช่นนี้ด้วยกัน เรือปิรันญ่าค้นหาเป้าหมายแบบอิเล็กโทรออพติก
ทั้งสิ้น (Electro - Optic) บนเรือไม่มีการติดตั้งอาวุธใด ๆ

นอกจากกำลังของ CTF-151, EUNAVFOR แต่อาวุธที่จะใช้ปราบโจรสลัดคือการนำเรือพุ่งเข้า

(CTF-465) และ NATO(CTF-508) แล้ว ยังมีเรือ ชนเรือของโจรสลัดให้จมก่อนที่จะทันเข้าโจมตี

ของ กองทัพเรือมาเลเซีย กอทัพเรืออินเดีย เรือสินค้า

กอทัพเรือญี่ปุ่น กองทัพเรือรัสเซีย และ ทร.สปจ.
ปฏิบัติการปราบปรามโจรสลัดในอ่าวเอเดนโดยอิสระ
อีกด้วย
นับตั้งแต่ ๒ ตุลาคม พ.ศ.๒๕๕๒ กองทัพเรือ
สหรัฐ ฯ ได้ส่งเครื่องบินลาดตระเวนทางทะเล
(บ.ลว.ทางทะเล) แบบ P-3C ไปประจำการที่

หมู่เกาะ Seychelles เพื่อสนับสนุนกองเรือ
ในการปราบโจรสลัดโซมาเลีย นอกจาก บ.ลว. ยานไร้นักบินแบบ MQ-9 REAPER


๐12 นาวิกศาสตร์ ปีที่ ๙๔ ฉบับที่ ๑๐ ตุลาคม ๒๕๕๔

เรือปิรันญ่า ชุดตรวจค้นเรือหลวงสิมิลัน ตรวจเรือที่สงสัย
ว่าเป็นเรือเล็กของโจรสลัด (Skiff)
ในส่วนของ กองทัพเรือไทยแม้จะไม่ได้ส่ง สามารถปฏิบัติการได้อย่างเรียบร้อย ก็เพราะไม่มี

กำลังทางเรือไปปฏิบัติการตั้งแต่เริ่มมีสถานการณ์ ตัวประกันให้ห่วงความปลอดภัย อันเนื่องมาจาก
ก็ตาม แต่กองทัพเรือก็ได้ปฏิบัติการต่าง ๆ โดย ลูกเรือของเรือสินค้าทั้งสองประเทศได้เข้าไปหลบอยู่

ศปก.ทร. ตามที่ได้กล่าวมาแล้ว ในที่สุดรัฐบาล ในห้องปลอดภัยของเรือ ทำให้โจรสลัดไม่มีตัว


ได้อนุมัติงบประมาณให้ กองทัพเรือส่งกำลังทางเรือ ประกันและไม่มีโล่มนุษย์ ทหารเรือเกาหลีใต้
ไปร่วมปฏิบัติการในอ่าวเอเดนกับกำลังทางเรือ กับมาเลเซียที่บุกขึ้นยึดเรือสินค้าคืนจึงสามารถ

ของชาติต่าง ๆ ตามที่กองทัพเรือได้เสนอ ระหว่าง ใช้อาวุธกับโจรสลัดได้อย่างเต็มที่ ทำให้สามารถ
๘ กันยายน พ.ศ.๒๕๕๓ ถึง ๒๑ มกราคม ปฏิบัติการได้เรียบร้อย ในขณะที่ลูกเรือ ทอร์ เน็กซัส
พ.ศ.๒๕๕๔ โดยมี พลเรือตรี ไชยยศ สุนทรนาค ทั้งหมดถูกโจรสลัดจับได้และใช้เป็นตัวประกัน
เป็น ผบ.หมู่เรือปราบปรามโจรสลัด (มปจ.) กับถูกใช้เป็นโล่มนุษย์ โดยโจรสลัดได้แจ้งว่า

ประกอบกำลังด้วย เรือหลวงสิมิลัน และ เรือหลวง จะฆ่าตัวประกัน ถ้าเรือของ มปจ. พยายามจะเข้าใกล ้
ปัตตานี พร้อม เฮลิคอปเตอร์กองทัพเรือ และ หรือพยายามจะเข้ายึดเรือสินค้าคืน ซึ่งถ้าหาก
นักทำลายใต้น้ำจู่โจมจำนวนหนึ่ง ซึ่งผลการ มปจ. ส่งกำลังขึ้นเรือ ทอร์ เน็กซัส เพื่อยึดเรือคืน
ปฏิบัติงานของ หมู่เรือปราบปรามโจรสลัด ได้รับ ก็สามารถกระทำได้ แต่จะต้องมีลูกเรือสินค้าไทย

คำชมเชยจากทุกฝ่ายทั้งจากต่างประเทศและ ถูกโจรสลัดสังหารในขณะปฏิบัติการอย่างแน่นอน

ในประเทศ ชุดตรวจค้นจาก เรือหลวงสิมิลัน ดังนั้นเพื่อความปลอดภัยของลูกเรือไทย มปจ.

ตรวจเรือที่สงสัยว่าเป็นเรือเล็กของโจรสลัด จึงไม่อาจจะเสี่ยงปฏิบัติการได้


ตามที่ทราบกันดีอยู่แล้วจากสื่อมวลชน แม้ว่า ปัจจุบันมีกำลังทางเรือของกองทัพเรือชาติ
ในห้วงท้ายของการปฏิบัติการจะมีประชาชน ต่าง ๆ จำนวนทั้งสิ้นประมาณ ๒๗ ลำ จาก ๑๖ ชาติ
บางกลุ่มเกิดความไม่เข้าใจในการปฏิบัติการ หมุนเวียนกันไปปฏิบัติการปราบปรามโจรสลัด

อันเนื่องมาจากไม่ทราบข้อมูลทั้งหมด โดยเฉพาะ โซมาเลียในพื้นที่อ่าวเอเดนและทางตะวันตก
การเปรียบเทียบการช่วยเหลือเรือ ทอร์ เน็กซัส ของมหาสมุทรอินเดียซึ่งมีพื้นที่รวมกันมากกว่า

ซึ่งถูกโจรสลัดยึด ที่กองทัพเรือให้การช่วยเหลือ ๒.๕ ล้านตารางไมล์ทะเล กองทัพเรือบางประเทศ


กับการช่วยเหลือเรือสินค้าเกาหลีใต้และมาเลเซีย ไม่ได้ส่งกำลังทางเรือไปปฏิบัติการปราบปราม
ซึ่งถูกโจรสลัดยึดที่ กองทัพเรือเกาหลีใต้ และ โจรสลัดตลอดเวลา อาทิ กองทัพเรือสิงคโปร์

กองทัพเรือมาเลเซีย ให้การช่วยเหลือ ว่าหน่วยเรือ กองทัพเรือมาเลเซีย ทั้งนี้เนื่องมาจากข้อจำกัด
ปราบปรามโจรสลัด ไม่สามารถดำเนินการได้นั้น ด้านงบประมาณและความพร้อมของเรือที่จะ


การที่กองทัพเรือเกาหลีใต้และกองทัพเรือมาเลเซีย ส่งไปปฏิบัติงาน รวมทั้งเรือที่ถูกส่งไปปฏิบัติงาน


นาวิกศาสตร์ ปีที่ ๙๔ ฉบับที่ ๑๐ ตุลาคม ๒๕๕๔ ๐13

จะต้องมีห้วงเวลาผลัดกันเข้ารับการส่งกำลังบำรุง ซึ่งกลุ่มนาโต กลุ่ม EU หรือประเทศต่าง ๆ ที่ส่ง
ที่เมืองท่าต่าง ๆ ด้วย ทำให้บางเวลามีเรือรบของ เรือรบมาปราบปรามโจรสลัดต่างก็ไม่อยู่ในฐานะ
ชาติต่าง ๆ ปฏิบัติงานในทะเลจำนวนไม่มาก “ตำรวจโลก” จึงไม่มีอำนาจตามกฎหมายในการ




ตัวอย่างเช่น เมื่อ ๑๘ ธันวาคม พ.ศ.๒๕๕๓ ดำเนินการต่าง ๆ กับโจรสลัดได้ในทุกสถานการณ์
มีเรือรบของทุกชาติรวมกันเพียง ๑๐ ลำ หรือ ซึ่งความไม่ชัดเจนในประเด็นทางกฎหมายนี้ ทำให้
เมื่อ ๒๑ ธันวาคม พ.ศ.๒๕๕๓ มีเรือรบทุกชาติ เกิดความสับสนในการปฏิบัติ บางครั้งเมื่อโจรสลัด
รวมกันเพียง ๑๒ ลำ ในจำนวนนี้ ๒ ลำเป็น โซมาเลียถูกจับได้ก็จะถูกส่งไปดำเนินคดีตาม
เรือรบไทย (เรือหลวงปัตตานีและเรือหลวงสิมิลัน) กระบวนการทางกฎหมายของประเทศในภูมิภาค

พลเรือตรี P.A. Jones อดีต ผบ.กองกำลัง โดยส่วนมากจะไปขึ้นศาลของประเทศเคนยา
ทางเรือ EUNAVFOR Somalia ได้กล่าวไว้ตั้งแต่ แต่ขณะนี้เรือนจำของประเทศต่าง ๆ ในภูมิภาคก็


ปี พ.ศ.๒๕๕๑ ว่า หากจะป้องกันเรือสินค้าจาก ล้วนแต่อัดแน่นไปด้วยนักโทษ
โจรสลัดโซมาเลียในอ่าวเอเดนแล้ว จะต้องจัด จากปัญหาทางกฎหมายและกฎการปฏิบัติตาม
เรือสินค้าทั้งหมดเดินทางเป็นกลุ่มก้อนไปด้วยกัน ที่กล่าวมาแล้ว ทำให้เรือรบหลายชาติดำเนินการ

และจะต้องใช้เรือรบทั้งหมดไม่น้อยกว่า ๕๐ ลำ กับโจรสลัดที่แตกต่างกันมาก หลายชาตินอกจาก

คุ้มกัน ล่าสุด นาวาโท Sandquist ผบ.เรือ KNM จะเลือกวิธีการที่ไม่ดำเนินคดีกับโจรสลัดที่จับได้
Fridtjof Nansen ของกองทัพเรือนอร์เวย์ ที่เพิ่ง แล้ว ยังปล่อยตัวให้กลับเข้าฝั่งโซมาเลียอย่าง
เสร็จสิ้นภารกิจปราบโจรสลัดโซมาเลียกับกองเรือ ปลอดภัย โดยยึดอาวุธที่พบไว้ ตัวอย่างกรณีนี้

เฉพาะกิจของ European Union ได้ให้ความเห็น ได้แก่กรณีที่เรือ HDMS Absalon ของ กองทัพเรือ
ไว้ว่า “ถ้าประชาคมโลกต้องการเพิ่มความปลอดภัย เดนมาร์ก ซึ่งสังกัดกำลังเฉพาะกิจของนาโต

ให้กับเรือสินค้าในอ่าวเอเดนและบริเวณใกล้เคียงให้ จับโจรสลัดโซมาเลียได้ ๑๐ คน เมื่อ กันยายน

มากกว่าที่เป็นอยู่ จะต้องมีการเพิ่มกำลังทางเรือ พ.ศ.๒๕๕๑ แล้วนำตัวไปปล่อยขึ้นฝั่งโซมาเลีย

เข้าปฏิบัติการ” ในภายหลัง หรือ กรณีเรือ KNM Fridtjof Nansen
ที่จะเข้าตรวจเยี่ยมเรือประมงในพื้นที่เมื่อ ๑๑
ปัญหาด้านกฎหมาย พฤศจิกายน พ.ศ.๒๕๕๒ แล้วถูกเรือประมงยิงด้วย

ขณะนี้ยังไม่มีความชัดเจนว่าเมื่อเรือรบของ อาวุธปืนเล็ก ทางเรือได้ปฏิบัติตามนโยบายของ

ชาติต่าง ๆ จับกุมโจรสลัดได้ในทะเลแล้ว จะมี EU และของกองทัพเรือนอร์เวย์ ที่ให้ใช้อาวุธเพื่อ
กรรมวิธีในการดำเนินการทางกฎหมายต่อพวก ป้องกันตัวโดยไม่ขยายสถานการณ์ (Status Quo)
โจรอย่างไร เพราะกระบวนการทางกฎหมายและ จึงใช้เพียงอาวุธขนาดเล็กยิงป้องกันตัวแล้วถอนตัว

กฎการปฏิบัติ (Rules of Engagement : ROE) โดยมิได้ดำเนินการใด ๆ กับเรือประมงดังกล่าว



ของชาติต่าง ๆ ที่ส่งเรือรบมาปราบปรามโจรสลัด รวมทั้งการปฏิบัติของกำลังเฉพาะกิจ CTF-151

โซมาเลียล้วนแล้วแต่มีความแตกต่างกัน และ ก็ไม่ได้มีความแตกต่างกัน โดยจะเห็นได้จาก
แตกต่างจากกระบวนทางกฏหมายของประเทศ นโยบายของ ผบ. CTF-151 ในห้วงหนึ่งที่ต้องการ

ต่าง ๆ ในบริเวณอ่าวเอเดน ทำให้การปฏิบัติต่อ เพียง “การป้องปรามและขัดขวางโจรสลัด” มากกว่า
โจรสลัดโซมาเลียของกองทัพเรือชาติต่าง ๆ ที่ส่ง การปราบปรามและดำเนินคดี แม้กระทั่งเรือรบ


กำลังไปปฏิบัติการมีความแตกต่างกันมาก สหรฐ ฯ เองก็หลายครั้งที่ใช้แนวทางในการปฏิบัติ


ั

ดังนั้นการปฏิบัติของเรือรบชาติต่าง ๆ ที่ปราบ ต่อโจรสลัดเช่นเดียวกับเรือรบเดนมาร์ก มีบางครั้ง
โจรสลัด จึงขึ้นกับนโยบายของรัฐบาลประเทศนั้น ๆ ที่โจรสลัดต่อสู้กับเรือรบสหรัฐ ฯ หรือทำร้าย
๐14 นาวิกศาสตร์ ปีที่ ๙๔ ฉบับที่ ๑๐ ตุลาคม ๒๕๕๔

คนอเมริกัน ทางการสหรัฐ ฯ จึงดำเนินคดีอย่างถึง พาณิชย์เพื่อป้องกันโจรสลัดบุกขึ้นเรือ การเพิ่ม

ที่สุดกับโจรสลัดที่จับได้ หากลองจินตนาการว่า ความกดดันทางการเมืองเพื่อให้โจรสลัดปล่อยตัว

หมู่เรือปราบปรามโจรสลัดจับโจรสลัดโซมาเลีย ประกันโดยเร็ว การดูแลตัวประกันและครอบครัว
ได้จำนวนหนึ่งและจะต้องควบคุมตัวไว้บนเรือเป็น การเรียกร้องให้กองทัพเรือชาติต่าง ๆ ร่วมมือกัน
เดือนแล้วจะต้องนำตัวเดินทางกลับมากับ หมู่เรือ ปราบปรามโจรสลัดให้มากขึ้น การเพิ่มการ

ปราบปรามโจรสลัดอีกหลายพันไมล์เพื่อมาขึ้นศาล แลกเปลี่ยนข่าวและความร่วมมือที่เกี่ยวข้องกับ
ที่ประเทศไทยแล้ว คงจะเกิดปัญหายุ่งยากและมี การปราบโจรสลัดระหว่างประเทศต่าง ๆ และ

ค่าใช้จ่ายในการปฏิบัติเพิ่มขึ้นเพียงใด การกำหนดนโยบาย “ป้องปราม ขัดขวาง และ
อย่างไรก็ตามการแก้ปัญหานี้ นาย Jaap de นำโจรสลัดขึ้นดำเนินคดี” (Deter Interdict and
Hoop Scheffer อดีตเลขาธิการองค์การนาโต Bring pirates to justice) เพื่อเป็นการช่วยเหลือ




ได้เสนอหนทางแก้ปัญหาไว้ ๒ วิธี โดยวิธีแรก ประเทศต่าง ๆ ที่ได้รับผลกระทบจากโจรสลัด


ให้ศาลยุติธรรมระหว่างประเทศเป็นผู้ดำเนินคดี แต่นี่ก็เป็นเพียงสิ่งที่องค์การสหประชาชาติหรือ

กับพวกโจรสลัด แต่ก็คงจะมีปัญหาตามมาในเรื่อง ที่อยากจะเรียกว่า “ตำรวจโลก” ได้ดำเนินการไป
การควบคุมตัวโจรสลัดไว้บนเรือก่อนส่งไปดำเนินคดี ในเรื่องการปราบปรามโจรสลัดโซมาเลีย
บนฝั่ง ณ ที่ตั้งของศาลยุติธรรมระหว่างประเทศ จากข้อมูลของสหภาพยุโรป (EU) ระบุว่า



หรือเรียกอย่างไม่เป็นทางการว่า ศาลโลก (World ปัจจุบันมีเรือสินค้า ๒๕ ลำ และลูกเรือสัญชาติ

Court) รวมทั้งเมื่อส่งไปดำเนินคดีบนฝั่งก็จะมี ต่าง ๆ ๖๐๑ คน ยังคงถูกโจรสลัดจับเป็นตัวประกัน
ค่าใช้จ่ายที่สูงมาก หรือ วิธีที่สองก็ให้ระบบศาล เรียกค่าไถ่ และมีลูกเรือได้รับบาดเจ็บมากกว่า





ของโซมาเลียเป็นผู้ดำเนินคดีกับโจรสลัดโซมาเลีย ๖๘ คน กับเสียชีวิตไปแล้วมากกว่า ๘ คน

ทั้งหมดที่ถูกจับได้ แต่วิธีการนี้จะดำเนินการได้ โดยเฉพาะใน ๒ เดือนแรกของปี พ.ศ.๒๕๕๔



ก็ต่อเมื่อประเทศโซมาเลียสามารถแก้ไขปัญหา ได้เกิดเหตุการณ์การกระทำอันเป็นโจรสลัด

ภายในประเทศได้ และมีความมั่นคงเช่นเดียว นอกฝั่งโซมาเลียและมหาสมุทรอินเดียไปแล้ว

กับประเทศต่าง ๆ แล้ว ถึง ๒๖๘ ครั้ง กลุ่มโจรสลัดเหล่านี้มีรายได้จากการ

สหประชาชาติได้ออกมติต่าง ๆ ที่เกี่ยวกับ เรียกค่าไถ่เป็นจำนวนหลายสิบล้านดอลลาร์
การปราบปรามโจรสลัดโซมาเลีย เช่น มติที่ ๑๘๑๖ สหรัฐ ฯ จากการปล้นเรือสินค้าในอ่าวเอเดนและ
เมื่อ ๒ มิถุนายน พ.ศ.๒๕๕๑ ที่ให้เรือรบชาติต่าง ๆ มหาสมุทรอินเดีย เฉพาะในอ่าวเอเดน มีเรือสินค้า

้
เข้าปฏิบัติการปราบปรามโจรสลัดไดในทะเลอาณาเขต มากกว่า ๓๐,๐๐๐ ลำต่อปี ใช้เป็นเส้นทางเดินเรือ
ของโซมาเลีย มติที่ ๑๘๓๘ เมื่อ ๗ ตุลาคม พ.ศ.๒๕๕๑ ขนส่งสินค้าระหว่างทวีปยุโรปและเอเชีย และ


กับ มติที่ ๑๘๔๖ เมื่อ ๒ ธันวาคม พ.ศ.๒๕๕๑ ผลจากสถานการณ์โจรสลัดในอ่าวเอเดนที่ทวีความ
ที่ขอให้ชาติต่าง ๆ ส่งกำลังทางเรือและอากาศนาวี รุนแรงขึ้น ทำให้ปัจจุบันค่าประกันภัยเรือสินค้า

เข้าร่วมปราบโจรสลัด และมติที่ ๑๘๕๑ ที่ให้เรือ สูงมากขึ้นโดยขอยกกรณีตัวอย่างการขึ้นค่าประกัน
ชาติต่าง ๆ ที่ปราบโจรสลัดโซมาเลียสามารถ ที่เกิดขึ้น เช่น เดิมค่าเสี่ยงภัย (Surcharge) ซึ่ง
ปฏิบัติการได้ทั้งเหนือน่านฟ้าและบนฝั่งโซมาเลีย เก็บเพิ่มจากค่าประกันภัยปกติที่บริษัทสายการเดิน


ล่าสุดเมื่อกุมภาพันธ์ พ.ศ.๒๕๕๔ สหประชาชาติ เรือต้องจ่ายให้บริษัทประกันภัยเป็นจำนวน ๙๐๐


ได้ออกแผนการปฏิบัติ Piracy : Orchestrating ดอลลาร์สหรัฐ ฯ ได้ถูกเรียกเก็บเพิ่มขึ้นเป็น ๙,๐๐๐
the Response เพื่อการแก้ปัญหาโจรสลัดโซมาเลีย ดอลลาร์สหรัฐ ฯ ต่อเที่ยวและจากรายงานการศึกษา
ที่มี ๖ จุดมุ่ง คือ การปรับปรุงการฝึกคนประจำเรือ ปัญหาโจรสลัดโซมาเลียของสหประชาชาติเมื่อเดือน

นาวิกศาสตร์ ปีที่ ๙๔ ฉบับที่ ๑๐ ตุลาคม ๒๕๕๔ ๐15

กุมภาพันธ์ พ.ศ.๒๕๕๔ นาย Efthimios Mitropoulos จำนวนมากที่รั่วจากเรือลงสู่ทะเล ส่งผลทำให้
เลขาธิการของ IMO รายงานว่า มูลค่าความเสียหาย ประชากรโลกไม่อาจ จะบริโภคปลาและสัตว์ทะเล
ที่เกิดขึ้นจากปฏิบัติการของโจรสลัดโซมาเลียนั้น จากมหาสมุทรอินเดียได้จนกว่าสารพิษจะจางหายไป

มีมูลค่าสูงถึงปีละ ๑๒,๐๐๐ ล้านดอลลาร์สหรัฐ ฯ ถึงแม้ว่าเหตุการณ์เลวร้ายที่ว่าจะยังไม่เกิดขึ้น



หรือประมาณ ๓๖๐,๐๐๐ ล้านบาท (ซึ่งไม่ได้หมายความว่าจะไม่มีโอกาสเกิดขึ้น)


แต่ผลกระทบที่ประชาคมเกือบค่อนโลกได้รับโดย
ประเด็นของปัญหา ไม่รู้ตัวอยู่ในเวลานี้ ก็คือผลกระทบทางเศรษฐกิจ


หากจะถามว่า “ทำไมจึงยังมีโจรสลัดโซมาเลีย ที่ราคาสินค้าที่ขนส่งทางทะเลมีต้นทุนสูงขึ้น

อาละวาดอยู่อีก?” หลังจากหมดยุคของโจรสลัด และค่าใช้จ่ายของประชาคมโลกที่ต้องเสียไป

เคราดำ (Black Beard) ชื่อก้องโลกไปตั้งเกือบ ๓๐๐ ในแต่ละปีเป็นเงินกว่า ๓๖๐,๐๐๐ ล้านบาทเป็น
ปีแล้ว ก็คงจะสรุปสาเหตุหลัก ๆ ได้ ๒ ประการ คือ ค่าใช้จ่ายในการปราบโจรสลัดและมูลค่าความ
ประการแรกได้แก่ ความยากจนของประชาชน เสียหายที่เกิดขึ้น ดังนั้นจึงนับได้ว่า ปัญหาโจรสลัด
อันเนื่องมาจากความล้มเหลวของประเทศ (Failed โซมาเลียเป็นปัญหาสำคัญของโลกที่จะต้องได้รับ
State) โซมาเลียที่มีปัญหาภายใน ทำให้ไม่มี การแก้ไข
รัฐบาลกลางที่สามารถแก้ปัญหาความยากจน เมื่อพิจารณาผลการปราบปรามโจรสลัด
และความแตกแยก รวมทั้งไม่สามาถผดุงความศักดิ์ ที่ประชาคมโลกดำเนินการมาจนถึงปัจจุบัน ก็คง

สิทธิของกฎหมายไว้ได้ จึงทำให้เกิดมีกลุ่มผู้มี ต้องยอมรับความจริงว่า เรายังไม่สามารถปราบ


อิทธิพลจำนวนมาก โจรสลัดได้อย่างเด็ดขาด หรือ แม้แต่จะจำกัด
ประการที่สองเกิดจากสิ่งแวดล้อมทางทะเล พื้นที่ปฏิบัติการของโจรสลัดและจำกัดความรุนแรง

ของโซมาเลียมีปัญหา ทำให้ชาวประมงที่มีความ ของการปล้นเรือลงได้อย่างรวดเร็ว ทั้งนี้ก็เพราะ
ชำนาญในการเดินเรือไม่สามารถทำประมงเช่น สาเหตุหลายประการ อาทิ
ที่เคยประกอบอาชีพได้ รวมตัวเข้ากับอดีตทหาร ปัญหาจำนวนเรือ และอากาศนาวีที่กำลัง



ของกองทัพที่ตกงานกลาย มาเป็นกลุ่มโจรสลัด ปฏิบัติการอยู่มีจำนวนน้อยมากเมื่อเปรียบเทียบ
ออกปล้นเรือสินค้าเรียกค่าไถ่หาเงินเลี้ยงชีพ ซึ่งทำ กับจำนวนเรือสินค้าที่ต้องให้การคุ้มกัน และพื้นที่
รายได้อย่างมหาศาล โดยที่ไม่มีเจ้าหน้าที่บ้านเมือง ปฏิบัติการของโจรสลัดที่มีมากกว่า ๒.๕ ล้าน
มาสนใจปราบปรามเพราะมัวแต่รบกันเองเพื่อ ตารางไมล์ กำลังที่ใช้ในการปฏิบัติการที่ไม่เพียงพอ

แย่งอำนาจ ซึ่งจะเห็นได้จาก ความเห็นของ นาวาโท Sandquist
การปล้นของโจรสลัดโซมาเลียนั้น นอกจาก ผู้บังคับการเรือ KNM Fridtjof Nansen และความเห็น

จะเป็นภัยคุกคามต่อทรัพย์สินและชีวิตของ ของ พลเรือตรี P.A. Jones อดีต ผบ.กองกำลัง

ชาวเรือแล้ว ยังเป็นอันตรายต่อสิ่งแวดล้อมของโลก ทางเรือ EUNAVFOR Somalia ที่ได้กล่าวไว้ตั้งแต่
เพราะเกือบทุกครั้งที่ปล้น โจรสลัดไม่รีรอที่จะใช้ ปี พ.ศ.๒๕๕๑ ว่า จะต้องใช้เรือรบทั้งหมดไม่

อาวุธทุกชนิดที่มี รวมทั้ง จรวดอาร์พีจียิงเรือที่เข้าปล้น น้อยกว่า ๕๐ ลำ คุ้มกัน ซึ่งสาเหตุสำคัญประการ
โดยไม่คำนึงถึงว่าเป็นเรืออะไร นับว่าที่ผ่านมา หนึ่งที่ทำให้มีเรือรบจากชาติต่าง ๆ ส่งมาร่วม

โลกยังโชคดีที่เรือขนส่งน้ำมันดิบหรือสารเคมี ปฏิบัติการจำนวนไม่มาก ก็น่าจะมาจากค่าใช้จ่าย
ที่ถูกปล้นยังไม่ถึงกับจมลง ซึ่งถ้าเรือเหล่านี้จมลง ที่สูงในการส่งกำลังทางเรือไปปฏิบัติการหลาย

คงจะก่อให้เกิดความเสียหายต่อสิ่งแวดล้อมใน ประเทศไม่มีงบประมาณในการส่งกำลังทางเรือ

ทะเลอย่างมหาศาลจากน้ำมันดิบหรือสารเคมี ไปร่วมปฏิบัติ แม้จะมีเรือ อากาศนาวี และกำลังพล

๐16 นาวิกศาสตร์ ปีที่ ๙๔ ฉบับที่ ๑๐ ตุลาคม ๒๕๕๔

ที่มีความสามารถก็ตาม หรือบางประเทศก็ไม่ สหประชาชาติแนะนำ เช่น การดัดแปลงเรือให้มี


สามารถส่งกำลังทางเรือไปปฏิบัติการได้อย่าง “ห้องปลอดภัย” และการติดตั้งอุปกรณ์ต่าง ๆ

ต่อเนื่อง ทำให้มีเรือรบปฏิบัติการอยู่จริงในทะเล ในการป้องกันเรือ เพื่อให้ยากต่อการปีนขึ้นเรือ
โดยเฉลี่ยเพียง ๑๐ - ๑๒ ลำ ในแต่ละห้วงเวลา ของโจรสลัด ซึ่งการดำเนินการเช่นนี้เป็นมาตรการ
กำลังที่ปฏิบัติการยังไม่เป็นเอกภาพ ดังจะเห็น เชิงรับที่ต้องดำเนินการควบคู่ไปกับมาตรการ
ได้จากการที่มีกำลังถึง ๔ ฝ่ายที่ไม่ขึ้นแก่กัน อื่น ๆ ด้วย

ปฏิบัติการ ไม่ว่าจะเป็น CTF-151, EUNAVFOR, โจรสลัดเกิดขึ้นและซ่องสุมกำลังบนแผ่นดิน

NATO, และ NON-NATO/EU/CTF-151 Forces โซมาเลียที่อยู่ในสภาพล้มเหลว และไม่มีรัฐบาล

ซึ่งมีหลายสาเหตุที่เป็นเช่นนี้ เช่น เหตุผลที่ไม่ ที่มีประสิทธิภาพในการรักษากฎหมาย ดังนั้นการที่
ต้องการให้เรือรบของประเทศตนไปอยู่ใต้บังคับ จะแก้ปัญหาโจรสลัดโซมาเลียได้อย่างถาวรและ

บัญชาของประเทศอื่น (กรณีเรือรัสเซีย กับ สปจ. รวดเร็ว จะต้องแก้ที่ต้นตอก็คือบนแผ่นดิน และ
และอีกหลายประเทศที่ไม่ต้องการอยู่ใต้การ จะต้องทำทั้งบนบกและในทะเลควบคู่กันไป โดย
บังคับบัญชาของสหรัฐ ฯ เป็นต้น) ทำให้ยังไม่ บนบกจะต้องให้โซมาเลียกลับมาเป็นประเทศที่มี
สามารถรวมกำลังที่มีอยู่เข้าปฏิบัติการได้อย่างมี รัฐบาลที่มีประสิทธิภาพในการปกครองประเทศและ
ประสิทธิภาพ รักษากฎหมาย เพื่อให้เกิดสันติภาพและความสงบ

นโยบายของแต่ละประเทศที่แตกต่างกัน สุขในประเทศ ซึ่งจะทำให้คนในโซมาเลียมีงานทำ



ส่วนใหญ่มีนโยบายป้องปรามมากกว่าจะปราบปราม มีความเป็นอยู่ที่ดีขึ้น คนที่ยากจนก็จะเลิกคิดเป็น
หรือการมีนโยบายจับแล้วปล่อยเพื่อมนุษยธรรม โจรสลัด ส่วนในทะเลก็จะต้องปราบปรามกวาดล้าง

ทำให้เกิดปฏิบัติการ“จับแล้วปล่อย” โจรสลัดจึงไม่ โจรสลัดที่ออกปฏิบัติการปล้นเรือพาณิชย์ในทะเล
ลดลงกลายเป็น ปฏิบัติการที่ยากจะสิ้นสุดลงได้ อย่างเด็ดขาดควบคู่กันไป
โดยเร็ว แต่นั่นหมายถึงว่าจะต้องมี “เจ้าภาพ” เข้ามา
ปัญหาทางกฎหมายระหว่างประเทศที่ไม่เอื้อ จัดการทำให้สงครามกลางเมืองในโซมาเลียสงบลง
อำนวยต่อการปฏิบัติการทางทหาร เช่น การหยุด ควบคู่ไปกับการปฏิบัติการทางเรือที่ใช้นโยบาย

และตรวจค้นเรือ การจับกุม ดำเนินคดี คุมขังโจรสลัด “ป้องปราม ป้องกัน และปราบปราม” โจรสลัด
โดยเฉพาะการที่เรือรบชาติหนึ่งจะเข้าปฏิบัติการ อย่างจริงจัง โดยมีกำลังทางเรือที่มีเอกภาพใน
หยุดและตรวจค้นเรือที่ต้องสงสัยที่มิใช่ชาติเดียวกัน การควบคุมบังคับบัญชาที่ทุกชาติยอมรับได้และ

รวมทั้งการจับกุมและดำเนินคดีโจรสลัดที่มี มีจำนวนมากเพียงพอสอดคล้องกับงานและพื้นที่
ข้อยุ่งยาก สิ้นเปลือง อาทิ เมื่อเรือรบชาติใดจับกุม ปฏิบัติการ ซึ่งการที่จะมีเรือจำนวนมากมาร่วม
โจรสลัดได้จะต้องนำไปขึ้นศาลที่ประเทศตนที่อาจจะ ปฏิบัติได้ก็จะต้องมีงบประมาณสนับสนุนให้
ห่างจากบริเวณที่จับกุมเป็นพัน ๆ ไมล์ รวมทั้งกฎ กองทัพเรือชาติต่าง ๆ ส่งกำลังมาปฏิบัติการปราบ
การปฏิบัติของแต่ละชาติที่แตกต่างกัน ก็เป็นข้อ โจรสลัด รวมทั้งจะต้องมีมาตรการแก้ปัญหาทาง


จำกัดที่สำคัญในการปฏิบัติการปราบปรามโจรสลัด กฎหมายที่ไม่เอื้ออำนวยต่อการปฏิบัติการทาง
ทหารที่เป็นอยู่ในเวลานี้ด้วย
หนทางแก้ปัญหา “สหประชาชาติ” ควรจะเข้ามาเป็น “เจ้าภาพ”
ก่อนอื่นก็คงต้องใช้หลักการ “ตนป็นที่พึ่งของ ในการแก้ “ปัญหาของโลก” ปัญหานี้หาก


ตนเอง” ในการแก้ปัญหา โดยเรือพาณิชย์จะต้อง สหประชาชาติเข้ามาเป็นเจ้าภาพนำกองกำลัง
ช่วยเหลือตนเองด้วยการป้องกันตนเองตามที่ ทั้งทางบกและทางทะเลของนานาชาติเข้าปฏิบัติการ


นาวิกศาสตร์ ปีที่ ๙๔ ฉบับที่ ๑๐ ตุลาคม ๒๕๕๔ ๐17

เพื่อแก้ไขปัญหาแล้วจะมีความเหมาะสม กล่าวคือ งบประมาณให้กำลังทางบกของประเทศต่าง ๆ
องค์การสหประชาชาติเปรียบเสมือน “ตำรวจโลก” ที่ไปปฏิบัติการในนามของสหประชาชาติมาแล้ว

ที่มีอำนาจชอบธรรมมากที่สุดและเป็นที่ยอมรับ อีกทั้งบางชาติที่สามารถส่งกำลังทางเรือไปปฏิบัติ
ของทุกประเทศในการที่จะส่งกำลังเข้าไปปฏิบัติการ การได้ แต่ไม่ต้องการให้เรือของตนต้องอยู่ภายใต้
ในโซมาเลีย การต่อต้านการปฏิบัติการจากประเทศ การบังคับบัญชาของบางชาติ ก็จะสามารถส่งเรือ

ต่าง ๆ น่าจะไม่มีและยังจะได้รับความร่วมมือจากทุก มาร่วมปฏิบัติภายใต้สหประชาชาติได้ รวมทั้ง
ประเทศด้วย สหประชาชาติมีประสบการณ์ในการ บางประเทศที่ไม่มีกำลังทางเรือที่จะส่งมาร่วม
บังคับเพื่อให้เกิดสันติภาพและรักษาสันติภาพใน ปฏิบัติการได้ แต่เป็นประเทศที่ร่ำรวยก็อาจจะ
หลายประเทศ โดยใช้กองกำลังทางบกของประเทศ บริจาคเงินให้สหประชาชาติเพื่อเป็นค่าใช้จ่าย



ต่าง ๆ ทำงานร่วมกันภายใต้ร่มธงสหประชาชาติ ในการปฏิบัติการนี้ได้


ในกรณีของการปฏิบัติการเพื่อนำสันติภาพกลับมา การที่กองบัญชาการกองกำลังสหประชาชาติ
สู่ประเทศโซมาเลียและปราบปรามแหล่งซ่องสุม อำนวยการและประสานการปฏิบัติกำลังทางเรือ
ของโจรสลัดบนบก น่าจะใช้กำลังทางบกของสหภาพ ทั้งหมดจะแก้ปัญหาในเรื่องเอกภาพในการควบคุม
แอฟริกา (African Union : AU) เป็นกำลังหลักเพื่อ บังคับบัญชา ซึ่งจะทำให้สามารถวางแผนรวมกำลัง
หลีกเลี่ยงปัญหาความแตกต่างด้านเชื้อชาติ ศาสนา ทางเรือเข้าปฏิบัติการได้อย่างมีประสิทธิภาพและ
วัฒนธรรม โดยมีกำลังของชาติตะวันตกและ/หรือ ประหยัดได้เป็นอย่างดี
เอเชียที่มีประสบการณ์สูงในการปฏิบัติการบังคับ การที่มีสหประชาชาติรับผิดชอบในการแก้ปัญหา
ให้เกิดสันติภาพและรักษาสันติภาพเป็นกำลัง และปฏิบัติการจะทำให้ปัญหาในเรื่องความแตกต่าง
หลักเข้าปฏิบัติการ สำหรับกำลังทางเรือของ ด้านนโยบายและการปฏิบัติที่เคยมีหมดไป รวมทั้ง

สหประชาชาติน่าจะใช้กำลังทางเรือของชาติ ปัญหาทางกฎหมายที่ไม่เกื้อกูลต่อปฏิบัติการปราบ
ตะวันตกและชาติอื่น ๆ ที่มีประสบการณ์ปราบ โจรสลัดที่เป็นอยู่ก็จะสามารถแก้ไขได้จากการ
โจรสลัดโซมาเลียเป็นหลักในการปฏิบัติการใน ออกมติและการใช้องค์กรทางด้านยุติธรรมของ
ทะเลลึก โดยมีกำลังทางเรือของชาติแอฟริกัน สหประชาชาติ

และตะวันออกกลางที่ส่วนใหญ่มีเรือขนาดเล็กเป็น สหประชาชาตินั้น เคยปฏิบัติการทั้งบนบก
กำลังหลักในการปฏิบัติการใกล้ฝั่ง การอำนวยการ และในทะเลขนาดใหญ่นานมาแล้วในสงครามเกาหลี
และประสานการปฏิบัติระหว่างกองกำลังทางบกและ ดังนั้นการปฏิบัติในลักษณะเช่นนี้จึงมิใช่ของใหม่ของ

ทางเรือซึ่งเป็นเรื่องที่สำคัญในการแก้ปัญหานี้ก็จะ สหประชาชาติ แต่สหประชาชาติอาจจะลืมเลือนไป

สามารถดำเนินการไปได้อย่างมีประสิทธิภาพโดย เพราะไม่ได้ทำงานใหญ่เช่นนี้นานมาแล้ว ผมคิดว่า
กองบัญชาการกองกำลังสหประชาชาติ กองทัพเรือไทยและประเทศไทยได้ทำหน้าที่ของ
การที่สหประชาชาติเข้ามาแก้ไขปัญหานี้ก็จะ ตนเองอย่างดีที่สุดแล้วในการแก้ปัญหาเรื่องโจรสลัด
ทำให้มีกำลังทางบกและทางเรือจำนวนมากเข้า โซมาเลีย และเราก็คงจะต้องทำต่อไป เราได้แสดง
ปฏิบัติการด้วย เนื่องจากกองทัพเรือบางชาติที่มี ให้เห็นถึงการมีความรับผิดชอบต่อประชาคมโลก

ขีดความสามารถในการส่งกำลังไปปฏิบัติการ และการมีส่วนร่วมในการแก้ปัญหานี้อย่างเต็มขีด
แต่ขาดงบประมาณก็น่าจะสามารถส่งกำลังเข้าร่วม ความสามารถแล้ว ด้วยการส่งกำลังทางเรือเข้าร่วม
ในกองเรือเฉพาะกิจปราบโจรสลัดได้ โดยขอรับ แก้ไขปัญหา ณ วันนี้สหประชาชาติและหลายชาติ

ความช่วยเหลือด้านงบประมาณจากสหประชาชาติ อาจจะยังรู้สึกว่าทนได้กับปัญหาโจรสลัดโซมาเลีย
ในลักษณะเช่นเดียวกับที่สหประชาชาติเคยสนับสนุน ที่อาละวาดอยู่ในขณะนี้ แต่ประชาคมโลกจะทน


๐18 นาวิกศาสตร์ ปีที่ ๙๔ ฉบับที่ ๑๐ ตุลาคม ๒๕๕๔

สูญเสียค่าใช้จ่ายปีละไม่ต่ำกว่า ๓๖๐,๐๐๐ ล้านบาท หรือ ๓ ปี แล้วย่อมจะต้องน้อยกว่าการเสียค่าใช้จ่าย
ไปได้อีกกี่ปี จริงอยู่การส่งกำลังสหประชาชาติทั้ง ทุกปี ๆ ละกว่า ๓๖๐,๐๐๐ ล้านบาท ในระยะยาว
ทางบกและทางเรือเข้าแก้ไขปัญหาอาจมีค่าใช้จ่าย อย่างแน่นอน ดังนั้นในระยะยาวการส่งกองกำลัง

ในแต่ละปีที่สูง แต่เราจะไม่ต้องเสียค่าใช้จ่ายจำนวน สหประชาชาติทั้งกำลังทางบกและทางเรือเข้าแก้ไข
“


นี้ในระยะยาว สหประชาชาติอาจจะใช้เวลา ๒ ถึง ปัญหานี้ จึงมีความเหมาะสม และมีความคุ้มค่า
๓ ปี ในการแก้ปัญหา หากรวมค่าใช้จ่ายของ ๒ มากที่สุด





ด.ช.น้อย : “ทำไมเค้าเรียกโจรที่ปล้นเรือในทะเลว่าโจรสลัด”
ด.ญ.นุ่น : “เอ่อ......เพราะว่าโจรพวกนี้ชอบกินสลัดผักมั๊ง?”
ด.ช.น้อย : “ไม่ช่าย.....แต่เป็นเพราะทุกครั้งที่โจรพวกนี้ขึ้นบนเรือที่ปล้น
”
จะต้องสลัดเสื้อผ้าที่เปียกน้ำทะเลตอนลงเรือเล็กมาขึ้นเรือใหญ่
ก่อนต่างหาก เค้าเลยเรียกโจรพวกนี้ว่า โจรสลัดไงล่ะ !!”

















































ที่มา : กรมข่าวทหารเรือ

นาวิกศาสตร์ ปีที่ ๙๔ ฉบับที่ ๑๐ ตุลาคม ๒๕๕๔ ๐19

บทความ
การพัฒนาของเรือรบรุ่นใหม่






และเทคโนโลยีระบบบูรณาการ



The Evolution of Warships and Integrated Systems Technology


ตอนที่ ๑ นาวาเอก คำรณ พิสณฑ์ยุทธการ













































ผู้เขียนต้องขอขอบคุณกรมอิเล็กทรอนิกส์ และมีแนวโน้มที่จะพัฒนาต่อไปอย่างไม่หยุดยั้ง

ทหารเรือ ที่ได้เชิญไปเป็นวิทยากรบรรยายในเรื่องนี้ โดยเป็นไปตามทฤษฎีของมัวร์ ที่ว่า “จำนวนของ
เมื่อ ๓๐ มิถุนายน พ.ศ.๒๕๕๔ ทำให้เกิดแรง ทรานซิสเตอร์บนแผงวงจรแบบ IC (Integrated
บันดาลใจในการเขียนบทความนี้ขึ้น เพราะเห็นว่า Circuits) จะเพิ่มเป็นสองเท่าในทุก ๆ ๒ ปี”
มีความสำคัญต่อการพัฒนาและการซ่อมบำรุง (Moore’s Law, states that transistor density on
ยุทโธปกรณ์ที่เป็นกำลังรบหลักของกองทัพเรือ integrated circuits doubles about every two

ในอนาคตเป็นอย่างมาก จากการที่ระบบอิเล็กทรอนิกส์ years) และ “ราคาของทรานซิสเตอร์บนชิปได้ตกลง
และคอมพิวเตอร์ได้มีการพัฒนาไปอย่างรวดเร็ว อย่างมาก นับตั้งแต่บริษัทอินเทลได้ก่อตั้งขึ้นในปี


๐20 นาวิกศาสตร์ ปีที่ ๙๔ ฉบับที่ ๑๐ ตุลาคม ๒๕๕๔

ที่มา: บริษัท Intel Corporation Moore’s Law

ค.ศ.๑๙๖๘ โดยมีบางคนประมาณว่า ราคาของ (ภาษาไทยใช้ บูรณาการ) ปูรณะ มาจากรากศัพท์ว่า ปูรฺ
ทรานซิสเตอร์ตอนนี้เท่ากับราคาค่าพิมพ์ของ ในความหมายว่า เต็ม อาการ (อา + กร) แปลตาม
ตัวหนังสือ ๑ ตัวในหนังสือพิมพ์” ศัพท์ได้ว่า กระทำทั่ว (อา = ทั่ว , กร = กระทำ)
นับตั้งแต่อังกฤษและฝรั่งเศสเริ่มพัฒนาระบบ บูรณาการ จึงน่าจะแปลว่า “การกระทำให้สมบูรณ์”

โซนาร์ ในปี ค.ศ.๑๙๑๘ ซึ่งเป็นช่วงสงครามโลก ทางด้านวิศวกรรม คำว่า การบูรณาการ (Integrate,
ครั้งที่ ๑ โดยอังกฤษได้นำมาติดตั้งครั้งแรกบนเรือ Integrated, Integration) หมายถึง การนำมารวมกัน
HMS Antrim ในปี ค.ศ.๑๙๒๐ ซึ่งขณะนั้นเรียกว่า ทำงานในทิศทางหรือภารกิจเดียวกัน นอกจากนี้ยังมักจะ
ระบบ ASDIC (คาดว่าย่อมาจาก ‘ASD’ics หรือ ใช้รวมกับคำอื่น ๆ เช่น Integrated Circuit หมายถึง

ASD’ivite หรืออาจมาจากการที่กระทรวงกลาโหมอังกฤษ วงจรอิเล็กทรอนิกส์ ซึ่งมีส่วนประกอบต่าง ๆ เป็น
กำหนดคณะกรรมการในการจัดการกับเรือดำน้ำขึ้น Semiconductor ที่ติดตั้งรวมกันอยู่บนแผ่นวัสดุเรียบ
คือ Allied Submarine Detection Investigation เพียงแผ่นเดียว หรือ System Integration หมายถึง
ิ
ิ
ิ
ั
Committee : ASDIC) และจากการที่เรือรบได้เริ่มนำ ปฎบตการทางวศวกรรม และหลกการในการประกอบ
ั

ระบบเรดาร์มาใช้เป็นเป็นครั้งแรกในสงครามโลก ระบบขนาดใหญ่และซับซ้อน จากระบบขนาดเล็ก
ครั้งที่ ๒ (โดยอังกฤษเป็นผู้พัฒนาอย่างลับ ๆ โดยใช้ชื่อ หรือระบบย่อย ๆ ดังนั้น หากจะกล่าวถึง การบูรณาการ
ในเบื้องต้นว่า Range and Detection Finding : RDF) ระบบการรบในเรือ จึงควรมีหมายความว่า การรวมกัน
และในปี ค.ศ.๑๙๔๐ สหรัฐ ฯ ได้ตั้งชื่อว่า RADAR ของระบบต่าง ๆ ที่ต่อเชื่อมกันโดยมีความสัมพันธ์กัน
(Radio Detection and Ranging) นับแต่นั้นเป็นต้นมา เฉพาะด้าน หรือมารวมกันแล้วทำให้เกิดเป็นระบบหนึ่ง
การพัฒนาอุปกรณ์ตรวจจับต่าง ๆ บนเรือจึงได้เริ่ม โดยมีหลักการทำงานที่สอดคล้องไปในภารกิจหรือ
พัฒนาขึ้นอย่างต่อเนื่อง จากอุปกรณ์เป็นเครื่อง ๆ ทิศทางเดียวกัน แนวคิดในการบูรณาการระบบ จะใช้ใน
มาเป็นระบบ จากระบบเข้าสู่ยุคของเครือข่าย (Network) วิศวกรรมระบบ (Systems Engineering) การวิเคราะห์
เป็นลักษณะของ Integrated Systems ที่เราเรียกว่า ระบบ (Systems Analysis) และการวิเคราะห์การ
ระบบบูรณาการ หรือ การบูรณาการระบบ ปฏิบัติการ (Operations Research) และมีบทบาทสำคัญ
การบูรณาการ (Integration) ในพจนานุกรม ในเรื่องระบบในด้านวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี
ฉบับราชบัณฑิตยสถาน พ.ศ.๒๕๔๒ ไม่มีความหมาย การบูรณาการระบบ ยังสามารถแตกย่อยลงไปถึงระดับ

จึงต้องศึกษาจากคำว่า ปูรณะ + อาการ = ปูรณาการ ระบบย่อยอีกด้วย การบูรณาการมักใช้ในความหมาย


นาวิกศาสตร์ ปีที่ ๙๔ ฉบับที่ ๑๐ ตุลาคม ๒๕๕๔ ๐21

ทางไฟฟ้า/อิเล็กทรอนิกส์เป็นหลัก แต่การบูรณาการ เป็นการลดเวลาตายในการควบคุมสั่งการลง ทำให้
ในด้านแมคคานิคมักใช้คำว่า Combined แต่ปัจจุบัน รูปแบบการสั่งการและควบคุมอาวุธบนเรือ เปลี่ยนจาก
การบูรณาการทางด้านแมคคานิคจะมีความเกี่ยวข้อง การบังคับบัญชาจากศูนย์กลางและแยกการควบคุม

กับไฟฟ้าอิเล็กทรอนิกส์มากขึ้น จนมีการเปลี่ยนแปลง (Centralized Command & Decentralized Control)
การเรียกเป็น Integrated ด้วย ไปที่ระบบอาวุธต่าง ๆ มาเป็น การบังคับบัญชา/ควบคุม
การที่ระบบอิเล็กทรอนิกส์มีพัฒนาการอย่าง และการปฏิบัติทั้งหมดจากศูนย์กลาง (Centralized
รวดเร็ว มีผลอย่างมากต่อการพัฒนาระบบต่าง ๆ Command & Control and Execution) โดยทุกอย่างคิด
บนเรือรบเป็นอย่างมาก ทั้งนี้เนื่องจากเดิมอุปกรณ์ วางแผน ตัดสินใจ สั่งการและปฏิบัติ กระทำจากระบบ
ต่าง ๆ บนเรือทำงานแยกส่วนกัน เช่น ปืนเรือ เรดาร์ อำนวยการรบของเรือที่อยู่ในศูนย์ยุทธการ (Combat
โซนาร์ ระบบคำนวณ ตอร์ปิโด อุปกรณ์เดินเรือ ต่างคน Information Center : CIC) ที่มีระบบตรวจจับและระบบ


ต่างทำงานของตนเอง ข้อมูลต่าง ๆ ไม่ตรงกัน อาวุธทำงานโดยอัตโนมัติสนับสนุนการทำการรบ
้
สร้างความสับสนและเสียเวลาในการแกไขความสับสน ศูนย์กลางของการอำนวยการรบบนเรือจะสามารถ
เหล่านั้น การทำงานจึงต้องการการประสานการปฏิบัติ บริหารงานในการรุกและป้องกันเรือและกองเรือ

ที่เป็นทีม ซึ่งต้องใช้คนประจำเรือที่เชี่ยวชาญระบบ จะรู้ภาพสถานการณ์จากอุปกรณ์ตรวจจับ สถานภาพ

และมีการฝึกฝนกันอย่างคล่องตัว จึงจะสามารถ ของอาวุธต่าง ๆ รวมทั้ง การกำหนดเป้าหมาย
้
ทำให้เกิดประสิทธิภาพในการรบในภาพรวมของเรือได การโจมตี และควบคุมอาวุธต่าง ๆ นอกจากนี้ยัง
จนกระทั่งระบบอาวุธได้พัฒนาเป็นอาวุธประเภท สามารถทราบสถานะและควบคุมระบบอื่น ๆ ของเรือ
นำวิถีเข้าหาเป้า ที่ใช้ยิง/ปล่อยจากเรือผิวน้ำ เรือดำน้ำ เช่น ระบบควบคุมเครื่องจักร ระบบเดินเรือ ระบบ
หรืออากาศยานต่าง ๆ ในการต่อสู้กับอากาศยาน สื่อสาร และระบบป้องกันความเสียหายได้ในเวลา

เรือผิวน้ำและเรือดำน้ำ (ซึ่งย่อมต้องพัฒนามาจาก เดียวกันอีกด้วย
ความก้าวหน้าด้านอิเล็กทรอนิกส์เช่นเดียวกัน) ทำให ้
เวลาในการต่อตีและในการตั้งรับลดน้อยลงมาก ทั้งนี้ สภาวะแวดล้อมทางเรือที่เรือรบต้องเผชิญ
เนื่องจากความเร็วของอาวุธต่าง ๆ ที่เพิ่มมากขึ้น ในปัจจุบัน


การใช้วิธีการเดิมในการควบคุมสั่งการอาวุธบนเรือรบ สภาวะแวดล้อมทางทะเล โดยเฉพาะลักษณะ
ย่อมไม่สามารถตอบสนองต่อเวลาที่มีน้อยมากใน ของภัยคุกคามที่เปลี่ยนแปลงไป เรือรบต้องเผชิญ
การทำลายเป้าหมายที่มีความเร็วสูงได้ อีกทั้งจำนวน กับความสับสนของเป้ายานต่าง ๆ ที่อยู่ในทะเล


ภัยคุกคามที่เพิ่มมากขึ้นในทุกทิศทุกทางทำให้ ในอากาศ สภาพอากาศ และภัยคุกคามที่มาจากบนบก
การป้องกันของเรืออิ่มตัว (Saturated) จนการป้องกัน ในทะเล และในอากาศในเวลาเดียวกัน ทำให้การ
ไม่สามารถกระทำได้ทันเวลา และในปัจจุบันความเร็ว อำนวยการรบต้องเปลี่ยนแนวคิดไปมากเช่นกันจาก
ของภัยคุกคามได้เพิ่มขึ้นถึงระดับความเร็วเหนือเสียง เดิมขั้นตอนของการตัดสินใจและดำเนินการรบจะขึ้น
(Supersonic) ดังนั้น วิธีการในการป้องกันตัวของ อยู่กับหลักการ ค้นหา (Search) ตรวจจับ (Detect)
เรือรบจำเป็นต้องเปลี่ยนแปลง และด้วยความสามารถ พิสูจน์ทราบ (Identify) กำหนดเป้าหมาย (Target
ของระบบอิเล็กทรอนิกส์ที่ก้าวหน้าไปอย่างไม่หยุดยั้ง Allocation) กำหนดและส่งเป้าให้อาวุธ (Target
ทำให้เรือรบสามารถนำระบบต่าง ๆ ที่ทำงานในเรื่อง Acquisition) และการใช้และควบคุมอาวุธ (Engagement)
เดียวกัน มาบูรณาการทำงานเป็นระบบร่วมกัน (Integrated จนเป้าหมายถูกทำลาย ได้เปลี่ยนมาใช้หลักการและ

Systems) และพัฒนาระบบอาวุธและอุปกรณ์ตรวจจับ ทฤษฎี OODA Loop ของ John Boyd โดยนำมาใช้
ต่าง ๆ ให้มีความเป็นอัตโนมัติโดยไม่ต้องใช้คนประจำ ทั้งในหลักการอำนวยการรบและในการติดตาม


๐22 นาวิกศาสตร์ ปีที่ ๙๔ ฉบับที่ ๑๐ ตุลาคม ๒๕๕๔

ของเป้าหมายถูกกำหนดหลังจากใช้เครื่องบิน
บินลาดตระเวน และใน Afghanistan ร้อยละ ๘๐ ของ
อากาศยานจากเรือบรรทุกเครื่องบินขึ้นบินโดยมิได้

กำหนดเป้าหมาย ทำให้เกิดประสิทธิผลในการปฏิบัติ
ที่สูงกว่าที่เคยเป็นมา และหลักการดังกล่าวได้ถูก

นำมาใช้มากขึ้นในกระบวนการปฏิบัติการรบในทุก
รูปแบบ
หากเรือรบสามารถบูรณาการการสั่งการและ
การควบคุมภายในระบบทั้งหมดของเรือได้แบบ
ซ่อมทำระบบบูรณาการต่าง ๆ บนเรือ ซึ่งบริษัท การบังคับบัญชา/ควบคุมและการปฏิบัติทั้งหมดจาก



ผู้ผลิตระบบอำนวยการรบหลายแห่ง ได้นำหลักการนี้ ศูนย์กลาง การพัฒนาก็ควรจะทำคู่ขนานไปกับ
มาใช้ในการออกแบบระบบของตน รวมทั้งนำมาใช้ การสั่งการและควบคุมการรบด้วยระบบเชื่อมโยงข้อมูล
เป็นหลักการตรวจสอบการทำงานของระบบด้วย (ดูรูป (Data Link) ระหว่างเรือในกองเรือ ที่สามารถมอง
Self - Healing ในการตรวจสอบระบบอำนวยการรบ ภาพเดียวกันและสามารถประสานการปฏิบัติในการ
รุ่นใหม่ ๆ) หลักการของ OODA Loop ประกอบด้วย ทำการรบในแต่ละภารกิจได้แบบบูรณาการ เช่น
ขั้นตอนการดำเนินการ ๔ ขั้นตอน ได้แก่ การ Integrated Fire Support Systems, Integrated Air
สังเกตการณ์ (Observe) ทำความเข้าใจสถานการณ์ Defense System, Corporative Engagement
(Orient) ตัดสินใจ (Decide) และปฏิบัติ (Act) ความสำเร็จ Capabilities ฯลฯ เมื่อสามารถประสานการรบระหว่าง

ของ OODA Loop ที่เน้นการวางแผนและการวาง เรือในกองเรือได้ เรือรบจะมีความพร้อมต่อการทำงาน
กำลังที่อ่อนตัว มากกว่าการวางแผนแบบปราณีต ร่วมกันในลักษณะการรบร่วมระหว่างเหล่าทัพ และ
(แบบเดิม ๆ) ที่ใช้หลักการวางแผนตามขั้นตอนการ นำไปสู่ภาพการรบแบบ Network Centric Warfare
ประมาณสถานการณ์ การพัฒนาแผน การออกเอกสาร (NWC) ตราบใดที่เรายังไม่สามารถสร้างระบบบูรณาการ
สั่งการและการกำกับดูแลแบบเดิม ๆ ที่เรียนกันมา ในเรือ และการเชื่อมโยงข้อมูลระหว่างเรือในกองเรือ

ทั้งนี้ผลการใช้ OODA Loop สามารถศึกษาได้จาก ได้ดี การรบร่วมสามเหล่าทัพแบบ Network Centric
ประสบการณ์ใน Desert Storm, Allied Force, Warfare ก็ไม่มีทางจะเกิดเป็นจริงขึ้นมาได้ ซึ่งการ
Enduring Freedom, and Iraqi Freedom ซึ่งใน จะพัฒนาไปสู่ขีดความสามารถแบบ Network Centric

Gulf War ร้อยละ ๒๐ ของเป้าหมายถูกกำหนดหลังจาก Warfare นั้นจะต้องทำเป็นขั้นเป็นตอนเริ่มตั้งแต่การ
ใช้เครื่องบินบินลาดตระเวน ใน Kosovo ร้อยละ ๔๓ ทำให้ระบบในเรือเป็นระบบบูรณาการที่สมบูรณ์



















ทฤษฏี OODA Loop
นาวิกศาสตร์ ปีที่ ๙๔ ฉบับที่ ๑๐ ตุลาคม ๒๕๕๔ ๐23

เสียก่อน แล้วจึงพัฒนาระบบเชื่อมโยงระหว่างเรือ
ในกองเรือและศูนย์ปฏิบัติการบนบกให้สามารถ
เชื่อมโยงภาพสถานการณ์เป็นภาพเดียวกันได้นั่น

หมายถึงเรือรบและอากาศยานของกองทัพเรือ
จะต้องมีแนวทางการพัฒนาระบบที่เป็นมาตรฐาน
เดียวกัน ดังเช่น กระทรวงกลาโหมสิงคโปร์ที่บรรยาย
สรุปในงาน IMDEX เมื่อปี พ.ศ.๒๕๔๖ โดยกำหนดวิสัยทัศน์
ว่าจะเป็นกองทัพแบบ Network Centric ภายในปี
พ.ศ.๒๕๕๖ ซึ่งขณะนี้ กองทัพอากาศสิงคโปร์ พัฒนาตนเอง
จนนักบินไม่ต้องคุยกันด้วยระบบสื่อสารทางเสียง

กองทัพเรือสิงคโปร์ ได้จัดหาเรือฟริเกตแบบล่องหน
(Stealth) ชั้น Formidable (แบบเดียวกับชั้น La Fayette แนวคิด Centralized Command & Control
ของฝรั่งเศส) จำนวน ๖ ลำ และขึ้นระวางประจำการ เป็นการพัฒนาออกแบบไปพร้อมกันทั้งสามเหล่าทัพให้
เรียบร้อยตั้งแต่ พ.ศ.๒๕๕๒ เรือฟริเกตชุดนี้เป็นเรือหลัก เป็นระบบร่วมอย่างแท้จริงจะให้เหล่าทัพใดเป็นผู้นำ
ของกองทัพสิงเรือคโปร์ ที่สร้างเครือข่ายการบังคับบัญชา การพัฒนาไม่ได้เพราะท้ายที่สุดจะไม่สามารถทำงาน
สั่งการและการควบคุมที่มีความรู้เป็นพื้นฐาน ตามหลัก ร่วมกันได้ ดังนั้นจึงต้องแผนพัฒนาร่วมระดับ
นิยม Network Centric Warfare เหมือนสหรัฐ ฯ National TDL ที่เป็นมาตรฐานของกองทัพไทยเท่านั้น
โดยการพัฒนาระบบอำนวยการรบที่บูรณาการอุปกรณ์ อย่างไรก็ตาม ก่อนที่จะเข้าใจในหลักการบูรณาการ

ตรวจจับและระบบอาวุธทุกประเภทเข้าด้วยกัน โดยใช้ ระบบการรบของเรือ ต้องมีความเข้าใจแนวทาง
เครือข่ายแบบ Dual Fast Ethernet สร้างเป็นแกนหลัก การพัฒนาและการใช้กำลังรบทางเรือในปัจจุบันและ
(Backbone) ให้กับระบบ เรือฟริเกตแต่ละลำมีรัศมี ในอนาคตเสียก่อน
การทำงานออกไปได้ ๒๐๐ ไมล์ (๓๗๐ กม.)
ื
ั
ั
ั
สามารถทำหน้าที่เป็นศูนย์ปฏิบัติการกองทัพเรือ การพฒนาของระบบการรบของเรอในปจจุบน
เคลื่อนที่ออกไปในทะเล และรับข้อมูลข่าวสารจากเรือ (Current Naval Combat Systems)

และอากาศยานในระบบเดียวกันที่ปฏิบัติการอยู่ ในปัจจุบันคำว่า ระบบการรบ (Combat System)
ในระยะ ระบบอำนวยการรบจะรวบรวมข้อมูลปรับ เป็นคำเรียกรวมของระบบสั่งการและควบคุมอาวุธของ
ข้อมูลที่แตกต่าง สร้างภาพสถานการณ์ในพื้นที่ เรือรบ ซึ่งหมายรวมทั้ง ระบบอำนวยการรบ (Combat
ปฏิบัติการที่ถูกต้องจากนั้นส่งข้อมูลกลับไปยัง Management System : CMS) ระบบบังคับบัญชา
หน่วยบนบก รวมทั้ง กำลังทางบก และกำลังทางอากาศ & สั่งการ (Command & Direction System : CDS)
ที่มาทำงานร่วมกัน หลักการนี้ช่วยเพิ่มการระวังป้องกัน ระบบควบคุมอาวุธ (Weapon Control System : WCS)
ในสนามรบ (Battlefield Awareness) และทำให้ ระบบอุปกรณ์ตรวจจับ (Sensors) และระบบอาวุธ
้
ข้าศึกมีเวลาน้อยในการตอบโตโดยการใช้ระบบบูรณาการ (Weapon System) หากผู้ใดติดตามการพัฒนาของ
ที่สามารถสั่งการได้โดยไม่เสียเวลากับขั้นตอนการรบ ระบบการรบของเรือประเภทต่าง ๆ ทั่วโลกมาโดยตลอด
แบบเดิม ๆ ซึ่งการพัฒนาของสิงคโปร์เป็นตัวอย่างที่ นับตั้งแต่สหรัฐ ฯ เริ่มนำเรือลาดตระเวนชั้น Ticonderoga
ดีที่ กองทัพเรือน่าศึกษาถึงการเตรียมระบบเรือที่เป็น (CG-47) ซึ่งเป็นเรือที่ใช้ระบบการรบแบบ AEGIS

มาตรฐาน เป็นเครือข่ายที่พร้อมเสียก่อนดำเนินการ (Airborne Early Warning Ground Intercept System)
เข้าสู่ยุคหลักนิยมใหม่ของ NCW และการพัฒนาต้อง ลำแรกเข้าประจำการเมื่อ ๒๒ มกราคม พ.ศ.๒๕๒๖


๐24 นาวิกศาสตร์ ปีที่ ๙๔ ฉบับที่ ๑๐ ตุลาคม ๒๕๕๔

๓ มิติแบบ SPY-1 ในการค้นหาเป้าแบบ Volume
Search และสร้างบีมเรดาร์ใหม่ (Dedicated Beam)
ติดตามเป้าที่พบ และใช้ระบบเรดาร์ STIR ในการ

ติดตามและควบคุมการยิงอาวุธปล่อยนำวิถี
พื้น - สู่ - อากาศ แบบ SM - 3 สำหรับการป้องกันภัย
ทางอากาศเป็นพื้นที่ และอาวุธปล่อยนำวิถีแบบ ESSM
(Evolved Sea Sparrow Missile) สำหรับการป้องกันภัย
ทางอากาศแบบ Point Defense รวมทั้งควบคุมปืนเรือ
ขนาด ๗๖/๖๒ มม.หรือปืนขนาด ๕๗/๗๐ มม.ที่ใช้
ลูกปืนแบบ 3P ตั้งโปรแกรมทำงานได้ (ซึ่งปัจจุบันมี

ความทันสมัยและพัฒนาไปมากกว่าปืนแบบ ๗๖/๖๒
มม.มาก) หรือปืนขนาด ๑๒๗ มม. โดยไม่ต้องพึ่ง
เรดาร์อากาศ เป็นระบบที่ทำงานแบบ Semi - Active
(ปี ค.ศ.๑๙๘๓) นับเป็นจุดเริ่มต้นของการนำระบบเรดาร์ Homing ข้อเสียของระบบนี้ คือ จำนวนการยิงอาวุธ
แบบ SPY-1 ซึ่งเป็นเรดาร์แบบ Active Phased Array ปล่อย ฯ ขึ้นอยู่กับจำนวนระบบเรดาร์ติดตามเป้า STIR
มาใช้แทนเรดาร์ที่หมุนด้วยระบบแมคคานิค โดย ที่มีบนเรือ เช่น มีระบบ STIR ๒ ตัวจะยิงเป้าอากาศ
เรดาร์ดังกล่าวจะใช้วิธีการหันบีมด้วยอิเล็กทรอนิกส์ ได้ ๒ เป้าพร้อมกัน ถ้ามี ๔ ตัวจะยิงได้ ๔ เป้าพร้อมกัน
(Electronic Beam Steering) ด้วยการเปลี่ยนเฟสของ การพัฒนาของเรือในระบบนี้มีมากกว่าค่ายอื่น ๆ
สัญญาณเรดาร์ (Phase Shifters) ส่งสัญญาณผ่าน เนื่องจากจำนวนเรือของกองทัพเรือสหรัฐ ฯ มีมาก

สายอากาศที่ติดตั้งเป็นแผ่นบาง ๆ ข้างตัวเรือ ในสี่ด้าน และประเทศต่าง ๆ ที่ร่วมโครงการมีถึง ๗ ประเทศ
โดยไม่ต้องหมุนสายอากาศ ซึ่งจะครอบคลุมการตรวจ และระบบเรดาร์ SPY-1 ได้มีการพัฒนาไปมากหลายรุ่น
จับเป้าตั้งแต่พื้นน้ำไปจนถึงอากาศยานที่บินสูงเหนือ เริ่มตั้งแต่ รุ่น SPY-1B, SPY-1D และ SPY-1F
ศรีษะ (Zenith) ได้ ระบบ AEGIS ได้ทำให้เกิดการพัฒนา สำหรับติดตั้งในเรือรบขนาดใหญ่ ปัจจุบันมีเรดาร์
ระบบการรบของเรือจำนวนมาก ซึ่งเราสามารถแบ่ง SPY-1K สำหรับติดตั้งบนเรือเล็กขนาดคอร์เวตได้
หลักการพัฒนาของเรือรุ่นใหม่ออกเป็น ๔ ลักษณะ และที่ก้าวหน้ากว่านั้น คือ มีการสร้างเรดาร์ SPY-3
ด้วยกัน คือ เรือที่ใช้หลักการระบบ AEGIS เรือที่ ซึ่งเป็นแบบ Solid-State Multi - Function Radar

ใช้หลักการระบบ APAR (Active Phased Array (MFR) ที่ทันสมัยที่สุด โดยไม่ต้องใช้ท่อนำสัญญาณ
Radar) เรือที่ใช้หลักการระบบ PAAMS (Principal (Waveguide) แบบรุ่นแรกๆ ที่เริ่มล้าสมัยไปตามลำดับ
Anti - Air Missile System) และเรือที่ใช้หลกการ เรือที่ใช้หลักการระบบ APAR เรือในค่ายนี้
ั
ระบบ Stealth เป็นเรือของกองทัพเรือเยอรมัน และ กองทัพเรือ
เรือรบที่ใช้หลักการระบบ AEGIS เรือในค่ายนี้ เนเธอร์แลนด์ ได้แก่ เรือฟริเกต แบบ MEKO F - 124 ชั้น
ปัจจุบันประกอบด้วย สหรัฐฯ สเปน ญี่ปุ่น นอร์เวย์ Sachsen และเรือฟริเกตชั้น De Zeven Provincin
เกาหลีใต้ ออสเตรเลีย และไต้หวัน (กำลังเตรียมการ ที่เน้นการป้องกันภัยทางอากาศ ด้วยการใช้เรดาร์แบบ
จัดหาจากสหรัฐ ฯ) ปัจจุบันเรือที่ใช้หลักการนี้รวมกัน APAR (Active Phased Array Radar) ทำงานร่วม
แล้วมีจำนวนรวม ๑๐๓ ลำ โดยเรือพิฆาตชั้น Arleigh กับเรดาร์อากาศระยะไกลแบบ SMART - L ควบคุม

Burke ของสหรัฐฯ เป็นเรือที่มากที่สุดถึง ๖๐ ลำ การยิงอาวุธปล่อยนำวิถี SM - 2 สำหรับการป้องกันภัย
(จากแผน ๗๕ ลำ) หลักการของระบบ คือ การใช้เรดาร์ ทางอากาศระยะไกล และอาวุธปล่อยนำวิถีแบบ


นาวิกศาสตร์ ปีที่ ๙๔ ฉบับที่ ๑๐ ตุลาคม ๒๕๕๔ ๐25

อากาศแบบ Volume Search ที่มีขนาดใหญ่ ใช้การ
หมุนด้วยระบบแมคคานิค มีมุมอับ (Blind Arch)
จากการบังของตัวเรือ/โครงสร้างของเรือ ซึ่งต่างกับ

เรดาร์ SPY-1 ที่เป็นแผ่น Planar Array แบน ๆ ติดตั้ง
๔ ด้านรอบเรือทำให้ไม่มีมุมอับและไม่ต้องใช้การหมุน
ทางแมคคานิค ซึ่งหมายถึงแต่ละระบบหรือแต่ละ
หลักการย่อมมีข้อดีและข้อเสียในตัวของมันเองแตกต่าง
กันออกไป
เรือที่ใช้หลักการระบบ PAAMS (Principal

Anti - Air Missile Systems) เป็นเรือพิฆาต (Destroyer)

ป้องกันภัยทางอากาศในโครงการความร่วมมือระหว่าง
ภาพเรือรบที่ใช้หลักการระบบ AEGIS ฝรั่งเศส (สร้างเรือพิฆาต ชั้น Forbin) อิตาลี (สร้างเรือ
ESSM สำหรับการป้องกันภัยทางอากาศระยะใกล้ พิฆาตชั้น Andrea Doria) และอังกฤษ (สร้างเรือ
โดยหลักการแตกต่างจากระบบ AEGIS ที่เรดาร์ APAR พิฆาตชั้น Type 45) ซึ่งเป็นเรือสำหรับต่อสู้ภัยทางอากาศ
ไม่สามารถทำ Volume Search เหมือนเรดาร์ SPY-1 ในลักษณะเดียวกันกับแบบ AEGIS และ APAR โดย
แต่สามารถใช้บีมเรดาร์แบบแท่งดินสอ (Pencil Beams) ใช้หลักการตรวจจับด้วยเรดาร์อากาศระยะไกล แบบ
ี
ในการค้นหา ติดตามเป้าและควบคุมอาวุธปล่อยนำวิถ S1850M Long Range Radar (LRR) หรือที่เรียกว่า
พื้น - สู่ - อากาศ แต่การค้นหาด้วยบีมแท่งดินสอจะ SMART - L และใช้เรดาร์ MFR (Multi - Function
ค้นหาได้ช้ากว่าจะครอบคลุม ๓๖๐ องศา ดังนั้น Radar) โดยฝรั่งเศส และ อิตาลี ใช้เรดาร์ MFR แบบ

จึงจำเป็นต้องมีการค้นหาแบบ Volume Search จึงต้อง EMPAR (European Multifunction Phased Array
พึ่งเรดาร์อากาศระยะไกล ๓ มิติ แบบ SMART - L แทน Radar) สร้างโดยบริษัท SELEX อิตาลี และเรียก
เมื่อเรดาร์อากาศแบบ SMART - L จับเป้าอากาศยาน โครงการของตนว่า Horizon NG Project ส่วนอังกฤษ
หรืออาวุธปล่อยนำวิถีได้ เรดาร์แบบ APAR จะสร้าง เลือกใช้เรดาร์ MFR แบบ SAMPSON โดยให้เหตุผล
บีมเฉพาะ (Dedicated Beam) มาติดตามเป้า และ ว่าเป็นเรดาร์ที่ดีกว่า ซึ่งเป็นเรดาร์ที่ใช้หลักการ Active
เมื่อมีการใช้อาวุธปล่อยนำวิถี พื้น - สู่ - อากาศ แบบ Electronically Scanned Array (AESA) หรือ
SM - 2 หรือ ESSM (จากแท่นยิงแบบ Mk - 41 ซึ่งเป็น

อาวุธปล่อยนำวิถี พื้น - สู่ - อากาศ แบบ Semi - Active
Homing) เรดาร์แบบ APAR ก็จะสร้างบีมมาติดตาม
และนำทางอาวุธปล่อยนำวิถีให้บินเข้าหาเป้าที่ถูก
ติดตามด้วย Dedicated Beam จนชนเป้าในที่สุด
เช่นเดียวกันหากมีการใช้ปืนเรือเรดาร์ APAR สามารถ
สร้างบีมไปติดตามเป้าได้ทันทีเช่นกัน ด้วยหลักการ
นี้ทำให้ระบบ APAR มีข้อดีกว่าระบบ AEGIS ตรงที่
สามารถยิงและควบคุมอาวุธปล่อยนำวิถีและปืนเรือ
ไดไม่จำกัดเหมือนการใช้เรดาร์ติดตามเป้าแบบ STIR
้
ที่จำกัดจำนวนเป้าที่ยิงเท่ากับจำนวนของสายอากาศที่มี
แต่ก็มีข้อด้อยตรงที่ระบบเรดาร์ SMART - L เป็นเรดาร์
ภาพเรือรบที่ใช้หลักการ APAR

๐26 นาวิกศาสตร์ ปีที่ ๙๔ ฉบับที่ ๑๐ ตุลาคม ๒๕๕๔

เรือพิฆาตอังกฤษ ชั้น Type45 ที่ใช้หลักการระบบ PAAMS อาวุธปล่อยนำวิถี
เรียกอีกอย่างว่า Active Phased Array Radar พื้น - สู่ - อากาศ ASTER 15/30
ที่การแพร่คลื่นและการรับสัญญาณใช้อุปกรณ์แบบ นอกจากนี้เรือฟริเกตชั้น Formidable - class
Solid - State Transmit/Receive Modules (TRMs) ของกองทัพเรือสิงคโปร์ และ เรือฟริเกตชั้น al-Riyadh
ขนาดเล็กจำนวนมาก โดยไม่ต้องใช้ท่อนำคลื่น ของกองทัพเรือซาอุีิอาระเบีย ได้นำระบบอาวุธปล่อย
(Waveguide) อีกต่อไป เรดาร์แบบ SAMPSON เดิมย่อ นำวิถีแบบ Active Homing รุ่น ASTER 15/30 ดัง
มาจาก Multi - function Electronically Scanned Array กล่าวมาติดตั้งใช้งานบนเรือด้วย นับเป็นการ
(MESAR) หลังจากที่ได้มีการพัฒนาและเปลี่ยนบริษัท พัฒนาการที่ก้าวหน้ากว่ากองทัพเรือต่าง ๆ เป็นอย่างมาก
ผู้ผลิตจาก Siemen - Plessey มาเป็น BAE Systems ๔.เรือที่ใช้หลักการระบบ Stealth เรือในค่ายนี้

จึงได้เปลี่ยนชื่อมาใช้ SAMPSON เรดาร์ในค่ายนี้จะใช้ เป็นเรือที่ออกแบบให้มีคุณลักษณะล่องหน คือทำให้
หลักการ MFR แตกต่างกับระบบ APAR ตรงที่เป็น การตรวจจับด้วยเครื่องมือตรวจจับต่าง ๆ กระทำได้ยาก
เรดาร์ที่ต้องหมุนสายอากาศ และควบคุมระบบอาวุธ เช่น เรือคอร์เวต ชั้น VISBY ของกองทัพเรือสวีเดน
ปล่อยนำวิถีแบบ ASTER 15 (ระยะยิง ๓๐ กม. เรือฟริเกตของกองทัพเรือเดนมาร์ค เรือฟริเกตของ
เป็นอาวุธแบบ Point Defense) และ ASTER 30 กองทัพเรือสาธารณรัฐประชาชนจีน เรือฟริเกตของกองทัพเรือ
(ระยะยิง ๑๐๐ กม.เป็นอาวุธแบบ Area Defence) ฝรั่งเศส ชั้น Lafayette และเรือฟริเกตชั้น Formidable
ซึ่งเป็นแบบ Active Homing จากแท่นยิงแบบ Sylver ของ กองทัพเรือสิงคโปร์ เป็นต้น โดยการทำให้ตัวเรือ

ของฝรั่งเศส ข้อดีของการใช้อาวุธปล่อยนำวิถีแบบ ลดการสะท้อนคลื่นเรดาร์และ Signature ด้านเสียง
Active Homing ที่เหนือกว่าระบบ Semi - Active ความร้อน รวมทั้ง อำนาจแม่เหล็กตัวเรือลง เรือในค่ายนี้
Homing คือ เมื่อยิงอาวุธปล่อยนำวิถีต่อเป้าที่บินต่ำ ส่วนใหญ่จะใช้ระบบอำนวยการรบที่เป็นทั้งค่าย AEGIS
เรี่ยน้ำ เรดาร์ที่ติดตามเป้าจะมองไม่เห็นเป้าที่อยู่ หรือค่ายเรดาร์แบบ Multi - Function Radar ที่เน้น
หลังระยะขอบฟ้าของโลก ทำให้ยิงเป้าระดับต่ำไม่ได้ การนำระบบต่าง ๆ เก็บซ่อนไว้ในตัวเรือ เพื่อไม่ให้
ในปัจจุบันเรือในค่าย AEGIS จึงได้พัฒนาระบบอาวุธ เกะกะเป็นต้นเหตุของการสะท้อนสัญญาณเรดาร์
่
ิ
็
ปลอยนำวถแบบ SM - 3 และ ESSM ไปเปนแบบ หรือให้สะท้อนไปในทิศทางอื่น นับเป็นวิวัฒนาการ
ี

SM - 6 และ ESSM รุ่นใหม่โดยเพิ่มการนำวิถีแบบ ต่อไปในอนาคตภายหลังจากเรือรบแบบ AEGIS ซึ่ง
Active Homing เข้าไปในการช่วงสุดท้ายก่อน ขณะนี้กองทัพเรือสหรัฐ ฯ กำลังเริ่มโครงการเรือพิฆาต

พุ่งเข้าหาเป้า เพื่อแก้ปัญหาจุดอ่อนของระบบดังกล่าว รุ่นใหม่ ในโครงการเรือชั้น Zumwalt ซึ่งเป็นเรือรุ่นใหม่
นาวิกศาสตร์ ปีที่ ๙๔ ฉบับที่ ๑๐ ตุลาคม ๒๕๕๔ ๐27

ล่าสุดที่ออกแบบสำหรับให้ปฏิบัติการได้หลายภารกิจ ป้องกันตนเองทางทะเลของญี่ปุ่นเป็นอย่างมาก
โดยภารกิจหลัก คือ การโจมตีเป้าหมายบนบก เป็นเรือ เพราะปัจจุบันเริ่มส่งออกอาวุธและพัฒนาเรือบรรทุก
ที่ใช้เรดาร์ SPY-3 รุ่นใหม่ที่เป็นเรดาร์แบบ Multi - เฮลิคิปเตอร์ แต่เรียกชื่อเป็นเรือพิฆาต เป็นต้น



Function Radar (MFR) X - Band รุ่นแรกของเรดาร์ จากข้อมูลการพัฒนาของเรือประเภทต่าง ๆ
แบบ SPY ที่สหรัฐ ฯ ได้พัฒนาขึ้นใหม่ เรือชุดนี้ใช้ ทั้ง ๔ ค่ายที่กล่าวมาแล้ว สิ่งสำคัญที่เราสามารถ
งบประมาณสูงมากจนสหรัฐ ฯ ต้องลดจำนวนเรือใน วิเคราะห์และสรุปให้เห็นชัดเจนได้ คือ การพัฒนา
ขั้นแรกลงเหลือ ๓ ลำ จาก ๕ ลำ เพราะราคาเรือ ๑ ลำ ของเรือรุ่นใหม่ ๆ จะเน้นการสร้างขีดความสามารถ
มีมูลค่าสูงถึง ๓,๓๐๐ ล้านเหรียญสหรัฐ ฯ หรือประมาณ ใน ๒ หลักการ ซึ่งเรือแต่ละแบบอาจเลือกหลักการ
๙๙,๐๐๐ ล้านบาท โดยสภาสหรัฐ ฯ ให้เหตุผลว่า อย่างใดอย่างหนึ่งหรือทั้งสองอย่างพร้อมกัน คือ
สถานการณ์ภัยคุกคามปัจจุบันได้เปลี่ยนแปลงทิศทาง การพัฒนาขีดความสามารถของระบบการรบ

ไปในทางที่มีความจำเป็นต้องใช้เรือพิฆาตชุด Arleigh (Combat System) ให้สูงขึ้น ประกอบด้วย ระบบ
Burke เพิ่มขึ้นอีก ๘ ลำมากกว่าความต้องการเรือชุดนี้ อำนวยการรบ (Combat Management System : CMS)
อย่างไรก็ตามยุคของเรือแบบ Stealth ได้เริ่มเข้า ระบบอาวุธและอุปกรณ์ตรวจจับต่าง ๆ ระบบควบคุม
ประจำการมากขึ้นในหลาย ๆ ประเทศ เช่น กองทัพเรือ การเดินเรือ (Ship Control System) ระบบเดินเรือและ
เยอรมัน เริ่มโครงการเรือฟริเกตชั้น F - 125 กองทัพเรือ สะพานเดินเรือ (Navigation System and Integrated
เดนมาร์ก สร้างเรือชั้น Absalon (L16) กองทัพเรือ Bridge System) และระบบบริหารจัดการระบบตัวเรือ
สาธารณรัฐประชาชนจีน เริ่มโครงการเรือเร็วโจมตี (Integrated Platform Management System :
Stealth ชั้น Houbai (Type 022) โครงการเรือบรรทุก IPMS)
เครื่องบิน และสร้างเรือพิฆาตแบบ AEGIS Type 52C การพัฒนาคุณลักษณะของเรือให้มีความอยู่รอด



เป็นต้น ซึ่งกรณีการพัฒนาของกองทัพเรือสาธารณรัฐ Survivability สูงขึ้น เป็นการเพิ่ม Survivability
ประชาชนจีน นี้น่าจับตาดูควบคู่กับการพัฒนาของกองกำลัง ซึ่งจะกระทำใน ๒ ลักษณะด้วยกัน คือ

























รูปซ้ายบน เรือคอร์เวตชั้น VISBY ของ กองทัพเรือสวีเดน
เปิดศักราชเรือค่าย Stealth

รูปขวาบนและขวาล่าง การทดสอบเรือ Stealth และ LCS รุ่นใหม่
ของสหรัฐ ฯ

๐28 นาวิกศาสตร์ ปีที่ ๙๔ ฉบับที่ ๑๐ ตุลาคม ๒๕๕๔

การยิงเป้าหมายบนบกของเรือ DDG Zumwalt ซึ่งอนาคตจะเป็นแบบ Railgun หรือ Free Electron Laser (FEL) เป็นอาวุธหลักของเรือ


















เรือเร็วโจมตี Type 022 ของกองทัพเรือสาธารณรัฐประชาชนจีน เรือพิฆาตจีนรุ่นใหม่ แบบ DDG170 ที่ติดตั้งอาวุธปล่อยนำวิถี
พื้น - สู่ - อากาศ ที่มีขีดความสามารถด้าน AEGIS โดยใช้สายอากาศแบบ
Active Phased Array และเรดาร์ Bandstand Radome สำหรับควบคุมอาวุธ


















เรือฟริเกตรุ่นใหม่ของกองทัพเรือเดนมาร์ก เรือฟริเกต F-125 กองทัพเรือเยอรมันนี


















การปรับปรุงเรือบรรทุกเครื่องบินเก่าที่ซื้อจากรัสเซียของกองทัพเรือสาธารณรัฐประชาชนจีน (ทร.สปจ.)ติดตั้งระบบ Active Phased Array Radar
นาวิกศาสตร์ ปีที่ ๙๔ ฉบับที่ ๑๐ ตุลาคม ๒๕๕๔ ๐29

แนวคิดในการสร้างเรือบรรทุกเครื่องบินลำใหม่ของกองทัพเรือสาธารณรัฐประชาชนจีน (ทร.สปจ.) ใช้ลำตัวแฝดแบบคาทามารานกองทัพเรือ
สาธารณรัฐประชาชนจีนเป็นกองทัพที่เริ่มนำเทคโนโลยีของตนเองออกมาใช้ จนทำให้สหรัฐ ฯ ต้องจับตาการพัฒนาอย่างใกล้ชิด
- การหลีกเลี่ยงการถูกอาวุธ (Hit Avoidance)
ทำได้ด้วยการตัดขั้นตอนการอำนวยการรบ (Breaking
the Kill Chain) เช่น ในขั้นตอนการตรวจจับเป้าของ
ข้าศึก (Detection) เราจะใช้การจัดการด้าน Stealth คือ
ออกแบบตัวเรือให้ถูกตรวจจับได้ยากหรือจัดการด้าน

Signature ของเรือทางด้านความร้อน เสียง และอำนาจ
แม่เหล็กตัวเรือให้มีน้อยที่สุด ในขั้นตอนการพิสูจน์ทราบ
(Identification) จะใช้หลักการพรางตัวหรือลด
การมองเห็นลงทำให้พิสูจน์ทราบได้ยากว่าเป็นใคร
ในขั้นตอนการกำหนดตำบลที่ (Localisation) จะใช้
ความเร็วและความคล่องตัวในการนำเรือให้คำนวณ
ตำบลที่เรือได้ไม่แม่นยำ ในขั้นตอนการกำหนดเป้า
ให้อาวุธ (Targeting) จะใช้การพัฒนาระบบและ
อุปกรณ์สงครามอิเล็กทรอนิกส์ในการรบกวน/ลวง เรือที่ใช้ Meko Technology ของเยอรมนี มีการออกแบบตัวเรือ

ข้าศึกให้ไม่สามารถติดตามหรือ Lock - on เป้าเรือได้ Stealth แบบ Modular Design ที่เพิ่มระบบผนังกั้นน้ำ ทำให้เรือ
และในขั้นตอนสุดท้ายคือการโจมตีด้วยอาวุธ จมยากมากขึ้น สามารถติตั้งอาวุธได้หลายแบบในตำแหน่งต่าง ๆ
(Engagement) เรือต่าง ๆ จะพัฒนาระบบป้องกันตนเอง (Countermeasures) เช่น การต่อต้านทางอิเล็กทรอนิกส ์
ระยะต่าง ๆ ตั้งแต่ระยะไกล ระยะปานกลาง จนถึงระยะ ในการต่อต้านอาวุธปล่อยนำวิถี หรือการต่อต้าน
ประชิด (Close-in Defence System) ทั้งการป้องกัน ทางเสียงในการต่อต้านตอร์ปิโด เป็นต้น
เป็นพื้นที่ (Area Defence) หรือป้องกันเป็นจุด (Point - การพัฒนาความทนทานต่อความเสียหาย

Defence หรือบางค่ายอาจเรียกว่า Limited Area ของเรือ (Damage Tolerance) เป็นการจำกัดขอบเขต
Defence) โดยให้ทำงานร่วมกับระบบต่อต้านต่าง ๆ ความเสียหายของเรือ (Limiting Damage) หากถูก

๐30 นาวิกศาสตร์ ปีที่ ๙๔ ฉบับที่ ๑๐ ตุลาคม ๒๕๕๔

สะพานเดินเรือมักจะเป็นจุดอ่อนของเรือ เรือรบรุ่นใหม่ออกแบบ
2-Islands Concept Design ให้มีสะพานเดินเรือ ๒ แห่ง ในกรณีที่แห่งหนึ่งถูกทำลาย อีกแห่ง
สามารถทำงานแทนได้
โจมตีแล้ว และช่วยให้เรือฟื้นตัวได้เร็ว (Aiding
Recovery) เช่น การพัฒนาการฝึกด้านการควบคุม ปฎิบัติการอย่างต่อเนื่อง
ความเสียหาย (Damage Control Training) ให้มี นอกจากนี้ การพัฒนาให้เรือมีความอยู่รอดสูงขึ้น
ประสิทธิภาพสูงขึ้น ซึ่งจะช่วยให้เรือสามารถฟื้นตัว ยังพิจารณาไปถึงปัจจัยต่าง ๆ อีก ๔ ประเด็นด้วยกัน คือ
จากความเสียหายและสามารถทำการรบต่อได้อย่าง ความอยู่รอดของเรือในภาพรวม (Total Ship

รวดเร็ว หรือการออกแบบเรือโดยเพิ่มความแข็งเรง Survivability) ตั้งแต่การพัฒนาออกแบบเรือและ
ของตัวเรือให้มากขึ้น โดยเฉพาะ พื้นที่/จุดสำคัญ การจัดหาเรือโดยต้องพิจารณาออกแบบ/จัดหาให้

ที่ต้องป้องกันเป็นพิเศษ เช่น คลังกระสุน/อาวุธปล่อย ฯ ครอบคลุมการบริหารจัดการระบบแบบตลอดอายุ
ถังน้ำมัน สะพานเดินเรือ และห้องศูนย์ยุทธการ เป็นต้น การใช้งาน (Through/Entire Life Cycle Management)

ต้องมีการป้องกันที่ดีจากการถูกลูกปืน/อาวุธปล่อยนำวิถี หมดยุคของการมีงบประมาณเท่าใดก็ซื้อ/จัดหา
แต่ที่สำคัญระบบสั่งการและควบคุมต่าง ๆ ของเรือ มาก่อนเท่านั้น การจัดหาที่ละน้อยบางระบบก่อน หรือ
จะต้องมีความอยู่รอดสูง (High Redundancy) ซึ่ง จัดหาเป็นเฟส ๆ เช่น ระยะที่ ๑ จัดหาเท่านี้ ระยะที่ ๒
ต้องพึ่งเจ้าหน้าที่อิเล็กทรอนิกส์ที่มีความรู้ด้านการ จัดหาเพิ่มอีกมาต่อพ่วงกันทีหลัง เป็นวิธีการที่ไม่ฉลาด
ซ่อมบำรุงระบบอำนวยการรบและระบบบูรณาการ และขาดความคุ้มค่า อีกทั้งมีความเสี่ยงต่อการได้มาของ

ต่าง ๆ อย่างดี ดังนั้น การรบในอนาคตกองทัพเรือ ขีดความสามารถที่ทำงานได้จริง
จึงจำเป็นต้องพัฒนาให้มีนายทหารเรือที่มีความรู้ ความอยู่รอดของเรือยังต้องพิจารณารวม

ในด้านวิศวกรรมไฟฟ้าอิเล็กทรอนิกส์และวิศวกรรม ไปถึงการป้องกันภัยที่อยู่นอก Key Chain ต่าง ๆ
อาวุธในระดับสูง ทั้งในระดับผู้วางแผน ผู้ปฎิบัติ เช่น ทุ่นระเบิด การโจมตีนอกแบบของผู้ก่อการร้าย
(เพราะปัจจุบันระบบการรบเป็นแบบบูรณาการ ผู้ที่ และอุบัติเหตุของเรือในทะเลต่าง ๆ เช่น เรือโดน/ชนกัน
ทำหน้าที่ควบคุมสั่งการหน้าคอนโซลระบบต่าง ๆ หรือเรือเกยตื้น ฯลฯ ด้วย
ต้องเป็นนายทหารที่ทำการรบแต่ละสาขาที่ต้องรอบรู้ การที่เรือรบในอนาคตจะมีความเป็นอัตโนมัต ิ
่
ี
ั
หลักการ/ขั้นตอนการรบและยุทธวิธีเป็นอย่างดี) และ และบรณาการมาก จะมผลตอจำนวนกำลงพลบนเรอ
ื
ู
ผู้ซ่อมบำรุง รวมทั้ง ต้องมีระบบการส่งกำลังบำรุง ที่ต้องลดลงอย่างแน่นอน ซึ่งจะมีผลกระทบต่อ
ด้านอะไหล่และการซ่อมทำที่มีความพร้อม เพื่อ ประสิทธิภาพของความอยู่รอดของเรือ จึงต้องเน้น
สนับสนุนการปฏิบัติการรบและการซ่อมบำรุง ความทันสมัยของระบบควบคุมความเสียหายให้สูงขึ้น
อุปกรณ์ระบบการรบและระบบอิเล็กทรอนิกส์อื่น ๆ ตามไปด้วย
ให้สามารถฟื้นตัวได้อย่างรวดเร็ว ทำให้เรือมีความพร้อม การพัฒนาระบบป้องกันของเรือ (Defensive


นาวิกศาสตร์ ปีที่ ๙๔ ฉบับที่ ๑๐ ตุลาคม ๒๕๕๔ ๐31

Innovation) ปัจจุบันระบบป้องกันเรือได้มีการพัฒนา ภัยคุกคามมีความเร็วสูงและมีอำนาจการทำลาย
ไปมาก เช่น ระบบป้องกันตนเองระยะประชิด (Close - สูงขึ้น เวลาในการตอบโต้และป้องกันตนเองของ
in Weapon System : CIWS) ระบบเป้าลวง (Decoys) เรือรบจึงมีน้อยลงมาก การที่จะตอบโต้ได้ทันเวลา

ระบบต่อต้านต่าง ๆ (Countermeasures) เช่น ต่อต้าน และป้องกันตนเองได้อย่างมีประสิทธิภาพ รวมทั้ง


อาวุธปล่อยนำวิถีและต่อต้านอาวุธใต้น้ำ ฯลฯ เทคโนโลยี แก้ไขควบคุมความเสียหายให้เรือฟื้นตัวได้เร็ว
ของอาวุธปล่อยนำวิถี และอุปกรณ์ในการทำสงคราม จึงจำเป็นต้องหันมาพึ่งเทคโนโลยีที่จะทำให้ได้รับการ


อิเล็กทรอนิกส์ รวมทั้ง การป้องกันสงครามจาก เตือนภัยแต่เนิ่น ๆ การสั่งการและควบคุมใช้เวลา
อาวุธที่มีอำนาจทำลายล้างสูง (Weapon of Mass อันสั้น ระบบทุกอย่างสั่งการและควบคุมได้ดั่งใจ

Destruction : WMD) เป็นปัจจัยสำคัญที่เรือต้องพัฒนา เป็นอัตโนมัติ ระบบป้องกันตนเองสามารถทำงาน
ให้มีความพร้อมตอบสนองต่อการพัฒนาการเหล่านี้ อย่างรวดเร็วแม่นยำและครอบคลุมรอบเรือตลอดเวลา

อย่างเหมาะสม โดยเฉพาะขีดความสามารถในด้าน ระบบการซ่อมทำและควบคุมความเสียหายมีอุปกรณ ์

การป้องกันสงครามจากเคมี นิวเคลียร์ และชีวะ (NBCD) ที่ทันสมัยและมีบุคลากรที่มีความรู้ความสามารถ

การที่เรือรบรุ่นใหม่ ๆ ต้องปรับปรุงพัฒนาระบบ จึงทำให้เรือรบสมัยใหม่จำเป็นต้องมีการนำระบบ
การรบและความอยู่รอดให้สูงขึ้นนี้เอง จึงหนีไม่พ้น การรบที่มีลักษณะของการบูรณาการมาใช้ในเรือ
การนำเทคโนโลยีสมัยใหม่ต่าง ๆ มาใช้ เพราะการที่ มากขึ้นตามลำดับ (อ่านต่อฉบับหน้า)



เก็บตก


นัยอันลึกล้ำของคำ “ขอบคุณ”
ขอบคุณความไม่มี ที่ทำให้รู้วิธีลุกขึ้นสู้

ขอบคุณความยากจน ที่ทำให้เป็นคนมุมานะ
ขอบคุณความล้มเหลว ที่ทำให้เกิดความเชี่ยวชาญ

ขอบคุณความผิดผลาด ที่ทำให้ฉลาดยิ่งกว่าเดิม
ขอบคุณความริษยา ที่ทำให้กล้าสร้างสรรค์สิ่งใหม่
ขอบคุณคำวิพากษ์วิจารณ์ ที่ทำให้ผลิบานอย่างไร้ขอตำหนิ

ขอบคุณความไม่รู้ ที่ทำให้รู้จักครูชื่อประสบการณ์
ขอบคุณความผิดหวัง ที่ทำให้สติตั้งเพื่อลุกขึ้นมาใหม่
ขอบคุณศัตรูที่แกร่งกล้า ที่ทำให้รู้ว่าเรายังไม่ใช่มืออาชีพ
ขอบคุณมหกรรมคอรัปชั่น ที่ทำให้เราอยากสร้างสรรค์การเมืองใหม่
ขอบคุณความป่วยไข้ ที่ทำให้เราตั้งใจดูแลสุขภาพ

ขอบคุณความทุกข์ ที่ทำให้รู้ว่าความสุขมีค่าแค่ไหน
ขอบคุณความพลัดพราก ที่ทำให้เราสละจากความยึดติดถือมั่น
ขอบคุณเพลิงกิเลส ที่ทำให้เรามีเหตุอยากถึงนิพพาน

ขอบคุณความตาย ที่ทำให้ฉากสุดท้ายของชีวิตสมบูรณ์แบบ

ที่มา : ว.วชิรเมธี

๐32 นาวิกศาสตร์ ปีที่ ๙๔ ฉบับที่ ๑๐ ตุลาคม ๒๕๕๔

บทความ

๗๖๘ ชั่วโมง!!! จากพลเรือน




สู่ นายทหารชั้นสัญญาบัตร...




นาวาตรีหญิง ดอกเตอร์ กันฑิมา ชะระภิญโญ


ดิฉัน นาวาตรีหญิง กันฑิมา ชะระภิญโญ พิธีเปิด ก็มีนักเรียนหญิงเป็นลมหนึ่ง นักเรียน
ขอรายงานตัวเพื่อเป็นครูฝึกหลักสูตร ข้าราชการ แพ้อาหารแน่นหน้าอกหายใจลำบากหนึ่ง แต่ก็ไม่มี
กลาโหมพลเรือนชั้นสัญญาบัตรรุ่น ๒๓ ค่ะ.... เสียง อะไรอันตรายหรือน่าเป็นห่วงเท่าไหร่ เพราะมี
รายงานตัวต่อ รองผู้บังคับการกรม นาวาเอก โรงพยาบาลของโรงเรียนนายเรืออยู่ในบริเวณนั้น
นิรัตน์ ทากุดเรือ ผู้อำนวยการกองอำนวยการฝึก หากเกิดปัญหาเจ็บป่วยสามารถนำส่งได้ทันท่วงที
ข้าราชการกลาโหมพลเรือนชั้นสัญญาบัตรดังขึ้นใน สำหรับหลักสูตรข้าราชการกลาโหมพลเรือนนี้เป็น
วันแรกของการมารายงานตัวและทำพิธีเปิดหลักสูตร หลักสูตร ที่ทางโรงเรียนนายเรือ ได้รับมอบหมาย
ข้าราชการกลาโหม พลเรือนชั้นสัญญาบัตร จากกองทัพเรือ ให้เป็นหน่วยดำเนินการฝึกอบรม
รุ่นที่ ๒๓ โดยมี พลเรือโท ชัยวัฒน์ เอี่ยมสมุทร ข้าราชการไว้สำหรับฝึกและอบรมข้าราชการ
ผู้บัญชาการโรงเรียนนายเรือเป็นประธาน นักเรียน กลาโหมพลเรือนชั้นสัญญาบัตร ที่ยังไม่ได้รับการฝึก

หลักสูตรนี้ เป็นหญิง ๕๑ คน ชาย ๙ คน ทั้งหมด หรือมีพื้นฐานความรู้วิชาทหารมาก่อน ให้มีความรู้
๖๐ ชีวิต ที่ดิฉันต้องดูแล และทำหน้าที่ร่วมกับครูฝึก พื้นฐานในวิชาทหารเรือเบื้องต้นทั่วไป และมี


ในหลักสูตร กว่า ๑๐ คน ซึ่งเป็นผู้ชายทั้งหมด บุคลิกลักษณะของการเป็นนายทหารสัญญาบัตรที่ดี
ท่านผู้อ่านหลายท่านอาจสงสัยว่าครูฝึกหญิงหนึ่ง รวมถึงฝึกความมีระเบียบวินัย มีความเข้มแข็ง
เดียวคนนี้ ทำไมถึงมาอยู่ ในหลักสูตรนี้ได้อย่างไร อดทน มีความสามัคคี และมีความรับผิดชอบต่อ

ซึ่งจริง ๆ แล้วนั้นดิฉันปฏิบัติหน้าที่อยู่ที่โรงพยาบาล หน้าที่ของตนเอง
อาภากรเกียรติวงศ์ ฐานทัพเรือสัตหีบ แต่เนื่องจาก

ได้รับการประสานจากท่านรองเจ้ากรมแพทย์ทหาร ซึ่งครูฝึกแต่ละท่านของหลักสูตรนี้ล้วนคัดสรร
เรือ พลเรือตรีหญิง จิรภา ชัยเลิศ ให้มาช่วยดูแล มาแล้ว ไม่ว่าจะเป็นนักรบเหล่านาวิกโยธิน ทั้งหลาย
หลักสูตร เนื่องจากมีนักเรียนหญิงหลายท่าน ครูฝึก ครูฝึกพรรคนาวิน ครูฝึกนักเรียนทุนต่างประเทศทั้ง

ผู้ชายอาจทำหน้าที่บางอย่างได้ไม่สะดวกใจนัก จากญี่ปุ่น จากสเปน คุณภาพคับแก้วทั้งนั้นค่ะ

ประกอบกับที่ท่านผู้บังคับบัญชาคงเล็งเห็นแล้วว่า สวมทั้งบทบาทครูฝ่ายธรรมะและฝ่ายอธรรม จัดให้
ตัวดิฉันนั้นเป็นนักจิตวิทยารวมทั้งผ่านประสบการณ์ นักเรียนครบทุกรสชาติ
ไปปฏิบัติภารกิจ ที่ประเทศอิรักและประสบการณ์
trainingทางทหารและด้านเวชศาสตร์ใต้น้ำมาแล้ว สำหรับนักเรียนในหลักสูตรมาจากหลากหลาย
ทั้งในประเทศและต่างประเทศ ด้วยเหตุนี้ ดิฉันจึง หน่วยงานทั้งในส่วนของ กองบัญชาการกองทัพไทย

ได้รับมอบหมายให้ปฏิบัติภารกิจนี้เป็นเวลา ๓๒ วัน ส่วนของกลาโหม มีทั้งทหารบก ทหารเรือ ทหาร
หรือ ๗๖๘ ชั่วโมง......สำหรับภารกิจต่าง ๆ ของ อากาศ ที่ต้องมาอยู่ฝึก กิน นอน ร่วมกันตลอด
ดิฉันเริ่มขึ้นตั้งแต่วันแรกที่เดินทางมาถึง ขณะทำ หลักสูตรนักเรียนบางท่านที่เป็นทหารบกทำงานอยู่


นาวิกศาสตร์ ปีที่ ๙๔ ฉบับที่ ๑๐ ตุลาคม ๒๕๕๔ ๐33

สำนักงานปลัดกระทรวงกลาโหมแต่ก็อยากมาฝึกกับ กว่าของครูฝึก กระดุมต้องติด เสื้อผ้าต้องไม่เป็นขน
ทหารเรือ โดยให้เหตุผลซึ่งขออนุญาตหยิบยกมา ไม่เช่นนั้นก็จะต้องโดนสั่งลงโทษกันหลายรายการ
จากจดหมายเหตุที่ได้ให้ นักเรียนเขียนบันทึกใน เลยทีเดียวต่อด้วยการฝึกระเบียบแถว การทำความ

แต่ละวัน ดังนี้ “ถึงแม้ว่าครอบครัวของข้าพเจ้าจะ เคารพ จากนั้นช่วงเวลาที่นักเรียนเข้าห้องเรียน
เป็นทหารบก ก็ตาม แต่ข้าพเจ้าก็เลือกที่จะมาฝึกกับ ครูฝึกอย่างดิฉันต้องทำหน้าที่ เดินตรวจที่นอน
กองทัพเรือ เพราะข้าพเจ้าเชื่อว่า ข้าพเจ้าสามารถ นักเรียน ใครที่เตียงนอนไม่ตึง ผ้าห่มพับไม่
เรียนรู้เรื่องเกี่ยวกับทหารบกไปได้อีกยาวนาน แต่ใน เรียบร้อย รองเท้าวางไม่เป็นระเบียบ และไม่เป็น
ส่วนของทหารเรือนั้น ข้าพเจ้าคงไม่มีโอกาสได้เรียน ลำดับก็จะถูกจดลงบัญชีดำเพื่อลงโทษกันต่อไป มี
รู้ ซึ่งถือเป็นประสบการณ์ที่ดี ข้าพเจ้ามีโอกาสได้ ครูฝึกคนหนึ่งจบมาจากญี่ปุ่น ถ้านักเรียนห้องไหน
รู้จักเพื่อนต่างเหล่าทัพรวมถึงขนบธรรมเนียม เจอครูวัตไปตรวจ ก็ถือว่าโชคดีไป เพราะถ้าอะไรที่

ประเพณีที่แตกต่างกันของทหารบกและทหารเรือ คง ตรวจแล้วครูเห็นว่าไม่เรียบร้อย ก็จะต้องโดนรื้อ
เป็นประสบการณ์ที่หาซื้อที่ไหนไม่ได้อีกแล้ว” ใช่ค่ะ กระจุย กระจาย เพื่อให้นักเรียนทราบถึงความผิดนั้น
คงเป็นประสบการณ์ที่หาซื้อจากที่ไหนไม่ได้แล้ว โดยครูฝึกบอกว่าตอนเป็นนักเรียนนายเรือที่ญี่ปุ่นผม
จริง ๆ จะฝึกกันอย่างไรให้บุคคลที่มาจากพลเรือน ก็โดนมาแบบนั้น แต่ก็ถือว่าสิ่งที่ครูฝึกได้ขัดเกลา
สามารถเป็นทหารได้อย่างสง่างามและภาคภูมิ ได้ นักเรียน ในเรื่องระเบียบวินัยต่าง ๆ ก็ทำให้นักเรียน
ภายใน ๗๖๘ ชั่วโมง ซึ่งต้องอาศัยความสามารถ ได้มีระเบียบวินัยมากขึ้นอย่างเห็นได้ชัด ช่วงก่อน
ของผู้บริหารหลักสูตรและความสามารถของครูฝึก รับประทานอาหารกลางวันบางครั้งก็จะให้นักเรียน
การฝึกวิชาทหารราบนอกห้องเรียนกลางแดดในช่วง “
ล้วน ๆ
สำหรับรูปแบบของการเรียนการฝึกในหลักสูตร

มีทั้ง เรียนในห้องเรียนตามหัวข้อวิชาต่าง ๆ และ
...ถึงแม้ว่าครอบครัวของข้าพเจ้า

บ่าย นักเรียนต้องฝึกในเรื่องของการใช้อาวุธปืนทั้ง จะเป็นทหารบก ก็ตาม แต่ข้าพเจ้า
ปืนยาว ปืนสั้น ฝึกระเบียบวินัยแบบทหารทุกอย่าง

ตารางฝึกในแต่ละวันก็เริ่มตั้งแต่ตื่นนอนตอนตีห้าครึ่ง ก็เลือกที่จะมาฝึกกับกองทัพเรือ
ซึ่งดิฉันก็ต้องมาทำหน้าที่ตามปลุกนักเรียนเพื่อให้
มาแถวออกกำลังกายพร้อมกันตอนตีห้าสี่สิบห้า พา เพราะข้าพเจ้าเชื่อว่า ข้าพเจ้า


นักเรียนวิ่งรอบโรงเรียนนายเรือก่อนที่จะส่งมอบ สามารถเรียนรู้เรื่องเกี่ยวกับทหาร
หน้าที่ต่อให้ครูพละศึกษาของโรงเรียนนายเรือ มารับ
ช่วงนำนักเรียนฝึกกายบริหารราชนาวีต่อไป ออก บกไปได้อีกยาวนาน แต่ในส่วน
กำลังกายถึงหกโมงครึ่งก็จะให้นักเรียนอาบน้ำทำธุระ
ส่วนตัว ก่อนที่ จะแถวรับประทานอาหารเช้าเวลา ของทหารเรือนั้น ข้าพเจ้าคงไม่มี
เจ็ดโมงสิบห้า แล้วมาเข้าแถวเคารพธงชาติ และรับ
การตรวจเครื่องแบบจากครูฝึก ซึ่งนักเรียน นกส. โอกาสได้เรียนรู้ ซึ่งถือเป็น

ย่อมาจากนักเรียนข้าราชการกลาโหม พลเรือนชั้น
สัญญาบัตร จะต้องแต่งเครื่องแบบชุดทหาร ประสบการณ์ที่ดี...

ลายพราง ตามสังกัดการแต่งเครื่องแบบก็ ถูกต้อง ”
ตามระเบียบ รองเท้า หรือว่าเข็มขัด ต้องขัดให้มัน


๐34 นาวิกศาสตร์ ปีที่ ๙๔ ฉบับที่ ๑๐ ตุลาคม ๒๕๕๔

“


....ทนแรงกดดัน

จากครูฝึก ก็ทำให้

นักเรียนจิตตก

หลายคนเหมือน

กัน บางคน

ร้องไห้คิดถึงบ้าน


บางคนไม่เคยชิน

กับการใช้ชีวิต

แบบทหาร...
”






ฝึกเดินตบเท้าเพิ่มความเข้มแข็งก่อนกินข้าวก็มีนัก ความพร้อมของนักเรียน ไม่รู้ว่าหลักสูตรนี้จะมีสโล
เรียนมาบ่น ๆ ให้ได้ยินเหมือนกัน ครูฝึกอย่างดิฉัน แกนเหมือนตอนที่ดิฉันไปอยู่ปฏิบัติภารกิจที่อิรัก
เลยต้องบอกว่าสมัยที่ครูไปฝึกหลักสูตรเวชศาสตร์ใต้ หรือเปล่าว่า “เจ็บได้ ป่วยได้ แต่ห้ามตาย” ในช่วง
น้ำกับครูมนุษย์กบ ก็ยังต้องดึงข้อแลกข้าวกันทุกมื้อ หลังสี่โมงเย็นของแต่ละวันจะมีการพานักเรียนออก

ของนักเรียนหลักสูตรนี้ถือว่าเป็นระดับเบา ๆ ช่วง กำลังกายด้วยการวิ่งรอบโรงเรียนนายเรือ แต่บางวัน
สัปดาห์แรกของการฝึกต้องบอกว่าเป็นช่วงที่ จะเป็นการเรียนว่ายน้ำ โดยครูพละของโรงเรียน

นักเรียนต้องปรับสภาพจากการเคยเป็นพลเรือนมา นายเรือซึ่งนักเรียนส่วนใหญ่จะชอบมากเพราะรู้สึก

เป็นทหาร ปรับตัวเข้าสู่กฎระเบียบ การไม่ได้กลับ ผ่อนคลาย แต่ก็น่าแปลกใจอยู่เหมือนกันที่

บ้าน โดนรองเท้าคอมแบทกัด นอนห้องพัดลม นักเรียนหกสิบคน มีอยู่สิบกว่าคนที่ว่ายน้ำไม่เป็น
เข้าเวรยาม ตื่นมาวิ่ง แบกปืนเดิน ทนแรงกดดัน เลยแบบชนิดที่ว่าจับโยนลงน้ำทะเลก็ไม่น่ารอด....
จากครูฝึก ก็ทำให้นักเรียนจิตตก หลายคนเหมือน แต่ก็ต้องถือว่านักเรียนโชคดีที่ได้มาเรียนว่ายน้ำแบบ
กัน บางคนร้องไห้คิดถึงบ้าน บางคนไม่เคยชินกับ เร่งรัดไปในตัว หลังจากที่นักเรียนรับประทานอาหาร
การใช้ชีวิตแบบทหารที่ทำอะไรต้องรักษาเวลาและ เย็นในช่วงหนึ่งทุ่มจะเป็นช่วงที่นักเรียนได้เข้า


อยู่ในกฎระเบียบ ไม่เคยชินที่ต้องอยู่ร่วมกับผู้อื่น ห้องเรียนฝึกฝน ฟังชี้แจง ก่อนจะแถวสวดมนต์
ในฐานะครูปกครองและนักจิตวิทยาก็ต้องทั้งปลอบ ตอนสองทุ่ม สำหรับใครที่เป็นเวรทำความสะอาด
ทั้งให้กำลังใจกันไป แต่ก็น่าเห็นใจเพราะสภาพ ห้องน้ำ ก็ต้องทำเพื่อรอครูไปตรวจตอนสามทุ่ม

ร่างกายและจิตใจของนักเรียนแต่ละคนก็มีสภาพ หลังสามทุ่มนักเรียนต้องปิดไฟนอน ในช่วงนี้จะมี
ความพร้อมที่ไม่เท่ากัน บางท่าน กำลังใจดี นักเรียนที่เข้าเวรยามผลัดละสองชั่วโมงเริ่มตั้งแต่
ร่างกายพร้อมให้วิ่งก็วิ่งได้ ให้ฝึกก็ฝึกได้ แต่สำหรับ สามทุ่มครึ่ง จนถึงตีห้า ในแต่ละวัน เดือนหนึ่งจะ
บางท่านไม่เคยออกกำลังกายมาก่อนเลย บางท่านก็ ต้องเข้าเวรประมาณ หกวัน ช่วงผลัดหัวค่ำ ยังไม่
มีโรคประจำตัวหอบยามาเต็มกระเป๋า ก็คอยต้อง ค่อยทรมานเท่าผลัดดึก แต่นักเรียนก็จะได้รับรู้ถึง
ดูแล รวมไปถึงจะต้องมีการประชุมพูดคุยกันระหว่าง รสชาติของการยืนเวร ช่วงที่นักเรียนมาเรียน
ครูฝึกถึงความหนักเบาของหลักสูตร ตามสภาพ หลักสูตรนี้เป็นช่วงเดือนมีนาคม แต่น่าแปลกใจ


นาวิกศาสตร์ ปีที่ ๙๔ ฉบับที่ ๑๐ ตุลาคม ๒๕๕๔ ๐35

มากที่มีอากาศหนาวแบบไม่คาดคิดถึงสองวัน ด้วย อดขำไม่ได้ “นักเรียน เวลาตักข้าวใส่ปากอย่าอ้า
ความเป็นห่วงของครูฝึกจึงต้องรีบไปหาเสื้อกันหนาว ปากกว้างมากเดี๋ยวแม่สามีไม่ปลื้ม!!!” นักเรียนท่าน
มาให้นักเรียนที่เข้าเวร ปัญหาการเจ็บป่วยของ ใดที่ต้องมารับประทานอาหารร่วมโต๊ะกับครูฝึกก็อาจ

นักเรียนที่นี่ ส่วนใหญ่ ก็จะเป็นในเรื่องของไข้หวัด จะรู้สึกว่ากับข้าววันนั้นจะไม่ค่อยอร่อยนัก ซึ่งตาม

ภูมิแพ้ รองเท้ากัด เจ็บขา ปวดเข่า แต่ก็ไม่ถือว่า ความเป็นจริงจะได้รับเสียงบอกกล่าวจากนักเรียนว่า
เป็นอุปสรรคต่อการฝึกมากเท่าใดนักซึ่งก็ยังต้อง กับข้าวของโรงเรียนนายเรืออร่อยมาก ๆ ซึ่งดิฉันก็
ดำเนินกันต่อไปเพื่อเป็นการเตรียมความพร้อมให้ เห็นด้วยกับความคิดนี้จริง ๆ
นักเรียนก่อนไปฝึกภาคในสัปดาห์ที่สามที่สัตหีบ “กองทัพต้องเดินด้วยท้องเสมอ ฟันธง!!!” มา

นอกจากเรื่องของการฝึกระเบียบวินัยตามที่ได้กล่าว พูดถึงช่วงสัปดาห์ของการฝึกภาคสนามที่สัตหีบ กัน
มาแล้ว มารยาทบนโต๊ะอาหาร นักเรียนก็ต้องได้รับ บ้างดีกว่าคะ เป็นช่วงสัปดาห์ที่สามของการฝึก เดิน

การอบรมเช่นเดียวกัน ก่อนรับประทานอาหารทุก ทางจากโรงเรียนนายเรือมุ่งหน้าสู่สัตหีบวันแรก
มื้อนักเรียนจะต้องขัดฉากกล่าวคำปฏิญาน ตาม เป็นการเยี่ยมชมหน่วยงานในพื้นที่ คือ หน่วย
หัวหน้านักเรียน “ขอบคุณพ่อแม่ที่ให้เราเกิดมา บัญชาการต่อสู้อากาศยานและรักษาฝั่ง โดยมี
ขอบคุณชาวนาที่ปลูกข้าวให้เรากิน ขอบคุณแผ่น นาวาเอก สุชา เคี่ยมทองคำ ท่านเสนาธิการให้การ
ดินที่ให้เราอาศัยอยู่ ขอบคุณคุณครูที่ช่วยอบรม ต้อนรับ ช่วงบ่ายเป็นการเยี่ยมชม เรือหลวงจักรี

สั่งสอน ขอบคุณตัวเราเองที่ยังมีชีวิตรอดมาจนถึง นฤเบศร ได้รับการต้อนรับจากท่านผู้บังคับการเรือ
ทุกวันนี้” ในช่วงรับประทานอาหารกับนักเรียน นาวาเอก สุวิน แจ้งยอดสุข นักเรียนบางท่านที่เพิ่ง
นาวาตรี เอ ครูฝึกรูปหล่อก็จะอบรมมารยาทบนโต๊ะ มาเป็นครั้งแรกจะรู้สึกตื่นตาตื่นใจมาก ได้รับประทาน
อาหาร ให้นักเรียนด้วยซึ่งบางทีดิฉันนั่งอยู่ด้วยก็ยัง อาหารกลางวันบนเรือหลวง ฟังบรรยายสรุป ส่วน
“





...ขอบคุณพ่อ
แม่ที่ให้เราเกิดมา

ขอบคุณชาวนาที่
ปลูกข้าวให้เรากิน

ขอบคุณแผ่นดินที่

ให้เราอาศัยอยู่
ขอบคุณคุณครูที่


ช่วยอบรมสั่งสอน
ขอบคุณตัวเรา

เองที่ยังมีชีวิต

รอดมาจนถึงทุก
”
วันนี้...




๐36
นาวิกศาสตร์ ปีที่ ๙๔ ฉบับที่ ๑๐ ตุลาคม ๒๕๕๔

ที่พักใจของนักเรียนที่สัตหีบคือแผนกวิชาการรบ เครื่องหมายโดดหอมาติดจนเพื่อน ๆ ล้อ ส่วนช่วง

พิเศษ โดยมี นาวาโท สันติ เกตุศรีพงษ์ศา เป็น บ่ายเป็นการเดินทางไกล ๑๐ กิโลเมตร
ผู้ดูแลความเป็นอยู่ สำหรับ นาวาเอก นิรัตน์ สะพายปืนยาวแบกเป้สวมหมวกเหล็ก มีนักเรียน

ทากุดเรือ ผู้อำนวยการการฝึกหลักสูตรท่านก็ไปอยู่ บางท่านที่ไม่ไหวจริง ๆ ก็ต้องพานั่งรถพยาบาลตาม
ร่วมหัวจมท้ายกับนักเรียนที่สัตหีบด้วย เช้าวันที่สอง เพื่อนไปหลังจากมีการหลอกให้นักเรียนเดินงงงวย
ที่สัตหีบภารกิจของนักเรียน นกส. ก็ยังเหมือนเดิม กับเส้นทางอยู่หลายรอบก็เดินทางมาถึงจุดที่ทาง
คือ เช้าตื่นตีห้าครึ่ง เพื่อมาวิ่งแต่คราวนี้เปลี่ยน ครูฝึกได้เตรียมไว้ให้สำหรับนักเรียนฝึกวิชาการ
บรรยากาศเป็นวิ่งขึ้นเขากรมหลวงแทน... “วิ่งขึ้น ยังชีพในป่าได้เรียนรู้การใช้ชีวิตให้รอดเมื่อหลงป่า
เขาแล้วเราลงน้ำ โปรดอย่าถามฉันให้มากเลย” ให้นักเรียนแบ่งกลุ่มหุงข้าวทำกับข้าวด้วยเสบียงที่

คงเป็นอีกหนึ่งภาพความประทับใจของนักเรียนซึ่งวิ่ง เตรียมไว้ให้ซึ่งก็ไม่พ้นมาม่า ปลากระป๋อง และ
จากแผนกรบพิเศษ หน่วยบัญชาการนาวกโยธิน ไข่เค็ม งานนี้แม่ช้อยไม่ต้องมารำ เชลล์ไม่ต้องมา
เลาะชายทะเลหาดเตยงามไปขึ้นเขากรมหลวงเพื่อ ชิมมีแต่ครูฝึกเดินชิมให้คะแนน เอาเป็นว่ากลุ่มไหน
สักการะเสด็จเตี่ย นักเรียนทำได้ดี วันนั้นมีฝน หุงข้าวไม่ไหม้ ไม่ดิบ เป็นใช้ได้ค่ะ วันต่อมามี
โปรยปรายเหมือนพรมน้ำมนต์ให้นักเรียนเล็กน้อย การพานักเรียนไปฝึกยิงปืนยาว ที่สนามยิงปืนของ
พอประมาณ พอวิ่งถึงยอดเขาความเหนื่อยของ หน่วยบัญชาการนาวิกโยธิน ไม่มีมือปืนเป้าสะอาด
นักเรียนหายเป็นปลิดทิ้ง ครูฝึกก็เลยต้องให้วิ่งลงอีก นักเรียนแต่ละท่าน พร้อมที่จะเป็นหน่วยสนับสนุน
หนึ่งรอบ วันที่สองนั้นในช่วงเช้าพานักเรียน ไปดู กำลังรบ หลังจากการจบการฝึกภาคสนามห้าวัน

งานของหน่วยสงครามพิเศษทางเรือโดยมี นาวาเอก ที่สัตหีบ นักเรียนก็ยังต้องกลับมาสอบในรายวิชา

จงกล มีสวัสดิ์ และคณะให้การต้อนรับ ช่วงบ่าย ต่าง ๆ ที่ได้เรียนไปไม่ว่าจะเป็นวิชาทหารราบ วิชา

เป็นการฝึกความคุ้นเคยกับการใช้ปืนเอ็ม ๑๖ ซึ่ง ภาวะผู้นำ วิชาขนบธรรมเนียมประเพณีของทหารเรือ
นักเรียนได้มีโอกาสไปยิงปืนสั้นที่ สนามยิงปืน ซึ่งนักเรียนมีความตั้งใจและทำข้อสอบกันได้เป็น
บางนาก่อนหน้านี้มาแล้ว รางวัลนักแม่นปืนก็ตกไม่ อย่างดี ตอนวิจารณ์หลักสูตร ดิฉันได้มีโอกาสกล่าว
พ้นเป็นของคุณหมอฟันเพราะมือนิ่งมาก ๆ ช่วงเย็น กับนักเรียนเล็กน้อยว่า “นักเรียนที่เก่งของครู ไม่ใช่
ในแต่ละวันยังเป็นช่วงเวลาที่ครูฝึกพาวิ่งและพาออก นักเรียนที่สามารถทำคะแนนได้สูงสุด แต่คือ
กำลังกายเหมือนทุกวัน วันที่สามของการฝึกภาค นักเรียนที่สามารถปรับตัวและพัฒนาตัวเองขึ้นมาได้

สัตหีบมีการพาเยี่ยมชมหน่วยบัญชาการนาวิกโยธิน มากที่สุดต่างหาก” วันสุดท้ายที่นักเรียนจบเป็นพิธี
และชั่วโมงของการทดสอบกำลังใจนักเรียน คือการ รับประกาศนียบัตร จากผู้บัญชาการโรงเรียนนายเรือ

โดดหอสูง ๓๔ ฟุต ซึ่งครูผู้สอนบรรยายว่าเป็นจุดที่ รู้สึกภาคภูมิใจไปกับนักเรียนที่ได้ผ่านการฝึก
เสียวที่สุดแล้ว สำหรับความสูงระดับนี้ แถมท่าน หลักสูตรนี้มาได้ครบทุกนาย และรอวันแห่งความ

ผู้อำนวยการการฝึกยังให้ครูฝึกอย่างดิฉันโดดนำ ภาคภูมิใจที่พวกเขาจะได้รับพระราชทานยศเรือตรี
ลูกศิษย์ ๑๐๐๑ ๑๐๐๒ ๑๐๐๓ ๑๐๐๔ โดด ไม่โดด บนบ่า ได้สวมเครื่องแบบทหาร นอกเหนือไปจาก

โดด... สร้างความหฤหรรษน้ำตาร่วงให้กับ นกส. นั้นยังเห็นถึงความผูกพันกันระหว่างเพื่อนร่วมรุ่น

รุ่น ๒๓ ไม่น้อยมีนักเรียนเหล่าทหารเรือคนหนึ่งไม่ และครูฝึก “ไม่มีงานเลี้ยงที่ไม่มีวันเลิกรา ไม่มี
กล้าโดดต้องทั้งขู่ ทั้งปลอบ เกาะแข้งเกาะขาครูฝึก คราบน้ำตาที่เช็ดไม่ออก” ซึ่งแน่นอนว่า ๗๖๘
อย่างดิฉันแทบจะให้โดดลงไปด้วยกันเลย แต่ในที่สุด ชั่วโมง คงจดจำอยู่ในหัวใจของครูฝึก และ นกส.

เธอก็ทำสำเร็จได้เครื่องหมายโดดหอมาติดหน้าอก รุ่น ๒๓ ทุกท่านไปนานแสนนาน.......
สมใจ แถมรู้สึกจะเห่อมากขนาดใส่ชุดกีฬาก็ยังเอา


นาวิกศาสตร์ ปีที่ ๙๔ ฉบับที่ ๑๐ ตุลาคม ๒๕๕๔ ๐37

บทความ
ผู้บังคับการเรืออู






ตอนที่ ๑๓ ภาวะผู้นำของผู้บังคับการเรืออู


(Menschenfuehrung auf einem Unterseeboot)


พลเรือเอก ไพศาล นภสินธุวงศ์




































(ต่อจากฉบับที่แล้ว)


ในบริเวณพื้นที่ปฏิบัติการซึ่งมีภัยคุกคาม ผมได้กล่าวมาแล้วเกี่ยวกับการแข่งขันหมากรุก





ทางอากาศไม่ร้ายแรงนัก ทหารที่ไม่เข้ายามร้องเพลง และ Skate ภายในเรือของเรา นอกจากนั้นเรายังจัด



หมู่ตอนหัวค่ำในห้องพักหัวเรือ พวกเขาร้องเพลงชาวเรือ ให้มีการแข่งขันอื่น ๆ อีก เช่น การแข่งขันร้องเพลง
เป็นส่วนใหญ่เกือบทั้งหมด ซึ่งในสมัยก่อนสงคราม ผู้เข้าแข่งขันต้องร้องเพลงผ่านเครื่องขยายเสียง

มีการร้องเพลงหมู่กันบนเรือใบฝึกของกองทัพเรือ โดยมีทหารประจำเรือคนอื่น ๆ เป็นกรรมการตัดสิน
่
้
่
เยอรมน ผมเนนวาถาเราเปนชาวเรอแล้วไมร้องเพลง รางวัลชนะเลิศ หากเป็นทหารปากเรือได้รับเกียรติ
ั
้
็
ื
ที่เป็นแบบอย่างของเพลงชาวเรือแล้วใครที่ไหนอื่น ให้เป็นคนเดินเครื่องยนต์ดีเซลของเรือเมื่อเราโผล่
ในกองทัพเรือ หรือที่บ้านจะร้องเพลงเหล่านั้น ขึ้นสู่ผิวน้ำ หากเป็นทหารพรรคกลินได้รับโอกาส



เหนือสิ่งอื่นใด เราไม่มีความจำเป็นมากนักที่ร้อง พิเศษให้ขึ้นไปบนสะพานเดินเรือแล้วนำเรือแทน
เพลงมาร์ชเพราะกองทัพเรือไม่ค่อยเดินแถวกันมากนัก ผู้บังคับการเรือ เป็นต้น นอกจากนั้นยังมีการแข่งขัน
๐38 นาวิกศาสตร์ ปีที่ ๙๔ ฉบับที่ ๑๐ ตุลาคม ๒๕๕๔

เกมอื่น ๆ อีก เช่น แข่งขันยกน้ำหนักซึ่งมีการใช้ แน่นอนทีเดียวเรามีแผนที่แสดงแนวรบของเราติดไว้
อุปกรณ์ที่ดัดแปลงแล้วเพื่อทดสอบความแข็งแรง ที่ผนังห้องอยู่ใกล้ ๆ กับป้ายประกาศที่ใช้แสดง
ที่แท้จริงของผู้เข้าแข่งขันด้วย ที่ผมยกสิ่งเหล่านี้ หนังสือพิมพ์ประจำเรือของเรา ป้ายประกาศเรายัง



ขึ้นมากล่าวก็เพื่อแสดงให้ท่านทั้งหลายเห็นว่ามี ใช้แสดงภาพที่น่าสนใจ เช่น ภาพเรือรบต่าง ๆ
หลายสิ่งหลากหลายมากที่เราสามารถสรรหาและ การประกาศฉบับพิเศษหรือหนังสือพิมพ์อื่น ๆ
จัดการให้เกิดความสนุกสนานแก่ทหารประจำเรือใน งานฝีมือก็เป็นที่นิยมเช่นกัน ทหารหลายคนมี
บางโอกาสได้ไม่ยากเลย แม้แต่การแข่งขันการพูด ความชำนาญด้านนี้ แต่เสียที่ว่ามันไม่ใช่ของง่ายนัก
โกหกเราก็สรรหามา ผู้เข้าร่วมแข่งขันทุกคนเล่า ที่จะทำกันในเรือดำน้ำ ผมเกือบไม่เคยประสบความ
เรื่องราวผ่านทางเครื่องขยายเสียงเกี่ยวกับเรื่อง สำเร็จในการในการหาสิ่งของที่จำเป็นได้ภายในเรือ

เหลือเชื่อของแต่ละคน เราพบว่ามีเรื่องประหลาด ๆ ไม้ที่เหมาะสำหรับการแกะสลักหาได้ยากมาก
อย่างแท้จริงหลายเรื่อง บางเรื่องเหมาะสำหรับ ทหารพรรคกลินที่อยู่ในห้องเครื่องดูจะได้เปรียบกว่า
การนำไปตีพิมพ์ด้วยซ้ำ คนอื่นเพราะพวกเขามีวัสดุที่ ไม่ใช้แล้วติดมาจากอู่
เพื่อไม่ให้ทหารลืมคำแนะนำของนายแพทย์ สามารถนำมาใช้ประโยชน์ได้มากทีเดียว ผมกล่าว
ประจำเรือเกี่ยวกับสุขภาพและอนามัย เราจัดให้มี ในที่นี้โดยทั่ว ๆ ไป ซึ่งยกตัวอย่างมาประกอบเพื่อ
การประกวดแต่งบทกวี ผู้เข้าประกวดทุกคนต้องแต่ง เป็นข้อแนะนำเท่านั้น ซึ่งท่านสามารถนำไปใช้หรือ

กลอนยาว ๔ - ๘ บรรทัด ซึ่งแสดงความหมาย ดัดแปลงหรือเพิ่มเติมได้ตามใจชอบ
เชิงขบขันในเนื้อหาที่นายแพทย์เคยบอกไว้ ความคิดเห็น



เรายังจัดให้มีการประกวดวาดภาพโดยผู้เข้าประกวด การให้ความรู้แก่ผู้ใต้บังคับบัญชาเป็นกิจและ

วาดภาพเหตุการณ์ตลก ๆ ที่เกิดขึ้นในเรือของเรา ความรับผิดชอบของผู้นำทางเรือ ซึ่งเป็นคุณลักษณะ
แต่เราอนุโลมให้สำหรับคนที่วาดภาพไม่เก่งโดยเขา ที่เหมือนกันไม่ว่าในกองทัพเรือของประเทศใด

สามารถอธิบายให้เห็นภาพด้วยถ้อยคำสั้น ๆ ได้ ความอยู่ใกล้ชิดอย่างคนในครอบครัวเดียวกันของ
เช่นกัน เพราะเราคิดว่าความคิดดี ๆ และไหวพริบ กำลังพลในเรือเป็นข้อได้เปรียบเหนือกว่าเหล่าทัพอื่น
ที่แหลมคมมีค่าไม่ต่างไปจากความสามารถด้านการ พลเรือเอก David McDonald อดีต ผู้บัญชาการ

วาดภาพ นอกจากนั้นหนังสือที่ดีมีคุณค่าด้านความรู้ ทหารเรือสหรัฐ ฯ กล่าวว่า “ไม่มีอาชีพใด ที่บุคลากร
เป็นที่นิยมกันมากในหมู่พวกเรา จุลสารที่มีคำ ไม่เพียงแต่ทำงานร่วมกัน แต่ยังกินนอนดำรงชีวิต
อธิบายและคำแนะนำด้านวิชาชีพ และโดยเฉพาะ ร่วมกันด้วย คำว่าทหารประจำเรือลำเดียวกัน (Shipmate)

แผนที่รวมทั้งหนังสือประเภทอ้างอิงมีการนำมาใช้ มีความหมายมาก ท่านทำงานร่วมกับคนอื่น กินร่วมกัน
เพื่อการศึกษาด้วย เมื่อเวลาผ่านไปพอสมควร ท่านสร้างความสนิทสนมกลมเกลียว และสิ่งสำคัญ
ปรากฏว่ามีคำถามที่ไม่น่าเชื่อเกิดขึ้น เช่น บางคน ที่สุดคือทำอย่างไรจึงจะเข้ากันได้ดี”



ถามว่าวัวจะให้น้ำนมเพิ่มขึ้นหรือไม่หากเปิดวิทยุ จะด้วยเหตุที่ผู้บังคับการเรือและนายทหารในเรือ



ให้วัวฟังในระยะใกล้บ่อย ๆ จริงหรือไม่รูที่ปรากฏ แต่ละลำเป็นผู้ให้คำแนะนำ สั่งสอน จะเป็นลักษณะ
ในเนยแข็งนั้นเกิดจากอากาศที่ถูกอัด หรือบางคน ของการอบรม การให้ความรู้ในชั้นเรียนหรือในโอกาส
ยืนยันว่าเราจะไม่ได้ยินเสียงฟ้าผ่าขณะที่เกิดพายุฝน อื่น ๆ ก็ตาม ทหารเรือไทยจึงมีวัฒนธรรมที่วิเศษ

ฟ้าคะนองในทะเล บางคนเชื่อว่าเนื้อม้ามีรสชาติ แตกต่างจากชาวบ้านนิยมเรียกผู้บังคับบัญชาว่า

ไม่อร่อยเพราะม้าไม่มีไต และขับเหงื่อออกมา “ครู” ซึ่งต่อมาใช้กันอย่างแพร่หลายบนบกด้วย ซึ่งครู
ผ่านทางซี่โครงของมัน กรณีปัญหาเหล่านี้บรรดา มีความหมายลึกซึ้งมาก คงทราบกันดีแล้ว ขอละไว้
หนังสืออ้างอิงสามารถนำมาแก้ข้อถกเถียงกันได้ ในที่น
ี้

นาวิกศาสตร์ ปีที่ ๙๔ ฉบับที่ ๑๐ ตุลาคม ๒๕๕๔ ๐39

Lueth เป็นผู้บังคับการเรือคนหนึ่งที่เห็น “Ex scientia, tridens” ซึ่งเป็นภาษาละติน หมายถึง
ความสำคัญเรื่องการให้ความรู้แก่ทหาร เขาพยายาม “จากความรู้ สู่สมุททานุภาพ” พระเจ้าเฟรเดอริค
ทำในรูปแบบต่าง ๆ ตามที่ท่านได้อ่านผ่านตามาแล้ว มหาราชของปรัสเซีย, ในคำแนะนำสำหรับนายพล

เป็นลักษณะนิสัยประจำชาติของคนเยอรมันที่สนใจ ของพระองค์ เมื่อ ค.ศ.๑๗๔๗ : “สงครามมิใช่เรื่อง
ใฝ่หาความรู้ ใส่ตัวอยู่ตลอดเวลา แม้เรือปฏิบัติการ ของโชค แต่ความรู้อันมากมาย การศึกษาและ
อยู่ในสนามรบซึ่งมีภัยอยู่รอบด้านเกือบตลอดเวลา การไตร่ตรองเป็นสิ่งจำเป็นสำหรับการดำเนินการ



พวกเขาก็ยังสรรหาโอกาสให้มีการเปิดชั้นเรียน สงครามได้อย่างดี”
ซึ่งคิดดูแล้วแทบเหลือเชื่อเหมือนกันแต่มันก็เป็น แม้เป็นที่ชัดเจนแล้วว่าผู้บังคับการเรือต้อง

ข้อเท็จจริงที่เกิดขึ้นแล้ว ห่วงใยและดูแลทหารภายใต้บังคับบัญชาของตน
อย่างไรก็ตาม นอกจากการบรรยายหรือเปิด อีกทั้ง ยังไม่เป็นการเพียงพอที่ออกคำสั่งและลงโทษ
ชั้นเรียนในเรือแล้ว Lueth ยังให้ความสำคัญมากต่อ ทหารบางครั้งเมื่อพวกเขาไม่ยอมทำตามระเบียบ
หนังสือสำหรับให้ทหารอ่าน เขาคงคิดว่าหนังสือเป็น วินัยและการฝึกแบบโหด ๆ ในตารางการปฏิบัติงาน


อาหารที่จำเป็นสำหรับมนุษย์แต่เป็นอาหารสมอง ประจำวัน ซึ่งถือว่าเป็นเรื่องสำคัญที่สุดสำหรับ
หนังสือดี ๆ มีพลังทั้งพลังความรู้ พลังใจ และพลัง ผู้บังคับการเรือหากเขาต้องการประสบความสำเร็จ

ความคิด หรือกล่าวอีกนัยหนึ่ง เสริมคุณค่าแก่ชีวิต แต่เรื่องนี้เป็นที่ทราบกันดีอยู่แล้ว ผมไม่ขอลงใน
ทำให้สมองมีระดับสูงขึ้น เมื่อคนเรามีระดับสมอง รายละเอียดอีก แต่เหนือกว่านั้น อย่างไรก็ตาม


สูงขึ้นการทำงานย่อมมีประสิทธิผลสูงขึ้นตาม มันเป็นสิ่งที่ขาดเสียไม่ได้คือ ทหารประจำเรือดำรง

นี่เป็นข้อเท็จจริงที่ไม่มีใครปฏิเสธได้ ชีวิตอยู่เพื่อเรือของพวกเรา และยอมทำตามคำสั่ง



ลองหันมาดูกองทัพเรือของเราบ้าง อย่าเพิ่ง ของผู้บังคับการเรือด้วยความยินดีและเต็มใจ
ท้อใจว่าคนไทยอ่านหนังสือเฉลี่ยปีละ ๘ บรรทัด ตอนนี้ผมใคร่แสดงให้เห็นถึงพื้นฐานของความ

เป็นหน้าที่ของผู้นำของกองทัพเรือในระดับต่าง ๆ ผิดพลาดบางอย่างเท่าที่ผมผ่านประสบการณ์มาซึ่ง
ต้องใส่ใจและให้ความสำคัญต่อการให้อาหารสมอง อยู่ในสถานการณ์ที่ไม่สามารถคุมได้ง่าย ๆ โดยใช้
ของคนในกองทัพเรือ การจัดการเรื่องดังกล่าวนี้ เพียงคำสั่ง และมีการเชื่อฟังเท่านั้น ในกรณีเช่นนั้น
ไม่ใช่ของยากและเกินความสามารถของนายทหาร ผู้บังคับการเรือต้องตระหนักถึงข้อเท็จจริงว่าทั้งเขา

เรือไทยเลย เพียงแต่ว่ามีการตระหนักหรือไม่เท่านั้น และทหารประจำเรือร่วมชะตากรรม หรือมีหัวใจร่วม
แม้เรื่องดังกล่าวเป็นนามธรรม จับต้องได้ยาก และ กันในสิ่งเดียวกัน

บังเกิดผลช้า แต่ก็ต้องทำเพราะเราทุกคนในกองทัพเรือ เมื่อเราออกไปปฏิบัติการได้ราว ๑๐๐ วัน ทุกอย่าง
คงไม่ต้องการเห็นนายทหารเรือในอนาคตเป็น ดำเนินไปด้วยดี ทันใดนั้นเราต้องดำฉุกเฉิน แต่เรือ



ประเภท “กร่าง ปัญญาทึบ” แน่ ของเรากลับดำลงไม่ได้ แน่นอนว่าต้องมีปัญหาอะไร
เกี่ยวกับความสำคัญของความรู้ที่มีต่อคนโดย สักอย่าง ผมมองไปที่มาตรวัดความลึกแต่เข็มของ
เฉพาะทหารนั้น มีผู้รู้กล่าวกันไว้มากมาย เช่น : มันนิ่ง ไม่กระดิกเลยแม้แต่น้อย จนทำให้ผมคิดตอน

พลเรือเอก R.K.Turner ของ กองทัพเรือสหรัฐ ฯ นั้นว่า “อ๋อ! มันก็เคยเป็นเช่นนั้นบ้างเหมือนกัน”
เขียนตอนหนึ่งในจดหมายถึง พันเอก Warren หรือว่าเมื่อเรารีบเร่งทำอะไร เวลาดูช่างผ่านไปช้าจังเลย


T. Clear, 1961 ว่า “การขาดความรู้ที่มีอยู่ในตัว แล้วปรากฏว่าช่องระบายอากาศในห้องเครื่องยนต์
นายทหารเป็นการไร้ความสามารถที่ถาวรและ ดีเซลไม่เปิดออก มันเกิดอะไรขึ้นหลังจากทุกอย่าง


เบ็ดเสร็จ มันเป็นความบกพร่องที่ไม่น่าให้อภัย” เคยทำงานได้ราบรื่นมาแล้วเป็นร้อยครั้ง ก่อนหน้านั้น
คำขวัญ (Motto) ของโรงเรียนนายเรือแอนนาโปลิส : ขณะที่เรือของเราแล่น บนผิวน้ำจ่าพรรคกลินคนหนึ่ง


๐40 นาวิกศาสตร์ ปีที่ ๙๔ ฉบับที่ ๑๐ ตุลาคม ๒๕๕๔

ได้ตรวจสอบช่องระบายอากาศโดยใช้สลักวาล์วช่วย เพิ่มมากขึ้นระหว่างที่กำลังปฏิบัติภารกิจตามล่าเรือ
แต่เมื่อตรวจสอบเสร็จ เรียบร้อยแล้วเขาลืมดึงมันออก พาณิชย์ของข้าศึกนั้น เราพบเรือกลไฟลำแรกซึ่ง
ขณะที่เราดำฉุกเฉินช่องระบายอากาศจึงยังคงปิดอยู่ ตอนนั้นเปรียบเหมือนอาหารชิ้นเล็กที่น่าอร่อยกำลัง

เช่นเดิม ทหารอีกคน ซึ่งประจำสถานีอยู่บริเวณนั้น เดินทางด้วยความเร็วสูง หลังจากได้ติดตามเหยื่อ
ได้แต่เพียงมองไปที่แผงควบคุมที่มีมาตรวัดความลึก เป็นเวลาค่อนข้างนาน ผมนำเรือเข้าสู่ตำบลที่โจมตี
ติดตั้งอยู่ เมื่อเขาได้ยินเสียงคลิกดังอย่างน่าพอใจ เหยื่อในเวลากลางคืน ผมได้กล่าวกับนายทหารยาม
โดยไม่ดูให้ละเอียด จึงตะโกนรายงานว่า “ลิ้นอากาศ เรือเดินซึ่งเป็นต้นเรือแต่เป็นมือใหม่เพิ่งออกปฏิบัติ
เปิดแล้ว” ทั้ง ๆ ที่ปิดอยู่ การลาดตระเวนเที่ยวแรกว่า “ตอนนี้ขอให้คุณเล็งยิง


ภายหลังจากที่รู้ว่าเกิดขัดข้องผมสั่งให้เปิดช่อง นัดแรกที่เสาหัว ส่วนนัดที่สอง เล็งยิงอย่างนิ่ง ๆ
ระบายอากาศด้วยมือ ซึ่งกินเวลานานหน่อย ผมนำ ที่เสาท้าย” นายทหารยามเรือเดินคนนั้นคงต้องการ
เรือขึ้นสู่ผิวน้ำเพื่อแก้ไขสถานการณ์ แต่ขณะที่ผม แสดงผลงานให้เป็นที่ประทับใจ เขาพูดว่า “ท่อ ๑ ยิง!”
เปิดประตูกั้นน้ำของหอบังคับการ ช่องระบายอากาศ เสียงของเขา เบามากจนเจ้าหน้าที่ควบคุมการยิงซึ่ง

เปิดออกพอดีเรือกลับจมลงอีกครั้ง ผมซึ่งเป็น อยู่ในหอบังคับการไม่ได้ยินเสียงสั่งการของเขา

ผู้บังคับการเรือเกือบทำให้เราทั้งหมดถึงความวิบัติ ผมเองก็ได้ยินเสียงของเขาไม่ชัดเจนเช่นกัน ผมจึง

เรือจึงดำลงไป เนื่องจาก ไม่สามารถเป่าอากาศ สั่งเขาให้ออกคำสั่งยิงนัดที่สองดังขึ้นอีก เขาปฏิบัติตาม
อย่างรวดเร็วได้ ลิ้นตัวนั้นหมุนด้วยความยากลำบาก แต่เจ้าหน้าที่ควบคุมการยิงลืมถอดสลักนิรภัยออก
เราจึงต้องหาประแจเลื่อนตัวหนึ่งมาช่วย โดยปกติ ก่อนยิง ตอร์ปิโดนัดที่สองก็ไม่ได้ยิงออกไปเช่นกัน
แล้วประแจจะผูกเชือกไว้เพื่อว่าจะได้พร้อมใช้ทันที ทั้งนายทหารยามเรือเดินและจ่าตอร์ปิโดใหม่ด้วยกัน
ในยามเข้าด้ายเข้าเข็ม แต่วันนั้นบังเอิญประแจเลื่อน ทั้งคู่ ดังนั้นจึงสรุปได้ว่าการสื่อสารโดยใช้ท่อพูดไม่ได้

ตัวนั้นเกิดหายไป ทำให้เรือเราจมลงอย่างรวดเร็ว ทำงานอย่างที่ได้ฝึกกันมาก่อนหน้านั้น ผมพยายาม
แล้วต่อมาเราเริ่มเป่าอากาศเข้าถัง หลังจากนั้นไม่กี่ แก้ไขสถานการณ์โดยให้เปลี่ยนไปยิงตอร์ปิโดด้วย ๒ ท่อ

นาทีเราเริ่มสังเกตว่าบรรดาปั๊มน้ำทำงานไม่เป็นปกติ ที่เหลือไปยังเรือกลไฟลำนั้น แต่เนื่องจากขณะนั้น
ทหารซึ่งประจำสถานีที่บริเวณแต่งทริมเรือไม่ได้ ระยะใกล้มากเกินไป เมื่อยิงตอร์ปิโดออกไปคนบน
สังเกตให้ละเอียด หลังจากแล่นใต้น้ำชั่วระยะหนึ่งเรา เรือกลไฟเห็นเราจึงหันเรือพุ่งเข้าหาเรือของเรา เรารอด
ต้องการสูบน้ำใต้ห้องเครื่องออกจากเรือ ปั๊มกลับ จากการถูกชนโดยเรือกลไฟอย่างหวุดหวิด ส่วน
ทำงานไม่เป็นปกติ สาเหตุของปัญหาคือได้มีกระดุม ตอร์ปิโดพลาดเป้า ผมต้องการเลี้ยวเรือฉกาจไป

กางเกงของทหารและเศษผ้าขี้ริ้วสะสมอยู่ ซึ่งเกิด ทางซ้าย จึงสั่งไปว่า “ซ้ายหมด! ขวาเดินหน้าเต็มตัว

จากทหารที่พักอยู่ในห้องพักหัวเรือทำหล่นลงไป ซ้ายถอยหลังเต็มตัว” แต่ยามถือท้ายก็เป็นมือใหม่
นี่เป็นความบกพร่องที่เกิดจากความไม่ตั้งใจของพวก เช่นกัน ตอนแรกหมุนพังงาไปทางขวา จนผมต้อง
เราเอง ดังนั้นคุณไม่สามารถรู้สึกผ่อนคลายและมี รีบสั่งแก้ไข กว่าเรือจะตอบอาการหันใช้เวลาครู่หนึ่ง
ความมั่นใจได้ตลอดเวลาเลยว่างานทุกอย่างที่ทำ ส่วนจ่าพรรคกลินเป็นมือเก่า เดินเครื่องยนต์ดีเซล
ขณะเราอยู่ในทะเลนั้น รัดกุม ละเอียดรอบคอบดี ซ้ายแล้วเร่งเครื่องถอยหลังเต็มตัว แต่เขาคิดว่า
แม้เราได้ระมัดระวังเต็มที่แล้วก็ตาม จ่าพรรคกลินใหม่อีกคนหนึ่งคงสับสนแน่นอน


หลังจากที่เราเข้าอู่เป็นเวลานาน เมื่อเรือออก ขณะนั้นเครื่องขวากำลังเดินหน้าเต็มตัวอยู่ เขาจึง
ทะเลมีจำนวนทหารประจำเรือมากกว่าหนึ่งในสาม กระโดดไปที่เครื่องขวาแล้วเปลี่ยนให้เป็นถอยหลัง

เป็นคนใหม่ โดยเฉพาะนายทหารประทวน ซึ่งหลัก เต็มตัวเหมือนเครื่องซ้าย ขณะนั้นผมยืนสังเกตอยู่
ปฏิบัตินี้เพื่อต้องการให้คนใหม่ได้รับประสบการณ์ เห็นทั้งสองเครื่องถอยหลังเต็มตัว แต่หางเสืออยู่ใน


นาวิกศาสตร์ ปีที่ ๙๔ ฉบับที่ ๑๐ ตุลาคม ๒๕๕๔ ๐41

ตำแหน่งที่ผิดทิศทาง อย่างไรก็ดีในที่สุดผมก็จัดการ สมควรเสมอ เมื่อเราออกเดินทางผ่านช่องทางใน
ได้อย่างเรียบร้อย แล้วเริ่มไล่ล่าเหยื่อลำนั้นต่อไป สนามทุ่นระเบิดของฝ่ายเรา ไปได้หนึ่งสนาม

แต่เรือกลไฟคงเร่งเครื่องเต็มที่ ทิ้งระยะห่างออกไปเรื่อย ผมสั่งเขาว่าวันรุ่นขึ้นตอนตีสามให้เขาเริ่ม
จนห่างหลายไมล์ เนื่องจากมีความเร็วสูงกว่าเรามาก เดินทางโดยใช้วิธีการซิกแซ็กเพราะช่วงเวลานั้น
สุดท้ายแล้วเมื่อคุณตระหนักดีว่าคุณพลาดโอกาส สว่างแล้ว และอีกประการหนึ่งเพื่อหลบหลีกเรือดำ
ทุกอย่างล้มเหลวอย่างสิ้นเชิง คุณคงอยากร้องไห้ น้ำข้าศึกด้วย พร้อมกับได้สั่งเพิ่มเติมอีกว่าเมื่อถึง
แต่กระนั้นก็ตามคุณต้องเก็บความรู้สึกไว้ ต้องไม่ เวลาตีห้า ให้เปลี่ยนจากเข็ม ๓๐๐ เป็น ๒๙๐ ตอนตี
แสดงความอ่อนแอออกมาให้ทหารเห็น มันคงส่งผล ห้าผมขึ้นไปบนสะพานเดินเรือ ปรากฏว่าเขาได้สั่ง

กระทบและมีอิทธิพลต่อขวัญของพวกเขามากแน่นอน ให้ไปถือเข็ม ๒๙๐ เรียบร้อยแล้ว โดยไม่แจ้งให้
กลางดึกของคืนวันหนึ่ง เราได้ยินเสียงดังมาก ผมทราบ แล้วที่ผ่านมาได้เกิดอะไรขึ้นบ้าง ตอนตีสาม


จนน่ากลัว ตอนแรกคิดว่าเราคงถูกโจมตีทางอากาศ เขาได้สั่งให้มีการเดินทางโดยวิธีซิกแซ็กก็จริง
หรือ เกิดหายนะอะไรสักอย่าง แต่ปรากฏว่ากลาย แต่เขาใช้เข็มหลัก ๒๙๐ แทน ๓๐๐ แต่เมื่อเดินทาง

เป็นผนังของถังทดแทนเกิดระเบิดขึ้น อากาศถูก ไปได้ช่วงระยะเวลาหนึ่งด้วยเข็ม ๒๙๐ เขาเกิด
ดันออกไปพร้อมกับเกิดเสียงดังลั่นทั้งลำเรือ ทำให้ สับสนระหว่างซ้ายหรือขวาในขณะนำเรือเดินทาง
ถังดำฉุกเฉินได้รับความเสียหายทันที ใช้การไม่ได้ ด้วยวิธีซิกแซ็ก แล้วต่อมากลายเป็นเข็ม ๒๔๐ นั่น
เราตรวจสอบมาตรวัดความลึกแต่ก็ไม่ได้แสดงว่าเกิด หมายถึงว่า เราได้เดินทางแบบซิกแซ็กร่วมสอง
ความดันถึงขั้นวิกฤต เราจึงไม่ได้แก้ไขอะไรในทันที ชั่วโมงในสนามทุ่นระเบิด เพราะได้ถือเข็มเบนไป

อีกครั้งหนึ่งในวันที่มีเมฆหนาเกือบเต็มท้องฟ้า จากเข็มที่ควรใช้ถึง ๓๐ องศา มันช่างเป็นความรู้สึก
แต่ต่อมาเมื่อดวงอาทิตย์คล้อยต่ำลงไป ปลอดจาก อึดอัดและกังวลมากในขณะนั้น มันกวนใจผมตลอด

การบังของเมฆเรากลับเห็นดวงอาทิตย์เมื่อตอนราว เวลาว่าเรา อาจโดนทุ่นระเบิดเนื่องจากความเขลา
เที่ยงวันเบี่ยงเบนไปทางทิศตะวันออกเฉียงใต้ ซึ่ง ของเขา ผมอดไม่ได้ที่บ่นกับเขาว่า “ถ้าเราโดนทุ่น
จริง ๆ แล้ว ควรเห็นเยื้องไปทางทิศใต้ เราตรวจดูเข็มทิศ ระเบิดและเรือเราเกิดระเบิดขึ้นมา ไม่ว่าเราจะไปนรก

แล้วก็ไม่เห็นมีอะไรผิดปกติ ต้นกลเรือรายงานผมว่า หรือ ขึ้นสวรรค์ก็ตาม ผมจะตามไปเตะก้นคุณ”


เข็มทิศทำงานถูกต้องดี เราคงเห็นดวงอาทิตย์ใน ผมรีบนำเรือถือเข็มย้อนเข็ม เดิมกลับทันที เป็นการ
ตำแหน่งที่คลาดเคลื่อน หลังจากที่ได้ตรวจสอบ ควรหรือไม่สำหรับผู้บังคับการเรือ หากเรือชนทุ่น
ตำบลที่เรือแน่นอน หลายครั้งก็พบว่าเราได้ถือเข็ม แล้วเกิดระเบิดขึ้นแล้วเขายังโยนให้เป็นความผิดของ

ผิดไปจากเข็มที่ต้องการถึง ๓๐ องศา ผ่านมาแล้ว คนอื่น ผมคิดว่าไม่น่าจะเป็นเช่นนั้น เพราะเป็น
ราวสามวัน และขณะนั้นเรา น่าจะอยู่ในบริเวณใกล้ ความรับผิดชอบของผู้บังคับการเรือ ต้องตรวจสอบ
สนามทุ่นระเบิด ทำให้อึดอัดและน่ากังวลไม่น้อย ด้วยตัวเองเสมอก่อนที่มันจะสายเกินแก้ อำนาจ
แน่นอนที่สุดมันเป็นความบกพร่อง ของผู้บังคับการเรือ หน้าที่คุณอาจมอบให้ผู้ใต้บังคับบัญชาทำแทนคุณได้
เป็นความผิดของผมเองที่ไม่ได้สั่งให้ตรวจสอบความ แต่ความรับผิดชอบคุณไม่สามารถมอบหมายให้

ถูกต้องของเข็มทิศไยโร เปรียบเทียบกับการแบริ่งที่ คนอื่น ที่กล่าวมานี้เป็นเพียงบางประสบการณ์ที่เป็น
หมายบนฝั่ง ขณะที่เราอยู่ในช่วงแรกของการเดิน จุดบกพร่องส่วนหนึ่งของผมที่ได้รับมา
ทางออกจากฐานทัพ
ิ
ในการออกปฏบัติภารกจในเรอของเรามีพันจ่าเรือ ความคิดเห็น
ื
ิ
คนหนึ่ง ซึ่งทำหน้าที่เป็นผู้ช่วยนายทหารยามเรือ ความรับผิดชอบ (Responsibility) ผู้เขียนได้เคย
เดินด้วย เขาเป็นคนชอบทำอะไรก่อนเวลาอัน เขียนบทความลงในนาวิกศาสตร์ เรื่อง “นายทหารเรือ


๐42 นาวิกศาสตร์ ปีที่ ๙๔ ฉบับที่ ๑๐ ตุลาคม ๒๕๕๔

กับความรับผิดชอบ” หลายปีมาแล้ว ในบทความ บูชายัญ สำหรับความผิดทุก ๆ ครั้ง มันมักแสดงให้
นั้นมีเนื้อหาสาระที่อาจเป็นประโยชน์กับนายทหารเรือ เห็นว่ามีอะไรบางอย่างไม่ถูกต้องในกองบัญชาการ
โดยเฉพาะ ผู้บังคับการเรืออยู่บ้าง และเป็นบทความ ระดับสูง” Pericles แม่ทัพกรีก กล่าวสุนทรพจน์ต่อ

ที่ได้รับรางวัลบทความดีเด่นประจำปีด้วย ในที่นี้ ชาวเอเธนส์ เมื่อ ๔๓๒ ปีก่อน ค.ศ. : “ข้าพเจ้ากลัว
เพียงแต่จะขออ้าง คำกล่าวของนักการทหารที่มี ความผิดพลาดของพวกเราเองมากกว่าความผิด
ชื่อเสียงและรัฐบุรุษคนสำคัญ : Lord St. Vincent พลาดของข้าศึกเสียอีก”
กล่าวว่า “ความรับผิดชอบเป็นสิ่งที่ใช้ตรวจสอบ ความผิดพลาดทั้งหมดทั้งปวงสามารถเลี่ยงได้
ความกล้าหาญของคน” Mahan เขียนไว้ตอนหนึ่ง ในการวิเคราะห์ขั้นสุดท้ายหากมีบางสิ่งบางอย่างเกิด
ในหนังสือ Life of Nelson เมื่อ ค.ศ.๑๘๙๗ : “ความ ผิดพลาดขึ้นมา มันเป็นความรับผิดชอบของ
รับผิดชอบเป็นครูซึ่งดีที่สุด” Abraham Lincoln ผู้บังคับการเรือและนายทหารเสมออย่างหนีไม่พ้น

กล่าวกับ นายพล U.S.Grant ในโอกาสที่เขาได้รับ แต่ต้องยอมรับว่ามีหลายสถานการณ์ที่ไม่สามารถ
การแต่งตั้งให้เป็นผู้บังคับบัญชาของ Union Armies จัดให้มีนายทหารคอยเฝ้าจับตาดูทหารประจำเรือ

เมื่อ ค.ศ.๑๘๖๔ : “ผมไม่ถามและอยากรู้อะไรทั้งนั้น แล้วสั่งการ ซึ่งคำสั่งที่ออกไปนั้นอาจช้าเกินไป
เกี่ยวกับแผนของท่าน จงรับผิดชอบและปฏิบัติ และ แต่คำสั่งก็เป็นเรื่องสำคัญมาก ทหารทุกคนต้องอุทิศ
ร้องขอความช่วยเหลือมายังผมได้” การยอมรับ ทั้งหัวใจและจิตวิญญาณให้แก่ “เรือของพวกเขา”
ความผิดชอบสำหรับความผิด (Accepting the ผมค่อนข้างมั่นใจว่าเรืออูของกองทัพเรือเราหลายลำ

Responsibility for Mistakes) การยอมรับ ความ ที่สูญหายไปในทะเล มีสาเหตุเนื่องจากความ
รับผิดพลาดของตัวเองหาใช่เรื่องเลวร้ายน่ารังเกียจ ผิดพลาดเล็กน้อย แต่ขาดความตระหนักและยังมี





อย่างใดเลย ไม่มีใครที่ไม่เคยผิดพลาด โดยเฉพาะ อีกหลายลำที่ปฏิบัติภารกิจไม่ประสบความสำเร็จ
คนที่ต้องรับผิดชอบทำงานมาก การทำผิดพลาดด้วย เป็นเพราะมันเกินกว่าที่จะคาดการณ์ล่วงหน้าได้

ตัวเองแล้วยอมรับเป็นการดีน่าสรรเสริญก็จริง หรือเนื่องจากเกิดอุบัติเหตุอันไม่คาดคิดมาก่อน
แต่สำหรับผู้นำโดยเฉพาะผู้บังคับการเรือ เมื่อผู้ใต้ เป็นหน้าที่ของผู้บังคับการเรือทุกคนต้องมี
บังคับบัญชาทำความผิดพลาดขึ้นมาแล้ว เขามี ความรัก ศรัทธาต่อทหารประจำเรือของเขา และ
ความองอาจที่จะยอมรับ ข้อผิดพลาดนั้นแทน ไม่ใช่ พวกเขาก็มี ความต้องการเช่นนั้นด้วย แม้ว่าพวก
ตำหนิหรือลงโทษ นี่คือภาวะผู้นำทางทหารที่สำคัญ เขาเหล่านั้นได้ทำให้ผู้บังคับการเรือเคยผิดหวังมา
ยิ่งอันพึงประสงค์ สิ่งที่ควรเปลี่ยนปัญหาหรือวิกฤต ก่อนแล้วครั้งหนึ่ง หรือหลายครั้งก็ตาม เหนือไปกว่า



ให้เป็นโอกาส คือ สำรวจความผิดพลาดที่เกิดขึ้นแล้ว นั้นเราได้ตระหนักถึงข้อเท็จจริงว่าทหารประจำเรือ
ตั้งใจมุ่งมั่น แก้ไข และปรับปรุง มิให้ความผิดพลาด หนุ่มของพวกเรามีความกระหายที่จะปฏิบัติงาน

เกิดขึ้นซ้ำอีก ในประเด็นนี้มีบุคคลสำคัญได้กล่าว ด้วยความทุ่มเทอย่างไม่มีเงื่อนไขใด ๆ นี่เป็นข้อได้

ไว้มาก แต่ขอยกมาเพียง ๓ ท่าน คือ R.E.Lee เปรียบสำคัญอย่างหนึ่งที่เรามีเหนือกว่าพวก

บันทึกถึง พลตรี Cadmus M.Wilcox เมื่อ ๓ Anglo - American หากทหารของเราได้รับการนำ
กรกฎาคม ค.ศ.๑๘๖๓ ที่ Gettysburg : “ไม่เป็นไร ไปสู่การทำงานร่วมกันด้วยจิตวิญญาณของความ

ท่านนายพลทุกอย่างมันเป็นความผิดของผมเอง เป็นชาติ - สังคมนิยมแล้วพวกเรายินดีเสมอ
ผมนี่แหละเป็นผู้แพ้การสู้รบครั้งนี้ ท่านต้องช่วยผม สำหรับภารกิจใหม่ ๆ และการเข้าตีข้าศึกใหม่อีก
ให้ดีที่สุดเท่าที่ท่านสามารถทำได้” จอมพล Erwin อย่างไรก็ดีเรายังต้องแสดงให้พวกเขารู้ว่า พวกเขา

Rommel : “เป็นสัญญาณที่ไม่ดีในกองทัพเสมอ ได้รับการยกย่องนับถือจากเรา และสำคัญที่สุดคือ

เมื่อมีการหาแพะรับบาปเป็นประจำ แล้วนำมา เราต้องชอบและพอใจพวกเขา


นาวิกศาสตร์ ปีที่ ๙๔ ฉบับที่ ๑๐ ตุลาคม ๒๕๕๔ ๐43

บทส่งท้าย ภาษาไทย “เรือจะเข้าโจมตีอีก : เรื่องเล่าของผู้ได้

“ภาวะผู้นำของผู้บังคับการเรืออู” ซึ่งเป็นคำ รับเครื่องหมายกางเขนเหล็ก” หนังสือกลุ่มนี้

ปาฐกถาของ Wolfgang Lueth ให้แก่นายทหารเรือ (เขาเขียนเพียงเล่มเดียว) พิมพ์ที่กรุงเบอร์ลินเมื่อปี

ที่ ไวมาร์ เมื่อ ๑๗ ธันวาคม ค.ศ.๑๙๔๓ ที่ได้ผ่านตา ค.ศ.๑๙๔๔ ส่วนใหญ่เป็นการเล่าเรื่องการปฏิบัติ

ผู้อ่านมานั้น บางท่านอาจมีคำถามอยู่ในใจว่าเนื้อหา การรบของ Lueth กับเรืออู เขาเขียนไว้เกี่ยวกับ
สาระแทบทั้งหมดเกี่ยวข้องเฉพาะกับการปฏิบัติของ ผู้บังคับการเรืออูที่พึงประสงค์ตอนหนึ่งว่า

Lueth ที่กระทำหรือบริหารจัดการกับผู้ใต้บังคับ “ผู้บังคับการเรือต้องให้ความนับถือและชื่นชม

บัญชาของเขา แทบไม่ได้พูดถึงปฏิบัติการของเขา ผู้ใต้บังคับบัญชา เขาควรเป็นที่รักของทหารประจำเรือ
กับข้าศึกเลย ต้องขอเรียนดังนี้ครับ หัวข้อบรรยาย เป็นคนยุติธรรม มีเหตุผล ไม่เคร่งครัดระเบียบวินัย
หากแปลงจากภาษาเยอรมันตามตัวอักษรจะได้ จนเกินไป เขาต้องเป็นคนห้าวหาญ นักสู้ประเภท


ใจความว่า “ภาวะผู้นำบนเรือดำน้ำ” ซึ่ง Lueth ก้าวร้าว ข้อเท็จจริงประการหนึ่งสำหรับพวกนักเรือ
คงมุ่งไปที่การปฏิบัติของเขา กับทหารประจำเรือ ดำน้ำที่เขาต้องการเห็นผู้บังคับการเรือเป็นคน
สถานการณ์ของปลายปี ค.ศ.๑๙๔๓ - ๑๙๔๔ ที่ประสบความสำเร็จ เป็นคนมีคุณภาพ ที่สำคัญคือ

กองเรืออูประสบความยากลำบากในการปฏิบัติ มีความสามารถจมเรือข้าศึกได้ ผู้บังคับการเรือต้อง

การรบในแอตแลนติกมาก จำนวนเรืออูสูญหายไป เป็นมือ อาชีพ ฉลาดและ มีประสบการณ์ พร้อมกับ




ในทะเลจนเป็นที่กังวลใจของ Doenitz ขวัญของ ความกล้าตัดสินใจกระทำสิ่งที่ยากลำบากและไม่น่า


นักเรือดำน้ำไม่สู้ดีนัก การจัดปาฐกถาให้ผู้บังคับการ ยินดี นอกจากนั้นยังต้องเป็นคน สงบเงียบ เยือกเย็น
เรืออู ตลอดจนนายทหารเรือผู้ใหญ่ฟัง จึงเป็น ควบคุมตัวเองได้ดีขณะที่กำลังต่อสู้กับความอยู่รอด
กิจกรรม อย่างหนึ่งที่ช่วยยกระดับขวัญของชาวเรือ แบบไม่มีทางสู้ เขาต้องแข็งแกร่งและมั่นคง”
ดำน้ำได้บ้าง Lueth เองเป็นที่รู้จักกันดีว่าเป็น สไตล์ภาวะผู้นำของ Lueth ที่นำมาเสนอนี้
ผู้บังคับการเรือฝีมือชั้นหนึ่งอันดับที่สองรองจาก แบบสไตล์ของเขาโดยเฉพาะ แต่ก็อาจพบในเรืออูลำ
Otto Kretschmer เขาจมเรือของพันธมิตรได้ถึง อื่น ๆ อยู่บ้าง ซึ่งอาจเหมือนกันเพียงบางส่วนเท่านั้น
๔๗ ลำ รวมระวางขับน้ำถึง ๒๕๔,๐๐๐ ตัน ได้รับ สไตล์ของ Lueth เกิดจากการผสมผสานกันของ
เหรียญกล้าหาญชั้นสูงสุดของเยอรมัน และเป็นคน สภาวะแวดล้อมภายในเรือของเขาขณะนั้นคิดดูว่า
แรกของกองทัพเรือ ผลงานดังกล่าว ย่อมเป็นที่ สภาวะแวดล้อมยามสงครามที่ต้องเผชิญกับภัย
ประกันฝีมือของเขา คุกคามจากข้าศึก เกือบตลอดเวลาที่อยู่ในทะเล

เราคงทราบกันดีว่าผู้นำมีอยู่ ๔ ประเภท พวกแรก สภาพการดำรงชีวิตภายในเรืออูที่ขาดทั้งความ


คือ งานไม่สน คนไม่สร้าง (Toxic - Leader) สะดวกสบายและไม่เหมาะกับสุขภาวะของมนุษย์
พวกที่ ๒ งานไม่ยุ่ง มุ่งแต่คน (Toy - Leader) พวก ท่านที่เป็นชาวเรือซึ่งออกทะเลกับเรือผิวน้ำนาน ๆ




ที่ ๓ คนไม่ยุ่ง มุ่งแต่งาน (Tough - Boss) ส่วน ท่านมีความรู้สึกอย่างไรบ้าง ลองเปรียบเทียบ
ประการสุดท้าย งานก็สน คนก็สร้าง (Team - กับเรืออูที่ต้องตรากตรำนานถึง ๗ เดือนกว่า โดยไม่
Leader) สำหรับ Lueth คงจัดอยู่ประเภทสุดท้าย ได้แวะจอดที่ไหนเลย จะมีช่วงผ่อนปรนบ้างก็ตอน
หากเราพิจารณาจากผลงานที่เขาได้ปฏิบัติในการรบ รับส่งกำลังกับเรือส่งกำลังบำรุงในทะเลเท่านั้น
และจากคำปาฐกถาดังกล่าวของเขา สไตล์และปรัชญาเกี่ยวกับการปกครองบังคับ
Lueth เคยเขียนหนังสือระหว่างที่เขาเป็น บัญชาของ Lueth น่าสังเกตว่าเขาปฏิบัติต่อผู้ใต้

ผู้บังคับการเรือ ชื่อว่า “Boat Greif Wieder An : บังคับบัญชาของเขาเหมือนคนที่อยู่ในครอบครัว
Ritterkreuztraeger Erzachlen” ความหมายเป็น เดียวกัน เขาห่วงใยและเอื้ออาทรต่อผู้บังคับบัญชา


๐44 นาวิกศาสตร์ ปีที่ ๙๔ ฉบับที่ ๑๐ ตุลาคม ๒๕๕๔

ดุจลูกน้อง (เป็นทั้งลูกและน้อง) เกือบทุก กิริยาบท E : Energy มีพลัง ทั้งพลังกายและจิตใจเข้มแข็ง
ตั้งแต่กิน นอน ปฏิบัติงาน ยามเจ็บไข้ได้ป่วย ฯลฯ S : Solver นักแก้ปัญหา มองปัญหาเป็นโอกาส ไม่ใช่
เป็นสไตล์ภาวะผู้นำมืออาชีพ ที่ค่อนข้างหาได้ยาก นักสร้างปัญหา

คำว่ามืออาชีพเรามักได้ยินกันบ่อยแต่ในที่นี้หมายถึง S : Service มีจิตใจบริการ ชอบช่วยเหลือ
“บุคคลที่มีประสบการณ์มาก และมีทักษะอย่างโดด I : Intensive มีความเข้มแข็ง จริงจังใน การทำงาน
เด่นในบทบาทหนึ่งเป็นการเฉพาะ” ด้วยความหมาย O : Overload มีความอดทน ทุ่มเท มุ่งมั่น สู้อย่าง


นี้ถือว่าเป็นความต้องการสูงสุดของกองทัพเรือ เด็ดเดี่ยว
โดยเฉพาะตำแหน่งสำคัญ ๆ เช่น ผู้บังคับการเรือ N : Norm ทำงานมีหลักการ
หัวหน้าหน่วยต่าง ๆ ไม่ว่าจะเป็นหน่วยรบ หน่วย A : Approach มีวิธีการทำงานที่ดี มองงานอย่าง
ช่วยรบ หน่วยศึกษา และอื่น ๆ มีผู้กล่าวถึงจิตใจ ทะลุปรุโปร่ง

ของผู้นำมืออาชีพว่ามีจิตใจ หนักแน่น สุขุม รอบคอบ L : Leadership มีภาวะผู้นำ
สร้างสรรค์ บริการ แก้ปัญหา สร้างความศรัทธาเชื่อ

ถือยิ่งกว่าใช้อำนาจ และมีวิสัยทัศน์ แล้วคงต้องถามว่าในกองทัพเรือของเรานั้น
เรามีวิธีการสร้างผู้นำแบบมืออาชีพในระดับต่าง ๆ
มืออาชีพ หรือที่เรามักเรียกว่ามือโปร บ้างแล้วหรือไม่ หากว่ายัง แล้วเป็นความรับผิดชอบ
(มาจาก Professional) มีลักษณะสำคัญ ๆ คือ ของใคร ?
P : Practical เป็นนักคิด นักปฏิบัติ สอนคนอื่นได้ ก่อนจบ ขอทิ้งท้ายด้วยถ้อยคำของ Franz -
R : Revitalization เป็นคนมีชีวิตชีวา ว่องไว ตื่นตัว Joseph Strauss ต่อสภาผู้แทนราษฎรของ
O : Opportunity เป็นนักพัฒนา สร้างโอกาส (ไม่ใช่ สหพันธรัฐเยอรมนีเมื่อ ค.ศ.๑๙๕๗ ว่า “กองทัพ


ถือโอกาส) ไม่สามารถบริหารจัดการได้ มันต้องเข้าไปนำ”
F : Fun อารมณ์แจ่มใส มีอารมณ์ขันบ้าง มองโลก
ในแง่ดี

































ที่มา : กรมข่าวทหารเรือ
นาวิกศาสตร์ ปีที่ ๙๔ ฉบับที่ ๑๐ ตุลาคม ๒๕๕๔ ๐45

บทความ



ของ
งานกู้ชาติ สมเด็จพระนเรศวรมหาราช





พลเรือเอก วสินธ์ สาริกะภูติ





















































ทำศึกกับลักไวทำมู



บทที่ ๗ รบเอาไทยคืนมา สรุปผลของสงคราม


พ.ศ.๒๑๒๘ (ต่อจากฉบับที่แล้ว)



๐46 นาวิกศาสตร์ ปีที่ ๙๔ ฉบับที่ ๑๐ ตุลาคม ๒๕๕๔

ฝ่ายพม่าสำเร็จกิจเพียงข้อเดียวคือ การทำนา พอตกเข้ามาอยู่ในพื้นที่ซุ่มหรือพื้นที่สังหาร ถูกตี
สะสมเสบียงของกองทัพพระมหาอุปราชา ส่วนกิจ โต้ตอบโดยฉับพลันจึงตกใจ แม้จะมีฝีมือ ในภาวะ
ขัดขวางรบกวน การทำนา ทำไร่ ของฝ่ายไทย โดย เช่นนั้นก็รบไม่เป็นรูปขบวนแล้ว อาศัยแต่เพลงดาบ

กองทัพพระเจ้าเชียงใหม่นั้นล้มเหลวและสูญเสีย เพลงหอก สู้แบบตัวใครตัวมัน จึงแพ้แบบแตกทัพ
่
็
ั
ี
่

่
กำลังพล ทั้งพลทหารและระดับแม่ทัพ นายกอง ไมเปนทา จนสญเสยแมทพ นายกองจำนวนมากมาย

ู



ไปเป็นอันมาก ตลอดจนอาวุธยุทธภัณฑ์ต่าง ๆ แสดงว่าเป็นการรบแบบตะลุมบอน ที่อาศัยฝีมือดาบ

อีกมากมาย รวมทั้งช้างศึกหลายสิบเชือก (เหมือน อาวุธสั้นชนิดที่ใครดีใครอยู่ การขัดคำสั่งแบบเบา ๆ
สูญเสียกองทัพรถถังในปัจจุบัน) ของพระราชมนูก็กลายเป็นผลดีเหมือนกัน แต่ศึก
ฝ่ายไทย ศึกครั้งนี้เป็นครั้งที่ ๓ ที่กองทัพไทย ครั้งนี้ท่านไม่ได้ความดีความชอบ เพียงทำความดี

ต้องรบกับกองทัพพม่าในผืนแผ่นดินไทย หลังจาก ลบความผิด เอาตัวรอดได้ ม้าดีก็ย่อมมีพยศบ้าง
สมเด็จพระนเรศวร ทรงประกาศเอกราช เมื่อปี เป็นธรรมดา
พ.ศ.๒๑๒๗ การรบระหว่างทัพหน้าของทั้งสองฝ่าย
มีโชคช่วยฝ่ายไทย ที่ผมมองว่ามีโชคช่วยฝ่ายไทย ศึกเจ้ายุทธจักร
ดังนี้ ถ้าพระราชมนู ถอยทัพตามคำสั่งครั้งแรก “เจ้ายุทธจักรมาเอง”
ทหารพม่าที่รุกไล่ตามลงมาก็เพียงทัพหน้าเท่านั้น สงครามครั้งที่ ๓ ที่ทัพพม่าบุกเข้ามาจะทำลาย
ทัพหลวงของพระเจ้าเชียงใหม่ ยังยกตามมาไม่ทัน กรุงศรีอยุธยา ครั้งนี้เป็นทัพกษัตริย์ เจ้ายุทธภพมาเอง
เมื่อกองทัพหน้าตกเข้าที่ซุ่มโจมตีถูกล้อมตี ทัพหน้า อย่านึกว่าพระเจ้านันทบุเรง เป็นนักรบโนเนม พระองค์
เชียงใหม่แตกแน่ ๆ แต่ทัพหลวงคงจะไม่เป็นไร หรือ เป็นนักรบปั้นของพระเจ้าบุเรงนองผู้พ่อ มีความ
ถ้าทัพหลวงของพระเจ้าเชียงใหม่ ยกตามลงมาช่วย เชี่ยวชาญในการใช้อาวุธยุทโธปกรณ์ ทุกชนิด เรียนรู้

รบทันท่วงที แม้ในที่สุดพม่าแพ้ แต่ก็คงไม่สูญเสีย ยุทธศาสตร์ ยุทธวิธี จากพ่อมาเต็มเพียบ ชนิดดังแจ้ง
อย่างมาก โดยหลักการรบ ถ้าเข้าตีปะทะ รบกันไป แล้วในตำรา แต่ตอนเอาออกมาใช้ค่อยว่ากันอีกที นักรบ
พอเห็นว่าจะชนะไม่ได้ หรือสู้ไม่ได้ก็จะถอยทัพฉาก เรียนตำราเล่มเดียวกันโรงเรียนเดียวกัน จบออกมาแล้ว
หลบออกมา แม้อาจสูญเสียบ้างแต่ก็คงไม่ถึงขั้น ฝีมือรบก็ไม่เท่ากัน เพราะการสงคราม เป็นทั้ง “ศาสตร
์
แตกทัพ ห้วงเวลาช่วงที่ข้าหลวงคนแรกนำคำกราบ และ ศิลป์”
บังคมทูลของพระราชมนูกลับมาทูลเกล้า ฯ สมเด็จ นักรบปั้น พระเจ้าบุเรงนอง นำเอาลูกชายคนโต
พระนเรศวรว่า พระราชมนูไม่ยอมถอยทัพตามรับสั่ง ร่วมออกศึกตั้งแต่อายุไม่ถึง ๑๐ ขวบ ตั้งแต่พระองค์

เพราะศึกกำลังติดพัน เกรงว่าถ้าถอยแล้วเกรงจะ ยังเป็นแค่แม่ทัพของพระเจ้าตะเบงชะเวตี้ เพื่อให้
แตกพ่าย (คือถอยแบบหันหลังหนี) ถึง ๒ เที่ยว ลูกชายคนโตมังไชยสิงห์ ที่เกิดจากพระมเหสีใหญ่
รวมกับห้วงเวลาที่ให้จหมื่นทิพรักษา นำคำสั่งถอยทัพ พี่สาวของพระเจ้าตะเบงชะเวตี้ ได้รับการฝึกปรือให้ม ี
กลับขึ้นไปถึงพระราชมนูอีกครั้ง ไม่ทราบว่าใช้เวลา ความรู้ความชำนาญในการศึก จะได้เป็นเจ้ายุทธจักร
เท่าใด กี่นาที กี่ชั่วโมง แต่ก็เป็นห้วงเวลาพอเพียงที่ สืบต่อจากพ่อไปในภายหน้า ชนิดศิษย์เอกสอน
ทำให้กองทัพหลวงของพระเจ้าเชียงใหม่ยกมาถึง กันตัวต่อตัว ทั้งภาคทฤษฎี และภาคปฏิบัติ ดังนั้น

ทัพหน้าของตน และเพราะไม่ได้ทำการสู้รบด้วย ในวงการพม่า ประวัติศาสตร์พม่าที่เขาจดบันทึกเอาไว ้
ตนเอง จึงไม่รู้ระดับการรบต้านทานของฝ่ายไทยว่า เองก็ยอมรับว่า ฝีมือ และหัวใจร้ายกาจทัดเทียมกับ
เข้มแข็ง รุนแรง หรืออ่อน แค่ไหน พอมาถึงเห็น พ่อ เมื่อขึ้นครองแผ่นดินจึงสามารถปราบปรามผู้ตั้ง

ทหารไทยถอยนึกว่าไทยแพ้จริง ๆ ก็เลยเฮโลร่วมเข้า แข็งเมืองเป็นกบฎลงได้ทุกรายไป นับเป็นเจ้ายุทธภพ

รุกไล่ทันที ทำให้ไม่เป็นรูปขบวนทัพ ควบคุมไม่ได้ องค์หนึ่งในภูมิภาคอุษาคเนย์ ในศตวรรษนั้น

นาวิกศาสตร์ ปีที่ ๙๔ ฉบับที่ ๑๐ ตุลาคม ๒๕๕๔ ๐47

ได้อย่างเต็มภาคภูมิทีเดียว เช่น ปราบกบฏพระเจ้า แผนป้องกันพระนคร
อังวะ ผู้เป็นเขย ทำยุทธหัตถีชนะพระเจ้าอังวะ เป็นต้น เมื่อประมาณสถานการณ์ว่าจะมีศึกใหญ่มาติด
แต่เมื่อเสือพบสิงห์ ก็ต้องมีผู้แพ้ ผู้ชนะ ใครจะแพ้ เมืองในแล้งหน้า จึงต้องเตรียมการป้องกันพระนคร

ใครจะชนะ ต้องตามดูกันต่อไป พม่ามีกำลังทัพ หรือศักยภาพในการทำสงครามสูงกว่า
สงครามครั้งนี้นับว่าสำคัญมาก จะมีผลต่อการ ไทยหลายเท่า แผนรับศึกสู้ศึกของสมเด็จพระนเรศวร
เสียเอกราชของชาติไทยอีกครั้งหนึ่ง ถ้าไทยสู้ไม่ได้ ศิษย์เก่า บุเรงนอง จะเอาความรู้ในการทำศึกสงคราม
หรือไม่รู้วิธีสู้ที่เหมาะสม เพราะพม่าทุ่มกำลังลงมา จากพม่าผู้พ่อ กลับไปใช้กับพม่าผู้ลูก ยุทธศาสตร์
เต็มที่ ชนิดต้องการเอากรุงศรีอยุธยากลับไปเป็น การต่อสู้ครั้งนี้คือ “การตั้งรับในเมือง” ใช้จุดแข็งของ
เมืองขึ้นให้ได้ เป็นศึกหนักที่สุดในประวัติศาสตร์ กรุงศรีอยุธยาที่มีกำแพงเมืองแข็งแรง มีแม่น้ำใหญ่
กรุงศรีอยุธยา ครั้งนี้สมเด็จพระนเรศวร เป็นผู้นำทัพ เป็นคูเมือง ให้ได้ประโยชน์สูงสุด



สู้ศึกพม่า พระองค์ท่านต้องเอาพระองค์เองทุ่มเต็มตัว จากย่ำอดีต โดยเชาว์ รูปเทวินทร์ และการเมืองไทย

ชนิดเสี่ยงเป็นเสี่ยงตาย ถึงขนาดพระเจ้านันทบุเรง สมัยสมเด็จพระนเรศวร โดย ชาดา นนทวัฒน์ กล่าวถึง

ยังออกพระโอษฐ์ว่า สมเด็จพระนเรศวร ยอม “เอาพิมเสน แผนป้องกันพระนครของไทย สมเด็จ ฯ กรมพระยา
แลกเกลือ” เพื่อป้องกันบ้านเมืองและเอกราชให้ ดำรงราชานุภาพ ทรงบรรยายแผนป้องกันพระนคร
คนไทยทั้งผอง เพราะเจ้านายกล้าหาญ กล้าเสี่ยงตาย ในปี พ.ศ.๒๑๒๙ นั้นไว้อย่างละเอียด ผมขอสรุป
ลูกน้องทุกคนจึงกล้าตามในเมื่อคนไทยทุกคนรบโดย แผนป้องกันพระนคร ๓ ขั้น ของสมเด็จพระนเรศวร ดังนี้

ไม่กลัวตาย คน ๑ คน จึงสู้คน ๑๐ คนได้ ทัพพม่า สะสมเสบียงอาหาร และอาวุธยุทธภัณฑ์
จำนวน ๓ - ๕ แสนคนก็ไม่หวั่นไหว ข้าจะสู้เสียอย่าง ให้ระดมออกไปตั้งกองทำนาในทุกตำบลในหัวเมือง
เอ็งจะทำอะไรได้ ต่าง ๆ รอบกรุงตั้งแต่เข้าฤดูฝน แล้วแต่งกองอาสา

(หน่วยรบ) ออกไปตรวจตรามิให้ใครเข้ามาทำร้ายได้
เตรียมรับศึกกษัตริย์ พอได้ข่าวพระเจ้ากรุงหงสาวดีเคลื่อนทัพใหญ่พุ่งเข้า

หลังจากตีทัพพม่าที่พยายามยกเข้ามาจะเอาไทย ไทย เป็นเวลาที่ข้าวกำลังออกรวงเหลืองอร่ามพอดี
เป็นเมืองขึ้นอีกครั้งแตกพ่ายกลับไป ๒ - ๓ ครั้ง แล้ว ท่านก็ให้รีบเก็บเกี่ยวเอามาขึ้นยุ้งไว้ในกรุง ที่เอาไม่ทัน
เป็นศึกขนาดกำลังค่อนแสน และแสนเศษ แค่ระดับ ก็ให้ทำลายเสีย มิให้เป็นประโยชน์ของข้าศึก
แม่ทัพหัวเมือง เป็นนายทัพคุมมามิใช่กษัตริย์ ฝ่ายไทย นักการทหาร นักการข่าว อ่านมาถึงตอนนี้คงจะ
สมเด็จพระมหาธรรมราชา และสมเด็จพระนเรศวร เข้าใจได้ว่า ระบบการข่าวของสมเด็จพระนเรศวรนั้น

น่าจะประมาณสถานการณ์ได้ว่า คงจะต้องมีทัพ มีประสิทธิภาพมาก แหล่งข่าวต่าง ๆ น่าจะได้จากคนไทย

ขนาดใหญ่ เป็นทัพกษัตริย์ ที่พระเจ้านันทบุเรงคุมเอง อยุธยาที่ยังตกค้างอยู่ในกรุงหงสาวดี และคนมอญ
ยกทัพมาตีกรุงศรีอยุธยา อย่างแน่นอน นโยบาย คนมอญส่วนใหญ่เกลียดชังพม่าที่มายึดเมืองหงสาวด ี
ของพม่า จะต้องพยายามเอากรุงศรีอยุธยากลับไป ของตน แล้วมาเป็นนายกดขี่ตน แต่ระบบการส่งข่าว


เป็นเมืองขึ้นของกรุงหงสาวดีเหมือนก่อนให้ได้ ไม่ทราบว่าใช้ม้าเร็ว (คนข่าวขี่ม้า) หรือนกพิราบ

เพื่อความมั่นคงของอาณาจักรพม่าหงสาวดี ถ้าทำ (มีใช้นกพิราบส่งข่าวแล้วหรือยังในยุคสมัยนั้นไม่
ไม่สำเร็จ อาณาจักรพม่าหงสาวดี ในยุคพระเจ้านันทบุเรง ทราบได้) การส่งข่าวด้วยม้าเร็วจากหงสาวดีถึงอยุธยา
ย่อมจะถึงยุคเสื่อมถอยแน่นอน หัวเมืองขึ้นต่าง ๆ คงใช้เวลาประมาณ ๑๐ - ๑๕ วัน โดยเดินทางทั้ง
ทั้งยะไข่ ไทยใหญ่ ที่เป็นชนต่างเผ่าพันธุ์กับพม่า กลางวันกลางคืนต้องมีม้าเปลี่ยน หรือมีคนส่งข่าว

ต่างก็จ้องหาโอกาสแยกตัวเป็นอิสระอยู่ทุกเมื่อเชื่อวัน รับช่วงเป็นระยะ ๆ
ไม่มีชาติใดอยากเป็นข้าชาติอื่น การเตรียมเสบียง พระราชพงศาวดาร กล่าวไว้


๐48 นาวิกศาสตร์ ปีที่ ๙๔ ฉบับที่ ๑๐ ตุลาคม ๒๕๕๔