แผนการจัดการเรียนรู้ชั้นมัธยมศึกษาปีที่๕

ชื่่อ-นามสกุล.....................................................................เลขที่..........ชั้นม.5/.......
ใบงานที่ 1.3
เรื่อง องค์ประกอบดนตรี (ศ32101) ++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++
คําชี้แจง : ให้นักเรียนตอบคําถามต่อไปนี้
1. องค์ประกอบของดนตรี คือ
.....................................................................................................................................................................
.....................................................................................................................................................................
ส่วนสําคัญพื้นฐานทางดนตรีซึ่งรวมกันทําให้เกิดดนตรีหรือบทเพลง
.....................................................................................................................................................................
ต่างๆเป็นรูปร่างขึ้นได้
..................................................................................................................................................................... .....................................................................................................................................................................
2. องค์ประกอบของดนตรี มีกี่องค์ประกอบ อะไรบ้าง
7 องค์ประกอบ .....................................................................................................................................................................
1. เสียง (Tone) 4. เสียงประสาน (Harmony) .....................................................................................................................................................................
2. จังหวะ (Rhythm) 5. รูปพรรณหรือพื้นผิว (Texture) .....................................................................................................................................................................
3. ทํานอง (Melody). 6. รูปแบบ (Form) .....................................................................................................................................................................
7. สีสันของเสียง (Tone Color) .....................................................................................................................................................................
3. ให้นักเรียนอธิบายความหมายของ รูปแบบ(Form)
.....................................................................................................................................................................
.....................................................................................................................................................................
.....................................................................................................................................................................
รูปแบบ คือ โครงสร้างของบทเพลงท่ีมีแบบแผน ซึ่ง
.....................................................................................................................................................................
ผู้ประพันธ์เพลงมักจะมีรูปแบบการแต่งเพลงตามท่ี
.....................................................................................................................................................................
ตนเองคิดไว้ เช่น การแบ่งเป็นห้องเพลง เป็น
.....................................................................................................................................................................
วลี(Phrase) เป็นประโยค (Sentence) และเป็น
.....................................................................................................................................................................
ท่อนเพลง
..................................................................................................................................................................... ..................................................................................................................................................................... ..................................................................................................................................................................... ..................................................................................................................................................................... ..................................................................................................................................................................... .....................................................................................................................................................................
เฉลย


4. ให้นักเรียนอธิบายความหมายของ รูปพรรณหรือพื้นผิว(Texture)
รูปพรรณ คือ ความสัมพันธ์ระหว่างทํานองกับเสียงประสาน ซึ่งทําให้เกิดเป็นภาพรวมของดนตรี รูป
.....................................................................................................................................................................
พรรณดนตรีมีหลายแบบ คือ .....................................................................................................................................................................
5.1 แบบโมโนโฟนี (Momophony) คือ ดนตรีแนวทํานองแนวเดียว ไม่มีเสียงประสานหรือองค์
.....................................................................................................................................................................
ประกอบใด .....................................................................................................................................................................
5.2 แบบโฮโมโฟนี (Homophony) คือ ดนตรีที่มีแนวทํานองหลักเป็นแนวที่สําคัญที่สุดในขณะท่ี
.....................................................................................................................................................................
แนวอ่ืนๆ เป็นเพียงแนวประสานเสียงด้วยคอร์ดเข้ามาช่วยให้ทํานองหลักไพเราะขึ้น เช่น เพลงไทยสากล
.....................................................................................................................................................................
เพลงพื้นบ้าน(Folk Song) เป็นต้น .....................................................................................................................................................................
5.3 แบบโพลิโฟนี (Poliphony) คือ ดนตรีท่ีใช้แนวทํานองหลายแนวเพ่ือมาประสานกับทํานอง
.....................................................................................................................................................................
หลัก ทํานองหลักจะเป็นแนวสําคัญ แต่แนวอื่นๆ ก็เป็นทํานองรองและเป็นแนวประสานเมื่อเล่นจะพบว่า
.....................................................................................................................................................................
แต่ละแนวเป็นทํานองด้วยเช่นกัน
.....................................................................................................................................................................
5. ให้นักเรียนเลือกองค์ประกอบดนตรีที่นักเรียนสนใจที่จะศึกษาค้นคว้าต่อ พร้อมอธิบายเหตุผล
.....................................................................................................................................................................
.....................................................................................................................................................................
.....................................................................................................................................................................
.....................................................................................................................................................................
.....................................................................................................................................................................
.....................................................................................................................................................................
.....................................................................................................................................................................
.....................................................................................................................................................................
.....................................................................................................................................................................
(พิจารณาตามคําตอบของนักเรียน โดยให้อยู่ในดุลยพินิจของครูผู้สอน)
..................................................................................................................................................................... ..................................................................................................................................................................... ..................................................................................................................................................................... ..................................................................................................................................................................... ..................................................................................................................................................................... ..................................................................................................................................................................... ..................................................................................................................................................................... ..................................................................................................................................................................... ..................................................................................................................................................................... ..................................................................................................................................................................... .....................................................................................................................................................................


ผลการสอน
นักเรียนทั้งหมด นักเรียนผ่านเกณฑ์การประเมินระดบั ดี นักเรียนผ่านเกณฑ์การประเมินระดบั ปานกลาง นักเรียนไมผ่ ่านเกณฑ์การประเมนิ ระดบั ปรับปรงุ
164 คน
157 คน คิดเป็นร้อยละ 95.73 7 คน คิดเป็นร้อยละ 4.27
0 คน คิดเป็นร้อยละ 0.00
บันทึกผลหลังการจัดการเรยี นรู้
...........ผ..ู้เ..ร..ีย..น...ม..ีค..ว...า.ม...เ.ข...้า..ใ.จ..ใ..น..อ...ง..ค..์ป...ร..ะ..ก..อ...บ..ข...อ..ง..ด..น...ต..ร..ีด...ีข..ึ้น..ร...้อ..ย..ล...ะ...1..0...0...แ..ล...ะ..ร..ู้ท...ี่ม..า..ว..่า..บ...ท..เ..พ..ล...ง..ใ.น...แ..ต..ล่...ะ..บ...ท..เ..พ..ล...ง.เ..ก..ิด...ข..ึ้น..ไ..ด..้........ ...........อ..ย...่า..ง..ไ.ร............................................................................................................................................................................. .................................................................................................................................................................................................. .................................................................................................................................................................................................. ปัญหาและอุปสรรค
..................................................................................................................................................................................................
..................................................................................................................................................................................................
..................................................................................................................................................................................................
ข้อเสนอแนะ / แนวทางแก้ไข
..................................................................................................................................................................................................
ไม่มี
ไม่มี
..................................................................................................................................................................................................
.................................................................................................................................................................................................. .................................................................................................................................................................................................. ......................................................................................................................................
ลงช่ือผสู้ อน
( นายศิวกร ปันอ้าย ) 20 มิถุนายน 2564


แผนการจัดการเรียนรู้
แผนการจัดการเรียนรู้ที่ 4 หลกั การอ่านโน้ตสากล หน่วยการเรยี นรู้ที่ 2 พื้นฐานทฤษฎีดนตรีสากล
รหัสวิชา ศ32101 รายวิชาศลิปะพื้นฐาน กลุ่มสาระการเรียนรศู้ิลปะ ชั้นมัธยมศึกษาปีที่ 5 ภาคเรียนที่ 1 ปีการศึกษา 2564 เวลา 1 ชั่วโมง ___________________________________________________________________________________
สาระที่ 2 ดนตรี
มาตรฐานการเรียนรู้ ศ2.1 เข้าใจและแสดงออกทางดนตรีอย่างสร้างสรรค์ วิเคราะห์ วิพากษ์วิจารณ์คุณค่าดนตรี ถ่ายทอด ความรู้สึก ความคิดต่อดนตรีอย่างอิสระ ชื่นชม และประยุกต์ใช้ในชีวิตประจําวัน
ตัวชี้วัด
ศ.2.1 ม.4-6/4 อ่าน เขียน โน้ตดนตรีไทยและสากลในอัตราจังหวะต่างๆ สาระการเรยี นรู้
หลักการอ่านโน้ตสากล
สาระสําคัญ
การอ่านโน้ตสากลเป็นส่วนสําคัญในการพฒั นาทักษะด้านดนตรีและเป็นพื้นฐานในการปฏิบัติดนตรีซึ่งกล่าวถึง การสอื่ สารในภาษาทางดนตรีและเป็นเครอื่ งมอื การถ่ายทอดทางดนตรีโดยบ่งบอกถึงทํานองเพลง จังหวะของเพลง และ อารมณ์ของบทเพลง
จุดประสงค์การเรียนรู้
1. ด้านความรู้ (K)
- นักเรียนสามารถอ่านโน้ตสากลได้
2. ด้านทักษะ/กระบวนการ (P)
-นักเรียนสามารถนําความรู้เกี่ยวกับการอ่านโน้ตสากลไปพฒั นาทักษะด้านดนตรีได้
3. ด้านคุณลักษณะ (A)
- การทํางานอย่างเป็นระบบ
- มีความรับผิดชอบ
- มีวินัยในการเรียนรู้
- ช่วยเหลือซึ่งกันและกัน
- ตระหนกั ในคุณค่าของงานดนตรี
สมรรถนะสําคญั
- ความสามารถในการคิดอย่างสร้างสรรค์ - ทักษะในการสื่อสาร


คุณลักษณะอันพึงประสงค์
1. ผู้เรียนมีความซื่อสัตย์สจุ ริตของตนเองและผู้อื่น 2. ผู้เรียนมีวินัยในการรับผิดชอบชิ้นงานของตนเอง 3. ผู้เรียนมีความมุ่งมั่นในการทํางาน
สาระสําคัญ/ความคดิ รวยอด
การอ่านโน้ตสากลเป็นส่วนสําคัญในการพฒั นาทักษะด้านดนตรีและเป็นพื้นฐานในการปฏิบัติดนตรีซึ่งกล่าวถึง
การสอื่ สารในภาษาทางดนตรีและเป็นเครอื่ งมอื การถ่ายทอดทางดนตรีโดยบ่งบอกถึงทํานองเพลง จังหวะของเพลง และ อารมณ์ของบทเพลง
กิจกรรมการเรียนรชู้ ั่วโมงที่ 1 หลักการอ่านโน้ตสากล กิจกรรมนําเข้าสบู่ ทเรียน
- เช็คชื่อเพื่อบันทึกการเข้าเรียนของนกั เรียน
- ให้นักเรียนตอบคําถามเพื่อสังเกตพื้นฐานความรเู้ กี่ยวกบั การอ่านโน้ตสากล โดยใช้สื่อการสอน Plickers (www.plickers.com)
กิจกรรมพัฒนาผู้เรียน
- นักเรียนร่วมกันศึกษาความรเู้ รอื่ ง การอ่านโน้ตสากลผ่านสอื่ การสอนโปรแกรมนําเสนอ Keynote โดยมีหัวข้อดังนี้
1)ความรเู้กี่ยวกับโน้ตสากล 1.1 ความหมาย
1.2 ตัวโน้ตและตัวหยุด
2) เครื่องหมายประจําจงั หวะ (Time Signature) 3) กุญแจประจําหลัก (Clef)
4) การเรียกชื่อตัวโน้ต
5) การยืดค่าตัวโน้ต
4.1 โน้ตประจดุ
4.2 โน้ตโยงเสียง
กิจกรรมสรุปบทเรียน/รวบยอด
- ครูและนักเรียนร่วมกันสรปุ ความรู้เรื่อง หลักการอ่านโน้ตสากล โดยสุ่มให้นักเรียนอ่านโน้ตตามที่ครู กําหนด เพื่อทดสอบความเข้าใจ
- นักเรียนทําร่วมกันทําใบงานที่ 2.1 เรื่อง หลกั การอ่านโน้ตสากล โดยมีครูคอยแนะนํา


สื่อ/เทคโนโลยี/แหล่งเรียนร/ู้ ภูมิปัญญาท้องถิ่น
- www.plickers.com
- ใบความรู้ที่ 2.1 เรอื่ ง หลักการอ่านโน้ตสากล - ใบงานที่ 2.1 เรอื่ ง หลักการอ่านโน้ตสากล
- สื่อสําเสนอ Keynote
การวัดและประเมินผล
ตัวชี้วัด ศ2.1 ม.4-6/4
จุดประสงค์การเรียนรู้
วิธีการ
เครื่องมือ
เกณฑ์
ด้านความร(ู้ K) - นกั เรียนสามารถอธิบาย- นักเรียนสามารถอ่านโน้ตสากลได้
ตรวจ ใบงานที่ 2.1 เรื่อง หลกั การอ่าน โน้ตสากล
ใบงานที่ 2.1 เรื่อง หลักการอ่านโน้ต สากล
ร้อยละ 80 ผ่าน เกณฑ์
ด้านทักษะ/กระบวนการ/กระบวนการคิด(P) นักเรียนสามารถนําความรู้เกี่ยวกบั กา รอ่านโน้ตสากลไปพัฒนาทกั ษะด้านดนตรีได้
ประเมินทกั ษะการ ----
ตอบคําถามใบงาน ที่ 2.1 เรอื่ ง หลักการอ่านโน้ต สากล
ใบงานที่ 2.1 เรื่อง หลักการอ่านโน้ต สากล
ระดับ คุณภาพ 2 ผ่าน เกณฑ์
ด้านคุณลักษณะอันพึงประสงค์ (A)
- การทํางานอย่างเป็นระบบ - มีความรับผิดชอบ
- มีวินัยในการเรียนรู้
- ช่วยเหลือซึ่งกันและกัน
- ตระหนกั ในคุณค่าของงานดนตรี
สังเกตความมีวินัย มุ่งมั่นในการทํางาน รับผิดชอบ ตระหนักในคุณค่า ทางดนตรี
แบบสงั เกต พฤติกรรมและ คุณลักษณะที่พึ่ง ประสงค์
ระดับ คุณภาพ ดี ผ่าน เกณฑ์
เกณฑ์การประเมิน
เกณฑ์การประเมินชิ้นงาน (K)
ใบงานที่ 2.1 เร่ืองหลักการอา่ นโน้ตสากล (คะแนนเต็ม 10 คะแนน)


กิจกรรม ใบงานที่ 2.1 เรื่องหลักการอ่านโน้ตสากล
ตอนที่ 1 จํานวน 12 ข้อ ข้อละ 0.5 คะแนน แตล่ ะข้อประเมิน ดังนี้
- เติมชื่อโน้ตลงในช่องว่างได้ถูกต้อง 4 ห้องเพลงขึ้นไป ข้อละ 0.5 คะแนน - เติมชื่อโน้ตลงในช่องว่างได้ถูกต้องนอ้ ยกว่า 4 ห้องเพลง ขอ้ ละ 0 คะแนน ตอนที่ 2 จํานวน 1 ข้อ ข้อละ 4 คะแนน แตล่ ะข้อประเมิน ดังนี้
- เติมชื่อโน้ตลงในช่องว่างได้ถูกต้อง 10-12 ห้องเพลง 4 คะแนน
- เติมชื่อโน้ตลงในช่องว่างได้ถูกต้อง 7-9 ห้องเพลง 3 คะแนน
- เติมชื่อโน้ตลงในช่องว่างได้ถูกต้อง 4-6 ห้องเพลง 2 คะแนน
- เติมชื่อโน้ตลงในช่องว่างได้ถูกต้อง 2-4 ห้องเพลง 1 คะแนน
- เติมชื่อโน้ตลงในช่องว่างได้ถูกต้องนอ้ ยกว่า 2 ห้องเพลง 0 คะแนน ซึ่งขึ้นอยู่กบั ครผู ู้สอน (คะแนนร้อยละ 50 ของคะแนนเตม็ ขนึ้ ไป ถือวา่ ผ่าน)
เกณฑ์การประเมินทักษะ/กระบวนการ/กระบวนการคิด (P) เกณฑ์การประเมินการนําทักษะที่เกิดการเรียนรู้ไปพัฒนาตน
8-10 ดีมาก(3)
นักเรียนมีทักษะในการอ่านโน้ตสากลได้ดีมาก
5-7 พอใช้(2)
นักเรียนมีทักษะในการอ่านโน้ตสากลได้พอใช้
0-4 ปรับปรงุ (1)
นักเรียนควรปรบั ปรุงทักษะในการอ่านโน้ตสากล
ด้านคุณลักษณะอันพึงประสงค์ (A) เกณฑ์การประเมินพฤติกรรมหรือคุณลักษณะที่พึ่งประสงค์ด้าน การตั้งใจทํางานทํางานอยา่ งเป็นระบบและส่งงานตรงเวลา
16-20 ดีมาก(3)
นักเรียนตงั้ ใจทํางาน ทํางานอย่างเป็นระบบ และส่งงานตรงเวลา
10-15 ด(ี 2)
นักเรียนตงั้ ใจทํางาน ทํางานอย่างไม่เป็นระบบ และส่งงานตรงเวลา
0-9 พอใช้(1)
นักเรียนไม่ตงั้ ใจทํางาน ทํางานอย่างไม่เป็นระบบ และสง่ งานไม่ตรงเวลา


น ธยม กษา 5 (ศ32101)
HORPRA SCHOOL
music theory
Prepared for: Study, Learning Prepared by: Mr. Siwakorn Pan-Ai June 20, 2561 BE ห วยการเ ยน 2.1
เ องห กการ านและเ ยนโ ตสากล
ด โดย ค สอน นาย วกร น าย


น ธยม กษา 5 (ศ32101)
HORPRA SCHOOL
1.ความ เ ยว บโ ตสากล 1.1 บรร ด าเ น
การ น กโ ตดนต สากลอา ยบรร ด าเ น (Staff) เ นห ก ญ กษ และรายละเ ยด างๆ ใ อภาษาดนต จะ น กไ บนบรร ด าเ นและบ ใก เ ยง กษณะของบรร ด าเ นเ น เ นตรงแนวนอนขนาน น ระยะ างระห างเ นเ า น บรร ด าเ นประกอบ วยเ นบรร ด นวน 5 เ น และ องบรร ด 4 อง ในการเ ยกเ นบรร ดและ องบรร ดใ ใ วเลขเ ยง บจาก าง ไปหาบน โดย หนดใ เ น าง ดเ นเ นบรร ด 1 แ วไ ตาม บไปจน งเ นบรร ด 5 ง เ นเ นบน ดและ หนดใ องบรร ด าง ดเ น องบรร ด 1 ไปจน ง องบรร ด 4 งเ น องบน ด ( วอ าง 1.1)
วอ าง 1.1 บรร ด าเ น

1.2 วโ ต
วโ ต (Note) เ น ญ กษ ทางดนต น กบนบรร ด าเ นเ อแสดงระ บเ ยง ง วโ ต กษณะเ นวงกลม งวง ขนาดเ า บระยะ างของบรร ด าเ น าเ นบรร ดอ าง น วโ ตจะ ขนาดให และ าระยะระห างเ นบรร ดแคบลง วโ ต จะเ กลงตาม ด วน ( วอ าง 1.2)
วอ าง 1.2 ขนาดของ วโ ต นอ บระยะ างของเ นบรร ด
ด โดย ค สอน นาย วกร น าย


1.3 วโ ตและะ วห ด
น ธยม กษา 5 (ศ32101)
HORPRA SCHOOL
ด โดย ค สอน นาย วกร น าย


น ธยม กษา 5 (ศ32101)
2. เค องหมายประ งหวะ(TIME SIGNATURE) 2.1.เค องหมายประ งหวะ กษณะเ น วเลข
ประกอบ วย 2 วน อ เลข วบนและเลข ว าง งวาง อน นอ บนบรร ด าเ น โดยไ เ น ด นกลาง ง างจากเลขเศษ วน ( วอ าง 2.1) อ างไร ตาม ในการ น ดกเค อง หมาย หนด งหวะใน บรรยาย เ น วห ง อ กใ / นระห าง วเลข เ อความสะดวกในกา ร ม เ น 2/4 แ ง าน า งหวะสอง เห อนเ ม โดยไ อง านเค องหมาย ด น
านเค องหมายประ งหวะ
1. เลข วบน แสดง นวน งหวะใน 1 อง (Bar ห อ Measure) เ น าเลข วบนเ น
2 หมายความ าในแ ละ อง 2 งหวะ าเลขบนเ น 3 หมายความ า ในแ ละ อง 3 งหวะ เ น น
2. เลข าง แสดง า วโ ตและ า วห ด โดย การ ด อ ดจาก าเ มของเลข ว าง งเลข ว างจะเ น าของโ ต วกลม าเลข ว างเ น 4 หมายความ า โ ต วกลม า เ า บ 4 งหวะ ฉะ นโ ต วขาว ง าเ นค งห งของโ ต วกลม จะ าเ า บ 2 งหวะ โ ต ว จะ าเ า บ 1 งหวะ ตาม บในขณะเ ยว น าเลข างเ น 8 โ ต วกลม จะ าเ า บ 8 งหวะ โ ต วขาว ง าเ นค งห งของโ ต วกลม จะ าเ า บ 4 งหวะ โ ต ว จะ าเ า บ 2 งหวะ เ นเ น ไปเ อยๆ
วอ าง 2.1 เค องหมายประ งหวะ กษณะเ น วเลข
ด โดย ค สอน นาย วกร น าย


2.2.เค องหมายประ งหวะ กษณะเ น ญ กษ
ไ แ และ ง าเ า บ 4/4และ2/2 ตาม บ ( วอ าง 2.2) เ น ว อ
ของ า คอมมอนทาย (common time) ห อ ตรา งหวะสา ญ อ ตรา งหวะ ด (Cut time)
วอ าง 2.2 เค องหมายประ งหวะ กษณะเ น ญ ก
3. ญแจประ ห ก (CLEF)
ญแจประ ห ก (clef) เ นร ส งบอกระ บเ ยงของ วโ ต าไ หนด ญแจบนบรร ด
าเ น จะ านระ บเ ยงของ วโ ตไ ไ แ จะทราบเ ยงความแตก างของระ บเ ยงของ วโ ต อ งก าห อ ก าเ า น
3.1. ญแจโซ ห อ ญแจ G (So clef ห อ G Clef)
เ น ญแจประเภทเค อน ไ ไ ญแจโซ อง แห งอ บนเ นบรร ด 2 เสมอ ง ใ โ ต คาบอ บนเ นบรร ด 2 เ นโ ต วโซ ( วอ าง 3.1)
วอ าง 3.1 ญแจโซและโ ต วโซ
น ธยม กษา 5 (ศ32101)
ด โดย ค สอน นาย วกร น าย


น ธยม กษา 5 (ศ32101)
3.2. ญแจฟา ห อ ญแจ F (Fa clef ห อ F Clef)
เ น ญแจประเภทเค อน ไ ไ ญแจฟา อง แห งอ บนเ นบรร ด 4 เสมอ ง
ใ โ ต คาบอ บนเ นบรร ด 4 เ นโ ต วฟา ( วอ าง 3.2) วอ าง 3.2 ญแจฟาและโ ต วฟา
3.3. ญแจโด ห อ ญแจ C (Do clef ห อ C Clef)
เ น ญแจประเภทเค อน ไ จะ แห งคาบอ บนเ นบรร ดเ นใด ไ ง ใ โ ต คาบอ บนเ นบรร ด นเ นโ ตโด-กลาง ( วอ าง 3.3)
วอ าง 3.2 ญแจโดใน แห ง างๆ และโ ต วโด - กลาง
4. การเ ยก อ วโ ต
4.1 ระบบโซ-ฟา (So-Fa system)
เ นระบบการเ ยก อ วโ ต เ ยง บจากโ ต ไป ง ง โด (Do) เร (Re) (Mi) ฟา (Fa) โซ (So) ลา (La) (Ti) โด (Do) และสามารถเ ยงจาก งไป ง โด ลา โซ ฟา เร โด
ด โดย ค สอน นาย วกร น าย


น ธยม กษา 5 (ศ32101)
4.2 ระบบ ว กษร (Letter system) เ นระบบการเ ยก อ วโ ต เ ยง บจากโ ต ไป ง ง เอ (A) (B) (C) (D)
(E) เอฟ (F) (G) เอ (A) และสามารถเ ยงจาก งไป ง เอ เอฟ เอ
าเป ยบเ ยบระบบ งสอง A จะเ า บ ลา B เ า บ C เ า บ โด D เ า บ เร E เ า บ F เ า บ ฟา และ G เ า บ โซ ( วอ าง 4.2.1)
วอ าง 4.2.1 การเ ยก อโ ต เป ยบเ ยบระบบโซ-ฟา และระบบ ว กษรใน ญแจโซ
ใน จ นระบบโซ-ฟาเ น ยมในการ อง นองเพลงเ า น โดย โด ไ ใ C เสมอไป แ โดจะเ นโด เค อน ไ ตาม ญแจเ ยง (Key) เป ยนไป เ ยกระบบ า โด เค อน (Movable Do) เ น า ญแจเ ยง G เมเจอ โดจะเ า บ G แ าอ ใน ญแจเ ยง D เมเจอ โดจะเ า บ D เ น น ก าว อ โดกลายเ นโ ต วแรกของ ญแจเ ยงในระบบโดเค อน ( วอ าง 4.2.2)
วอ าง 4.2.2 การเ ยก อโ ตระบบโซ-ฟา โดยระบบโดเค อน ใน นไดเ ยง G เมเจอ
ด โดย ค สอน นาย วกร น าย


น ธยม กษา 5 (ศ32101)
5. การ ด า วโ ต 5.1 โ ตประ ด
การ ด าของ วโ ตและ วห ดโยการประ ดทางขวาของ วโ ตห อ วห ด ( วอ าง 5.1) การประ ด ใ โ ต ว นๆ ามาก น กค งห งของ า วโ ต นๆ เ น โ ต วกลมประ ด า เ า บ าของโ ต วกลมบวก าโ ต วขาว งเ น าค งห งของโ ต วกลม เ น น
วอ าง 5.1 โ ตประ ด
5.2 โ ตโยงเ ยง (Tie) เ นการ านโ ตโดยใ เค องหมายโยงเ ยง ลากเ อมระห าง วโ ต 2 ว และ ระ บ
เ ยงเ ยว น ( วอ าง 5.2) น อ การบวก าโ ตระห างโ ต 2 ว เ น าเค องหมายประ ง หวะเ น 4/4 โ ต ว ง าเ า บ 1 งหวะ กเ อม บโ ต วขาว ง าเ า บ 2 งหวะ วย เค องหมายโยงเ ยง จะ าเ า บ 3 งหวะ
วอ าง 5.2 โ ตโยงเ ยง
ด โดย ค สอน นาย วกร น าย


ตอนที่ 1


ตอนที่ 2
คําชี้แจง : ให้นักเรียนเติมชื่อโน้ตตามที่กําหนดให้โน้ตการใช้ โดเคลื่อนที่ (Movable Do)


ตอนที่ 1
ดมฟรซทดร
CEFCEDAB ดมฟรมร ซ ฟ มรรรม ดรมทล
EDCDEBCDEDCDEDAE D D E D C
มลลลฟทมซ
FGDFEDCF
รฟซมฟมลซฟมมมฟรมฟดท
FEDEFCDEFEDDFEBF F E F E D
เฉลย


ทดรมรทดร
EGAAAFEB
ททรซทท ด ด ทลททท ลทดซล
D G A BG D A B G F G F A F A G A G C A C
ตอนท่ี 2
คําช้ีแจง : ให้นักเรียนเติมชื่อโน้ตตามที่กําหนดให้โน้ตการใช้ โดเคล่ือนที่ (Movable Do)
ดดรมรดดมมฟฟซฟมดทดทดด
ดทลซฟมรดดดซฟมฟซมรซด


ผลการสอน
นักเรียนทั้งหมด นักเรียนผ่านเกณฑ์การประเมินระดบั ดี นักเรียนผ่านเกณฑ์การประเมินระดบั ปานกลาง นักเรียนไมผ่ ่านเกณฑ์การประเมนิ ระดบั ปรับปรงุ
นักเรียนมีความเข้าใจเกี่ยวกับโน้ตสากลดีข้ึนร้อยละ 100
บันทึกผลหลังการจัดการเรยี นรู้
164 คน
154 คน คิดเป็นร้อยละ 93.90 10 คน คิดเป็นร้อยละ 6.10
0 คน คิดเป็นร้อยละ 0.00
.................................................................................................................................................................................................. .................................................................................................................................................................................................. .................................................................................................................................................................................................. .................................................................................................................................................................................................. ปัญหาและอุปสรรค
การอ่านโน้ตจําเป็นตอ้ งใช้เครอื่ งดนตรปี ระกอบการฝึกซ้อมจึงทําให้ผเู้ รียนไมส่ ามารถเข้าถึงการอ่านโน้ตได้อย่าง
..................................................................................................................................................................................................
เต็มศักยภาพ
..................................................................................................................................................................................................
..................................................................................................................................................................................................
..................................................................................................................................................................................................
ข้อเสนอแนะ / แนวทางแก้ไข
..................................................................................................................................................................................................
ลงชื่อผสู้ อน
ผู้สอนได้ใช้การปรบมือแทนการใช้เครื่องดนตรี
.................................................................................................................................................................................................. .................................................................................................................................................................................................. ......................................................................................................................................
( นายศิวกร ปันอ้าย ) 4 กรกฎาคม 2564


แผนการจัดการเรียนรู้
แผนการจัดการเรียนรู้ที่ 5 หลกั การเขียนบันไดเสียง หน่วยการเรยี นรู้ที่ 2 พื้นฐานทฤษฎีดนตรีสากล
รหัสวิชา ศ32101 รายวิชาศลิปะพื้นฐาน กลุ่มสาระการเรียนรศู้ิลปะ ชั้นมัธยมศึกษาปีที่ 5 ภาคเรียนที่ 1 ปีการศึกษา 2564 เวลา 3 ชั่วโมง ___________________________________________________________________________________
สาระที่ 2 ดนตรี
มาตรฐานการเรียนรู้ ศ2.1 เข้าใจและแสดงออกทางดนตรีอย่างสร้างสรรค์ วิเคราะห์ วิพากษ์วิจารณ์คุณค่าดนตรี ถ่ายทอด ความรู้สึก ความคิดต่อดนตรีอย่างอิสระ ชื่นชม และประยุกต์ใช้ในชีวิตประจําวัน
ตัวชี้วัด
ศ.2.1 ม.4-6/4 อ่าน เขียน โน้ตดนตรีไทยและสากลในอตั ราจังหวะต่างๆ สาระการเรยี นรู้
หลักการเขียนบันไดเสียง
สาระสําคัญ
บันไดเสียง (Scale) คือส่วนสําคัญอย่างหนึ่งของดนตรี และเป็นพื้นฐานในการบรรเลงดนตรีรวมถงึ การประพันธ์ ดนตรีต่างๆโดยจะมีอยู่2ลักษณะหลักๆคือบันไดเสียงเมเจอร(์Majorscale)และบันไดเสียงไมเนอร์(minorscale)
จุดประสงค์การเรียนรู้
1. ด้านความรู้ (K)
- นักเรียนสามารถอธิบายหลักการเขียนบันไดเสียงได้
2. ด้านทักษะ/กระบวนการ (P)
-นักเรียนสามารถนําความรู้เกี่ยวกับบันไดเสียงไปพฒั นาทักษะด้านดนตรีได้
3. ด้านคุณลักษณะ (A)
- การทํางานอย่างเป็นระบบ
- มีความรับผิดชอบ
- มีวินัยในการเรียนรู้
- ช่วยเหลือซึ่งกันและกัน
- ตระหนกั ในคุณค่าของงานดนตรี
สมรรถนะสําคญั
- ความสามารถในการคิดอย่างสร้างสรรค์ - ทักษะในการสื่อสาร


คุณลักษณะอันพึงประสงค์
1. ผู้เรียนมีความซื่อสัตย์สจุ ริตของตนเองและผู้อื่น 2. ผู้เรียนมีวินัยในการรับผิดชอบชิ้นงานของตนเอง 3. ผู้เรียนมีความมุ่งมั่นในการทํางาน
สาระสําคัญ/ความคดิ รวยอด
บันไดเสียง (Scale) คือส่วนสําคัญอย่างหนึ่งของดนตรี และเป็นพื้นฐานในการบรรเลงดนตรีรวมถงึ การประพันธ์
ดนตรีต่างๆโดยจะมีอยู่2ลักษณะหลักๆคือบันไดเสียงเมเจอร(์Majorscale)และบันไดเสียงไมเนอร์(minorscale)
กิจกรรมการเรียนรชู้ ั่วโมงที่ 1 บันไดเสียงเมเจอร์ กิจกรรมนําเข้าสบู่ ทเรียน
- เช็คชื่อเพื่อบันทึกการเข้าเรียนของนกั เรียน
- ให้นักเรียนตอบคําถามเพื่อสังเกตพื้นฐานความรเู้ กี่ยวกบั การเขียนบันไดเสียง โดยใช้สื่อการสอน Plickers (www.plickers.com)
กิจกรรมพัฒนาผู้เรียน
- นักเรียนร่วมกันศึกษาความรเู้ รอื่ ง หลักการเขียนบันไดเสียงเมเจอร(์ Major Scale) โดยสื่อนําเสนอ โปรแกรมKeynoteและแสดงวิธีคิดบันไดเสียงเมเจอร(์MajorScale)ประกอบไปด้วยเนื้อหาดังนี้
-โครงสร้างบันไดเสียงเมเจอร(์MajorScale) -เครื่องหมายประจํากญุ แจเสียง(KeySignature)
กิจกรรมสรุปบทเรียน/รวบยอด
- ครูและนกั เรียนร่วมกันสรปุ ความรเู้ รื่อง หลักการเขียนบันไดเสียงในบันไดเสียงเมเจอร(์ Major Scale) โดยสุ่มให้นกั เรียนออกมาแสดงวิธิคิดบันไดเสียงที่ครูกําหนดให้และร่วมกันทําแบบฝึกหัดท้ายชั่วโมงเรียน
กิจกรรมการเรียนรชู้ ั่วโมงที่ 2 บันไดไมเนอร์ กิจกรรมนําเข้าสบู่ ทเรียน
- เช็คชื่อเพื่อบันทึกการเข้าเรียนของนกั เรียน
- ครูทบทวนเนื้อหาชั่วโมงที่แล้วโดยสุ่มให้นักเรียนออกมาแสดงวิธิคิดบันไดเสียงเมเจอร์ (Major Scale) รายบุคคล
กิจกรรมพัฒนาผู้เรียน
- นักเรียนร่วมกันศึกษาความรเู้ รอื่ ง หลักการเขียนบันไดเสียงไมเนอร(์ minor Scale) โดยสื่อนําเสนอ
โปรแกรมKeynoteและแสดงวิธีคิดบันไดเสียงไมเนอร(์minorScale)ประกอบไปด้วยเนื้อหาดังนี้ -โครงสร้างบันไดเสียงไมเนอร(์minorScale)
-กญุ แจเสียงร่วม(RelativeKey)


กิจกรรมสรุปบทเรียน/รวบยอด
- ครูและนกั เรียนร่วมกันสรปุ ความรเู้ รื่อง หลักการเขียนบันไดเสียงในบันไดเสียงไมเนอร(์ minor Scale) โดยสุ่มให้นักเรียนออกมาแสดงวิธิคิดบันไดเสียงที่ครกู ําหนดให้
- นักเรียนร่วมกันทํา ใบงานที่ 2.2 เรอื่ ง หลักการเขียนบันไดเสียง
กิจกรรมการเรียนรชู้ ั่วโมงที่ 2 ขั้นทดสอบความรู้
- ครูและนกั เรียนร่วมกันสรปุ ความรเู้ รื่อง หลักการอ่านโน้ตสากล และหลกั การเขียนบันไดเสียง เพอื่ ทบทวน
ความรู้ก่อนทําแบบทดสอบเกบ็ คะแนน
- ครูมอบหมายให้นักเรียนทําแบบทดสอบหน่วยการเรียนรทู้ ี่ 2 เรื่อง พื้นฐานทฤษฎีดนตรีสากลและเกบ็ คะแนน
สื่อ/เทคโนโลยี/แหล่งเรียนร/ู้ ภูมิปัญญาท้องถิ่น
- www.plickers.com
- ใบความรู้ที่ 2.2 เรอื่ ง หลักการเขียนบันไดเสียง
- ใบงานที่ 2.2 เรอื่ ง หลักการเขียนบันไดเสียง
- แบบทดสอบความรู้หน่วยที่ 2 เรื่องพื้นฐานทฤษฎีดนตรีสากล - สื่อสําเสนอ Keynote
การวัดและประเมินผล
ตัวชี้วัด ศ2.1 ม.4-6/4
จุดประสงค์การเรียนรู้
วิธีการ
เครื่องมือ
เกณฑ์
ด้านความร(ู้ K) - นกั เรียนสามารถอธิบาย หลักการเขียนบันไดเสียงได้
ตรวจ ใบงานที่ 2.2 เรื่อง หลกั การเขียน บันไดเสียง
ใบงานที่ 2.2 เรื่อง หลักการเขียนบันได เสียง
ร้อยละ 80 ผ่าน เกณฑ์
ด้านทักษะ/กระบวนการ/กระบวนการคิด(P) - นักเรียนสามารถนําความรู้เกี่ยวกับ บันไดเสียงไปพฒั นาทักษะด้านดนตรีได้
ประเมินทกั ษะการ ----
ตอบคําถาม ใบงาน ที่ 2.2 เรอื่ ง หลักการเขียน บันไดเสียง
ใบงานที่ 2.2 เรื่อง หลักการเขียนบันได เสียง
ระดับ คุณภาพ 2 ผ่าน เกณฑ์
ด้านคุณลักษณะอันพึงประสงค์ (A)
- การทํางานอย่างเป็นระบบ - มีความรับผิดชอบ
- มีวินัยในการเรียนรู้
- ช่วยเหลือซึ่งกันและกัน
- ตระหนกั ในคุณค่าของงานดนตรี
สังเกตความมีวินัย มุ่งมั่นในการทํางาน รับผิดชอบ ตระหนักในคุณค่า ทางดนตรี
แบบสงั เกต พฤติกรรมและ คุณลักษณะที่พึ่ง ประสงค์
ระดับ คุณภาพ ดี ผ่าน เกณฑ์


เกณฑ์การประเมิน
เกณฑ์การประเมินชิ้นงาน (K)
ใบงานที่ 2.2 เรื่องหลักการเขียนบันไดเสียง (คะแนนเต็ม 10 คะแนน) แบบทดสอบหน่วยที่ 2 เรื่อง พื้นฐานทฤษฎีดนตรีสากล (คะแนนเต็ม 20 คะแนน)
กิจกรรม1 ใบงานที่ 2.2 เรื่องหลักการเขียนบันไดเสียง
ตอนที่ 1 จํานวน 5 ข้อ ข้อละ 1 คะแนน แตล่ ะข้อประเมิน ดังนี้
-เติมกญุ แจเสียงลงบนบรรทัดห้าเส้นได้ถูกต้องข้อละ0.5คะแนน
- เติมโน้ตลงบนบรรทัดห้าเส้นได้ถูกต้อง ข้อละ 0.5 คะแนน
- เติมคําตอบลงในช่องว่างไม่ถกู ต้อง ข้อละ 0 คะแนน
ตอนที่ 2 จํานวน 10 ข้อ ข้อละ 0.5 คะแนน แตล่ ะข้อประเมิน ดังนี้
- เติมคําตอบลงในช่องว่างได้ถูกต้อง ข้อละ 0.5 คะแนน
- เติมคําตอบลงในช่องว่างไม่ถูกต้อง ข้อละ 0 คะแนน
กิจกรรม2 - แบบทดสอบหน่วยที่ 2 เรื่อง พื้นฐานทฤษฎีดนตรีสากล ตอนที่ 1 จํานวน 20 ข้อ ข้อละ 0.5 คะแนน แต่ละข้อประเมิน ดังนี้
- เลือกคําตอบที่ถกู ต้อง ข้อละ 0.5 คะแนน
- เลือกคําตอบทผี่ ิด ข้อละ 0 คะแนน
ตอนที่ 2 จํานวน 2 ข้อ ข้อละ 5 คะแนน แต่ละข้อประเมิน ดังนี้
- เขียนโครงสร้างบันไดเสียงได้ถูกต้อง ข้อละ 1 คะแนน
- เขียนโน้ตแสดงวิธีคิดได้ถูกต้อง ข้อละ 1 คะแนน
- เขียนโน้ตตัวแรกของบันไดเสียงได้ถูกต้อง ข้อละ 1 คะแนน
- เขียนโน้ตลงบทบรรทัดห้าเสียงไดถูกต้อง ข้อละ 1 คะแนน
- เติมเครื่องหมายaccidentalได้ถูกต้อง ข้อละ 1 คะแนน
- เติมคําตอบลงในช่องว่างไม่ถูกต้อง ข้อละ 0 คะแนน
ซึ่งขึ้นอยู่กบั ครผู ู้สอน (คะแนนร้อยละ 80 ของคะแนนเตม็ ขนึ้ ไป ถือว่าผ่าน)
เกณฑ์การประเมินทักษะ/กระบวนการ/กระบวนการคิด (P) เกณฑ์การประเมินการนําทักษะที่เกิดการเรียนรู้ไปพัฒนาตน
8-10ดีมาก(3)
นักเรียนมีทักษะในการเขียนบันไดเสียงดีมาก
5-7พอใช้(2)
นักเรียนมีทักษะในการเขียนบันไดเสียงพอใช้
0-4 ปรับปรงุ (1)
นักเรียนควรปรบั ปรุงทักษะในการเขียนบันไดเสียง
ด้านคุณลักษณะอันพึงประสงค์ (A) เกณฑ์การประเมินพฤติกรรมหรือคุณลักษณะที่พึ่งประสงค์ด้าน การตั้งใจทํางานทํางานอยา่ งเป็นระบบและส่งงานตรงเวลา
16-20 ดีมาก(3)
นักเรียนตงั้ ใจทํางาน ทํางานอย่างเป็นระบบ และส่งงานตรงเวลา
10-15 ด(ี 2)
นักเรียนตงั้ ใจทํางาน ทํางานอย่างไม่เป็นระบบ และส่งงานตรงเวลา
0-9 พอใช้(1)
นักเรียนไม่ตงั้ ใจทํางาน ทํางานอย่างไม่เป็นระบบ และสง่ งานไม่ตรงเวลา


1
ชั้นมัธยมศึกษาปีท่ี 5

THEORY
ห กการเ ยน นไดเ ยง
ศ32101
ใบความ 2.2
จัดทําโดย ครูผู้สอน นายศิวกร ปันอ้าย


2 ช้ันมัธยมศึกษาปีที่ 5

บันไดเสียง (Scale) หมายถึง โน้ต 5-12 ตัว เรียงกันตามลําดับ บันไดเสียงมีหลายชนิด แต่ละชนิดมีโครงสร้างต่างกัน ซึ่ง ทําให้บันไดเสียงแต่ละชนิดมีเสียงโดยรวมแตกต่างกัน คําว่า สเกล (Scale) มาจากภาษาอิตาลี สกาลา (Scala) ซึ่งแปลตรงตัวว่า ขั้นบันได ฉะนั้น บันไดเสียงจึงต้องเป็นโน้ตที่เรียงกันตามลําดับจากสูงไปต่ํา
1.โครงสร้างบันไดเสียง
1.1 บันไดเสียงเมเจอร์ (Major Scale)
บันไดเสียงเมเจอร์ประกอบด้วยโน้ต 7 ตัว ที่มีระยะห่วงระหว่างโน้ตแต่ละคู่เป็นขั้นเต็มเสียง (เท่ากับ 2 ครึ่งเสียง) และขั้น
ครึ่งเสียง ดังนี้ โน้ตตัวที่ 1 ห่างจากโน้ตตัวที่ 2 เป็นขั้นเต็มเสียง โน้ตตัวที่ 2 ห่างจากโน้ตตัวที่ 3 เป็นขั้นเต็มเสียง โน้ตตัวที่ 3 ห่าง จากโน้ตตัวที่ 4 เป็นขั้นครึ่งเสียง โน้ตตัวที่ 4 ห่างจากโน้ตตัวที่ 5 เป็นขั้นเต็มเสียง โน้ตตัวที่ 5 ห่างจากโน้ตตัวที่ 6 เป็นขั้นเต็มเสียง โน้ตตัวที่ 6 ห่างจากโน้ตตัวที่ 7 เป็นขั้นเต็มเสียง และ โน้ตตัวที่ 7 ห่างจากโน้ตตัวที่ 8 (1) เป็นขั้นครึ่งเสียง (ตัวอย่างที่ 1.1.1)

ในการเรียกช่ือบันไดเสียง โน้ตตัวแรกของบันไดเสียงจะเป็นชื่อของบันไดเสียง เช่น บันไดเสียงที่มี C เป็นโน้ตตัวแรก ก็คือ บันไดเสียง C บันไดเสียงที่มี A เป็นโน้ตตัวแรก ก็คือ บันไดเสียง A บันไดเสียงท่ีมี Bb เป็นโน้ตตัวแรก ก็คือ บันไดเสียง Bb และ
บันไดเสียงที่มี F# เป็นโน้ตตัวแรก ก็คือ บันไดเสียง F# เป็นต้น โน้ตตัวแรกและโน้ตตัวสุดท้ายหรือโน้ตตัวที่ 8 จะเป็นโน้ตตัวเดีย วกัน ซึ่งห่างกัน 1 ช่วงคู่แปด
บันไดเสียงเมเจอร์ซึ่งเป็นท่ีรู้จักกันดี คือ C เมเจอร์ ประกอบด้วยโน้ต 7 ตัว ท่ีไม่มีเครื่องหมายชาร์ปหรือเครื่องหมาย แฟล็ตกํากับเลย ได้แก่ C, D, E, F, G, A, B, (C) เมื่อตรวจสอบโครงสร้างของบันไดเสียงเมเจอร์ทําให้ทราบว่าโครงสร้างถูกต้อง ดังนี้คือ โน้ต C ซ่ึงเป็นโน้ตตัวที่ 1 อยู่ห่างจากโน้ต D ซ่ึงเป็นตัวท่ี 2 เป็นขั้นเต็มเสียง โน้ต D อยู่ห่างจากโน้ต E เป็นข้ันเต็มเสียง โน้ต E อยู่ห่างจากโน้ต F เป็นขั้นคร่ึงเสียง โน้ต F อยู่ห่างจากโน้ต G เป็นข้ันเต็มเสียง โน้ต G อยู่ห่างจากโน้ต A เป็นขั้นเต็มเสียง โน้ต A อยู่ห่างจากโน้ต B เป็นขั้นเต็มเสียง โน้ต B อยู่ห่างจากโน้ต C เป็นขั้นครึ่งเสียง (ตัวอย่างที่1.1.2)
ตัวอย่างที่ 1.1.2 โครงสร้างของบันไดเสียง C เมเจอร์
ตัวอย่างท่ี 1.1.1 โครงสร้างของบันไดเสียงเมเจอร์
โน้ตตัวที่ 1 2 3 4 5 6 7 8 (ซ้ําโน้ตตัวที่1)
ระยะ เต็ม เต็ม ครึ่ง เต็ม เต็ม เต็ม ครึ่ง (เสียง)
จัดทําโดย ครูผู้สอน นายศิวกร ปันอ้าย


3 ชั้นมัธยมศึกษาปีที่ 5

1.2 บันไดเสียงไมเนอร์ (minor Scale)
บันไดเสียงไมเนอร์มี 3 ชนิด ได้แก่
1.2.1 บันไดเสียงไมเนอร์แบบเนเชอรัล (Natural minor scale) (ตัวอย่างที่ 1.2.1)
ตัวอย่างที่ 1.2.1 โครงสร้างบันไดเสียงไมเนอร์แบบเนเชอรัล
โน้ตตัวท่ี 1 2 3 4 5 6 7 8 (ซ้ําโน้ตตัวที่1)
ระยะ เต็ม ครึ่ง เต็ม เต็ม คร่ึง เต็ม เต็ม (เสียง)
ตัวอย่าง A ไมเนอร์เนเชอรัล
ตัวอย่าง C ไมเนอร์เนเชอรัล


ตัวอย่าง C ไมเนอร์ฮาร์โมนิก
1.2.2 บันไดเสียงไมเนอร์แบบฮาร์โมนิก (Harmonic minor scale) (ตัวอย่างท่ี 1.1.2) ตัวอย่างที่ 1.2.2 โครงสร้างบันไดเสียงไมเนอร์แบบฮาร์โมนิก
โน้ตตัวที่ 1 2 3 4 5 6 7 8 (ซ้ําโน้ตตัวที่1) ระยะ เต็ม คร่ึง เต็ม เต็ม คร่ึง เสียงครึ่ง คร่ึง (เสียง)

จัดทําโดย ครูผู้สอน นายศิวกร ปันอ้าย


4 ช้ันมัธยมศึกษาปีที่ 5

ตัวอย่างที่ 1.2.3 โครงสร้างบันไดเสียงไมเนอร์แบบเมโลดิก
1.2.3 บันไดเสียงไมเนอร์แบบเมโลดิก (Melodic minor scale) (ตัวอย่างที่ 1.1.3) โน้ตตัวท่ี 123456787654321
ระยะ
เต็ม เต็ม คร่ึง เต็ม คร่ึง เต็ม คร่ึง เต็ม เต็ม ครึ่ง เต็ม เต็ม คร่ึง เต็ม
2. เคร่ืองหมายประจํากุญแจเสียง (Key Signature)
เครื่องหมายประจํากุญแจเสียง (Key Signature) หมายถึง กลุ่มเครื่องหมายชาร์ปและแฟล็ตท่ีต้องอยู่ตําแหน่งหลัง
กุญแจและอยู่ก่อนเครื่องหมายประจําจังหวะ(ตัวอย่างที่ 2.1.1) เครื่องหมายชาร์ปและเครื่องหมายแฟล็ตที่ปรากฏในต่ําแหน่งดัง กล่าว ซ่ึงทําให้โน้ตในบรรทัดนั้นถูกปรับตามเคร่ืองหมายชาร์ปและแฟล็ตตามที่ปรากฏอยู่ต้นบรรทัด (ตัวอย่างที่ 2.1.2)
ตัวอย่างที่ 2.1.1 ต่ําแหน่งเครื่องหมายประจํากุญแจเสียง

ตัวอย่างที่ 2.1.2 เครื่องหมายประจํากุญแจเสียงทําให้โน้ตทุกช่วงคู่แปดถูกปรับ

จะเห็นได้ว่าเมื่อตัวโน้ตตัวนั้นๆอยู่บนเส้นท่ีมีเครื่องหมายประจํากุญแจเสียงคาบอยู่ โน้ตตัวน้ันจะถูกปรับให้เป็นไปตาม เคร่ืองหมายนั้นๆ เช่น ตัวอย่างท่ี 2.1.2 เครื่องหมายชาร์ป (#) คาบอยู่บนเส้นที่ 5 โน้ตบนเส้นที่ 5 เป็นโน้ตตัว F เพราะฉะนั้น โน้ต ตัว F ต้องถูกปรับเป็น F# ทันที ถึงแม้ว่าจะอยู่ในช่วงคู่แปด ก็มีผลให้ถูกปรับเช่นกัน

(เสียง)
จัดทําโดย ครูผู้สอน นายศิวกร ปันอ้าย


5 ช้ันมัธยมศึกษาปีที่ 5
ได้ ดังต่อไปนี้
3. กุญแจเสียงร่วม (Relative)
หากจะแปลอย่างตรงไปตรงมา ก็คือ กุญแจเสียงเครือญาติ เพราะเรลาทีฟ (Relative) แปลว่า เครือญาติ ซึ่งสรุป
Major Scale
G A B C# Gb Ab Bb
Minor Scale
Key Signature
1 ชาร์ป 3 ชาร์ป 5 ชาร์ป 7 ชาร์ป 6 แฟล็ต 4 แฟล็ต 2 แฟล็ต
C
D
E
F#
Cb
Db
Eb
F
Am
Em
Bm
F#m
C#m
G#m
D#m
A#m
Abm
Ebm
Bbm
Fm
Cm
Gm
Dm
—
2 ชาร์ป
4 ชาร์ป
6 ชาร์ป
7 แฟล็ต
5 แฟล็ต
3 แฟล็ต
1 แฟล็ต
CDEFGABCDEFGABCDEFGABC
จัดทําโดย ครูผู้สอน นายศิวกร ปันอ้าย


6
แบบฝึกหัดสร้างบันไดเสียง ให้นักเรียนสร้างบันไดเสียงตามที่กําหนดให้แล้ว เขียนเครื่องหมายประจําหลัก (G Claf)

1. E Major
2. A Major
3. F Major
4. E minor
5. D minor
บันไดเสียง
เครื่องหมายประจํากุญแจเสียง


ชื่อ.....................................................................................เลขที่.........ม.5/...........
ศ 32101 +++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++
ใบงานที่ 2.2 เรื่อง หลักการเขียนบันไดเสียง
คําช้ีแจง : ให้นักเรียนสร้างบันไดเสียงตามที่กําหนดให้และใช้กุญแจประจําหลัก(Clef) ตามท่ีระบุ

ตอนท่ี 1
1. D Major (G Clef)
2. Bb Major (G Clef)
3. C Major (F Clef)
4. G minor (G Clef)
5. C minor (F Clef)
ด โดย ค สอน นาย วกร น าย


ตอนที่ 2
คําชี้แจง : จงหาบันไดเสียงร่วม
1. B ไมเนอร์ ............................................................ 2. Eb เมเจอร์ ............................................................ 3. F ไมเนอร์ ............................................................ 4. A เมเจอร์ ............................................................ 5. C# ไมเนอร์ ............................................................ 6. F เมเจอร์ ............................................................ 7. G ไมเนอร์ ............................................................ 8. Db เมเจอร์ ............................................................ 9. F# เมเจอร์ ............................................................ 10. E ไมเนอร์ ............................................................
ศ 32101
CDEFGABCDEFGABCDEFGABC
ด โดย ค สอน นาย วกร น าย


ชื่อ.....................................................................................เลขที่.........ม.5/...........
ใบงานที่ 2.2 เรื่อง หลักการเขียนบันไดเสียง +++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++

ตอนที่ 1
คําชี้แจง : ให้นักเรียนสร้างบันไดเสียงตามที่กําหนดให้และใช้กุญแจประจําหลัก(Clef) ตามที่ระบุ
เฉลย
1. D Major (G Clef)
#
b
b b
#
b
2. Bb Major (G Clef)
b
3. C Major (F Clef)
4. G minor (G Clef)
b
b
b
5. C minor (F Clef)
ด โดย ค สอน นาย วกร น าย


ตอนที่ 2
คําชี้แจง : จงหาบันไดเสียงร่วม
D
1. B ไมเนอร์ ............................................................ Cm
2. Eb เมเจอร์ ............................................................ Ab
3. F ไมเนอร์ ............................................................ F#m
4. A เมเจอร์ ............................................................ E
5. C# ไมเนอร์ ............................................................ Dm
6. F เมเจอร์ ............................................................ Bb
7. G ไมเนอร์ ............................................................ Bbm
8. Db เมเจอร์ ............................................................ D
9. F# เมเจอร์ ............................................................ D
10. E ไมเนอร์ ............................................................
ศ 32101
CDEFGABCDEFGABCDEFGABC
ด โดย ค สอน นาย วกร น าย


ไม่มี
นักเรียนทั้งหมด นักเรียนผ่านเกณฑ์การประเมินระดบั ดี นักเรียนผ่านเกณฑ์การประเมินระดบั ปานกลาง นักเรียนไมผ่ ่านเกณฑ์การประเมนิ ระดบั ปรับปรงุ
บันทึกผลหลังการจัดการเรยี นรู้
164 คน
154 คน คิดเป็นร้อยละ 93.90 10 คน คิดเป็นร้อยละ 6.10
0 คน คิดเป็นร้อยละ 0.00
.................................................................................................................................................................................................. .................................................................................................................................................................................................. .................................................................................................................................................................................................. .................................................................................................................................................................................................. ปัญหาและอุปสรรค
..................................................................................................................................................................................................
..................................................................................................................................................................................................
..................................................................................................................................................................................................
ข้อเสนอแนะ / แนวทางแก้ไข
..................................................................................................................................................................................................
ไม่มี
ผลการสอน
บักเรียนมีความเข้าใจเก่ียวกบั บันไดเสียงดีข้ึนร้อยละ 100
..................................................................................................................................................................................................
.................................................................................................................................................................................................. .................................................................................................................................................................................................. ......................................................................................................................................
ลงชื่อผสู้ อน
( นายศิวกร ปันอ้าย ) 4 กรกฎาคม 2564


แผนการจัดการเรียนรู้ แผนการจัดการเรียนรู้ที่ 6 ประเภทเครอื่ งดนตรีไทย
รหัสวิชา ศ32101 รายวิชาศลิปะพื้นฐาน ชั้นมัธยมศึกษาปีที่ 5 ภาคเรียนที่ 1 ปีการศึกษา 2564
หน่วยการเรียนรู้ที่ 3 พื้นฐานดนตรีไทย
กลุ่มสาระการเรียนรศู้ิลปะ เวลา 1 ชั่วโมง ___________________________________________________________________________________
สาระที่ 2 ดนตรี
มาตรฐานการเรียนรู้ ศ2.1 เข้าใจและแสดงออกทางดนตรีอย่างสร้างสรรค์ วิเคราะห์ วิพากษ์วิจารณ์คุณค่าดนตรี ถ่ายทอด ความรู้สึก ความคิดต่อดนตรีอย่างอิสระ ชื่นชม และประยุกต์ใช้ในชีวิตประจําวัน
ตัวชี้วัด
ศ.2.1 ม.4-6/2 จําแนกประเภทและรปู แบบของวงดนตรีทั้งไทยและสากล สาระการเรยี นรู้
ประเภทเครื่องดนตรีไทย
สาระสําคัญ
ประเภทเครื่องดนตรีไทยจําแนกได้ 4 ประเภท คือ เครื่องดนตรีประเภทดีด เครอื่ งดนตรปี ระเภทสี เครื่องดนตรี ประเภทตี เครื่องดนตรปี ระเภทเป่า และยังสามารถจําแนกออกได้โดยชนิดของวัสดุในการประดิษฐ์เครื่องดนตรี เช่น จําแนกเครอื่ งดนตรปี ระเภทตีทที่ ําจากหนังสัตว์และเครื่องดนตรีประเภทตีทที่ ําจากโลหะ เป็นต้น
จุดประสงค์การเรียนรู้
1. ด้านความรู้ (K)
- นักเรียนสามารถอธิบายประเภทของเครื่องดนตรีไทยได้
2. ด้านทักษะ/กระบวนการ (P)
- นักเรียนสามารถจําแนกประเภทของเครื่องดนตรีไทยได้
3. ด้านคุณลักษณะ (A)
- การทํางานอย่างเป็นระบบ
- มีความรับผิดชอบ
- มีวินัยในการเรียนรู้
- ช่วยเหลือซึ่งกันและกัน
- ตระหนกั ในคุณค่าของงานดนตรี
สมรรถนะสําคญั
- ความสามารถในการคิดอย่างสร้างสรรค์ - ทักษะในการสื่อสาร


คุณลักษณะอันพึงประสงค์
1. ผู้เรียนมีความซื่อสัตย์สจุ ริตของตนเองและผู้อื่น 2. ผู้เรียนมีวินัยในการรับผิดชอบชิ้นงานของตนเอง 3. ผู้เรียนมีความมุ่งมั่นในการทํางาน
สาระสําคัญ/ความคดิ รวยอด
ประเภทเครื่องดนตรีไทยจําแนกได้ 4 ประเภท คือ เครื่องดนตรีประเภทดีด เครอื่ งดนตรปี ระเภทสี เครื่องดนตรี
ประเภทตี เครื่องดนตรปี ระเภทเป่า และยังสามารถจําแนกออกได้โดยชนิดของวัสดุในการประดิษฐ์เครื่องดนตรี เช่น จําแนกเครอื่ งดนตรปี ระเภทตีทที่ ําจากหนังสัตว์และเครื่องดนตรปี ระเภทตีทที่ ําจากโลหะ เป็นต้น
กิจกรรมการเรียนรชู้ ั่วโมงที่ 1 ประเภทเครื่องดนตรีไทย กิจกรรมนําเข้าสบู่ ทเรียน
- เช็คชื่อเพื่อบันทึกการเข้าเรียนของนกั เรียน
- เปิดเสียงเครอื่ งดนตรีไทยแตล่ ะประเภทให้นักเรียนฟังแล้วให้นักเรียนตอบคําถามว่าเสียงเครื่องดนตรี ที่ได้ยินคือเครื่องดนตรีชนิดใด แล้วให้นักเรียนตอบพร้อมกัน
กิจกรรมพัฒนาผู้เรียน
- ครูแจกใบความรู้ท3ี่ .1 ให้นักเรียนอ่านทําความเข้าใจ เครอื่ งดนตรีไทยจึงแบง่ ออกได้ 4 ประเภท
คือ ดีด สี ตี เป่า
เครื่องดีด คือเครื่องดนตรีที่ดีดแล้วทําให้เกิดเสียง โดยใช้มือหรือวัตถุต่างๆดีดที่สาย ซงึ่ เครอื่ งดนตรีไทย
ที่จัดอยู่ในประเภทเครอื่ งดีด ได้แก่ พิณนํ้าเต้า กระจบั ปี่ และจะเข ้
เครื่องสี คือเครอื่ งดนตรที ี่มสี าย เมื่อใช้คันชักสที ี่สายจะทําให้เกิดเสียง โดยเครื่องดนตรีไทยที่จัดอยู่ใน
ประเภทเครื่องสี เรียกว่า “ซอ” ซงึ่ มีอยู่ด้วยกัน 3 ชนิด คือ ซอสามสาย ซอด้วง และซออ ู้
เครื่องตี คือเครื่องดนตรีที่ทําให้เกิดเสียงด้วยการตี ทงั้ การตดี ้วยไม้ การตีด้วยมือ และการนําเสนอสิ่ง
ของชนิดเดียวกันสองชิ้นมาตีกระทบกันเอง โดยเครื่องดนตรไี ทยที่จัดอยู่ในเครื่องตี แบง่ ออกได้ 3 ประเภทใหญ่ๆ คือ 1.เครื่องตที ําด้วยไม้ 2.เครื่องตที ําด้วยโลหะ 3.เครอื่ งตีขึงด้วยหนัง
เครื่องเป่า คือเครื่องดนตรีที่ทําให้เกิดเสียงด้วยลมเป่าโดยเครื่องเป่าทอี่ ยู่ในวงดนตรีไทยจะแบง่ เป็น 2 ประเภท คือขลุ่ยและป ี่
- นักเรียนทํากจิ กรรม เล่นเกมบงิ โกเพื่อเรียนรู้เรื่องประเภทของเครื่องดนตรี โดยครูให้นักเรียนแบง่ กลุ่มเป็น 5 กลุ่ม ทุกกลมุ่ จะได้แผ่นบิงโกกลุ่มละ1ใบ และครูจะเปิดรูปเครื่องดนตรีต่างๆแล้วให้นักเรียนตอบโดยใหเ้ ลอื กตอบในแผ่น บิงโกที่แจกให้นักเรียน เมอื่ จบเกมกจ็ ะได้ผู้ชนะและเริ่มสะสมคะแนนของแต่ละกลุ่ม
- นักเรียนทํากจิ กรรมเล่นเกม เปิดแผ่นป้ายทายรูป โดยครูให้นักเรียนแบง่ กลมุ่ เป็น 5 กลุ่ม แล้วใหเ้ ลือกเปิด แผ่นป้ายทลี ะแผ่นแล้วตอบว่าเป็นรปู อะไร โดยครูจะให้นักเรียนเลือกเปิดก่อน1แผ่น โดยยังไมห่ ักคะแนน ในเกมนจี้ ะทํา การเล่นครงั้ละ1กลุ่มจนครบ5กลมุ่ แล้วสะสมคะแนน
- นักเรียนเล่นเกมทายคุณสมบัติว่านี้คือเครอื่ งดนตรอี ะไร โดยครูให้นักเรียนแบง่ กลุ่มเป็น 5 กลุ่ม แล้วใหเ้ ลอื ก เปิดแผ่นป้ายทบี่ อกคุณสมบัติของเครื่องดนตรีนั้นๆแต่ละข้อ โดยครูจะให้นกั เรียนเลือกเปิดก่อน1แผ่น โดยยังไมห่ ัก


คะแนน ในเกมนี้จะทําการเล่นครั้งละ1 กลมุ่ จนครบ 5 กลุ่ม แล้วสะสมคะแนน เมื่อเล่นครบแล้วก็ให้นบั คะแนนรวมกบั เกมกอ่ นหน้ากลุ่มไหนได้คะแนนมากทสี่ ุดจะเป็นกลุ่มที่ชนะ
กิจกรรมสรุปบทเรียน/รวบยอด
- ครูและนกั เรียนร่วมกันสรปุ ความรเู้ รื่อง ประเภทเครื่องดนตรีไทย - ครูและนักเรียนร่วมกันทํากิจกรรมตอบ คําถามเพื่อทดสอบความเข้าใจ โดยการเปิดรูปให้นกั เรียนดแู ล้วให้นักเรียนบอกว่าเครื่องดนตรีดงั ต่อไปนี้มีชื่อว่าอะไรเปน็ เครื่อง ดนตรีไทยประเภทใด(พิจารณาคําตอบของนักเรียน โดยให้อยู่ในดุลยพินิจของครผู ู้สอน)
- นักเรียนทําใบงานที่ 3.1 เรื่อง ประเภทเครื่องดนตรีไทย
สื่อ/เทคโนโลยี/แหล่งเรียนร/ู้ ภูมิปัญญาท้องถิ่น
- อปุ กรณ์บิงโก
- สื่อนําเสนอโปรแกรม Keynote
- ใบความรู้ที่ 3.1 เรอื่ ง ประเภทเครื่องดนตรีไทย - ใบงานที่ 3.1 เรอื่ ง ประเภทเครื่องดนตรีไทย
การวัดและประเมินผล
ตัวชี้วัด ศ2.1 ม.4-6/2
จุดประสงค์การเรียนรู้
วิธีการ
เครื่องมือ
เกณฑ์
ด้านความร(ู้ K) - นกั เรียนสามารถอธิบาย ประเภทของเครื่องดนตรีไทยได้
ตรวจ ใบงานที่ 3.1 เรื่อง ประเภท เครื่องดนตรีไทย
ใบงานที่ 3.1 เรื่อง ประเภทเครื่อง ดนตรีไทย
ร้อยละ 80 ผ่าน เกณฑ์
ด้านทักษะ/กระบวนการ/กระบวนการคิด(P) - นักเรียนสามารถจําแนกประเภทของเครื่อง ดนตรีไทยได้
ประเมินทกั ษะการ ----
ตอบคําถาม ใบงาน ที่ 3.1 เรื่อง ประเภทเครื่อง ดนตรีไทย
ใบงานที่ 3.1 เรื่อง ประเภทเครื่อง ดนตรีไทย
ระดับ คุณภาพ 2 ผ่าน เกณฑ์
ด้านคุณลักษณะอันพึงประสงค์ (A)
- การทํางานอย่างเป็นระบบ - มีความรับผิดชอบ
- มีวินัยในการเรียนรู้
- ช่วยเหลือซึ่งกันและกัน
- ตระหนกั ในคุณค่าของงานดนตรี
สังเกตความมีวินัย มุ่งมั่นในการทํางาน รับผิดชอบ ตระหนักในคุณค่า ทางดนตรี
แบบสงั เกต พฤติกรรมและ คุณลักษณะที่พึ่ง ประสงค์
ระดับ คุณภาพ ดี ผ่าน เกณฑ์


เกณฑ์การประเมิน
เกณฑ์การประเมินชิ้นงาน (K)
ใบงานที่ 3.1 เร่ืองประเภทเครื่องดนตรี (คะแนนเต็ม 10 คะแนน)
กิจกรรม ใบงานที่ 3.1 เรื่องประเภทเครอื่ งดนตรีไทย
ตอนท1ี่ จํานวน 5 ข้อ ข้อละ 1 คะแนน แต่ละข้อประเมิน ดังน ี้
- เติมคําตอบลงในช่องว่างได้ถูกต้อง ข้อละ 1 คะแนน
- เติมคําตอบลงในช่องว่างไม่ถูกต้อง ข้อละ 0 คะแนน
ตอนท2ี่ จํานวน 10 ข้อ ข้อละ 0.5 คะแนน แต่ละข้อประเมิน ดังน ี้
- เติมคําตอบลงในช่องว่างได้ถูกต้อง ข้อละ 0.5 คะแนน
- เติมคําตอบลงในช่องว่างไม่ถูกต้อง ข้อละ 0 คะแนน
ซึ่งขึ้นอยู่กบั ครผู ู้สอน (คะแนนร้อยละ 80 ของคะแนนเต็มขนึ้ ไป ถือว่าผ่าน)
เกณฑ์การประเมินทักษะ/กระบวนการ/กระบวนการคิด (P) เกณฑ์การประเมินการจําแนกประเภทของเครื่องดนตรีไทย
8-10ดีมาก(3)
นักเรียนสามารถจําแนกประเภทของเคร่ืองดนตรีไทยได้อย่างถูกต้องครบถ้วน
5-7พอใช้(2)
นักเรียนสามารถจําแนกประเภทของเครื่องดนตรีไทยได้อย่างถูกต้องแต่ไม่ครบ
0-4 ปรับปรงุ (1)
นักเรียนสามารถจําแนกประเภทของเครื่องดนตรีไทยได้อย่างถูกต้องบ้างบางข้อ
ด้านคุณลักษณะอันพึงประสงค์ (A) เกณฑ์การประเมินพฤติกรรมหรือคุณลักษณะที่พึ่งประสงค์ด้าน การตั้งใจทํางานทํางานอยา่ งเป็นระบบและส่งงานตรงเวลา
16-20 ดีมาก(3)
นักเรียนตงั้ ใจทํางาน ทํางานอย่างเป็นระบบ และส่งงานตรงเวลา
10-15 ด(ี 2)
นักเรียนตงั้ ใจทํางาน ทํางานอย่างไม่เป็นระบบ และส่งงานตรงเวลา
0-9 พอใช้(1)
นักเรียนไม่ตงั้ ใจทํางาน ทํางานอย่างไม่เป็นระบบ และสง่ งานไม่ตรงเวลา


ศ32101 ช้ันมัธยมศึกษาปีที่ 5
ใบความรู้ท่ี 3.1
จัดทําโดยครูผู้สอน นายศิวกร ปันอ้าย


จัดทําโดยครูผู้สอน นายศิวกร ปันอ้าย


จัดทําโดยครูผู้สอน นายศิวกร ปันอ้าย


จัดทําโดยครูผู้สอน นายศิวกร ปันอ้าย


จัดทําโดยครูผู้สอน นายศิวกร ปันอ้าย


จัดทําโดยครูผู้สอน นายศิวกร ปันอ้าย


จัดทําโดยครูผู้สอน นายศิวกร ปันอ้าย


จัดทําโดยครูผู้สอน นายศิวกร ปันอ้าย


จัดทําโดยครูผู้สอน นายศิวกร ปันอ้าย


จัดทําโดยครูผู้สอน นายศิวกร ปันอ้าย


จัดทําโดยครูผู้สอน นายศิวกร ปันอ้าย