1337047AN-เฉลย-มมฐ-การงาน-ป3

เคร่อื งมอื เกยี่ วกบั ¾ÅÇÑè
งานดนิ
ใชตักดิน ตักปยุ
àÊÕÂÁ และสาดดนิ

ใชขุดหลุม ขดุ ดนิ ¨Íº
และพรวนดนิ
ใชขุดดิน พรวนดนิ
ªÍŒ ¹»Å¡Ù และถากหญา

ใชขดุ หลมุ ปลูก ¤ÃÒ´
และยายตนกลา
ใชเ กล่ยี ดนิ
เฉฉบลบั ย ÊÍŒ Á¾Ãǹ และคราดหญา ไปทิง้

ใชพ รวนดนิ »Ø‡§¡ëÕ
ใหรว นซุย
ใชใสด นิ ใสปยุ
เพ่อื เคลอ่ื นยาย
ไปที่ตาง ๆ

วธิ กี าร ดแู ลรกั ษาเครอ่ื งมอื เกษตร

1. ทําความสะอาดเครื่องมือทุกชิน้ หลงั ใชงานเสร็จแลว
2. เครอ่ื งมอื ทมี่ คี ม เชน จอบ เสียม มีดดายหญา ควรลบั ใหค มอยูเสมอ
3. เครื่องมือที่มีสวนประกอบเปนโลหะ เชน กรรไกรตัดกิ่ง ชอนปลูก

มีดดายหญา หลังจากลางทําความสะอาดเสร็จแลวตองเช็ดใหแหง
ควรทานํ้ามันกนั สนมิ ตรงสวนท่ีเปน โลหะ เพอ่ื ปอ งกนั สนมิ

46

4 ¡Òûš٠¼Ñ¡Êǹ¤ÃÑÇ

การปลูกผักสวนครัวตองปฏิบัติตามขั้นตอน และดูแลรักษาตาม
ลักษณะผักสวนครวั แตละชนิด เพื่อใหผกั เจริญเตบิ โตไดด แี ละมีผลผลติ ท่ี
สมบูรณ

หลกั การปลกู ผกั สวนครวั

1 สาํ รวจตนเองวา ตอ งการปลกู ผกั สวนครวั ชนดิ ใด
2 ศกึ ษาวธิ กี ารปลกู ผกั สวนครวั ใหล ะเอยี ด
3 เตรยี มพนื้ ทแ่ี ละวสั ดอุ ปุ กรณใหพ รอ มสาํ หรบั การปลกู ผกั สวนครวั
4 ปลกู ผกั สวนครวั และดแู ลรกั ษาใหด ี แลว เกบ็ ผลผลติ มาประกอบอาหาร

ขนั้ ตอน การปลกู ผกั สวนครวั เฉฉบลบั ย

1 การเตรยี มดนิ 1. กาํ จดั วชั พชื ทขี่ น้ึ อยูในบรเิ วณทจี่ ะ
ปลูกผักสวนครัวออกใหห มด

2. ขุดดินทําแปลงปลูก แลวตากดิน
ทง้ิ ไวป ระมาณ 1-2 สัปดาห เพอ่ื
ฆา เชื้อโรค

3. ยอ ยดนิ ใหละเอียด ใสปุยคอกและ
ปยุ หมกั ลงไปในดนิ เพอ่ื เพม่ิ แรธ าตุ
ใหดนิ จากนน้ั คลุกเคลา ใหเขากนั
แลวรดนํ้าใหทั่วแปลงปลกู เพ่ือให
ดนิ ชมุ ชืน้

47

2 การปลูก

การเพาะตนกลา

1. นําเมล็ดหรอื สว นตา ง ๆ ของผักสวนครัวมาเพาะตน กลาตามวธิ ีการของ
ผักสวนครัวแตละชนดิ เชน เพาะเมล็ด แยกหนอ ตอนกงิ่

2. ดแู ลตนกลาใหด ี ใชบ วั รดนํ้ารดตน กลาทย่ี งั ไมแ ข็งแรง เมอื่ ตน กลา โตจนมี
ใบจริง 5-6 คู ใหย ายตนกลามาลงในแปลงปลูก

เฉฉบลบั ย การปลกู ผักสวนครวั

1. ขุดหลมุ ในพ้นื ท่ที ต่ี อ งการปลูกใหล กึ พอสมควร จากนั้นรดนาํ้ ใหดนิ ชุมชืน้
2. ยา ยตน กลา ลงในหลมุ ทเี่ ตรยี มไว โดยใหม ดี นิ ตดิ รากตน กลา มาดว ย จากนนั้
เกลยี่ ดินกลบ แลว กดดินรอบ ๆ โคนตน ใหแ นน
3. รดนํา้ ใหช ุม ทง้ั แปลง แลวทําเพงิ บงั แดดจนกวา ตนกลาจะแขง็ แรง

เกรด็ การทาํ งาน 2 3

วธิ ที ําเพิงบงั แดด

1

นําปลายไม 2 อัน ไขว นําไมท่ีตอไวมาปกท่ีหัว นาํ ทางมะพรา วหรอื สแลน
ทับกันแลวมัดดวยเชือก และทายแปลงปลูก แลว บังแดดมาพาด โดยนํา
จนแนน โดยทําทั้งหมด วางไม 1 อนั ลงตรงกลาง วสั ดุ เชน เชือก ลวด มา
2 อนั ระหวางรองที่ไขวกัน รัดเขากับโครงไม เพ่ือ
ปอ งกนั การปลวิ ไปกับลม

48

3 การดแู ลรกั ษา

การรดนํา้ ควรรดนํ้าในตอนเชาหรือตอนเย็น
โดยรดนํ้าในปริมาณท่ีเหมาะสมกับผักสวนครัว
แตล ะชนิด อยา ใหแ ฉะเกนิ ไป เพราะจะทําให
รากเนา

การพรวนดิน ควรพรวนดนิ ทกุ 7-10 วนั เพอื่ ใหด นิ
รวนซยุ และรากของผกั สวนครวั หาอาหารไดง าย

การใสป ยุ ควรใสป ยุ คอกหรอื ปยุ หมกั ใหเ หมาะสม
ไมใสมากเกินไป เพราะจะทําใหผักสวนครัว
ตายได โดยโรยปยุ ใหท ว่ั แปลงปลกู จากนน้ั รดนาํ้ เฉฉบลบั ย
ใหช มุ

การกาํ จัดวชั พชื และศัตรูพชื ใชมือถอนหรอื ใช
ชอนปลกู ขุดวชั พืชออกใหห มด ถามศี ตั รพู ืช
เชน หนอน เพลี้ย ใหเก็บทิ้งทันที หรอื ใช
สารสกดั จากสมุนไพรชวยกําจดั ศัตรพู ืช
ฉีดปอ งกันสปั ดาหละ 1 ครง้ั

อนรุ กั ษส์ ่งิ แวดลอ้ ม

การใสป ุยควรใชปุย อินทรีย เพราะเปน ปยุ ทีม่ าจากธรรมชาติ เชน เศษผกั
ผลไม ใบไม จึงเปนการชวยสรางสมดุลใหธรรมชาติ ไมทําลายสิ่งแวดลอม
อกี ท้ังยงั ปลอดภัยตอรา งกายผปู ลูกและผบู ริโภคผักสวนครัวอีกดว ย

49

4 การเกบ็ ผลผลติ 1. การเก็บผลผลิตควรเก็บตอนเชา
หรอื ตอนเยน็ และเกบ็ ตามชนดิ ของ
ผกั สวนครวั เชน ใชม อื เดด็ ลกู มะนาว
ใชก รรไกรตดั กิง่ โหระพา ใชม ีดตดั
ตนกะหลา่ํ ปลี

2. จัดเก็บผลผลิตใหเหมาะสมกับผัก
สวนครัวแตละชนิด เชน ผักกาด
หอมใบ ควรพรมนา้ํ หลงั เกบ็ ผลผลติ
กระเทียมควรจัดเก็บไวในที่แหง
เพ่อื ปอ งกนั ผักสวนครัวเนา เสยี

ประโยชนข์ องการปลกู ผกั สวนครวั
เฉฉบลบั ย

มผี ักสวนครวั ไว ฝก ทกั ษะการทาํ งาน ประหยดั คาใชจ า ย
รบั ประทานเอง อยา งเปน ระบบและ ภายในครอบครวั
ไมม สี ารพษิ เจอื ปน มีทกั ษะการปลกู พชื เพราะไมตองซือ้
ปลอดภยั ตอ รา งกาย รวมถึงมีทกั ษะการ ผกั สวนครัวเพื่อ
ใชเครอ่ื งมอื เกษตร
ปรุงอาหาร

ทาํ งานปลอดภยั
การใชเคร่ืองมือท่มี คี ม เชน มดี กรรไกร ควรใชดว ยความระมดั ระวัง เพราะ
อาจทําใหเกิดบาดแผลได ถานักเรียนใชเคร่ืองมือไมชํานาญควรใหผูปกครองหรือ
ผใู หญช ว ยเก็บผลผลติ

50

ตวั อยา่ ง ¡ÒûÅÙ¡¼Ñ¡¡Ò´ËÍÁãº

ผักกาดหอมใบ เปนผักสวนครัวสายพันธุ
หนึ่งของผักกาดหอม ใชใบและลําตนเปน
อาหาร นยิ มรบั ประทานสดและใชท าํ เปน สลดั
ผกั กาดหอมใบชอบดนิ รวน แสงแดด และอากาศ
เยน็ เจรญิ เตบิ โตไดด ีชวงเดอื นตลุ าคมถงึ เดอื นมกราคม

วสั ดอุ ปุ กรณแ์ ละเคร่อื งมอื

1 เมลด็ พนั ธุ 2 กระบะเพาะ 3 จอบ 4 เสียม 5 บัวรดนํ้า

6 สอมพรวน 7 ชอนปลกู 8 ฟางแหง 9 ปยุ คอกหรอื ปุยหมัก

ขน้ั ตอน การปลกู ผกั กาดหอมใบ เฉฉบลับย

1 ตักดนิ ใสก ระบะเพาะท่มี ีรรู ะบายนาํ้ ดา นลาง จากนนั้ หยอดเมลด็ ผกั กาดหอมใบ

ท่แี ชน้ําไว 6 ชั่วโมง ใหเ ปน แถวลงในกระบะเพาะ

51

2 เกลย่ี ดนิ กลบเมลด็ รดนาํ้ ใหช มุ แลว 3 เตรยี มดนิ ทาํ แปลงปลกู โดยขดุ หลมุ

คลมุ กระบะเพาะดวยฟางแหง แปลงปลกู ใหล กึ พอประมาณ แตล ะ
หลุมหางกัน 30 เซนติเมตร แลว
รดนํา้ ใหช มุ

เฉฉบลบั ย

4 ยายตนกลามาลงในแปลงปลูก กด 5 ดแู ลรกั ษาแปลงผกั กาดหอมใบ ดงั น้ี

ดินรอบ ๆ โคนตนใหแนน รดนํ้า • รดน้ําวันละ 1-2 ครงั้
ใหช ุม แลว ทาํ เพงิ บังแดดใหตน กลา • พรวนดนิ ใหร ว นซยุ จากนนั้ ใสป ยุ
อาจเปดเพิงบังแดดใหตนกลาไดรับ
ความช้ืนในชว งเยน็ หรือกลางคืน ใหทวั่ แปลง แลว รดน้ําตามทันที
• ถอนหญาที่ข้ึนรอบ ๆ และคอย

กําจัดศัตรพู ชื

52

6 เกบ็ เกย่ี วผกั กาดหอมใบ เมอื่ มอี ายปุ ระมาณ 40-45 วนั เลอื กเกบ็ ขณะตน ยงั

ออ นอยู ใบไมเ ปน สเี ขยี วเขม และยงั ไมอ อกดอก โดยใชม ดี คม ๆ ตดั บรเิ วณโคนตน เฉฉบลบั ย

กิจกรรม พฒั นาทกั ษะการทาํ งาน C21

1. แบงกลุม กลมุ ละ 4-5 คน เลือกปลูกผกั สวนครัว 1 ชนดิ
2. ศกึ ษาขอมลู ของผกั สวนครัวทเ่ี ลือก แลว นําเสนอเนอื้ หาใหค รูฟง เพ่ือใหครชู ว ยช้แี นะ

การปลกู
3. ปลกู ผักสวนครวั แลวจดบันทกึ การเจรญิ เตบิ โตของผกั สวนครัวตามหวั ขอ ดงั น้ี

• ลักษณะท่ัวไปของผักสวนครวั ทีเ่ ลือกปลูก • วธิ ีการดูแลแตละวัน
• การเจริญเติบโตของผักสวนครัวแตล ะสปั ดาห • วธิ ีการเกบ็ ผลผลิต
4. นําเสนอผลงานการปลกู ผกั สวนครวั

53

กจิ กรรม พัฒนาการทาํ งาน คดิ

1 ติดภาพผักสวนครวั ทีน่ กั เรยี นชอบรับประทาน แลว ตอบคาํ ถาม (µÇÑ ÍÂÒ‹ §¤Òí µÍº)

(วาดภาพหรือตดิ ภาพ) 1. ผักสวนครัวที่ฉันชอบรับประทาน
คอื ¡ÐËÅèÓ»ÅÕ………………………………………………………………………

2. ถา นกั เรยี นตอ งปลกู ผกั ชนดิ นี้ ควร
ทาํ อยา งไร …È……¡Ö …É……Ò…¢…ŒÍ…Á……ÅÙ …¡……Ò…Ã…»…Å……¡Ù …..

…൅…Ã…ÂÕ……Á…¾……é¹× …·……Õè …á…Å……Ð…Ç…ÊÑ ……´…ØÍ…»Ø……¡…Ã……³…… ….
ÊÓËÃºÑ ¡Òûšم…………………………………………………………………………..

เฉฉบลบั ย 2 วางแผนปลูกผกั สวนครวั ทีน่ กั เรียนตองการปลกู วางแผน

1. ฉนั ตอ งการปลกู ¡ÐËÅÒèí »ÅÕ……………………………………………………………………………………………………………………………………..

2. วัสดุและเครอ่ื งมอื ในการปลกู
…1…. …à…Á…Å…ç´……¾…ѹ……¸…؏ ……………2….……»…Â؉ …¤……Í…¡………………3…. …»……؉…˅Á……¡Ñ ……………4……. …¨…Í……º……………5……. …à…Ê…ÕÂ…Á…………

…6….…Ê…ÍŒ……Á…¾…Ã…Ç……¹………………7….……º…ÇÑ …Ã…´……¹…Òéí ……………8….……Á…Õ´…´…Ò…Â……Ë…Þ……ÒŒ …………………………………………………………

3. ขน้ั ตอนการปลูก
…1…. …¡…Òí…¨……Ñ´…Ç…ªÑ …¾…ª× …º…Ã……ÔàÇ…³……·…èÕ¨……л……Å…¡Ù …¡……Ð…Ë…Å…Òíè …»……Å…Õ ¨…Ò…¡……¹…¹Ñé …¢…´Ø……´…¹Ô ……á…Å…Ç…Œ …µ…Ò…¡…´…¹Ô……äÇ…Œ…2……Ê…»Ñ …´……ÒË… 

…2….…Â…ÒŒ…Â……µ…¹Œ …¡……Å…ÒŒ …·…Õèà…¾…Ò…Ð…à…Á…Å…´ç……äÇ…äŒ …»…Â…§Ñ…á……»…Å…§…»……Å…¡Ù ……¨…Ò…¡…¹…¹éÑ……·…Òí …Ã…Á‹ …à…¾…Í×è…º……§Ñ …á…´……´…ãË……µŒ …¹Œ …¡……Å…ÒŒ

…3…. …Ã…´……¹…Òéí …·…¡Ø……અҌ …á……Å…Ð…à…Â…¹ç ……¾……Ã…Ç…¹…´…Ô¹……·…Ø¡……7……-…1…0……Ç…¹Ñ ……ã…Ê…»‹……‰ÂØ ……Ë…Á……èѹ…¡…íÒ…¨…Ñ…´…DžѪ…¾…ת…á……Å…Ð……

ÈѵÃپת……………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………

…4…. …à…Á…Í×è …¡……Ð…Ë…Å…Òèí …»…Å……ÁÕ …ÍÕ …Ò…Â…Ø…5…0……-…6…0……Ç…¹…Ñ ……Ê…Ò…Á…Ò…Ã…¶…à…¡…ºç……à¡……ÂèÕ …Ç…¼…Å…¼……Å…µÔ …ä…´…Œ…â…´…Â…ã…ª…ÁŒ …´Õ …¤……Á…æ…

µÑ´ºÃÔàdz⤹µ¹Œ……………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………

……………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………

54

3 บันทกึ การปลูกผกั สวนครวั ทาํ งาน

ระยะเวลา การดแู ลผักสวนครัว ภาพการเจริญเตบิ โต
การปลกู ของผกั สวนครวั

สัปดาหที่ 1

สัปดาหท่ี 2 (ขน้ึ อยูกบั ดลุ ยพนิ ิจของผูสอน) เฉฉบลบั ย

สัปดาหท ี่ 3

สัปดาหท ี่ 4

สปั ดาหที่ 5

55

4 ตดิ ภาพผลผลติ แลว ตอบคาํ ถาม ประเมนิ

(µÇÑ ÍÂÒ‹ §¤Òí µÍº)

เฉฉบลบั ย

(วาดภาพหรอื ตดิ ภาพ)

1. ลกั ษณะผกั สวนครวั ท่นี กั เรยี นปลกู เปนอยางไร

…Á…ÅÕ …Ñ¡……É……³…Ð…Ê……Á…º……ÃÙ …³…… …ã…º…ä…Á……Á‹ …ÃÕ …Í……Â…á……Á…Å……§…Á…Ò…¡……´Ñ …¡…Ô¹…………………………………………………………………

………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………..

2. สิง่ ทีท่ าํ ไดด ีในการปลูกผกั สวนครัวครัง้ นี้

…»…¯……ºÔ …ѵ……µÔ …Ò…Á……¢…é¹Ñ ……µ…Í……¹…¡……Ò…Ã…»…Å……Ù¡…¡……Ð…Ë…Å……Óè …»…Å……Õä…´…Œ´……Õ …¤…Ã……º…¢…Ñé¹……µ…Í……¹…·……Õèµ……ÍŒ …§…·……Ó……………
áÅÐÊÒÁÒö´áÙ Å¡ÐËÅèÓ»ÅÕä´Œ·¡Ø ǹх……………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………..

3. ถาปลกู ผกั สวนครวั ครั้งหนา นักเรียนจะทาํ ส่งิ ใดใหด ีข้นึ

…¨…Ð…½……¡ƒ …¡…Ò…Ã……൅…Ã…ÕÂ……Á…´……Ô¹…ã…Ë…ŒÁ……Ò…¡…¢……é¹Ö ……à…¾…Ã……Ò…Ð…¤…Ã……§Ñé …¹…ÕéÂ……§Ñ …ã…Ê…Ç‹ …ÊÑ ……´…ºØ ……Ó…Ã…§Ø …´……¹Ô …ä…´……ŒäÁ……´‹ …Õ……
¾Í‹ µŒÍ§ÁҪNj Â………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………..

56

กจิ กรรม พัฒนาทกั ษะการคิด เฉฉบลบั ย

1 เลอื กเครอื่ งมอื เกษตร 1 ชนดิ ทมี่ ใี นบานหรือโรงเรียน จากนน้ั บันทึกขอมลู
ท่ีกําหนด

ชอื่ เครอ่ื งมอื เกษตร ºÑÇô¹Óé………………………………………………………………………………………………………………………………..
ประเภทเคร่อื งมอื เกษตร ✓ เครอ่ื งมอื เกี่ยวกับงานพชื

เครื่องมือเก่ยี วกับงานดนิ
วธิ กี ารใช à…µ……ÁÔ …¹……Óé …ã…Ê…‹…ã…¹…º……ÇÑ …Ã…´……¹…éÓ……á……Å…ÇŒ……¹…Ó…º…ÑÇ……Ã…´…¹……Óé …ä…»……Ã…´…µ……¹Œ ……äÁ……Œ ……………………………
การเกบ็ และดแู ลรกั ษา ¹……Ó…º……ÑÇ…Ã…´……¹…Óé …Á……Ò…Å…ÒŒ …§…´……ŒÇ…Â……¹…Óé …Ê……Ð…Í…Ò…´………¨…Ò…¡……¹…¹éÑ ……¤…Ç…èÓ……Å…§……

…྅…è×Í…ã…Ë……Œ¹…Óé …ä…Ë……Å…Í…Í……¡…Á…Ò…ã…Ë……ŒË…Á……´……¼……è§Ö …¨…¹……á…Ë……Œ§……á…Å……ÇŒ …à¡……ºç ……ࢅŒÒ…·……èÕ ……………………………………….

2 ดูภาพ แลวตอบคําถาม

จากภาพ คอื ผกั สวนครวั อะไร จากภาพ เปน ผกั สวนครวั ประเภทใด

¾ÃÔ¡ªéÕ¿Ò‡………………………………………………………………………….. 㪼Œ Å໹š ÍÒËÒÃ……………………………………………………………………………….

ควรเก็บผลผลติ ผกั สวนครัวน้ี ถาตองการใหผ กั สวนครวั น้ี
อยา งไร แข็งแรงควรทาํ อยางไร

…¨…ºÑ ……·…èÕ¢……éÑÇ…¾…Ã……Ô¡……á……Å…ŒÇ…à…´…ç´……Í…Í……¡…Á…Ò………….. …Ã…´…¹……éÓ……¾……Ã…Ç…¹…´……¹Ô ……á……Å…Ð…ã…Ê……‹»…؉……………….
ÍÂÒ‹ §ÊÁèÓàÊÁÍ……………………………………………………………………………….
………………………………………………………………………………

57

Ẻ·´Êͺ·Õè 3

วง ลอมรอบตัวเลขหนา คําตอบท่ีถูกตอ ง

1 ผกั สวนครวั ชนดิ ใดใชด อกมาทาํ อาหาร 7 ใครใชเ ครื่องมอื เกษตรไดเหมาะสม
1. มะรุม 2. ชะอม 1. โกใชจ อบขดุ ดิน
3. บรอกโคลี 4. ผักกาดขาว 2. ปุก ใชเสียมรดนํ้า
3. วนั ใชค ราดตดั ก่ิงไม
2 ผกั สวนครวั ชนดิ ใดขยายพนั ธดุ ว ยการ 4. อขู นดนิ ดวยสอมพรวน

แยกหนอ 8 แนนจะขดุ ดนิ แตจ อบชาํ รดุ แนนควร
1. ขิง 2. มะนาว
3. ดอกแค 4. มะเขอื เทศ ใชส งิ่ ใดแทน
1. ปุง ก๋ี 2. เสยี ม
3 เครอ่ื งมือเกษตรใดใชย ายตนกลา 3. คราด 4. สอมพรวน

1. พล่วั 2. ปงุ ก๋ี
เฉฉบลบั ย 3. เสยี ม 4. ชอ นปลูก 9 เมอยากปลูกมะเขือเทศ เมควรทํา
อะไรเปนอนั ดบั แรก
4 เครื่องมือชนดิ ใดไมต องทาน้าํ มนั 1. ศึกษาขอมลู
กันสนิมกอนนาํ ไปเก็บ
1. ปงุ ก๋ี 2. จอบ 2. หาพืน้ ทีป่ ลูก
3. ซ้ือเมลด็ พันธุ
3. คราด 4. สอ มพรวน 4. เตรียมอุปกรณ

5 เราควรรดนํา้ ผกั สวนครวั เวลาใด 10 เกมตองการใหดินมีแรธาตุเพื่อให
1. เชา หรือเย็น
2. เชา หรือเท่ยี ง ผกั สวนครวั เจรญิ เตบิ โตไดดี เกมควร
ทาํ อยา งไร
3. เท่ยี งหรือเยน็ 1. ใสป ุย คอก
4. เทยี่ งหรือชว งคาํ่
2. ตากดนิ ใหแหง
6 การขยายพนั ธผุ กั สวนครวั ดว ยการตอน 3. รดน้ําดนิ มาก ๆ
4. คลมุ ดว ยฟางแหง
ตอ งทาํ ทสี่ ว นใดของผกั สวนครวั
1. ใบ 2. กง่ิ
3. ผล 4. ราก

58

Ẻ»ÃÐàÁÔ¹¡Ò÷íÒ§Ò¹

คาํ ชีแ้ จง : ใหนกั เรียนประเมินการทาํ งานของตนเองตามรายการท่กี ําหนด
แลวขดี ✓ ลงในชอ งทต่ี รงกับระดับคะแนน
รายการ ทาํ ไดดี พอทําได ปรบั ปรุง

1. รูจักผักสวนครัวและลกั ษณะผักสวนครวั

2. เลอื กอปุ กรณไดเ หมาะสมกบั การปลูกผักสวนครวั

3. ปลูกผักสวนครัวได

ทาํ ไดด ี = 3 พอทําได = 2 ปรบั ปรงุ = 1 รวม

เฉฉบลบั ย

Ẻ»ÃÐàÁ¹Ô ·Ñ¡ÉСÒ÷íÒ§Ò¹ C21

คาํ ช้ีแจง : ใหผูสอนประเมินทักษะการทํางาน C21 ตามรายการที่กาํ หนด

รายการแลว ขดี ✓ ลงในชอ งทต่ี รงกับระดบั คะแนน ทําไดด ี พอทําได ปรับปรงุ

1. แบงหนาทีก่ นั ทําอยางเหมาะสม

2. รว มมือกันทาํ งานจนสาํ เร็จ

3. แสดงความคดิ เหน็ อยา งเหมาะสม

4. รบั ฟงความคดิ เห็นของคนในกลมุ

5. การนําเสนอผลงาน

ทาํ ไดดี = 3 พอทาํ ได = 2 ปรับปรงุ = 1 รวม

59

Ẻ·´Êͺ Ç´Ñ ¼ÅÊÁÑ Ä·¸ìÔ

»ÃШÒí ˹Nj ¡ÒÃàÃÕ¹ÃÙŒ·èÕ 3

ตอนท่ี 1 ตอนที่ 1 ง 1.1 ป.3/1-3

ดภู าพ อา นขอ ความ แลว ตอบคาํ ถาม 10คะแนนทไี่ ด คะแนนเตม็

.........................

ครอบครัวของเต็มปลูกผักสวนครัวไวหลัง
บา นเพื่อนาํ มาทาํ เปน อาหาร พวกเขาชวยกนั
ดูแลแปลงผักสวนครัวอยางดี ท้ังรดน้ํา
พรวนดิน ใสปยุ คอยกําจัดวชั พืชและศตั รพู ชื
อยางสม่ําเสมอ สงผลใหมีผลผลิตสมบูรณ
อกี ทง้ั พวกเขาไมใชส ารเคมจี งึ มคี วามปลอดภยั

เฉฉบลบั ย

1. จากภาพ ครอบครวั ของเตม็ กําลังทาํ อะไร
à¡ºç ¼Å¼ÅµÔ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………

2. เพราะเหตใุ ดผกั สวนครัวของครอบครัวเต็มจึงมคี วามสมบรู ณ
…྅…Ã…Ò…Ð…¼…¡Ñ …Ê…Ç…¹……¤…Ã…ÇÑ…ä…´…Ã…Œ …ºÑ …¡…Ò…Ã…´……áÙ …Å…´……Õ ·……§éÑ …Ã…´…¹……Óé …ã…Ê…»‹ ……Â‰Ø …¾……Ã…Ç…¹…´……¹Ô ……¡…Ó…¨…´Ñ……Ç…ªÑ ¾……ª× …á…Å…Ð…È……µÑ …Ã…¾Ù……ª×

3. ถาพอของเตม็ ตอ งการปลกู ผกั สวนครวั เพ่ิม พอของเต็มตอ งคาํ นงึ ถึงเรอื่ งใดบา ง
…¤…Ç…Ò…Á…µ……ÍŒ …§…¡……Ò…Ã…¢…Í…§…¤……Ã…Í…º……¤…Ã…ÑÇ……¾……×é¹…·……Õáè …»……Å…§…»…Å……Ù¡……á…Å……Ð…Ä…´……¡Ù …Ò…Å…………………………………………………

4. ถาผลผลิตผักสวนครวั มีจาํ นวนมาก ครอบครวั ของเตม็ ควรทาํ อยางไร
…¹…Ó…ä…»…á…¨……¡…à…¾…Í×è …¹……º…ÒŒ…¹……Ë…Ã……Í× …¹…Ó…ä…»……¢…Ò…Â……à…¾…Íè× …Ë……Ò…Ã…Ò…Â…ä…´…àŒ…Ê……Ã…ÁÔ ……………………………………………………………

5. ครอบครัวของเตม็ ไดรบั ประโยชนอะไรจากการปลกู ผักสวนครวั
…ä´……ÃŒ …Ѻ…»……Ã…Ð…·……Ò…¹…¼……Ñ¡…Ê…Ç…¹……¤…Ã…ÇÑ…»……Å…Í…´……Ê…Ò…Ã…¾……ÔÉ…á……Å…Ð…»……Ã…Ð…Ë…Â……Ñ´…¤…‹Ò…ã…ª…¨Œ …‹Ò…Â……………………………………….

60

ตอนท่ี 2 ตอนท่ี 2 ง 1.1 ป.3/1-3

วง ลอ มรอบตวั เลขหนา คาํ ตอบทถ่ี กู ตอง 20คะแนนที่ได คะแนนเต็ม

.........................

1 ผกั สวนครวั คอื อะไร 6 ถาตองการตัดหญา ควรใชเคร่ืองมือ
เกษตรชนิดใด
1. ผักท่ปี ลกู ไวเ ลีย้ งสตั ว 1. กรรไกรตดั หญา 2. พลวั่
2. ผักท่ีปลกู ไวเปน อาหาร 3. กรรไกรตัดก่งิ 4. เสยี ม
3. ผกั ทป่ี ลกู ไวเพื่อตกแตง
4. ผักท่ีปลูกไวเพื่อขยายพนั ธุ 7 กอนใชเครื่องมือเกษตรควรทําอะไร
เปนอนั ดบั แรก
2 ถ่วั ฝกยาวเปนผักสวนครวั ประเภทใด 1. ศกึ ษาวิธกี ารใช
2. ทาํ ความสะอาด
1. ใชด อกเปน อาหาร 3. ทานา้ํ มนั กันสนมิ
2. ใชผลหรอื ฝกเปน อาหาร 4. ดูวัสดุของเคร่อื งมือ
3. ใชห วั หรอื รากเปน อาหาร เฉฉบลบั ย
4. ใชใ บและลําตน เปนอาหาร 8 การขยายพนั ธแุ บบใดทีท่ ําใหราก
ขนึ้ ใหมได โดยไมต องแยกออก
3 ผกั สวนครวั ชนดิ ใดขยายพนั ธดุ ว ยการ จากตน เดมิ
1. แยกหนอ 2. ปกชาํ
เพาะเมลด็ 3. เพาะเมล็ด 4. ตอนกง่ิ
1. ขา 2. ขิง
3. กระเทียม 4. ผกั กาดขาว 9 การรดนํา้ ผักสวนครวั มากเกนิ ไป
จะสง ผลอยางไร
4 ขอ ใดเปน เคร่ืองมือเกษตรท่ีใชก บั 1. ลําตน มีจุดสดี ํา 2. รากเนา
3. แมลงกินผลผลติ 4. ใบเหีย่ ว
งานดิน
1. กรรไกรตดั หญา 2. บวั รดน้ํา 10 ขอ ใดเปน วิธีดูแลรักษาผักสวนครวั
3. มีดดายหญา 4. ปงุ ก๋ี 1. รดนา้ํ
2. ขุดหลุม
5 ขอ ใดคือการรักษาความคมของ 3. เพาะเมล็ด
4. วัดขนาดแปลงปลูกผัก
เคร่อื งมือเกษตร
1. ลับคมเสมอ
2. ใชงานบอย ๆ
3. ใชผา แหงเชด็ คมทุกวัน
4. ทานา้ํ มนั กันสนมิ ทุกวนั

61

11 การใสปยุ มีประโยชนอ ยา งไร 17 เม่ือหนงิ เก็บกระเทยี มเสรจ็ แลว หนิง
1. กําจัดเช้ือโรคในดนิ
2. ลดกลนิ่ เหมน็ ในดิน ควรทําอยา งไรตอไป
3. ดนิ ไมจบั ตวั เปน กอ น 1. แชนํา้ 1 คืน
4. เพิ่มธาตอุ าหารใหดนิ 2. เกบ็ ไวใ นทแี่ หง
12 การพรวนดนิ ควรทาํ ตามขอ ใด 3. พรมนาํ้ ตลอดเวลา
1. สัปดาหล ะคร้ัง 2. วันเวน วัน 4. มัดรวมแลวนาํ ไปนงึ่
3. เดอื นละครง้ั 4. ทุกวัน
13 การนําฟางมาคลุมดนิ สง ผลดี 18 การวางแผนกอ นปลกู ผักสวนครวั

อยางไร สง ผลอยางไร
1. ตนกลา โตเรว็ 1. ไดผ ลผลิตมาก
2. รักษาความชุมช้ืนในดิน 2. งานไมม ปี ญหา
3. เพมิ่ แรธ าตุอาหารในดนิ 3. ประหยดั คาใชจ า ย
เฉฉบลบั ย 4. ปองกันแมลงกัดตนกลา 4. ทาํ งานเปน ขน้ั ตอน

14 ขอ ใดควรทาํ อยา งระมดั ระวงั มากทส่ี ดุ 19 การปลกู ผกั สวนครวั ไวร บั ประทานเอง

เพราะจะสงผลเสียตอ ผักสวนครวั ได มขี อ ดีอยา งไร
1. ขนยายดิน 2. พรวนดิน 1. ไมมแี มลงกดั ผักสวนครัว
3. เกลีย่ ดิน 4. ใสป ุย 2. ทําอาหารไดห ลากหลายกวาเดิม
15 เมตองรดน้ําตนกลาท่ียังไมแข็งแรง 3. ไดส ารอาหารมากกวา ซอื้ จากตลาด
เมควรใชเครอื่ งมอื ใดรดนํ้า 4. ประหยดั คา ใชจ า ยภายในครอบครวั
1. สายยาง 2. บวั รดนํ้า
3. ถงั นาํ้ 4. ขนั นาํ้ 20 การปลกู ผักสวนครวั ดว ยวิธีใดชวย
16 อมุ ตอ งการใหด นิ ในแปลงปลกู รว นซยุ
รักษาสิ่งแวดลอม
อุมควรทําอยางไร 1. รดน้ําวนั เวนวนั
1. ใสปุยทกุ วนั 2. ใชป ุย จากเศษผักและผลไม
3. ใชเ คร่ืองมอื ทที่ าํ จากไมท้ังหมด
4. ลดการใชด ินในแปลงลงคร่ึงหน่ึง

2. รดน้าํ บอย ๆ
3. ทาํ เพิงบงั แดด
4. พรวนดนิ เปน ประจาํ

62

˹‹Ç¡ÒÃàÃÂÕ ¹ÃŒ·Ù Õè

4 หนูเรียนรู้งานช่าง

ชวนเล่นก่อนเรียน

เฉฉบลบั ย

✓✓

✓ ¢Õ´ ✓ ŧ㹠¢Í§ÊÔ觢ͧ
·Õè¤ÇÃä´ŒÃѺ¡ÒúíÒÃاÃÑ¡ÉÒ
ËÃ×Í«‹ÍÁá«Á

àÃÂÕ ¹ÃกäŒÙ ´ารŒ เร·ียÒíน§รÒูง¹าàน»ช¹š างและใชเคร่ืองมือชาง µÑǪÇÕé ´Ñ
ไดถูกวิธี จะทําใหสามารถบํารุงรักษาและ
ซอมแซมของเลนและของใชภายในบานได มฐ. ง 1.1
ชวยใหประหยัดคาใชจายของครอบครัว
ป.3/1, ป.3/2, ป.3/3

1 §Ò¹ª‹Ò§

งานชา ง คอื งานท่ีเก่ียวขอ งกบั การสราง ซอ มแซม บาํ รงุ รักษา
และดดั แปลงสง่ิ ของตา ง ๆ ที่ใชใ นชวี ติ ประจาํ วนั เพอ่ื ทาํ ใหส ง่ิ ของนน้ั มอี ายุ
การใชงานท่ยี าวนาน งานชางมหี ลากหลาย เชน ชา งกอสรา ง ชางไฟฟา
ชางไม

ตวั อยา่ งงานชา่ ง

เฉฉบลบั ย ª‹Ò§¡Í‹ ÊÌҧ ¤Í× ªÒ‹ §·ÒÊÕ ¤Í× ª‹Ò§·ÕÁè Õ
ª‹Ò§·èÁÕ Õ·Ñ¡ÉÐ㹡Òà ªÒ‹ §äÁŒ ¤Í× ªÒ‹ §·ÕÁè Õ·Ñ¡ÉÐ㹡Òà ·Ñ¡ÉÐ㹡ÒÃ㪌ÊÕà¾Í×è
ÊÃÒŒ §ÍÒ¤ÒÃáÅÐ ·Òí äÁŒãËàŒ »š¹Åѡɳеҋ § æ ઋ¹ µ¡áµ‹§Ê¶Ò¹·ËèÕ ÃÍ×
ºÒŒ ¹àÃ×͹µ‹Ò§ æ ÊÃÒŒ §ºŒÒ¹ ·íÒà¤Ã×èͧàÃÍ× ¹ ʧèÔ ¢Í§µÒ‹ § æ

โดยงานชา งท่จี ะเรยี นในระดบั ช้ันนีม้ ี 2 ลกั ษณะ ดังนี้

1. การบํารุงรกั ษา

คือ การดูแลส่ิงของใหใ หมและสะอาดอยเู สมอ เชน ทาํ ความ
สะอาดเครื่องเรือน ทําความสะอาดกระจก การทานํ้ามันเคร่ืองมือท่ีเปน
โลหะเพือ่ ไมใหเปน สนมิ

64

2. การซอ มแซม

คือ การทําใหส่ิงของท่ีชํารุดหรือเสื่อมสภาพไปแลวกลับมาใช
งานไดอกี ครัง้ เชน ซอมแซมรองเทา ขาด ซอมแซมกรอบรปู แตก

หลกั การทาํ งานชา่ ง เฉฉบลับย

1 สํารวจของเลนและของใชท ่มี สี ภาพเกา สกปรก หรอื ชํารดุ 65
2 ศึกษาวธิ กี ารบํารงุ รักษาหรือซอ มแซมของเลนและของใช
3 วางแผนการทํางานใหเปนลาํ ดบั ขัน้ ตอน
4 เตรียมเครื่องมอื ชางใหเหมาะสมกบั งานท่ีทาํ
5 ทาํ งานตามทีว่ างแผนดวยความรอบคอบ ระมัดระวัง

และอนรุ ักษสง่ิ แวดลอ ม
6 ตรวจดูความเรยี บรอยหลงั ทํางานเสร็จ ถา พบขอ บกพรอ ง

ใหรบี แกไขทนั ที

ประโยชน์

1 สามารถใชเครื่องมอื ชางตา ง ๆ ไดถ กู ตองและเหมาะสมกับงาน
2 สามารถบาํ รุงรักษาและซอมแซมของเลนและของใชไ ด
3 ลดคา ใชจายในครอบครวั และชวยประหยัดทรัพยากรธรรมชาติ

2 à¤Ã×èͧÁ×ͪ‹Ò§

เคร่ืองมือชาง คือ เครือ่ งทนุ แรงในการทาํ งานชา ง ทําใหเกดิ ความ
สะดวกในการทาํ งานชางมากข้ึน

หลกั การใชเ้ คร่อื งมอื ชา่ ง

1 ศกึ ษาวิธีการใชเ คร่ืองมอื ใหล ะเอียดกอ นนําไปใช
2 ตรวจสอบสภาพของเคร่ืองมือกอนนําไปใชงาน ถาพบวาเครื่องมือ

ชํารดุ ควรนําไปซอมกอ นใชงาน
3 ใชเ คร่ืองมือใหเ หมาะสมกับลักษณะของงาน
4 ระมัดระวังการใชเ ครื่องมอื ชาง ไมเลน กันระหวา งใชเ ครือ่ งมอื

เฉฉบลับย เคร่อื งมอื ชางแบง ออกเปน 6 ประเภท ดังน้ี

เคร่ืองมอื วดั ระยะ ใชวดั ความกวา ง ความสงู ของวสั ดุ เชน

ÊÒÂÇ´Ñ

äÁŒºÃ÷Ѵ เหมาะสําหรับการวัดสิ่งท่ีมี µÅºÑ àÁµÃ
เหมาะสาํ หรบั การวดั สงิ่ ของ ลกั ษณะโคง เชน ความกวา ง เหมาะสําหรับการวัดพ้ืนที่
ทม่ี ขี นาดเล็ก ลักษณะแบน ของทอนาํ้ ขนาดใหญ เชน พื้นหอง
เชน หนังสอื ซองจดหมาย เพดาน ตูเส้ือผา

เคร่ืองมือสําหรบั ตอก ใชต อก ทุบ หรอื ตวี ัสดุตา ง ๆ เชน

¤ÍŒ ¹Ë§Í¹

¤ÍŒ ¹ËÑÇẹ ¤ŒÍ¹ËÑÇ¡ÅÁ
เหมาะสาํ หรบั งานชา งไฟฟา เหมาะสําหรับการตอกหรือ เหมาะสําหรับการตอกยํ้า
ใชตอกเข็มขัดสายไฟให ถอนตะปู หมดุ หรอื ตะปแู ละการตวี สั ดุ
เขาท่ี เชน เหล็ก ใหเปนไปตาม
รปู รา งทต่ี องการ
66

เคร่อื งมอื สาํ หรับเจาะ ใชเจาะวสั ดใุ หเปนรูหรือเปน รอง เชน

ÊNjҹ俿‡Ò

ÊÔÇè ÊÇ‹Ò¹Á×Í
เหมาะสําหรับการเจาะไม
เหมาะสําหรับการเจาะหรือ เหมาะสาํ หรบั การเจาะเหลก็ ใหเ ปนรู
เซาะไมใ หเ ปนรอ ง ไม ปูน ใหเปนรู

เคร่อื งมอื สาํ หรบั ขันเกลียว ใชขนั เกลียวเพ่อื ทําใหว ัสดุหลวมหรือแนน ขึ้น เชน

䢤ǧ»Ò¡á©¡

䢤ǧ»Ò¡áº¹ »ÃÐᨠเฉฉบลับย
เหมาะสําหรับการขันสกรู เหมาะสําหรบั การขันสกรทู ่ี เหมาะสําหรับการขันสกรูท่ี
ทม่ี ีหัวเปนเครอ่ื งหมายลบ มีหัวเปนเครอ่ื งหมายบวก หวั เรยี บ ดา นขา งเปน เหลย่ี ม

เคร่ืองมือสําหรับตดั ใชต ัดหรอื ผา วัสดุใหแ ยกออกจากกัน เชน

àÅèÍ× Â¤Ñ¹¸¹Ù

¤ÑµàµÍÏ ¡ÃÃä¡Ã
เหมาะสาํ หรบั การตดั กระดาษ
เหมาะสาํ หรบั การตดั กระดาษ เหมาะสาํ หรบั การตดั ไมท ม่ี ี ใหเปนรูปรางอิสระไดตาม
หรอื วสั ดุออ น ๆ ความบาง ตองการ

67

เคร่อื งมอื สาํ หรบั คบี ใชคบี จบั ตดั ดัด วสั ดุตาง ๆ เชน

¤ÁÕ µÑ´¢ŒÒ§ (¤ÁÕ »Ò¡¨ÃÐà¢)Œ

¤ÕÁ»Ò¡áËÅÁ ¤ÁÕ µÑ´ (¤ÕÁ»Ò¡¹¡á¡ÇŒ )
เหมาะสําหรับการตัดวัสดุท่ี
เหมาะสําหรับการตัดหรือ เหมาะสําหรับการตัด จับ มคี วามแขง็ เชน เหลก็ ลวด
จับสายไฟ เสนลวดขนาด หรอื บบี วัสดตุ าง ๆ
เล็ก ใชในพ้ืนที่เล็ก เชน
ซอกอาคาร

หากเครอื่ งมือชํารดุ ดแู วลิธีกรากั รษา หลงั ใชเคร่ืองมือ
ใหซอ มแซมกอ นนาํ ไป เสรจ็ แลว ทุกครั้ง
เกบ็ ปอ งกันการชาํ รุด เคร่อื งมอื ชา่ ง ควรทาํ ความสะอาด
เฉฉบลบั ย มากกวา เดิม เครอ่ื งมอื ใหเรยี บรอ ย

เครื่องมือทีเ่ ปน โลหะ เชน แยกประเภทเครอ่ื งมือ
กรรไกร มดี เลอ่ื ย ควรทา กอนจัดเกบ็ เขาท่ีหรือใส
น้าํ มนั ปอ งกันสนมิ ในสว น กลอ ง เพื่อใหสะดวกในการ
ที่เปนโลหะ หยิบใชง านคร้ังตอไป

ทาํ งานปลอดภยั
ควรระมดั ระวงั การใชเครื่องมอื ชางทมี่ ีคม เชน เลื่อย กรรไกร คัตเตอร ถา โดน
รางกายจะทําใหเ กิดบาดแผลได ทั้งนี้ ควรใหผปู กครองทําใหเมอ่ื ถึงขั้นตอนท่ตี อง
ใชเ คร่ืองมือดังกลา วหรือใหผ ปู กครองคอยดูอยหู า ง ๆ

68 การทํางานชางใหปลอดภัย

ตวั อยา่ งที่ 1 ¡ÒúíÒÃاÃÑ¡ÉÒ˹؋ ¹µ¾ ÅÒʵ¡Ô

วสั ดุและเคร่ืองมอื ในการบาํ รงุ รกั ษา

1. ผา แหง
2. น้ํายาลา งจาน
3. ฟองนา้ํ
4. คอตตอนบัด

ขนั้ ตอน การบาํ รงุ รกั ษาหนุ่ ยนตพ์ ลาสตกิ

12

เฉฉบลับย

สํารวจสภาพของหนุ ยนตพลาสติกวา ผสมนา้ํ กับน้ํายาลา งจาน จากนน้ั นาํ
มคี ราบหรอื ฝุน ท่ีใดบา ง หุนยนตพลาสติกลงไปแช

3

ใชฟองนาํ้ ถูคราบสกปรกตาง ๆ บน เกรด็ การทาํ งาน
หนุ ยนตออก สามารถใชสบูเหลวแทนน้ํายา
ลางจานในการทําความสะอาด
หนุ ยนตได

69

45

ใชค อตตอนบดั เชด็ คราบสกปรกบรเิ วณ ลางหนุ ยนตดว ยนํ้าสะอาด
ซอกเล็ก ๆ ใหสะอาด

6
เฉฉบลับย

เช็ดหุนยนตใหแหง ตรวจสอบความ
สะอาด ถา ไมมีคราบสกปรกแลว ใหน ํา
ไปเกบ็ เขา ที่

70

ตวั อยา่ งที่ 2 ¡Òë‹ÍÁá«Á»¡Ë¹Ñ§Ê×Í¢Ò´

นิทาน วสั ดุและเครื่องมือในการซอมแซม

1. กรรไกร

2. เทปใส

3. พลาสตกิ ใส

ขนั้ ตอน การซอ่ มแซมปกหนงั สอื ขาด นิทาน

12 เฉฉบลับย

นิทาน

สํารวจปกหนังสอื วา ขาดบรเิ วณใด ดึงเทปใสออกมาใหเพียงพอตอการติด
และรอยขาดมีขนาดเทา ไร ทีร่ อยขาดปกหนงั สือ

3 เกรด็ การทาํ งาน
ระมัดระวังการดึงเทปใสออก
นิทาน จากทตี่ ัด อยาใหบาดผวิ หนงั
เพราะบรเิ วณท่ตี ัดมีความคม
จบั รอยขาดบนปกหนังสอื ชิดเขาหากนั

71

4 นิทาน 5

นิทาน

ดึงเทปใสออกมาแปะตามรอยขาดท้ัง ตรวจสอบความเรียบรอย และลอง
ดานหนาและดานหลังรอยขาด ขยับปกหนงั สอื ไปมา

6

เฉฉบลบั ย นิทาน

หมุ ปกหนงั สอื ดว ยพลาสตกิ ใส เพอ่ื ปอ งกนั การขาด
แลว จดั เกบ็ เขา ท่ใี หเ รยี บรอ ย

กิจกรรม พัฒนาทกั ษะการทาํ งาน C21

1. แบง กลมุ ใหม จี าํ นวนคนเทา กนั ทงั้ หมด5 กลมุ แลว ศกึ ษาขอ มลู งานชา งทคี่ รกู าํ หนดให
ดงั น้ี ชางประปา ชางไม ชา งไฟฟา ชา งทาสี และชางกอสรา ง

2. นําเสนอขอมูลงานชา งท่ีกลุมตนเองไดรบั มอบหมายตามหวั ขอ ดงั น้ี
• ลักษณะการทํางาน
• ตวั อยางอุปกรณท ่ีใชเ ปน ประจาํ
• ประโยชนของงานชางประเภทน้ี

72

กจิ กรรม พัฒนาการทํางาน คดิ

1 สาํ รวจของใชท่ีชาํ รุด พรอ มตอบคําถาม (µÑÇÍ‹ҧ¤ÓµÍº)

(วาดภาพหรอื ตดิ ภาพ) (วาดภาพหรอื ตดิ ภาพ) เฉฉบลับย

ของใชช ิน้ นี้ คอื ของใชชิ้นนี้ คือ

Ãͧà·ÒŒ…………………………………………………………………… á¡ÇŒ ¹Óé……………………………………………………………………

สภาพของใช สภาพของใช

…¾…¹é×……Ã…Í…§…à·……ÒŒ …Ë…Å…´Ø …¨…Ò…¡……µ…ÇÑ …Ã…Í…§…à…·…ÒŒ …… ËáÙ ¡ŒÇËÑ¡……………………………………………………………………

1. ของใชชิน้ ใดควรไดรบั การซอ มแซมกอน
✓ของใชช ้ินท่ี 1
ของใชช น้ิ ที่ 2

2. จากขอ 1. เหตุผลท่ขี องใชชนิ้ นค้ี วรไดรบั การซอมแซมกอนคอื อะไร
…à…¾……Ã…Ò…Ð…µ……ŒÍ…§……ã…Ê…‹Ã…Í……§…à…·…ŒÒ……ä»……â…Ã…§……àÃ……ÕÂ…¹………¨……Ö§…µ……ŒÍ…§…«……‹Í…Á……á…«……Á…¡……‹Í…¹……á…¡……ŒÇ…¹…éÓ……·…Õè…..
ÊÒÁÒöãªãŒ ºÍ×¹è ᷹䴌…………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………..

73

วางแผน

2 วางแผนการซอมแซมของใช (µÇÑ Í‹ҧ¤Òí µÍº)

ของใชท ซี่ อ มแซม คอื Ãͧà·ÒŒ……………………………………………………………………………………………………………………………
ลักษณะการชาํ รุด คอื ¾¹×é Ãͧ෌ÒËÅØ´¨Ò¡µÑÇÃͧ෌҅…………………………………………………………………………………………………………………………

………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………..

สาเหตุการชํารดุ คือ ……Ã…Í……§…à…·…ŒÒ……¼…‹Ò…¹……¡……Ò…Ã…ã…ª…Œ§…Ò…¹……Á……Ò…¹…Ò……¹………¡…Ò……Ç…Ã…Í……§…à…·…ŒÒ…¨……Ö§…
àÊ×èÍÁ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………..
วัสดุและเครอ่ื งมือท่ีใชซ อ มแซม ……1….……¡…Ò…Ç…Ê……Ó…Ë……Ã…ºÑ …µ……´Ô ……Ã…Í…§…à…·……ÒŒ ……2…….…¼……ÒŒ …á…Ë……§Œ …..
3. ¶§Ø ÁÍ×………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………..

เฉฉบลบั ย ลําดับขั้นตอนการซ่อมแซม

…1……. ……Ê…Ç…Á……¶…ا…Á……Í× …¡……‹Í…¹……¡…Ò…Ã……«…‹Í…Á……á……«…Á…Ã……Í…§…à…·……ŒÒ……à…¾…Íè×……»…‡Í……§…¡…¹Ñ……¡…Ò……Ç…Ë…Â……´…ã…Ê……Á‹ …×Í………..
…2…….……¹…Ó…¼……ŒÒ…á……Ë…§Œ …Á……Ò…à…ª…´ç …·……Ó…¤……Ç…Ò…Á……Ê…Ð…Í……Ò…´…Ã……Í…§…à…·……ŒÒ……â…´……Â…à…©…¾……Ò…Ð…¾……é×¹…Ã……Í…§…à…·……ÒŒ …·….èÕ.
ËÅ´Ø ÍÍ¡ÁÒ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………..
…3…….……à»……´……¾…é¹× ……Ã…Í…§……à·……ŒÒ…Í……Í…¡…à…Å……ç¡…¹……ŒÍ…Â………á…Å……ÇŒ …Ë…Â……Í…´……¡…Ò…Ç……ãË……·Œ ……èÇÑ …¾…¹é×……Ã…Í……§…à…·…ÒŒ……·…Õè ……..
ËÅ´Ø ÍÍ¡………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………..
…4…….……»…Ã……Ð…¡…º……µ…Ñ…Ç…Ã…Í…§……à…·…ŒÒ…á……Å……Ð…¾…é×¹……Ã…Í……§…à…·…Œ…Ò…à…¢…ŒÒ…Ë……Ò…¡…ѹ………¡……´…·……Ô駅ä…Ç…ŒË……Ã…×Í……ã…ª…Œ¢…Í…§…..
……………Ë…¹……Ñ¡…·……Ѻ…ä…Ç…Œà…¾……è×Í…ã…Ë……Œ¾…¹×é……Ã…Í……§…à…·…ÒŒ…µ……´Ô ……¡…Ѻ……µ…ÇÑ …Ã……Í…§…à…·……ÒŒ …………………………………………………..
5. ¹ÓÃͧà·ÒŒ 仼èÖ§ÅÁãË¡Œ ÒÇáËŒ§………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………..
…6…….……µ…Ã……Ç…¨…Ê……Í……º…¤……Ç…Ò…Á……à…Ã…ÕÂ……º……Ã…ŒÍ…Â……¢…Í……§…Ã…Í……§…à…·……ŒÒ…Ç…‹Ò……¾…é×¹……Ã…Í……§…à…·……ŒÒ…µ……Ô´……¡…Ѻ……µ…ÑÇ…..
……………Ã…Í…§…à…·……ŒÒ…Ë……Ã…Í× …Â……ѧ……¶……ŒÒ…µ…Ô´……à…Ã…ÕÂ…º……Ã…ŒÍ……Â…á……Å…ŒÇ…Ê……Ò…Á…Ò……Ã…¶…¹……Ó…ä…»……ã…ª…Œ§…Ò…¹……ä´……Œ ……………..

74

ทาํ งาน

3 ซอมแซมของใชต ามที่วางแผนไว แลว บนั ทกึ ขอมลู

สภาพของใชกอนซอมแซม วสั ดุและเคร่อื งมอื ในการซอ มแซม

(¢é¹Ö ÍÂÙ¡‹ ºÑ ´ØžԹ¨Ô ¢Í§¼ŒÊ٠͹)

(วาดภาพหรือตดิ ภาพ) (วาดภาพหรือติดภาพ) เฉฉบลบั ย

ซอ มแซมของใช ตรวจสอบความเรยี บรอ ยหลงั ซอ มแซม

(¢¹éÖ ÍÂÙ‹¡Ñº´Øž¹Ô ¨Ô ¢Í§¼ÙŒÊ͹)

(วาดภาพหรือติดภาพ) (วาดภาพหรือติดภาพ)

75

ประเมนิ

4 ตดิ ภาพผลงานการซอ มแซมของใช แลวประเมนิ การทํางาน

(¢¹éÖ Í¡ً ºÑ ´Øž¹Ô ¨Ô ¢Í§¼ŒÊ٠͹)

(วาดภาพหรอื ติดภาพ)

เฉฉบลับย 1. ขดี ✓ หนาขอความทีป่ ฏบิ ัตริ ะหวางการซอ มแซมของใช
✓ วางแผนกอนซอ มแซมของใช
✓ เตรยี มอปุ กรณก อนการซอมแซม
✓ ซอมแซมของใชตามข้นั ตอนท่ีวางแผนไว
✓ ตรวจสอบการใชง านของใชกอนนาํ ไปใช
✓ ทําความสะอาดเครอื่ งมือชางหลังซอมแซมของใชเ สรจ็ แลว

2. ประโยชนก ารซอ มแซมของใชค ร้ังนีค้ ืออะไร
…½…ƒ¡……·……Ñ¡…É……Ð…¡…Ò……Ã…«…‹Í……Á…á……«…Á………·……Ó…ã…Ë……Œ¢…Í…§……㪅…Œ·…èÕª…Ó……Ã…Ø´…¡……ŅѺ……Á…Ò……ã…ª…ŒãË……Á……‹ä…´…Œ …………
…à…»…š¹……¡……Ò…Ã…»……Ã…Ð…Ë……Â……Ñ´…¤……‹Ò…ã…ª…Œ¨……‹Ò…Â…ã…¹……¤……Ã…Í…º……¤……Ã…ÑÇ…á……Å……Ð…ª…‹Ç…Â……Å…´……¡…Ò……Ã…ã…ª…Œ …………
·Ã¾Ñ ÂҡøÃÃÁªÒµÔ……………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………

……………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………
……………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………

76

กจิ กรรม พัฒนาทักษะการคิด

1 ดภู าพ แลวตอบคาํ ถาม

1) จากภาพ ควรดแู ลดวยวิธีใด
การบํารงุ รักษา
✓ การซอ มแซม
วสั ดแุ ละเครอ่ื งมือที่ใชในการดแู ล
䢤ǧµÒÁª¹Ô´Ê¡ÃÙ Ê¡ÃÙ……………………………………………………………………………………….

……………………………………………………………………………………….

……………………………………………………………………………………….

2) จากภาพ ควรดแู ลดว ยวิธีใด เฉฉบลับย
การบาํ รงุ รกั ษา

✓ การซอ มแซม
วัสดแุ ละเคร่อื งมือท่ีใชใ นการดูแล
à·»ãÊ ¡ÃÃä¡Ã ¡ÒÇ……………………………………………………………………………………….

……………………………………………………………………………………….

……………………………………………………………………………………….

3) จากภาพ ควรดแู ลดว ยวธิ ีใด
✓ การบํารงุ รักษา
✓ การซอมแซม
วสั ดุและเคร่ืองมอื ท่ีใชใ นการดแู ล
……¿…Í……§…¹…Óé………¹…éÓ…Â……Ò…Å……ÒŒ …§…¨…Ò…¹………Ê…¡……Ã…Ù …………….
䢤ǧµÒÁª¹Ô´Ê¡ÃÙ……………………………………………………………………………………….

……………………………………………………………………………………….

77

2 ลําดับข้นั ตอนในการทํางานชา งใหถูกตอ ง โดยใสห มายเลข 1-6 ลงใน

3 วางแผนการทํางานใหเปนลําดับขน้ั ตอน
1 สาํ รวจสภาพของเลน และของใชว า มคี ราบสกปรกหรอื ชาํ รดุ บรเิ วณใด
5 ทํางานตามที่วางแผนดว ยความรอบคอบ
2 ศึกษาวิธกี ารบาํ รงุ รักษาหรอื ซอ มแซมของเลนและของใช
6 ตรวจดูความเรียบรอยหลังทํางานเสรจ็ ถา พบขอ บกพรอ ง

ใหรบี แกไ ขทนั ที
4 เตรียมเคร่อื งมอื ชางใหเหมาะสมกบั งานท่ีทาํ

3 อา นขอ ความ แลวขีด ✓ ในชอ งท่ีสัมพันธก ับขอ ความ แลว แกไ ขขอ ความทป่ี ฏบิ ัติ
ไมถกู ตองใหถ กู ตอ ง
เฉฉบลบั ย ขอ ความ ปฏิบัตถิ ูกตอ ง ปฏิบตั ไิ มถ ูกตอ ง แกไขขอความ

1. หนงิ ใชค มี ตอกตะปบู น ✓ ˹§Ô 㪌¤ÍŒ ¹µÍ¡µÐ»ºÙ ¹
ฝาผนงั เพอื่ ทาํ ท่แี ขวน ½Ò¼¹Ñ§ à¾Íè× ·Ó·áÕè ¢Ç¹
กรอบรูป ¡ÃͺûÙ

2. สม เกบ็ คตั เตอรไวใ นกระเปา ✓ ÊŒÁà¡çº¤ÑµàµÍÏäÇŒã¹ÅéÔ¹ªÑ¡
กางเกง เพราะหยบิ ใชง านงา ย à¾ÃÒÐËÂºÔ ãª§Œ Ò¹§‹ÒÂ

3. นิดใชไมบรรทัดตีเสนตาราง ✓
ในสมดุ เพ่ือใหเ สน ตรงและ
งานมีความเรยี บรอย

4. กิง่ ใชคอนหงอนตดั ไม เพื่อ ✓ ¡èԧ㪌àÅèÍ× Âµ´Ñ äÁŒ à¾Í×è ¹ÓÁÒ
นาํ มาทาํ ขาเกาอ้ที หี่ ัก ·Ó¢Òà¡ÒŒ Í·Õé èËÕ ¡Ñ

5. ดาวใชค มี ปากแหลมดดั ลวด

✓ใหไดรูปรางตามทต่ี องการ

78

Ẻ·´Êͺ·Õè 4

วง ลอ มรอบตวั เลขหนาคาํ ตอบที่ถูกตอ ง

1 ขอ ใดเปน งานชา ง 7 เส้อื ของหนงิ ขาด หนงิ ควรซอมแซม
1. สรา งบา น 2. ทําอาหาร อยา งไร
3. ปลกู ตนไม 4. กวาดบาน 1. เยบ็ รอยขาด
2. ใชเทปใสตดิ รอยขาด
2 เครอ่ื งมอื ชา งช้ินใดเปน เครอ่ื งมอื 3. ทากาวเชื่อมรอยขาด
สําหรบั วดั ระยะ
1. ตลบั เมตร 2. คอ นหงอน 4. ตอกตะปเู ชื่อมรอยขาด

3. เลือ่ ยคนั ธนู 4. คมี ตัดขา ง 8 ถา เหน็ รอยรา วบนกระจกกรอบรูป
หลงั จากซอมแซมเสร็จ ควรทาํ
3 เมอื่ สาํ รวจรอยชาํ รดุ สงิ่ ของแลว ควรทาํ อยางไร
อยางไรตอ ไป
1. ลงมือซอ มแซม 1. เก็บกรอบรปู เขาท่ี
2. ศกึ ษาวิธซี อ มแซม 2. ใชผาแหง เชด็ กระจก เฉฉบลบั ย

3. ทาํ ความสะอาดสิง่ ของ 3. ใชเทปใสปด รอยรา ว
4. ใหพอเปล่ยี นกระจกให
4. เตรยี มเคร่อื งมือซอ มแซม
9 ใครบํารุงรักษาของเลนไดอ ยาง
4 สวานไฟฟา เปนเคร่ืองมือสาํ หรบั งาน เหมาะสม
ลักษณะใด
1. ตดั ไม 2. ขนั นอต 1. มุกซกั ตกุ ตาหมี
2. โยลางรถบังคับดวยน้ํา
3. ตอกตะปู 4. เจาะรู 3. เจเกบ็ จกิ ซอวไวในตูเส้อื ผา

5 ประแจเกบ็ รวมกบั เครอื่ งมอื ชนดิ ใดได 4. พูท านา้ํ มนั กนั สนมิ ใหล กู บอล
1. กรรไกร 2. คอนหงอน
3. ไขควงปากแฉก 4. สวา นไฟฟา 10 ใครใชเคร่ืองมือถูกตอ ง
1. ปา งใชส ่ิวตอกตะปู
6 คตั เตอรควรเก็บไวที่ใด 2. แนนใชไ ขควงเจาะไม
1. ใตเ ตียง 2. ลน้ิ ชกั
3. กระเปา เสื้อ 4. ช้นั วางของ 3. กา นใชค ัตเตอรตัดลวด
4. เหมียวใชตลับเมตรวัดความกวาง
ของหอง

79

Ẻ»ÃÐàÁÔ¹¡Ò÷Òí §Ò¹

คาํ ชี้แจง : ใหน กั เรยี นประเมินการทํางานของตนเองตามรายการท่ีกาํ หนด
แลว ขดี ✓ ลงในชอ งที่ตรงกับระดบั คะแนน
รายการ ทําไดดี พอทําได ปรับปรุง

1. รจู กั การทาํ งานชา ง

2. เลือกอปุ กรณไดเหมาะสมกบั การบาํ รุงรักษา
ของเลนและของใช

3. เลือกอปุ กรณไดเ หมาะสมกบั การซอ มแซมของเลน
และของใช

4. ซอ มแซมของใชในบา นทีช่ ํารุด

เฉฉบลบั ย ทําไดดี = 3 พอทาํ ได = 2 ปรับปรงุ = 1 รวม

Ẻ»ÃÐàÁ¹Ô ·¡Ñ ÉСÒ÷íÒ§Ò¹ C21

คาํ ช้แี จง : ใหผสู อนประเมนิ ทกั ษะการทํางาน C21 ตามรายการที่กาํ หนด

รายการแลวขดี ✓ ลงในชอ งท่ตี รงกับระดับคะแนน ทําไดดี พอทาํ ได ปรับปรงุ
1. แบงหนาที่กนั อยา งเหมาะสม

2. รว มมอื กนั ทาํ งานจนสําเรจ็

3. แสดงความคิดเหน็ อยา งเหมาะสม

4. รับฟง ความคิดเห็นของคนในกลมุ

5. การนาํ เสนอผลงาน

ทาํ ไดดี = 3 พอทาํ ได = 2 ปรับปรงุ = 1 รวม

80

˹Nj ¡ÒÃàÃÂÕ ¹ÃÙ·Œ èÕ

5 หนสู รา้ งสรรคง์ านประดษิ ฐ์

ชวนเล่นก่อนเรียน

เฉฉบลับย

ǧ¡ÅÁÇÑÊ´Ø·Õèà¾×è͹ æ
à¤Â¹íÒÁÒ·íÒ§Ò¹»ÃдÔÉ°

¹Ð¤Ð

àÃÂÕ ¹ÃกäŒÙ ´ารŒ ป·ระÒí ด§ิษÒ¹ฐขà»อ¹š งใชในโอกาสตาง ๆ ควร µÇÑ ªÇéÕ ´Ñ
เลือกวัสดุที่หาไดงายในทองถ่ินหรือวัสดุ
ทมี่ าจากธรรมชาติ เพอ่ื ลดการใชท รพั ยากร มฐ. ง 1.1
และเปนมิตรกับส่ิงแวดลอม
ป.3/1, ป.3/2, ป.3/3

1 ÇÊÑ ´Øã¹·ŒÍ§¶Ô¹è ·Õãè ª·Œ íÒ§Ò¹»ÃдÉÔ °

วสั ดใุ นทอ งถนิ่ คอื วสั ดทุ ส่ี ามารถพบไดง า ยในทอ งถน่ิ ทเ่ี ราอาศยั อยู
โดยแตละพ้ืนท่ีจะมีวัสดุแตกตางกันไปตามสภาพแวดลอม ศึกษาจาก
ตัวอยา ง ดังตอ ไปน้ี

พ้นื ทใี่ กลแ้ หลง่ น้ํา

จะพบวสั ดทุ องถ่ินจากพชื หรือสตั วที่สามารถเจรญิ เติบโตไดใ นน้าํ เชน

ผักตบชวา หอยชนิดตาง ๆ

เฉฉบลบั ย ใบและกา น เปลอื กหอย
ผักตบชวา ชนดิ ตาง ๆ

พ้นื ทบ่ี นภเู ขา

มอี ากาศเยน็ กวา พน้ื ทอี่ ่นื จงึ พบวสั ดทุ องถิ่นจากพืชท่ีสามารถเจรญิ เติบโตไดด ีใน
อากาศเย็น เชน

ดอกเบญจมาศ ดอกตมุ เงนิ ตมุ ทอง

ดอกเบญจมาศแหง กิง่ และดอกตมุ เงนิ
ตุม ทองแหง

82 การคดั เลอื กวสั ดใุ นทอ งถน่ิ เพอ่ื ทาํ งานประดษิ ฐ

2 à¤Ã×Íè §ÁÍ× ·èÕ㪌㹧ҹ»ÃдÉÔ °

เครอ่ื งมอื ทใี่ ชใ นงานประดษิ ฐ คอื เครอ่ื งมอื ทชี่ ว ยใหท าํ งานประดษิ ฐ
ไดสะดวกมากข้ึน ซึ่งเราควรเลือกเคร่ืองมือมาใชในงานประดิษฐให
เหมาะสมกับงาน เครอื่ งมอื ที่ใชใ นงานประดษิ ฐมี 5 ประเภท ดังน้ี

ใช้วดั ใชต้ ัด

©Ò¡ ¡ÃÃä¡Ã เฉฉบลับย
วัดมมุ ฉาก ตัดกระดาษรปู รางตาง ๆ
äÁŒºÃ÷´Ñ ท้ังรปู รางอสิ ระและรูปทรง
วัดกระดาษแนวราบ เรขาคณิต
äÁŒ¤Ã§èÖ Ç§¡ÅÁ ¤µÑ àµÍÏ
วดั รัศมีของวงกลม ตดั กระดาษรูปรางตาง ๆ
โดยเฉพาะรูปรางเรขาคณติ
ÁÕ´
ตัดไม ผลไม ผกั ชนิดตา ง ๆ

ใชเ้ จาะ ใช้ตกแต่ง
à¤Ã×èͧà¨ÒСÃдÒÉ ÊÕäÁŒ
เจาะกระดาษเปนวงกลม ใชร ะบายสี งา ยตอ การระบาย
ÊÇÒ‹ ¹ä¿¿‡Ò แตจ ะไมส ามารถผสมสีได
เจาะไม Ê¹Õ éÒí
àËÅç¡áËÅÁ ใชร ะบายสี มีความลื่นไหล
เจาะกระดาษหรอื ไม สามารถผสมสไี ด
¾Ù¡‹ ѹ
ใชร ะบายคกู บั สที ตี่ อ งผสมนาํ้

à·»ãÊ ใช้ติด ¡ÒÇÅÒà·¡ç «
ติดวัสดุตาง ๆ ที่แยก ¡ÒÇá·§‹ ตดิ วสั ดตุ า ง ๆ ทบี่ าง ๆ
ออกจากกันใหต ดิ กัน ตดิ วัสดตุ าง ๆ ใหป ระกบติดกนั
ทบ่ี างๆใหป ระกบ แหง ชา 83
ติดกัน แหงงาย

3 ¡ÒûÃдÉÔ °¢Í§ãªŒã¹âÍ¡Òʵҋ § æ

การประดษิ ฐข องใชใ นโอกาสตา ง ๆ ควรเลอื กประดษิ ฐใหเ หมาะสม
กับโอกาสนั้น ๆ เชน งานวันเกิดของเพื่อนควรเลือกประดิษฐของใชที่
เพื่อนชอบหรือสามารถใชไ ดจรงิ และควรเลือกวัสดุท่หี าไดง า ยในทองถน่ิ
เพอ่ื สะดวกตอการนํามาประดษิ ฐ

หลกั การประดษิ ฐข์ องใชใ้ นโอกาสตา่ งๆ

1 สํารวจวัสดทุ ่มี ีในทองถน่ิ
2 กาํ หนดสิง่ ทีต่ อ งการประดษิ ฐ โดยเลือกประดิษฐสิ่งที่เหมาะสมกับ
โอกาสน้นั ๆ
3 ศึกษาขอมูลการประดิษฐและทําความเขาใจวิธีการประดิษฐให
ชัดเจน
เฉฉบลับย 4 วางแผนการประดษิ ฐแ ละเตรยี มวสั ดุ เครอื่ งมอื ทตี่ อ งใชใ หเ รยี บรอ ย

5 ลงมอื ประดษิ ฐ โดยทาํ ตามแผนทวี่ างไวอ ยา งละเอยี ด รอบคอบ และ
อนุรักษส ิง่ แวดลอ ม
6 ตรวจความเรียบรอยของงานประดิษฐ ทดลองใชงานส่ิงประดิษฐ
ถามีจุดใดไมสมบรู ณใหแ กไ ขทนั ที

ประโยชน์การประดิษฐ์ของใช้ อนรุ กั ษส์ ่งิ แวดลอ้ ม
ในโอกาสต่าง ๆ
การนําวัสดุในทองถิ่นมาประดิษฐของใช
1 ชวยลดคาใชจ า ยของครอบครวั จะตอ งคดั เลอื กวสั ดทุ ี่ไมใชแ ลว หรอื มผี ลกระทบ
2 ใชท รพั ยากรทม่ี อี ยใู หเ ปน ประโยชน ตอ สงิ่ แวดลอ มนอ ยทส่ี ดุ เชน ใชใ บไมท รี่ ว งแลว
3 นําไปจาํ หนา ย เพ่ือสรา งรายไดได เดด็ ใบไมม าประดษิ ฐในจาํ นวนทพ่ี อดี ไมน าํ มา
4 ฝกทักษะการทํางานใหมีความ มากเกนิ ไปจนทาํ ใหต น ไมต าย ไมค วรนาํ สงิ่ ของ
ทหี่ าไดย ากมาทาํ งานประดษิ ฐ เชน เปลอื กหอย
อดทนและรอบคอบ บางชนดิ ปะการังทย่ี งั มีชีวติ

84

ตวั อยา่ ง ¡ÒûÃдÉÔ °· ¤Õè ¹èÑ Ë¹§Ñ ÊÍ×

วสั ดแุ ละเครอ่ื งมือ

ไมบ รรทดั

กระดาษสีแบบแขง็
ดอกไมหรือ
ใบไม

กรรไกร ไหมพรม

ทเี่ จาะ สติกเกอรใส
กระดาษ

ขน้ั ตอน การประดษิ ฐ์

1 เฉฉบลบั ย

ออกแบบที่คั่นหนังสอื ตามท่ตี อ งการ

23

นําดอกไมห รือใบไมมาลางนา้ํ ซบั นาํ้ บนดอกไมแ ละใบไมใ หแ หง แลว
ใหสะอาด ทับในหนังสือ 2 สัปดาห โดยเปดดู
ทกุ ๆ 4 วัน

85

45

ตัดกระดาษตามขนาดท่ีออกแบบไว ตัดสติกเกอรใสใหมีขนาดใหญกวา
แลวจัดวางดอกไมหรือใบไมแหงลงไป กระดาษเลก็ นอ ย แลว ตดิ สตกิ เกอรใส
ใหส วยงามตามแบบท่ีรา ง ลงบนกระดาษ

6 7

เฉฉบลับย ใชท ีเ่ จาะกระดาษเจาะ จากน้นั ผกู ดว ย
ไหมพรม แลว ตรวจสอบความเรยี บรอ ย
พลิกกระดาษอีกดาน จากน้ันทําแบบ กอ นนาํ ไปใช
เดยี วกนั แลว ใชก รรไกรตดั สตกิ เกอรใส
ที่เกินออกมาจากขอบกระดาษ

กิจกรรม พัฒนาทกั ษะการทาํ งาน C21

1. แบง กลมุ เปน 4 กลมุ ครกู าํ หนดใหแ ตล ะกลมุ ประดษิ ฐข องใชต ามวสั ดทุ อ งถนิ่ ทกี่ าํ หนด
ดงั น้ี
- ใบไม - ดอกไม - กอนหิน - กง่ิ ไม
2. รวมกันลงความเห็นเลือกประดิษฐของใช จากน้ันลงมือประดิษฐพรอมบันทึกขอมูล
เพื่อนาํ เสนอในชน้ั เรยี น ดังน้ี
- ส่ิงประดษิ ฐท ่ีทํา - การแบง หนา ที่ภายในกลมุ
- วัสดแุ ละเครือ่ งมอื ในการประดษิ ฐ - ขนั้ ตอนการประดษิ ฐ
- ประเมินผลงานการประดิษฐ

86

กิจกรรม พัฒนาการทาํ งาน คิด

1 แบง กลมุ 4-5 คน จากน้นั เลอื กประดษิ ฐข องใชใ นโอกาสตาง ๆ แลวตอบคําถาม

1. ประดษิ ฐข องใชใ นโอกาส Ç¹Ñ à¡Ô´¾èÕ………………………………………………………………………………………………………………
2. สาํ รวจวสั ดทุ อ งถนิ่ ทส่ี ามารถนาํ มาประดษิ ฐข องใชไ ด จากนน้ั ตดิ ภาพหรอื

วาดภาพลงในกรอบ แลวขดี ✓ ใน ท่มี วี สั ดทุ อ งถน่ิ ท่ีกลมุ เลอื กมา
ประดษิ ฐของใช

✓

(ติดภาพหรอื วาดภาพ) เฉฉบลับย

✓ (ตดิ ภาพหรอื วาดภาพ)

(ตดิ ภาพหรือวาดภาพ) (ตดิ ภาพหรือวาดภาพ)

87

วางแผน

2 วางแผนการประดษิ ฐของใชใ นโอกาสตา ง ๆ (µÑÇÍÂÒ‹ §¤íҵͺ)

1. ส่ิงท่ตี อ งการประดษิ ฐ คอื ¡Ãжҧµ¹Œ äÁ¡Œ ÐÅÒÁоÃÒŒ Ç…………………………………………………………………………………………………………….

2. วัสดแุ ละเครือ่ งมอื ท่ีใชใ นงานประดิษฐ
¡ÐÅÒÁоÃÒŒ Ç àÁÅ´ç ¾ª× ¡ÃдÒÉ·ÃÒ ÊÇÒ‹ ¹ä¿¿Ò‡……………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………
»Ò¡¡ÒàÁ¨Ô¡ ¡ÒǹéÒí àª×Í¡……………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………

3. การเตรยี มวัสดุทองถิน่ เพอ่ื นํามาใชใ นการประดษิ ฐ
1….……¢…´Ù ……ๅ…Íé× …Á……Ð…¾…Ã……ÒŒ …Ç…Í…Í……¡…ã…Ë…ËŒ……Á…´……¨……Ò…¡…¹……¹Ñé ……Å…ÒŒ …§…¡……Ð…Å…Ò…Á……Ð…¾…Ã……ÒŒ …Ç…´…ÇŒ……Â…¹……Òíé …Ê…Ð…Í…Ò……´..
áŌǼÖè§ãËጠˌ§……………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………
2…….…¶……´Ù …ÒŒ …¹……ã…¹…¡……Ð…Å…Ò……Á…Ð…¾……Ã…ÒŒ …Ç……´…ŒÇ…Â……¡…Ã……Ð…´…Ò…É……·……Ã…Ò…Â…¨……¹…¼……ÔÇ…à…Ã…ÕÂ……º…………………………………
3…….…Å…ŒÒ……§…à…Á…Å……´ç …¾……ª× …´…ÇŒ……Â…¹……éÒí …Ê…Ð…Í……Ò…´……á……Å…ÇŒ …¹……íÒ…ä…»……¼…èÖ§…Å……Á…ã…Ë……ጠ…Ë……§Œ ………………………………………
เฉฉบลับย 4. ขนั้ ตอนการประดิษฐ

1. Í͡Ẻ¡ÃжҧµŒ¹äÁ¡Œ ÐÅÒÁоÌÒÇŧº¹¡ÃдÒÉ……………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………
2…….…ã…ª…Œ»…Ò……¡…¡…Ò……àÁ……¨…Ô¡……¨…Ø´……º…Ã……ÔàÇ……³……·…èÕ¨……Ð…à…¨…Ò…Ð…Ã…Ù·……íÒ…·……èÕá…¢……Ç…¹……á…Å……Ð…Ç…Ò…´……Å…Ç…´……Å…Ò…Â……Å…§…
º¹¡ÐÅÒÁоÌÒǵÒÁ·Õ赌ͧ¡ÒÃ……………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………
3……. …¹……íÒ…Ê…Ç……‹Ò…¹…Á……Ò…à…¨…Ò…Ð…Ã……Ù¡…Ð…Å……Ò…Á……Ð…¾…Ã……ŒÒ…Ç…·……éÑ §……2………½…˜›§………¨…Ò…¡……¹…éѹ……Ã…ŒÍ……Â…à…ª…× Í…¡……µ……Ò…Á…Ã…Ù
áÅм١àª×Í¡ãËጠ¹¹‹……………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………
4…….…¹……Òí …Ê…Ç…Ò‹……¹…à…¨…Ò…Ð…Ã……àÙ Å……¡ç ……æ……ã…µ……¡Œ …Ð…Å……Ò…Á…Ð…¾……Ã…ÒŒ……Ç…à…¾……Íè× …à…»…¹š……Ã…ÃÙ …Ð……º…Ò…Â……¹…Òíé……ãË……µŒ ……¹Œ …ä…Á…Œ
5…….…·……Ò…¡…Ò…Ç……·…èÕà…Á……Å…ç´……¾…ת…á……Å…ÇŒ……µ…´Ô……µ…Ò……Á…Å……Ç…´…Å……Ò…Â…·……èÕÇ…Ò…´……ä…Ç…ºŒ …¹……¡……Ð…Å…Ò…Á……Ð…¾……Ã…ÒŒ …Ç………
6…….…Ã…Í……ãË……¡Œ …Ò…Ç……á…Ë……§Œ …¨……Ò…¡…¹……¹Ñé …µ……Ã…Ç…¨……Ê…Í……º…¤……Ç…Ò…Á…à…Ã…ÕÂ……º…Ã…ÍŒ……Â……á…Å……ÇŒ …¹……Òí …ä»……ã…ª…§Œ …Ò…¹……ä´……Œ

5. สิ่งท่คี วรระวงั ในการประดิษฐ
Ã……Ð…Á…Ñ´……Ã…Ð…Ç……§Ñ …¡…Ò…Ã……㪅ʌ……Ç…‹Ò…¹………¤…Ç…Ã……ãË……Œ¼…ÙŒ»……¡……¤…Ã…Í……§…à…»…š¹……¤……¹…·……Òí …ã…Ë…Œ……………………………………

……………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………

88

ทาํ งาน

3 ออกแบบงานประดษิ ฐเปนภาพราง 2 มติ ิ

(¢¹Öé Í‹١Ѻ´Øž¹Ô ¨Ô ¢Í§¼ÙŒÊ͹)

4 ลงมือประดิษฐงานตามทวี่ างแผนไว (ติดภาพหรือวาดภาพ) เฉฉบลบั ย
วัสดแุ ละเครื่องมือการประดิษฐ
ทาํ งานประดิษฐ

(¢¹Öé Í¡ً Ѻ´ÅØ Â¾¹Ô ¨Ô ¢Í§¼ÊŒÙ ͹)

(ติดภาพหรอื วาดภาพ) (ติดภาพหรอื วาดภาพ)

89

ตรวจความเรยี บรอ ยของงานประดษิ ฐ ผลงานการประดิษฐ

(¢é¹Ö Í‹١Ѻ´ØžԹ¨Ô ¢Í§¼ŒÙÊ͹)

(ตดิ ภาพหรอื วาดภาพ) (ตดิ ภาพหรอื วาดภาพ)

เฉฉบลบั ย ประเมิน

5 ประเมินผลการประดิษฐ แลวบันทกึ ขอมูล (µÑÇÍÂÒ‹ §¤Òí µÍº)

1. สงิ่ ที่ช่ืนชอบในผลงาน
¡……Ò…Ã…µ……¡……á…µ……‹§…Å……Ç…´……Å…Ò…Â……µ……‹Ò…§……æ……Á……Õ¤……Ç…Ò…Á…Ê……Ç…Â……§…Ò…Á………á……Å…Ð…Ê……Ò…Á…Ò……Ã…¶……¹…íÒ…ä…»……ã…Ê…‹
µ¹Œ äÁäŒ ´¨Œ ÃÔ§……………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………

2. จุดที่ตองแกไ ขในผลงาน
¡……Ò…Ã…à…¨…Ò……Ð…Ã…ÙÊ……Ç…‹Ò…¹……Á…Õà…¨……Ò…Ð…¾……Å…Ò…´……ä…»…º……Ò…§…Ê……‹Ç…¹………·……íÒ…ã…Ë…Œà…Ê……ÕÂ…¡……Ð…Å…Ò……Á…Ð…¾……Ã……ŒÒ…Ç…ä…»…
ËÅÒÂ㺅…………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………

3. ขอดีของกลมุ ตนเอง
·……Ø¡……¤…¹……ª…‹Ç…Â……¡…ѹ……·…íÒ…§……Ò…¹……á……Á……ŒÇ…‹Ò…º……Ò…§…Í…Â……‹Ò…§…¨……Ð…ä…Á…‹Ã……ٌDžԸ…Õ·……íÒ…¡……窅‹Ç…Â…¡……ѹ……È…Ö¡……É…Ò…¨……¹…
§Ò¹àÃÕºÌÍ´Յ…………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………

90

กิจกรรม พัฒนาทักษะการคดิ

ดภู าพ แลว ตอบคําถาม

1 จากภาพ คือวสั ดอุ ะไร
à»ÅÍ× ¡ËÍÂ…………………………………………………………………………………………………………………

วัสดนุ น้ี าํ มาประดิษฐข องใชอ ะไรไดบา ง
¡ÃͺÃÙ» àª§Ô à·Õ¹…………………………………………………………………………………………………………………

…………………………………………………………………………………………………………………

2 จäÁากŒä¼ภ‹ าพ คอื วัสดุอะไร…………………………………………………………………………………………………………………
วัสดุนีน้ ํามาประดษิ ฐของใชอะไรไดบ าง
¡Ãк͡¹íÒé ¡ÃÐ້ÒÊÒ¹ เฉลย………………………………………………………………………………………………………………… ฉบบั

…………………………………………………………………………………………………………………

3 จากภาพ คอื วัสดุอะไร
à»ÅÍ× ¡ä¢‹…………………………………………………………………………………………………………………

วสั ดนุ ี้นํามาประดษิ ฐข องใชอ ะไรไดบาง
¡……Ã…Ð…¶……Ò…§…µ……Œ¹……ä…Á…¢Œ …¹……Ò…´……àÅ……ç¡………અ…Ô§…à·……ÕÂ……¹……………………………

…………………………………………………………………………………………………………………

4 จ¼าÑ¡กµภºาªพÇÒคอื วัสดุอะไร…………………………………………………………………………………………………………………
วสั ดนุ ี้นาํ มาประดษิ ฐข องใชอ ะไรไดบ าง
Ãͧ෌ÒÊÒ¹ ¡ÃÐ້ÒÊÒ¹…………………………………………………………………………………………………………………

…………………………………………………………………………………………………………………

91

Ẻ·´Êͺ·èÕ 5

วง ลอมรอบตวั เลขหนา คําตอบทถ่ี ูกตอ ง

1 วัสดุทอ งถน่ิ ชนิดใดหาไดในแหลง นํ้า 7 การประดษิ ฐแจกันไมไผ ควรทําอะไร
1. ไมไ ผ 2. ใบตอง เปนอนั ดับแรก
3. กลีบบัว 4. เปลือกขาว 1. ตกแตง แจกนั
2 การตเี สน เพ่ือรา งภาพบนกระดาษ 2. ทําความสะอาดไมไผ
ตองใชเ คร่ืองมือใดบาง 3. รา งลวดลายบนไมไผ
1. ดนิ สอ-สายวัด 4. นําดอกไมมาใสแจกัน
2. ปากกา-ประแจ
3. ปากกา-สวา นมือ 8 เมอื่ ทาํ งานประดษิ ฐเ สรจ็ เรยี บรอ ยแลว
4. ดินสอ-ไมบรรทดั
ควรทาํ อยา งไรตอ ไป
1. คดิ งานตอ ไป
3 ถาตองการตอกตะปูเพื่อทําที่แขวน 2. นําไปใชงานจรงิ
หมวก นกั เรยี นตอ งใชเ ครอ่ื งมอื ชน้ิ ใด 3. นําผลงานออกแสดง
เฉฉบลบั ย 1. เลอื่ ย 2. คอน

3. ไขควง 4. ประแจ 4. ตรวจสอบคณุ ภาพงาน
4 พีใหน องชายหยบิ ตลับเมตรไปให
พนี ําตลับเมตรไปทาํ อะไร 9 ขอใดคอื สงิ่ ท่ีดที ี่สุดของการใชวัสดุ
1. ตอกตะปู 2. เจาะรูไม
3. เลื่อยเหล็ก 4. วัดขนาดหอ ง ทอ งถิ่นประดิษฐของใช
5 ถา ตอ งการประดษิ ฐพดั ควรใชว สั ดุ 1. วสั ดสุ ะอาด
อะไรจึงจะเหมาะสม 2. วัสดแุ ขง็ แรง
1. ไมไ ผ 2. เปลอื กไข 3. วสั ดุหาไดงา ย
3. ดินเหนยี ว 4. เปลอื กหอย 4. วสั ดมุ สี ีฉูดฉาด

10 ขอ ใดไมใชผ ลของการประดษิ ฐข องใช
6 การประดษิ ฐข องใชใ หเ พอื่ นในวนั เกดิ เองเปน ประจํา
นกั เรยี นตองคํานึงถงึ เรอื่ งใด 1. มคี นรจู กั มาก
1. ใชว ัสดุหายาก 2. ลดคา ใชจ า ยในบาน
2. สที ่ตี นเองชอบ 3. ฝก ทักษะการประดิษฐ
3. ใชว ัสดรุ าคาแพง 4. ใชเวลาวางใหเปนประโยชน
4. เปนของใชท่เี พือ่ นใชป ระจาํ

92

Ẻ»ÃÐàÁ¹Ô ¡Ò÷íÒ§Ò¹

คาํ ช้แี จง : ใหนักเรียนประเมนิ การทาํ งานของตนเองตามรายการที่กําหนด
แลว ขีด ✓ ลงในชองทีต่ รงกบั ระดับคะแนน
รายการ ทาํ ไดดี พอทําได ปรบั ปรุง

1. รูจ ักประดษิ ฐของใชจ ากวัสดใุ นทอ งถ่นิ

2. เลอื กวัสดุทองถนิ่ ไดเ หมาะสมกบั งานประดษิ ฐ

3. เลอื กอปุ กรณไดเ หมาะสมกบั การประดษิ ฐข องใช

4. ประดษิ ฐของใชในโอกาสตา ง ๆ

ทาํ ไดด ี = 3 พอทาํ ได = 2 ปรับปรุง = 1 รวม

Ẻ»ÃÐàÁÔ¹ ·¡Ñ ÉСÒ÷íÒ§Ò¹ C21 เฉฉบลบัย

คําชแี้ จง : ใหผ ูสอนประเมินทักษะการทํางาน C21 ตามรายการทีก่ าํ หนด

รายการแลว ขดี ✓ ลงในชอ งทตี่ รงกับระดับคะแนน ทําไดด ี พอทาํ ได ปรบั ปรงุ
1. แบงหนาที่กนั อยา งเหมาะสม

2. รวมมอื กนั ทาํ งานจนสาํ เร็จ

3. แสดงความคดิ เห็นอยางเหมาะสม

4. รบั ฟงความคิดเห็นของคนในกลุม

5. ประดษิ ฐข องใชจ ากวสั ดุทอ งถ่นิ ไดและสามารถ
นําไปใชง านได

ทําไดด ี = 3 พอทาํ ได = 2 ปรับปรงุ = 1 รวม

93

Ẻ·´Êͺ ÇÑ´¼ÅÊÑÁÄ·¸Ôì

»ÃШÒí ˹‹Ç¡ÒÃàÃÂÕ ¹ÃÙ·Œ Õè 4-5

ตอนท่ี 1 หลงั ขอความทส่ี มั พันธ ตอนที่ 1 ง 1.1 ป.3/1-3

1 นาํ หมายเลข 1-5 มาใสใ น 20คะแนนทไี่ ด คะแนนเตม็
กบั ภาพ (5 คะแนน)
.........................

1 23

เฉฉบลบั ย

45

1. ฉันเจาะรูในเน้ือไมได เวลาฉนั ทํางานจะมเี สียงดัง 2
2. ฉันทาํ ใหกระดาษที่ขาดออกจากกนั มาประกบติดกันใหมได 5
3. ฉันตอกตะปเู ขาไปในเนอ้ื ไมห รือตเี หลก็ ใหโคง งอได 4
4. ฉันทําใหท กุ คนขีดเสน ไดตรงและรูความยาวของสิ่งตาง ๆ 3
5. ฉันตัดกระดาษใหแยกออกเปน 2 สวน หรือมากกวา นน้ั ได 1

94

2 วาดแผนผงั สรปุ หลักการทํางานประดษิ ฐ (5 คะแนน) (µÑÇÍÂÒ‹ §¤íҵͺ)
ËÅ¡Ñ ¡Ò÷Òí §Ò¹»ÃдÉÔ °

1. ¡Òí ˹´Ê§Ôè ·ÕèµÍŒ §¡ÒûÃдÉÔ ° â´ÂàÅÍ× ¡»ÃдÉÔ °Ê §Ôè ·ÕèàËÁÒÐÊÁ
¡ºÑ âÍ¡Òʹѹé æ

2. È¡Ö ÉҢ͌ ÁÅÙ ¡ÒûÃдÉÔ °á ÅзÒí ¤ÇÒÁà¢ÒŒ ã¨ÇÔ¸¡Õ ÒûÃдÉÔ ° ãËŒ เฉฉบลับย
ª´Ñ ਹ

3. ÇҧἹ¡ÒûÃдÔÉ°áÅÐàµÃÕÂÁÇÑÊ´Ø à¤Ã×èͧÁ×Í·Õ赌ͧ㪌 ãËŒ
àÃÕºÌÍÂ

4. ŧÁÍ× »ÃдÉÔ ° â´Â·Òí µÒÁá¼¹·èÕÇÒ§äÇÍŒ ÂÒ‹ §ÅÐàÍÂÕ ´Ãͺ¤Íº

5. µÃǨ¤ÇÒÁàÃÕºÌÍ¢ͧ§Ò¹»ÃдÉÔ ° ·´Åͧ㪧Œ Ò¹
ÊÔ§è »ÃдÉÔ ° ¶ŒÒÁ¨Õ Ø´ã´ªÒí ÃØ´ ãËŒ«Í‹ Áá«ÁãËŒàÃÕºÌÍÂ

95