RƏQƏMSAL İQTİSADİYYAT. İZAHLI LÜĞƏT 200 Azərbaycan İngilis Rus İnnovasiya fondu Innovation fund Инновационный фонд İnnovasiya inkişafı əraziləri (İİƏ) Innovation Development Areas (IDAs) Направления инновационного развития (ИРР) İnnovasiya layihələri Innovation projects Инновационные проекты İnnovasiya mərkəzi Innovation center Инновационный центр İnnovasiya potensialı Innovation potential Инновационный потенциал İnnovasiya potensialı Innovation potential Инновационный потенциал İnnovasiya potensialının strukturu The structure of innovation potential Структура инновационного потенциала İnnovasiya proqramı Innovation program Инновационная программа İnnovasiya proqramı Innovation program Инновационная программа İnnovasiya prosesi Innovation process Инновационный процесс İnnovasiya siyasəti Innovation policy Инновационная политика İnnovasiya təklif Offer innovation Предлагаем инновации İnnovasiya xərcləri Cost of innovation Затраты на инновации İnnovasiya-investisiya infrastrukturu Innovationinvestment infrastructure Инновационноинвестиционная инфраструктура İnnovasiya-investisiya prosesi Innovationinvestment process Инновационноинвестиционный процесс İnnovasiyalar bazarı Innovation market Рынок инноваций
RƏQƏMSAL İQTİSADİYYAT. İZAHLI LÜĞƏT 201 Azərbaycan İngilis Rus İnnovasiyanın həyat dövrü The innovation life cycle Жизненный цикл инноваций İnnovasiya-texnologiya mərkəzi Innovationtechnology center Инновационнотехнологический центр İnnovatika Innovation Инновации İnnovativ məhsullar, işlər, xidmətlər Innovative goods, works, services Инновационные товары, работы, услуги İntellektual əmək bazarı Intellectual labor market Интеллектуальный рынок труда İntellektual mobillik Intelligent mobility Интеллектуальная мобильность İnteqrasiya Integration Интеграция İnteraktiv Interactive Интерактивный İnternet Internet Интернет İnternet bot Internet bot Интернет-бот İnternet cəmiyyəti Internet society Интернетсообщество İnternet iqtisadiyyatı Internet economy Интернет-экономика İnternet resurslarının valideyn nəzarəti və ya filtrasiyası vasitələri Parental Controls or Internet Filtering Tools Средства родительского контроля или фильтрации интернет-ресурсов İnternet Şəbəkəsi Internet Network Сеть Интернет İnternet ticarəti Internet commerce Интернеткоммерция İnternet vitrin Internet showcase Интернет-витрина İnternet xidməti provayderi Internet service provider Интернетпровайдер
RƏQƏMSAL İQTİSADİYYAT. İZAHLI LÜĞƏT 202 Azərbaycan İngilis Rus İnternet xidmətləri Internet services Интернет-услуги İnternetə daxil olan abunəçilər Internet access subscribers Абоненты доступа к интернету İnternetə genişzolaqlı çıxış Broadband Internet access Широкополосный доступ к сети Интернет İnternet-mağaza Online store Интернет-магазин İntranet Intranet Интранет İnvestisiya Investment Инвестиции İqtisadiyyatın rəqəmsal sektoru Digital sector of economy Цифровой сектор экономики İqtisadiyyatın rəqəmsal transformasiyası Digital transformation of the economy Цифровая трансформация экономики İstehsalçı Drayver İndeksi Index of Production Driver Индекс драйвера производства İstehsal-texnoloji infrastruktur Productiontechnological infrastructure Производственнотехнологическая инфраструктура Kadr hazırlığı infrastrukturu Personnel training infrastructure Инфраструктура обучения персонала Kadrların rəqəmsal bacarıqları Digital competencies of personnel Цифровые компетенции персонала Kiber təhlükəsizlik Cybersecurity Кибербезопасность Kiberfiziki sistem Cyberphysical system Киберфизическая система Kiberfiziki sistemlər Cyber-physical systems Киберфизические системы Kiberhücum Сyberattack Кибератака Kiberməkan Cyberspace Киберпространство Kiberskvotinq Cybersquatting Киберсквоттинг
RƏQƏMSAL İQTİSADİYYAT. İZAHLI LÜĞƏT 203 Azərbaycan İngilis Rus Kiberterrorçuluq Cyberterrorism Кибертерроризм Klaster Сluster Кластер Kollektiv istifadə mərkəzləri (KİM) Collective use centers (KIM) Центры коллективного пользования (КИМ) Köməkçi texnologiya Assistive Technology Вспомогательные технологии Kompüter DəstəkTəlimatlar (CAI) Computer Assisted Instruction(CAI) Инструкции по компьютерной поддержке (CAI) Kompüter Əsaslı Təlim (CBT) Computer Based Training (CBT) Компьютерное обучение (CBT) Kompüter hücumu Computer attack Компьютерная атака Kompyuter injinirinqi Computer Engineering Компьютерный инжиниринг Kompyuter şəbəkəsi Computer network Kомпьютерная сеть Konsaltinq Consulting Консалтинг Konsaltinq infrastrukturu Consulting infrastructure Консалтинговая инфраструктура Kraudfandinq (kütləvi maliyyələşdirmə) Crowdfunding Краудфандинг (народное финансирование) (многолюдное финансирование) Kraudinvestinq Crowdinvesting Краудинвестинг Kraudsorsinq Crowdsourcing Краудсорсинг Kriptoplatformalar Cryptoplatforms Kриптоплатформы Kriptovalyuta Cryptocurrency Криптовалюта Kukilər(Cookies) Cookies Куки Kütləsiz miqyas Scale without mass Масштаб без массы Kvant kommunikasiyaları Quantum communications (QC) Квантовые коммуникации
RƏQƏMSAL İQTİSADİYYAT. İZAHLI LÜĞƏT 204 Azərbaycan İngilis Rus Kvant kompüter Quantum computer Квантовый компьютер kvant kriptoqrafiyası Quantum cryptography Квантовая криптография kvant şəbəkəsi quantum network Квантовая сеть Kvant texnologiyası Quantum technology Квантовые технологии Kvant texnologiyasından istifadə The use of quantum technology Использование квантовых технологий Maliyyə botları Financial bots Финансовые боты Maliyyə infrastrukturu Financial infrastructure Финансовая инфраструктура Marketinq innovasiyası Marketing innovation Маркетинговые инновации Maşın öyrənməsi Machine learning Машинное обучение Məhsul innovasiyası Product innovation Инновации продукта Məhsulun həyat dövrü Product life cycle Жизненный цикл продукта Məlumat Message Сообщение Məlumat axını Streaming data Потоковые данные Məlumat bankı (data bankı) Database Банк данных Məlumat bazası Database База данных Məlumat bərabərsizliyi Digital inequality Информационное неравенство Məlumat dəsti Data set Набор данных Məlumat dəyişkənliyi Data volatility Изменчивость данных Məlumat emalı mərkəzi Data processing center Центр обработки данных Məlumat iqtisadiyyatı Data economy Экономика данных
RƏQƏMSAL İQTİSADİYYAT. İZAHLI LÜĞƏT 205 Azərbaycan İngilis Rus Məlumat məhsul kimi (DaaP) Data as a product (DaaP) Данные как продукт (DaaP) Məlumat modeli Data model Модель данных Məlumat növü Data type Тип данных Məlumat ötürmə kanalları Data transmission channels Каналы передачи данных Məlumat sahibi Information holder Обладатель информации Məlumat sistemi operatoru Information system operator Оператор информационной системы Məlumat təhlili Data analytics Аналитика данных Məlumat toru Data mesh Сетка данных Məlumat xidmət kimi (DaaS) Data as a service (DaaS) Данные как услуга (DaaS) Məlumata giriş Access to the information Доступ к информации Məlumatın həcmi Data volume Объем данных Məlumatın məxfiliyi Confidentiality of information Конфиденциальност ь информации Məlumatın nişanlanması Data markup Разметка данных Məlumatın qorunması Protection of information Защита информации Məlumatın verilməsi Information provision Предоставление информации Məlumatın yayılması Dissemination of information Распространение ин формации Məlumatlandırma vasitələri Means of informatization Cредства информатизации Məlumatların dəyişkənliyi (variasiyası) Data variability Вариативность данных Məlumatların doğruluğu Data veracity Достоверность данных
RƏQƏMSAL İQTİSADİYYAT. İZAHLI LÜĞƏT 206 Azərbaycan İngilis Rus Məlumatların emal sürəti Data processing speed Скорость обработки данных Məlumatların emalı Data processing Обработка данных Məlumatların qorunması Data protection Защита данных Mənbə kodunun idarə edilməsi (SCM) Source Code Management (SCM) Управление исходным кодом (SCM) Məqbul İstifadə Siyasəti (AUP) Acceptable Use Policy (AUP) Политика допустимого использования (AUP) Mesaj Message Послание Meta Meta Мета Meta kainat (Metasvera) Metasvera Метасвера Metaməlumatlar və ya Metaverilənlər (ing. Metadata) Metadata Метаданные Məzmun Content Содержание Məzmun İdarəetmə Sistemi (CMS) Course Management System (CMS) Система управления контентом (CMS) Milli Elektron Kitabxana National Electronic Library Национальная электронная библиотека Milli innovasiya sistemi (MİS) National innovation system (NIS) Национальная инновационная система (НИС) MMS - Multimedia Mesajlaşma Xidməti MMS – Multimedia Messaging Service MMS — служба обмена мультимедийными сообщениями Mobil həllər Mobile solutions Мобильные решения Mobil rabitə Mobile communication Мобильная связь Mobil şəbəkə Mobile network Мобильная сеть Mobil şəbəkə Mobile network Мобильная сеть
RƏQƏMSAL İQTİSADİYYAT. İZAHLI LÜĞƏT 207 Azərbaycan İngilis Rus Mobil tətbiqlər Mobile applications (APP) Мобильные приложения Müasir texnologiya Modern technology Современные технологии Müəssisənin rəqəmsal strategiyası Enterprise digital strategy Цифровая стратегия предприятия Multimedia Multimedia Мультимедиа Müstəqil Proqram Təchizatçıları (ISV) Independent Software Vendors (ISV) Независимые поставщики программного обеспечения (ISV) Neyron şəbəkələri Neural networks Нейронные сети Neyrotexnologiya və süni intellekt Neurotechnolog y and artificial intelligence Нейротехнологии и искусственный интеллект Nəzarət sistemi Remote monitoring Удаленное наблюдение NFT (qeyri-bir-birini əvəz edən token) NFT (nonfungible tokens) NFT (невзаимозаменяемы е токены) Nitqin tanınması və sintezi Speech recognition and synthesis Распознавание и синтез речи Ölkələrin gələcək istehsala hazırlıq səviyyəsinə görə reytinqi Readiness for the Future of Production Рейтинг стран по уровню готовности к будущему производству Ölkələrin Şəbəkəyə Hazırlıq İndeksi Network Readiness Index of Countries Индекс готовности стран к сетевому обществу Ölkənin elmi ixtisaslaşma indeksi Country scientific specialization index Индекс научной специализации страны
RƏQƏMSAL İQTİSADİYYAT. İZAHLI LÜĞƏT 208 Azərbaycan İngilis Rus Ölkənin rəqəmsal suverenliyi Digital sovereignty of the country Цифровой суверенитет страны Omnikanallıq Omnichannel Омниканальность Onlayn bankçılıq Online banking Онлайн-банкинг Onlayn iqtisadiyyat/ İnternet iqtisadiyyat Online economics/Inter net economics Онлайн экономика / Интернет экономика Onlayn iş Online labour Онлайновая работа Onlayn xidmət Online service Онлайн-сервис Online Online Прямой эфир Orijinal Avadanlıq İstehsalçıları (OEM) Original Equipment Manufacturers (OEM) Производители оригинального оборудования (OEM) Oyun botu Game bot Игровой бот Peşəkar rəqəmsal bacarıq Digital professional skill Профессиональный цифровой навык Pilotsuz avtomobil Unmanned car Беспилотный автомобиль Pilotsuz uçuş aparatı Unmanned aerial vehicle Беспилотный летательный аппарат Platforma Platform Платформа Platforma iqtisadiyyatı Platform economy Платформенная экономика Platforma xidmət modeli (PaaS ) Platform as a service (PaaS) or application platform as a service (aPaaS) Платформа как услуга (PaaS, ) Platformalar üçün Bulud Tətbiqinin İdarə Edilməsi (CAMP) Cloud Application Management for Управление облачными приложениями для платформ (CAMP)
RƏQƏMSAL İQTİSADİYYAT. İZAHLI LÜĞƏT 209 Azərbaycan İngilis Rus Platforms (CAMP) Platformallaşdırma Platformization Платформизация Pre-print Preprint Препринт Preskriptiv analitikası Prescriptive analytics Предписывающая (прескриптивная) аналитика Proqnozlaşdırma analitikası Predictive analytics Предсказательная (предиктивная) аналитика Proqram Program Программа Proqram təminatı Software Программного обеспечения Proqram təminatı naşiri Software publisher Издатель программного обеспечения Proqram təminatı xərcləri Software costs Затраты на программное обеспечение Proqram təminatının qurulması Software Build Сборка программного обеспечения Proqram xidməti və ya tələb olunan proqram təminatı (SaaS) Software as a service (SaaS) Программное обеспечение как услуга или программное обеспечение по требованию(SaaS) Proses Process Процесс Proses innovasiyası Process innovation Процесс инновации Qabaqcıl istehsal texnologiyaları Advanced manufacturing technology Передовые производственные технологии
RƏQƏMSAL İQTİSADİYYAT. İZAHLI LÜĞƏT 210 Azərbaycan İngilis Rus Qacet Gadget Гаджет Qarışıq reallıq Mixed reality Смешанная реальность Qarşılıqlı əlaqə bacarığı (Interoperability) Interoperability Интероперабельност ь Qismən strukturlaşdırılmış məlumatlar Partially structured data Частично структурированные данные (Полуструктурирова нные данные) Qlobal informasiya infrastrukturu Global information infrastructure Глобальная информационная инфраструктура Qlobal İnnovasiya İndeksi Global Innovation Index Глобальный инновационный индекс Qlobal Kiber Təhlükəsizlik İndeksi Global Cybersecurity Index Глобальный индекс кибербезопасности Qlobal məlumat şəbəkəsi Global information network Глобальная информационная сеть Qlobal Rəqabətlilik İndeksi Global Competitiveness Index Глобальный индекс конкурентоспособно сти Qurmaq (proqramlaşdırmaq) Build Сборка (программирование) Rabitə kanalının ötürücülük qabiliyyəti Communication channel bandwidth Пропускная способность канала связи Rabitə operatoru Telecommunicat ions operator Оператор связи Rabitə xidmətləri Telecom services Услуги связи Rabitə xidmətlərinin aktiv abunəçiləri Active subscribers of Активные абоненты услуг связи
RƏQƏMSAL İQTİSADİYYAT. İZAHLI LÜĞƏT 211 Azərbaycan İngilis Rus communication services Reinjinirinq Reverse engineering Реверс-инжиниринг Reklam proqramı Adware is software Рекламное программное обеспечение Repozitoriya (Elektron arxiv) repository (Electronic archive) репозиторий (Электронный архив) Rəqəmsal (elektron) iqtisadiyyat Digital (electronic) economy Цифровая (электронная) экономика Rəqəmsal aktiv Digital asset Цифровой актив Rəqəmsal artım Digital growth Цифровой рост Rəqəmsal axın Digital streaming Цифровое потоковое вещание Rəqəmsal bacarıqlar Digital skills Цифровые навыки Rəqəmsal bankçılıq Digital banking Цифровой банкинг Rəqəmsal bazar Digital market Цифровой рынок Rəqəmsal biznes Digital business Цифровой бизнес Rəqəmsal biznes məkanı Digital business space Цифровое пространство бизнеса Rəqəmsal cəmiyyət Digital society Цифровое общество Rəqəmsal cəmiyyət Digital society Цифровое общество Rəqəmsal cihaz Digital device Цифровое устройство Rəqəmsal əkiz Digital twin Цифровой двойник Rəqəmsal ekosistem Digital ecosystem Цифровая экосистема Rəqəmsal elm Digital science Цифровая наука Rəqəmsal əməliyyat Digital transaction Цифровая транзакция
RƏQƏMSAL İQTİSADİYYAT. İZAHLI LÜĞƏT 212 Azərbaycan İngilis Rus Rəqəmsal enerji Digital energy Цифровая энергетика Rəqəmsal əsr Digital age Цифровая эпоха Rəqəmsal görüntü Digital image Цифровой образ Rəqəmsal gündəlik Digital agenda Цифровая повестка Rəqəmsal hüquqlar Digital rights Цифровые права Rəqəmsal idarəetmə Digital control Цифровое управление Rəqəmsal industriya Digital industry Цифровая индустрия Rəqəmsal infrastruktur Digital infrastructure Цифровая инфраструктура Rəqəmsal inkişaf Digital development Цифровое развитие Rəqəmsal İnnovasiyalar Digital innovation Цифровые инновации Rəqəmsal inqilab Digital revolution Цифровая революция Rəqəmsal iqtisadiyyat Digital economy Цифровая экономика Rəqəmsal İqtisadiyyat və Cəmiyyət İndeksi International Digital Economy and Society Index (DESI) Международный индекс цифровой экономики и общества Rəqəmsal iqtisadiyyatın ekosistemi Ecosystem of the digital economy Экосистема цифровой экономики Rəqəmsal iqtisadiyyatın inkişafı üçün daxili xərclər Internal costs for the development of the digital economy Внутренние затраты на развитие цифровой экономики Rəqəmsal istehlakçı Digital consumer Цифровой потребитель Rəqəmsal iz Digital footprint Цифровой след
RƏQƏMSAL İQTİSADİYYAT. İZAHLI LÜĞƏT 213 Azərbaycan İngilis Rus Rəqəmsal kənd təsərrüfatı Digital agriculture Цифровое сельское хозяйство Rəqəmsal kitabxana Digital library Электронная библиотека rəqəmsal lövhə Digital Signage Цифровые вывески Rəqəmsal maliyyə aktivləri Digital financial assets Цифровые финансовые активы Rəqəmsal mallar (məhsullar) Digital goods Цифровые товары Rəqəmsal marketinq Digital marketing Цифровой маркетинг Rəqəmsal mədəniyyət Digital culture Цифровая культура Rəqəmsal məhsul Digital product Цифровой продукт Rəqəmsal məhsul (xidmət) Digital product (service) Цифровой продукт (услуга) Rəqəmsal məkan Digital space Цифровое пространство Rəqəmsal memarlıq Digital architecture Цифровая архитектура Rəqəmsal məzmun (kontent) Digital content Цифровой контент Rəqəmsal müəssisə Digital enterprise Цифровое предприятие Rəqəmsal nişanın (tokenin) sahibi Owner of a digital sign (token) Владелец цифрового знака (токена) Rəqəmsal platforma Digital platform Цифровая платформа Rəqəmsal proses Digital process Цифровой процесс Rəqəmsal rəqabət qabiliyyətinin dünya reytinqi World Digital Competitiveness Ranking Мировой рейтинг цифровой конкурентоспособно сти Rəqəmsal savad Digital literacy Цифровая грамотность
RƏQƏMSAL İQTİSADİYYAT. İZAHLI LÜĞƏT 214 Azərbaycan İngilis Rus Rəqəmsal savad və rəqəmsal iqtisadiyyatın əsas səlahiyyətləri Digital literacy and key competencies of the digital economy Цифровая грамотность и ключевые компетенции цифровой экономики Rəqəmsal savadlılıq Digital fluency Цифровая грамотность Rəqəmsal səhiyyə Digital healthcare Цифровое здравоохранение Rəqəmsal sənaye Digital industry Цифровая промышленность Rəqəmsal səriştələr Digital competencies Цифровые компетенции Rəqəmsal simvolların yerləşdirilməsi Placement of digital signs Размещение цифровых знаков Rəqəmsal sondan-sona texnologiyaları Digital end-toend technologies Цифровые сквозные технологии Rəqəmsal strategiya Digital strategy Цифровая стратегия Rəqəmsal suverenlik Digital sovereignty Цифровой суверенитет Rəqəmsal təhsil Digital education Цифровое образование Rəqəmsal televiziya Digital television Цифровое телевидение Rəqəmsal texnologiya Digital technology Цифровая технология Rəqəmsal texnologiyalar üzrə direktor Chief Digital Officer Директор по цифровым технологиям Rəqəmsal transformasiya Digital transformation Цифровая трансформация Rəqəmsal transformasiya Digital transformation Цифровая трансформация
RƏQƏMSAL İQTİSADİYYAT. İZAHLI LÜĞƏT 215 Azərbaycan İngilis Rus Rəqəmsal transformasiya ofisi Digital transformation office Офис цифровой трансформации Rəqəmsal transformasiya strategiyası Digital transformation strategy Стратегия цифровой трансформации Rəqəmsal transformasiya strategiyası seçimi/variantı Digital transformation strategy option Вариант стратегии цифровой трансформации Rəqəmsal Transformasiya Təşəbbüsü Digital Transformation Initiative Инициатива цифровой трансформации Rəqəmsal transformasiya üzrə direktor Chief Digital Transformation Officer Директор по цифровой трансформации Rəqəmsal Transformasiya üzrə rəhbər Digital Transformation Leader Руководитель по цифровой трансформации Rəqəmsal transformasiyanın ümumi sxemi General scheme of digital transformation Общая схема цифровой трансформации Rəqəmsal transformasiyaya hazırlıq Ready for digital transformation Готовность к цифровой трансформации Rəqəmsal valyuta Digital currency Цифровая валюта Rəqəmsal vətəndaş Digital citizen Цифровой гражданин Rəqəmsal xidmət Digital service Цифровая услуга Rəqəmsal yetkinlik Digital maturity Цифровая зрелость Rəqəmsallaşma Digitalization Цифровизация Rəqəmsallaşma İndeksi Digitalization Index Индекс цифровизации REST nümayəndəli dövlət transferi REST Representational state transfer Изобразительное State Transfer
RƏQƏMSAL İQTİSADİYYAT. İZAHLI LÜĞƏT 216 Azərbaycan İngilis Rus Robot Robot Робот Robotlaşdırma Robotization Роботизация Robototexnika komponentləri Robotics components Компоненты робототехники Robototexnika və sensorika Robotics and sensorics Робототехника и сенсорика Sadə Obyekt Giriş Protokolu (SOAP Simple Object Access Protocol Простой протокол доступа к объектам Sahibkarlığı dəstəkləmə mərkəzləri Entrepreneurshi p support centers Центры поддержки предпринимательств а Satış infrastrukturu Sales infrastructure Инфраструктура продаж Şəbəkə etiketi Network etiquette Сетевой этикет Şəbəkə partisipativliyi (iştirakı) Network participation Сетевая партисипативность Şəbəkə stiqmergiyası Network stigmergy Сетевая стигмергия Şəbəkə təşkilatı Network organization Сетевая организация Şəbəkə trafiki Internet traffic Сетевой трафик Sənaye İnterneti Industrial Internet Промышленный интернет Sənəd İdarəetmə Xidmətləri (MDS) Management Document Services (MDS ) Службы управления документами (MDS) Sərbəst proqram təminatı Free software Свободное программное обеспечение Sərhədlərarası elektron əməliyyat Cross-border electronic transaction Трансграничная электронная сделка Server Server Сервер Şəxsi bulud Private cloud Частное облако
RƏQƏMSAL İQTİSADİYYAT. İZAHLI LÜĞƏT 217 Azərbaycan İngilis Rus Şəxsi məlumat üzrə operator Data controller Оператор персональных данных Şəxsi məlumatlar Personal information Персональные данные Şəxsi məlumatların anonimləşdirilməsi Anonymization of personal data Обезличивание персональных данных Şəxsi məlumatların bloklanması Blocking of personal data Блокирование персональных данных Şəxsi məlumatların emalı Processing of personal data Обработка персональных данных Şəxsi məlumatların transsərhədlə ötürülməsi Cross-border transfer of personal data Трансграничная передача персональных данных Şəxsi məlumatların verilməsi Providing personal data Предоставление персональных данных Şəxsiyyətin informasiya mədəniyyəti Personal information culture Информационная культура личности Simsiz internet abonentləri Subscribers of wireless internet access Абоненты беспроводного доступа к интернету Simsiz rabitə Wireless communication Беспроводная связь Simsiz şəbəkə Wireless network Беспроводная сеть, Simsiz texnologiyalar Wireless technologies Технологии беспроводной связи Şirkətin rəqəmsal yetkinliyi Digital maturity of the company Цифровая зрелость компании
RƏQƏMSAL İQTİSADİYYAT. İZAHLI LÜĞƏT 218 Azərbaycan İngilis Rus Şirkətlərə yenidən satış (montajçılar, avadanlıq, proqram təminatı, xidmətlər və s.) Resale to companies (assemblers, hardware, software, services, etc.) Перепродажа компаниям (сборщикам, оборудованию, ПО, услугам и т.д.) Smart müqavilə Smart contract Смарт-контракт Smartfon Smartphone Смартфон SMS - Qısa Mesaj Xidməti SMS – Short Message Service SMS – служба коротких сообщений Sorğu sürətləndiricisi Query accelerator Ускоритель запросов Sosial şəbəkə Social networking Социальная сеть Sosial Tərəqqi İndeksi The Social Progress Index Индекс социального прогресса Spam Spam Спам Startap Startup Стартап Startap layihə Startup project Стартап-проект Strukturlaşdırılmamış məlumatlar Unstructured data Неструктурированн ые данные Strukturlaşdırılmış məlumatlar Structured data Структурированные данные Süni intellekt Artificial intelligence (AI) Искусственный интеллект Süni intellekt sistemi Artificial intelligence (AI) system Система искусственного интеллекта Süni intellekt texnologiyaları Artificial intelligence technologies Технологии искусственного интеллекта Süni intellektin əlaqəli istifadəsi Related uses of artificial intelligence Смежные области использования искусственного интеллекта
RƏQƏMSAL İQTİSADİYYAT. İZAHLI LÜĞƏT 219 Azərbaycan İngilis Rus Sürət Speed Скорость Sürət Velocity скорость Tamlıq completeness Полнота TCP/IP TCP/IP TCP/IP Təhlükəsiz proqram təminatı və xidməti Safe software and service Безопасные программное обеспечение и сервис Təhlükəsizlik Security Защищенность Təkmilləşdirmə innovasiyası Improvement innovation Улучшение инновации Telekommunikasiya Telecommunicat ions Электросвязь Telekommunikasiya sahəsindəki xidmətlərin həcmi The scope of services in the field of telecommunicati ons Объем услуг в сфере телекоммуникаций Təşkilati innovasiya Organizational innovation Организационные инновации Təşkilatın innovativ fəaliyyəti Innovative activity of the organization Инновационная активность организации Təşkilatlar tərəfindən məhsulların, işlərin, xidmətlərin elektron alqı -satqısı Electronic purchases and sales of goods, works, services by organizations Электронные закупки и продажи товаров, работ, услуг организациями Təşkilatların innovativ fəaliyyət səviyyəsi The level of innovative activity of organizations Уровень инновационной активности организаций Tətbiqi innovasiya Applied innovation Прикладные инновации
RƏQƏMSAL İQTİSADİYYAT. İZAHLI LÜĞƏT 220 Azərbaycan İngilis Rus Tətbiqi proqramlaşdırma interfeysi iqtisadiyyatı APİ Application programming interface economy (API) Интерфейс прикладного программирования экономика Texniki tərəqqi Technical progress Технический прогресс Texnologiya Technology Технологии Texnologiya ticarəti Technology trade Торговля технологиями Texnologiyanın hazırlıq səviyyəsi konsepsiyası Technology Readiness Levels, TRL Концепция уровней готовности технологий Texnoloji cəhətdən müstəqil proqram təminatı və xidmət Technologically independent software and service Технологически независимые программное обеспечение и сервис Texnoloji cəhətdən müstəqil proqram təminatı və xidməti Technologically independent software and service Технологически независимые программное обеспечение и сервис Texnoloji inkubator Technology incubator Технологический инкубатор Texnoloji innovasiyalar Technological innovation Технологические инновации Texnoloji qayda Technological order Технологический уклад Texnoloji sahibkarlıq Technology entrepreneurship Технологическое предпринимательств о Texnoloji trend Technological trend Технологический тренд Texnopark Technopark Технопарк
RƏQƏMSAL İQTİSADİYYAT. İZAHLI LÜĞƏT 221 Azərbaycan İngilis Rus Tövsiyə sistemləri və intellektual qərar qəbul etmək üçün dəstək sistemləri Recommender systems and intelligent decision support systems Рекомендательные системы и интеллектуальные системы поддержки принятия решений Transaksiya Transaction Транза́кция Transfer Transfer Трансфер Tranzaksiya bloklarının reyestri (blokçeyn) Transaction Block Registry (Blockchain) Реестр блоков транзакций (блокчейн) Treninq Training Тренинг Üçüncü sənaye inqilabı Third industrial revolution Третья промышленная революция Ümumdünya hörümçək toru WWW (World Wide Web) Всемиирная паутиина Ümumi istifadə rabitə şəbəkəsi Public communication network Сеть связи общего пользования Ümumi mülkiyyət dəyəri (TCO) Total Cost of Ownership (TCO) Общая стоимость владения (TCO) Ümumi Ünvan Bazarı (TAM) Total Addressable Market (TAM) Общий адресный рынок (ТАМ) Universal kvant kompüteri Universal quantum computer Универсальный квантовый компьютер Vahid rəqəmsal platforma Unified digital platform Единая цифровая платформа Veb Web Веб Veb 1.0 Web 1.0 Веб 1.0 Veb 2.0 Web 2.0 Веб 2.0 Veb 4.0 Web 4.0 Веб 4.0 Veb 3.0 Web 3.0 Веб 3.0 Veb konfrans Web conference Веб-конференция
RƏQƏMSAL İQTİSADİYYAT. İZAHLI LÜĞƏT 222 Azərbaycan İngilis Rus Veb portal Web portal Веб-портал Veb sayt Website Веб-сайт Veb səhifə Web page Веб-страница Veb server Web server Веб-сервер Veb ünvan Web address Веб-адрес Vebinar Webinar Вебинар Vençur fondu Venture fund Венчурный фонд vençur kapitalı bazarı venture capital market рынок венчурного капитала Verilən (məlumat) Data Данные Versiyaya Nəzarət Sistemi (VCS) Version Control System (VCS) Система управления версиями ( Virtual "pul qabı" Virtual wallet Виртуальный кошелек Virtual aləm Virtual community Виртуальное сообщество Virtual iqtisadiyyat Virtual economy Виртуальная экономика Virtual ofis Virtual office Виртуальный офис Virtual reallıq Virtual reality Виртуальная реальность Virtual reallıq texnologiyası Virtual reality technology Технология виртуальной реальности Virtual rezident Virtual resident Виртуальный резидент Virtual şəxsi (özəl) şəbəkə Virtual private network (VPN) Виртуальная частная сеть Virtual ticarət və malların qlobal hərəkəti Virtual trade and global movement of goods Виртуальная торговля и глобальное перемещение товаров Virtual valyuta Virtual currency Виртуальная валюта
RƏQƏMSAL İQTİSADİYYAT. İZAHLI LÜĞƏT 223 Azərbaycan İngilis Rus Virus (kompüter virusu) Virus (computer virus) Вирус (компьютерный вирус) Vizual Visual Визуальный Vizuallaşdırma Visualization Визуализация VR (virtual reallıq) VR (virtual reality) VR (Виртуальная реальность) WiFi texnologiyası WiFi technology Технология WiFi Xidmət provayderi Service provider Провайдер услуги Xüsusi iqtisadi zonalar Special economic zones Особые экономические зоны Yardımçı dövlət informasiya ehtiyatı və sistemi Auxiliary state information resource and system Вспомогательный государственный информационный ресурс и система Yaxşılaşdırıcı innovasiya Ameliorating innovation Улучшение инноваций Yeni istehsal texnologiyaları New production technologies Новые производственные технологии Yeni nəsil rabitə şəbəkələri Next generation communication networks Сети связи нового поколения Yerli hesablama şəbəkəsi Local computing network Локальная вычислительная сеть Yerli onlayn xidmətlərin indeksi Local Online Service Index Локальный индекс онлайн услуг Yol xəritəsi Roadmap Дорожная карта Е2Е biznes End-to-end business Е2Е-бизнес
RƏQƏMSAL İQTİSADİYYAT. İZAHLI LÜĞƏT 224 MƏNBƏ 1. Dövlət informasiya ehtiyatları və sistemlərinin formalaşdırılması, aparılması, inteqrasiyası və arxivləşdirilməsi Qaydaları (2018), Azərbaycan Respublikası Prezidentinin 2018-ci il 12 sentyabr tarixli fərmanı, https://president.az/az/articles/view/29967 2. İnformasiya, informasiyalaşdırma və informasiyanın mühafizəsi haqqında, Azərbaycan Respublikası Qanunu, https://eqanun.az/framework/3525 3. Klaus Şvab, Dördüncü Sənaye İnqilabi (2020) (The Fourth Industrial Revolution), Tərcumə “İqtisad Universiteti” nəşriyyatı, 2020, 204 s. 4. Qasımov F.H., Nəcəfov Z.M.(2009) İnnovasiyalar: yaranması, yayılması və inkişaf perspektivləri. Bakı: Elm, 2009, 416 s. 5. Qasımov F., Əliyev T., Nəcəfov Z. (2013), Milli innovasiya sisteminin təşkili və idarə edilməsi: Dərs vəsaiti. Bakı: Elm və təhsil, 2013, 678 s. 6. Hüseynova A.D. (2013) Azərbaycanda innovasiya potensialının təhlili, Bakı: Elm və təhsil, 2013, 385 s. 7. Hüseynova A.D. (2020) Elm və innovasiya fəaliyyəti: ölçmə və qiymətləndirmə, Bakı: TUNA, 2020, 374 s 8. Balayev R.Ə (2022) Rəqəmsal mühitdə iqtisadi münasibətlər: aqrar və urbanizasiyanaspektləri. Bakı, “MSV”, 2022, 268 s.
RƏQƏMSAL İQTİSADİYYAT. İZAHLI LÜĞƏT 225 9. Вклад цифровизации в рост российской экономики (2018). Исследование Института статистических исследований и экономики знаний НИУ ВШЭ, 2018 10. Глоссарий курса «Цифровое лидерство»(2018) (составитель – О.А. Пикулёва, д.пс.н., директор Учебного центра подготовки руководителей НИУ Высшая школа экономики). [Электронный ресурс]. URL:https://kc.hse.ru/2018/02/13/glossariy/ 11. Глоссарий терминов и определений, используемых при анализе состояния и развития цифровой экономики, https://www.issras.ru/glterm.php 12. Глоссарий цифровой экономики, https://digital.msu.ru/glossary/ 13. Головенчик, Г. Г. Цифровая экономика (2020) [Электронный ресурс] : учеб.-метод. комплекс / Г. Г. Головенчик. – Минск : БГУ, 2020. – 1 электрон. опт. диск (CD-ROM). ISBN 978-985- 566-847-4., http://elib.bsu.by/ 14. Гусейнова А.Д. (2013), Информационно-аналитическое обеспечение инновационного потенциала, Deutschland: Lambert Academic Publishing, 2013, 160 с 15. Гусейнова А.Д. Информационное обеспечение инновационной деятельности в Азербайджанской Республике/ (2007) I BEPK - ın materialları. Bakı: Elm, 2007. 16. Маслова Е. Блокчейн – это навсегда, готовьтесь. URL: https://secretmag.ru/cases/interview/elena-masolova-tokenstarsblokchein-
RƏQƏMSAL İQTİSADİYYAT. İZAHLI LÜĞƏT 226 17. Образование и кадры в эпоху цифровой экономики (2017), Исследование Института развития интернета, 2017 18. Перспективы получения цифровых дивидендов в евразийском экономическом союзе (2017), Всемирный банк, 2017. 19. Термины цифровой трансформации, https://digitalchem.ru/page - definitions/ 20. Цифровая Россия: новая реальность» (2017). Отчёт экспертной группы Digital McKinsey, 2017 21. Choi, H., H. Varian (2009) “Predicting the present using Google Trends” Working paper.URL: https://static.googleusercontent.com/media/www.google.com/ru//googl eblogs/pdfs/google_predicting_the_present.pdf 22. Varian, H. (2014) "Machine learning: New tricks for econometrics." Journal of Economic Perspectives, 28 (2): pp. 3-28. URL: https://www.aeaweb.org/articles?id=10.1257/jep.28.2.3/ 23. Chris Alcantara, Kevin Schaul, Gerrit De Vynck and Reed Albergotti (2021), How Big Tech got so big:Hundreds of acquisitions, April 21, 2021, 24. Digital economy and society. Main Tables [Electronic resource] (2018) // Eurostat. - Mode of Access: http://ec.europa.eu/eurostat/web/digital-economy-andsociety/data/main-tables. - Date of access: 08.07.2018. 25. Digital Planet 2017: How Competitiveness And Trust In Digital Economies Vary Across The World / Bhaskar Chakravorti, Ravi
RƏQƏMSAL İQTİSADİYYAT. İZAHLI LÜĞƏT 227 Shankar Chaturvedi. - The Fletcher School, Tufts University, 2017. - 70 p. 26. Einav, L., J. D. Levin. (2013) “The data revolution and economic analysis.” Working paper no. w 19035. National Bureau of Economic Research. http://www.nber.org/papers/w19035/ 27. ICT service exports (% of service exports, BoP) [Electronic resource] // The World Bank Group. - Mode of Access: https://data.worldbank.org/indicator/BX.GSR.CCIS.ZS. - Date of access: 07.07.2018. 28. IMD World Digital Competitiveness Ranking 2017. - IMD World Competitiveness Center, 2017. - 180 p. 29. Mitchell Tom . Machine Learning, New York: McGraw Hill, 1997 – 431 p. 30. Measuring the Information Society Report. Volume 1. - Geneva: ITU, 2017. - 156 p. 31. Measuring the Informaton Society Report. Volume 2: ICT country profles. - Geneva: ITU, 2017. - 252 p. 32. Negroponte, N. Being Digital / N. Negroponte.— NY: Knopf, 1995.— 256 p. 33. Rene Buest. Digitization: It’s an Evolution and not a Transformation, 2018, https://analystpov.com/strategy/digitization-its-an-evolution-andnot-a-transformation-25954 34. Tap Into New Growth With Intelligent Connectivity. Mapping your transformation into a digital economy with GCI 2018 [Electronic
RƏQƏMSAL İQTİSADİYYAT. İZAHLI LÜĞƏT 228 resource] // Huawei, Oxford Economics. - Mode of Access: http://www.huawei.com/minisite/gci/assets/files/gci_2018_whitep aper_en.pdf?v=20180605. - Date of access: 06.07.2018. 35. The Global Innovation Index 2018: Energizing the World with Innovation / Editors: S. Dutta, F. Gurry, B. Lanvin. - Geneva: Cornell University, INSEAD, WIPO, 2018. - 430 p. 36. Telecommunications [Electronic resource] // Data Portal «IndexMundi». - Mode of Access: https://www.indexmundi.com/factbook/topics/telecommunication 37. The Digital Economy and Society Index (DESI) [Electronic resource] // European Commission. - Mode of Access: https:// http://ec.europa.eu/digital-single-market/en/desi. 38. The Future of Jobs 2018. Доклад Всемирного экономического форума (ВЭФ) 39. The Global Information Technology Report 2016: Innovating in the Digital Economy / Silja Baller, Soumitra Dutta, Bruno Lanvin. - Geneva: Cornell University, INSEAD, WEF, 2017. - 463 p. 40. UNCTAD (2019a). Digital Economy Report 2019: Value Creation and Capture: Implications for Developing Countries. United Nations publication, Sales No. E.21.II.D.18. New York and Geneva 41. UNCTAD (2021a). Digital Economy Report 2021: Cross-border data flows and development: For whom the data flow. United Nations publication, Sales No. E.19.II.D.17. New York and Geneva
RƏQƏMSAL İQTİSADİYYAT. İZAHLI LÜĞƏT 229 42. United Nations E-Government Survey 2016: E-Government In Support Of Sustainable Development. - United Nations, 2016. - 217 p. 43. World Bank Digital Dividends URL: http://documents.worldbank.org/curated/ en/896971468194972881/pdf/102725-PUB-ReplacementPUBLIC.pdf/ 44. Heffetz, O., and K. Ligett. (2014) “Privacy and Data-Based Research.” Journal of Economic Perspectives, 28 (2): pp. 75-98. URL: https://www.aeaweb.org/articles?id=10.1257/jep.28.2.75/ 45. http://edrj.ru/article/23-01-20 46. https://financeninsurance.com/digital-economy/ 47. https://ria.ru/ips/gazprom-digital/ 48. https://trends.rbc.ru/trends/innovation/5dd54dbf9a79471180f57ce7 49. https://www.washingtonpost.com/technology/interactive/2021/amazonapple-facebook-google-acquisitions/ 50. http://www.ict4lt.org/en/en_glossary.htm#compass
RƏQƏMSAL İQTİSADİYYAT. İZAHLI LÜĞƏT 230 Hüseynova Arzu Doğru qızı iqtisad elmləri doktorudur. Rеspublikada və хaricdə çap olunmuş 150 еlmi məqalənin, 3 monoqrafiya, 5 - dən çox dərs vəsaitinin, 3 müəlliflik şəhadətnaməsinin və s. müəllifidir. O, iş fəaliyyətinə mühəndis - proqramçı kimi başlayıb. Hal - hazırda AR İqtisadiyyat Nazirliyinin İqtisadi Elmi Tədqiqat İnstitutunda idarə heyətinin sədrinin I müavini və Azərbaycan Dövlət İqtisad Universitetinin “Rəqəmsal texnologiyalar və tətbiqi informatika” kafedrasında professor vəzifəsində çalışır. Azərbaycanın və bir sıra xarici jurnalların redaksiya heyətinin üzvü və İƏT “Economic” jurnalının baş redaktoru, Beynəlxalq Elmi-Texniki İnformasiya Mərkzinin (ICSTI) ekspertidir. Hüseynova A.D. informasiya, informasiya təminatı, elm, elm və innovasiya fəaliyyətinin qiymətləndirilməsi, rəqəmsal inkişaf, elm və innovasiya potensialının qiymətləndirilməsi istiqamətlərində tədqiqatlar aparır.