Đặc San Lê Văn Duyệt

không lẽ Thiên ñàng lại ở trong lớp học nhỏ bé này sao? Tôi bần thần theo dõi một cách kín ñáo người hàng xóm “Trời cho” này. Trước mặt nàng, cuốn sách mở sẵn trên bàn ñược ñều ñặn lật qua trang mới, ñi rất sát với lời giảng của thầy, mà cô nàng thủy chung không cần liếc xuống nhìn vào sách. Tôi thầm nghĩ trong bụng rằng cô bé này giỏi thật, và cũng bắt chước nàng lật sách như một cái máy. Hễ nàng lật là tôi lật, mặc dù chẳng biết, và cũng chẳng thắc mắc, mình ñang ở trang nào. Khi tan lớp, vào khoảng 5 giờ chiều, nàng là người rời lớp học sau cùng. Tôi ra trước và phất phơ ñứng hút thuốc ngoài sân, mục ñích là sẽ lẽo ñẽo theo sau ñể tìm xem “hang cọp” ở chỗ nào. Cuối cùng cái bóng áo dài trắng thướt tha cũng rời lớp và thong thả ñi về hướng nhà thờ Năng Tĩnh. Nàng hình như không hề biết là có một gã ñầu trâu mặt ngựa ñang dở trò trinh thám theo sau. Nàng ñi thẳng vào nhà nguyện, và... dĩ nhiên tôi cũng vào theo. Nàng tiến ñến gần bàn thờ và quỳ ngay hàng ghế ñầu tiên trước cung thánh. Tôi chỉ dám thu mình trong chiếc ghế cuối góc nhà thờ ñể nhìn lên, không có can ñảm tiến tới phía trước. Không hiểu tại sao mỗi khi “ñịnh mệnh run rủi” tôi phải vào nhà thờ, tôi chỉ thấy thoải mái khi ñược ngồi ở hàng ghế sau cùng vì, thú thật, mỗi lần nhìn lên Chúa trên cây Thánh Giá tôi thấy ngài ngại làm sao, có lẽ vì mặc cảm rằng mình là kẻ ngoại ñạo và tự cảm thấy mình quá ư là bê bối. Nàng quỳ im lìm, ñầu hơi cúi xuống. Mái tóc kiểu Sylvie Vartan màu ñen tương phản với màu trắng của chiếc áo dài. Ánh sáng lờ mờ do tia nắng chiều èo uột xuyên qua những khung kính ñục rơi lên trên hàng ghế nàng quỳ tạo thành một bức tranh ñen trắng lung linh huyền ảo. Nàng miệt mài cúi ñầu cầu nguyện, mặc thời gian trôi qua một cách chậm rãi ñến sốt ruột. Đúng là Trời hại tôi, “bức tượng” của tôi chẳng những có ñạo mà còn là một con chiên quá sức ngoan ñạo! Than ôi, số tôi thật là khổ! Điệu này lại phải mất công ñi làm quen một vị linh mục hay một vị nữ tu nào ñể xin học ñạo. Cái món giáo lý coi bộ hơi khó nuốt ñối với tôi. Trong suốt thời gian gần chục năm nội trú ở trong một trường ñạo, tôi chỉ nhớ ñược có mỗi một ñiều là Đức Chúa Trời có 3 Ngôi, còn 3 Ngôi như thế nào thì mù tịt. Nếu bị hỏi ép quá thì ñành giở trò bài bây: ngôi thứ nhất là “Mỏa”, ngôi thứ hai là “Toa” và ngôi thứ ba là ”Lủy”... Nhìn ñồng hồ tay ñã thấy gần 7 giờ tối mà “bức tượng” vẫn không nhúc nhích, tôi ñành phải bấm bụng rời nhà nguyện ñể tới quán ăn cơm tháng cho kịp vì không muốn phải mất ngủ vì bao tử trống không. Với cái lạnh của ñêm khuya Đà Lạt, cảm giác ñói bụng không phải là một ñiều dễ chịu, mặc dù ñối với những sinh viên nghèo như tôi, cái cảm giác này ñã trở thành một người bạn thân thiết. Và từ ñó trong vòng bốn tuần lễ liên tiếp, ngày nào tôi cũng tới lớp, ngồi hàng ghế cuối cùng, sau “bức tượng” một hàng, lén lút chiêm ngưỡng trong thầm lặng cái nốt ruồi tai hại, và khi tan lớp lại lếch thếch ñi theo nàng lên nhà nguyện. Nhiều lúc tôi cũng có ý muốn bước nhanh lên ñể gợi chuyện làm quen, nhưng khi thoáng liếc qua gương mặt lạnh như ly cà phê sữa ñá trong một buổi sáng Đà Lạt, bao nhiêu can ñảm ñều theo khói thuốc Bastos Quân Tiếp Vụ bay lên nhập vào ñám mây dày ñặc của bầu trời thu xám xịt. Và ngày nào cũng như ngày nấy, ñến giờ cơm tối nàng vẫn còn gục ñầu cầu nguyện, tôi lại ñành phải thầm tạm biệt nàng ñể ñi săn sóc cái bao tử lép kẹp của mình. “Thương em thì thương rất nhiều” nhưng “anh phải sống”, em ơi!!! Bạn bè tôi nhiều người ngạc nhiên khi thấy tôi lên nhà thờ mỗi buổi chiều sau lớp học mà không hiểu nguyên do. Tôi nhủ thầm thật là may mắn khi cái lũ quỷ sứ này không phát giác ra mục tiêu của sự theo ñuổi của tôi. Chỉ cần một ñứa biết thì cả ñám ôn thần dịch vật này sẽ làm rùm beng lên, thậm chí còn có ñứa dám tìm cách gài bẫy ñể tặng cho

tôi nhiều cú ñau ñớn. Vì biết thế, nên tôi càng cẩn thận hơn không dám theo nàng quá sát và cũng không dám liều lĩnh làm quen. Một ñiều làm tôi ngạc nhiên là hầu như trong lớp, ngoài tôi ra, không ai ñể ý ñến nàng cả. Có thể là quan niệm về thẩm mỹ của tôi khác với mọi người, hay là mắt mũi của tôi kèm nhèm chẳng nhận ra ñược nỗi lòng thầm kín của những kẻ chung quanh. Không tìm ñược câu trả lời thỏa ñáng, và cũng không dám tâm sự cùng ai, tôi ñành bỏ không thèm thắc mắc thêm làm chi cho mệt xác. Hôm nay là ngày cuối cùng của khóa học. Trên ñường tới lớp, tôi tự nhủ chiều nay thế nào cũng phải gợi chuyện với nàng cho bằng ñược, sống chết gì cũng phải làm cho cóc mở miệng. Đây là cơ hội cuối cùng. Nhưng khi bước vào lớp, tôi choáng váng như bị ông thợ rèn gần nhà nện cho một búa vào ñầu: nàng không có mặt trong lớp! Điều này có vẻ không ổn tí nào. Ngày học cuối thường là ngày quan trọng nhất vì các thầy ñều cho biết những chi tiết quan trọng liên quan ñến kỳ thi cuối khóa. “Bức tượng” ñã có mặt trong tất cả các buổi học, mà lại vắng mặt ngày hôm nay, ñó là ñiều tôi không thể tưởng tượng ñược. Suốt mấy tiếng ñồng hồ, tôi như người mất hồn, không biết và không nhớ ñược một lời nói nào của thầy. Quanh ñi quẩn lại trong óc cũng chỉ có ba ñiều: nốt ruồi ñen, bờ môi ñỏ và màu da trắng mà thôi. Tôi cứ lẩm nhẩm mãi một câu hát không biết nhặt ñược từ một xó xỉnh tối tăm nào của mấy quán cà phê: “Em ơi, bây giờ em ở nơi ñâu..." Vừa tan lớp, tôi tức tốc chạy lên Năng Tĩnh. Nhưng than ôi! Nhà nguyện hoàn toàn trống trơn, chỉ có Chúa nhìn tôi và tôi... không dám nhìn Chúa! Vắng nàng, cung thánh bỗng rộng mênh mông và lạnh lẽo như hồn người trinh nữ bên hồ Than Thở trong buổi chiều ñông. Tôi gục ñầu vào lưng hàng ghế trước, ñầu óc trống rỗng. Mắt nhắm lại, tôi cố hình dung lại trong ñầu khuôn mặt lạnh như tiền của nàng và cái nốt ruồi yêu dấu nằm trên khóe môi ñược nhếch lên một cách ngạo nghễ. Đang nhắm mắt lơ mơ, tôi bỗng có cái cảm giác là tôi không phải là người duy nhất trong nhà nguyện. Ngẩng ñầu lên, tôi chợt thấy nơi hàng ghế ñầu tiên, chỗ nàng thường quỳ trong mấy tuần qua, hình bóng của một vị nữ tu trong bộ áo dòng ñen và tấm khăn che ñầu phủ xuống ngang lưng. Tôi bàng hoàng tự hỏi, chẳng lẽ ñó lại là nàng! Phi lý, nàng không thể là một nữ tu ñược, tôi không muốn thế! Vì chỉ thấy ñược phía sau lưng, nên tôi không biết hư thực ra sao. Nhưng cái tư thế quỳ, cái dáng ñầu hơi cúi xuống sao mà giống quá. Dù trong lòng xốn xang, nhưng tôi không dám ñường ñột ñi lên gần cung thánh ñể nhìn mặt. Giá chi ñừng có bộ áo dòng thì khung cảnh sẽ y hệt như mấy tuần qua: Một người con gái nghiêm trang quỳ cầu nguyện ở phía trên, và một chàng trai cuối nhà thờ ngồi nghĩ hươu nghĩ vượn... Và cũng như cũ, gần 7 giờ tôi lại phải luyến tiếc rời nhà thờ ñể ñi lo phục vụ cho cái bao tử lép kẹp của tôi. Thế rồi cái ñiệp khúc này ñược lặp ñi lặp lại mỗi ngày sau ñó. Không biết tôi bắt ñầu biết cầu nguyện từ lúc nào, nhưng một hôm tôi chợt bắt gặp mình ñang lẩm bẩm: “Lạy Chúa, xin cho con ñược gặp lại nàng và nhất là cho nàng ñừng phải là bà Soeur! Chúa muốn con làm gì, con cũng sẵn sàng làm hết, trừ việc... bắt con ñi tu." Một ngày kia, có lẽ vì thương tình hay vì quá mệt mỏi với lời cầu xin bá láp của tôi mà Chúa ñã ñộng lòng trắc ẩn. Mới vào khoảng 5 giờ, vị nữ tu ñã ñứng dậy, làm dấu Thánh giá và quay người ñi ra. Trong ánh nắng ảm ñạm của buổi chiều Đại học, tôi bỗng nhận ra khuôn mặt quen thuộc. Cả người tôi như ñóng băng. Chẳng lẽ ñó là “nàng” thật ư? Quả là tai hại bạc triệu. Còn ñang bàng hoàng, thì “nàng” ñã ñi ngang, và... Chúa ơi, “nàng” nhìn con và mỉm cười gật ñầu chào!!! Không biết cái cảm giác ñược lên Thiên ñàng như

thế nào, nhưng tôi dám chắc là không thể hơn ñược nỗi sung sướng của tôi lúc ñó. Nếu có ai hiện diện nơi ñây, họ sẽ phải phì cười vì cái bản mặt ngờ nghệch và lơ láo của tôi, vốn dĩ ñã xấu xí và ñần ñộn hơn người. Như cái máy, tôi ñứng bật dậy và lẽo ñẽo ñi theo “nàng”. May quá, không gặp bất kỳ ai trên ñường. Vừa qua khỏi quãng ñất trống trước nhà thờ và ñến ñầu con ñường dốc nhỏ trải nhựa nằm giữa giảng ñường Hội Hữu và Thư Viện, “nàng" ñứng lại chờ tôi. “Nàng” quay nhìn tôi, ánh mắt hơi ngời lên một tí tinh nghịch, và nhẹ nhàng bảo: - Có lẽ là anh lầm tôi với chị Thanh! Tôi ngơ ngác lẩm nhẩm trong miệng hai chữ “chị Thanh” và quan sát kỹ khuôn mặt của người ñối diện. Cũng khuôn mặt trái soan ñó, cũng cái mũi nho nhỏ thanh tú ñó, cũng bờ môi thắm ñỏ và hơi cong lên ở bên mép... Nhưng kìa, ơ hay... Như ñoán ñược ý nghĩ của tôi, vị nữ tu giải thích: - Nhiều người cũng lầm tôi với chị Thanh như anh. Chúng tôi là hai chị em ruột, và giống nhau như hai giọt nước, chỉ khác nhau có một ñiểm là chị Thanh có cái nốt ruồi trên mép phải. Quả thế thật, trên da mặt mịn màng của vị nữ tu tôi không thấy một cái nốt ruồi nào cả. Thật là bé cái lầm. Trong sự ngỡ ngàng bối rối, tôi lại cảm thấy lóe lên một tia hy vọng nhỏ: Biết ñâu Thanh không có ñi tu, và chỉ có cô em này làm Soeur mà thôi! Nhưng niềm hy vọng của tôi không kéo dài ñược lâu. Vị nữ tu kể tiếp: - Hai chị em chúng tôi là con của một ông trùm xứ tại một họ ñạo di cư gần Ban Mê Thuột, và ñều ñi tu tại dòng Mến Thánh Giá ở trên tỉnh. Chị Thanh ñược nhà dòng gửi tới ñây ñi học, và chị ấy ñã trở về lại nhà Chúa. Chị có nói chuyện với tôi... về anh. Tôi giật mình. Chết chửa, thế mà cứ tưởng là “nàng” không biết những chuyện ruồi bu của tôi. Vị nữ tu lại lém lỉnh nói tiếp: - Chị Thanh nhờ tôi nhắn với anh là ráng quên chị ấy ñi và cố gắng học hành vì ngày thi sắp ñến và nếu anh trượt thì sẽ bị ñi lính ñấy. Chị nhờ tôi tặng anh một tấm hình của chị ñể anh cầu nguyện cho chị mỗi khi nhớ ñến chị. Tôi thẫn thờ cầm lấy tấm ảnh ñen trắng vị nữ tu trao cho, và chua xót nhìn khuôn mặt của người ñẹp của tôi ñang tươi cười trong bộ áo dòng ủi thẳng nếp ngày khấn tạm. Hỡi ơi, khuôn mặt ñó, bờ môi ñó, và cố nhiên cái nốt ruồi thân yêu ñó... tất cả sao mà xa xôi cách trở. Tôi lí nhí nói lời cám ơn và vội vàng nhét bức ảnh vào túi áo blouson khi nhác thấy mấy thằng bạn trời ñánh của tôi ñang từ phía Thư Viện ñi tới. Chúng cố tình ñi ngang chỗ tôi ñứng nói chuyện với vị nữ tu, nhìn phớt qua hai ñứa, cất tiếng cười khúc khích với nhau và nháy mắt với tôi một cách rất ư là ñểu giả. Vị nữ tu vẫn tỉnh bơ làm như không ñể ý ñến, mỉm cười nói lời từ biệt và ñi về hướng cổng Viện. Tôi ñứng ñó ngơ ngác nhìn theo cho ñến khi bóng dáng chiếc áo dòng ñen ñã khuất sau lưng giảng ñường Minh Thành. Tôi lang thang quanh khu Năng Tĩnh một lúc rồi tất tả trở về cái phòng trọ lạnh lẽo ở ñường Hàm Nghi. Việc ñầu tiên khi vào phòng là lôi tấm hình ra ngắm nghía và kẹp cẩn thận vào giữa cuốn Thánh Kinh trên bàn trước khi ñi ăn tối. Cuốn Thánh Kinh này do một thằng bạn vừa mới theo ñạo Tin Lành tặng cho tôi, với mục ñích dụ tôi theo ñạo của hắn. Mỗi lần gặp mặt là hắn cứ bảo tôi phải ñọc cuốn sách này. Tôi cũng ráng chiều ý bạn nhưng chẳng bao giờ ñọc hết ñược một trang trước khi hai mí mắt sập xuống. Sau này bị hắn thúc quá, tôi bèn nổi quạu và bảo hắn: “Sách gì mà ñọc chán thấy mồ tổ, thua truyện Kim Dung xa. Thế này mà mày cứ bắt tao ñọc hoài thì làm

sao tao ñọc ñược. Hôm nào rảnh, tao sẽ ñem trả cho mày ñể mày cho người khác!". Từ ñó tôi ít có dịp gặp lại hắn và cũng quên chưa trả lại cuốn sách. Đó là lý do tại sao một kẻ ngoại ñạo như tôi lại có cuốn Thánh Kinh nằm trên bàn học. Vừa bước chân vào quán ăn, thì cả ñám lâu la ñã chờ sẵn và thi nhau pháo kích: - Ối giời ơi, cái thằng ông nội này hết chuyện làm rồi hay sao mà lại ñi tán tỉnh kẻ tu hành như thế này... - Ê con trai, coi chừng xuống Hỏa ngục ñó con ạ... -“Khen cho con, mắt tinh ñời!". Em ñẹp như Ma Xơ, cắc cắc bùm... - Cái nốt ruồi trên mép quả ñáng ñồng tiền bát gạo... Tôi giật bắn mình. Cái nốt ruồi? Làm gì có cái nốt ruồi? Không biết thằng này ñào ñâu ra cái ý tưởng về cái nốt ruồi. Chẳng lẽ chúng nó biết mình lẽo ñẽo theo sau nàng từ trước mà ñến giờ này mới nói? Tôi cứ loay hoay mãi với ý nghĩ này thành ra không biết sau ñó chúng nó còn tung ra những ñiều gì tệ hại hơn nữa. Cắm ñầu cắm cổ nuốt vội vàng cho xong phần ăn, tôi bay về nhà trọ, ñể nguyên áo quần leo lên giuờng nằm thừ ra suy nghĩ. Tôi ôn lại trong ñầu từng lời của cô nữ tu. Không biết cố ý hay vô tình mà vị nữ tu ñã cho tôi biết những chi tiết thật là ñáng giá: Ông bố làm trùm xứ một họ ñạo di cư, hai chị em ñi tu ở nhà dòng Mến Thánh Giá Ban Mê Thuột... À, tại sao mình không ñiều tra thêm thử xem sao. Tôi chợt nhớ ngay ñến Hoa, cô em họ của tôi. Hoa là con của bà dì ruột tôi, chơi rất thân với tôi lúc nhỏ. Lớn lên, Hoa lấy chồng Công giáo, và theo chồng về ở họ ñạo Hà Lan B thuộc giáo phận Ban Mê Thuột. Tôi có thể nhờ Hoa ñiều tra giùm về hai chị em Soeur Thanh (Trời ơi là Trời, chữ “Soeur” ñọc lên nghe ñau lòng quá!). Tôi hy vọng là cùng ñạo với nhau, Hoa có thể cho tôi nhiều chi tiết hữu ích về hai “người ñẹp" này. Tôi hăng hái choàng ngồi dậy, viết một lèo xong bức thư cho Hoa, chạy qua bà chủ nhà mượn con tem và ba chân bốn cẳng bay ra bưu ñiện tống ngay vào thùng thư chính. Nắng chiều buồn như cỏ úa. Tôi uể oải rời nhà thờ mà lòng mềm oặt như cọng bún thiu. Con ñường trở về nhà trọ sao mà lê thê và những tuần lễ chờ ñợi sao trôi qua quá chậm chạp. Mỗi buổi chiều tôi ñều lên Năng Tĩnh, với hy vọng mong manh là ñược gặp lại “Cái Nốt Ruồi” hay em gái nàng. Nhưng than ôi, bóng chim tăm cá! Tôi ñâm ra thù cái ông thi sĩ Tàu vớ vẩn nào ñó ñã nói một câu rất ư là vô duyên lãng xẹt: “Giai nhân nan tái ñắc”. Điểm an ủi duy nhất cho tôi là quý Cha và Frères, mà tôi thỉnh thoảng xui xẻo gặp mặt ở trong khuôn viên nhà thờ, càng ngày càng tỏ ra có cảm tình với thằng bé “ngoan ñạo”! Các ngài ñâu có biết rằng người mà thằng bé ước tìm gặp là “nàng”, chứ không phải Chúa của các ngài. Tuy thế, tôi vẫn phải luôn làm mặt tươi cười ñể ñáp lễ lại những cái nhìn khuyến khích và khen thưởng của các ngài. Tôi nghĩ thầm trong bụng rằng phải chi các Cụ cầu nguyện Chúa cho tôi ñược gặp lại “nàng” thì có phải là quý hoá hơn không! May quá, các ngài không thấy ñược ý nghĩ này trong cái ñầu ñen kịt của thằng quỷ sứ! Về ñến nhà, sắp mở cửa phòng trọ thì tôi nghe tiếng gọi của bà chủ nhà: - Cậu Văn ơi, có thư. Nhìn thấy tên người gửi là cô em họ tôi từ Ban Mê Thuột, tôi mừng rơn, mừng còn hơn cả lúc nhận ñược mandat từ nhà mỗi ñầu tháng. Chạy vội về phòng, khóa kín cửa lại, tôi xé vội phong bì và ñọc ngấu nghiến bức thư của Hoa dưới ánh ñèn ñiện vàng vọt của phòng trọ:

Ban Mê Thuột ngày... Anh Văn mến, Sau ñây là những chi tiết về Soeur Thanh mà anh ñã hỏi em: Em rất thân với gia ñình Soeur Thanh, vì Bác Trùm Xuân, bố của Soeur Thanh, là ông bác họ của nhà em. Bác ñược gọi là Ông Trùm, vì bác ấy ñã từng là Trùm Xứ của họ ñạo Hà Lan A, cách họ ñạo Hà Lan B của em không mấy xa. Không hiểu sao anh lại nói gặp em gái của Soeur Thanh, vì bác Trùm chỉ có một người con duy nhất là Soeur Thanh mà thôi... Tôi giật nẩy mình, linh cảm có ñiều gì hơi bất thường. Sau ít giây sững sờ, tôi ñọc tiếp: Bác Trùm cho Soeur Thanh ñi tu ở Dòng Mến Thánh Giá Ban Mê Thuột từ khi Soeur ñược khoảng 12 tuổi. Đến năm 18 tuổi, Soeur ñậu Tú tài II. Sau khi vào nhà tập khoảng một năm và sau khi khấn tạm, Soeur ñược nhà Dòng gửi ñi học ban Cử nhân Triết tại Viện Đại Học Đà Lạt của anh ñó. Em ñã ñược gặp Soeur rất nhiều lần. Soeur rất ñẹp và dễ thương. Đặc biệt nhất là cái nốt ruồi trên khoé môi của Soeur làm cho Soeur hết sức có duyên. Cách ñây mấy tháng (vào khoảng ñầu tháng Mười), bác Trùm gái bỗng nhiên ñau nặng, sợ không qua khỏi, nên Soeur phải lật ñật rời Đà Lạt ñể về thăm mẹ lần cuối. Không ngờ trên ñường về nhà, xe ñò bị trúng mìn gần Ban Mê Thuột và tất cả mọi người trên xe ñều tử nạn... Trời ơi! Tôi bàng hoàng buông tờ thư, ngồi phịch xuống thành giường, hồn xác tê dại. Tôi cố nhớ lại, ñầu tháng Mười chính là lúc tôi nhìn thấy Soeur Thanh lần ñầu tiên trong lớp học. Chẳng lẽ... Tôi từ xưa vốn không tin chuyện ma quỷ, nhưng giờ ñây tự nhiên cảm thấy xương sống hơi lành lạnh. Đang lơ mơ thì cánh cửa phòng trọ, mà tôi nhớ ñã khoá lại sau khi vào, bỗng dưng tự ñộng mở ra. Không biết có phải là do thần hồn nhát thần tính hay không mà tôi có cảm giác mình vừa thoáng thấy một bóng ñen vụt ra khỏi cửa và tan dần vào trong những tia nắng xanh xao của buổi chiều ñông Dalat. Và chợt như do linh tính, tôi chồm tới bàn học, chụp vội cuốn Thánh Kinh, mở ra ñể tìm tấm ảnh. Tấm ảnh vẫn còn ñó, nhưng bây giờ... ñã thành một tờ giấy trắng. Khuôn mặt của người trong ảnh, mà tôi còn thấy rõ ràng ngày hôm qua, ñã hầu như hoàn toàn biến mất. Tất cả chỉ còn lại một chấm tròn ñen nho nhỏ nằm ở vị trí cũ của cái nốt ruồi duyên. Trần Văn Luơng

Hạ Nhớ Ve Sầu Cánh phượng trong chiều tan tác rơi Bâng khuâng hương kỷ niệm bên ñời Nhỏ có còn về bên lớp cũ Nhặt cánh phượng hồng như lả lơi Ngày ấy nhớ không thuở hẹn hò Mãi vui quên ñến nhỏ buồn xo Thẫn thờ ñi dưới hàng hoa phượng Mà nhớ mà thương tuổi học trò Gió hạ thơm nồng trên lối ñi Nhìn nhau chẳng dám nói năng gì Tim yêu rộn rã ngoài sân vắng Có tiếng thầm thì nhỏ nói ñi Ve ñã chẳng về nhỏ biết không Vu vơ bên cánh phượng tươi hồng Hạ xưa vẫn nhớ ve sầu cũ Hương gió hong buồn trên bến sông Nắng hạ vẫn tình mây viễn khơi Nhớ nhau ngày nắng hạ bên ñời Chiều nay phượng vẫn âm thầm nở Nhỏ có nhớ người không nhỏ ơi Khiếu Long Hạ Sầu Tương Tư Nhặt cánh phượng hồng tan tác rơi Bỗng rưng rưng lệ xót xa ñời Anh ñã không về sân trường cũ Để tiếng ñàn buồn như lá rơi Anh ñã lãng quên bến hẹn hò Dòng sông hoang vắng chảy buồn xo Lênh ñênh sóng nước ñang vào hạ Một thuở trắng trong tuổi học trò Nắng ñổ chiều nghiêng bước em ñi Theo nhau bóng nắng thuở xuân thì Gió nổi bâng khuâng chiều hoang vắng Theo dòng ñời ...với mối tình si Ve ñã kêu sầu anh biết không? Không gian tuổi ngọc ñậm hương nồng Tiếng ve não nuột mùa yêu cũ Anh mãi xa rồi em ñợi mong Ngày tháng hạ về phượng vẫn rơi Người ñầu mây kẻ cuối phương trời Nhìn hoa mà nhớ người trong mộng Tình vẫn ñong ñầy không chút vơi Tiểu Vũ Vi

CHUYẾN DU HỌC KÉO DÀI Rời Việt Nam sau ba ngày Tết Ất Mão, dưới bầu trời Sài Thành nắng gắt, nhưng lại ướt ñẫm những hạt mưa rơi trong lòng, tôi ñặt chân xuống ñất Pháp cùng ba người bạn cùng lớp. Hai cậu D. và L. khóc sướt mướt cho ñến lúc tàu ghé Thái Lan, nay ñã có vẻ ráo lệ. Bạn S., gốc Hoa, từ nhỏ ñi học có bà vú túc trực trong trường chăm sóc, mắt vẫn còn hoen ñỏ. Tôi từ giã các bạn, vì chỉ ghé lại Paris vài giờ rồi chuyển phi cơ ñi ngay Thụy Sĩ. Sau này tôi chỉ gặp lại L. một lần, D. và S. mất tích luôn. Ở Thụy Sĩ, tôi tá túc tại Lausanne vài ngày rồi chuyển về Fribourg. DZUI HỌC NƠI THÀNH PHỐ BUỒN: Fribourg lúc ấy rất ñông sinh viên Việt Nam, có lẽ khoảng 400 hay 500 mạng. Riêng phân khoa Kinh Tế nghe ñâu ñã chiêu mộ ñược trên 200 anh tài xứ Việt. Nhiều cậu bị ñuổi trường ở các Cantons khác, nên mất quyền cư trú ở những nơi ấy, phải lang thang nhiều nơi, “dzui học” lắm chỗ, rốt cuộc chui về Fribourg. Thậm chí tôi gặp một “cụ” du học Thụy Sĩ từ thời thân mẫu tôi, ñã từng ñi nát nước Thụy Sĩ nay cũng mò về Fribourg, học Kinh Tế, năm thứ hai ! Những tên mới tới, gặp lúc Thụy Sĩ ra luật bắt phải qua một kỳ thi xác nhận trình ñộ rồi mới cho ghi tên vào ñại học, kỳ thi ấy lại tổ chức ở Fribourg, nên cũng tập trung về cái tỉnh khỉ ho cò gáy này. Quả thực nếu không có ñám Mít, thì Fribourg quả là một thành phố buồn. Buồn nhưng thơ mộng..."Thành phố buồn, nhớ không em ? Chuyện chúng mình...” như lời rên rỉ của một bài hát (và biết ñâu chừng của cả con tim người viết ?). Ở ñây, vào mùa ñông, cả thành phố phủ ñầy tuyết trắng, nhìn chung quanh cũng toàn núi trắng, tâm hồn như tràn ngập một cảm giác tĩnh lặng. Người tu hành ñi tìm thanh tịnh nơi núi non, kể cũng dễ hiểu, khi nhìn cảnh vật ở ñây. Thật vậy, Fribourg, có phong cảnh gập ghềnh ñồi núi, ngay cả trong thành phố cũng nhiều chỗ dốc. Vì thế, mùa ñông bước ra ñường mà không vững tấn là bốn vó chổng lên trời ngay, nhất là ñối với những tên ma mới như tôi, không có giầy ñi tuyết. Phải nói Thụy Sĩ nằm giữa hai rặng núi : Alpes ở phía Nam và Jura ở phía Tây Bắc, với nhiều ñồi, thung lũng, và hồ lớn. Gần như ở ñâu trên ñất Thụy Sĩ cũng nhìn thấy núi, và nhiều nơi có hồ rất ñẹp ... LAUSANNE: Ở Lausanne ñặc biệt trong thập niên 70 có quán cà phê ñầy Mít, ñến nỗi bạn có thể kêu anh bồi bàn bản xứ ñến, gọi “cafeda” ñể ñược thưởng thức ngay một ly cà phê ñá, một món không bao

giờ có ở các quán nước bình thường. Lausanne cũng là chỗ trú chân ñầu tiên của tôi khi vừa ñến Thụy Sĩ, trước Fribourg. Tôi ghé ñến ñây trong vài ngày ñầu trên ñất Thụy Sĩ, tại nhà một cựu trưởng phái ñoàn chuyên viên Liên Hiệp Quốc ở Việt Nam. Ông là một trí thức thông thái, khi phục vụ ở Việt Nam ñã có một kỷ niệm khó quên là bị rớt trực thăng trong vùng CS, phải nằm trong rừng suốt mấy ngày ñêm trước khi ñược cứu. Tối ñầu tiên ông mời tôi ñi ăn một món “ñặc sản” của Thụy Sĩ là raclette, chủ yếu gồm fromage ñặt trên vỉ nóng cho chảy ra, ăn với khoai tây, có khi thêm thịt nguội... Một món ñặc sản khác gọi là “fondue” cũng là fromage nấu chảy trong một nồi rượu trắng với vài thứ lỉnh kỉnh tôi không nhớ hết, khi ăn cắm một mẩu bánh mì trên một cái nĩa, chấm vào nồi quay quay vài vòng cho dính ñầy fromage. Có lệ hễ anh nào làm rơi mẩu bánh mì của mình trong nồi thì bị phạt ... Tôi cũng suýt “ñược” sinh sống ở Lausanne, khi thi ñậu vào trường Bách Khoa (Polytechnique) của thành phố này, cùng với V., bạn cùng lớp ở Việt Nam. Đến khi lãnh giấy tờ ghi danh thì mới thấy học phí quá xá ñắt. Hỏi học bổng, ñược trả lời phải học qua một năm xem sao rồi mới xét. Tôi buộc lòng quyết ñịnh ñi tìm ñường khác lập thân. ĐỜI SỐNG MÍT Ở FRIBOURG: Fribourg không phải là một chỗ dừng chân thông thường của du khách. Đây chỉ là một thành phố buồn nằm trong vùng nói lẫn lộn hai tiếng Pháp, Đức. Thụy Sĩ có bốn tiếng nói chính thức : Đức (65 % dân số), Pháp (20 %), Ý (12%) và Romanche (1%, nói ở bang Grisons). Trong Đại Học Fribourg, phần lớn các môn khoa học ñều dạy bằng tiếng Đức, dường như chỉ có Thần Học và Kinh Tế Học là dùng Pháp Văn. Đa số sinh viên Việt Nam, có lẽ nhận thấy không dễ gì kiếm ăn ñược với môn Thần Học, nên thường chọn Kinh Tế. Xét cho cùng, Kinh Tế Học chẳng qua cũng chỉ là một loại Thần Học có ñối tượng là ông Thần ... Tài mà thôi ! Phân khoa Kinh Tế lúc ấy còn có một Giảng Sư và một Phụ Khảo Việt Nam. Tôi cũng có biết một anh tu xuất học Triết, một anh khác học làm bếp, và một anh bạn Đại Hàn học...kịch nghệ. Cậu Đại Hàn này thường cùng với một anh Tàu Đài Loan và tôi ráp lại tập võ với nhau, có khi mặc áo thung mỏng, thậm chí cởi trần chạy bộ dưới trời tuyết, ñể xem thử hàn tà có nhập nổi vào mình không ? Đàn anh học làm bếp thì hay ñãi tôi ăn cơm, với món thịt kho ñộc ñáo, vì một lý do hy hữu: trước ñó nhiều năm, lúc anh lên ñường du học, trên máy bay buồn quá ñang khóc sướt mướt thì tình cờ anh gặp thân mẫu tôi ñi công du cùng chuyến, an ủi anh ta, mãi sau này anh vẫn nhớ. Đường phố Fribourg thời ấy rất nhiều bóng áo thâm chùng của các thầy tu và dì phước. Trong vùng tập trung một số lớn nhà dòng, và trường học Công Giáo. Tôi có ñến thăm một cha Dòng Châu Sơn từ Việt Nam sang ở nhà Dòng Xi Tô gần ñó. Sau này ñược biết các tu sĩ Xi Tô (khổ tu) Việt Nam (ñến từ hai tu viện Châu Sơn và Phước Sơn) có lập một nhà dòng riêng tại Thụy Sĩ, ở Orsonnens, nơi một thời tổ chức Đại Học Hè Việt Nam Hải Ngoại, với chương trình rất ñặc sắc. Ở Fribourg sau này cũng có một Phó Tế Việt Nam là thầy cũ của tôi, dạy môn Vật Lý (Phó Tế, Diacre, là một chức tu ñược lập gia ñình). Vào thời tôi vừa ñến ñây, khá ñông sinh viên Việt Nam còn ở trọ nơi những lưu xá do các Linh Mục ñiều hành. Tối ñến, các cha khóa cửa, khiến cho một lần tôi bị mắc kẹt bên ngoài, không vào ñược, giữa ñêm ñông tuyết giá, trong tình trạng vừa chân ướt chân ráo ñến Thụy Sĩ chưa ñầy một tuần. Nghịch cảnh tí hon này chẳng có gì ñáng nhớ nếu nó không trở thành biến cố mở ñầu cho một cuộc tình ngang trái...

Nhiều ñấng sinh viên Mít ở Thụy Sĩ thời ấy có ñời sống rất dư giả. Có cậu mướn hẳn một hộp ñêm tổ chức sinh nhật. Một bạn khác có chiếc xe ñắt tiền ñến nỗi cả Canton ấy chỉ có hai chiếc. Tòa Đại Sứ Việt Nam Cộng Hòa phải yêu cầu anh ta bán ñi ñể khỏi mang tiếng cho cả cộng ñồng. Một phần trong số các bạn này sang Thụy Sĩ “dzui học” chứ không phải du học, nên họ ngủ suốt sáng, ñến trưa trưa mới mò dậy xuống quán gần ñó ăn sáng. Sau ñó, họ ñi chơi, mua sắm, hay “lắc tin” (ñánh flipper), kéo Jackpot v.v... cho ñến chiều chiều ... ăn trưa ! Muộn trong buổi tối, thì họ họp nhau ñánh bài, ăn nhậu ñến thật khuya, mãi gần sáng mới ñi ngủ... Có lần anh nọ tuyên bố: “mất nước rồi, ta phải tìm việc, kiếm tiền sinh sống”. Nói là làm, anh ta ñến ngay một tiệm ăn xin việc bồi bàn. Chủ tiệm nhận, bảo thử áo veste ñồng phục của tiệm. Anh chàng thử qua, thấy rộng chật sao ñó, không vừa ý, liền bảo anh chủ ñợi chút, chạy sang tiệm may kế ñó ñặt ngay một bộ ñồng phục cắt ñặc biệt cho anh ta ! Cũng có anh chị nọ trước cảnh mất nước, lo lắng cho tương lai của mình, nên quyết ñịnh ñi ăn cơm phước thiện của bà sơ, cho ñỡ tốn. Mỗi lần như vậy, họ mặc quần áo cũ, và ñậu chiếc xe ñắt tiền thật xa, ñi bộ ñến nơi ăn cơm “bà phước”... Một mối lo khác là ñi xin trợ cấp xã hội. Cả một ñám bạn chuyền cho nhau mượn một bộ ñồ “dzin” cũ rích ñể ñến sở Xã Hội xin xỏ cho dễ ! Mấy tên ma mới, trong ñó có tôi, thuộc loại nghèo chí tử, ra ñi chỉ có 40 ñô la trong túi, ñúng như luật lệ quy ñịnh, giỏi lắm dấu diếm thêm ñược chút ñỉnh, nên vừa yên chỗ ở là vội ñi tìm việc làm ngay. Cùng với bạn V., học cùng lớp bên nhà, gặp lại nhau ở Fribourg, chúng tôi tìm ñược một việc là buổi tối ñi từng nhà bán một cái kính ñặt trước máy truyền hình, còn buổi trưa thì làm ở Mensa, quán cơm sinh viên của Đại Học. Công việc ở Mensa ñem lại cho tôi bữa ăn nóng trong ngày, vì khi ấy tôi ñã giã từ các Cha, ñến ở một lưu xá rẻ hơn, nhưng không cho ăn, và không ñược phép làm bếp, khiến một trong hai bữa ăn của tôi là bánh mì ñồ hộp lạnh. Mensa ñã có sáu cậu làm công Mít. Cả ñám làm việc tà tà câu giờ, cho ñến một hôm ông chủ nhận vào một chú da ñen, làm việc quần quật như máy, nhanh hơn chúng tôi gấp ba bốn lần. Chúng tôi phải vội vã lôi cổ chú ta ra giải thích cái lý thuyết cao siêu của sự làm việc ăn lương giờ, ñể khuyên chú giảm bớt tốc ñộ rửa chén bát và lau chùi dội quét ! Ít lâu sau, tôi bỏ cả hai việc này và vào làm toàn thời gian cho một tiệm ăn Ý Đại Lợi trước nhà thờ Fribourg, tên là Boccalino. Với quy chế sinh viên, tôi không có quyền làm việc toàn thời gian, nên ñương nhiên là làm lậu, lãnh tiền mặt, và phải trốn vào phía sau khi thấy người nào có vẻ là nhân viên chính quyền ghé ngang .... Mặc dù ña số sinh viên Việt Nam thời ấy ở Thụy Sĩ có lập trường chống CS, tôi cũng ñược biết vài anh thiên Cộng ở Fribourg, phần nhiều có việc phụ là tài xế Taxi. Buổi tổ chức Tết Ất Mão ở Fribourg có xảy ra một trục trặc là bị vài chú CS người Thụy Sĩ mò ñến phá ñám, hò hét ñả ñảo. Bạn P. có trách nhiệm giữ trật tự, khện cho các chú này một trận nhừ tử, phải nằm nhà thương. P. là người Việt Nam ñầu tiên ở cái tỉnh tuyết lạnh này tới gõ cửa phòng tôi ngay sáng hôm sau khi tôi vừa ñến, ñể mời ñi ăn sáng. Anh ta có một lớp Karaté, và rủ tôi ñến cộng tác. Vụ P. ñập mấy ông CS bản xứ bị ñưa lên báo chí, với nhiều phiền phức, nhưng rồi cũng xong. THÁNG TƯ ĐEN: Ngày 30 tháng 4 buổi sáng, trời ñẹp, tôi mặc áo sơ mi nhẹ ñi làm Mensa. Đến nơi thấy Mít ngồi ñầy bực thềm Đại Học, cậu nào cậu nấy trông thiểu não như ñi ñưa ñám. Hỏi ra thì biết Sài Gòn ñã mất. Làm xong, trở ra, thấy các cậu lăng xăng, tụm năm tụm ba, như tìm kiếm ñiều

gì... Một anh hỏi tôi: tụi này ñi Berne, còn một chỗ trống, ñi không ? Thì ra chư vị muốn tức tốc ñến tòa Đại Sứ Việt Nam Cộng Hòa ở Berne ñể gia hạn giấy tờ trước khi bị CS tiếp thu. Đến Berne, trên con ñường nhỏ dẫn vào tòa Đại Sứ, người Việt Nam ñứng ñầy dẫy. Một làn khói ñen bốc trên mái nhà. Vào trong, thấy các nhân viên sứ quán với sự giúp ñỡ của kiều bào, phần lớn là sinh viên, ñang hấp tấp ñốt giấy tờ. Trên một cái quầy gần ñó, vài con dấu ñược buộc vào những sợi dây, ñể ai muốn gia hạn cái gì cũng ñược. Bước trở ra, tôi nhận ra anh T. chủ tịch Hội Sinh Viên Việt Nam tại Fribourg ñang ñứng khóc, trong khi vài người cảnh sát Thụy Sĩ tiến vào ñòi chúng tôi phải rời khỏi tòa nhà, ñể họ chuyển giao cho chính quyền Việt Nam miền Bắc. Trời trở lạnh với một cơn bão tuyết, khiến tôi trở về Fribourg trong cảnh tuyết phủ ngập ñường, chỉ với chiếc áo mỏng. Không ai ngờ ñược buổi sáng trời nắng ñẹp như vậy mà chẳng mấy chốc lại tuyết rơi trắng xóa thế này. Cũng không ai ngờ ñược tháng tư mà còn tuyết lạnh ñến thế. Còn bao nhiêu “không ngờ” khác. Không hiểu có mấy người chung quanh tôi còn ñủ tâm trí ñể mà nhận thấy sự thay ñổi thời tiết kỳ lạ kia ? BERNE: Tôi thường ñến Berne thăm bà bạn học của thân mẫu tôi, lúc ấy ñang làm công chức cao cấp trong bộ Tư Pháp Liên Bang. Bà gốc Do Thái, nhưng lại lấy một người Hồi Giáo, dòng dõi tiên tri Mohamed, và vốn là một tiểu vương Ấn Độ ñã mất ngôi. Ở Berne tôi ñược thăm viếng nhiều nơi, nhưng chỉ còn nhớ có ngôi Thánh Đường cất từ Thế Kỷ 15 với nhiều dấu tích lý thú. Để ñi về giữa Fribourg với Berne tôi thường ñứng bên ñường giơ ngón cái ñón xe xin “quá giang”. Dần dần tôi tìm ñược một mánh lới là ñứng chờ ở một cây xăng nơi lối vào ñường xa lộ, và ñến hỏi ñi nhờ mấy anh dừng lại ñổ xăng. Khi có sự nói chuyện trực tiếp, thường là người ta không từ chối, và hy vọng thành công tăng lên gấp bội. Cho ñến nay, tôi vẫn luôn tin tưởng nơi hiệu năng của sự giao thiệp, ñối thoại trực tiếp, mặc dù trong những hoàn cảnh khó khăn, kể cả những lúc bất ñồng nghiêm trọng... RỜI THỤY SĨ: Tôi quyết ñịnh rời Thụy Sĩ khi thấy con ñường ăn học ở nước này vượt ngoài khả năng kiếm tiền của tôi. Phòng lưu xá ñắt, quán cơm sinh viên ñắt, tiền học ñắt, ñời sống nói chung rất ñắt, ñi làm thì bị ñủ mọi cấm ñoán, giấy cư trú gia hạn nhỏ giọt, mỗi lần xin gia hạn là lại phải xì tiền ra... Tôi buộc phải nghĩ ñến một phương kế khác. Kịp lúc ñó, T., bạn học cùng lớp, và ngồi cạnh chỗ trong lớp, từ Pháp viết thư sang, cho biết bên Pháp mọi sự ñều dễ dàng hơn cho sinh viên ngoại quốc nghèo như chúng tôi : lưu xá và quán ăn sinh viên rẻ mạt, học phí tượng trưng, giấy tờ cư trú cũng dễ dãi. T. ñang học Y Khoa năm thứ nhất ở Rennes, và sẵn sàng ghi tên học cũng như giữ chỗ ở sẵn cho tôi. Trong ñiều kiện ấy, tôi gần như buộc phải ñi Pháp. Vấn ñề là tôi không thể xin ñược giấy tờ chính thức vào sinh sống ở Pháp. Tuy nhiên có một giải pháp rất ñơn giản : nhập cảnh lậu ! Tựu trung : tình cảm của tôi với nước Pháp là một cuộc tình vụng trộm, nhưng kéo dài... THỜI GIAN TRÔI... Nhiều năm sau, Thụy Sĩ ñã ñổi khác, ña số các “cậu” ñã dời ñô sang Mỹ. Các quán nước không còn nhộn nhịp tiếng Mít. Đại học cũng vắng bóng mầm non, mầm già của ñất nước, du học và dzui học lẫn lộn... Không còn những chú ma mới ngờ nghệch như tôi dạo nào, những tên ma mới bị ñám cựu trào lừa cho nghe máy trả lời ñiện thoại tự ñộng, cứ tưởng người thật, vội ấp úng chào hỏi, cảm ơn lia lịa!

Bây giờ là thời của các gia ñình thuyền nhân tỵ nạn CS, và của vài quan Mít già thuở xa xưa, ñã từ lâu giã từ ñời sống sinh viên, và chọn nơi này làm quê hương... Sang ñến Pháp, tôi ñịnh cư ở Rennes, học Y Khoa, rồi ra làm việc ... Xét cho cùng, ñối với pháp lý của Việt Nam Cộng Hòa, tôi vẫn là một sinh viên du học, chưa quay về phục vụ ñất nước, ñược hoãn dịch vì lý do học vấn ... Giả sử một ngày ñẹp trời, ông chú Bùi Đình Đạm nhà tôi (Giám Đốc Nha Động Viên), buồn tình gửi ñến cho thằng cháu một lệnh gọi nhập ngũ, chắc tôi sẽ phải khăn gói lên ñường? Như tên bạn tôi gặp lại hôm trước, vẫn là sinh viên sĩ quan trường Võ Bị Quốc Gia, hay các ñàn anh sống gần ñây, người thì sĩ quan hiện dịch, người khác công chức tu nghiệp ... Chúng tôi quả là những con người kỳ lạ. Già ñi, là một con người khác, nhưng không thể trút bỏ con người cũ, muôn ñời vẫn là cái mình ñã là, muôn ñời vẫn ñợi chờ một mệnh lệnh sẽ không bao giờ ñến .... Nguyễn Hoài Vân Về trường tháng chín Rồi tháng chín, mưa vẫn còn ào ạt.. Em về trường,,lá phượng chẳng còn xanh.. Thu rồi sao... vài lá rụng vàng sân.. Như bạn cũ mất ñi năm ba ñứa Mùa áo lụa tinh khôi thêm lần nữa.. Mùa xôn xao tiếng guốc tựu trường ơi.. “Mùa vàng lên biêng biếc bóng chiều rơi ..." Hương áo mới ...hương tóc thề con gái Rồi tiếp nối một quãng ñời thơ dại.. Ngày ngày vui, ôm cặp sách ñến trường... Đẹp cho ñời và ñẹp những thân thưong... Đường áo lụa mỗi ngày em ñi học.. Thuở mười bảy em vẫn còn kẹp tóc... Buổi tan trường vẫn xõa tóc làm duyên… Đợi nhau về kỷ niệm vấn vương thêm… Giờ tan học mải tìm nhau trong nắng ... Sao Tím LVD-77

Việt cộng tràn tới, ñẩy mình xa nhau hai phương trời. Tao ñi học ở xứ lạ, thường nhớ mầy và ngôi trường Lê văn Duyệt thân thương, mình học chung có ba năm mà ñầy tình thân quyến luyến. Mây Trắng thương, tao tìm lại ñoạn nhật ký ghi ngày 27.8.1983, và dăm bài thơ nhớ bạn, riêng tặng mầy và những người bạn “áo trắng hôm xưa mộng trắng trong”... Dưng Nhớ Người Xưa Buổi sáng tịch mịch. Tỉnh dậy nghe có tiếng chim hót ngoài cửa sổ. Ngó ra ngoài vườn, nắng chiếu qua hàng dương xỉ lung linh vàng. Chớm thu. Gió se lạnh. Hình như ñã lâu lắm rồi, lòng mình hư không. Chim hót trên cành Gọi mùa thu sang Cuối tháng tám. Mùa thu, nhớ thơ Phạm Thiên Thư. Lá trên cành rụng xuống. Tưởng chân người cũ, bâng khuâng phương trời. Buổi sáng ta lơ ñễnh ngó trời. Muốn tan thành giải mây kia, tịch mịch. Muốn bỏ chân không lên ñồi xanh, tìm một loài cỏ hoa. Ngồi nghĩ vẩn vơ tới chiều. Chiều sẽ ñến bằng những sợi tơ vàng, óng ánh nắng mật. Và ta sẽ lẩn thẩn trong thơ, một cõi thơ vi diệu không chữ nghĩa, không hình sắc. Ta nhớ không có mình trên trái ñất, và mong mỏi cuộc ñời hãy bỏ lơ ta ñi. Trời chiều hôm nay nhân loại ngủ Em ñi ñi và nhớ quên tôi Buổi chiều, nhớ thơ Phạm Công Thiện. Không biết nhớ ai và có ai nhớ. Thần trí như sương. Ta mơ hồ nhìn thấy mây trôi. Mây ở ñôi mắt em ñẹp, nụ cười em rất tươi, tóc óng ả như sông. Và trời mưa trên những hàng cây xám, mưa rớt rất mau và em thấy hoa cúc ướt ngoài chân thềm. Đêm nghe mưa nhỏ ñộng mái lều thơ dưng nhớ người xưa áo vàng thuở nọ (PTT) Ta nhớ thơ, nhớ mưa, mà không biết mình nhớ ai áo vàng. Hay người xưa nên áo vàng. Hư không trên những giải mây trắng. Ta nhớ mùa thu dài lướt thướt trên những con ñường khuôn viên lá vàng. Lại thấy em bước ñi thần tiên trong mộng, tóc mềm và nở nụ cười thơ. Chim vẫn hót ngoài cửa sổ. Chim hót rồi chim bay. Một buổi chiều, ta ngồi bên con suối nhỏ, lượm lá thả trôi trên dòng. Gió thổi lất phất mấy trang sách. Con nhỏ ngồi ñùa bên cạnh, hay quay sang hỏi những câu bâng quơ. Có tiếng suối róc rách chảy. Hình như không ai nghe ai. Lại có tiếng sáo vời vợi thiên thai và “tiếng ai hát chiều nay vang lừng trên sóng”. Em quay sang nghịch những ngón tay và cỏ xanh. Tôi bâng quơ hỏi như Mường Mán: Chiều nay về em nhớ thương ai? Chiều nay về chắc tôi nhuốm bệnh. Em về bên ấy quên ñi nhé Tôi chẳng bao giờ nhớ ñến thơ (PCT)… Buổi sáng buổi chiều tịch mịch. Mùa thu. Tôi thấy em ñã về bên ấy và ñã nhớ quên tôi. dã hạc lvd77

Trời Hương Phấn Cũ Khi giông bão loạn cuồng thung lũng nhỏ Giữa ñêm sâu bừng nở ñóa hoa thần. Ta ngỡ ngàng rung ñộng cả châu thân, Như cánh bướm phân vân mùa hợp tấu. Từng ñêm vắng ta gọi người yêu dấu, Lời dịu êm như gió nhẹ thì thầm. Muôn ngàn lần, ta gọi khẽ bâng khuâng, Nghe dĩ vãng lâng lâng niềm thương nhớ. Ơi Ly Cơ, ơi Tình Yêu Lầm Lỡ, Đêm mê cuồng bỡ ngỡ gọi tên em. Mây bay cao, ngờ xiêm áo vương thềm, Nhìn sao ñêm, nhớ mắt em lấp lánh. Ơi Ly Cơ, ơi thiên thần gẫy cánh, Khát vọng ngàn xưa sống dậy chập chờn, Sâu vô cùng trong tiềm thức cô ñơn. Hương phấn cũ ngát thơm vườn ngự uyển Thưở em về, cả núi ñồi rung chuyển, Sao trời ñêm ngời sáng ngọc lưu ly Dạ lai hương ngào ngạt bước ta ñi, Dìu em bước giữa khung trời sương khói Vào Mê Cung. Nhạc tiêu thiều nhẹ trổi, Đêm huyền hồ ảo giác lạnh xương da. Đón em về sông nước gợn âm ba, Ôi giây phút trao em tình bỡ ngỡ. Dung quang em, sao cực kỳ rạng rỡ, Ta nghiêng mình cúi xuống nụ hôn thơm Ngan ngát hương lan, rời rụng linh hồn, Trôi lãng ñãng giữa khơi chừng viễn xứ. Ta ñưa em vào thiên thu tình sử, Rồi nghẹn ngào thương nhớ bóng giai nhân. Hờn chia phôi chất ngất ñến lạc thần, Đau choáng váng ñáy mộ phần tâm thức. Hương phấn cũ khơi sâu niềm ray rứt, Ta gục ñầu, lệ ướt ñẫm xiêm y. Ảnh hình xưa, ñài các ,rất kiêu kỳ, Bỗng thoáng hiện, rỡ ràng trong tiếc nuối: Khóe hạnh ñong ñưa, mây trời chết ñuối, Mây soi mình trong giòng suối long lanh. Ngón tay thon mềm, tháp bút mong manh Tùng mơn trớn,dỗ dành ta hờn giận. Tóc buông lơi, cho liễu dài ngơ ngẩn, Gót chân son tha thướt gấm hài thêu. Trong Mê Cung, bừng rực dáng tiên kiều Làm lịm tắt ánh nắng chiều chang chói. Ta si dại, ngước nhìn em bối rối, Tự ñáy lòng tiếc nuối dậy chiêm bao. Linh hồn ta vụt chắp cánh bay cao Lên tới cõi trăng sao tìm quên lãng. Nhớ thương hoài , bao ñêm dài thức trắng Lối cỏ mòn vương ánh nắng hoàng hôn. Vườn bích ñào nghiêng lũng thấp cô thôn, Bình minh ríu rít chim non rộn rã… Trời vần vũ, tình gọi tình vật vã. Ta bàng hoàng từ giã mộng Liêu Trai, Mà khôn nguôi thương tiếc gái Dao Đài. Rèm chao ñộng,mái hiên ngoài thoáng hiện. Thắp nén hương lòng rưng rưng ước nguyện, Đợi em về, xao xuyến bước kiêu sa. Phấn trầm vương tha thướt dáng ngọc ngà. Toàn thân ta vỡ oà như tê dại. Chợt phảng phất mùi hoắc hương thần thoại, Gió lay man mê mải trước dung nhan. Phải em từ Quần Ngọc xuống trần gian Rồi vào hư vô,biến tan bằn bặt? Như giòng thác bạc thủy ngân trong vắt Đổ xuống ào ào Vô Thức Lãng Quên. Ta say sưa ôm ghì chặt Ưu phiền Và kiêu hãnh phá lên cười ngạo nghễ. Ném cả bình sinh vào lòng Hưng Phế, Ngẩng mặt nhìn ñời, thách ñố Thương Đau. Xa em rồi, tình ta biết về ñâu? Thương em nghẹn lời, giòng nước mắt chìm sâu… Vũ Đức Nghiêm Long Giao, những ngày ngục tù Tháng 11-1975

Ngày tựu trường Hoàng Nga Mẹ vừa cột cái nơ cuối cùng lên ñầu bím tóc của Ngân, vừa ñẩy Ngân ñến trước tấm gương lớn ở cánh cửa tủ - Nhìn xem ai kia . Ngân nhìn vào trong gương, chợt bẽn lẽn nhìn mẹ, má hơi ửng hồng . Trong gương, một cô bé, với hai thắt bím gọn ghẽ, hai mắt tròn xoe, trong chiếc áo dài màu trắng, quần trắng và ñôi săn ñan cũng trắng , trông thật xinh xắn và ñẹp ghê nơi . - Ô mình ñấy sao ? Ngân tự hỏi mình như thế. Lần ñầu tiên, mặc chiếc áo dài màu trắng, trông Ngân xinh ñẹp và khác lạ hẳn ra, chẳng bù với ngày trước ñi học ở trường bà sơ, Ngân chỉ là một cô bé với cái áo ñầm ngắn ngang ñầu gối, và cái áo sơ mi cổ tròn, trông ngổ ngáo và .. con nít; còn bây giờ, Ngân là một cô thiếu nữ xinh ghê nơi, tuy với cái ngực bằng phẳng, cái bụng hơi phưỡn ra ñằng trước, nhưng ra dáng cô gái lắm rồi. Hôm nay, ngày ñầu tiên Ngân ñi học bậc trung học, lại ñược thi ñậu vào trường công, một hãnh diện cho ba mẹ. Mẹ ñẩy Ngân ra phía cửa, ba Ngân ñậu chiếc xe vespa ñã nổ máy sẵn chờ con gái - Nhanh lên ñi con, trễ giờ rồi . Ngân tiến về chiếc xe, lúng túng chưa biết phải làm sao, thì mẹ ñã nhanh nhẹn cầm hai vạt áo dài, trao vào tay Ngân và nói : - Con nắm nhẹ tà áo nhé, và ôm chặt bụng bố kẻo ngã. Thôi, hai bố con ñi ñi. Xe chạy qua nhiều con ñường, và khoảng 15 phút sau, ñã ñến trước cổng trường Lê văn Duyệt. Trước cổng trường, ñông ñúc những chiếc áo dài trắng. Ngân vừa xuống xe, ba Ngân dặn dò con gái: -Con vào trường, tìm lớp Đệ thất 2 thì vào, cần gì thì cứ việc hỏi cô giáo trong trường, chiều bố ñón con nhé. Chờ bố ở ñây, không ñi ñâu hết nghe . Chết, con nắm tà áo chặt quá, nhăn hết cả rồi. Thôi, vào tìm lớp ñi - Dạ ! Ngân tiến vào phía trong sân trường, tiếng cười nói ồn ào, tiếng gọi tên nhau ơi ới, Ngân thấy mình lạc lõng quá, nàng ngơ ngác nhìn hai dãy lớp trước mặt. Ở trước cửa văn phòng, mọi người ñang xúm xít tìm tên mình trên bảng dán danh sách các lớp học. Hôm qua, ba của Ngân ñã ñến xem danh sách rồi, nên Ngân không phải chen chúc vào ñấy ñể tìm tên mình nữa. Ngân ñi dọc hành lang và dán mắt nhìn vào những tấm bảng treo trên cửa phòng mỗi lớp , phía tầng dưới không thấy, Ngân ñi lên cầu thang ñể lên tầngtrên . - A ! Đây rồi . Ngân nhìn thấy cái bảng nhỏ, treo trên cửa lớp Đệ Thất 2. Ngân rut rè tiến vào trong phòng, ñã có nhiều người trong ñó, kẻ ñứng người ngồi. Ngân nhỏ nhẹ hỏi một cô gái ñang ngồi bàn thứ hai, vì thấy có mỗi một mình cô ta ngồi ở ñó . - Ê bồ ! Tui ngồi ñây ñược không ? Cô bé có ñôi mắt một mí, nhưng trông có vẻ ñiệu ñàng lắm, khẽ nhún vai . - Tui hỏng biết, bồ cứ ngồi ñại ñi, tui không thấy ai ñể ñồ gì ở ñây hết. Nếu ai tới xí chỗ, thì bồ ñi tìm chỗ khác . Lát nữa, cô giáo vô chắc sẽ xếp chỗ cho mình mà . Bồ tên gì vậy. Ngân vừa len vào bên trong ngồi gần cô bé, vừa trả lời . - Ngân, còn bồ ? - Ngọc . Bồ ở ñâu vậy ? - Lăng Cha Cả . Còn bồ ? - Chợ Bà Chiểu . - Xa ñây không ? Ngọc hóm hỉnh nhìn Ngân . - Gần hơn nhà bồ. Bồ ñi bộ tới ñược Ngân nhìn Ngọc ngạc nhiên - Vậy bồ ñi bộ hả ? - Không, anh tui chở, anh tui học bên Hồ Ngọc Cẩn . Cả hai tuy lần ñầu gặp nhau, nhưng nói chuyện với nhau rất tự nhiên, miên man hết chuyện này tới chuyện nọ. Lớp càng lúc càng ñông người, hầu như các bàn ñềù ñầy người ngồi. Bỗng từ ngoài

cửa, một cô giáo trẻ bước vào, không ai bảo ai, mọi người ñứng lên, lớp học trở nên yên lặng. Cô giáo ngồi vào bàn, và nhìn xuống nở một nụ cười với ñám học sinh ñang chăm chú nhìn mình. Một lúc sau, cô ñứng lên, viết tên mình trên tấm bảng và giới thiệu phụ trách về môn Anh Văn, rồi cô ngồi xuống bàn bắt ñầu ñiểm danh từng người. Lớp học trôi qua sau hai giờ. Khi chuông reo, cô giáo ngưng giảng bài, và thu dọn sách vở ñể rời lớp. Lớp học lại vang lên những tiếng nói chuyện, xôn xao cho tới khi một cô giáo khác bước vào, mọi người lại ñứng lên nghênh chào và lớp trở về yên lặng. Khi tiếng chuông báo hiệu giờ tan trường, lớp học lại ồn lên như chợ vỡ, mọi người mau mắn thu dọn sách vở và túa ra khỏi lớp như một ñàn ong vỡ tổ. Ngân ôm cặp táp trước ngực, sánh vai Ngọc tiến về phía cầu thang ñể xuống thang lầu, cả hai vội vã ra khỏi sân trường. Bố Ngân chờ trước cổng ñang ngơ ngác tìm con, vừa nhìn thấy Ngân, ông lên tiếng gọi. Ngân chạy nhanh ñến bên bố -Sao con ? Học vui không? Con có bạn chưa? Con ngồi chỗ nào trong lớp? Chắc ở mấy bàn trên cùng phải không? Con bé bằng cái kẹo thế này thì phải ngồi ở trên là cái chắc. Mà bố cũng thích con ngồi ở trên, gần cô giáo thì mới tốt. Ngân không hiểu bố muốn nói tốt như thế nào, nàng ậm ừ trả lời bố cho qua chuyện, hai tay quàng ôm chặt lưng bố, ñể bố chở qua những con ñường ñông ñúc vào giờ tan sở, tan trường ,,,, Mới ñó ñã qua bao năm rồi. Ngân ngồi nghĩ lại, thấy nhớ và tiếc nuối những ngày tháng cũ. Bây giờ cái tuổi hồn nhiên ngây thơ không còn nữa khi mà nàng ñã có một ñàn cháu nội, cháu ngoại 5 ñứa. Giờ ñây mỗi lần ñưa các cháu ñến lớp, vào những ngày ñầu tiên của niên học, bao nhiêu kỷ niệm trong ký ức lại thi nhau trở về với nàng. Hôm nay, mân mê cái vé ñại hội trong tay, Ngân nghĩ ñến những người bạn mà nàng sắp gặp lại sau bao nhiêu năm chia xa và lòng cảm thấy bồi hồi, bâng khuâng … Mùa hè 1011 Kỷ niệm Đại Hội Thế Giới lần II Thơ Xuân Phương Bao năm qua như mơ Tôi trở lại Trường xưa Trường rêu phong lớp lớp Tôi lặng người trong mưa! Nơi ñây năm tháng cũ Nắng vàng soi ñong ñưa Âm vang dường lay ñộng Tiếng cười nghe như thơ Hàng cây xưa ủ rũ Mái ngói như trong mưa Lòng bỗng dưng trầm xuống Đôi mi thấm giọt buồn Xin cho tôi lần nữa Trở lại kỷ niệm xưa… Cho một lần dang dở Một lần trong thương ñau Một lần tìm nhung nhớ Một lần thôi bơ vơ… Tôi trở lại Trường xưa Cả một ñời thương nhớ!! Xuân Phương (Một chiều mưa trở lại Trường xưa. * Tặng tất cả các bạn ñã một thời cùng núp dưới bóng LVD cũ).

Nhớ Nhà Chiều nay se thắt nhớ nhà Vườn rau trước ngõ ñậm ñà luyến thương Sao nghe lòng lắm vấn vương Hoàng hôn nắng ñổ xót thương phận mình Bao năm xa vắng gia ñình Thiếu lời Mẹ dạy thiếu tình Cha ban Nửa ñời sương gió gian nan Nhớ ngôi nhà nhỏ cưu mang một thời Có tình thắm thiết tuyệt vời Anh , em ñùm bọc sống ñời ấm êm Nhớ căn gác nhỏ mỗi ñêm Vừa ê a học vừa xem tấm hình Để rồi cười nói một mình Ai gieo chi mối tội tình cho tôi? Ngày nay phiêu bạt xa xôi Biết bao nỗi nhớ thương ôi ! chiều này Tôi như chim ñã lạc bầy Dệt từng sợi nhớ cho ñầy lòng ñau Giờ ai chắc hết hư hao? Riêng tôi còn mãi lao ñao một miền Đời như cơn mộng hão huyền Bao giờ tôi gỡ mượn phiền vây quanh Để ñời tôi khỏi mong manh Từ nay ñược thấy màu xanh thâm tình Ô hay ! lại nhớ gia ñình Nhìn trời hiu quạnh một mình xót xa Trời già bỗng nổi phong ba Kéo mây xám lại ... mưa sa ngập lòng Nên ñời tôi mãi bềnh bồng Bao năm dong ruổi chất chồng ñắng cay Tìm ñâu ánh sáng tương lai? Để tôi không thấy ngày mai bẽ bàng? Chiều thu tưng chiếc lá vàng Xác xơ rơi rụng úa tàn như tôi Tàn Phai 12-11-2001 Gọi Mây Về Đổ Mưa Hãy xuôi tình thác lũ Khi núi rừng gọi tên Hãy cứ về lênh ñênh Cho mùa xưa ñứng ñợi Hãy cứ buồn vời vợi Gọi mây về ñổ mưa Khi tình ñã lưa thưa Tim làm sao yên ấm Bụi ơi cứ lấm tấm Áo xưa vạt phù du Cho ta về vờ ru Trăm năm tình dẫy chết Thôi em ñừng mỏi mệt Trường lưu ñường còn xa Hãy cứ làm mặt lạ Cho tình lơ ñễnh qua Cứ hát bài thánh ca Lên ñồi quỳ xám hối Dương trần hãy mỏi gối Cầu xin hồn thong dong dã hạ lvd77

NHÀ TÔI CHẲNG CÓ BỆNH GÌ CẢ Bác sĩ Phạm Văn Ngà Đại cương của vấn ñề: Thỉnh thoảng sau khi ñi thăm bạn có người nhà thình lình bị chết hay bị tai biến mạch máu não liệt nửa người, bà xã tôi kể với tôi là người bạn nói: "Nhà tôi chẳng có bệnh gì cả, thình lình nó xảy ra như thế ñấy, ai mà ngờ!" Khi tôi hỏi làm sao người bạn của cô biết ông chồng không có bệnh gì cả thì bả nói người bạn có phân bua: "Tôi biết ảnh chẳng có bệnh gì cả vì ảnh có bao giờ phải ñi khám bệnh ñâu, bao lâu nay ảnh chẳng tốn ñồng nào ñi bác sĩ cả". Cuộc ñời không bao giờ ñơn giản như thế cả, và cũng chẳng bao giờ có lửa lại không có khói. Con người cũng vậy, làm sao biết mình có bệnh hay không có bệnh khi không bao giờ ñến thăm bác sĩ, dù chỉ ñể khám sức khỏe tổng quát. Sở dĩ có nhận ñịnh sai lầm như thế vì có những bệnh có thể làm chết người hay cho những biến chứng nặng như bị liệt nửa người hay có những cơn ñau tim thình lình ñều là những bệnh âm thầm KHÔNG CÓ TRIỆU CHỨNG BÁO HIỆU như những bệnh cao áp huyết, tiểu ñường, cao mỡ trong máu, ung thu, viêm gan... Người Mỹ ñã mệnh danh cho những bệnh này là “BỆNH GIẾT NGƯỜI ÂM THẦM” (silent killers) không phải là không có lý. Đến ñây thì chắc cũng có nhiều bạn phản ñối liền vì bảo là ñã gọi là bệnh thì phải có triệu chứng chứ, làm gì mà lại không có triệu chứng, cao áp huyết thì hay nhức ñầu này, tiểu ñường thì hay khát nước, ăn nhiều và xuống cân này. Tôi cũng không phủ nhận ý kiến của các bạn, và trong sách y khoa ñều có tả rõ ràng những triệu chứng của những bệnh cao áp huyết, tiểu ñường, vânvân...Như vậy tại sao lại gọi là bệnh không triệu chứng, bệnh giết người âm thầm, silent killers? Tại sao những bệnh giết người âm thầm có thể không có triệu chứng: Thực tế mà nói, triệu chứng của một bệnh là một hay nhiều thay ñổi của cơ thể do người ta cảm nhận ñược, phần lớn là những dấu hiệu chủ quan do bệnh nhân khai cho bác sĩ biết ñể bác sĩ có thể chẩn ñoán bệnh cho bệnh nhân. Thường thường triệu chứng bệnh càng có giá trị ñể chẩn ñoán một bệnh nào ñó khi triệu chứng càng có tính chất chuyên biệt. Nói một cách khác, nếu có một triệu chứng ñó, thì có thể biết ngay phải có bệnh ñó. Chẳng hạn, có triệu chứng ho thì phải là cơ quan hô hấp bị bệnh, triệu chứng tiêu chảy thì phải do ruột bị ñau, triệu chứng ñi tiểu gắt, tiểu khó thì bắt buộc phải xuất phát từ ñường tiểu bị viêm. Ngược lại, triệu chứng của những bệnh giết người âm thầm nếu có, thì lại ñến quá trễ, hay là không chuyên biệt, không thể dùng ñể chẩn ñoán bệnh ñươc, và cũng không thể dùng làm ñấu hiệu báo ñộng cho bệnh nhân biết mà ñi khám bệnh ñược. Hơn thế nữa, con người là một sinh vật có khả năng ñáp ứng (adaptation) rất cao với những thay ñổi trong cơ thể và thay ñổi của môi trường chung quanh tác dụng ñến cơ thể nếu những thay ñổi ñó ñến với chúng ta từ từ. Chẳng hạn, sau một thời gian dài ñịnh cư ở nước Mỹ, nhiều người trở về thăm Việt Nam thấy dạo này nóng quá, hay bị bệnh tiêu chảy quá, ñiều ñó không có nghĩa là khí hậu ở ñó nóng hơn, ñiều kiện vệ sinh kém hơn, mà chính vì cơ thể của chúng ta ñã thay ñổi ñể ñáp

ứng với ñiều kiện sinh sống ở Mỹ. Mặt khác, khi một bệnh gia tăng từ từ thì cơ thể sẽ thay dổi mỗi ngày một ít và có thể kéo dài rất lâu mà không có triệu chứng. Đó là sự ñáp ứng nhằm mục ñích bảo vệ cho cơ thể. Người ta có thể áp dụng tính ñáp ứng ñể huấn luyện cho cơ thể thay ñổi theo ý muốn của mình, chẳng hạn muốn ăn lạt ñể chữa bệnh cao áp huyết, người ta có thể giảm lượng muối dần dần mỗi ngày, vị giác của lưỡi sẽ tự ñiều chỉnh theo ñể sau vài tuần mình có thể ăn lạt mà vẫn thấy ngon miêng. Ví dụ về ñáp ứng với những thay ñổi bên trong cơ thể như triệu chứng ñau sẽ ñược bàn thêm trong những phần sau. Chính vì những lý do trên, những triệu chứng không chuyên biệt và sự ñáp úng của cơ thể, mà chúng ta co thể coi những bệnh cao áp huyết, tiểu dường, cao mỡ, ung thư và viêm gan không có triệu chứng. Chúng ta sẽ tìm hiểu và thảo luận từng chi tiết của vấn ñề này. Những bệnh giết người âm thầm có thể không có triệu chứng: Bệnh cao áp huyết: Người ta thường nói nhức ñầu là triệu chứng chính của bệnh cao áp huyết, ñiều ñó chỉ có thể ñúng khi áp huyết lên khá cao và thình lình, còn ngoài ra có thể nói bệnh áp huyết cao thường thường không có triệu chứng gì cả. Ngược lại, nhức ñầu phần lớn không có nguyên nhân, và cũng không có liên quan mật thiết với sự thay ñổi của áp huyết. Thông thường trong bệnh cao áp huyết, áp huyết dâng lên cao từ từ qua một thời gian rất dài sau nhiều năm tháng, ñủ thì giờ cho người ta có thể làm quen với mực ñộ áp huyết càng ngày càng cao hơn bình thường nhiều mà mình không cảm thấy ñươc. Đó là do cơ chế ñáp ứng với ñau (pain adaptation), một trong những cơ chế bảo vệ cơ thể chống lại những thay ñổi lâu dài mà cơ thể phải chịu ñựng, làm tăng mức ñau ñớn (pain threshold) lên ñể người ta không còn thấy ñau nữa. Đó cũng là lý do tai sao có nhiều người bị bệnh cao áp huyết nặng mà không thấy gì cả. Thống kê cho biết một phần ba người Mỹ bị bệnh cao áp huyết mà không hề hay biết. Bệnh tiểu ñường: Khi mô tả triệu chứng của bệnh tiểu ñường, nhất là ở loại 2 của người lớn tuổi (ở Việt Nam hiện nay gọi là bệnh ñái tháo ñường ñể dịch cho sát nghĩa chữ "diabetes"), sách vở thường nói ñến hội chứng "tam ña": ăn nhiều mà vẫn xuống cân, uống nhiều vì khát nước, và ñi tiểu nhiều. Những triệu chứng này do mức ñường cao trong máu làm tăng áp lực thẩm thấu (osmotic pressure). Nhưng trong phần lớn bệnh tiểu ñường, những triệu chứng này ñến rất trễ vì mức ñường trong máu lên cao dần, rất từ từ, không có bất cứ một dấu hiệu báo ñộng chính xác nào cả, êm như ru. Ngoài ra, cũng phải nói là những triệu chứng ấy không mang tính chất chuyên biệt riêng cho bệnh tiểu ñương. Biết bao nhiêu người thường xuyên khát nước, xuống cân, ñi tiểu nhiều không hề liên quan gì ñến bệnh tiểu ñường. Riêng về ñi tiểu nhiều, nhất là hay ñi tiểu ñêm, lại là cái vốn sẵn có của người lớn tuổi vì nhiều lý do khác nhau, phái nam thì do bệnh to tiền liệt tuyến (prostate hypertrophy, cái gì cũng teo hết trừ tiền liệt tuyến), phái nữ thì do bàng quang dễ kích ñộng co thắt (overactive bladder). Cho nên có thể nói triệu chứng của bệnh tiểu ñường là không có triệu chứng. Bệnh cao cholesterol: Trong bệnh cao cholesterol, không ít bệnh nhân ñến khám bệnh ñã nói với tôi: "hôm nay tôi chóng mặt và nhức ñầu quá, xin bác sĩ khám xem tôi có bị cao mỡ máu không?" Cũng có những người khác phát biểu: "tôi bị bệnh cao cholesterol nên mỗi lần tôi ñi ăn tiệc về là tôi uống một viên thuốc hạ mỡ nữa là khỏe re, không sợ nghẽn mạch máu nữa". Tất cả những ñiều ñó ñều là ngộ nhận, cholesterol là một chất lỏng, dù nó là loại chất mỡ nhưng vận chuyển

trong máu dễ dàng nhờ kết hợp với chất ñạm trở thành chất lipo-protein. Chất này coi như là chất lỏng có phân tử lượng nhỏ hơn hồng huyết cầu rất nhiều, nên khi ở trong máu hồng huyết cầu di chuyển dược trong máu thì chất cholesterol phải di chuyển ñược, không tự nó làm nghẽn mạch máu, và như thế không bao giờ nó gây triệu chứng gì cả. Tuy nhiên, khi nồng ñộ cholesterol cao trong máu, sau thời gian dài hàng nhiều năm nó sẽ dần dần ñóng vào vách mạch máu làm vách mạch máu dày lên và lòng mạch máu nhỏ hẹp lại, dễ dàng làm hồng huyết cầu nghẽn lại, nhanh chóng tạo thành cục máu ñông trong vài phút, và phần sau cục máu ñông không còn tí máu nào chảy ñến nữa. Nếu hiện tượng này xảy ra ở não người ta sẽ bị tai biến mạch máu não (Stroke, ñột quỵ) do nghẽn mạch máu, chiếm vào khoảng 3/4 trường hợp tai biến mạch máu não. Còn nếu xảy ra ở tim thì người ta bị cơn ñau tim (heart attack), cơ tim bị chết (myocardial infarction). Cho nên cholesterol cao không trực tiếp làm nghẽn mạch, không có triệu chứng, nhưng tạo ñiều kiện làm nghẽn mạch máu. Bệnh ung thư: Qua ñến bệnh ung thư, một căn bệnh phát triển âm thầm làm chết nhiều người mang bệnh, số tử vong chỉ ñứng sau bệnh tim mạch, nhưng vẫn không có triệu chứng trong thời gian rất lâu. Chỉ trừ khi ung thư ở ngoài da có nhìn thể thấy ñược, còn hầu hết ung thư trong nội tạng ñều không có triệu chứng ñể mách bảo cho người bị bệnh. Ung thư phát triển nhanh, nhưng không phải xảy ra ñột ngột tính theo ngày tháng, mà nhiều khi cả năm mới thấy thay ñổi kích thước, và ñặc biệt là phần lớn không ñau gì cả. Nếu người ta thấy một cục u nào ñó, ở trong vú chẳng hạn, mà vài tuần trước không thấy, lại ñau nhức khó chịu, thì có thể gần như chắc chắn người ấy không bị ung thư. Ung thư chỉ có triệu chứng liên quan ñến cơ quan bị ung thư, như nghẽn ruột nếu ung thư ruột, ho ra máu nếu ở phổi, ở gian ñoạn rất trễ về sau, và lúc ấy mới có thể bị ñau dớn vì ung thư mọc lan ra chung quanh và ñè nén, xâm lấn vào thần kinh làm ñau. Lúc này thì quá trễ và triệu chứng quá rõ, có lẽ chả cần bác sĩ khám, mình cũng tự chẩn ñoán ñược là ñã bị ung thư. Thường thường ở giai ñoạn trễ tràng này thì ung thư cũng ñã hay di căn ñi nơi khác rồi, khó mà chữa khỏi ñươc. Bệnh viêm gan B và C: Ở Việt Nam người ta bị nhiễm siêu vi trùng bệnh viêm gan B và C khoảng 80% dân số, cho nên khi sang ñịnh cư ở Mỹ, người ta vẫn phải ñể ý ñến vấn ñề này. May mắn là phần lớn người bị nhiễm bệnh tự khỏi và ñể lại kháng thể trong người, nhưng số người còn chứa siêu vi trùng B hay C trong người, nghĩa là ñang bị bệnh viêm gan B hay C khá cao khoảng 20 ñến 30%, và hầu hết bệnh ở dạng kinh niên, không có triệu chứng gì cả trong nhiều năm, trước khi bệnh trở thành biến chứng như sơ gan (chai gan) hay ung thu gan, lúc ấy thì quá trễ không chữa ñược nữa. Trong những năm ñầu, có khi cả một hai chục năm, bệnh viêm gan kinh niên không cho triệu chứng, không ñau bụng, không vàng da, không rối loạn tiêu hóa, và không hề ngứa như nhiều người ñạ dồn ñại. Phần lớn khi bị ngứa, theo quan ñiểm sai lầm của dân gian, là người ta ñổ ngay cho yếu gan, nóng gan, v.v... mặc dù ngứa hầu hết là bệnh riêng của da, không liên quan gi ñến lá gan hết, chỉ trừ khi bị ñau gan vàng da thỉ người ta mới bị ngứa do chất mật tích tụ dưới da sinh ra ngứa ngáy. Những ñiều cần làm ñể ñối phó với những bệnh giết người âm thầm Tôi vừa trình bày một số bệnh ñược gọi là những bệnh giết người âm thầm ñều không có triệu chứng báo ñộng, hoặc vì những triêu chứng ñó ñến quá trễ, hoặc vì người bị bệnh dần dần tự ñáp ứng với những thay ñổi của cơ thể, hoặc những triệu chứng ñó không có tính chuyên biệt của từng

bệnh môt. Nhưng tuy không có triệu chứng, những bênh ấy vẫn từ từ diễn tiến xấu ñi trong và có thể gây nên những biến chứng nặng khó lòng chữa khỏi ñược, và dĩ nhiên tử vong sau ñó là ñiều khó tránh. Mục ñích chính của tôi khi viết bài này là nhắc nhở các bạn, có lẽ phần lớn cũng không dưới 40 tuổi, là cái hạn tuổi mọi thứ bệnh tật bắt ñầu tấn công chúng ta bất cứ lúc nào, cần phải làm gì ñể khám phá sớm những bệnh giết người thầm lặng này, và tiếp tục theo dõi bệnh một cách ñầy ñủ nếu bị mắc bệnh. Khám sức khỏe, thử máu hàng năm và truy tầm ung thư: Khi nói về khám sức khỏe và thử máu ñịnh kỳ thì có nhiều người quan niệm sai lầm là nếu mình không cảm thấy có bệnh gì cả thì ñừng nên ñi khám bệnh làm gì vì bác sĩ chỉ "bới bèo ra bọ", ñang lành lặn lại lòi ra bệnh này bệnh kia thêm phiền. Điều ñó không ñúng vì nếu thực sự không có bệnh thì sau ñi khám bệnh với bác sĩ thì cũng chẳng tìm ra ñược một bệnh nào cả và lúc ấy mình sẽ thực sự yên tâm vì không mắc bệnh gì cả. Ngược lại, nếu bác sĩ tìm ra một bệnh nào ñó thì phần lớn bệnh ấy ở giai ñoạn ñầu có thể chữa khỏi ñược (ví dụ như ung thư vú), hay dễ dàng ổn ñịnh ñược mà không có biến chứng (ví dụ như bệnh cao áp huyết, bệnh tiểu ñường). Nếu cứ ñợi có triệu chứng rồi mới ñi chữa bệnh thì vừa có thể khó ổn ñịnh bệnh, vừa không ngăn ngừa và chữa ñược những biến chứng sẽ hay ñã xảy ra. Để khám tổng quát và truy tầm bệnh tật, nhất là những bệnh thầm lặng, những bệnh giết người âm thầm, ñề nghị các bạn ñi kiểm soát sức khỏe hàng năm, mỗi năm một lần, khám toàn bộ cơ thể, ño áp huyết và thử máu ñể xem ñường (glucose), mỡ cholesterol trong máu, tế bào máu (CBC), chức năng gan, thận, viêm gan A, B và C (thử một lần), va thử nước tiểu. Để truy tầm ung thu, phái nữ cần thử tế bào cổ tử cung (thử Pap), chụp quang tuyến vú, phái nam cần khám tiền liệt tuyến, ño PSA trong máu. Cả hai phái cần soi ruột già (colonoscopy) ñể tìm ung thư ruột già. Với chương trình truy tầm ung thư, nhiều ung thư ñã ñược chẩn ñoán ở giai ñoạn rất sớm và chữa ñược, không tái phát. Nhiều người cho rằng có giải phẫu ung thư cũng chết, nhiều khi còn chết nhanh hơn là khác, truy tầm làm gì vừa mất công vừa thêm lo. Đây là nhận ñịnh sai lầm vì nếu ung thư ñược chẩn ñoán ở giai ñoạn sớm, ung thư chưa lan rộng và chưa chạy ñi ñâu cả thì giải phẫu cắt bỏ ung thu thường cho tỷ lệ khỏi bệnh trên 90%. Ngược lại, khi ung thư ở giai ñoạn trễ, phần lớn giải phẫu lúc ñó chỉ có mục ñích chữa triệu chứng, như ñể giảm ñau ñớn, chống ñè nén hay tắc ruột, làm người bệnh ñược chết thoải mái hơn chứ không phải giải phẫu ñể chữa khỏi bệnh như ở giai ñoạn ñầu. Riêng ung thư phổi tuy xảy ra nhiều nhất và có tử vong cao nhầt cho cả hai phái nhưng không có chương trình truy tầm vì có tìm thấy ñược trên hình quang tuyến phổi cũng ñều trễ và không chữa khỏi ñược. Có những phương pháp tinh vi hơn như CT scan phổi có thể tìm thấy ung thư phổi sớm hơn nhưng lại quá dắt và cũng không chắc làm giảm tử vong. Tốt hơn cả là tránh hút thuốc lá ñể có thể giảm bớt cơ hội bị ung thư phổi càng nhiều càng tốt. Theo dõi và chữa bệnh ñịnh kỳ theo sự hướng dẫn của bác sĩ: Sự thầm lặng của những "bệnh giết người âm thầm" vẫn tiếp tục không cho triệu chứng sau khi ñược chẩn ñoán và trị liệu, cho nên người bệnh vẫn cần theo dõi trường xuyên với bác sĩ ñang chữa trị cho mình. Nhiều người có quan ñiểm không ñúng là chữa những bệnh kinh niên như bệnh cao áp huyết, tiểu ñường... phải uống thuốc suốt ñời, cần gì phải theo dõi với bác sĩ cho mất thì giờ, một năm ñến thăm bác sĩ một lần ñể lấy thuốc cho cả năm là ñược rồi. Điều này rất sai lầm vì tuy uống thuốc suốt ñời thật, nhưng cơ thể

người ta là sinh vật luôn luôn thay ñổi, bệnh ñang ổn ñịnh do uống thuốc một thời gian, tự nhiên không ổn ñịnh nữa, mà vẫn không có triễu chứng gì cả. Thuốc men có thể trở nên quá mạnh hay quá yếu không còn thích hợp nữa và cần phải ñiều chỉnh lại. Nếu người bệnh không thường theo dõi bệnh ñịnh kỳ với bác sĩ thì không thể nào biết mà thay ñổi liều lượng hay thuốc men cho nó thích hợp vì, xin nhắc lại, những thay ñổi tình hình bệnh lý ấy thường cũng không có triệu chứng báo ñộng. Kết luận: Để thay lời kết luận, tôi xin kể hai mẩu chuyện ngắn, chuyện có thật xảy ra trong phòng mạch của tôi: Bệnh nhân của tôi, một anh ngoài 50 tuổi, ñến tái khám sau hơn một năm vắng bóng. Để trả lời câu hỏi của tôi về lý do tại sao không ñến ñến khám bệnh thường xuyên hơn, anh ta bảo: "Tôi có bệnh gì ñâu mà ñến khám". Tôi hỏi: "Thế hôm nay anh ñến khám vi lý do gì". Anh ta trả lời: "Để refill thuốc". Tôi hỏi: "Anh nói anh không có bệnh thì lấy thuốc gì?". Anh ta trả lời tỉnh queo: "Thì tôi lấy thuốc cao áp huyết này, thuốc tiểu ñường này, và thuốc cao cholesterol nữa!". Thì ra anh ta cho rằng những bệnh chết người ấy không có triệu chứng nên không phải là BỆNH và không cần theo dõi. No comment. Một bệnh nhân nam khác ngoài 50 tuổi, hùng dũng ñến phòng mạch lần ñầu sau nhiều năm không bao giờ ñi bác sĩ. Vừa ngồi vào ghế, không ñợi tôi hỏi, anh ta nói ngay: "Tôi chẳng có bệnh quái gì cả, chả bao giờ tôi phải ñi bác sĩ cả. Tại bà vợ tôi bả cứ léo nhéo suốt ngày thúc tôi ñi khám sức khỏe tổng quát ñến ñiếc cả tai. Hôm nay sở cho nghỉ làm một ngày, không biết làm gì nên ñi khám bác sĩ cho rồi ñể bà vợ tôi bả không còn léo nhéo nữa, thế là thoát nợ!". Tôi không muốn nói thêm nhiều, bèn lấy máy ño áp huyết ño cho anh ta, ño ñi ño lại vài lần cho thêm chính xác, xong tôi nói: "Xin báo cho anh biết, áp huyết của anh số trên là 230, số dưới là 120, anh bị áp huyết rất cao, với áp huyết này anh có thể bị suy thận cấp tính hay bị tai biến mạch máu não bất cứ lúc nào". Lúc ấy mặt anh ta tái ñi, hỏi dồn: "Làm sao có thể ñược, tôi không bị nhức ñầu bao giờ, cũng không cảm thấy trong người tôi thay ñổi gì cả?". Tại sao? Để trả lời xin xem lại từ ñầu bài viết này. Cám ơn. Và cũng không quên vinh danh các bà ñã quan tâm ñến sức khỏe của các ñấng lang quân và thường xuyên nhắc nhở các ông ñi kiểm soát sức khỏe ñịnh kỳ (chuyến này thế nào cũng phải cương quyết ñi học hát bài "Tạ ơn em" của Từ Công Phụng). ________________________________________ Mít Kho (Cô Mai Trân xin từ thiền viện Viên Chiếu) Vật Liệu: • 1 kg mít non, tươi (ở Mỹ kg mua ñược mít tươi, có thể dùng 2 hộp mít hộp) • 1 thìa cà-phê muối • 1 thìa cà-phê bột ngũ vị hương • 2 thìa súp nước tương • nước màu • nước dừa tươi • dầu chiên Cách làm: 1) Mít gọt vỏ, rửa sạch, thái miếng cỡ lòng bàn tay. Dùng khăn giấy lau khô. 2) Bắc chảo lên bếp cho dầu canola vào, chiên mít vàng ñều 2 mặt. 3) Ướp mít với nước màu, muối, ngũ vị hương, và nước tương 4) Bắc soong lên bếp, cho nước dừa tươi vào, ñun sôi. 5) Cho mít ñã ướp vào soong, ñun sôi trở lạI, hạ lửa riu riu, kho cho tới khi nước dừa cạn và mít nhừ. Lưu ý: Nếu dùng mít hộp, các bạn nên vắt mít ráo trước khi chiên. Mít hộp vì ñã chín nên kho mau nhừ và màu mít kho sẽ nâu xám, nhìn không ñẹp, nhưng ăn cũng ngon.

Nhớ Thuơng Xa Thương tặng em tôi-Trần Xuân Khánh Ngồi ñối diện buổi cuối cùng tháng chạp Yêu thương ơi! Biền biệt những phương trời! Tường vách cũ sẽ treo tờ lịch mới Xuân có về... hay mãi mãi xa tôi?! Đời nghiệt ngã, ñành lui vào quá khứ Trắng ñôi tay, ngồi ôm mối tình sầu Tôi vụng dại quay về miền ký ức Bên kia sông nắng tắt lịm hồn ñau Ngày trở lại con ñường xưa gió tạt Hàng me già lá rụng mấy mùa phai Căn phố cũ hững hờ như khép mở Ngẩn ngơ chiều mưa lạnh thấm bờ vai Đêm trống trải nghìn khuya chăn gối lẻ Vạc kêu sương phơi lạnh bóng trăng tà Lửa cháy lòng – Em ơi! Tôi khẽ gọi Rượu rót tràn, uống cạn – Nhớ thương xa... Hồ Bảo Thanh Dừng Lại ... Bên Bờ Nỗi Nhớ! Ta dừng lại nửa chặng ñường dang dở Tình hôm nay vẫn vương vấn niềm ñau Ta dừng lại ở bên bờ nỗi nhớ Tình hôm xưa làm ñau nhói mạch sầu Ta dừng lại giữa cuộc ñời bỡ ngỡ Nửa mảnh ñời còn lại ñã mỏi mòn Hai bàn tay tật nguyền không níu kéo Tình xanh xao, thân xác chẳng hoài mong Đêm hôm qua ta nằm nghe sóng vỗ Tình trở về réo gọi giấc chiêm bao Ôm trong tay ân tình vui hớn hở Đêm chưa tàn tình ñã vội hư hao Ta dừng lại ở cuối ñời quên lãng Đời cô liêu, héo hắt ñốm da màu Ta dừng lại tóc bạc màu năm tháng Tuổi hoa niên ñánh mất bởi vì ñâu!? Miên Du Đà Lạt

Quần Xanh Áo Trắng Lời Mở Đầu: Vào những dịp cùng gia ñình về Việt Nam thăm nhà vừa rồi, cứ mỗi lần ñi ngang qua các trường Trung Học, nhìn thấy các em học sinh mặc ñồng phục ñùa giỡn trong sân trường, tôi không khỏi bâng khuâng nhớ lại quãng ñời học sinh Trung Học ngày xưa của chính tôi. Trong ñời người mỗi chúng ta, có lẽ không có quãng thời gian nào quí nhất, ñẹp nhất cho bằng tuổi học trò "áo trắng", hay trong trường hợp của chúng tôi, tuổi thiếu niên "quần xanh áo trắng"! Tuổi học trò, tuổi mộng mơ, tuổi hoa niên...tuổi thần tiên! Trong bài tùy bút kỳ này, tôi sẽ thuật lại cho các bạn nghe những kỷ niệm vui buồn trong suốt 3 năm Đệ Ngũ, Đệ Tứ và Đệ Tam khi tôi còn học ở trường Trung Học Hồ Ngọc Cẩn ở Bà Chiểu, Gia Định. Hai năm ñầu (Đệ Thất, Đệ Lục) tôi còn nhỏ quá, chưa biết gì. Còn hai năm chót (Đệ Nhị, Đệ Nhất) lại phải chú tâm lo học thi hai kỳ Tú Tài, nên ñầu óc không thảnh thơi ñể suy nghĩ vẩn vơ! Chỉ có ba năm giữa của Trung Học là 3 năm lý tưởng nhất ñể tự do tung hoành! Hy vọng, ñọc bài tùy bút này, bạn sẽ thấy ngôi trường của bạn phảng phất qua trường Hồ Ngọc Cẩn, và nếu bạn cũng thấy cả hình ảnh tuổi học trò của mình thấp thoáng ñâu ñó trong những nhân vật trong tùy bút này thì thật sự không còn gì quí hơn bằng! Tập tùy bút này tuy viết theo dạng tiểu thuyết, nhưng thật sự là dựa trên những sự kiện có thật mà tôi ñã chứng kiến trong những năm miệt mài dưới mái trường thân yêu Hồ Ngọc Cẩn! Nó cũng sẽ giải thích về một hiện tượng lạ là ña số học sinh ở trường HNC rất thích học môn Vạn Vật, hay nói ñúng ra là rất thích giờ Vạn Vật, so với các trường trung học khác! Sau hết, tôi xin ñược nói là tất cả những nhân vật ñề cập trong truyện ñều là những người tôi hết lòng quí trọng. Vì muốn giữ ñúng nguyên văn những ñối thoại còn nhớ, nên nếu ngôn từ xử dụng trong truyện không ñược văn chương nho nhã, xin người ñọc niệm tình bỏ qua! Vào Truyện Ngày xưa học sinh ñông, lớp thiếu, nên trường tôi phải chia làm hai "xuất" học: buổi sáng dành cho học sinh Trung Học Đệ Nhất Cấp (các lớp Đệ Thất, Lục, Ngũ, Tứ), buổi chiều dành cho học sinh Trung Học Đệ Nhị Cấp (các lớp Đệ Tam, Nhị, Nhất). Dĩ nhiên, tuy cùng ngồi chung lớp, nhưng học sinh buổi sáng và buổi chiều không bao giờ biết mặt nhau, có lẽ chỉ trừ vào những ngày tổ chức văn nghệ toàn trường. Câu chuyện bắt ñầu vào một buổi sáng lúc tôi còn học Đệ Ngũ. Tôi còn nhớ lớp tôi ñể bảng hiệu là 5P1 (Số 5 chỉ ñệ ngũ, chữ P chỉ ban Pháp văn và số 1 chỉ một trong 3 lớp ñệ ngũ ban Pháp). Năm ñó ba tôi sắm cho tôi một cây

"viết máy" ñể tôi ñi học. Những năm trước tôi còn phải dùng viết cây có ngòi, mỗi lần viết vài chữ lại phải chấm mực tiếp trong "bình mực không ñổ". Nhưng dùng viết máy thì lâu lâu phải "bôm" mực. Hôm ñó, trong giờ ra chơi, tôi ở lại trong lớp, ñang hỳ hục bôm mực vào viết thì một tai nạn nhỏ xảy ra: một thằng bạn ñá banh trúng vào bình mực làm ñổ mực ñầy vào áo sơ mi trắng của tôi và dính ñầy bàn học của tôi trong lớp! Tôi nhìn chiếc áo sơ mi trắng lem ñầy mực mà thấy rầu rầu trong bụng, vì gia tài tôi chỉ có 2 cái sơ mi ñồng phục trắng ñể ñi học. Cái kia thì ñã bị rách lưng lúc tôi ñâm xe gắn máy của ông anh vào hàng rào kẽm gai nhà hàng xóm, lúc tôi tập lái xe gắn máy mấy hôm trước, má tôi chưa vá xong! Bây giờ lại ñến số phận áo này! Tôi lo chắc thế nào về nhà cũng bị bà già la cho một trận nữa. Điệu này, chắc tôi phải mặc ñỡ chung áo sơ mi trắng của ông anh cho ñến khi má tôi có tiền sắm cho tôi cái khác! Sáng hôm sau, mặc chiếc áo sơ mi vá lưng vào lớp, tôi ngượng ngùng ñi vào chỗ ngồi, vừa lấy tập vở ra khỏi cặp vừa lo không biết tụi bạn ngồi phía sau có "chọc quê" tôi không! Khi cầm tập vở bỏ vào trong ngăn bàn học như thường lệ, tôi chợt nhìn thấy một mảnh giấy nhỏ ai ñã ñể sẵn trong hộc bàn. Tôi ngạc nhiên cầm tờ giấy lên thì thấy trong ñó có một hàng chữ viết rất ngang ngược: "Thằng nào làm ñổ mực ñầy bàn ông thế, bẩn quá!" Phía dưới hàng chữ còn có hình một cái sọ người nằm giữa hai khúc xương trông thật kinh dị! Tôi không biết phải phản ứng thế nào nên cầm tờ giấy ñưa cho tụi bạn trong lớp xem ñể tụi nó giúp ý kiến. Có một ñứa trong lớp bàn: "Điệu này chắc chắn là mấy "thằng ñệ tam" ngồi bàn mày buổi chiều viết chứ không ai khác. Anh tao nói mấy tụi ñệ tam mới lên ñệ nhị cấp ñứa nào cũng tưởng mình "ngon" nên tụi nó lối lắm!" Lúc ñó tôi nghĩ nếu tôi lờ luôn chắc cũng không sao vì lớp buổi sáng và lớp buổi chiều có bao giờ gặp nhau ñâu thì việc gì phải sợ! Nhưng lúc tan lớp, không hiểu sao tôi lại quyết ñịnh viết vài chữ xin lỗi lên tờ giấy rồi bỏ vào hộc bàn trước khi ra về. Sáng hôm sau, tôi lại còn ñem nùi giẻ và xà bông vào rồi cố gắng lau chùi mặt bàn cho bớt mực. Mấy hôm sau, tôi lại nhận ñược một mảnh giấy khác trong hộc bàn: "Giỏi lắm, ông có lời khen!" Tôi thấy anh chàng ñệ tam này ngang ngược quá nên không thèm viết gì trả lời. Mấy tuần sau, có lẽ anh chàng ñệ tam này biết mình hơi quá ñáng nên một hôm tôi nhận ñược một mảnh giấy viết có vẻ như muốn nhân nhượng làm quen: "Tao tên Thành, ñệ tam 3A2. Còn mày tên gì?" Tôi viết lại trả lời: "Tôi tên Hà, ñệ ngũ 5P1" Sáng hôm sau, tôi ñọc câu trả lời của Thành mà lòng tức muốn sôi máu:

"Ô hay, bộ hết tên sao mà tên Hà. Trường Hồ Ngọc Cẩn là trường nam, sao mày không nộp ñơn vô trường nữ Lê Văn Duyệt bên cạnh mà học!" Phía dưới, Thành lại còn viết hai chữ "Ha, Ha" như muốn cười chọc tức thêm! Từ lúc còn tiểu học, tôi ñã mang mặc cảm có tên con gái. Có lần tôi hỏi ba tôi nỡ nào ñặt tên tôi là "Hà" chi vậy ñể tụi bạn cứ chọc quê hoài, ông già trả lời là ổng muốn cho tên tôi vần ñiệu với tên của các ông anh trước của tôi! Thiệt tình, tía ơi là tía! Cho nên khi tên Thành này viết chọc tức như vậy, tôi không dằn ñược cơn tức giận, nhưng vì tôi còn ñệ ngũ, hiền quá không biết cách viết trả ñũa mạnh mẽ nào khác, tôi chỉ ôn tồn viết lại: "Tôi không muốn nói chuyện với anh nữa! Tôi không muốn nói chuyện với anh nữa! Tôi không muốn nói chuyện với anh nữa! ...." cả chục lần như vậy rồi thôi! Khoảng gần cả tháng sau, tưởng mọi chuyện ñã qua, ai ngờ một hôm tôi lại nhận ñược câu làm lành của Thành: "Xin lỗi nha, bớt giận ñi bạn, huề cả làng nhé!" Tôi nhất ñịnh không viết gì trả lời. Nhưng anh chàng Thành này dai như ñỉa, thấy tôi không trả lời, vài hôm sau viết thêm: "Sao, có bồ chưa? Tả về em cho ta nghe xem!" Tôi viết lại: "Thôi ñi cha nội, tui mới ñệ ngũ mà bồ với bịch gì!" Thành lại viết, giọng ñiệu khoe khoang: "Yếu thế! Hồi học ñệ ngũ là tao ñã có bồ rồi, chứ ñâu phải yếu như mày!" Tôi lại làm ngơ không trả lời gì! Một lần khác, Thành lại viết một câu làm tôi giật bắn người: "Mày thấy cô Ngọc Anh dạy Vạn Vật thế nào? Đẹp quá nhỉ! Mấy cô bạn gái của tao không có ñứa nào so ñược với cổ! Tiếc là năm nay tao không còn học giờ của cổ nữa!" Ai ñã từng ñi học ở HNC mới hiểu ñược nỗi lòng của biết bao nhiêu thầy trò ở trường này! Cô Ngọc Anh, một cô giáo trẻ, dạy môn Vạn Vật ở các lớp ñệ nhất cấp HNC. Cô nổi tiếng là có một sắc ñẹp ñài trang quí phái, dáng dấp cô lại rất ñoan trang thùy mị. Cô giảng bài, nói chuyện ôn tồn, kín ñáo. Nụ cười của cô không những làm ñiêu ñứng nhiều thầy, mà lại còn ru hồn không biết bao nhiêu trò vào những khoảng không gian chơi vơi vô tận! Có thằng bạn không biết học ở ñâu ra mà có lần nó tả về nụ cười của cô Ngọc Anh "như một sức mạnh phi thường, có thể làm cho không gian tan biến thành thời gian trong khoảnh khắc!" (?) Cho nên khi Thành nhắc ñến cô Ngọc Anh dạy môn Vạn Vật, tâm hồn thơ ngây ñệ ngũ của tôi trong khoảnh khắc cũng không tránh khỏi sự va chạm giữa không gian và thời gian ñó! Trở lại chuyện trò chơi thơ từ giữa tôi và Thành, ñến cuối niên khóa thì cũng chấm dứt. Ngày cuối cùng trước khi bãi trường, anh chàng ñệ tam Thành này viết cho tôi một bức

thơ chót dài hơn thường lệ. Trong thư, Thành chúc tôi may mắn trong những năm sắp tới và còn dặn dò là lúc lên Đệ Tứ nên bớt thì giờ học môn Vạn Vật mà nên chú tâm ñến Toán Lý Hóa vì các môn này không những khó mà các thầy phụ trách môn Toán Lý Hóa lại càng khó thêm! o O o Sau ba tháng hè, ngày tựu trường lại ñến. Tôi lên Đệ Tứ, vẫn học "xuất" sáng như năm ngoái. Ba tôi hưu trí. Anh cả tôi bắt ñầu ñi làm nên có tiền mua cho tôi một cây viết máy khác ñể thay cho cây viết máy cũ cứ chảy mực hoài, làm túi áo sơ mi nào tôi mặc cũng bị lem mực! Nói về áo sơ mi trắng ñồng phục, năm nay tôi ñược 3 cái: một cái mới má tôi mua cho tôi năm ngoái ñể thay cho cái bị rách và cái bị dính mực ñầy áo mà bà không tẩy ra hết, cộng với cái áo cũ của ông anh kế ñể lại! Lớp ñệ tứ 4P1 chúng tôi bây giờ nằm ở trên lầu một. Bàn ghế thật sự cũng không khá gì hơn bàn ghế tôi ngồi năm ngoái, chỉ ñược chỗ là tương ñối ít lem mực hơn! Nhưng bù lại, tôi thấy nhiều hình trái tim có mũi tên rướm máu khắc rải rác trên các mặt bàn hay trong hộc bàn chỗ ñể tập vở! Trong mấy tháng ñầu ñệ tứ, quả thật Toán Lý Hóa, các môn chính của chương trình Ban "B" mà tôi ñang theo, khó hơn hồi còn ñệ ngũ, ñúng như lời ông bạn Thành nói năm ngoái. Tuy nhiên, với môn Vạn Vật, môn phụ trong ban B, tôi vẫn say mê học hỏi không xót chữ nào ñể không phụ lòng người dạy! Năm ñệ tứ, chán nhất là giờ Sử Ký, hay nói ñúng ra là ông giáo già phụ trách môn này! Mỗi lần học giờ Sử, tôi ñều mong cho hết nhanh ñể ñổi qua giờ Vạn Vật! Nhiều thằng bạn ghiền giờ Vạn Vật ñến nổi có ñứa ước gì cô giáo dạy Vạn Vật phụ trách luôn hết tất cả các môn học trong trường! Một hôm, trong giờ Sử, ñến ñoạn thầy giảng trên bảng về quân Mông Cổ man rợ ñang xâm lấn tàn phá bờ cõi nước Nam, tôi chợt nhớ ñến ông bạn Thành cũng ngang ngược không kém gì quân Mông Cổ! Rồi bỗng dưng tôi thấy nhớ nhớ trò chơi viết thơ trong hộc bàn với Thành năm ngoái! Từ ñó tôi nảy ra ý ñịnh chơi lại trò này với người ñang ngồi cùng chỗ với tôi vào buổi chiều! Tôi nghĩ, năm ngoái xui xẻo gặp phải ông bạn Thành phách lối, biết ñâu chừng năm nay sẽ gặp một người ñàn anh lịch sự hơn, biết ñiều hơn? Vả lại nếu họ viết lách nho nhã ñàng hoàng thì mình chơi tiếp, nếu không thì thôi, ñâu có gì thiệt hại! Nghĩ là làm. Tôi xé một mảnh giấy nhỏ rồi viết vội vài dòng: "Chào anh, tôi tên là Nguyễn Văn Hà, học lớp Đệ Tứ 4P1. Còn anh tên gì?” Sáng hôm sau, vừa vào lớp, tôi vội vã thọc tay vào hộc bàn, hồi họp xem có ai viết gì trả lời không! Thật vô cùng thích thú khi tôi nhận ñược mảnh giấy với một câu trả lời rất nhã nhặn: "Chào Hà. Tôi tên là Lâm Quí Trung, ñang học lớp Đệ Nhất 1A2. Rất vui ñược làm quen với bạn. Mong sẽ có nhiều dịp viết thơ trao ñổi với bạn!" Phía dưới, anh Trung còn viết thêm "Tái Bút":

"Tên bạn giống nhạc sĩ Lê Hựu Hà mà tôi rất ái mộ!" Đọc vài dòng vắn tắt của anh Trung, tôi thấy hài lòng và có cảm tình lập tức với anh bạn mới này, chả bù với ông nội Thành xất xược năm ngoái! Hơn nữa, qua một câu tái bút ngắn gọn, anh Trung xóa ñi nổi mặc cảm về tên con gái của tôi khi anh ñưa ra thí dụ về người nhạc sĩ nổi tiếng mà giới sinh viên, học sinh khắp Việt Nam ñều hâm mộ lúc ñó. Tôi mê nhạc Lê Hựu Hà và cứ hằng mơ ước một ngày nào ñó tôi sẽ trở thành nhạc sĩ như ông! Nên dù mặc cảm có tên con gái, trong thâm tâm tôi vẫn hãnh diện mang cùng tên với người nhạc sĩ tài ba này. Đến giờ Sử sau ñó, trong lúc trên bảng, giặc Tàu ñang hung hăng tràn qua biên giới phá hoại thành trì nước ta, tôi cũng cắn bút suy nghĩ không biết nên viết gì ñể cám ơn lòng tốt của người bạn mới. Đến khi tôi viết xong câu trả lời, thì trên bảng, thành Thăng Long cũng vừa thất thủ! Trong những bức thơ sau, chúng tôi viết về những chuyện cá nhân của mình. Anh Trung cho biết, anh là anh cả trong một gia ñình 4 anh em, mà 3 ñứa em kế toàn là con gái! Anh thích nhạc, triết và thơ văn hơn Toán Lý Hóa! Sau một thời gian ngắn, thơ từ của chúng tôi qua lại như giữa hai người bạn thân, mặc dù chúng tôi chưa từng gặp mặt nhau bao giờ. Có một lần tôi bạo dạn viết hỏi: "Anh có thích cô Ngọc Anh dạy Vạn Vật mấy lớp nhỏ không?" Tôi cũng ngạc nhiên cho chính mình là mặc dù không có cảm tình với cha nội Thành lắm, nhưng không hiểu sao, tôi bắt chước viết thư kiểu Thành như ñúc! Anh Trung viết trả lời, rất thành thật: "Lúc tôi còn học Vạn Vật với cô Ngọc Anh, cô là thần tượng duy nhất của tôi! Mấy năm nay không còn học Vạn Vật, tôi thấy nhớ ánh mắt và nụ cười của cổ quá! Nhưng...thú thật với bạn, hiện giờ tôi ñang làm quen với một người con gái. Cô ñó là bạn thân cùng lớp với em gái tôi, học ở trường nữ Lê Văn Duyệt cạnh bên!" Từ hôm ñó, tôi không ngờ tôi trở thành nhân chứng bất ñắc dĩ cho mối tình thứ nhất của một người thanh niên mới biết yêu lần ñầu! Trong những thư sau, anh Trung say mê viết kể lại về những buổi hẹn hò, những cảm giác êm ñềm khi anh và cô bạn gái Lê Văn Duyệt của anh thề non hẹn biển! Thơ của anh càng ngày càng dài. Anh viết như ñể trút hết những nỗi lòng thầm kín của mình, ñể kể lể, ñể tâm sự hơn là ñể trao ñổi gì với tôi. Vả lại lúc ñó tôi chỉ mới 14 tuổi, biết gì mà trao ñổi! Tuy nhiên thỉnh thoảng tôi cũng ñóng góp ñược vài ñiều hữu ích cho anh. Có lần anh muốn làm một bài thơ viết về người yêu của mình ñể tặng cho cô ta, nhưng bí vài câu! Anh cho tôi ñọc thử và hỏi thăm ý kiến. Tôi ñem bài thơ viết chưa xong ñó bàn với tụi bạn xem có thể giúp gì ñược cho ảnh. Trong giờ ra chơi hôm ñó, chúng tôi ngồi trong lớp, hình dung lại nét ñẹp và nụ cười của cô giáo Vạn Vật rồi viết lại bài thơ thật tình tứ, lãng mạn tả về cô nữ sinh Lê Văn Duyệt, người yêu dấu của anh! Anh Trung kể lại là sau khi người yêu của anh ñọc xong bài thơ của chúng tôi, anh

ñã ñược cô ấy thưởng bằng những nụ hôn nồng cháy! Một lần khác, anh cầu viện cấp cứu vì người yêu ñang giận không muốn hẹn hò với anh nữa! Sau khi bàn với nhau, có thằng bạn về nhà lục một xấp nhật trình tìm trang "Gỡ rối tơ lòng" của bà Tùng Long ñể tham khảo cách giải quyết! Lần ñó, anh Trung viết thơ cám ơn rối rít về kết quả khả quan khi anh làm theo ý kiến của "tôi"! Rồi ngày tháng qua nhanh. Trong một giờ Sử gần cuối năm trên bảng, lúc quân Nam tan rã hàng ngũ trước sức mạnh bạo tàn của quân Nguyên xâm lược, thì anh Trung cho biết mối tình của anh với cô nữ sinh Lê Văn Duyệt yêu kiều cũng vừa xụp ñổ! Nghiêm trọng hơn nữa là suốt một năm Đệ Nhất của anh, anh chỉ lo làm thơ, chơi nhạc, tâm hồn bị lôi cuốn vào mối tình vô vọng, nên không chú tâm vào chuyện học hành. Kỳ thi Tú Tài Hai sắp ñến rồi mà trong ñầu anh hoàn toàn không có một chữ nào ñể thi cả! Mà trong thời buổi chiến tranh lúc ñó, thanh niên Việt Nam mà "hỏng Tú Tài là phải ñợi ngày ñi!" Trong bức thơ cuối cùng anh gởi cho tôi trước ngày bãi trường, anh viết: "Cuộc tình của tôi ñã vỡ. Cả năm trời không học hành gì nên chắc kỳ thi Tú Tài Hai này sẽ rớt! Có lẽ tôi sẽ bị ñộng viên. Mà thật sự tôi cũng muốn bỏ ñi xa ñể quên ñi ñể quên ñi cuộc tình vô vọng! Có lẽ tôi sẽ xin vào Trung Tâm Huấn Luyện Sĩ Quan Thủ Đức!" Sau cùng, anh chúc cho tôi may mắn trong những năm học sắp tới lúc tôi lên "Đệ Nhị Cấp"! Đó là lần cuối cùng tôi liên lạc với anh! o O o Sau 3 tháng hè, tựu trường năm nay tôi lên Đệ Tam, năm ñầu tiên của chương trình Trung Học Đệ Nhị Cấp. Tôi thấy hãnh diện chẳng khác nào như học Karate từ ñai trắng ñược thăng lên Huyền Đai Đệ Nhất Đẳng! Lớp Đệ Tam của tôi bây giờ nằm trên dãy lầu hai. Năm nay lên Đệ Tam rồi nên tôi không thèm xài viết máy nữa mà bắt ñầu xài viết "nguyên tử" cho "xứng ñáng với ñịa vị mới của mình"! À, mà năm nay tôi bắt ñầu ñổi qua học xuất chiều. Như vậy có nghĩa là tôi có thể có cơ hội gặp ñược mặt ông bạn Thành (bây giờ chắc ñang học Đệ Nhất), ñể "trao ñổi" nổi niềm uất ức với anh ta mà tôi ñã nhịn nhục ñằng ñẵng suốt 2 năm trời! Thỉnh thoảng trong giờ ra chơi, tôi cũng ñảo mắt nhìn vào nhóm Đệ Nhất, xem có ai có nét ngỗ nghịch giống Thành không. Nhưng ña số thấy mấy anh Đệ Nhất mặt mày ai cũng có vẻ nghiêm trang, mẫu mực. Có lẽ họ ñang lo lắng chuẩn bị cho kỳ thi Tú Tài Toàn Phần cuối năm! Bất giác, tôi nhớ ñến anh Trung. Chắc giờ này ảnh ñang cầm súng "bò hỏa lực" tập trận trong Quân Trường Thủ Đức! Hy vọng mối tình thứ hai của anh sẽ khả quan hơn! Ông giáo già dạy Sử Địa ñã về hưu. Năm nay thầy phụ trách môn Sử Địa mới ñược chuyển về, còn trẻ, nhiều năng lực nên giảng bài rất sống ñộng. Mỗi khi thầy giảng về nước Nam bị giặc xâm lăng, chúng tôi ai cũng thấy khích ñộng muốn ñứng lên dựng cờ khởi nghĩa! Năm nay, thực dân Pháp bắt ñầu ñô hộ nước ta. Nước An Nam bắt ñầu chuyển sang một trang sử mới!

Nhưng dù giờ Sử có sống ñộng cách mấy, tôi vẫn thấy ñi học buổi chiều không còn thơ mộng như hồi còn buổi sáng Đệ Nhất Cấp, vì từ nay chương trình học không còn môn Vạn Vật yêu dấu nữa! Niên học năm nay thời tiết thay ñổi thất thường quá. Buổi chiều vào lớp học trời cứ ñổ mưa tầm tã. Ngồi trong lớp học nhìn ra cửa sổ, thấy chim chóc ủ rũ ñứng trú mưa, tôi cũng thấy lòng xao xuyến như thiếu thốn một hình bóng nào! Có lúc tôi cũng muốn chơi lại trò viết thơ bỏ ngỏ dưới hộc bàn như hai năm trước ñể "hù" lại mấy ñám ñàn em Đệ Nhất Cấp cho ñỡ buồn, nhưng rồi thôi vì không còn hứng thú nữa! Rồi lại có lúc tôi thầm ước sao cho trường tôi ñổi chương trình ñể học sinh Đệ Nhị Cấp ñược tiếp tục học môn Vạn Vật cho ñến hết Trung Học cho ñỡ buồn! o O o Và thời gian cứ lững thững trôi ñi. Tôi giờ cũng học xong Đệ Tam. Những năm Đệ Nhị, Đệ Nhất tôi không dám xao lãng việc học vì anh cả tôi thay mặt ông già kèm tôi sát vào khuôn khổ học hành kỷ luật ñể chuẩn bị thi hai kỳ Tú Tài! Sử Địa những năm Đệ Nhị, Đệ Nhất càng ngày càng hấp dẫn. Nhưng cứ mỗi lần ngồi trong lớp nhìn thấy chim chóc ủ rũ trú mưa ngoài cửa sổ, tôi không dằn ñược niềm nhớ môn Vạn Vật. Có lẽ cô giáo môn Vạn Vật ñang mỉm cười ñâu ñó! Trong cơn mơ màng, tôi hồi họp không biết không gian có tan biến thành thời gian hay không! Bất chợt tôi chép miệng như muốn nói khẽ với ai một mình: “Cô ơi, em lại sắp sửa vào ñại học ñến nơi rồi!” Ngoài sân trường, mưa rào tháng sáu vẫn ñổ từng cơn. Trên khung cửa sổ, con chim nhỏ vẫn ñứng ủ rũ kêu chim chíp thiết tha, không ngớt... Nguyễn Văn Hà (Cựu Học Sinh Hồ Ngọc Cẩn 63-70 Viết ngày 15/7/10 Melbourne Australia (Trong Tập Tùy Bút "Một Thoáng Hương Xưa" của NV Hà)

Chiều Qua Phố Tạm (Nhớ về hai con phố tạm: Saint-Louis, MO và Syracuse, NY) Dạo: Chân côi dấn trọn bước sầu, Trăm năm phố tạm biết ñâu là nhà *** Chiều qua con phố tạm, Trời ảm ñạm buồn tênh. Sầu bước ñổ chênh vênh, Loanh quanh viền lối trọ. Rêu xanh chèn gạch ñỏ, Xác cỏ bó chân tường. Chơ vơ giữa phố phường, Khung giáo ñường im ỉm. Nắng hoàng hôn rục chín, Thầm bịn rịn chia tay. Đường loang lổ bóng mây, Trơn gót giày lang bạt. Cây vỉa hè trơ xác, Dáo dác ngóng theo người. Lá vét trọn tuổi ñời, Vật vờ rơi trong gió. Công viên già khắc khổ, Tòa tháp cổ sờn lưng, Lạnh lùng ngắm phế hưng, Dửng dưng nhìn mây nước. Căn nhà thuê thuở trước, Vừa mới ñược sang tay, Đã quên hết những ngày, Từng cho ai tạm trú. Lặng nhìn con phố cũ, Lòng ủ rũ chợt hay, Hiện tại với tương lai, Chỉ là hai dĩ vãng. Mai lên ñường phiêu lãng, Thêm một ñoạn lữ hành. Dòng ñịnh mệnh bấp bênh, Lại một thành phố tạm. Khúc sông ñời sắp cạn, Cánh nhạn biết về ñâu. Sân ga một chuyến tàu, Trăm lối sầu ly biệt. Giọng ca Hời ñơn chiếc, Thê thiết giữa sương chiều, Trên phố trọ ñìu hiu, Buồn thiu như tiếng võng. Bờ môi khô dát mỏng, Còn ñọng nét buồn ñen. Đôi mắt trắng hấp hem, Lấm lem màu tuyệt vọng. Mảnh mây Tần lạc lõng, Đã nhạt bóng quê nhà. Lòng lữ khách xót xa: Đâu cũng là phố tạm. Trần Văn Lương Cali, 6/2011

MỘT THỜI HẠNH PHÚC, MỘT ĐỜI QUẠNH HIU thụyvi – lvd71 Tranh sơn dầu của thụyvi 1. Tôi thong thả ñi thật chậm dọc theo lối ñi ngày xưa mỗi ngày có hai lượt dấu chân của tôi cùng lũ bạn học trò và ngôi trường trung học là dãy building hình chữ U nằm cuối con ñường ñược vây bọc bởi ñám trúc xanh mút tầm mắt ñàng kia. Hình như ñâu ñây có tiếng ríu rít của bọn trẻ, tôi dừng lại, nhìn quanh tưởng như bắt gặp lại hình ảnh một thời thơ ấu, một thời ñầy hồn nhiên học hành vui chơi của mình trong thành phố này. Tôi nghĩ ñến những bạn của tôi. Đến những người ñã bỏ nơi này ra ñi. Đến những người ở lại. Đến tự do của con người. Đến tất cả chúng tôi. Mặt trời nồng nàn chiếu xuống. Tiếng gió reo theo lối ñi. Một chiếc lá thả mình rơi ra, bỗng dưng tôi choáng người trong cơn ñau ñớn bất ngờ, tức tủi lẫn với một nỗi xao xuyến không cùng. Xúc cảm dâng lên làm tôi nghẹn ngào muốn khóc. Nhiều năm trôi qua. Sao hôm nay tôi lại lộn ngược về ñứng rưng rưng phiền muộn nơi ñây. Không phải bấy lâu nay, tôi cố tình ru tôi, dỗ dành tôi thôi hãy ñầu hàng số mệnh. Hãy nuôi lòng hận thù cho một sự phản bội. Thương tổn chính là nỗi xót xa. Tôi cứ căn dặn mình - Hãy quay lưng rũ bỏ những thương tổn của tình yêu ñầu ñời - Hãy quên ñi một miền kỷ niệm - Cũng như ñừng bao giờ nhắc một giai ñoạn quá khứ. Nhưng tôi cứ mâu thuẫn - Tôi

không cam lòng - Trái tim tôi vẫn vướng mắc một nỗi nhớ. Tuy tôi ra vẻ thanh thản, im lìm - Tuy tôi an nhiên bình tịnh - Cũng như tôi không tự mình gây cuộc huyên náo, không tự mình gây cơn bão dữ - Nhưng tôi biết chỉ cần một cơn gió ñộng là ñại dương trong tôi sẵn sàng nổi sóng - Biển dầu sẽ sôi - Trời ñất sẽ ba ñào. Vì thế, quyết ñịnh trở về, hình như không phải là cái cớ làm vui lòng người bạn trong dịp gả ñứa con gái duy nhất, hay ñây là cái quyết ñịnh muốn làm ñiên ñảo những năm tháng còn lại. Khi ñặt chân xuống phi trường, tôi ñược ñón ñợi bởi những người bạn thời thơ ấu nên tôi tạm yên tâm, bớt bỡ ngỡ và mau chóng trở về thời nữ sinh Lê Văn Duyệt mộng mị ranh mãnh hồn nhiên. Chúng tôi bắt ñầu trêu nhau, chọc nhau quên mình ñã qua tuổi bốn mươi, cười khúc khích râm ran. Tôi biết những người bạn cố tình gieo trong lòng tôi một chút lửa, tặng tôi những nụ cười hào phóng ñể trám kín sự lẻ loi hiu quạnh. Tôi chợt nghĩ ñến anh, có cái gì như nước mắt chao ñộng lấp lánh sau cặp kính mát khiến tôi chập chờn tưởng còn trơ trọi một mình giữa chốn lạ lẫm và ồn ào chung quanh. Suốt buổi sáng trong chiếc quần jean, áo ngắn, ñôi giày bata, tôi ñi trở lại vùng kỷ niệm trên lối ñi dẫn tới con dốc cao phủ ñầy những bụi cỏ có cánh lá thuôn dài chạy bon bon ñến phố chợ nơi góc ñường. Đối diện sau lưng là con ñường hun hút băng qua khu Đa Kao. Bất chợt, trong mớ không khí nhẹ nhàng, tôi như nhận ra một mùi vị quen thuộc quyến rũ như mùi khói thuốc. Có phải khói thuốc của anh không? Tôi dừng bước, dõi mắt tìm kiếm, thấy như cả bầu trời ñược tẩm hương vị ngọt ngào nồng nàn và lạ lùng từ mùi khói thuốc. Tôi hít thật sâu vào lồng ngực, nhưng nỗi buồn quanh quẩn gợi thêm sự nhớ nhung cay ñắng… Tại sao cứ hễ ñi ñâu, hoặc ñến nơi nào trên những con ñường trong thành phố này, tôi ñều có cảm giác như có bóng anh hòa nhập bóng tôi, có tay anh quanh lưng tôi thật ấm… Tôi nhìn quanh, như níu kéo trong mỏng manh hy vọng tưởng như ñôi mắt anh ñâu ñó sau những chùm lá, bên những góc tường… Khi biết chỉ là ảo tưởng, tôi tủi thân, muốn úp mặt vào thân cây sần nhám bên góc ñường khóc một trận cho nhẹ lòng. Gian phòng ñầy ắp thân mật dưới ánh ñèn mờ ảo. Được báo trước, trong tiệc cưới, ngoài dịp gặp lại bạn bè, chắc chắn tôi sẽ gặp anh. Phải chạm mặt với sự thật. Khi hai dáng người song ñôi xuất hiện. Kẻ bội tình ñang chờn vờn trước mặt. Người tôi run nhẹ, nhưng làm mặt ñiềm tĩnh chờ ñợi. Anh tiến ñến, nhìn tôi im sửng, sau ñó, kêu lên, tiếng kêu như xé lòng: - Quỳnh! Anh quay nhanh sang người ñàn bà bên cạnh: - Bà xã Có cái gì như vừa cắm phập trong trái tim, muốn qụy xuống, nhưng không hiểu sao tôi lại mĩm cười chào họ trong một phong thái chừng mực duyên dáng. Tôi chưa kịp nói gì, một người bạn của chúng tôi cố ý chen vào, tách anh ra chỗ khác rồi huyên náo bắt chuyện. Tôi nhìn người ñàn bà ñỏm dáng có hai con mắt nhìn tôi thảng thốt lấp loé như có chút lửa, nhưng mau chóng dịu xuống như chịu ñựng. Tôi thấy mắt bà chông chênh một nỗi buồn khi bà nói: - Cô… không gì thay ñổi vẫn… ñẹp! “Vẫn ñẹp” trên môi vợ anh làm tôi thấy thỏa mãn như ñược ve vuốt, tôi mỉm cười nói cám ơn, và xin phép từ giã. Khi xoay người bỏ ñi, lạ, sao tôi bình tĩnh vậy? Chiếc xích lô bỏ tôi xuống ñầu ngõ. Buổi sáng, sương mù loãng ra hé lộ từng vệt nắng thật ấm,

những người phu quét ñường miệt mài với công việc thường nhật, tẩn mẩn gom góp những chiếc lá vàng thành từng ñống nhỏ hẩm hiu. Tôi dừng lại, tần ngần nhìn màu lá vàng bỗng nhớ ra chúng ñã có một mùa xanh hạnh phúc, một mùa căng mật ngọt rồi cảm thấy buồn khi nghĩ ñến nay mai thôi chúng nó sẽ mục rữa cô ñơn ở một xó nào ñó. Tôi nhìn quanh bồi hồi khi bắt gặp lại ñám lá với những cánh hoa như những xác pháo bám ñầy ñặc trên dãy tường vôi cũ kỹ dẫn vào con ngõ cụt ñược phủ màu xanh mát mắt. Tôi rảo nhanh vào cánh cổng, tuy quán xưa không còn, nhưng khoảng sân rộng thênh thang và khung cảnh xưa dường như vẫn y nguyên với những cội mai, vài chậu trúc già cỗi mốc thít, khiến tôi có cảm giác mình mới loanh quanh ñâu ñó ngày hôm qua. Vài năm trước, tôi nghe tin bà cụ chủ quán qua ñời, dịp này, tôi muốn ñến, muốn kính cẩn thắp tuần nhang. Tôi ñang tần ngần. Bất ngờ. Khựng lại. Lúng túng. Anh ngồi ñó. Trong một góc khuất. Từ lúc nào. Đăm ñắm nhìn tôi. - Ngồi xuống ñây với anh. Tôi nghiêm nghị bước tới ngồi xuống, nhưng tôi choáng váng khi thấy mái tóc thưa gần như bạc trắng và cái hình ảnh hết thảy quen thuộc là ñiếu thuốc vẫn cắm hờ hững trên ñôi môi giờ ñiểm thêm nụ cười khinh bạc: - Bao giờ em ñi? - Dạ, ngày mai Tôi nghe ñược tiếng anh thở dài, và nước mắt tôi chực rơi. Tôi thầm trách sao mình trả lời chi vậy, vì ñến hay ñi có còn ý nghĩa gì? Anh nắm bàn tay tôi ñưa lên nhìn soi mói chiếc nhẫn bé tí mà ngày nào anh ñã ñeo nó vào ngón tay áp út, rồi tôi cảm thấy như mình ñược nhấc bổng lên, anh nói thật nhỏ: - Theo anh Tôi như sợi khói huyễn hoặc theo sức hút của anh, không kịp ñưa tay chào người em gái của anh ñang mở tròn nhìn tôi mừng rỡ. Chúng tôi ñi dọc theo hành lang của ngôi nhà, leo lên từng bậc thang quen thuộc, rồi anh dắt tôi ñến một căn phòng nằm phía cuối của tầng lầu. Anh mở khoá, bật ñèn, trong ánh sáng chói loà, tôi nhận ra tấm hình bà mẹ ñã qua ñời của anh trên chiếc tủ thờ ñặt chính giữa phòng. Anh dắt tôi ñến phía góc bên trái, tôi sững sờ ngẩn ngơ nhìn trân trối một khung ảnh thật lớn chụp ngày ñính hôn của anh và tôi trên bức tường màu trứng sáo. Tôi bước tới, xoa nhẹ khung kính mát lạnh, nước mắt tôi nhạt nhòa. Trong hình, anh cười thật rạng rỡ, dựa sát triền lưng và vòng tay ôm tôi thật chặt. Tôi như còn nghe rõ cái cảm giác của ngày hôm ñó, trái tim của chúng tôi hạnh phúc, ñầy hoan lạc như những ngọn pháo bông bung nở những màu sắc rực rỡ giữa bầu trời. Tôi quay lại. Anh và tôi nín lặng nhìn nhau hồi lâu, rồi thổn thức ôm choàng lấy nhau. Tôi khóc vùi trong vùng ngực mà tưởng suốt ñời không bao giờ gặp, mùi da thịt anh ñánh thức những rung ñộng ñầu ñời mà bấy lâu nay tưởng chừng ñã ngủ quên trong những năm tháng hư hao vô nghĩa. Giọng anh sũng nước, nóng hổi bên tai: - Quỳnh ơi… Tôi cắn môi, lòng cay ñắng, ngước ñầu nhìn qua bờ vai vững chãi thấy mẹ anh ñang cười với tôi. Bà lúc nào cũng cười với tôi, vì bà biết tôi yêu con trai bà hơn bất cứ người con gái nào. Anh dìu tôi ngồi xuống ghế, cũng hai chỗ ngồi, cũng là cách ngồi riêng của chúng tôi với nhau, anh ngồi khoanh chân dưới sàn nhà, tựa ñầu trên ñùi tôi, hoặc ngước nhìn tôi trong im lặng. Bây giờ cũng vậy – chúng tôi cứ yên lặng nhìn nhau, ánh mắt anh là ngọn lửa thật ấm, thật mê man không dấu diếm những rung ñộng trong lòng. Tôi lùa bàn tay

mình vào mái tóc khô rời nham nhám của anh. Tôi biết mình không thể nào quên người ñàn ông này. Tôi biết anh mãi mãi là cái bóng theo tôi suốt ñời. - Em có thể ở thêm vài ngày, không em? Tôi sững người. Muốn ngộp thở. Sao chỉ có vài ngày? Tôi còn muốn ở cả ñời với anh nữa là. Nhưng tôi chợt hoảng kinh nhận ra ñây là khởi ñiểm một cơn mê ñiên. Là bước ñầu cuộc phiêu lưu truân chuyên ñày ñọa. Rồi như quá sức chịu ñựng, nỗi ẩn ức dồn nén từ rất lâu bỗng vỡ ra làm tôi oà lên, tức tửi. Anh ôm tôi, giọng nói anh như chứa ñựng sự cay ñắng than thở mà anh chưa có dịp bộc lộ: - Quỳnh à, em cứ thui thủi một mình, càng khiến anh ñau lòng, càng thấy những bất hạnh anh mang ñến cho em quá lớn. Nhưng anh không bao giờ mong em tha lỗi cho anh. Có lẽ tại anh nhớ em quá, nên anh thường về ñây vì chổ này còn nguyên vẹn dấu tích của em. Tôi biết anh là người rất ít nói, nhưng khi nói thì bao giờ cũng thành thật. Vì thế, tôi muốn gục chết ngay bây giờ trong tay anh. Chúng tôi khóc nhạt nhoà trên môi nhau. Mấy sợi tóc anh mơn man vào má tôi, nhẹ, rất nhẹ, nhưng tôi cảm thấy tê buốt nỗi ñam mê thật lê thê ma quái. Chung quanh chúng tôi không còn thời gian, không còn không gian, nhưng tội nghiệp chúng tôi biết chừng nào, bởi vì lúc nào chúng tôi cũng kềm giữ những cháy bỏng khôn lường, ñè nén những xúc cảm thương yêu ñang ñuổi riết chúng tôi trên từng phân da thịt. Tôi biết tôi không ñủ sức quay ngược vận mệnh của mình. Tôi phải ñứng lên, phải lui về, trăm lần phải lui về, mái ấm này không có chỗ cho tôi. Tôi phải ở bên ngoài, ñứng bên ngoài, nếu tôi ở lại, dù chỉ một ngày, một ngày thôi, ñời sống chúng tôi sẽ bị xới tung rồi lộn nhào xuống. Anh làm sao hiểu ñược tôi ñã ñau ñớn như thế nào khi tôi mất anh, khi cuộc ñời tôi mãi mãi không có anh, không có anh nâng niu tôi, bồng ẳm tôi, ñể tôi nương tựa, ñể tôi ñược yêu thương. Nhiều ñêm, trong chiêm bao, tôi thảng thốt bật dậy, nghe như tiếng anh gọi tôi thật thảm thiết trong bầu trời ñầy gió. Đêm cuối cùng tràn ñầy xúc ñộng cùng với bạn bè gợi lại những hồi ức năm xưa. Ngày hôm sau, tôi ra phi trường trở về Canada. Cuộc tiễn ñưa nào cũng bùi ngùi . Tôi cứ nấn ná bịn rịn chưa muốn bước vào căn phòng có hàng kiếng dày mờ ñục, là hàng rào phân cách kẻ ở lại người ra ñi. Tôi ñưa mắt nhìn quanh, trong một mong mỏi mơ hồ, hình như thấy ñâu ñó chơi vơi một ánh mắt ñăm ñắm trông theo. Tôi bước vào phòng cách ly, nước mắt cứ trào từng dòng trên mặt. Chiếc phi cơ lao vút ñưa tôi trở lại cuộc ñời của tôi. Tôi lơ ñãng phóng tầm mắt ra cửa sổ. Hình như tôi ñang bơi trong một vùng trắng mênh mông. 2. Thời gian quá dài, nhưng không ñủ cho tôi quên ñịa ñiểm ñứt ñoạn xa vời ấy mà chưa kịp hiểu nguyên nhân từ ñâu. Nhưng tôi nhớ rõ khởi ñiểm những ngày sôi ñộng ngoài miền Trung cũng như tại Sài-gòn tình hình chung quanh cho tôi có cảm tưởng ñang ở một vùng trận ñịa mà trận ác chiến có thể xảy ra bất cứ giờ phút nào. Cùng lúc ñó gia ñình anh cho hay phi ñoàn báo tin anh “mất tích” khiến tôi rụng rời thất ñảm tưởng ñâu trời sụp ñổ trên ñầu. Quá bất ngờ, mặc dù không hề tin ñây là sự thật, nhưng tôi tất tả chạy ngược chạy xuôi, chạy trong mê man ñau khổ tới nơi này nơi nọ, kiên nhẩn dò hỏi kiếm tìm tung tích, nhưng trong tình thế chộn rộn không một ai biết ñích xác chuyện gì xảy ra cho anh, không ai giúp ñỡ tôi, không ai chia sẻ với tôi. Hình như mọi người ai nấy chìm ngập trong bất an. Mọi sinh hoạt không còn bình thường. Mọi người mang trên mặt tâm

trạng phập phồng. Mọi người thì thào hoang mang như chờ ñợi biến cố kinh hoàng nào ñó xảy tới. Rồi ai nấy mặc tôi, mình tôi với nỗi ñau của tôi. Những thắc mắc của tôi không ai giải ñáp. Những câu hỏi của tôi không ai giải thích. Cho ñến một ngày, gia ñình kéo tôi theo dòng người lếch thếch bỏ nhà bỏ cửa chạy ra bến sông và tôi chập chờn như người mộng du, gần như kiệt sức trong chuyến hải hành lênh ñênh với cảm giác mơ hồ miên man ñến khi ñặt những bước chân chúi nhủi trên miền ñất lạ hoắc. Gia ñình chúng tôi dựa lưng nhau ñể làm lại từ ñầu. Chúng tôi học làm quen cách sống khác. Chúng tôi học làm quen cảnh ñời khác với hết cả sức lực và ý chí của mình. Nhưng ñời sống của những người tị nạn cứ kéo dài trong thảng thốt khi mỗi lần chúng tôi thấy những cảnh vượt biển chạy trốn của ñồng bào mìn trên màn hình TV. Hầu như cả thế giới rúng ñộng thương cảm khi nhìn những chiếc tàu gỗ bé tí lúc nhúc con nít, ñàn bà, ñàn ông chập chờn giữa trời nước mênh mông biển cả. Có chiếc chịu không nổi những ñợt sóng hung dữ tức tửi mang hàng trăm mạng con người cùng ñường bí lối ngoắc ngoải chìm xuống. Có chiếc may mắn ñược tàu ngoại quốc vớt kịp lúc. Từ ñó thế giới bên ngoài biết thêm cảnh trả thù, truy bức, tù ñày, ñói ăn thiếu mặc của dân chúng trong ñất nước ñầy hỗn mang. Và những ngày tháng tiếp nối dồn dập với những bản tin về chính sách Hà nội như ñi vùng kinh tế mới, học tập cải tạo… Tất cả những chính sách vừa kể trên là nhằm ñánh vào những thành phần họ cho là phản ñộng, ngụy quân, ngụy quyền, tay sai của Mỹ, và các con số thuyền nhân trốn khỏi VN càng gia tăng theo nhịp ñộ bốc lột hà khắc của họ. Cuối cùng là màn ñánh tư sản, mại bản và bày ra hình thức ñi bán chính thức ñể vét tiền của giới Hoa Kiều. Cứ mỗi lần ban ra chính sách nào ñó là có một lượng người trốn ra khỏi nước ñủ mọi phương tiện. Thương tâm nhất là có quá nhiều người chết trên biển. Những hình ảnh ñó ñánh ñộng lương tâm và lòng nhân ñạo thế giới. Hàng loạt lời kêu gọi từ mọi quốc gia và những tổ chức gấp rút hình thành cứu người vượt biển. Ba Mẹ tôi gầy rộc và già xọm thật mau, tôi thường thấy Ba tôi ngồi một mình trong bóng ñêm, lặng lẽ. Dịp này,tôi tình nguyện ghi tên làm việc trong hội Hồng Thập Tự tại một hòn ñảo ở Mã Lai. Những người nhà của tôi không ai ngăn cản, vì họ biết quyết ñịnh của tôi trong một ý nghĩa nào ñó, tôi chưa từ bỏ ý ñịnh tìm anh. Hòn ñảo chơ vơ với mặt biển liếm sát chung quanh. Chúng tôi làm việc trong những mái nhà lưa thưa cũ kỹ nằm như bẹp dí buồn bã dưới những tán cây già cỗi lao xao tiếng gió. Nhiều ñêm, một mình tôi ñứng nơi mái hiên nhìn ra khoảng trống bao la, ngoài kia bãi biển cong, và khoảng trời cao mênh mông ôm lòng biển ñen, tất cả là nấm mồ thênh thang chôn vùi thân xác vô hồn.… Bỗng tôi rùng mình khi hình dung những cái chết ghê rợn, chết cuống quít, chết ngỡ ngàng, chết tức tưởi trong tăm tối, trong giá lạnh giữa mù khơi vô tận. Cho ñến một phút giây bỗng nghe trong ñáy óc tê mê năm tháng ñắm chìm nổi lên một tiếng gọi mịt mù xa tít chân mây. Tiếng gọi ma quái không biết từ ñâu ñến, tan biến về nơi nào. Tôi bỗng lo sợ vu vơ bật khóc rền rĩ gọi Thức ơi, Thức ơi trong khi băng mình trở về phòng qua những dãy nhà ñèn lù mù tối tăm bằn bặt. Những buổi sáng ñược nghỉ, tôi thường hay men theo những ghềnh ñá ñể thả trôi những nhung nhớ về những kỷ niệm của mình. Những tia nắng loãng xuyên qua màn sương khiến bầu trời lấp lánh thứ ánh sáng bàng bạc thật lạ lùng nơi vùng biển gió rít rì rì từng cơn. Tôi khoanh tay trước ngực, dựa vào tảng ñá sần nhám ê ẩm, nghe nôn nao thèm dụi ñầu vào vùng ngực ấm của anh, ñể sống lại hình ảnh của một thời. Trên bãi cát trước mắt có một bầy chim theo nhau ñáp xuống, chúng trửng giỡn kêu chim chíp gọi nhau, rượt nhau. Tôi như ngây ngất nhìn ñời sống hồn nhiên của lũ chim bé bỏng mà xúc ñộng bật lên tiếng cười nho

nhỏ. Thức, em biết chắc rằng anh sẽ hiểu cũng như anh luôn luôn biết rằng giữa vùng rừng núi này, ngoài nhịp thở cây lá hoang vu, còn có tiếng cười mang ngây ngất thứ hạnh phúc mà anh từng yêu qúi, và còn nỗi vui sướng nào bằng, nếu bây giờ em ñược ngồi bên anh ñể nghe lại tiếng nói tình yêu mà anh mang lại cho em, như ngọn pháo bông ñược ñốt lên thắp sáng trái tim rộn rã, cũng như em ñã dư hiểu ý nghĩ ñược nuôi dưỡng trong ánh mắt tha thiết của anh: - Quỳnh à, anh ao ước một cái lễ cưới, một mái nhà, và em sẽ sinh cho anh một bầy con mười ñứa. Tôi kêu lên yếu ớt khi vòng tay anh xiết chặt lấy tôi, tiếng kêu run rẩy ñể ñón nhận hạnh phúc ñổ xuống dạt dào. Anh nói trên môi tôi: - Quỳnh à, môi em thật ngọt. Chúng ta phải cưới nhau nghe em! - Anh Thức! Em gần chết ngộp… Và, tôi tin có ngày anh trở về, chắc chắn trở về, có ngày anh sẽ nói cho tôi nghe về niềm hạnh phúc rực rỡ, như cơn bão lớn cao ngất mang về từ ñại dương gây nên sự rộn rã thật cảm ñộng trong tâm hồn tôi, gây nên nỗi mừng vui ngạt thở. Anh lúc nào cũng ở trong tôi, trong lồng ngực tôi, ở khắp cùng ý nghĩ tôi, ở khắp cùng hơi thở tôi, ở khắp cùng xương cốt tôi, và tôi sẽ kể cho anh nghe niềm hạnh phúc ngất ngây ñó. Cũng như tôi lờ mờ hiểu con ñường lát nữa ñây sẽ ôm lấy chân tôi với bao niềm vui thật rộn rã, tôi cảm ñộng cất tiếng gọi tên từng nhánh lá, từng con ñường mòn, từng ngọn ñồi sẽ mang cho tôi một ngày vui mới và thật lớn. Tôi thấy hân hoan như buổi sớm mai có ñầy tiếng chim ríu rít trên bãi cát mềm mại, và anh yêu, cho dù chỗ trú của chúng ta chỉ là chiếc lều giữa khu rừng hoang vắng, và em, chính là người gần gũi trước tiên với tiếng khóc của lũ trẻ sau này… Hôm ñó, trời nắng như ñổ lửa, thủy triều xuống thấp, từng ñợt sóng như uể oải lăn tăn vỗ hững hờ vào bờ cát. Chúng tôi vui mừng khi nhận tin có một chiếc thuyền vượt biển trôi tắp gần vùng ñó. Chúng tôi lóng ngóng ñến khi thấy dáng chiếc tàu mong manh loang loáng hiện trong tầm mắt, rồi những thân hình trườn xuống lết nhanh vào bờ bằng sức lực mòn mỏi còn lại của họ. Nhìn những hình thù ñen nhẻm, hốc hác, rũ rượi, mái tóc xơ xác khô cứng ñóng từng bệt trên khuôn mặt dường như không còn sinh khí còn hằn rõ những nét khiếp ñảm, rã rời. Con ñường từ cái sống tới cái chết, những con người này phải ñi qua bao nhiêu ñợi chờ và nước mắt, bao nhiêu khổ nhục và mồ hôi, bao nhiêu ñoạ ñày và thống khổ ngoài sức chịu ñựng. Sự kiên nhẩn vô biên của con người cùng khổ ñã thách ñấu với trời, thách ñấu với biển cả trùng trùng sóng dữ giữa trời nước vô tận không biết ñâu là bến là bờ. Có người, khi vào ñến trại, sức cùng lực kiệt trong giấc ngủ, trong cơn mê chập chờn họ kêu thét lên sợ hãi. Có lẽ họ chưa tin mình ñược bình an. Tưởng mình còn nằm còng queo ướt át trên chiếc thuyền phập phồng trôi trong biển cả ñen ñủi mênh mông. Tưởng mình còn vất vưởng trong chiếc quan tài ñang tròng trành trong nước, âm u, dật dờ. Những mớ xác hồn này chưa tin mình ñược vớt lên từ cái chết, ñã sống lại. Vì thế tất cả mọi nhịp ñiệu của họ ñều biểu lộ một vẻ hoảng hốt, lo âu ngỡ ñâu còn sống giữa chuỗi ngày bị theo dõi, nhọc nhằn, tai biến, tối tăm, ñàn áp. Hôm sau, khi ñi ngang chiếc giường ở cuối góc, một ñôi mắt hốc hác bám sau lưng. Tôi quay lại, bốn con mắt nhìn nhau ngờ ngợ. Tôi bật lên tiếng kêu mừng rỡ: - Sương! Cái miệng cười héo hắt ñủ cho tôi nhận ra người bạn có thời học chung Lê Văn Duyệt. Nỗi vui

mừng gặp lại người bạn khá thân, là ñầu mối của một cuộc tìm kiếm bấy lâu tưởng vô vọng khiến tôi hấp tấp nôn nóng: - Sương có gặp anh Thức không? Hình như Sương ñịnh nói gì nhưng lại lắc ñầu. Từ cái lắc ñầu quá ñỗi nhẹ ñó lại làm nặng trĩu sự nghi hoặc và trông ñợi của tôi. Trong khi giúp Sương vài công việc cần thiết mà lòng tôi cứ mênh mang. Linh tính cho tôi biết có ñiều gì ñó mà Sương dấu, nhưng tôi tin tôi có ñủ kiên nhẫn và bình tĩnh ñón ñợi. Nỗi háo hức, hồi hộp thúc dục cuốn tôi tìm cách gặp Sương mỗi ngày với hy vọng truy ñược những manh mối ñể tìm lại anh như người ta tìm lại kho tàng vô giá thất lạc bấy lâu. Những lần ngồi với nhau, những mẫu hồi tưởng, kỷ niệm lần lượt ñược hai ñứa nhắc lại. Tôi lựa lúc thật vui, hỏi thẳng Sương về anh và yên lặng chờ ñợi. Sương ngập ngừng: - Anh Thức lập gia ñình rồi Quỳnh! Hình như mặt ñất vỡ toác ra. Tôi chới với, ngồi ngẩn ngơ, nghi hoặc. Không ai nói với ai lời nào. Chút hạnh phúc mong manh nâng niu ôm giữ kéo dài căng thẳng trong hy vọng ñã tan hoang rồi. Hình như lâu lắm, tôi chậm chạp ñứng lên, lủi thủi ñi ra khỏi trại với ñầu óc trống rỗng và cặp mắt ráo hoảnh, nhưng câu nói của Sương vẫn còn ñuổi theo quấn quit. Tôi muốn bịt hai tai, cả thân thể tôi như co rúm, bủn rủn, tay chân tôi nhẹ tênh như ñứt lìa khỏi thân hình. Tôi thấy khoảng bóng tối trước mặt loãng ra, và cả thế giới chìm xuống dưới chân, biến mất. Tôi lặng thinh, cô ñơn trên bãi vắng, một mình. Không biết mấy ngày. Không biết mấy ñêm. Bây giờ tôi không ñủ sức ñể khóc thì làm sao ñủ sức ñể nối hay gỡ những mối dây ñịnh mệnh. Tôi cảm thấy chung quanh thật hoang vu trống không. Trái tim tôi dường như vỡ nát chỉ còn lại những tiếng kêu thống thiết trong mịt mờ im lặng của tâm can. Tôi như người vô hồn mông lung nhìn theo từng ñợt sóng trùng ñiệp trườn vào bờ thành ñám bọt nước vụn vỡ trên triền cát rồi kéo lùi dần ra mất hút không còn ñể lại một chút dấu vết nào. Khung cảnh giam hãm dật dờ trở thành một thế giới mông lung, không còn gì nơi ñây, ngoài khoảnh khắc ngẫu nhiên ñầy ắp và hun hút, khoảnh khắc trôi nổi giữa mịt mù như hòn ñảo giữa ñại dương, khoảnh khắc ma tuý làm ngầy ngật tâm thần. Tôi bị xô ñẩy cuốn trôi quay tròn như trong con xoáy nước. Có phải một ñoạn ñời mộng mị của tôi ñã trôi qua, và ñã chấm dứt như thế không? thụyvi – lvd71

GÁNH TÀU HŨ Không biết tại sao tôi lại thường có những cái may mắn bất ngờ. Ở trong sở, ông xếp và những người bạn trong nhóm bầu tôi là người may mắn nhất. Những khi ñi vendor shows có xổ số hay là tham gia những ngày vui sở tổ chức là thế nào tôi cũng phải trúng một món quà. Có lần trong khi ñi xem IT shows với những máy vi tính, máy in mới ra lò, tôi cười cười nói với những người bạn thôi ñừng bỏ vé vào giỏ nữa, vì tấm vé số trúng giải nhất là ñây này. Tôi lại cẩn thận ghi số ñiện thoại ở văn phòng mình “ñể người ta gọi cho lẹ” trong khi người ta chỉ cần email của tôi ñể báo tin. Lần ñó cả nhóm sỉ vả tôi vì tôi trúng giải nhất thật. Hôm ñó tôi trúng một cái máy in “allin-one” vừa có printer, vừa có copy, vừa có fax của Hewlett Packard. Rồi một lần nữa chúng tôi ñi học với nhau. Sau giờ học, những tấm giấy ñể phê bình giáo sư trở thành những tấm vé số. Tôi ngồi bàn ñầu nên ông giáo sư bước xuống xoè một xấp giấy ra cho tôi rút. Chó ngáp phải ruồi, tôi rút tấm giấy ñưa cho ông ấy ñọc. Ông ta lúng túng không ñọc ñuợc tên người trúng. Mấy ñứa bạn la ó trợn mắt nhìn tôi, vì chỉ có mình tôi là dân ….da màu …có cái tên … khó ñọc. Lần ñó tôi trúng cái monitor 24 inch, ì à ì ạch khiêng về cho ông chồng xuýt xoa vợ tôi sao mà hên thế. Tôi phải dài dòng ñể chứng minh mình là con nhỏ khá may mắn. Tuy nhiên không có cái may mắn nào làm cho tôi cảm kích và nhớ suốt cả ñời như lần tôi ñược “cứu vớt” mấy mươi năm về trước. Năm ñó, hình như tôi ñang học lớp10. Tôi nghĩ mình nhớ ñúng, vì tôi nhớ năm cuối cùng làm học trò áo trắng Lê Văn Duyệt tôi và bà chị năn nỉ mãi ba mẹ mới mua cho mỗi ñứa một chiếc xe ñạp ñể ñi học. Tôi rất thương chiếc xe ñạp màu xanh lá mạ của tôi. Với chiếc xe ñạp mới, tôi ñã ñược …thong thả hơn, và dĩ nhiên có dáng vẻ ….người lớn hơn khi ñược tung tăng ñạp xe một mình không cần ba mẹ ñưa ñón nữa. Khi chuyển trường sang Lê Văn Duyệt, tôi ñược mặc áo dài, và tôi rất yêu bộ ñồng phục mới này của

mình. Hình như tôi thấy mình rất thướt tha ... Khi ñạp xe, tôi chỉ thích mặc áo dài. Có lẽ tôi thích ñể tà áo trắng lãng mạn bay bay theo gió chăng? Trưa hôm ñó, hình như tôi ñi học bổ túc, nhưng bây giờ tôi không nhớ mình ñi học thêm môn gì. Tôi vốn dốt toán nên có lẽ tôi phải ñi học toán lý hóa. Tôi còn nhớ mình ñi rất trễ. Tôi cong lưng ráng ñạp xe thật nhanh. Không biết tôi có nhớ ñúng không, hình như ở VN, cánh cửa trước của những nhà ở mặt tiền thường ñược mở rộng, và thường khi nhìn vào là thấy cái ñồng hồ treo ngay trong phòng khách. Tôi vừa ñạp xe, vừa ráng ngoái ñầu nhìn vào một trong những căn nhà ấy ñể xem mình ñã trễ lắm chưa? Tôi không ñịnh thần ñược chuyện gì ñã xảy ra. Tự dưng tôi thấy mình ngã lăn dưới ñất với chiếc xe ñạp. Mắt tôi hoa cả lên, chân trái và một bên vai tôi ñau ñiếng. Tôi chưa kịp hiểu tại sao tôi té thì tôi chợt nghe tiếng ai mắng tôi thậm tệ. Ở nhà tôi ñoảng nên ưa bị mẹ rầy là chuyện thường. Ra ngoài ñuờng hay trong lớp học, chưa bao giờ tôi bị la một cách …lớn tiếng như thế. Tôi nhìn quanh…sao lại có màu trắng của những miếng tàu hũ loang loáng trên ñường? Nếu ñịnh thần, chắc có lẽ tôi cũng ñã ngửi ñược thoang thoảng mùi nước gừng cay màu mật ong hổ phách. Trời ơi, tôi ñã ñâm sầm vào một gánh tàu hũ nước ñường, món hàng rong thanh khiết mà tôi thích mê man những buổi trưa hè. Miếng tàu hũ ngọt lịm ñầu môi, không nằm sóng sánh trong chiếc chén con con mẹ tôi múc, mà nó nằm sóng sánh trên ñường Nguyễn Văn Học cùng với những lời nhiếc móc của chị bán tàu hũ. Tôi vừa ñau, vừa mắc cở, mà còn bị la tuới sượi nên vụng về dựng chiếc xe ñạp lên, rồi tủi thân ñứng nép bên chiếc xe mà khóc thút thít. Chị bán tàu hũ ñòi bồi thường nguyên gánh hàng, mà tôi thì làm gì có tiền ñể mà trả? Mắt nhoà lệ, tôi ấp úng xin lỗi chị vì mình quá vô ý. Chung quanh tôi, có nhiều người tò mò ñứng xem rồi lại nhanh nhẩu chuyền tai nhau ñầu ñuôi sự việc. Tôi lại càng mắc cở hơn, nhưng không biết phải làm sao, chỉ biết ñứng ñó chịu trận. Một ñồng dính túi không có, tôi năn nỉ chị tàu hủ cho tôi biết số nhà, chiều tôi sẽ về xin tiền ba mẹ ñem ñến trả. Thế là chị lại ñong ñỏng mắng tôi thậm tệ hơn nữa, chị nghĩ là tôi sẽ quỵt chị luôn chắc? Lúc này, người ta bu quanh khá nhiều. Có người bênh tôi, kêu tôi chạy ñi, người ta sẽ giữ chị lại cho tôi ñi. Tôi nào dám, chắc lúc ñó có ai cho vàng tôi cũng không dám, vì tôi vốn nhát gan lắm. Có ngưòi thương tình, năn nỉ phụ tôi “chị tha cho cổ ñi, còn không thì ñưa ñịa chỉ, coi bộ cổ cũng người ñàng hoàng …” Có người lại chanh chua nhiếc chị tàu hũ dùm tôi “ tui thấy rõ ràng cô ñang chạy mà bả ñâm sầm qua ñường, rõ ràng là bả bán ế rồi tính tống tiền cổ ñó mà…” Lời qua tiếng lại ồn ào càng làm cho tôi muốn ñộn thổ. Tôi còn nhớ, lúc ñó tôi nhìn mặt ñường thầm nghĩ phải chi mặt ñất nứt ra cho tôi chui vào trốn thì sướng biết mấy. Không có tiền trả, không dám chạy, tôi cứ ñứng ñó gầm mặt khóc sụt sịt mà không biết phải làm gì. Bỗng tự dưng có một bàn tay ñể nhẹ vào vai tôi. Giọng ông ta thật ấm, thật nhẹ, ông ta hỏi sao tôi khóc. Tôi tủi thân oà khóc thêm mà không nói ñuợc. Những người chung quanh giải bày dùm cho tôi. Chị tàu hủ phân trần tôi làm ñổ cả gánh tàu hũ, rồi còn bán ñược cho ai, ngày hôm nay lỗ vốn. Tiếng người léo nhéo nói, gánh tàu hũ ñâu còn bao nhiêu mà ñòi ñền nguyên gánh. Có người còn phân trần dùm tôi là tôi xin ñiạ chỉ ñể về xin tiền ba mẹ trả mà chị tàu hũ cũng không chịu. Vẫn một giọng thật ấm và ôn tồn, ông ta hỏi tôi có bao nhiêu tiền. Tôi quẹt nước mắt nói em ñi học, ñâu có ñem ñồng nào trong túi, em sẽ xin tiền ba mẹ trả mà chỉ không chịu vì sợ em ñi luôn. Ông ta móc ví ra, hỏi chị tàu hũ muốn bao nhiêu và ông ñã trả hết số tiền ñó cho tôi. Sau ñó ông ta hỏi tôi có bị ñau nhiều không, có cần ông chở về nhà không? Tôi thút thít cám ơn ông, và xin ông tên và ñiạ chỉ ñể ñem tiền trả lại nhưng ông chỉ cười xoà nói không sao ñâu em ñừng ngại, lần sau nhớ ñi cẩn thận. Rồi ông ñi mất, người ân nhân của tôi. Chị tàu hũ dọn quang gánh quẩy ñi. Có người la với theo chị, nói chị ỷ thấy tôi còn nhỏ rồi ăn hiếp. Xong lại còn quay sang la cả tôi “tôi biểu cô chạy ñi mà sao cô không chạy?” Tôi chỉ biết lí nhí “dạ, tại em không dám.”

Tôi chùi nước mắt ñạp xe ñi. Đã trễ giờ học, lại không dám về nhà, tôi ñạp xe ñến nhà nhỏ bạn thân TB. Thấy mắt tôi ñỏ húp, nó hỏi chuyện gì. Tôi vừa kể cho nó nghe, vừa tủi thân nên lại khóc tiếp. Nó an ủi tôi “vậy là N may quá có nguời giúp” và chọc ghẹo cho tôi ñừng khóc nữa. Vạt áo dài dơ, nó phụ tôi nhúng nước tẩy sơ, vì tôi sợ về nhà mẹ thấy thì rầy rà con gái chi mà vô ý vô tứ…Trưa hôm ñó, tôi ở lại nhà TB, và canh ñúng giờ thì tôi lái xe ñạp về, nhìn trước nhìn sau cẩn thận vô cùng. Cũng may, chiếc xe ñạp màu xanh lá mạ của tôi không bị hề hấn chi, nếu không thì tôi ñã phải thú tội với ba mẹ rồi. Đã mấy mươi năm qua, mỗi lần ăn tàu hũ nước ñường là tôi phải bật cười và ngậm ngùi nhớ lại quãng thời gian áo trắng ngày xưa. Không biết tôi ñã kể lại cho ông chồng nghe chuyện này bao nhiêu lần rồi. Hình như cứ mỗi lần ăn tàu hũ nước ñường thì tôi cứ mát miệng hỏi anh có nhớ chuyện gánh tàu hũ của vợ không? Ngày xưa, gánh tàu hũ làm tôi ñổ bao nhiêu giọt nước mắt ngây thơ khù khờ. Ngày hôm nay, gánh tàu hũ lại là một kỷ niệm ñẹp, là cả một trời thương nhớ trong tôi. Chị tàu hũ ơi, hôm nay em viết về gánh tàu hũ của chị. Em không còn những giọt nước mắt than thở sao chị dữ với em thế, mà ñể nhớ về chị và gánh tàu hũ của chị như một phần ñời của em. Không biết bây giờ chị có còn ở thế gian này không hay chị ñã trở về với cát bụi nguyên thủy? Không biết kể từ dạo ấy, có bao giờ chị cũng phải bật cười khi nhớ ñến dáng dấp rụt rè của cô bé học trò hớt ha hớt hải ñâm sầm vào gánh tàu hũ của chị vì ñi học trễ? Chị ơi, chỉ trong một phút bất cẩn mà em ñã mang nợ ñến hai người: nợ chị một gánh tàu hũ buổi trưa và nợ người ñàn ông tốt bụng có giọng nói thật ấm, thật hiền ngày hôm ấy. Gánh tàu hũ, một chút riêng tư, một chút ngọt ngào trong góc trời kỷ niệm mà tôi sẽ mãi mãi không bao giờ quên! Hoạ Mi Nâu – lvd 77

TÌM VỀ KỶ NIỆM Hình ảnh ñặc biệt nhất của ngôi trường Lê Văn Duyệt của tôi là những khóm trúc vàng. Những bụi trúc trước cửa các lớp học sáng sáng có lũ chim bay về ca hát véo von là nơi cho bóng mát ñể chúng tôi tụ tập ríu rít vui tươi khác chi lũ chim ñang chuyền cành ở trên cao. Có khác chăng là lũ chim tự do bay nhảy kia không có ngày phải ra trường, phải chia tay nhau … Thời gian nghiệt ngã, vất vả áo cơm, tôi và các bạn tưởng như ñã quên lãng cái quá khứ thật ñẹp của “ngày ñó chúng mình.” Gần ñây, khi các con khôn lớn, gánh nặng bổn phận ñã nhẹ bớt, chúng tôi mới nhớ về nhau thì thời gian ñã trôi qua hơn ba mươi năm rồi. Ba chữ Lê Văn Duyệt ñơn sơ ấy ñối với tôi chứa chan biết bao nhiêu là thương nhớ. Cả hình ảnh bụi trúc nữa, nó làm tôi nhớ quay quắt một thời tươi ñẹp nơi sân trường, bên Thầy Cô, bè bạn. Nhất là nhớ ơi là nhớ cái nhóm bạn thân 5 ñứa nho nhỏ của tôi ngày nào… Bắt ñầu 5 năm trở lại ñây, tôi hay nghĩ ñến những ngày còn cắp sách rồi thầm gọi: “Bạn bè của tôi ơi! Các bạn ở ñâu trên trái ñất này? Bây giờ các bạn ra sao? Có còn nhớ gì về thời áo dài trắng ngây ngô, sân trường dưới bóng mát tàng trúc vàng, nơi chúng mình ăn quà giờ ra chơi không? Có phải ñã xa lắm rồi không? Ôi! Chúng mình sắp thành các bà cụ rồi, sao vẫn chưa một lần gặp lại? Chúng tôi lạc mất nhau vì giòng ñời thay ñổi lớn. Đứa trời Tây, ñứa trời Đông, cùng bận rộn và vất vả trong cuộc sống, tưởng như chẳng còn hy vọng gì tìm thấy nhau giữa thế giới mênh mông này…. Vậy mà có một ngày ñẹp trời, có ñứa còn nhớ mình là học trò Lê Văn Duyệt, buồn buồn gõ tên trường cũ trên Google, rồi mừng rỡ ñến nghẹn ngào khi thấy “ngôi trường” trên mạng. Cám ơn Trời, cám ơn người, cám ơn các chị ñã gầy dựng, chăm sóc “ngôi trường” nguyên vẹn tên xưa yêu dấu ñể chúng tôi tìm ñược lại nhau. Vâng, chính là tôi ñã vào trang web của trường viết “Mỹ Dung tìm Lưu Mai”, hy vọng sẽ có ngày Mai ñọc. Mai không vào ñọc, nhưng một bạn khác trong nhóm cũng vào ñây tìm chúng tôi và ñọc ñược tin này. Dần dà chúng tôi tìm lại ñược ñủ cả nhóm rồi hăm hở gặp lại nhau. Mặc

kệ những vết chân chim tô ñậm nét cười, chúng tôi như sống lại thời son trẻ. Ừ, …ngày ấy, chúng mình ñứa nào cũng nhí nhảnh nhưng hiền lành, mê ñọc Tuổi Hoa, Tuổi Ngọc rồi bắt chước các nhân vật trong truyện. Tôi vẫn nhớ rõ hình ảnh chúng tôi lúc ấy, ở tuổi 15: Lưu Mai ñẹp như cô ñầm lai Pháp , nhưng tính tình như con trai, thích làm anh hùng, bảo vệ những bạn hiền là bốn ñứa còn lại, chuyên mang theo cờ lê mỏ lết mỗi khi ñi cắm trại ñể sửa xe ñạp cho nhóm. Ngọc Thanh ñẹp như tranh tố nữ, cười thật ñẹp với má lúm ñồng tiền và ñôi mắt tròn xinh cũng biết cười. Thanh hay hát cho chúng tôi nghe những bài tình ca của Lê Hựu Hà hay Nguyễn Trung Cang. Bạn tôi cũng là ñối tượng trồng cây si của nhiều nam sinh các trường bạn, nhưng tính nhỏ này hơi kiêu kiêu… Ngọc Phượng nhìn cũng giống Ngọc Thanh về vẻ ñẹp với má lúm ñồng tiền, nhưng sôi nổi nhí nhảnh hơn Thanh. Phượng hay cười và hay chọc cho cả nhóm cùng cười theọ Nhỏ này thì hòa ñồng, tự nhiên, không kiêu kỳ như Thanh. Ngọc Hạnh như một búp bê Nhật bổn, mắt một mí, mũi cao. Hạnh học giỏi lắm nhưng tính ít nói, khiêm tốn, dịu dàng. Còn tôi thì thường thôi, nhan sắc cũng thua bốn bạn kia, nhưng bạn bè cho là có bản lĩnh, óc tổ chức, lại vui vẻ hoà ñồng với các bạn, nên bầu cho làm thành viên trong Ban Chấp Hành học sinh toàn trường và dĩ nhiên là “chúa ñảng” của nhóm luôn. Vì những cá tính trên, năm ñứa chúng tôi chia nhau những “chức vụ” tức cười lắm: Lưu Mai là Ba, Mỹ Dung là Mẹ, ba ñứa có chữ lót là Ngọc thì làm con. Có lần năm ñứa cùng ăn cơm ở nhà tôi, có Ba Mẹ tôi ở nhà, Ngọc Thanh kêu Mai bằng Ba, làm Ba tôi tưởng Thanh kêu Ba tôi nên mắt ông nhìn tôi tròn xoe hỏi. Tôi cười cười không biết nói sao thì một chút sau Thanh kêu tôi: - Mẹ ơi! cơm xong chưa? tụi con ñói quá rồi! Tôi lên tiếng kêu: - Xong rồi nè, vô ăn ñi các con Ba tôi chưng hửng kêu lên: - Hết biết tụi bây! Có lẽ không có nhóm bạn nào kêu nhau như thế? Chúng tôi có nhau trên mọi hoạt ñộng chung của trường lớp cũng như của riêng chúng tôi như ñi thạch chè Hiển Khánh, hay bò bía Lăng Ông và ñi cắm trại với các trường bạn Hồ Ngọc Cẩn, Nguyễn Trường Tộ v.v …Chúng tôi ñặc biệt kết thân hơn với một nhóm Nguyễn Trường Tộ với Đình Đông làm Tổng Thư Ký trường kiêm thủ lĩnh.nhóm . Chúng tôi gặp Đình Đông trong Trại hè 3 ngày ở Vũng Tàu năm 74-75 do Tổng Hội Sinh Viên Học Sinh SG-GĐ tổ chức vào tháng 2-75. Đông là 1 trong 3 ñại diện NTT và tôi là 1 trong 3 ñại diện LVD. Năm ấy, khi xếp hàng ñể chuẩn bị lên xe, ban tổ chức ñã cắm bảng tập trung NTT bên cạnh LVD. Khi lên xe, ghế ngồi của LVD cũng gần NTT. Thế là NTT có dịp trổ tài ga lăng, nào là ñi lấy nước, lấy bánh mì dùm LVD, và Đông là người dễ nhờ cậy nhất (úi cha! Không dám nói là dễ sai bảo nhất mà phạm tội với người bạn thân). Sau 3 ngày cùng ăn uống, hát ca, học hỏi, vui ñùa với nắng gió, cát vàng, biển xanh, khi chia tay Đông hẹn sẽ cùng nhau ñi cắm trại liên trường nhiều lần nữa. Từ ñó nhóm 5 ñứa LVD chúng tôi ñã cùng ñi cắm trại với NTT ở rất nhiều nơi vào ngày chủ nhật hàng tuần. Từ ñiểm tập Lăng Ông Bà Chiểu, chúng tôi liên tục ñi thăm hết Đường Sơn Quán, Suối Lồ Ồ, ñến vườn măng cụt Lái Thiêu, sân golf. Hôm nào trời mưa thì ghé nhà một NTT ở Phú Nhuận tên là Hồ Bá ñể cùng hát cho nhau nghe. Sau tháng tư năm 1975, chúng tôi ñã lớn lên trong những thiệt thòi to lớn. Một hôm, tại nhà anh Bá NTT, trước kỳ thi tốt nghiệp Tú Tài năm 1976, một anh ñề nghị rằng: Có lẽ trong số chúng mình sẽ có ñứa ñi xa. Có ñứa theo cha mẹ về quê hay ñi kinh tế mới, có ñứa sẽ ñi nước ngoài. Không biết tương lai chúng mình sẽ về ñâu, vì vậy mình ñề nghị bọn mình chụp hình chung, mỗi ñứa giữ 1 tấm ñể làm kỷ

niệm, các bạn nhớ giữ tấm ảnh này ñể sau này mình có cơ hội tìm nhau.” Lúc ấy chúng tôi chỉ xem nhau như bạn bè rất thân. Bọn con gái xem bọn con trai cũng như con gái và ngược lại, bọn con trai cũng coi tụi con gái như các bạn trai vậy. Không có biểu hiện gì ñặc biệt khác hơn tình bạn. Vậy mà mấy chục năm trời lưu lạc muôn phương, không ai nói với ai, cả nhóm ñều giữ tấm ảnh ñó như kỷ vật quý giá cho ngày gặp lại mừng mừng tủi tủi (rồi … nhảy cẫng lên như những chú chim cánh cụt tập nhảy múa) Thật là sung sướng khi biết tin Mai vẫn khoẻ ở Montreal, Phượng ở Pensylvania, Đông ở SanJose. Chúng tôi tìm gặp nhau, mang theo cả gia ñình con cái của mình ñể ñoàn tụ lớn. Biết nói làm sao cho hết niềm vui lớn này khi chúng tôi toại nguyện vì ñã thực hiện ñược giấc mơ ngày xưa khi tính chuyện chụp hình giữ làm kỷ niệm về sau. Ngày gặp lại, cầm tấm ảnh trên tay, bạn tôi lém lỉnh chỉ hình tôi và hỏi: - Mỹ Dung ñó phải không? Tôi trả lời với nụ cười mắc cở: - Nó ñó Ôi! sao bây giờ nhìn cái mặt của nó hồi ñó thấy khờ câm, vậy mà bày ñặt làm trưởng nhóm ! Đâu phải ai muốn chụp hình chung với bạn ñể ước mơ sau này ñược gặp lại cũng ñều ñược ơn trời giúp cho gặp lại nhau nguyên vẹn, mạnh lành cả nhóm như chúng tôi. Tình bạn của chúng tôi thật may mắn nên chúng tôi dặn nhau trân quý, và giữ mãi cho ñến suốt ñời. Tuy ở xa, chúng tôi vẫn thường xuyên phone thăm nhau nên cũng cảm thấy gần gũi lắm, không còn băn khoăn ngậm ngùi như lúc bặt tin. Cảm ơn người bạn ñã có ý ñịnh và thực hiện tấm ảnh kỷ niệm ngày xưa. Từ khi vào diễn ñàn LVD tôi biết ñã có nhiều bạn bè tìm thấy nhau, và chính tôi cũng rất vui vì giúp ñược cho 1 ñôi bạn tìm ra nhau (và ñược cám ơn bằng một bó hồng thật ñẹp) Ngôi trường “levanduyet.com” này lại còn cho tôi có dịp làm quen thêm những người bạn mới quý giá và gặp lại Thầy Cô năm xưa, ñã cho tôi tình chị em, bạn bè thật chí tình, chí nghĩa. Không biết phải cảm ơn bao nhiêu cho ñủ ! Lê Văn Duyệt ơi, bạn bè của tôi ơi! Nhớ mãi không quên! Mỹ Dung - lvd77 27/04/2011

ĐỌC LẠI ... NHỮNG DÒNG NHẬT KÝ TRAO NHAU "Tìm về kỷ niệm", những dòng chữ thật là dễ thương gói ghém cả một thời áo trắng ñẹp nhất một ñời người. Tìm về kỷ niệm, tôi bỗng nhớ những ngày ñầu khi tôi mới lò dò từng bước bỡ ngỡ vào Diễn Đàn LVD, giống như những ngày ñầu tiên tôi bước vào mái trường LVD với chiếc áo dài tôi hằng mơ ước ñược mặc bấy lâu, thật là sung sướng! Thỉnh thoảng tôi hay tẩn mẩn ñọc lại các trao ñổi ñầu tiên giữa Phượng Trần với chị Đậu Đỏ, chị Anh Thư, chị Đặng Mỹ, và bạn Tuyết Ngô vào những ngày tôi mới vào D Đ LVD; ñược may mắn gặp ñược chị Anh Thư khi chị về VN và cùng chị trở về trường tìm khóm trúc dễ thương ñể " tìm về kỷ niệm ". Hôm nay cùng mời cả nhà ñọc lại những bài viết ñầu tiên khi tôi vào ñược D Đ LVD, sau bao ngõ ngách nhiêu khê dành cho tất cả mọi cựu nữ sinh LVD trở lại mái trường xưa: nào là gia nhập, nào là password, dạo tới dạo lui rốt cuộc các chị phải ñưa cả hai tay mới kéo nổi cô em Phượng Trần vào ñược sân trường! Rồi mỗi chút lại mỗi réo chị ơi chị à! Sau ñó mỗi lần nhớ lại thì tôi lại tội nghiệp cho các chị Đậu Đỏ và Đặng Mỹ thời gian ấy, nhất là chị Đậu Đỏ. Tung cánh chim tìm về tổ ấm June 1st 2007, 11:10pm Phượng xin kính chào Thầy Cô, các Anh Chị và các bạn. Phượng học trường LÊ VĂN DUYỆT ban ñêm từ lớp 7A1 ñến lớp 12A1 (1969- 1975 ) thuộc lớp