โคก หนอง นา สไตล์ กศน.จังหวัดสระแก้ว

แหล่งเรยี นรู้ ตน้ แบบ โคก หนอง นา โมเดล

“สาวโรงงานเย็บผา้ กลับมาท�ำเกษตรพอเพยี ง”

กศน.ตำ� บลคลองทับจนั ทร์ อ�ำเภออรัญประเทศ จังหวัดสระแก้ว

ความเปน็ มา/แรงจูงใจ : จากเดมิ ไดไ้ ปทำ� งานทกี่ รงุ เทพ
ในอาชีพสาวโรงงานเย็บผ้า เป็นระยะเวลา 10 ปี เม่ือ
สภาพเศรษฐกิจซบเซา จึงได้ตัดสินใจเดินทางกลับบ้าน
เกิด ได้เริ่มมาท�ำการเกษตร และได้ไปสมัครเป็นแม่
บา้ น อบต. คลองทบั จนั ทร์ ทำ� ใหม้ ารจู้ กั กศน. คลองทบั
จนั ทร์ ที่อยู่ในบรเิ วณที่ท�ำงานเดยี วกนั และเมอ่ื กศน.มี
การจัดอบรมโครงการเศรษฐกิจพอเพียง นางช้องมาศ
ได้เข้าร่วมกิจกรรมและได้น�ำความรู้ท่ีได้รับไปใช้พัฒนาในพื้นที่ของตนเอง นางช้องมาศ ได้เข้าร่วม
กจิ กรรมกบั ทาง กศน.อกี หลายอยา่ งดว้ ยกนั เชน่ การทำ� ไมก้ วาดจากดอกแขม การเพาะเหด็ ชนดิ ตา่ ง ๆ
การแปรรูปเห็ด จากการเข้าร่วมการอบรมและกิจกรรมต่าง ๆ ท�ำให้นางช้องมาศได้รับความรู้ซึ่ง
น�ำไปสู่ การด�ำเนินงาน โคก หนอง นา โมเดล และต่อยอดหารายได้เสริมจากการเพาะเห็ดขาย
ทำ� ใหค้ รอบครวั มรี ายไดเ้ พมิ่ วนั เสารแ์ ละวนั อาทติ ยเ์ ขากจ็ ะทำ� สวน ปลกู ผกั ปลกู พชื สมนุ ไพรและเพาะ
เห็ดขายเพ่อื เลย้ี งชพี เล้ยี งปลาไว้กนิ ทำ� ปุย๋ จากดนิ ทเ่ี พาะเหด็
การบรหิ ารจัดการน้�ำใหไ้ ด้ 100% : ไดท้ ำ� การขดุ บอ่ นำ้� ในพน้ื ทบ่ี รเิ วณหลงั บา้ น เพอื่ เอาไวร้ ดนำ�้ พชื ผกั
สวนครวั พชื สมนุ ไพร และตน้ ไมท้ ปี่ ลกู รวมถงึ การเลย้ี งปลา เลย้ี งเปด็ เลยี้ งไก่ นำ้� เพยี งพอมใี ชต้ ลอดทง้ั ปี

การสรา้ งแหล่งอาหารในพ้นื ทใี่ หอ้ ุดมสมบูรณ์ทสี่ ดุ : มกี ารปลกู ผกั ปลกู สมนุ ไพร การเลย้ี งปลา เลยี้ ง
ไก่ไข่ เลย้ี งเปด็ การเพาะเห็ดและแปรรปู เห็ด โดยเป็นอาหารในครอบครัวและจำ� หน่าย

149

การปลกู พชื แบบผสมผสานใหส้ มบูรณ์ทส่ี ดุ : มกี ารปลกู พชื ผกั สวนครวั สมนุ ไพร เชน่ ขา่ ตะไคร้ พรกิ
การปลกู กลว้ ย ชะอม มีการเพาะเห็ด การท�ำสวนมะมว่ ง สวนไผ่ และสวนโกโก้ ในพน้ื ที่
การสรา้ งรายได้ในมิติต่างๆ : มกี ารปลูกผักขาย ข่า ตะไคร้ เพาะเหด็ และการแปรรูปเหด็ เล้ียงเป็ด
เลีย้ งไก่ การขายใบกล้วย ขายมะมว่ งทำ� ให้มรี ายได้ในครอบครัว

ติดต่อสอบถามขอ้ มูลเพ่มิ เติม

เจ้าของแหล่งเรยี นรู้ นางช้องมาศ การณ์ดี
39 หมู่ 10 บา้ นใหมไ่ ทยเจรญิ ตำ� บลคลองทบั จนั ทร์ อำ� เภออรัญประเทศ

จงั หวดั สระแกว้ รหสั ไปรษณยี ์ 27120
โทรศพั ท์ 09-5219-0538
ID Line : 0952190538

ครู กศน.ต�ำบล นางสาวจารุณี สรอ้ ยอินทร์
โทรศพั ท์ 06-2409-8055
ID Line : 0624098055

Google Map Link Youtube

150

แหล่งเรียนรู้ ต้นแบบ โคก หนอง นา โมเดล

“แหล่งเรยี นรูส้ มุนไพรนายกเหรยี ญชัย
แห่งต�ำบลบา้ นด่าน อ�ำเภออรญั ประเทศ”

กศน.ตำ� บลบ้านดา่ น อำ� เภออรัญประเทศ จงั หวดั สระแกว้

ความเปน็ มา/แรงจูงใจ : ตอนนนั้ เปน็ คนตดิ เหลา้ ตดิ บหุ ร่ี เทยี่ วกลาง
คืน เงนิ ไมพ่ อใช้ หลังจากเลกิ เหลา้ เลกิ บหุ รี่ มาแลว้ กไ็ ด้นำ� เอาวถิ ี
ชีวิต จากการเปลยี่ นแปลงมาทำ� โคก หนอง นาโมเดล และจากการ
เปน็ นกั ศึกษา ม.ปลาย กไ็ ด้ไปศึกษาอบรมจากที่ กศน.พาไปศกึ ษาดู
งานจากทต่ี า่ ง ๆ ซึ่งเขาประสพความสำ� เร็จแล้ว แลว้ กน็ �ำเอาตน้ แบบ
ท่ีเขาประสบความส�ำเร็จ มาดำ� เนินการใช้กับ โคก หนอง นา โมเดล
และความภาคภูมิใจจากตรงนี้ เป็นแหล่งเรียนรู้ของ กศน. มีความ
ภาคภูมิใจทีใ่ หค้ วามร้กู บั ชุมชน และจากส่วนพ้ืนท่ตี า่ ง ๆ มาศึกษาดู
งาน มีความภาคภูมิใจท่ีให้ความรู้กับคนรุ่นใหม่ กับส่ิงท่ีเขาไม่เคยรู้
และส่งิ ทม่ี นั ก�ำลงั จะสูญไปเกย่ี วกับสมุนไพร
การบรหิ ารจัดการน้�ำในพ้นื ที่ : ในพน้ื ท่ี 20 ไร่ จะขดุ บอ่ อยู่ 2 บอ่ บอ่ ที่ 1 คอื บอ่ ทอี่ ยขู่ า้ งบนเปน็ จำ� นวน
2 งาน บอ่ ท่ี 2 เป็นบอ่ ข้างล่างอกี 1 บ่อ จำ� นวน 2 งาน เชน่ กัน ขดุ คลองไส้ไกเ่ พือ่ ใหน้ ้ำ� ทเี่ ต็มบอ่ แล้ว
ระบายออกไป ไปส่คู ลองไส้ไกเ่ พอ่ื ให้ต้นไม้ต่าง ๆ ได้รับน�้ำจากทางการเกษตร...

การสรา้ งแหล่งอาหารในพ้นื ทใ่ี หอ้ ุดมสมบูรณ์ทส่ี ดุ : แหลง่ อาหารสว่ นหนงึ่ กไ็ ดจ้ ากพชื ผล สว่ นมากก็
จะเปน็ ในเรอื่ งของสมนุ ไพร และไมผ้ ลและสตั วก์ ค็ อื พวกปลาทเี่ ลยี้ งในบอ่ สมนุ ไพรนน้ั กเ็ ปน็ สว่ นสำ� คญั
ทนี่ �ำเอาแปรรปู ไดน้ ำ� มาท�ำเปน็ แชมพชู ีวภาพ

ฉ

151

การปลูกพืชแบบผสมผสานให้สมบูรณ์ทส่ี ุด : ป่าจะเป็นป่าไม้สูง ข้างล่างจะเป็นป่าไม้ท่ีเกิดอยู่ตาม
พื้นเป็นพืชหัวต่าง ๆ ใหเ้ ป็นระบบธรรมชาติวา่ ไม่แยกประเภทก็จะมี ปา่ ผสมผสาน ป่าเต็ง ป่ารัง และ
มพี วกสตั ว์ มปี ่าพยงุ มะค่า ยางนา กจ็ ะผสมผสานกนั
การสร้างรายได้ในมิติต่างๆ : ส่วนหน่ึงได้มาจากพืชผลทางการเกษตร ก็คือไม้ที่ออกดอกคือ
หน่อไม้ไผ่กิมซงุ ซง่ึ เป็นตลาดทตี่ ้องการมาก สว่ นหนง่ึ ก็จะเป็นไม้ผล เชน่ ขนุน ล�ำไย มะมว่ ง มะขาม
หวานและ มะขามเปร้ียว ซึ่งมะขามเปร้ียวเป็นผลิตผลท่ีทางตลาดต้องการมาก และที่ส�ำคัญท่ีสุด
คือ เป็นเร่ืองของสมุนไพร เราน�ำพืชผลทางการเกษตรมาท�ำเป็นสมุนไพรเป็นแชมพู มะกรูดย่านาง
ซึง่ มีตลาดต้องการมาก

ติดตอ่ สอบถามข้อมูลเพมิ่ เตมิ

เจ้าของแหล่งเรยี นรู้ ร้อยตรีเหรยี ญชยั มาวงษ์
96 หมทู่ ี่ 3 ตำ� บลบา้ นด่าน อำ� เภออรญั ประเทศ จังหวัดสระแกว้ รหสั ไปรษณีย์ 27120

โทรศพั ท์ 08-9809-0145
Line ID : 0898090145
ครู กศน.ต�ำบล นางสาวอญั ชรุ ี คนมน่ั
โทรศพั ท์ 08-6145-4402
Line ID : eenjoyy51

Google Map Link Youtube

152

แหลง่ เรียนรู้ ตน้ แบบ โคก หนอง นา โมเดล

“1 ไร่ ทรพั ย์พนู สิน โคก หนอง นา โมเดล”

กศน.ตำ� บลบ้านใหม่หนองไทร อำ� เภออรญั ประเทศ จังหวัดสระแกว้

ความเป็นมา/แรงจูงใจ : เริ่มแรกแม่ของนายประสิทธิ์ พูลศิลป์
ปลกู พลู เพ่ือเก็บใบพลูไว้ขาย ตอ่ มาคนเร่ิมไมก่ นิ หมากใบพลูขาย
ไม่ได้และมีลูกค้าบอกท�ำไมไม่ปลูกผักขาย จึงเกิดการปลูกผักขาย
ตามท่ีลูกค้าต้องการ เร่ิมปลูก สาระแหน่ กระเพรา ผักแพว ผัก
คาวตอง ตะไคร้ ผกั เสยี้ น ใบมะกรดู ตน้ ขา่ ตน้ ใบเตยหอม ตน้ กลว้ ย
มะพร้าว มะมว่ ง เล้ียงไกไ่ ข่และไก่บ้าน ไวจ้ �ำหน่ายในหมู่บา้ น ท้งั
ส่งขายตามทีล่ กู ค้าส่ัง ภายหลงั ได้เขา้ รว่ มกบั กศน.ตำ� บลบ้านใหม่
หนองไทร มโี ครงการอบรมจดั การเรยี นรตู้ ามหลกั ปรชั ญาของเศรษฐกจิ พอเพยี ง เรอ่ื งการปลกู ผกั และ
การท�ำปุ๋ยหมักชีวภาพให้กับชาวบ้านได้เรียนรู้การปลูกผักชนิดต่างๆ เพื่อให้เหมาะสมกับพ้ืนท่ีของ
ประชาชนจึงไดน้ �ำหลกั การเรยี นรตู้ ามหลกั ปรัชญาของเศรษฐกจิ พอเพียง ให้กบั ประชาชนตำ� บลบ้าน
ใหม่หนองไทรและได้น�ำความรู้ท่ีได้รับมาปรับใช้และพัฒนาพ้ืนที่ของตนเองท�ำให้เป็นแหล่งเรียนรู้ให้
กับนกั ศกึ ษาและประชาชนทวั่ ไปท่สี นใจ
การบรหิ ารจัดการน้�ำให้ได้ 100% : ขุดคลองกกั เก็บน้ำ� พ้ืนท่จี ำ� นวน 1 งาน เวลาจะรดผกั กใ็ ชเ้ ครื่อง
ปัม๊ นำ้� ให้ไหลตามท่อและตอ่ สายยางรดผกั

การสรา้ งแหล่งอาหารในพ้ืนทใี่ ห้อุดมสมบูรณ์ทสี่ ุด : แหล่งอาหารในพ้ืนที่จ�ำนวน 1 ไร่ ก็จะปลูก
สาระแหน่ กระเพรา ผกั แพรว ผกั คาวตอง ตะไคร้ ผกั เส้ยี น ใบมะกรดู ต้นขา่ ตน้ ใบเตยหอม ตน้ กล้วย
ตน้ มะพร้าว ตน้ มะม่วง เลี้ยงไกไ่ ข่และไก่บ้าน

153

การปลกู พชื แบบผสมผสานใหส้ มบูรณ์ทส่ี ดุ : การปลกู พชื ผสมผสานกจ็ ะแบง่ เปน็ โซนในการปลกู โซน
ปลกู ผักสวนครวั โซนปลูกไมย้ ืนตน้ โซนเลีย้ งไกไ่ ข่และไก่บา้ น

การสรา้ งรายได้ในมติ ิต่างๆ :

- สร้างรายได้ ให้มที งั้ รายวนั ไดแ้ ก่ สาระแหน่ กระเพรา ผกั แพรว ผกั คาวตอง
- สร้างรายได้ รายสปั ดาห์ ไดแ้ ก่ ตะไคร้ ผกั เสีย้ น ใบมะกรดู
- สร้างรายได้ รายเดอื น ได้แก่ ต้นข่า ต้นเตยหอม ต้นกล้วย เล้ยี งไก่ไขแ่ ละไก่บา้ น
- สรา้ งรายได้ รายปี ได้แก่ ตน้ มะพร้าว ตน้ มะม่วง
- นอกจากรายได้ที่เป็นตัวเงินแล้วยังมีรายได้ทางด้านจิตใจท�ำให้สุขภาพแข็งแรง ปลอดภัย
จากสารเคมี ครอบครัวอบอุ่น ดำ� รงชีวิตแบบเรียบง่ายไมต่ อ้ งไปแข่งขนั กับใคร

ตดิ ตอ่ สอบถามข้อมูลเพ่มิ เติม

เจ้าของแหล่งเรยี นรู้ นายประสิทธ์ิ พลู ศลิ ป์
149 หมู่ท่ี 8 บ้านนาห้วยไผ่ ต�ำบลบ้านใหมห่ นองไทร อำ� เภออรญั ประเทศ

จังหวดั สระแก้ว รหสั ไปรษณยี ์ 27120
โทรศพั ท์ 08-4107-1053
Line ID : 092-6150602

ครู กศน.ต�ำบล นางสาววาสนา ชาญสำ� โรง
โทรศพั ท์ 09-2614-7936
Line ID : 092-6147936

Google Map Link Youtube

154

แหลง่ เรยี นรู้ ตน้ แบบ โคก หนอง นา โมเดล
ในสไตล์ กศน.จังหวดั สระแก้ว

1 ต�ำบล 1 โคก หนอง นา โมเดล

กศน.อำ� เภอโคกสงู

155

สถานทท่ี อ่ งเท่ยี ว อำ� เภอโคกสงู

ปราสาทสด๊กก๊อกธม

ปราสาทสด๊กก๊อกธม

156

แหลง่ เรียนรู้ ต้นแบบ โคก หนอง นา โมเดล

“กะลาส”ี

กศน.ต�ำบลโคกสูง อำ� เภอโคกสงู จงั หวัดสระแกว้

ความเป็นมา/แรงจูง : เดิมเคยรับราชการทหาร
เรือ อยู่ที่จังหวัดชลบุรี และได้ลาออกมาใช้ชีวิตกับ
ครอบครัว แรกเร่ิมได้มองเห็นการท�ำเศรษฐกิจพอ
เพียง จากการทรงงานของในหลวงรัชกาลท่ี 9 ทา่ น
ชแี้ นวทางการดำ� เนนิ ชวี ติ ใหแ้ กป่ วงชนชาวไทย เพอื่
มุ่งให้พสกนิกรได้ด�ำรงชีวิตอยู่ได้อย่างยั่งยืน มั่นคง
และปลอดภัย ภายใต้ความเปล่ียนแปลงต่างๆ จึง
ได้เรมิ่ ปลูกพืชไว้ในพืน้ ทนี่ าจำ� นวน 12 ไร่ โดยมีการ
ปลกู พชื ทห่ี ลากหลาย จดั ทำ� แหลง่ นำ�้ เพิ่มเตมิ ท�ำปยุ๋ ไวใ้ ช้เองและเล้ียงสัตว์ เพ่อื สรา้ งรายได้เสรมิ แหลง่
เรยี นรู้ โคก หนองนา โมเดล เกษตรผสมผสาน “โคก หนอง นา กะลาส”ี การขดุ สระเลยี้ งปลาไวบ้ รโิ ภค
เลี้ยงไก่ เลยี้ งเปด็ เล้ยี งวัว ปลกู ฝรั่ง มะมว่ ง/กระทอ้ น หญา้ เนเปยี พืชผกั สวนครัว เช่น พรกิ ข่า ตะไคร้
กระเพรา สะเดามัน ผกั ชะอม มะพรา้ ว กล้วยน�้ำว้า มะละกอ หนอ่ ไม้ ฯลฯ
โดยมหี นว่ ยงาน กศน.ไดเ้ ขา้ มาสง่ เสรมิ สนบั สนนุ พฒั นาศกั ยภาพบคุ คลในแหลง่ เรยี นรู้ ตน้ แบบ
โคก หนอง นา โมเดล แห่งนแ้ี ละจัดหาวิทยากรใหค้ วามรู้พร้อมฝึกปฏิบตั ใิ นรูปแบบอาชีพกลมุ่ สนใจ
เพ่ือถ่ายทอดความรู้การท�ำปุ๋ยหมักชีวภาพจากมูลสัตว์ในท้องถิ่น เป็นการลดค่าใช้จ่ายในด้านต้นทุน
จึงท�ำให้เกิดแรงบันดาลใจในการทำ� เกษตรทฤษฎีใหม่ เพื่อถ่ายทอดองค์ความรู้ให้แก่นักศึกษา กศน.
และประชาชน
การบรหิ ารจัดการน้�ำให้ได้ 100% : ได้ขดุ สระไว้ จำ� นวน 3 บ่อในบรเิ วณเนอ้ื ท่ี 12 ไร่ กจ็ ะมีบ่อน�้ำ
ขนาด 2 ไร่ จ�ำนวน 3 บ่อ ขุดเจาะใหล้ ึกท่ีสุด เพ่อื เก็บกักนำ�้ ไว้ใช้ตลอดปี การบริหารและจดั การแหล่ง
น�้ำในการท�ำเกษตรแบบผสมผสาน การทำ� นา ส่วนใหญ่จะใช้นำ�้ ผวิ ดินรดนำ้� ต้นไม้ภายในสวน ในการ
รดนำ�้ จะมีการสูบนำ�้ จากบ่อและท�ำรอ่ งน�้ำเพอ่ื ใหน้ ำ�้ ไหลไปในพน้ื ท่ีบริเวณรอบ ๆ สวนได้

157

การสรา้ งแหล่งอาหารในพ้นื ทใี่ หอ้ ุดมสมบูรณท์ สี่ ดุ : มกี ารสรา้ งแหลง่ อาหาร ในเนอื้ ท่ี 12 ไร่ ปลกู ฝรงั่
สะเดามนั กลว้ ย ชะอม กระทอ้ น มะละกอ มะพรา้ ว มะมว่ ง ไผห่ วาน มะเขอื พรกิ ตะไคร้ ขา่ มะกรดู
กะเพรา ยางนา ไมป้ ระดู่ ฯลฯ นอกจากนย้ี งั มปี ลาทเ่ี ลย้ี งในบอ่ หอยเชอรี่ ไก่ เปด็ ววั โดยไดม้ กี ารปลกู พชื
แบบผสมผสาน และพง่ึ พากนั เพอ่ื บรโิ ภคในครวั เรอื น และจำ� หนา่ ยสตู่ ลาดนดั โคกสงู สปั ดาหล์ ะ 3 ครง้ั
การปลกู พชื แบบผสมผสานใหส้ มบรู ณท์ ส่ี ดุ : ไดม้ กี ารปลกู ตน้ สะเดา ตน้ สกั จะมกี ารปลกู แซมกบั พชื ผกั
สวนครวั และไมก้ นิ ไดเ้ พอ่ื ใหค้ วามรม่ รนื่ และไดเ้ ดนิ ตามรอย ในหลวง รชั กาลที่ 9 ทรงใหห้ ลกั “ไม้ 3 อยา่ ง
ประโยชน์ 4 อยา่ ง” ไม้ 3 อยา่ ง ไดแ้ ก่ ไมใ้ ชส้ อย คอื ไมโ้ ตเรว็ สำ� หรบั ใชใ้ นครวั เรอื น เชน่ สะเดา , ไผ่ ,
ยคู า ไมก้ นิ ได้ ไดแ้ ก่ ฝรงั่ กลว้ ย มะพรา้ ว ผกั กนิ ใบตา่ งๆ และ ผกั สวนครวั ไมเ้ ศรษฐกจิ ไดแ้ ก่ ไมท้ ปี่ ลกู เพอื่
จำ� หนา่ ย เชน่ ประดู่ ยางนา สว่ นประโยชน์ 4 อยา่ ง คอื ไมใ้ ชส้ อย นำ� มาสรา้ งบา้ น ทำ� เลา้ เปด็ เลา้ ไก่ คอก
ววั เผาถา่ นใชเ้ อง ไมก้ นิ ได้ นำ� มาเปน็ อาหาร และยาสมนุ ไพรไมเ้ ศรษฐกจิ นำ� ไปจำ� หนา่ ยเพอ่ื สรา้ งรายได้
ในครวั เรอื น ชว่ ยอนรุ กั ษด์ นิ และนำ้� ซง่ึ การปลกู พชื ทหี่ ลากหลาย จะสรา้ งระบบนเิ วศทส่ี มดลุ ใหก้ บั พนื้ ที่

การสรา้ งรายได้ในมิติต่างๆ : มีการปลูกผัก และผลไม้ตามฤดูกาล แต่ละวันมีรายได้ จากการขาย
ฝร่งั วันละ 400 - 500 บาท รายไดร้ ายเดือนและรายปีได้จากการเลยี้ ง เป็ด ไก่ ววั ปลา และการท�ำ
นาขา้ วมีรายได้เฉลยี่ ปลี ะ 80,000-100,000 บาท ส�ำคญั ทีส่ ุด คอื การไดม้ ีเวลาอยกู่ บั ธรรมชาติ และ
สงิ่ ทต่ี นเองชอบ ได้มีเวลาพักผอ่ น และไดใ้ ชช้ ีวิตอยกู่ ับครอบครวั

ตดิ ต่อสอบถามข้อมูลเพ่มิ เติม

เจ้าของแหล่งเรยี นรู้ นายเรอื ตรวี ุฒิชยั บดุ ดี
101 หมู่ท่ี 5 บา้ นหาดสำ� ราญ ตำ� บลโคกสูง อ�ำเภอโคกสูง จงั หวัดสระแกว้ รหสั ไปรษณีย์ 27120

โทรศพั ท์ 08-6832-4380
ครู กศน.ต�ำบล นางสาวพิศวรรณ เหมาะเสาะ

โทรศพั ท์ 08-4692-4018

158Google Map Link Youtube

แหล่งเรียนรู้ ตน้ แบบ โคก หนอง นา โมเดล

“ไรท่ รพั ยเ์ จรญิ ”

กศน.ตำ� บลโนนหมากมนุ่ อำ� เภอโคกสงู จงั หวัดสระแก้ว

ความเป็นมา/แรงจูงใจ : ในอดีตได้เป็นนักศึกษา
กศน.ต�ำบลโนนหมากม่นุ และมีโอกาสได้ไปศกึ ษาดูงาน
เศรษฐกิจพอเพยี งกับ กศน.อ�ำเภอโคกสงู เลยนำ� ความรู้
ทไี่ ดจ้ ากการไปศกึ ษาดงู านมาพฒั นาพนื้ ทต่ี นเองเรม่ิ จาก
น้อย ๆ ตอ่ มาลกู หลานจบการศกึ ษาและมคี รอบครัวกัน
หมด จงึ เร่ิมขยายพื้นทเ่ี พาะปลูกไปเร่ือย ๆ จนปจั จุบัน
เกอื บเตม็ พน้ื ท่ี
การบรหิ ารจัดการน้�ำให้ได้ 100% : แรกขุดสระจำ� นวน 1 งาน และขดุ ลกึ 2 ชว่ งรถแมค็ โคร เพ่อื น�ำ
มาใช้ส�ำหรับรดน�้ำพืชผักในไร่ ในระยะแรกเมื่อถึงหน้าแล้งปริมาณน�้ำไม่เพียงพอก็ขุดสระเพิ่มอีก 1
บอ่ โดยขดุ ตดิ กนั และเชอ่ื มใหเ้ ปน็ ลกู เดยี วกนั เพอ่ื เพม่ิ ปรมิ าณการกกั เกบ็ นำ� ใหส้ ามารถใชไ้ ดต้ ลอดทง้ั ปี

การสรา้ งแหล่งอาหารในพ้นื ทใ่ี ห้อุดมสมบูรณ์ทสี่ ุด : แหลง่ อาหารในพืน้ ท่ปี ระกอบด้วย ปลาท่เี ล้ียง
ไว้ในบ่อ เช่น ปลานิล ปลาสวาย และปลา จากธรรมชาติที่ได้มาจากแหล่งน�้ำที่แห้ง หรือจากคลอง
ธรรมชาติ สว่ นในไรก่ ม็ พี ชื ผกั หลากหลาย เพ่ือเลียนแบบธรรมชาตอิ ย่างเชน่ มะม่วง กล้วย นอ้ ยหน่า
ดอกกระเจยี ว ผักหวาน ไผ่ และไก่

159

การปลกู พืชแบบผสมผสานให้สมบูรณ์ทสี่ ุด : ภายในไรจ่ ะเป็นการปลูกพืชแบบผสมผสานและเลยี น
แบบธรรมชาติ มีกระเจียวปา่ ผกั สวนครัว เช่นตะไคร้ ขิง ขา่ โหระพา พรกิ พชื กินลกู เชน่ กลว้ ย
น้อยหน่า มะม่วง มะละกอ มะขามเทศ ขนนุ พืชทปี่ ลกู ไวเ้ พ่ือเป็นแนวกนั ลม ได้แกไ่ ผ่ และมีปลกู มัน
ส�ำปะหลงั เสรมิ ตามรอ่ งสวน




การสรา้ งรายได้ในมติ ิต่างๆ : รายได้ท่ีไดจ้ ากไร่แหง่ นี้ รายวนั ไดจ้ ากพชื ผักสวนครัว มีขิง ขา่ ตะไคร้
ใบโหระพา พรกิ ขายไดว้ นั 200- 300 บาท รายไดร้ ายสัปดาห์ได้จากการขายไข่ไก่ พริก กลว้ ย และ
หน่อไม้ อยู่ท่ี 600 – 700 บาท โดยประมาณ รายไดร้ ายเดอื นไดจ้ ากการขายไก่ มะละกอ และผลผลติ
อน่ื ๆ ประมาณเดือนละ 1,500 – 2,000 บาท และรายได้รายปไี ด้จากผลไมต้ ามฤดูกาล เชน่ นอ้ ยหนา่
มะมว่ ง ถา้ ผลผลติ ดกราคาดรี วมกบั ปลาทเ่ี ลยี้ งไวจ้ บั ขายปลี ะครงั้ จะมรี ายไดเ้ พม่ิ มาอกี รวม จากการขาย
ตลอดปีไมต่ ่ำ� กวา่ 30,000 – 40,000 บาท



ตดิ ตอ่ สอบถามขอ้ มูลเพมิ่ เติม

เจ้าของแหล่งเรยี นรู้ นายสบุ นิ อันวมิ ล
101 หม่ทู ี่ 6 ตำ� บลโนนหมากมนุ่ อ�ำเภอโคกสูง จงั หวัดสระแก้ว รหสั ไปรษณยี ์ 27120

โทรศพั ท์ 08-6154-6393
ครู กศน.ต�ำบล นายสมพงษ์ จติ รเพิ่ม

โทรศพั ท์ 08-4340-8491

Google Map Link Youtube

160

แหล่งเรียนรู้ ต้นแบบ โคก หนอง นา โมเดล

“จากทนาย สู่นายธนาคาร”

กศน.ต�ำบลหนองม่วง อำ� เภอโคกสงู จังหวดั สระแก้ว

ความเป็นมา/ความจูงใจ : การนำ� ระบบธนาคาร
น�้ำใต้ดินมาเร่ิมใช้ในปี พ.ศ. 2557- พ.ศ. 2560
อำ� เภอโคกสงู มภี าวะภยั แลง้ อยา่ งหนกั ทา่ นนายก
รฐั มนตรี พลเอกประยุทธ์ จนั ทรโ์ อชา ไดเ้ ดนิ ทาง
มามอบทดี่ นิ ทำ� กนิ หมบู่ า้ น สปก.ใหก้ บั ชาวบา้ นใน
พื้นที่ อ�ำเภอโคกสูง และได้สอบถามชาวบ้านว่า
เดือนร้อนอะไร ชาวบ้านตอบว่า เดือนร้อนเรื่อง
ภัยแลง้ หลงั จาทท่ี ่านนายกรฐั มนตรี กลบั ไป ก็ได้
ส่งหน่วยงานธนาคารน้�ำใต้ดินมา คือทีมงานนายกเกาะขาม (นายกชาติส) จากจังหวัดอุบลราชธานี
มาใหค้ วามรรู้ ะบบธนาคารน�ำ้ ใต้ดนิ และน�ำนวตั กรรม ระบบนำ้� ใต้ดนิ มาใชใ้ นปี พ.ศ. 2560 ปรากฏ
วา่ ประสบความส�ำเรจ็ มนี �ำ้ ใตด้ นิ เพ่ิมข้ึน จากปี พ.ศ.2560 ถึงปัจจบุ นั ตำ� บลหนองมว่ ง อ�ำเภอโคกสูง
ไมเ่ คยไดร้ บั เบยี้ ภยั แลง้ เพราะเรามคี วามอดุ มสมบรู ณใ์ นเรอ่ื งนำ�้ ในเบอื้ งตน้ จงึ หนั มาปลกู พชื เลย้ี งสตั ว์
มากขน้ึ โดยได้น้อมนำ� ศาสตรพ์ ระราชา มาเปน็ แนวทางในการด�ำเนินชีวิต
หน่วยงานที่ใหก้ ารสนับสนุนแหลง่ เรยี นรู้ ได้แก่ อำ� เภอโคกสงู อบต.หนองมว่ ง กศน.อ�ำเภอ
โคกสูง และพฒั นาชุมชนอ�ำเภอโคกสูง ไดใ้ หค้ วามรู้ส่งเสริมการปลูกพชื ต่างๆ เพ่อื เป็นศนู ยเ์ รยี นร้ใู ห้
กบั นักเรียน นักศกึ ษา และประชาชนท่ัวไปท่ีจะไดม้ าศกึ ษานอกหอ้ งเรยี น มาเรยี นรู้ระบบธนาคารน้ำ�
ใต้ดนิ การทำ� โคกหนองนาโมเดล การปลูกผักผสมผสาน ซงึ่ เปน็ แนวพระราชดำ� รขิ องพระบาทสมเด็จ
พระเจ้าอย่หู ัว รชั กาลท่ี 9 ซึง่ จะชว่ ยแก้ปญั หาในการพฒั นาคุณภาพชีวิตที่ดขี ้ึนได้
การบรหิ ารจัดการน้�ำให้ได้ 100% : จะแบง่ ออกเป็น 3 ส่วน ดงั น้ี ส่วนท่หี นงึ่ นำ้� จากฟ้า คือน�้ำฝนใน
ส่วนนเ้ี ราไม่สามารถบริหารจัดการไดข้ ึ้นอยู่กบั ความอดุ มสมบรู ณธ์ รรมชาติของเราเอง สว่ นทีส่ อง น้ำ�
ผิวดนิ คือนำ้� ในสระหลงั บ้าน 1 บอ่ ซงึ่ มีเนือ้ ที่ 1 ไร่ ใชว้ ธิ กี ารขุดระบบธนาคารน�้ำใต้ดนิ แบบเปดิ คือใน
สระจะขดุ หลมุ ขนมครกไว้ เปน็ สามหลมุ สว่ นทสี่ าม จะทำ� หลมุ ระบบธนาคารนำ้� ใตด้ นิ แบบปดิ ในพนื้ ที่
ทง้ั หมด 9 หลมุ ตามจดุ และมมุ ตา่ งๆรอบพน้ื ที่ และทส่ี ำ� คญั ไดร้ บั การสนบั สนนุ ขดุ บอ่ เตมิ นำ้� ใตด้ นิ จาก
ทรพั ยากรนำ�้ บาดาลภาค 9 ซง่ึ ทา่ นรองนายกรฐั มนตรพี ลเอกประวติ ร วงษส์ วุ รรณ ไดอ้ นมุ ตั งิ บประมาณ
มาขุดบอ่ ในแหล่งเรยี นรแู้ ห่งน้ี เพอ่ื เปน็ ต้นแบบของจังหวัดสระแก้ว

161

การสรา้ งแหล่งอาหารในพ้นื ทใี่ หอ้ ุดมสมบูรณ์ทสี่ ุด : มีการปลกู ผัก มีการเลี้ยงไก่พ้นื บา้ น เลยี้ งแพะ
โดยให้แพะได้กนิ อาหารจ�ำพวกพืช เช่น ตน้ กระถนิ มีปลาหลากหลายชนิด เชน่ ปลานิล ปลาช่อน ปลา
ปึก และได้อาหารจากพชื ผักที่ปลูก เช่น กล้วย ผลไม้ตามฤดูกาล และสตั ว์ที่เลี้ยง เช่น ไก่ และปลา

การปลูกพชื แบบผสมผสานให้สมบูรณ์ทส่ี ดุ : ในพื้นทีก่ ็จะปลกู ตน้ ไม้เศรษฐกิจหลากหลายชนิด เช่น
พยุง ยางนา สกั ทอง และไมผ้ ลหลากหลายชนิด เชน่ มะมว่ ง ต้นหวา้ สมอนา ลูกยาง เปน็ ต้น

การสรา้ งรายได้ในมิติต่างๆ : จากพ้ืนทีส่ ง่ิ แรก คือ การประหยัดคา่ ใชจ้ ่ายในการไปซ้ือของกนิ ของใช้
ตา่ งๆ ในตลาด สองรายได้ ดา้ นความสขุ โดยสว่ นมากกจ็ ะเปน็ ผใู้ หก้ บั คนทว่ั ไปทเ่ี ขาไมม่ กี นิ เชน่ มะมว่ ง
กจ็ ะแบง่ บนั มากกวา่ การขาย รายไดท้ แี่ ทจ้ รงิ คอื ความสขุ ทไี่ ดก้ ลบั มาจากการใหม้ ากกวา่ เนอื่ งจากได้
มองเหน็ ว่าเรอื่ งปรชั ญาของเศรษฐกจิ พอเพยี ง โคก หนอง นา โมเดล ซ่ึงพระบาทสมเด็จพระเจ้าอยหู่ ัว
รัชกาลท่ี 9 ไดพ้ ระราชทานแนวพระราชด�ำริ ในการดำ� เนินชวี ติ แบบพอเพียง เราในฐานะประชาชน
มีความจ�ำเป็นต้องท�ำตามที่พระองค์ได้พระราชทานพระราชด�ำรัสแก่ประชาชน เม่ือเราท�ำแล้วเกิด
ประโยชนส์ ามารถพงึ่ พาตนเองได้ เปน็ หนทางหนง่ึ ของการอยรู่ อดของตวั เราเองและสงั คม เรามอี าหาร
ไวร้ บั ประทานเอง โดยไมต่ ้องเสียค่าใช้จา่ ยในการซื้อจากทางห้าง ร้าน ตลาด หรือคนอื่น เรากส็ ามารถ
อยไู่ ด้ ดงั น้ัน เม่ือเราทำ� แลว้ ประสบความส�ำเร็จ สามารถมองเปน็ เปน็ รปู ธรรมได้ เราก็อยากให้เปน็ ต้น
แบบ จึงท�ำเปน็ แหล่งเรยี นรู้ โดยไดร้ บั การประสานจากหนว่ ยงาน กศน. เปน็ ต้นแบบในการประสาน
ท�ำให้เป็นแหล่งเรียนรู้ส�ำหรับนักศึกษาและประชาชน ขอขอบคุณ กศน. เป็นอย่างยิ่ง เพราะ กศน.
ตอนนี้ไม่ได้จะเป็นการสอนเพื่อให้คนได้รับความรู้ทางด้านวิชาการอย่างเดียว แต่สอนให้คนสามารถ
พ่ึงพาตนเอง สามารถน�ำความรู้ด้านเศรษฐกิจพอเพียงไปใช้ให้เกิดประโยชน์กับพ่ีน้องประชาชนได้
เปน็ หน่วยงานที่ผมนบั ถือครับ

ติดต่อสอบถามข้อมูลเพ่มิ เติม

เจ้าของแหล่งเรยี นรู้ นายเทอดศักด์ิ อาศัยกลาง
109 หมู่ท่ี 12 บ้านหนองโสน ต�ำบลหนองมว่ ง อำ� เภอโคกสงู
จงั หวัดสระแกว้ รหสั ไปรษณีย์ 27180
โทรศพั ท์ 08-9933-4659
ครู กศน.ต�ำบล นายสุรพงศ์ วนั ยศ
โทรศพั ท์ 088-2492661

162Google Map Link Youtube

แหล่งเรยี นรู้ ต้นแบบ โคก หนอง นา โมเดล

“วัวสรา้ งบา้ น”

กศน.ตำ� บลหนองแวง อำ� เภอโคกสงู จังหวัดสระแก้ว

ความเปน็ มา/แรงจูงใจ : เรมิ่ แรกประมาณปี พ.ศ.
2555 ไดเ้ รม่ิ มองเหน็ การทำ� เศรษฐกจิ พอเพยี ง ซงึ่
เปน็ แนวพระราชดำ� รขิ องในหลวงรชั กาลที่ 9 เหน็
ว่าน่าจะมีความยั่งยืนท่ีแท้จริง ประกอบ กศน.
อ�ำเภอโคกสูง จัดอบรมให้ความรู้และฝึกปฏิบัติ
ทำ� ใหม้ โี อกาสไดเ้ รยี นรู้ หลกั ปรชั ญาของเศรษฐกจิ
พอเพยี ง และไดไ้ ปศกึ ษาดงู านศาสตรพ์ ระราชากบั
คณะครู กศน.อ�ำเภอโคกสงู ในหลากหลายพ้ืนที่ จึงกลบั มาดำ� เนนิ การตามทต่ี ้งั ใจไว้
การบรหิ ารจัดการน้�ำใหไ้ ด้ 100% : ในบริเวณเนอ้ื ที่ 12 ไร่กจ็ ะมบี อ่ นำ้� ขนาด 3 ไร่ จำ� นวน 2 บอ่
บอ่ แรกจะเล้ียงปลาและเล้ียงหอยเชอรไี่ ว้จ�ำหน่าย บ่อทส่ี องเอาไวใ้ นการบริหารและจดั การนำ�้ ในการ
ปลูกพชื ผักสวนครัว การท�ำนา ส่วนใหญจ่ ะใช้บอ่ นำ้� ผวิ ดนิ เพื่อใช้ในการรดน�้ำตน้ ไม้ภายในสวน ในการ
รดนำ�้ จะมกี ารท�ำร่องน้�ำเพ่ือให้นำ�้ ไหลไปในพน้ื ที่บรเิ วณรอบสวนได้ สว่ นน้ำ� บาดาลจะเอาไว้ใช้ภายใน
ครวั เรือนและจัดเก็บไวใ้ ช้ในเมือ่ จ�ำเป็นเท่านนั้




การสรา้ งแหล่งอาหารใหอ้ ุดมสมบูรณ์ทสี่ ุด : แหล่งอาหารจะประกอบดว้ ย นาข้าว เลย้ี งปลา เล้ียงไก่
เลย้ี งเปด็ ไข่ ปลกู มะนาวในบอ่ ซเี มนต์ การทำ� นำ้� ยาลา้ งจาน ยาสระผมใชเ้ องในครวั เรอื น และมกี ารปลกู
มะม่วง ปลกู พืชผักสวนครวั เช่น พริก ขา่ ตะไคร้ มะกรูด กระเพรา ต้นหอม ผักชี ผกั กาด ถวั่ ฝักยาว
แตงกวา มะละกอ ข้าวโพด คะน้า กวางต้งุ ฯลฯ

163

การปลูกพืชแบบผสมผสานให้สมบูรณ์ทส่ี ดุ : ในพ้ืนท่ี 12 ไรจ่ ะเปน็ การปลูกพืชแบบผสมผสานป่า 5
ระดับ มียคู า ไมพ้ ยุง ไมส้ ักทอง มะม่วง ขนุน มะพร้าว กลว้ ย มะละกอ พืชผักสวนครวั ที่ปลกู ไวก้ ินเอง
เหลอื ก็ขายเป็นการเพ่มิ รายได้ในครวั เรือน






การสรา้ งรายได้ในมิติต่างๆ : รายได้เกิดจากการขายพืชผักสวนครัว ไข่เป็ดและผลไม้ตามฤดูกาล
บางสว่ น มรี ายได้วนั ละ 200 บาท โดยน�ำผลผลติ ไปขายในชมุ ชน และรายได้รายเดอื นได้จากการขาย
เป็ด ขายไก่ บางส่วนเก็บออมไว้ใชใ้ นครอบครัวและอกี สว่ นน�ำมาตอ่ ยอด ซ้อื พันธ์ผุ กั มาปลูกใหม้ ีราย
ไดห้ มุนเวียน รายได้รายปไี ดม้ าจากผลผลติ ตามฤดูกาล เชน่ การขายขา้ วจากการท�ำนา ขายวัว ไมก่ ่อ
หน้ใี ชจ้ า่ ยแบบพอเพยี ง ประหยัด อดออม กินในสว่ นทมี่ ี ขายในส่วนท่ีมมี าก เพอ่ื ซือ้ ของกินท่ไี มม่ ใี น
สวน รายได้โดยรวมท้งั ปี ประมาณ 100,000-130,000 บาท

ตดิ ตอ่ สอบถามข้อมูลเพ่มิ เตมิ

เจ้าของแหล่งเรยี นรู้ นางหนพู ลอย เขตนอก
108 หมทู่ ี่ 6 บา้ นสุขส�ำราญ ตำ� บลหนองแวง อำ� เภอโคกสงู

จงั หวัดสระแก้ว รหัสไปรษณยี ์ 27180
โทรศพั ท์ 08-3586-8330
Line ID : 083 5868330

ครู กศน.ต�ำบล นางสาวสกุ ัญญา ศิลาเวียง
โทรศพั ท์ 08-6484-2109
Line ID : 0864842109

Google Map Link Youtube

164

แหลง่ เรียนรู้ ตน้ แบบ โคก หนอง นา โมเดล
ในสไตล์ กศน.จงั หวัดสระแกว้

1 ตำ� บล 1 โคก หนอง นา โมเดล

กศน.อำ� เภอวงั สมบูรณ์

165

สถานทท่ี อ่ งเทย่ี ว อ�ำเภอวงั สมบรู ณ์

ทิวทัศน์อ�ำเภอวังสมบรู ณ์

อา่ งเกบ็ นำ้� คลองพระสะทึง

166

แหล่งเรยี นรู้ ตน้ แบบ โคก หนอง นา โมเดล

“สวนผ้ชู ว่ ยรวยสุข บ้านซบั สงิ โต”

กศน.ต�ำบลวงั สมบูรณ์ อำ� เภอวงั สมบรู ณ์ จังหวัดสระแก้ว

ความเป็นมา/แรงจูงใจ : ข้าพเจ้า นายบังอร แก้วส�ำโรง
ท�ำอย่างไรให้มีกิน ครอบครัวมีความสุข ลดภาระหน้ีสิน
ลดรายจ่ายในครัวเรือน ลดการใช้สารเคมี มีการท�ำปุ๋ยหมัก
ชวี ภาพ ปลกู พชื ผกั สวนครวั ไมผ้ ล พชื ไร่ ปลกู ทกุ อยา่ งทเี่ รากนิ
ใหเ้ กดิ รายไดแ้ กค่ รอบครวั และเปน็ แหลง่ ถา่ ยทอดความรใู้ หแ้ ก่
เกษตรกร เดก็ เยาวชน และประชาชนท่วั ไปไดเ้ รียนรู้
หน่วยงานทม่ี สี ่วนรว่ ม กศน.อ�ำเภอวังสมบูรณ์ ได้จัดการฝึกอบรมการท�ำปุ๋ยหมักชีวภาพ การเล้ียง
ไส้เดือนดิน การศึกษาดูงานจากแหล่งเรียนรู้ที่ประสบความส�ำเร็จ การน�ำหลักปรัชญาเศรษฐกิจพอ
เพียงมาใช้ พอมี พอกนิ เหลือจำ� หน่ายสร้างรายได้
การบรหิ ารการจัดการน้�ำให้ได้ 100% : มีสระน�้ำคลองชลประทานในพ้ืนที่จ�ำนวน 2 ไร่ สูบข้ึน
ถังสูง แล้วปล่อยน�้ำใช้ในการรดพืชผัก และการเกษตรอื่นโดยวางระบบสปริงเกอร์ ซึ่งน้�ำมีเพียงพอ
ต่อการใช้งานทุกปี

แหล่งน้ำ� บาดาลและแหลง่ น�ำ้ ธรรมชาติ

การสรา้ งแหล่งอาหารในพ้นื ทใ่ี หอ้ ุดมสมบูรณ์ทสี่ ดุ : ผมมกี ารปลกู พชื ทวั่ ไป เพอื่ บรโิ ภคในครวั เรอื น
เหลอื จากนน้ั กจ็ ะนำ� ไปขาย เพอ่ื เปน็ รายได้ เชน่ ปลกู ผกั สวนครวั เชน่ พรกิ กระเพา กระชาย ตะไคร้ ถว่ั ผกั
ยาว ผกั บงุ้ ไมผ้ ลเชน่ มะมว่ ง มะพรา้ ว กลว้ ย สะเดา ปลกู หนอ่ ไม้ ลำ� ไย เลย้ี งไกพ่ นื้ บา้ น แพะเนอ้ื เปน็ ตน้

ปลูกพชื ผกั ปลอดสารเคมี เล้ียงแพะเน้อื ปลกู หน่อไม้

167

การปลูกพืชแบบผสมผสานให้สมบูรณ์ท่ีสุด : การจัดสรรพ้ืนท่ีแบบผสมผสานปลูกป่า 5 ระดับ
มีการปลูกต้นไม้ยืนต้นจะปลูกในพ้ืนที่กว้างและปลูกพืชผักสวนครัวแทรกระหว่างกลาง เพ่ือให้ความ
รม่ รนื่ มีการปลูกต้นมะพรา้ ว ต้นกลว้ ย ไม้ไผ่ ไม้ยคู า เพอื่ จะใชเ้ ปน็ ไม้พเ่ี ลีย้ งใหก้ ับพชื ในระดับตา่ งๆ
และสามารถนำ� ใบไมม้ าทำ� ป๋ยุ หมกั ลดการใช้ปุ๋ยเคมี

ปลูกพืชผักปลอดสารเคมี ปลกู พืชผักสวนครวั ปลูกไมย้ ืนต้น

การสรา้ งรายได้ในมติ ิต่างๆ : มกี ารบรหิ ารจัดการ ดังน้ี
รายไดร้ ายวัน : พชื ผักสวนครวั ท่ีน�ำไปจ�ำหนา่ ยตามความต้องการของตลาด ผกั บงุ้ หนอ่ ไม้
สะเดา หรือให้ชาวบา้ นมารบั ซอ้ื ผกั ถึงสวน
รายได้รายสัปดาห์ : กล้วยหอม ไข่ไก่ การแปรรปู หนอ่ ไม้
รายได้รายเดอื น : สตั วเ์ ลีย้ ง ไก่เนอื้ แพะเนอ้ื มะพร้าว
รายไดร้ ายปี : พืชหัวเช่น มนั ส�ำปะหลงั มะม่วง ลำ� ไย ข้าวโพด
แต่ที่ส�ำคัญที่สุด คือการมีเวลาอยู่กับธรรมชาติ การได้ผลิตของกินได้เอง เหลือจ�ำหน่าย
ปลอดสารเคมี ไดม้ ีเวลาพักผ่อนตามอธั ยาศยั อยู่อย่างพอเพียงและเพียงพอ

จดรายรับรายจ่าย บญั ชธี นาคาร มสี ขุ ภาพดี

ตดิ ต่อสอบถามขอ้ มูลเพิ่มเติม

เจ้าของแหล่งเรยี นรู้ นายบงั อร แก้วสำ� โรง
37 หมู่ท่ี 6 บา้ นซบั สงิ โต ตำ� บลวงั สมบูรณ์ อ�ำเภอวังสมบูรณ์

จงั หวดั สระแก้ว รหัสไปรษณยี ์ 27250
โทรศพั ท์ 09-5871-6745 Line ID : 0958716745

ครู กศน.ต�ำบล นางสาวปิยาพชั ร แปน้ จนั ทร์
โทรศพั ท์ 09-8934-4419 Line ID : 0989344419

Google Map Link Youtube

168

แหล่งเรยี นรู้ ตน้ แบบ โคก หนอง นา โมเดล

“ผู้ชายสายดอกไม้ แห่งบา้ นวังทรพั ย”์

กศน.ต�ำบลวงั ทอง อ�ำเภอวังสมบรู ณ์ จงั หวดั สระแก้ว

ความเป็นมา/แรงจูงใจ : เม่ือก่อนพ้ืนท่ีท�ำกินของครอบครัว
ประสบปัญหาการขาดทุนจากการปลูกพืชเชิงเด่ียว จึงได้น�ำหลัก
ปรัชญาเศรษฐกิจพอเพียงเข้ามาปรับใช้ในการท�ำการเกษตร
โดยการปลูกพืชหมุนเวียนตามฤดูกาล ปลูกพืชระยะสั้น ระยะ
กลาง และระยะยาว เพอื่ ใหม้ ีรายได้ตลอดทง้ั ปี ประกอบกับพ้ืนท่ี
มีทัศนียภาพท่ีสวยงามเหมาะแก่การให้ประชาชนเข้ามาเยี่ยม
ชมจึงปลูกไม้ดอกในฤดูหนาว และมีการขายผลิตภัณฑ์ภายในไร่
ขายอาหาร เคร่อื งดมื่ เพอื่ เพ่มิ รายไดอ้ ีกทางหน่งึ
การบรหิ ารจัดการน้�ำใหไ้ ด้ 100% : มีสระน้�ำในพนื้ ที่ ขนาด 1 ไร่ จำ� นวน 2 บ่อ เพื่อกกั เกบ็ น้�ำไวใ้ ช้
ในหน้าแล้งในการท�ำการเกษตรไดต้ ลอดท้ังปี

การสรา้ งแหล่งอาหารในพ้นื ทใี่ ห้อุดมสมบูรณ์ทสี่ ดุ : มกี ารปลกู พชื ผักสวนครวั ไวร้ ับประทานภายใน
ครัวเรือนเพ่ือลดรายจ่าย ปลูกผักชีไว้ขายเพ่ือเป็นรายได้ตลอดท้ังปี มีการปลูกข้าวโพดตามฤดูกาล
และปลกู ไมด้ อกในช่วงฤดูหนาว เพื่อให้นักท่องเทย่ี วเข้ามาเยย่ี มชม มีการปลกู ไม้ผล เช่น ล�ำไย เงาะ
มะขาม ฝรั่ง ปลกู เพือ่ เป็นตู้เยน็ หนา้ บ้าน สามารถนำ� ผลไม้มารับประทานได้

169

การปลกู พืชแบบผสมผสานให้สมบูรณ์ทสี่ ดุ : พ้นื ทใ่ี นการท�ำการเกษตรทง้ั หมด จำ� นวน 20 ไร่ มกี าร
ปลูกพืชแบบผสมผสาน และปลกู ป่า 5 ระดบั เชน่ ระดับท่ี 1 พืชสูง ปลกู ยางนา มะฮอกกานี แคนา
ชมพูพันธ์ทุ พิ ย์ ระดับที่ 2 พืชระดบั กลาง ปลูก มะมว่ ง มะขามหวาน ฝรงั่ ไผ่ ระดบั ท่ี 3 พชื เตย้ี ปลกู
มะเขือ กะเพรา พรกิ ขา้ วโพด ดอกไม้ ระดบั ที่ 4 พชื เร่ียดนิ ปลกู ผกั ชีไว้ขาย และระดับท่ี 5 พชื ใตด้ นิ
ปลกู ขา่ ตะไคร้ ขงิ ไว้ใช้ในครวั เรือน

การสรา้ งรายได้ในมติ ิต่างๆ :

รายได้รายวนั : ผักชี และดอกคตั เตอร์ ขายแบบหมุนเวียนตลอดปี
รายได้รายสัปดาห์ : ขายดอกไมใ้ นชว่ งฤดหู นาว
รายได้รายเดอื น : ขายข้าวโพดเลี้ยงสัตวต์ ามฤดู
รายได้รายปี : ได้แก่ มะม่วง ลำ� ไย และไมย้ นื ตน้ ในระยะยาว

ติดตอ่ สอบถามข้อมูลเพม่ิ เตมิ Link Youtube

เจ้าของแหล่งเรยี นรู้ นายสมาน สาลาด
77 หมู่ 13 บ้านวังทรพั ย์ ตำ� บลวังทอง อ�ำเภอวังสมบรู ณ์

จงั หวดั สระแกว้ รหสั ไปรษณีย์ 27250
โทรศพั ท์ 09-8286-3841
Line ID : 0982863841

ครู กศน.ต�ำบล นางณัฐธยาน์ ศรีเตชากิตต์ิ
โทรศพั ท์ 08-9234-2375
Line ID : 0892342375

Google Map

170

แหล่งเรียนรู้ ตน้ แบบ โคก หนอง นา โมเดล

“ภมู ปิ ญั ญาสมนุ ไพร ใสใ่ จสขุ ภาพ บา้ นเขานอ้ ยพฒั นา”

กศน.ต�ำบลวังใหม่ อ�ำเภอวงั สมบรู ณ์ จงั หวดั สระแกว้

ความเป็นมา/แรงจูงใจ : นายวินัย สายเปล่ียน
ภูมิปัญญาสมุนไพร มีแรงจูงใจสืบทอดมาจาก
บรรพบรุ ษุ ทเ่ี หน็ การเจบ็ ปว่ ยของคนในครอบครวั
จึงมีแนวคิดในการพัฒนาสมุนไพรหลากหลาย
เพ่ือน�ำมารักษาโรคให้คนในครอบครัว และ
คนในหมู่บ้านที่มาขอความช่วยเหลือ จึงน�ำ
สมุนไพรหลากหลายชนิดมาปลูกในไร่ของตนเอง
ไดม้ ากกวา่ 500 ชนดิ และผสมผสานตวั ยาสมนุ ไพรแปรรปู ออกมาเพอื่ สะดวกในการใชแ้ ละมีผ้มู ารบั
การรกั ษาจำ� นวนมาก จึงได้มกี ารจ�ำหนา่ ยเพ่ือเป็นรายไดแ้ ก่ครัวเรอื นต่อไป
การบรหิ ารจัดการน้�ำใหไ้ ด้ 100% : มกี ารขดุ สระเพ่อื ไวใ้ ชใ้ นครวั เรอื น และตดิ เคร่ืองสูบน้�ำเพือ่ น�ำมา
รดพชื สมุนไพร ผัก ผลไม้ ในสวนและไร่ สามารถใช้ได้ตลอดทั้งปี

การสรา้ งแหล่งอาหารในพ้นื ทใ่ี หอ้ ุดมสมบูรณ์ทสี่ ดุ : มกี ารปลกู พชื ผกั สวนครวั ไวห้ ลายชนดิ เชน่ บวบ
พรกิ มะนาว ขงิ ขา่ ตะไคร้ ฟักทอง มะมว่ ง สบั ปะรด ถั่ว กล้วย มะละกอ สม้ โอ มะยงชดิ มะม่วงหาว
มะนาวโห่ ฯลฯ ไวร้ ับประทานภายในครัวเรือน เพอ่ื ลดรายจ่าย และน�ำไปจำ� หนา่ ยเพ่อื สร้างรายได้

171

การปลูกพืชแบบผสมผสานให้สมบูรณ์ที่สุด : มีการปลูกพืชผักสวนครัว เช่น ข่า ตะไคร้ ขิง
พรกิ กะเพรา มะนาว และมกี ารปลกู ไมย้ นื ตน้ เชน่ ประดู่ สัก ยางนา มะมว่ ง ชมพู่ มะพรา้ ว ลำ� ไย
มะยงชิด ตะเคียน พะยงุ พะยอม มะขามปอ้ ม สมอ ฯลฯ

การสรา้ งรายได้ในมติ ิต่างๆ :

รายไดร้ ายวนั : ชะอม กระเพรา พรกิ ต้นหอม ผักชี มะนาว ตะไคร้ ใบมะกรูด
รายได้รายสปั ดาห์ : ฟักทอง บวบ มะเขอื กล้วย ฟ้าทะลายโจร ข่า หญา้ รแี พร์
รายได้รายเดอื น : ถ่ัวพู ถั่วฝกั ยาว มะพร้าว
รายไดร้ ายปี : ลำ� ไย มะยงชิด สบั ปะรด ข้าวโพด ถว่ั ลิสง

ตดิ ตอ่ สอบถามขอ้ มูลเพม่ิ เติม

เจ้าของแหล่งเรยี นรู้ นายวินัย สายเปล่ียน
121 หมู่ท่ี 12 บา้ นเขานอ้ ยพฒั นา ตำ� บลวังใหม่ อำ� เภอวงั สมบูรณ์

จังหวดั สระแกว้ รหัสไปรษณยี ์ 27250
โทรศพั ท์ 09-0334-4419 ID Line : 09-0334-4419

ครู กศน.ต�ำบล นางสาวปญั ชลดิ า สวุ รตั น์
โทรศพั ท์ 09-5554-0618

Google Map Link Youtube

172

แหล่งเรียนรู้ ตน้ แบบ โคก หนอง นา โมเดล
ในสไตล์ กศน.จงั หวดั สระแกว้

ภาคผนวก

173

174

175

176

177

178

179

180

181

คณะผจู้ ัดท�ำ ผู้ว่าราชการจงั หวดั สระแกว้
รองผูว้ ่าราชการจงั หวัดสระแก้ว
ท่ปี รึกษา รองผู้วา่ ราชการจงั หวัดสระแก้ว

นายเกียรติศักด์ิ จันทรา ผอู้ �ำนวยการสำ� นกั งาน กศน.จังหวดั สระแกว้
นายณฏั ฐชยั นำ� พูลสขุ สันต์ิ รองผอู้ ำ� นวยการสำ� นกั งานกศน.จงั หวดั สระแกว้
นายธรี ะชยั ล้มิ ประสทิ ธศิ กั ด์ิ นักจดั การงานทว่ั ไปปฏิบัตกิ าร
นกั วเิ คราะห์นโยบายและแผน
คณะท�ำงาน นักจดั การงานทวั่ ไป
นกั จดั การงานทั่วไป
นายวรรณวิจกั ษณ์ กุศล นักจัดการงานท่ัวไป
นางสาววรรณรัชต์ สปุ ญั ญา นกั จัดการงานทั่วไป
นางสาวปวณี า ชยั ศิรินทร์ นกั วชิ าการเงินและบญั ชี
นางวรรณภา สงิ ตะบตุ ร์ นกั วชิ าการเงินและบญั ชี
นางสาววรรณภา ค�ำสา นักวิชาการตรวจสอบภายใน
นางนงคน์ ุช ขุนโยธา นักเทคโนโลยสี ารสนเทศ
นางสาวทิพวรรณ ก้องกังวาลย์ นักวิชาการศกึ ษา
นางสาวสุภาพร สร้อยช่นื เจา้ หนา้ ทพ่ี สั ดุ
นางสาวทองใส อาบทอง นกั วชิ าการเงินและบัญชี
นางสาวจ�ำลอง แจง้ กลาง เจ้าหน้าทธ่ี รุ การ
นางนริ ดา เตชะพร้อมวฒุ ิ เจา้ หน้าทบ่ี ันทึกขอ้ มลู
นายกิตตพิ ศ อบอุ่น
นายวนั ธงชยั โนนอิน
นางสภุ าพร มานะสรา้ ง
นางสาววนั วิสา วงษ์มิตรแท้
นางสาวกนกวรรณ เอ่ยี มรอด
นางสาววิไลลกั ษณ์ อนิ ทรจ์ ันดา

182

บรรณาธกิ ารฝ่ายเอกสาร รองผอู้ ำ� นวยการสำ� นกั งานกศน.จงั หวดั สระแกว้
ผอู้ �ำนวยการ กศน.อำ� เภอตาพระยา
นางสาววรรณรัชต์ สุปญั ญา ผู้อำ� นวยการ กศน.อ�ำเภอโคกสงู
นางชชู พี ไวกสิกรรม ผ้อู �ำนวยการ กศน.อ�ำเภอวังน�้ำเยน็
นางกัลยาณี ปานงาม ผู้อ�ำนวยการ กศน.อำ� เภอเมืองสระแก้ว
นางอารีย์ ลม้ิ วัฒนกติ ติ ผอู้ �ำนวยการ กศน.อ�ำเภอวฒั นานคร
นางอาภรณ์ เลศิ กิจคณุ านนท์ ผู้อำ� นวยการ กศน.อำ� เภอวังสมบรู ณ์
นายนราธปิ กมลลม้ิ สกุล ผู้อ�ำนวยการ กศน.อ�ำเภออรญั ประเทศ
นายวรี ศกั ดิ์ พงษ์พพิ ัฒน์ชัย ผู้อำ� นวยการ กศน.อ�ำเภอเขาฉกรรจ์
นางพรทพิ ย์ ทวงี าม ผู้อ�ำนวยการ กศน.อำ� เภอคลองหาด
นางสาววิรชา อินทรส์ ุข นักจดั การงานทั่วไปปฏิบตั ิการ
นางนงลกั ษณ์ เฉอ่ื ยฉ�ำ่ นักวเิ คราะห์นโยบายและแผน
นางสาวปวีณา ชัยศิรินทร์
นางวรรณภา สงิ ตะบตุ ร์

บรรณาธกิ ารฝา่ ยถ่ายทำ� และตดั ต่อคลปิ วิดีโอ

นายวรรณวิจกั ษณ์ กุศล ผ้อู �ำนวยการ กศน.จังหวัดสระแก้ว

นายอุเทน ชูวา ครูผชู้ ว่ ย

นายกิตตพิ ศ อบอนุ่ นกั เทคโนโลยีสารสนเทศ

นายวันธงชยั โนนอนิ นกั วชิ าการศึกษา

นายพเิ ชษฐ์ อสิ ระชาติ ครู กศน.ต�ำบล

นายมงคล หนชู ้างเผือก ครู กศน.ตำ� บล

นายวุฒิชยั กรดครี ี ครู กศน.ต�ำบล

183

184



กศน.ส�ำ นกั ง�น
จังหวัดสระแกว้

สำานักงานส่งเสรมิ การศึกษานอกระบบและการศึกษาตามอัธยาศยั จังหวัดสระแกว้
ถนนสุวรรณศร ตาำ บลท่าเกษม อำาเภอเมืองสระแก้ว จงั หวัดสระแก้ว 27000
โทรศพั ท์ 0-3742-5436 โทรสาร 0-3742-5437