2562AรnาnยuงaาlนปRรeะpจoำ�rปtี
สำ�นกั งานคณะกรรมการควบคมุ เครื่องดมื่ แอลกอฮอล์
กรมควบคุมโรค กระทรวงสาธารณสุข
คณะผู้จดั ทำ�
ท่ีปรึกษา
นายนพิ นธ์ ชนิ านนทเ์ วช ผู้อำ�นวยการสำ�นักงานคณะกรรมการควบคมุ เครอื่ งด่มื แอลกอฮอล์
บรรณาธกิ าร
นางสาวสิริกุล วงษ์สริ ิโสภาคย์ นักวชิ าการสาธารณสุขชำ�นาญการพเิ ศษ
ผชู้ ว่ ยบรร ณาธิก าร รักษาการในตำ�แหน่งนักวิชาการสาธารณสุขเช่ยี วชาญ
นางสาวศิรประภา ขวัญเมือง นกั วิเคราะหน์ โยบายและแผนชำ�นาญการ
นางสาวสภุ า เจริญศร ี นักวิชาการสาธารณสขุ (พนักงานราชการ)
นางสาวศุภลักษณ์ เกิดม่ัน นกั ทรพั ยากรบุคคล (พนกั งานราชการ)
กองบรรณาธกิ าร
นายพงศธ์ ร ชาตพิ ทิ ักษ์ นายแพทย์เช่ียวชาญ
นางโสภทิ เลศิ ปีติภัทร นกั จดั การงานทัว่ ไปชำ�นาญการพเิ ศษ
นางสปุ ระภา จกั ษุดุลย ์ นักวิชาการสาธารณสุขชำ�นาญการ
นางสธุ าทิพย์ ศรหี ริ ัญ นกั วิชาการสาธารณสขุ ชำ�นาญการ
นางสาวชนกธิดา ศริ วิ ตั ร นิติกรชำ�นาญการ
นางสาวอมรเรข ตงั้ จติ ร นกั วชิ าการสาธารณสุขชำ�นาญการ
นางสาวเสาวลกั ษณ ์ เนคมานรุ ักษ์ นกั วเิ คราะหน์ โยบายและแผนปฏิบัติการ
นางสาวณัฐิกา ศรีรอด นักวิเคราะหน์ โยบายและแผนปฏบิ ตั กิ าร
นางสาววีณา ตันตสิ ุขวัลกุล นติ กิ รปฏิบตั กิ าร
นายจิรวฒั น์ สงั ขค์ ง นกั จดั การงานทั่วไปปฏบิ ตั ิการ
นางสาวจารวุ รรณ อนิ ณรงค์ นติ ิกร (พนักงานราชการ)
รวบรวมข้อมูลและจัดทำ�โดย
กลุ่มยทุ ธศาสตรแ์ ละพัฒนาองคก์ ร
สำ�นักงานคณะกรรมการควบคมุ เคร่อื งดื่มแอลกอฮอล์ กรมควบคุมโรค กระทรวงสาธารณสุข
โทรศพั ท์ : 0 2590 3373 โทรสาร 0 2590 3373
E-Mail Address: [email protected]
รายงานประจำ�ปี 2562 : 1
รายงานประจำ�ปี 2562 : 2
รายงานประจำ�ปี 2562 : 3
รายงานประจำ�ปี 2562 : 4
รายงานประจำ�ปี 2562 : 5
รายงานประจำ�ปี 2562 : 6
สารจากผอู้ ำ�นวยการ
สำ�นกั งานคณะกรรมการควบคมุ เครอ่ื งดม่ื แอลกอฮอล์ กรมควบคมุ โรค ไดด้ ำ�เนนิ งานควบคมุ เครอ่ื งดม่ื แอลกอฮอล์
เพือ่ ค้มุ ครองสุขภาพประชาชนโดยเฉพาะเยาวชน ภายใตพ้ ระราชบญั ญตั ิควบคมุ เคร่อื งดมื่ แอลกอฮอล์ พ.ศ. 2551
ท้งั นี้ได้ขับเคล่ือนการดำ�เนินงานผา่ นคณะกรรมการระดบั ชาติ ระดับจังหวดั รวมถึงการแสวงหาความรว่ มมือกับภาคี
เครอื ขา่ ยทีเ่ ก่ยี วขอ้ งทั้งภาครฐั ภาคเอกชน ภาคประชาสังคม
ในปงี บประมาณ 2562 สำ�นักงานคณะกรรมการควบคุมเครือ่ งด่มื แอลกอฮอลไ์ ด้นำ�ยุทธศาสตร์ชาติ 20 ปี
(พ.ศ. 2561-2580) และแผนยทุ ธศาสตร์นโยบายแอลกอฮอล์ระดบั ชาติ (พ.ศ. 2554-2563) มาใชเ้ ปน็ แนวทางใน
การกำ�หนดมาตรการควบคมุ เคร่ืองดม่ื แอลกอฮอล์ เพอื่ ลดการเข้าถึง ลดปญั หาผลกระทบจากเคร่ืองด่มื แอลกอฮอล์
ร่ ว ม กั บ เ ค รื อ ข่ า ย ที่ เ ก่ี ย ว ข้ อ ง ภ า ย ใ ต้ ส โ ล แ ก น
“Work Together” โดยดำ�เนินการเฝ้าระวังบังคับใช้
ก ฎ ห ม า ย ร่ ว ม กั บ พ นั ก ง า น เ จ้ า ห น้ า ที่ ต า ม ก ฎ ห ม า ย
ก า ร ป รั บ ป รุ ง พ ร ะ ร า ช บั ญ ญั ติ ค ว บ คุ ม เ ค รื่ อ ง ด่ื ม
แอลกอฮอล์พ.ศ.2551รว่ มกับผ้เู ชยี่ วชาญด้านกฎหมาย
เพื่อให้ทันต่อสถานการณ์ ขับเคลื่อนการดำ�เนินงาน
ใ ห้ บ ร ร ลุ เ ป้ า ห ม า ย โ ด ย ใ ช้ ก ล ไ ก ค ณ ะ ก ร ร ม ก า ร
ควบคุมเครื่องดื่มแอลกอฮอล์จังหวัด ขับเคลื่อน
การคัดกรอง บำ�บัดรักษาผู้มีปัญหาการดื่ม
โ ด ย ร่ ว ม มื อ กั บ ส ถ า น พ ย า บ า ล ใ น สั ง กั ด ก ร ะ ท ร ว ง
สาธารณสุข รวมถึงสร้างความเข้าใจและขับเคลื่อน
ให้ชุมชนดำ�เนินการควบคุมเคร่ืองด่ืมแอลกอฮอล์ได้ตาม
บริบทของพนื้ ท่ี
ทั้ ง นี้ ก า ร ดำ � เ นิ น ง า น ข อ ง สำ � นั ก ง า น
ค ณ ะ ก ร ร ม ก า ร ค ว บ คุ ม เ ค ร่ื อ ง ดื่ ม แ อ ล ก อ ฮ อ ล์ ไ ด้
รั บ ค ว า ม ร่ ว ม มื อ ร่ ว ม ใ จ จ า ก บุ ค ล า ก ร ร ว ม ถึ ง ภ า คี
เ ค รื อ ข่ า ย ทุ ก ภ า ค ส่ ว น ท่ี ร่ ว ม ส นั บ ส นุ น ก า ร ดำ � เ นิ น
ง า น ค ว บ คุ ม เ ค รื่ อ ง ด่ื ม แ อ ล ก อ ฮ อ ล์ ด้ ว ย ดี เ ส ม อ ม า
แ ล ะ ห วั ง เ ป็ น อ ย่ า ง ยิ่ ง ว่ า ร า ย ง า น ป ร ะ จำ � ปี ฉ บั บ น้ี
จะเปน็ ประโยชนก์ บั ทุกทา่ น
นายแพทยน์ พิ นธ์ ชนิ านนท์เวช
ผู้อำ�นวยการสำ�นักงานคณะกรรมการควบคุมเคร่ืองดมื่ แอลกอฮอล์
รายงานประจำ�ปี 2562 : 7
คำ�นำ�
รายงานประจำ�ปี 2562 สำ�นักงานคณะกรรมการควบคุมเครื่องดื่มแอลกอฮอล์ ฉบับนี้ เป็นการรวบรวม
และนำ�เสนอข้อมูลการดำ�เนินงานควบคุมเครื่องดื่มแอลกอฮอล์ในรอบปีงบประมาณ 2562 โดยเนื้อหาประกอบด้วย
ส่วนที่ 1 ข้อมูลทั่วไป โครงสร้างบคุ ลากร ขอ้ มูลดา้ นงบประมาณ และสรุปการประเมินผลการปฏิบตั ริ าชการปี 2562
สว่ นท่ี 2 สถานการณก์ ารบรโิ ภคเครอ่ื งดม่ื แอลกอฮอลข์ องประเทศไทย สว่ นท่ี 3 สรปุ ผลการดำ�เนนิ งานตามยทุ ธศาสตร์
นโยบายแอลกอฮอลร์ ะดบั ชาติ 5 ยุทธศาสตร์ ไดแ้ ก่
ยุทธศาสตร์ที่ 1 ควบคุมการเขา้ ถึงทางเศรษฐศาสตร์ และทางกายภาพ
ยุทธศาสตรท์ ่ี 2 ปรบั เปลีย่ น ค่านยิ ม และลดการสนบั สนุนในการด่ืม
ยทุ ธศาสตร์ที่ 3 ลดอันตรายจากการบรโิ ภค
ยทุ ธศาสตร์ที่ 4 จัดการปญั หาแอลกอฮอลใ์ นระดับพื้นท่ี
ยุทธศาสตรท์ ่ี 5 พฒั นากลไกการจดั การและสนับสนนุ ท่ีเข้มแขง็
รวมถึงการพัฒนาระบบบริหารจัดการ การประสาน ติดตามการดำ�เนินงานเพื่อสนับสนุนขับเคลื่อนการดำ�เนินงาน
ตามยุทธศาสตร์นโยบายแอลกอฮอล์ระดบั ชาติ
ในปีงบประมาณ 2562 สำ�นักงานคณะกรรมการควบคุมเครื่องดื่มแอลกอฮอล์ได้จัดทำ�รายงานประจำ�ปี
ในรปู แบบเอกสารอเิ ล็กทรอนกิ ส์ เพ่อื สื่อสารเผยแพรน่ โยบาย มาตรการ และผลการดำ�เนนิ งานควบคุมเครอื่ งด่ืม
แอลกอฮอล์ไปยังหน่วยงานเครือข่ายรวมถึงส่ือสารไปยังประชาชนให้เกิดความรู้ความเข้าใจในการร่วมกันแก้ไข
ลดผลกระทบจากปัญหาการบริโภคเครื่องด่มื แอลกอฮอล์เพ่อื เสรมิ สรา้ งความเข้มแข็งให้สังคมตอ่ ไป
สำ�นักงานคณะกรรมการควบคุมเคร่อื งด่มื แอลกอฮอล์
กรมควบคมุ โรค กระทรวงสาธารณสุข
รายงานประจำ�ปี 2562 : 8
บทสรุปสำ�หรบั ผบู้ รหิ าร
สำ�นกั งานคณะกรรมการควบคมุ เครอ่ื งดมื่ แอลกอฮอล์ไดข้ บั เคลอื่ นการดำ�เนนิ งานควบคมุ เครอื่ งดม่ื แอลกอฮอล์
ภายใตพ้ ระราชบญั ญัตคิ วบคมุ เครอ่ื งด่ืมแอลกอฮอล์ พ.ศ. 2551 มาอย่างต่อเนื่อง โดยดำ�เนินงานควบคมุ เครื่องดม่ื
แอลกอฮอลต์ ามยทุ ธศาสตรน์ โยบายแอลกอฮอลร์ ะดบั ชาติ (พ.ศ. 2554 – 2563) ผา่ นกลไกคณะกรรมการในระดบั ชาติ
ได้แก่ คณะกรรมการนโยบายเคร่อื งดม่ื แอลกอฮอล์แหง่ ชาติ คณะกรรมการควบคุมเคร่ืองดม่ื แอลกอฮอล์ และคณะ
กรรมการระดบั พ้นื ที่ ไดแ้ ก่ คณะกรรมการควบคุมเครอ่ื งดืม่ แอลกอฮอลจ์ งั หวดั คณะกรรมการควบคุมเครอ่ื งดืม่
แอลกอฮอลก์ รงุ เทพมหานคร ร่วมกบั ภาคีเครือข่ายทีเ่ กยี่ วขอ้ งท้ังภาครฐั ภาคเอกชน และภาคประชาสังคม โดยมีเป้า
หมายระดับประเทศในการลดปรมิ าณการบรโิ ภคเครื่องด่ืมแอลกอฮอล์ตอ่ ประชากรอายุ 15 ปี ขนึ้ ไป ไมเ่ กนิ 7.32 ลติ ร
ของแอลกอฮอล์บริสุทธิต์ อ่ คนต่อปี ภายในปี 2563 และความชกุ ของผู้บริโภคเคร่ืองดื่มแอลกอฮอล์ในประชากรอายุ
15-19 ปี ไม่เกนิ รอ้ ยละ 12.07 ซงึ่ ผลการดำ�เนนิ งานในปี 2562 พบวา่ ปรมิ าณการบริโภคเครื่องด่ืมแอลกอฮอล์ตอ่
ประชากรอายุ 15 ปี ข้นึ ไป คดิ เป็น 6.86 ลิตรของแอลกอฮอลบ์ ริสทุ ธ์ิตอ่ คนตอ่ ปี โดยสำ�นักงานคณะกรรมการควบคุม
เครื่องดื่มแอลกอฮอล์ได้ดำ�เนินงานสนองตอบภารกิจควบคุมเคร่ืองด่ืมแอลกอฮอล์ภายใต้ยุทธศาสตร์แอลกอฮอล์
ระดับชาติ 5 ยุทธศาสตร์ ในปี 2562 ดงั น้ ี
ยทุ ธศาสตร์ท่ี 1 ควบคุมการเข้าถงึ ทางเศรษฐศาสตร์ และทางกายภาพ : เพอื่ ควบคมุ การบริโภคสรุ าของ
ประชาชนโดยรวม และในกลุ่มเสีย่ ง เช่น เยาวชน ผา่ นกลไกควบคมุ ทท่ี ำ�ใหเ้ ครือ่ งด่มื แอลกอฮอลเ์ ปน็ สนิ ค้าทม่ี ีราคา
และจำ�กดั การหาซอื้ โดยมีการดำ�เนนิ งานสำ�คญั ดงั ตอ่ ไปนี้
1. บังคับใชก้ ฎหมายควบคมุ เครือ่ งดืม่ แอลกอฮอล์ใหม้ ีประสิทธิภาพ
2. พัฒนานวัตกรรมการรับเรื่องร้องเรียนด้วยโปรแกรมประยุกต์ระบบสารสนเทศ เพื่อเฝ้าระวังการละเมิด
กฎหมายควบคมุ ผลิตภัณฑ์ยาสบู และเครือ่ งด่มื แอลกอฮอล์ (TAS)
3. พัฒนาศักยภาพเจ้าหน้าที่สาธารณสุขในการดำ�เนินงานตามแนวทางการดำ�เนินการจัดการข้อร้องเรียน
ผ่านโปรแกรมประยุกต์ระบบสารสนเทศฯ
4. พฒั นาศกั ยภาพพนกั งานเจา้ หนา้ ทต่ี ำ�รวจในการบงั คบั ใชก้ ฎหมายควบคมุ เครอ่ื งดม่ื แอลกอฮอลแ์ ละผลติ ภณั ฑย์ าสบู
5. พัฒนาระบบ E-learning ใหค้ วามรกู้ บั ผขู้ อใบอนุญาตจำ�หน่ายเครื่องดม่ื แอลกอฮอล์และยาสบู เพ่ือให้
ความร้แู ก่ผูข้ อใบอนญุ าตจำ�หนา่ ยสุราและยาสบู
ยุทธศาสตรท์ ี่ 2 ปรับเปล่ยี นค่านยิ ม และลดการสนับสนนุ ในการดม่ื : เพอ่ื ปรบั เปล่ียนบรรยากาศทางสังคม
ไปสูท่ ศั นคตทิ เี่ หน็ ว่าสุราไม่ใชส่ นิ ค้าธรรมดาและลดความน่าสนใจในการบริโภคโดยเฉพาะในกล่มุ เยาวชน โดยมีการ
ดำ�เนนิ งานสำ�คัญดงั ต่อไปนี้
1. จดั กจิ กรรมวันงดดื่มสุราชาติ ประจำ�ปีงบประมาณ 2562 ร่วมกับภาคีเครอื ข่าย พร้อมท้ังมอบโลป่ ระกาศ
เกยี รตคิ ุณให้กับบคุ คล และองค์กรที่ดำ�เนินการดเี ดน่ ดา้ นป้องกันควบคมุ เครื่องดม่ื แอลกอฮอล์
2. จดั กจิ กรรมรณรงค์ ประชาสมั พนั ธเ์ พอ่ื ลดการบรโิ ภคเครอ่ื งดม่ื แอลกอฮอลร์ ว่ มเครอื ขา่ ยในชว่ งเทศกาลสำ�คญั
เช่น รณรงค์ชว่ งเทศกาลปใี หม่ รณรงคว์ ัยรนุ่ ยคุ ใหม่ มรี กั ปลอดภยั รทู้ ันภยั แอลกอฮอล์ และผลติ ส่ือประชาสมั พันธ์
เพือ่ ใชเ้ ป็นเคร่อื งมือในการควบคุมเคร่อื งด่มื แอลกอฮอล์
3. พฒั นาเสรมิ สรา้ งความรว่ มมอื การดำ�เนนิ งานเชงิ บรู ณาการดา้ นการควบคมุ เครอ่ื งดม่ื แอลกอฮอลแ์ ละผลติ ภณั ฑ์
ยาสูบในสถานศกึ ษาระดบั มธั ยมศกึ ษา
4. ดำ�เนนิ การจดั การความรู้เพ่อื สนับสนนุ การดำ�เนินงานควบคมุ เครอ่ื งด่ืมแอลกอฮอล์
รายงานประจำ�ปี 2562 : 9
ยทุ ธศาสตร์ท่ี 3 ลดอันตรายจากการบริโภค : เพ่ือลดความเสี่ยงตอ่ ปญั หาในกลมุ่ ผู้บรโิ ภค และจำ�กดั ขนาด
และความรนุ แรงของปญั หาในกลมุ่ ผมู้ ปี ญั หา และไดร้ บั ผลกระทบจากการบรโิ ภค โดยมกี ารดำ�เนนิ งานสำ�คญั ดงั ตอ่ ไปน้ี
1. พัฒนาศักยภาพบุคลากรเพื่อการคัดกรองบำ�บัดรักษาฟื้นฟูผู้มีปัญหาจากเครื่องดื่มแอลกอฮอล์ เช่น
โปรแกรมใกล้บ้านสมานใจให้กับเจ้าหน้าที่สาธารณสุข การให้คำ�แนะนำ�ปรึกษาเบื้องต้น (การบำ�บัดแบบสั้น) ให้กับ
พนกั งานคมุ ประพฤติ
2. พัฒนาศักยภาพบุคลากรในการบันทึก และการติดตามประเมินผลการคัดกรองผู้มีปัญหาการดื่มสุรา
ในแฟ้ม Special PP (ระบบ 43 แฟ้ม)
3. จดั เสวนาการจดั บริการผู้มปี ญั หาจากการดื่มสุราในสถานพยาบาล
4. ถอดบทเรียนการดำ�เนินงานบำ�บัดฟื้นฟสู ภาพผดู้ ื่มแลว้ ขบั ถกู จบั ผิดซ้ำ�ในชว่ งเทศกาลปใี หม่ และเทศกาล
สงกรานต์ ปี 2562
ยุทธศาสตรท์ ่ี 4 จดั การปัญหาแอลกอฮอลใ์ นระดับพื้นที่ : เพอ่ื พัฒนาความเขม้ แข็งของกลไกการจดั การปัญหา
แอลกอฮอลใ์ นระดบั พน้ื ทแ่ี ละกลมุ่ ประชากรเฉพาะโดยมกี ารดำ�เนนิ งานสำ�คญั ในการดำ�เนนิ การขบั เคลอ่ื นมาตรการชมุ ชน
เพื่อจัดการปัญหาในพื้นที่ และได้ดำ�เนินการจัดทำ�พื้นที่นำ�ร่องดำ�เนินการมาตรการชุมชนในพื้นที่จังหวัดเชียงราย
ภายใต้โครงการร้านคา้ คณุ ธรรม
ยุทธศาสตร์ที่ 5 พัฒนากลไกการจัดการและสนับสนุนที่เข้มแข็ง : สร้างกลไกสนับสนุนกระบวนการจัดการ
ปญั หาแอลกอฮอลอ์ ย่างมีประสทิ ธิผล โดยมกี ารดำ�เนินงานสำ�คัญในการสนบั สนนุ เชิงนโยบาย กฎระเบยี บขอ้ บงั คับ
ที่เอื้อต่อการดำ�เนินงานควบคุมเครื่องดื่มแอลกอฮอล์รวมท้ังการปกป้องแทรกแซงทางนโยบายจากทั้งภายในและ
ภายนอกประเทศโดยเช่ือมโยงกับยุทธศาสตร์อ่ืนๆรวมถึงการพัฒนากลไกการทำ�งานในระดับต่างๆและขับเคล่ือน
ติดตามการดำ�เนนิ งานในระดบั จงั หวดั ผา่ นกลไกคณะกรรมการตามกฎหมาย
นอกจากน้ีสำ�นกั งานคณะกรรมการควบคมุ เครือ่ งดื่มแอลกอฮอล์ได้พฒั นาระบบบรหิ ารจดั การของหนว่ ยงาน
โดยมกี ารดำ�เนนิ งานสำ�คัญ
1. ดำ�เนนิ การบรหิ ารจดั การภาครฐั โดยใชเ้ กณฑป์ ระเมนิ คณุ ภาพการบรหิ ารจดั การภาครฐั (PMQA) เพอ่ื ใหเ้ กดิ
การดำ�เนินงานอย่างเป็นระบบ
2. พฒั นาข้อตกลงระดบั การให้บริการ (SLA)
3. ดำ�เนินการเสรมิ สร้างคณุ ธรรม จริยธรรม ตอ่ ต้านการทจุ ริต สง่ เสรมิ ความโปร่งใส ปอ้ งกนั ผลประโยชน์
ทับซ้อน โดยดำ�เนินการภายใต้วัฒนธรรมประจำ�ชาติ “พอเพียง วินัย สจุ ริต จติ อาสา”
4. พัฒนาทักษะบุคลากรภายในหน่วยงานเพือ่ สนับสนนุ การดำ�เนินงานควบคมุ เครื่องด่ืมแอลกอฮอล์
ผลการดำ�เนินงานตามคำ�รบั รองการปฏบิ ตั ริ าชการ ปี 2562 ได้คะแนนรวม 4.8128 จากคะแนนรวม 5
คะแนน คดิ เป็นรอ้ ยละ 96.30
รายงานประจำ�ปี 2562 : 10
สารบญั หน้า
คำ�ขวญั จากนายกรัฐมนตรี 1
โอวาท 5 ศาสนา 2
สารจากผู้อำ�นวยการ 7
คำ�นำ� 8
บทสรปุ ผูบ้ ริหาร 9
สว่ นที่ 1 ขอ้ มูลทวั่ ไป 15
วิสยั ทศั น์ พนั ธกจิ 15
บทบาทหน้าที่ตามกฎหมาย 16
Strategy Map เช่ือมโยงเป้าประสงคย์ ทุ ธศาสตร์ของกรมควบคมุ โรคกับเป้าประสงค์
ของสำ�นกั งานคณะกรรมการควบคมุ เครอื่ งดื่มแอลกอฮอล์ ปี 2561 17
โครงสรา้ งสำ�นกั งานคณะกรรมการควบคุมเครือ่ งดมื่ แอลกอฮอล์ 18
ผ้บู รหิ ารสำ�นักงานคณะกรรมการควบคมุ เครอ่ื งด่ืมแอลกอฮอล์ 19
บคุ ลากรสำ�นกั งานคณะกรรมการควบคมุ เครอื่ งด่ืมแอลกอฮอล์ 20
รายงานการใชจ้ ่ายเงนิ งบประมาณ ปงี บประมาณ 2562 33
สรุปผลการประเมนิ ผลการปฏิบัตริ าชการตามคำ�รับรองการปฏบิ ัติราชการประจำ�
ปีงบประมาณ 2562 38
สว่ นท่ี 2 รายงานสถานการณโ์ รคและแนวโนม้ การบรโิ ภคเครอ่ื งดม่ื แอลกอฮอลข์ องคนไทย 40
ส่วนท่ี 3 สรุปผลการดำ�เนินงานตามยทุ ธศาสตร์นโยบายแอลกอฮอล์ระดบั ชาติ 46
ยุทธศาสตร์ท่ี 1 ควบคุมการเข้าถึงทางเศรษฐศาสตร์และกายภาพ 47
1.ผลการดำ�เนนิ งานเฝ้าระวงั และบงั คบั ใช้กฎหมาย ประจำ�ปงี บประมาณ 2562 48
2.การพัฒนาศกั ยภาพพนักงานเจ้าหนา้ ที่ในการบงั คบั ใช้กฎหมายควบคุม
เครอื่ งด่มื แอลกอฮอล์และผลติ ภณั ฑย์ าสบู 57
3.การศกึ ษาการทดลองใชร้ ะบบ E-learning ใหค้ วามรกู้ ับผูข้ อใบอนุญาตจำ�หนา่ ย
เครอ่ื งด่มื แอลกอฮอลแ์ ละยาสบู กรณีศึกษา ผปู้ ระกอบการร้านคา้ ปลกี ในจังหวัด
พระนครศรีอยธุ ยาและจังหวดั ชลบรุ ี 59
ยทุ ธศาสตรท์ ี่ 2 ปรบั เปลีย่ นค่านิยมและลดแรงสนบั สนนุ ในการดมื่ 61
1.กจิ กรรมรณรงค์ วันงดดื่มสรุ าแห่งชาติ ประจำ�ปี 2562 62
2.วยั รุ่นยคุ ใหม่ มีรักปลอดภัย รทู้ ันภัยแอลกอฮอล์ 65
3.การเสรมิ สรา้ งความร่วมมือการดำ�เนินงานตดิ ตามและประเมินผล และร่างหลกั สูตร
ครู ก. สถานศกึ ษาปลอดเครอื่ งด่ืมแอลกอฮอล์และยาสบู (ระดบั มัธยมศึกษา) 66
4.การดำ�เนินงานจดั การความรู้ ประจำ�ปี 2562 68
รายงานประจำ�ปี 2562 : 11
หนา้
ยุทธศาสตร์ท่ี 3 การลดอนั ตรายจากการบรโิ ภค 70
1.การพฒั นาศกั ยภาพบคุ ลากรเพอ่ื การคดั กรองบำ�บดั รกั ษาฟน้ื ฟสู ภาพผมู้ ปี ญั หา
จากเครอ่ื งดม่ื แอลกอฮอล์ : โปรแกรมใกลบ้ า้ น สมานใจ (ครู ก.) ภาคกลางและภาคใต ้ 71
2.การพัฒนาศักยภาพบุคลากรดา้ นการจัดบรกิ ารสำ�หรับผมู้ ปี ัญหาการบริโภค
เครื่องดืม่ แอลกอฮอล์ 72
3.โครงการการบนั ทกึ ขอ้ มลู และการตดิ ตามประเมนิ ผลการคดั กรองผมู้ ปี ญั หาการดม่ื สรุ า
ในแฟ้ม Special PP (ระบบ 43 แฟ้ม) 73
4.การประชมุ เสวนาการจดั บริการผู้มปี ัญหาจากการดมื่ สุราในสถานพยาบาล 74
5.การพฒั นาศกั ยภาพบุคคลด้านการคดั กรองปญั หาการดืม่ สรุ าและการใหค้ ำ�แนะนำ�
ปรกึ ษาเบอื้ งต้น (การบำ�บัดแบบสนั้ ) 75
6.การประชุมถอดบทเรยี น “โครงการบำ�บดั ฟืน้ ฟสู ภาพผู้ด่ืมแลว้ ขบั ถูกจับผดิ ซ้ำ�ในช่วง
เทศกาลปีใหม่และเทศกาลสงกรานต์ ปี 2562” 77
ยุทธศาสตร์ท่ี 4 การจัดการปัญหาแอลกอฮอล์ในระดับพื้นท ี่ 78
1.โครงการ “รา้ นค้าคณุ ธรรม” 79
ยุทธศาสตรท์ ่ี 5 การพัฒนากลไกการจดั การแลสนับสนุนที่เข้มแขง็ 81
1.การประชุมคณะกรรมการควบคมุ เครือ่ งดม่ื แอลกอฮอล์ 82
2.การประชุมคณะกรรมการนโยบายเครื่องดื่มแอลกอฮอล์แหง่ ชาต ิ 83
3.การประชมุ คณะอนุกรรมการป้องกันและปราบปรามการกระทำ�ความผิดตามพระราช
บญั ญตั ิควบคุมเคร่ืองดม่ื แอลกอฮอล์ พ.ศ. 2551 84
4.การประชุมคณะอนุกรรมการพจิ ารณาการกระทำ�ความผิดตามพระราชบัญญตั ิควบคุม
เครือ่ งดม่ื แอลกอฮอล์ พ.ศ. 2551 86
5.การประชมุ คณะอนกุ รรมการด้านวิชาการในการควบคุมเครอ่ื งดมื่ แอลกอฮอล์ 87
6.การประชุมคณะอนุกรรมการร่างและแกไ้ ขปรับปรงุ กฎหมาย หรอื อนุบญั ญัติควบคุม
เคร่อื งด่มื แอลกอฮอล์ พ.ศ. 2551 89
7.การประชุมคณะอนกุ รรมการดา้ นรณรงคแ์ ละสรา้ งภาคี 90
8.โครงการขบั เคล่อื นการพัฒนากฎหมายควบคมุ เครือ่ งดื่มแอลกอฮอลต์ ามพระราช
บัญญัติควบคุมเครอ่ื งดม่ื แอลกอฮอล์ พ.ศ. 2551 92
9.การดำ�เนนิ งานเครือข่ายภายในกระทรวงสาธารณสขุ ดา้ นการควบคุมเครื่องดม่ื
แอลกอฮอล์ ประจำ�ปี 2562 93
10.การประชมุ เตรยี มความพรอ้ มเพอ่ื จดั ประชมุ คณะทำ�งานพจิ ารณาเกย่ี วกบั หลกั เกณฑ์
วิธีการและเงอ่ื นไขสำ�หรับเครื่องดืม่ แอลกอฮอลท์ ี่ผลติ หรือนำ�เข้าตามมาตรา 26
ตามพระราชบญั ญัตคิ วบคุม เครือ่ งดื่มแอลกอฮอล์ พ.ศ. 2551 94
รายงานประจำ�ปี 2562 : 12
หนา้
การพัฒนาระบบบริหารจัดการท่ีเข้มแข็ง 95
1.การดำ�เนนิ งานบริหารจดั การองค์กร ตามเกณฑค์ ุณภาพ
การบรหิ ารจัดการภาครฐั PMQA 96
2.การพัฒนาข้อตกลงระดับการใหบ้ รกิ าร 99
3.การเสรมิ สรา้ งความผกู พนั คณุ ธรรม จริยธรรม และตอ่ ต้านการทจุ รติ
ประจำ�ปงี บประมาณ 2562 101
4.การพฒั นาทกั ษะการถ่ายภาพน่ิง และคลปิ ส้นั ในการดำ�เนินงาน
ตามพระราชบญั ญัตคิ วบคุมเครอื่ งดื่มแอลกอฮอล์ พ.ศ. 2551 103
5.“การเสริมสรา้ งคุณธรรม จริยธรรม ความโปร่งใส ป้องกันผลประโยชนท์ ับซ้อน” 105
6.การจิตอาสา เราทำ�ความดี ดว้ ยหวั ใจ “ทำ�ความสะอาดวัดพุทธปญั ญา” 107
7.การส่งเสรมิ คณุ ธรรม จริยธรรม และตอ่ ตา้ นทจุ รติ ภายใตว้ ัฒนธรรม
“พอเพยี ง วนิ ยั สจุ ริต จติ อาสา” 108
8.การส่งเสรมิ สุขภาพท่ีดี ชวี มี สี ุข ประจำ�ปีงบประมาณ 2562 111
9.การแลกเปลยี่ นเรยี นรูก้ ารเสริมสร้างคณุ ภาพชวี ติ และความสขุ ในการทำ�งน
“สภุ าพจิตดี ชีวีมีสุข” 113
10.โครงการเสริมสรา้ งสขุ ภาพบุคลากรให้พรอ้ มตอ่ การปฏิบัติงาน
ควบคมุ เคร่อื งดม่ื แอลกอฮอล์ 114
11.กจิ กรรมสำ�นกั งานนา่ อยู่ นา่ ทำ�งาน เสรมิ สรา้ งคณุ ภาพชวี ติ และความสขุ ของคนทำ�งาน
ประจำ�ปงี บประมาณ 2562 สำ�นักงานคณะกรรมการควบคุมเครือ่ งด่มื แอลกอฮอล ์ 115
รายงานประจำ�ปี 2562 : 13
สารบญั ตาราง หน้า
ตารางท่ี 1 รายงานการใช้จา่ ยงบประมาณ ปีงบประมาณ 2562 34
ตารางท่ี 2 สรปุ ผลการประเมินผลการปฏบิ ตั ริ าชการตามคำ�รับรองการปฏบิ ัติราชการ
ประจำ�ปงี บประมาณ 2562 38
สารบญั แผนภูมิ
แผนภูมทิ ่ี 1 แสดงผลสรุปการดำ�เนนิ งานเฝา้ ระวงั และบงั คับใช้กฎหมาย
(ตัง้ แตป่ ี 2559 – 2462) 48
แผนภมู ทิ ี่ 2 แสดงข้อมูลเรือ่ งรอ้ งเรียน พิจารณาตามประเภทเรอ่ื งร้องเรียน
ตั้งแต่ 1 ตุลาคม 2561 – 30 กันยายน 2562 48
แผนภมู ทิ ่ี 3 จำ�นวนเรื่องรอ้ งเรยี นพิจารณาตามชอ่ งทางการรับเรอื่ งรอ้ งเรยี น
ต้ังแต่ 1 ตุลาคม 2561 – 30 กนั ยายน 2562 49
แผนถูมิท่ี 4 แสดงข้อมลู สถานะในการดำ�เนนิ งานรับเร่อื งร้องเรียน
ตัง้ แต่ 1 ตุลาคม 2561 – 30 กันยายน 2562 49
แผนภูมิที่ 5 จำ�นวนเรือ่ งร้องเรียนจำ�แนกตามฐานความผิดตามพระราชบญั ญัติ
ควบคุมเครอื่ งดมื่ แอลกอฮอล์ พ.ศ. 2551 และพระราชบัญญตั ิควบคุมผลติ ภัณฑ์ยาสูบ
พ.ศ.2560 ต้ังแต่ 1 ตลุ าคม 2561 – 30 กันยายน 2562 50
แผนภมู ิที่ 6 แสดงข้อมลู เร่อื งร้องเรียน และรายงานผลการตรวจสอบรายจงั หวัด
ตั้งแต่ 1 ตลุ าคม 2561 – 30 กันยายน 2562 51
แผนภมู ิท ่ี 7 แสดงข้อมูลการลงพน้ื ทเี่ ฝ้าระวงั การละเมดิ กฎหมาย
ตัง้ แต่ 1 ตุลาคม 2561 – 30 กันยายน 2562 52
แผนภมู ทิ ี่ 8 แสดงข้อมลู การดำ�เนนิ คดี พจิ ารณาจากฐานความผิด
ปี 2559-2560 53
รายงานประจำ�ปี 2562 : 14
ส่วนท่ี ขอ้ มลู ท่วั ไป
1
วสิ ัยทศั น์
ขับเคลอื่ นงานควบคุมเคร่ืองดมื่ แอลกอฮอล์ร่วมกบั ภาคีเครอื ข่าย เพือ่ สุขภาวะทดี่ ขี องคนไทยอยา่ งยงั่ ยนื
พนั ธกิจ
กฎกระทรวงการแบง่ ส่วนราชการ กรมควบคุมโรค กระทรวงสาธารณสุข พ.ศ. 2562
1. ดำ�เนนิ การตามหนา้ ทแ่ี ละอำ�นาจทร่ี ะบไุ วใ้ นกฎหมายวา่ ดว้ ยการควบคมุ เครอ่ื งดม่ื แอลกอฮอลแ์ ละกฎหมายอน่ื
ทเี่ กี่ยวข้อง
2. ศึกษา วิเคราะห์ วิจัย และพัฒนาองค์ความรู้ และเทคโนโลยี ตลอดจนกำ�หนดและพัฒนามาตรฐาน
หลักเกณฑ์ และรปู แบบการดำ�เนินงานด้านการเฝา้ ระวงั ป้องกัน และควบคมุ โรคและภยั ทคี่ กุ คามสขุ ภาพ ตลอดจน
ผลกระทบจากการบรโิ ภคเครือ่ งดม่ื แอลกอฮอล์
3. ถา่ ยทอดองคค์ วามรแู้ ละเทคโนโลยี รวมทง้ั ประสาน และสนบั สนนุ การพฒั นาระบบ กลไก และเครอื ขา่ ย
ดา้ นการเฝา้ ระวงั ปอ้ งกัน และควบคมุ โรคและภยั ทค่ี ุกคามสขุ ภาพ และผลกระทบจากการบรโิ ภคเครือ่ งดม่ื แอลกอฮอล์
ใหแ้ ก่ หนว่ ยงานภาครัฐ เอกชน องค์กรปกครองส่วนท้องถิน่ และประชาชน
4. เปน็ ศนู ยข์ อ้ มลู และประสานงานการเฝา้ ระวงั ปอ้ งกนั และควบคมุ โรคและภยั ทค่ี กุ คามสขุ ภาพ และผลกระทบ
จากการบริโภคเครอ่ื งดม่ื แอลกอฮอล์
5. ปฏบิ ตั งิ านร่วมกับหรอื สนับสนุนการปฏบิ ตั งิ านของหน่วยงานอืน่ ที่เก่ียวข้อง หรือทีไ่ ดร้ บั มอบหมาย
รายงานประจำ�ปี 2562 : 15
บทบาทหนา้ ทตี่ ามกฎหมาย
กำ�หนดตามมาตรา 25 แหง่ พระราชบญั ญัตคิ วบคมุ เครือ่ งด่ืมแอลกอฮอล์ พ.ศ. 2551
1. ปฏิบัติงานธุรการของคณะกรรมการนโยบายเครื่องดื่มแอลกอฮอล์แห่งชาติ และคณะกรรมการควบคุม
เคร่ืองดื่มแอลกอฮอล์
2. ดำ�เนนิ การหรอื สนบั สนนุ ใหม้ กี ารดำ�เนนิ การศกึ ษา วเิ คราะห์ วจิ ยั ปญั หาตา่ งๆ เกย่ี วกบั เครอ่ื งดม่ื แอลกอฮอล์
และดำ�เนนิ การตดิ ตามและประเมนิ ผลการปฏบิ ตั ติ ามนโยบายรวมทงั้ แผนงานและมาตรการตา่ งๆในการควบคมุ เครอื่ งดม่ื
แอลกอฮอล์ และการบำ�บดั รกั ษาหรือฟนื้ ฟูสภาพผตู้ ดิ เคร่ืองดแื่ อลกอฮอลข์ องหนว่ ยงานของรัฐและเอกชนที่เกี่ยวข้อง
แลว้ รายงานใหค้ ณะกรรมการควบคุมเครอ่ื งด่มื แอลกอฮอลท์ ราบ และพิจารณาเสนอคณะกรรมการนโยบายเคร่ืองดื่ม
แอลกอฮอล์แหง่ ชาติ
3. ประสานงานและร่วมมอื กบั คณะกรรมการควบคมุ เครอ่ื งด่มื แอลกอฮอล์กรุงเทพมหานคร คณะกรรมการ
ควบคุมเคร่ืองด่มื แอลกอฮอลจ์ ังหวัด สว่ นราชการ หนว่ ยงานของรฐั และเอกชนที่เกย่ี วขอ้ งในการดำ�เนินงานเก่ยี วกับ
การควบคุมเคร่อื งดืม่ แอลกอฮอล์ และการบำ�บดั รกั ษาหรอื ฟืน้ ฟสู ภาพผตู้ ดิ เคร่ืองดม่ื แอลกอฮอล์
4. เปน็ ศูนย์กลางขอ้ มลู เกย่ี วกบั เคร่ืองดืม่ แอลกอฮอล์
5. ปฏิบัติการอื่นใดตามที่คณะกรรมการนโยบายเครื่องดื่มแอลกอฮอล์แห่งชาติ หรือคณะกรรมการควบคุม
เครอ่ื งดมื่ แอลกอฮอลม์ อบหมาย
รายงานประจำ�ปี 2562 : 16
Strategy Map เชอื่ มโยงเปา้ ประสงคย์ ทุ ธศาสตร์ของกรมควบคุมโรคกับเป้าประสงค์
ของส�านกั งานคณะกรรมการควบคุมเครื่องดมื่ แอลกอฮอล์ ปี 2561
ยุทธศาสตร์ วิสยั ทัศน์ เปา้ หมาย จดุ เนน้
กรมควบคมุ โรค
“ประชาชนไดร้ บั การปอ้ งกนั ควบคมุ “ประชาชนสุขภาพดี มรี ะบบป้องกัน “ประชาชนสุขภาพดี ลดเสี่ยง
แผนยทุ ธศาสตร์ โรคและภยั สขุ ภาพ ระดับมาตรฐาน ควบคุมโรคทไี่ ด้มาตรฐานและ ลดป่วย ลดตาย”
กรมควบคุมโรค
(2561-2565) ภายในปี 2580” มีเอกภาพ การขับเคล่อื นทุกภาคสว่ น”
แผนพัฒนาระบบ
ป้องกนั ควบคุมโรค CDC 4.0 “SMART Prevent-Detect-Respond” “EOC-CD-NCD-EN Occ”
ในชว่ งแผนฯ 12
(2560-2564) ปฏิรูประบบ สรา้ งความเข้มเเขง็ สคู่ วามยง่ั ยืน เป็น 1 ใน 4 ของเอเชยี
2561-2565 2566-2570 2571-2575 2576-2580
เปา้ หมายลดโรคและภยั สขุ ภาพ
กรอบแผนปฏบิ ัตริ าชการเชงิ ยุทธศาสตร์กรมควบคมุ โรค ระยะปฏริ ปู พ.ศ. 2561-2565
แผนยทุ ธศาสตร์ แผนยทุ ธศาสตร์ แผนยุทธศาสตร์ แผนยทุ ธศาสตร์ แผนยทุ ธศาสตร์ แผนยทุ ธศาสตร์ แผนยุทธศาสตร์
โรคตดิ ตอ่ โรคตดิ ตอ่ อบุ ตั ใิ หม่ เอดส์ วณั โรค โรคเรอื้ น โรคไมต่ ดิ ตอ่ การบาดเจบ็ ปจั จยั เสยี่ ง โรคจากการประกอบ
ตบั อกั เสบ เครอื่ งดม่ื แอลกอฮอล์ อาชพี & สงิ่ แวดลอ้ ม
แผนงานควบคุมเคร่ืองด่มื แอลกอฮอล์
ขับเคลื่อนงานควบคุมเครอ่ื งด่มื แอลกอฮอล์รว่ มกับภาคเี ครอื ขา่ ย เพื่อสขุ ภาวะท่ดี ขี องคนไทยอย่างย่งั ยืน
รายงานประจำาปีวิสัยทศั น์
รายงานประจำ�ปี 2562 : 17ป.1 พฒั นาวชิ าการ
ประเดน็ ยทุ ธศาสตร์ นโยบายสาธารณะ ป.2 การเฝ้าระวัง และ ป.3 ส่ือสารสาธารณะ ป.4 พัฒนาภาคี
บังคบั ใชก้ ฎหมายควบคุม ประชาสมั พนั ธ์ เพอ่ื ควบคุม เครอื ขา่ ย ป.5 พฒั นาองคก์ ร
และกฎหมาย เคร่ืองดมื่ แอลกอฮอล์ เครอ่ื งดมื่ แอลกอฮอล์
โครงสรา้ งสำ�นกั งานคณะกรรมการควบคุมเครอ่ื งด่มื แอลกอฮอล์
ผ้อู ำ�นวยการสำ�นักงานคณะกรรมการควบคมุ เครอื่ งด่ืมแอลกอฮอล์
กลุ่มบริหารทั่วไป
กลุม่ ยุทธศาสตร์และพัฒนาองค์กร
กลุ่มพัฒนาวชิ าการ
กลมุ่ พฒั นากฎหมาย
กลุม่ เฝา้ ระวงั และบงั คบั ใช้กฎหมาย
กล่มุ ภาคเี ครือขา่ ยและสื่อสารสาธารณะ
รายงานประจำ�ปี 2562 : 18
ผ้บู ริหารสำ�นักงานคณะกรรมการควบคุมเครื่องดื่มแอลกอฮอล์
นายแพทยน์ ิพนธ์ ชินานนทเ์ วช
ผูอ้ ำ�นวยการสำ�นกั งานคณะกรรมการ
ควบคมุ เคร่ืองดมื่ แอลกอฮอล์
นายแพทย์พงศ์ธร ชาตพิ ิทกั ษ์
รองผู้อำ�นวยการสำ�นักงานคณะกรรมการ
ควบคมุ เครื่องดม่ื แอลกอฮอล์
นางสาวจุรีย ์ อสุ าหะ
รองผูอ้ ำ�นวยการสำ�นักงานคณะกรรมการ
ควบคมุ เครือ่ งด่ืมแอลกอฮอล์
นางสาวสริ กิ ลุ วงษ์สิรโิ สภาคย์
รองผู้อำ�นวยการสำ�นักงานคณะกรรมการ
ควบคุมเคร่อื งดื่มแอลกอฮอล์
รายงานประจำ�ปี 2562 : 19
กล่มุ บริหารท่วั ไป
นางโสภทิ เลิศปตี ภิ ทั ร
นักจดั การงานท่ัวไปชำ�นาญการพเิ ศษ
หัวหน้ากล่มุ
นายจริ วฒั น์ สงั ข์คง
นักจัดการงานทวั่ ไปปฏบิ ตั ิการ
นางสาวแสงทยั สุภาพ
นกั วิชาการเงนิ และบัญชีปฏบิ ัติการ
นายพิชานน จันทรท์ อง
นักวชิ าการพัสดุปฏบิ ตั ิการ
นางสาววชิรา บญุ แสนไชย
นกั วชิ าการเงนิ และบญั ชีปฏิบตั กิ าร
นางสาวจิรภา ศรีสองเมอื ง
นักวชิ าการเงินและบัญชี
(พนักงานราชการ)
นางสาวกัณญาภคั แก้วเกตุ
นักจดั การงานทว่ั ไป
(พนกั งานราชการ)
รายงานประจำ�ปี 2562 : 20
นว่าทงสี่ รา.วตจ.ภิราภณา ุพศงรศีสอ์ งเผเมอื ือกงกันสี
นักจวิชัดากกาารรงเางนนิ ทแว่ัลไะปบัญชี
(พนกั งานราชการ)
วา่ ที่ ร.ต.หญงิ เบญวรรณ ฉางแกว้
นกั วิชาการพสั ดุ
(พนักงานราชการ)
นายสขุ ุมพนั ธ์ ธรรมโสภณ
นักจดั การงานทัว่ ไป
(พนักงานกระทรวงสาธารณสขุ )
นางสาวรงุ่ ณดี สำ�เนยี งเสนาะ
นักวิชาการเงนิ และบัญชี
(สสส.)
นายสปุ ญั ญา ศกั ดท์ิ องจีน
นักวิชาการเงนิ และบญั ชี
(สสส.)
นายวฒุ นิ นั ท์ อนั ทะหวา
นกั วชิ าการพัสดุ
(สสส.)
นายกษณะ จนั ทโชติ
พนกั งานขบั รถยนต์
(สสส.)
นางสาวนิชาภา สขุ สำ�ราญ
เจ้าหนา้ ทธ่ี ุรการ
นายวรี ศกั ด์ิ วนั ปาน
พนกั งานขับรถยนต์
นางสาวจฑุ ามาศ ทองคำ�
เจา้ หนา้ ทีธ่ ุรการ
เบอรโ์ ทร : 0 2590 3143 เบอร์โทรสาร : 0 2951 1493
รายงานประจำ�ปี 2562 : 21
กล่มุ ยุทธศาสตรแ์ ละพฒั นาองคก์ ร
นางสาวสิรกิ ุล วงษส์ ิรโิ สภาคย์
นักวิชาการสาธารณสุขชำ�นาญการพิเศษ
หัวหนา้ กลุ่ม
นางสปุ ระภา จกั ษุดลุ ย์
นักวชิ าการสาธารณสุขชำ�นาญการ
นางสาวศิรประภา ขวญั เมอื ง
นกั วิเคราะหน์ โยบายและแผนชำ�นาญการ
นางสาวเสาวลกั ษณ์ เนคมานรุ ักษ์
นกั วเิ คราะหน์ โยบายและแผนปฏบิ ัตกิ าร
นางสาวณฐั กิ า ศรรี อด
นกั วเิ คราะห์นโยบายและแผนปฏิบตั ิการ
นางสาวนภิ าพร วันพริ ณุ
นักวชิ าการสาธารณสขุ
(พนกั งานราชการ)
นางสาวสุภา เจริญศรี
นักวชิ าการสาธารณสุข
(พนกั งานราชการ)
รายงานประจำ�ปี 2562 : 22
นางสาวศุภลักษณ์ เกิดมน่ั
นักทรัพยากรบุคคล
(พนกั งานราชการ)
นายเอกชาติ ทองเปลย่ี น
นกั วิชาการคอมพวิ เตอร์
(พนกั งานราชการ)
นางสาวณัฐฐินนั ท์ เทอดเกียรตบิ์ รู ณะ
นักวเิ คราะหน์ โยบายและแผน
(สสส.)
นายประชารัฐ สัตถาผล
นกั วเิ คราะหน์ โยบายและแผน
(สสส.)
นางสาวชตุ กิ าญจน์ เตม็ กนั ทา
นักวเิ คราะหน์ โยบายและแผน
(สสส.)
นางสาวสุวธิดา จงเจริญ
เจ้าหน้าท่ีวเิ คราะหแ์ ละรวบรวมผล
การดำ�เนนิ การพัฒนาองคก์ ร
นางสาวณัฐกมล นมุ่ มีชัย
เจ้าหนา้ ท่ีพฒั นา
และดแู ลระบบฐานขอ้ มลู
เบอร์โทร : 0 2590 3373 เบอร์โทรสาร : 0 2951 1493
รายงานประจำ�ปี 2562 : 23
กลุ่มพัฒนาวิชาการ
นางสาวจรุ ยี ์ อุสาหะ
นกั วิชาการสาธารณสขุ เช่ียวชาญ
หวั หนา้ กลมุ่
นางเมตตา คำ�พบิ ลู ย์
นกั วชิ าการสาธารณสขุ ชำ�นาญการ
นางสาวอมรเรข ต้ังจิตร
นักวชิ าการสาธารณสขุ ชำ�นาญการ
นางสาวจริ าภรณ์ นกหงส์
นักวิชาการสาธารณสุขปฏิบัติการ
นางสาวรงุ่ ทวิ า ออ่ นศิลา
นกั วิชาการสาธารณสุขปฏบิ ัตกิ าร
โอนยา้ ย ลาออก / เกษยี ณอายุ
รายงานประจำ�ปี 2562 : 24
นางสาวกนกอร งามนัก
นกั วิชาการสาธารณสขุ ปฏบิ ัตกิ าร
นางสาวเพ็ญพิศทุ ธิ์ สวุ รรณฤกษ์
นักวิชาการสาธารณสุข
(พนกั งานราชการ)
นางสาวมณรี ัตน์ ยินดี
นักวิชาการสาธารณสขุ
(พนกั งานราชการ)
นางสาวณัฏฐธิดา สขุ ใหญ่
นักวิชาการสาธารณสุข
(พนกั งานราชการ)
นายอภิชาติ โชติชศู รี
นักวชิ าการสาธารณสุข
(พนกั งานราชการ)
เบอร์โทร : 0 2590 3032 เบอร์โทรสาร : 0 2951 1493
รายงานประจำ�ปี 2562 : 25
กล่มุ พัฒนากฎหมาย
นายแพทยพ์ งศ์ธร ชาติพิทกั ษ์
นายแพทย์เช่ยี วชาญ
หัวหนา้ กลุ่ม
นางสาวกชมล หงษานภุ รกั ษ์
นิติกรปฏบิ ตั กิ าร
นางสาวจารวุ รรณ อนิ ณรงค์
นิติกร
(พนักงานราชการ)
นางสาวนฤมล เกดิ โฉม
นิติกร
(พนกั งานราชการ)
รายงานประจำ�ปี 2562 : 26
นางสาวณัฐกฤตา ตาบดุ ดา
นิตกิ ร
(พนักงานราชการ)
นายสราวุฒิ เกิดจ่นั
นิตกิ ร
(พนกั งานราชการ)
นางสาวปณิชา เครือกอ้ น
นติ กิ ร
(พนักงานราชการ)
นางสาวกรรณกิ าร์ อินทรทตั
นติ กิ ร
(สสส.)
นางสาวศศิภา เกตกุ ราย
นักวเิ คราะห์นโยบายและแผน
(สสส.)
เบอร์โทร : 0 590 3015 เบอรโ์ ทรสาร : 0 2951 1493
รายงานประจำ�ปี 2562 : 27
กล่มุ เฝ้าระวงั และบงั คบั ใช้กฎหมาย
นางสาวชนกธดิ า ศิริวัตร
นิตกิ รชำ�นาญการ
หวั หน้ากลุ่ม
นางสาววณี า ตันตสิ ขุ วัลกุล
นติ กิ รปฏบิ ัตกิ าร
นางสาวนฤมล คำ�สอน
นิตกิ ร
(พนักงานราชการ)
นายนามบญั ญตั ิ มะโรตระกลู
นิตกิ ร
(พนักงานราชการ)
นายณฐั ปกรณ์ จนิ าย
นิติกร
(พนกั งานราชการ)
นางสาวจฑุ าธิป ยนิ ดีรกั ษ์
นติ กิ ร
(พนักงานราชการ)
รายงานประจำ�ปี 2562 : 28
นางสาวพิมพ์พิศา ยิ้มละมยั นางสาววนดิ า บวั ลำ้ �ลำ้ �
นติ กิ ร นิตกิ ร
(สสส.) (สสส.)
นางสาวศริ ิพร จกั ขรุ ักษ์ นายสายชล เสรมิ สุข
นติ กิ ร นิตกิ ร
(สสส.) (สสส.)
นายณัฐพงษ์ วิทยานุเคราะห์
นติ กิ ร
(สสส.)
นางสาวชภทั รพร รองเดช
นติ กิ ร
(สสส.)
นางสาวนฤมล สขุ กา
นิตกิ ร
(สสส.)
รายงานประจำ�ปี 2562 : 29
นางสาวพิสนิ ี ดปี ระเสริฐ
นิตกิ ร
(สสส.)
นายศภุ กฤต ต้ังรัตนพิบูลย์
นติ ิกร
(สสส.)
นางสาวนภิ าพรรณ ยุทธนาโยธนิ
นิตกิ ร
(สสส.)
นางสาวพชั รามล แสงสว่าง
นติ กิ ร
(สสส.)
นายฉัตรชยั บญุ ประสม
นักวิชาการคอมพิวเตอร์
(สสส.)
นายกติ ติพันธ์ จงเจริญ
นกั จัดการงานท่ัวไป
(สสส.)
นางสาวชนากานต์ ป้องหลง
นักวเิ คราะห์นโยบายและแผน
(สสส.)
นางสาวณตวัน ใจบญุ
เจ้าหนา้ ท่รี วบรวมข้อมลู
เบอร์โทร : 0 2590 9315 เบอรโ์ ทรสาร : 0 2591 1493
รายงานประจำ�ปี 2562 : 30
กล่มุ ภาคีเครอื ขา่ ยและสอ่ื สารสาธารณะ
นางสธุ าทิพย์ ศรหี ิรัญ
นกั วิชาการสาธารณสุขชำ�นาญการ
หวั หนา้ กลุ่ม
นายศิรพิ งษ์ โคตรบรรเทา
นกั วชิ าการสาธารณสุขปฏบิ ัตกิ าร
นายอนุวฒั น์ ยิ่งผล
นักวิชาการสาธารณสขุ ปฏบิ ัตกิ าร
นางสาวพจนา จิตร์จำ�นงค์
นกั วิชาการสาธารณสขุ ปฏิบตั กิ าร
นางนรกมล ทองเปลย่ี น
นกั วิชาการเผยแพร่
(พนกั งานราชการ)
โอนยา้ ย ลาออก
รายงานประจำ�ปี 2562 : 31
นางสาวพชิ ญา บุญวิทย์
นกั วิชาการเผยแพร่
(พนักงานราชการ)
นางสาวจริยา พง่ึ วงษญ์ าติ
นกั ประชาสมั พนั ธ์
(พนกั งานราชการ)
นางสาวณฐั วรรณ ขนุ บญุ
นักวิชาการสาธารณสุข
(พนกั งานราชการ)
นางสาวสทุ ธิดา เหมสมนั
พนักงานพมิ พ์
(พนกั งานกระทรวงสาธารณสขุ )
นางสาวสริ ยากร แจง้ กำ�พ้ี
นักวิเคราะห์นโยบายและแผน
(สสส.)
นางสาวสุวมิ ล ทองจำ�รัส
นกั วิเคราะหน์ โยบายและแผน
(สสส.)
นายนภทั ธ์ ชศู รนี วล
นกั วิชาการเผยแพร่
(สสส.)
เบอรโ์ ทร : 0 2590 3393 เบอร์โทรสาร : 0 2951 1493 นายวฒั นา สนุ ทรา
นักจัดการงานท่วั ไป
(สสส.)
รายงานประจำ�ปี 2562 : 32
ตารางท่ี 1 รายงานการใชจ้ า่ ยงบประมาณ ปีงบประมาณ 2562
โครงการ วงเงนิ จดั สรรหลงั ปรับแผน เบิกจา่ ย คงเหลอื รอ้ ยละการเบกิ จ่าย
รวมงบประมาณปี 2562 18,668,385.75 18,667,445.45 940.30 99.99
ทั้งส้นิ 5,982,722.58 5,982,722.58 - 100.00
1. งบบคุ ลากร (ค่า 12,111,919.56 12,110,979.26
ตอบแทนพนักงาน 786,926.67 786,926.67 940.30 99.99
ราชการ) (ผ.18 ก.18.1) 225,906.00 225,906.00 - 100.00
2. งบดำ�เนนิ งาน 189,200.00 188,259.70 - 100.00
2.1 งบดำ�เนนิ งานข้ันตำ่ � 155,000.00 154,059.70 99.50
(ผ.18 ก.18.1) 34,200.00 34,200.00 940.30 99.39
2.2 งบดำ�เนนิ งานภารกิจ 10,909,886.89 10,909,886.89 940.30 100.00
ประจำ� (ผ.18 ก. 18.1) 1,090,100.00 1,090,100.00 100.00
2.3 งบดำ�เนนิ งาน - 100.00
คา่ สาธารณปู โภค 824,346.90 824,346.90 -
ค่าโทรศพั ท์ -
และคา่ ไปรษณยี ์ (ผ.1 ก 1.1) 265,753.10 265,753.10
ค่าโทรศพั ท์ - 100.00
และคา่ ไปรษณยี ์ (ผ.5 ก 5.2) - 100.00
2.4 งบผลผลิต
โครงการใหญท่ ่ี 1 พัฒนา
และสนับสนุนกระบวนการ
จัดทำ�ผลติ ภณั ฑแ์ ละจัดการ
ความรขู้ องหน่วยงานทง้ั
ภายในและภายนอกเพ่ือ
การเฝา้ ระวัง ป้องกนั
ควบคุมโรคและภยั
สขุ ภาพ (สำ�นักงานคณะ
กรรมการควบคมุ เครอ่ื งดื่ม
แอลกอฮอล์) (ผ.1 ก.1.1)
โครงการย่อยท่ี 1.1 บริหาร
จัดการทรัพยากรเพอ่ื
สนับสนนุ การดำ�เนิงาน
ประจำ�ปงี บประมาณ
2562
โครงการยอ่ ยที่ 1.2
พฒั นาและยกระดบั
ศักยภาพบคุ ลากรตาม
สมรรถนะและมาตรฐาน
ทีก่ ำ�หนด ปงี บประมาณ
พ.ศ.2562
รายงานประจำ�ปี 2562 : 33
โครงการ วงเงินจัดสรรหลังปรบั แผน เบิกจา่ ย คงเหลือ ร้อยละการเบิกจ่าย
โครงการใหญท่ ่ี 2 จัดการ 9,500.00 9,500.00 - 100.00
ความรูด้ า้ นปอ้ งกัน 9,500.00 9,500.00 - 100.00
โรคและภยั สุขภาพ 1,592,648.43 - 100.00
(สำ�นักงานคณะกรรมการ 1,592,648.43
ควบคมุ เครือ่ งด่มื 248,178.61 - 100.00
แอลกอฮอล์) (ผ.1 ก.1.2) 248,178.61 1,344,469.82 - 100.00
โครงการยอ่ ยที่ 2.1 1,344,469.82
จดั ทำ�ฐานข้อมลู เพ่อื
สนบั สนุนการเฝา้ ระวัง
ปอ้ งกัน ควบคุมเครื่องดืม่
แอลกอฮอล์
โครงการใหญท่ ่ี 3 เสรมิ
สรา้ งศักยภาพ พัฒนา
ความรว่ มมอื และสรา้ ง
การมีส่วนรว่ มของ
เครือข่ายในการเฝ้าระวัง
ป้องกัน ควบคุมโรคและ
ภยั สขุ ภาพ (สำ�นักงาน
คณะกรรมการควบคมุ
เคร่ืองด่มื แอลกอฮอล์)
(ผ.2 ก.2.2)
โครงการย่อยท่ี 3.1 เสริม
สรา้ งศกั ยภาพการบรหิ าร
จดั การองคก์ รตามเกณฑ์
มาตรฐานบรหิ ารจัดการ
ภาครฐั (PMQA) 4.0
โครงการย่อยที่ 3.2
ประชุมเชิงปฏิบัตกิ าร
กำ�หนดแนวทางขับเคลือ่ น
กลไกดำ�เนินงานควบคุม
เคร่ืองดม่ื แอลกอฮอลแ์ ละ
ยาสบู ระดับจังหวดั
รายงานประจำ�ปี 2562 : 34
โครงการ วงเงินจดั สรรหลงั ปรบั แผน เบกิ จา่ ย คงเหลือ ร้อยละการเบกิ จา่ ย
โครงการใหญ่ 169,620.16 169,620.16 - 100.00
ที่ 4 พัฒนาและให้ 169,620.16 - 100.00
1,856,388.30 - 100.00
บริการดา้ นเทคโนโลยี
1,757,882.30 - 100.00
สารสนเทศและการ 98,506.00 - 100.00
สื่อสารดา้ นการปอ้ งกัน
ควบคมุ โรคและภยั
สุขภาพ (สำ�นักงาน
คณะกรรมการควบคมุ
เคร่ืองดื่มแอลกอฮอล)์
(ผ.2 ก.2.4) 169,620.16
โครงการย่อยท่ี 4.1
พฒั นาฐานข้อมูล
การควบคุมเครอ่ื งดืม่
แอลกอฮอล์
โครงการใหญท่ ี่ 5 1,856,388.30
ถ่ายทอดความรใู้ นการ
ดูแลสุขภาพ เฝ้าระวงั
ปอ้ งกัน ควบคมุ โรค
ภัยสขุ ภาพ และการ
ปรบั เปล่ยี นพฤติกรรม
ที่มคี ุณภาพ (สำ�นกั งาน
คณะกรรมการควบคุม
เครื่องดื่มแอลกอฮอล)์
(ผ.3 ก.3.2) 1,757,882.30
โครงการย่อยที่ 5.1
รณรงค์ ลด ละ เลกิ
เครอ่ื งด่มื แอลกอฮอล์
เพือ่ สุขภาพทดี่ ีชว่ ง
เทศกาลตา่ งๆ 98,506.00
โครงการยอ่ ยท่ี 5.2 สง่
เสรมิ การจดั กิจกรรม
งานบญุ ประเพณีปลอด
เครื่องด่ืมแอลกอฮอล์
รว่ มกบั ภาคเี ครอื ข่าย
ระดับพ้นื ท่ี
รายงานประจำ�ปี 2562 : 35
โครงการ วงเงนิ จดั สรรหลังปรับแผน เบกิ จา่ ย คงเหลอื ร้อยละการเบิกจา่ ย
โครงการใหญท่ ี่ 6 1,778,786.26 1,778,786.26 - 100.00
พัฒนาทกั ษะชวี ติ เพ่อื ลด 1,040,677.66 - 100.00
471,098.90 - 100.00
พฤติกรรมเส่ียงในกลุ่มวยั 267,009.70 - 100.00
ร่นุ (สำ�นักงาน 2,412,843.74 - 100.00
คณะกรรมการควบคมุ 1,262,099.28 - 100.00
1,150,744.46 - 100.00
เครื่องดื่มแอลกอฮอล)์
รายงานประจำ�ปี 2562 : 36
(ผ.14 ก.14.3) 1,040,677.66
โครงการยอ่ ยที่ 6.1
พัฒนากฎหมายและ
นโยบาย เพื่อการควบคมุ
เครือ่ งด่ืมแอลกอฮอล์
โครงการย่อยที่ 6.2 471,098.90
เฝา้ ระวังและบังคบั ใช้
กฎหมายควบคมุ เครือ่ งดม่ื
แอลกอฮอล์ 267,009.70
โครงการยอ่ ยท่ี 6.3
พฒั นาความร่วมมือกับ
สถานศึกษาในการจัดทำ�
หลกั สูตรการดำ�เนนิ งาน
สถานศกึ ษาปลอดเครื่อง
ดื่มแอลกอฮอล์
และยาสบู ปี 2562
(ระดบั มธั ยมศกึ ษา) 2,412,843.74
โครงการใหญท่ ี่ 7
พฒั นาและสนับสนุน
การดำ�เนนิ งานเฝา้ ระวงั
ปอ้ งกนั ควบคมุ โรคและภยั
สุขภาพในกลมุ่
วยั ทำ�งาน (สำ�นกั งานคณะ
กรรมการควบคุมเคร่ือง
ดมื่ แอลกอฮอล์) (ผ.14 ก.
14.4) 1,262,099.28
โครงการยอ่ ยท่ี 7.1
เฝ้าระวงั ป้องกนั ควบคมุ
เครอ่ื งดม่ื แอลกอฮอล์ใน
กลุ่มวัยทำ�งาน 1,150,744.46
โครงการยอ่ ยท่ี 7.2
พัฒนามาตรการควบคมุ
เครื่องดื่มแอลกอฮอล์ใน
ชมุ ชนเพอื่ ปรบั เปลย่ี น
พฤตกิ รรมสขุ ภาพ
โครงการ วงเงนิ จัดสรรหลังปรบั แผน เบกิ จา่ ย คงเหลอื ร้อยละการเบกิ จ่าย
โครงการใหญท่ ่ี 8 2,000,000.00 2,000,000.00 - 100.00
พฒั นาและสนบั สนนุ - 100.00
- 100.00
หน่วยบริการสุขภาพ - 100.00
- 100.00
และสถานประกอบการ - 100.00
ใหม้ กี ารจัดบรกิ ารอาชีว
อนามัยในกลุม่ วัยทำ�งาน
(สำ�นกั งาน
คณะกรรมการควบคมุ
เคร่อื งด่ืมแอลกอฮอล์)
(ผ.15 ก.15.1)
โครงการย่อยที่ 8.1 1,934,209.60 1,934,209.60
คัดกรองและบำ�บัดรักษา
หรือฟืน้ ฟูสภาพผตู้ ิด
เคร่อื งดื่มแอลกอฮอล์ 20,600.20 20,600.20
โครงการยอ่ ยที่ 8.2
กำ�กบั คุณภาพ
มาตรฐาน ผลติ ภัณฑ์
เพอื่ เฝ้าระวัง ป้องกัน
ควบคมุ เครอ่ื งด่มื
แอลกอฮอล์ 45,190.20 45,190.20
โครงการยอ่ ยที่ 8.3
พฒั นาความรว่ มอื
เครอื ขา่ ยภายใน
กระทรวงสาธารณสขุ
เพอ่ื สนบั สนนุ การดำ�เนนิ งาน
ควบคุมเครือ่ งด่ืม
แอลกอฮอล์
3. งบลงทุน 176,290.00 176,290.00
4. งบรายจา่ ยอ่ืน 397,453.61 397,453.61
(คา่ ใชจ้ า่ ยในการเดนิ ทางไป
ต่างประเทศชวั่ คราวฯ)
รายงานประจำ�ปี 2562 : 37
ตารางที่ 2 สรุปผลการประเมนิ ผลการปฏิบัตริ าชการตามคำ�รบั รองการปฏบิ ตั ริ าชการ
ประจำ�ปงี บประมาณ พ.ศ. 2562
สำ�นกั งานคณะกรรมการควบคุมเครอื่ งดืม่ แอลกอฮอล์ กรมควบคมุ โรค กระทรวงสาธารณสขุ
องค์ประกอบ/ตวั ช้วี ัด หนว่ ยวดั นำ้ �หนัก เกณฑ์การใหค้ ะแนน ผลการ คะแนน คะแนน
(รอ้ ยละ) 1 2345 ดำ�เนนิ งาน ท่ไี ด้ ถ่วงน้ำ�
ผลการปฏิบตั ริ าชการ 0.5 0.5 2 1
2 2.5 3 5 หนกั
องคป์ ระกอบท่ี 1 Functional Base 40 1.5 2.5 3.5 5 4.8250 1.9300
2345 5 5.0000 0.5000
1.1 รอ้ ยละเฉลย่ี ถว่ งนำ้ �หนกั การดำ�เนนิ งาน
5 5.0000 0.5000
ตามภารกิจกรมควบคมุ โรค
1.1.1 ระดับความสำ�เร็จใน ระดบั 10 1 5 4.4000 0.4400
การพัฒนาศูนย์ปฏิบตั กิ าร 4 4.9000 0.4900
ภาวะฉุกเฉนิ (EOC) และ
ทมี ตระหนักร้สู ถานการณ์
(SAT) ทส่ี ามารถปฏบิ ัติ
งานได้จรงิ
1.1.2 ระดับความสำ�เร็จของ ระดับ 10 1
การดำ�เนนิ งานวจิ ยั ด้านการ
ปอ้ งกนั ควบคมุ โรคและภัย
สขุ ภาพ
1.2 งานภารกจิ หลัก
หน่วยงาน
1.2.1 ระดับความสำ�เรจ็ ของ ระดับ 10 1
การจดั ทำ�ร่าง
อนุบัญญตั ติ ามพระราช
บัญญตั ิควบคุมเคร่อื งดื่ม
แอลกอฮอล์ พ.ศ. 2551
1.2.2 ระดับความสำ�เรจ็ การ ระดบั 10 1
ตดิ ตามผลการคัดกรอง
การด่มื สุราในประชากรอายุ
15 ปีขึ้นไป ทีเ่ ข้ารบั บรกิ าร
ในสถานพยาบาลกระทรวง
สาธารณสุขทุกระดับ
รายงานประจำ�ปี 2562 : 38
องคป์ ระกอบ/ตัวช้ีวดั หนว่ ยวัด นำ้ �หนัก เกณฑก์ ารใหค้ ะแนน ผลการ คะแนน คะแนน
(รอ้ ยละ) 1 2 3 4 5 ดำ�เนนิ งาน ท่ไี ด้ ถ่วงนำ้ �
ผลการปฏิบตั ริ าชการ
หนัก
องค์ประกอบที่ 2 10 4.0000 0.4000
Agenda base 5 4.0000 0.40000
2.2 ระดับความสำ�เรจ็ ระดบั 10 1 2 3 3.5 5
ในการดำ�เนินการตาม
แผนการสรา้ งความรู้
ความเข้าใจแกป่ ระชาชน
เร่อื งโรคและภยั สขุ ภาพของ
หน่วยงานตามเกณฑท์ ่ี
กรมควบคมุ โรคกำ�หนด
องค์ประกอบที่ 4 30 4.9425 1.4828
Innovation Base 5 5.0000 0.5000
4.1 ระดับความสำ�เรจ็ ของ ระดับ 10 1 2 3 4 5
นวตั กรรมทห่ี นว่ ยงานสรา้ ง
ใหมแ่ ลว้ นำ�ไปใช้ประโยชน์ 5 4.9375 0.4938
4.2 ระดบั ความสำ�เร็จของ ระดับ 10 1 2 3 3.5 5
การพฒั นาประสทิ ธิภาพ
การปฏบิ ตั งิ านของ
หนว่ ยงาน 5 4.8900 0.4890
4.3 ระดบั ความสำ�เรจ็ ของ ระดบั 10 1 2 3 3.5 5
หนว่ ยงานในการดำ�เนนิ การ
บริหารจัดการองคก์ รได้
ตามเกณฑท์ ก่ี รมควบคมุ โรค
กำ�หนด
องค์ประกอบท่ี 5 20 5.0000 1.0000
Potential Base
5.1 ระดับความสำ�เรจ็ ระดบั 10 1 2 3 4 5 5 5.0000 0.5000
ของการดำ�เนนิ การตาม
โครงการท่สี นบั สนนุ
การขับเคลอ่ื นยทุ ธศาสตร์
ชาติ ปีงบประมาณ พ.ศ.
2562
5.2 ระดับความสำ�เรจ็ ของ ระดบั 10 1.5 3 3.5 4 5 5 5.0000 0.5000
หนว่ ยงานดำ�เนินการ
ขบั เคล่ือนแผนปฏิรปู องคก์ ร
นำ้ �หนกั รวม 100 คา่ คะแนนทไ่ี ด้ 4.8128
รายงานประจำ�ปี 2562 : 39
ส่วนที่ รายงานสถานการณโ์ รคและแนวโน้มปัญหา
2 การบรโิ ภคเครือ่ งดม่ื แอลกอฮอลข์ องคนไทย
1.สถานการณแ์ ละแนวโน้มปญั หา
การดื่มเครื่องดื่มแอลกอฮอล์เป็นปัจจัยเสี่ยงสำ�คัญต่อสุขภาพของประชากร ทำ�ให้เกิดโรคและการเจ็บป่วย
กวา่ 230 โรค เชน่ โรคความผดิ ปกตขิ องการใชแ้ อลกอฮอล์ โรคตบั แขง็ โรคไมต่ ดิ ตอ่ (NCDs) โรคมะเรง็ หลากหลายชนดิ
โรควณั โรค และกอ่ ใหเ้ กดิ อบุ ตั เิ หตแุ ละการบาดเจบ็ ตา่ ง ๆ การฆา่ ตวั ตาย ควารนุ แรงจากการถกู ทำ�รา้ ยรา่ งกาย เปน็ ตน้
โดยจากข้อมลู ภาระโรคและการบาดเจบ็ จากผลกระทบการบริโภคเครื่องดื่มแอลกอฮอล์ ในระดบั โลก พ.ศ. 2559
พบวา่ เครื่องดม่ื แอลกอฮอลเ์ ปน็ ปจั จยั เสย่ี งทางสุขภาพในลำ�ดับที่ 7 ของการตาย และพกิ ารของประชากรทัง้ หมด
และเปน็ ปจั จยั เสย่ี งอนั ดบั หนง่ึ ของประชากรกลมุ่ อายุ 15-49 ปี โดยมคี นเสยี ชวี ติ ดว้ ยโรคและการบาดเจบ็ ทเ่ี กย่ี วขอ้ งกบั
การดื่มเครื่องดื่มแอลกอฮอล์ประมาณ 3 ล้านคนต่อปี (คิดเป็น 5.3% ของการเสียชีวิตทั้งหมดทั่วโลก)
จากข้อมูลการสำ�รวจพฤติกรรมการดื่มเครื่องดื่มแอลกอฮอล์ปี พ.ศ. 2559 พบว่ามีนักดื่มทั่วโลกถึง 43%
หรือคิดเป็นประมาณ 2.3 พันล้านคน และจากการคาดการณ์ปริมาณแอลกอฮอล์บริสุทธิ์ที่ถูกบริโภค/คน/ปี
ในอนาคตอกี 10 ปขี า้ งหน้า ของประเทศในภูมภิ าคเอเชยี ตะวันออกเฉียงใต้จะเพ่มิ สงู ขึน้ จาก 4.5 ลิตรแอลกอฮอล์
บรสิ ทุ ธิ/์ คน/ปี ในปี พ.ศ. 2559 เป็น 6.2 ลติ รแอลกอฮอล์บรสิ ทุ ธิ์/คน/ปี ในปี พ.ศ. 2568 (ที่มา : รายงานสถานการณ์
การดำ�เนินนโยบายควบคุมเครือ่ งด่มื แอลกอฮอล์ของประเทศไทยระหว่าง พ.ศ. 2551-2561 ภายใต้โครงการ Joint
Assessment Mission to Review Alcohol Control Policyand Strategy in Thailand : สำ�นักงานพัฒนา
นโยบายสขุ ภาพระหว่างประเทศ : 2563)
ทมี่ า: Global status report on alcohol and health 2018; WHO 2018
รายงานประจำ�ปี 2562 : 40
Number of current drinkers, former drinkers and lifetime abstainers (in thousands) among
the population (15+ years) by WHO region and the world, 2016 Former
WHO Region Lifetime ab- Former drink- Current drink- Total popula- drinkers/past
stainers ers ers tion 12-mounth
abstainer (%)
AFR 332,803 59,400 186,271 578,474 15.1
AMR 129,472 222,616 415,495 767,583 63.2
EMR 415,897 9,545 12,930 438,371 2.2
EUR 176,144 124,222 449,304 749,670 41.4
SEAR 796,697 144,914 466,323 1,407,934 15.4
WPR 578,350 122,528 814,775 1,515,654 17.5
World 2,429,363 683,226 2,345,098 5,457,686 22.0
ท่มี า: Global status report on alcohol and health 2018; WHO 2018
ประเทศในกลมุ่ ภมู ภิ าคยโุ รปออสเตรเลยี และนวิ ซแี ลนดม์ รี ายงานปรมิ าณแอลกอฮอลบ์ รสิ ทุ ธท์ิ ถ่ี กู บรโิ ภคสงู ทสี่ ดุ
ท่มี ากกว่า 10 ลติ รแอลกอฮอลบ์ รสิ ทุ ธ์/ิ หวั ประชากร/ปี ความแตกต่างในการบรโิ ภคของแต่ละประเทศเหลา่ นขี้ ้นึ อยูก่ บั
หลากหลายปัจจยั ได้แก่ ปจั จยั ดา้ นสงั คมและประชากร ปจั จัยด้านศาสนาและวฒั นธรรม และรปู แบบการด่มื
ตามประเภทของเครอื่ งดม่ื แอลกอฮอล์ จากการสำ�รวจผู้ชายจะมอี ตั ราการดื่มสุรามากกวา่ ผหู้ ญิง (รอ้ ยละ 54
และรอ้ ยละ 32 ตามลำ�ดบั ) แตเ่ มอ่ื ดแู นวโนม้ การดม่ื สรุ าในภาพรวมของโลก พบวา่ ความชกุ ของนกั ดม่ื หญงิ กำ�ลงั เพม่ิ ขน้ึ
ซง่ึ ตวั เลขน้ีเปน็ ผลมาจากการเพม่ิ ขนึ้ ของอตั ราความชกุ ของนกั ดมื่ หญงิ ในกลมุ่ ประเทศภมู ภิ าคเอเชยี ตะวนั ออกเฉยี งใต้
และภูมิภาคแปซิฟิกตะวันตก ซึ่งเพิ่มขึ้นมากกว่าอัตราความชุกที่ลดลงของนักดื่มหญิงในภูมิภาคอื่น ๆ อยู่มาก
นักดม่ื วัยรนุ่ อายุระหวา่ ง 15 – 19 ปี มีความชุกประมาณร้อยละ 27 โดยเป็นนักด่ืมหนกั ร้อยละ 14 โดยเฉพาะวยั รุ่น
ในทวีปเอเชียมีแนวโนม้ ที่เพม่ิ ขึ้น
(ท่มี า : ขอ้ เท็จจริงและตัวเลขเคร่อื งด่มื แอลกอฮอลใ์ นประเทศไทย พ.ศ. 2559 – 2561 : ศูนย์วิจยั ปัญหาสุรา : 2562)
รายงานประจำ�ปี 2562 : 41
2. ภาพรวมสถานการณ์แอลกอฮอลข์ องประเทศไทย
ข้อมูลพ้นื ฐานของประเทศไทย
• ประชากร (พ.ศ. 2560): 69.04 ล้านคน
• อตั ราการเตบิ โตของประชากร: เพิ่มขน้ึ ปีละ 0.3%
• อตั ราการรหู้ นังสือ (พ.ศ. 2558): 91.19%
• ระดบั การศึกษาเฉลี่ย (พ.ศ. 2560): 9.40 ปี (ในกลมุ่ ผู้ใหญ่อายุ 15-59 ปี)
• รายไดป้ ระชาชาตเิ ฉลย่ี ตอ่ หวั (GDP (nominal) per capita) (ปี พ.ศ. 2561): $7,187 ดอลลารส์ หรฐั ฯ ตอ่ ปี
หรือประมาณ 18,000 บาทไทยต่อเดือน (ขอ้ มูลจาก IMF)
• ดรรชนีการพัฒนามนุษย์ (Human Development Index - HDI) (ปี พ.ศ. 2561): 0.755 (สูง)
สถานการณแ์ ละแนวโนม้ การบรโิ ภคเคร่อื งด่มื แอลกอฮอล์ในประเทศไทย
จากการสำ�รวจประชากรอายุ 15 ปขี ้นึ ไป จำ�นวน 55.9 ล้านคน เปน็ ผู้ที่ดื่มสุราหรอื เครอ่ื งด่ืมแอลกอฮอล์ในรอบ
ปที ผี่ ่านมาประมาณ 15.9 ล้านคน (รอ้ ยละ 28.4) โดยเป็นผทู้ ี่ดม่ื สม่ำ�เสมอ 6.98 ลา้ นคน (ร้อยละ 12.5) และเป็นผู้ท่ดี มื่
นาน ๆ ครั้ง 8.91 ลา้ นคน (รอ้ ยละ 15.9) โดยผู้มอี ายอุ ยใู่ นชว่ ง 25 – 44 ปี มอี ัตราการดืม่ สูงสุด (รอ้ ยละ 36.0)
รองลงมาคอื ผู้ท่มี ีอายุอยใู่ นชว่ ง 20 – 24 ปี และ 45 – 59 ปี ซ่ึงมอี ัตราการดม่ื ใกลเ้ คยี งกัน (รอ้ ยละ 33.5
และรอ้ ยละ 31.1 ตามลำ�ดบั ) ถัดมาคือกลุ่มผมู้ ีอายุ 60 ปขี ้นึ ไป (รอ้ ยละ 15.2) และผู้ท่มี ีอายุในชว่ ง 15 – 19 ปี
มีอัตราการดื่มน้อยที่สุด (ร้อยละ 13.6) เมื่อจำ�แนกตามเพศ ผู้ชายมีอัตราการดื่มมากกว่าผู้หญิง 4.5 เท่า
(รอ้ ยละ 47.5 และรอ้ ยละ 10.6 ตามลำ�ดบั ) อตั ราการดม่ื สรุ าของคนทอ่ี าศยั อยนู่ อกเขตเทศบาลสงู กวา่ ในเขตเทศบาลเลก็ นอ้ ย
(ร้อยละ 29.29 และรอ้ ยละ 27.4 ตามลำ�ดับ) ผลการสำ�รวอตั ราการด่ืมในประชากรอายุ 15 ปขี น้ึ ไป ตั้งแต่ปี 2550
ถงึ ปี 2558 มีแนวโนม้ ทเี่ พมิ่ ขน้ึ แต่เม่ือเทยี บปี 2560 กับปี 2558 (ร้อยละ 34.0) จะเห็นวา่ ลดลงอย่างเห็นไดช้ ัดเจน
(ลดลงรอ้ ยละ 5.6) ซึง่ อตั ราการด่มื ในผ้ชู ายลดลงมากกว่าผหู้ ญิง อัตราการดืม่ ของผู้ชายลดลงจากร้อยละ 56.6
เปน็ ร้อยละ47.5(ลดลงรอ้ ยละ9.1)อัตราการด่ืมของผ้หู ญงิ ลดลงจากรอ้ ยละ13.0เป็นรอ้ ยละ10.6(ลดลงร้อยละ2.4)
(ทมี่ า: การสำ�รวจพฤติกรรมการสูบบุหร่ีและการดม่ื สรุ าของประชากร พ.ศ.2560, สำ�นักงานสถติ แิ ห่งชาติ)
รายงานประจำ�ปี 2562 : 42
ขอ้ สงั เกตทนี่ ่าสนใจในปนี ี้ คือ ความชกุ ของนกั ดื่มปัจจุบนั ของประชากรไทยลดลง แต่สัดสว่ นของนักดื่มประจำ�
กลบั สูงขนึ้ (ปี 2558 มสี ัดส่วนนกั ดมื่ ประจำ�ต่อนักดมื่ ปัจจบุ นั ท้ังหมดในประชากรอายุ 15 ปีข้นึ ไป ร้อยละ 39.9
ในปี 2560 รอ้ ยละ 43.9) นนั่ คือ แม้วา่ คนบางส่วนจะลดการด่มื หรือลดการเพมิ่ ขึน้ ของนักดืม่ หน้าใหม่แต่นักด่มื
ที่ยังคงดื่มกลับมีพฤติกรรมดื่มสุราบ่อยมากยิ่งขึ้น ซึ่งลักษณะการดื่ม เช่นนี้ส่งผลต่อการเกิดอันตรายในระยะสั้น
(acute alcohol-related harm) เชน่ อบุ ตั ิเหตุบนท้องถนน การทะเลาะวิวาทและปัญหากบั ครอบครวั หรือสังคม
สาเหตขุ องการดม่ื เครอ่ื งดม่ื แอลกอฮอลส์ ว่ นใหญน่ กั ดม่ื ผชู้ ายและผหู้ ญงิ จะเรม่ิ ดม่ื สรุ าเพราะตามอยา่ งเพอ่ื น/เพอ่ื นชวน
(ร้อยละ 41.6 และร้อยละ 29.6 ตามลำ�ดับ) รองลงมาของผู้ชาย คือ อยากทดลองดื่ม ส่วนของผู้หญิง
คือ เข้าสังคม ในการทำ�งาน/งานรื่นเริง/งานรับรอง/ผู้ใหญ่ให้ (ร้อยละ 30.5 และ ร้อยละ 27.8 ตามลำ�ดับ)
ซ่งึ เคร่ืองดืม่ แอลกอฮอลท์ ี่นยิ มด่ืมมากท่ีสดุ ได้แก่ เบยี ร์ รองมา คือ สุราขาว/สุรากลนั่ ชมุ ชน และสุราส/ี สุราแดง
(ร้อยละ 47.4, ร้อยละ 26.6 และร้อยละ 22.0 ตามลำ�ดับ) กลุ่มเยาวชนอายุ 15 – 19 ปี ดื่มเบียร์บ่อยที่สุด
(รอ้ ยละ 59.7) ในขณะที่นักดื่มอายุ 60 ปขี น้ึ ไป ดืม่ สุราขาว/สรุ ากลน่ั ชมุ ชนบอ่ ยท่สี ดุ (รอ้ ยละ 49.1) และเมื่อนำ�ขอ้ มลู
ยอดจำ�หนา่ ยเครอื่ งดม่ื แอลกอฮอลแ์ ยกประเภทจากกรมสรรพสามติ มาคำ�นวณปรมิ าณการบรโิ ภคแอลกอฮอลบ์ รสิ ทุ ธ์ิ
ต่อหัวประชากรต่อปี (Annual Alcohol per capitaconsumption; APC) ซึง่ เปน็ ดชั นชี ว้ี ัดตัวหนึ่งตามเป้าหมาย
ของแผนยทุ ธศาสตรน์ โยบายแอลกอออลร์ ะดบั ชาติ โดยตง้ั เปา้ ปี 2563 (7.32 ลติ ร/คน/ป)ี ซง่ึ คา่ APC มแี นวโนม้ เพม่ิ ขน้ึ
ตั้งแตป่ ี พ.ศ. 2556 – 2560 จาก 6.75 เป็น 7.33 ลิตร/คน/ปี และลดลงในปี 2561 และปี 2562
(5.99 ลติ ร/คน/ปี และ 6.86 ลติ ร/คน/ปตี ามลำ�ดบั ) ดา้ นสถานทซ่ี อ้ื และบรโิ ภคเครอ่ื งดม่ื แอลกอฮอลจ์ ากการสำ�รวจ
พบว่ารา้ นขายของชำ�เปน็ จุดจำ�หนา่ ยเคร่อื งด่มื แอลกอฮอลท์ ี่นิยมทีส่ ุด โดยเฉพาะในกลมุ่ นกั ด่ืมประจำ�และนักดื่มหนัก
รองลงมา คือ ร้านสะดวกซื้อและร้านอาหาร สว่ นสถานทีด่ ่ืมสรุ าท่นี ิยมมากทส่ี ุด คอื บ้านของตนเองรองลงมา
คอื บา้ นคนอน่ื เปน็ ทน่ี า่ สงั เกตวา่ นกั ดม่ื ปจั จบุ นั นกั ดม่ื ประจำ�นกั ดม่ื หนกั มสี ดั สว่ นการดม่ื ในงานเลย้ี ง เชน่ งานแตง่ งาน
งานศพ และงานสโมสรเพม่ิ มากขน้ึ จากการสำ�รวจ เมอ่ื ปี พ.ศ. 2557 (รอ้ ยละ 20.0, รอ้ ยละ 4.6 และรอ้ ยละ 14.1 ตามลำ�ดบั )
เปน็ ที่นา่ สังเกตเยาวชนอายุ 15-19 ปี มากกว่าร้อยละ 70 ในแตล่ ะปี รายงานว่านยิ มซอ้ื เครอ่ื งด่ืมแอลกอฮอล์
จากร้านขายของชำ�ซึ่งเป็นการสะท้อนถึงประสิทธิภาพของการบังคับใช้กฎหมายในการควบคุม
การจำ�หน่ายเครื่องดม่ื แอลกอฮอล์แก่เยาวชนในดา้ นการซอ้ื และการดม่ื เครือ่ งด่ืมแอลกอฮอลใ์ นสถานทท่ี ผี่ ิดกฎหมาย
จากการสำ�รวจปี พ.ศ. 2560 พบวา่ นกั ดม่ื ปจั จบุ นั รอ้ ยละ 4.5 เคยซอ้ื เครอ่ื งดม่ื แอลกอฮอลจ์ ากสถานทห่ี า้ มจำ�หนา่ ยมากทส่ี ดุ
คือ ป๊ัมน้ำ�มัน รองมา คือ วัด (ร้อยละ 1.9 และรอ้ ยละ 1.4 ตามลำ�ดบั ) ในสว่ นของสถานทห่ี ้ามการบรโิ ภค
เครอื่ งด่ืมแอลกอฮอล์พบการกระทำ�ความผดิ ถึง ร้อยละ 11.1 มากทสี่ ดุ คือ ผูท้ เ่ี คยดม่ื สุราบนถนน/ฟุตบาท/บนรถ
รองลงมา คอื วดั (รอ้ ยละ 5.5 และรอ้ ยละ 3.9 ตามลำ�ดบั ) ซง่ึ การกระทำ�ผดิ กฎหมายทง้ั การซอ้ื และการบรโิ ภคเครอ่ื งดม่ื
แอลกอฮอลม์ อี ตั รากระทำ�ความผดิ กฎหมายในปี พ.ศ. 2560 ลดลงเมอ่ื เปรยี บเทยี บกนั ในปี พ.ศ. 2557 จากการสำ�รวจ
จุดจำ�หน่ายเคร่อื งดมื่ แอลกอฮอล์ พ.ศ. 2559 ดำ�เนนิ การในพื้นที่ 79 แหง่ ทั้งในและนอกเขตเทศบาลใน 13 จังหวัด
ทว่ั ประเทศ พบวา่ สถานทจ่ี ำ�หนา่ ยเครอ่ื งดม่ื แอลกอฮอลส์ ว่ นใหญ่ (รอ้ ยละ 65.5) เปน็ แบบไมม่ ที น่ี ง่ั ดม่ื (off-premise
outlet) โดยเป็นร้านขายของชำ�มากกว่าร้านสะดวกซื้อหรือซุปเปอร์มาร์เก็ตขนาดเล็กเกือบห้าเท่า รองมา คือ
สถานทีจ่ ำ�หน่ายแบบมที ่ีน่ังด่มื เครื่องดืม่ (on premise outlet) ประเภทร้านอาหารและเครือ่ งดมื่ (ร้อยละ 34.4)
ซึ่งสถานที่มีใบอนุญาตจำ�หน่ายสุรามีเพียงร้อยละ 88.6 ในปี พ.ศ. 2560 มีร้านที่มีใบอนุญาตจำ�หน่ายสุรา
585,880 แหง่ หรือเท่ากับหนึ่งรา้ นตอ่ ประชากรไทย 113 คน
(ท่ีมา: ข้อเท็จจริงและตวั เลขเครอ่ื งด่ืมแอลกอฮอลใ์ นประเทศไทย พ.ศ. 2559 - 2561)
รายงานประจำ�ปี 2562 : 43
ในสว่ นของลกั ษณะและแนวโนม้ ของการดมื่ สรุ าในประเทศไทยขอ้ มลู จากการสำ�รวจพฤตกิ รรมการสบู บหุ รแี่ ละดม่ื สรุ า
ของประชากรไทย สำ�นักงานสถติ แิ ห่งชาติ พบว่า นักดมื่ ไทยสว่ นใหญเ่ ป็นผชู้ าย แตล่ กั ษณะการบรโิ ภคแอลกอฮอล์
มคี วามเปลย่ี นแปลงอยา่ งตอ่ เนอ่ื ง ในปี พ.ศ. 2550 ประชากรไทยอายุ 15 ปขี น้ึ ไป จำ�นวนรอ้ ยละ 30 เปน็ นกั ดม่ื ปจั จบุ นั
สดั ส่วนดังกลา่ วเพิ่มข้นึ เล็กน้อยในเวลาตอ่ มา ก่อนจะลดลงเหลอื รอ้ ยละ 28.4 ในปี พ.ศ. 2560 สดั สว่ นของนกั ดื่ม
ปัจจุบนั ในกล่มุ ผ้ชู าย (ร้อยละ 47.5) สงู กวา่ ในกลุม่ ผู้หญงิ เกอื บห้าเท่า (ร้อยละ 10.6) ซงึ่ ความแตกต่างดงั กลา่ ว
ก็พบไดใ้ นกลุ่มเยาวชน (อายุ 15-24 ปี) ในการด่ืมแอลกอฮอล์เช่นกัน โดยในเยาวชนไทย ความชุกของนักดืม่
ปจั จบุ ันอย่ทู ี่ รอ้ ยละ 23.9 (ร้อยละ 9.2 ของเยาวชนหญงิ และร้อยละ 38.3 ของเยาวชนชาย) ปัจจบุ ัน เบียร์
เปน็ เคร่อื งดื่มแอลกอฮอลท์ น่ี ยิ มมากทส่ี ุด ในกลุ่มนกั ดม่ื ในวัยหนมุ่ สาวและผู้หญิง ในขณะทเ่ี หลา้ แดงและเหล้าขาวเป็น
เคร่ืองด่ืมแอลกอฮอลท์ ่ีนิยมในกล่มุ นกั ดม่ื ที่อายุมากและในกลุ่มผู้ชาย ( ที่มา : รายงานสถานการณ์การดำ�เนิน
นโยบายควบคุมเครื่องดื่มแอลกอฮอล์ของประเทศไทย ระหว่าง พ.ศ. 2551-2561 ภายใต้โครงการ Joint As-
sessment Mission to Review Alcohol Control Policy and Strategy in Thailand : สำ�นักงานพฒั นา
นโยบายสขุ ภาพระหวา่ งประเทศ : 2563 )
จากการสำ�รวจอุบัตเิ หตุในชว่ งเทศกาลปีใหม่และเทศกาลสงกรานต์ ปี พ.ศ. 2550 ถึง ปี พ.ศ. 2562
จำ�นวนอบุ ัติเหตุ ผู้ได้รับบาดเจ็บ และผเู้ สียชวี ติ มแี นวโน้มสูงขึ้น โดยในปี พ.ศ. 2562 เทศกาลปีใหมม่ อี ุบตั ิเหตุ
จำ�นวน 3,791 ครง้ั โดยมผี ไู้ ดร้ บั บาดเจบ็ จำ�นวน 3,829 คน ผเู้ สยี ชวี ติ จำ�นวน 463 คน เทศกาลสงกรานตม์ อี บุ ตั เิ หตุ
จำ�นวน 3,338 ครง้ั โดยมีผ้ไู ดร้ ับบาดเจบ็ จำ�นวน 3,442 คน ผู้เสยี ชวี ิต จำ�นวน 386 คน และทงั้ สองเทศกาลสาเหตุ
สูงสดุ ทท่ี ำ�ให้เกดิ อุบัติเหตคุ อื เมาแลว้ ขบั (รอ้ ยละ 40.39 และรอ้ ยละ 36.61 ตามลำ�ดบั ) (ทีม่ า : ศนู ย์อำ�นวยการ
ป้องกนั และลดอบุ ัติเหตทุ างถนน กรมป้องกนั และบรรเทาสาธารณภัย)
จากข้อมลู การคดั กรองปัญหาการดื่มสุราและการใหค้ ำ�แนะนำ�ปรึกษาเบื้องตน้ (การบำ�บัดแบบส้นั ) พบว่า
ในปีงบประมาณ 2562 มีผู้ไดร้ บั การคดั กรอง 12,150,885 คน หรือคดิ เป็นรอ้ ยละ 32.78 ของจำ�นวนประชากร
อายุ 15 ปขี ึน้ ไป ซ่ึงเปน็ ผทู้ ด่ี ืม่ สรุ ารอ้ ยละ 12.15 ของผูท้ ี่ไดร้ บั การคดั กรอง และถกู ประเมินเปน็ ผ้ทู ม่ี รี ะดับความเสีย่ ง
หรอื ความรุนแรงของอนั ตรายจากการดืม่ จากแบบคดั กรอง ระดบั ความเส่ียงตำ่ � ระดับความเส่ียงปานกลาง และระดับ
ความเสี่ยงสงู คิดเป็นร้อยละ 86.24 รอ้ ยละ 11.86 และร้อยละ 1.90 ของผทู้ ดี่ ่ืมสรุ า ตามลำ�ดบั
(ทีม่ า:ข้อมูลจากระบบรายงาน HDC : 30 กันยายน 2562)
รายงานประจำ�ปี 2562 : 44
สถานการณ์ปัญหาและผลกระทบจากการบรโิ ภคเครือ่ งด่มื แอลกอฮอลใ์ นประเทศไทย
แอลกอฮอล์สร้างภาระโรคแก่ประชากรไทยและเป็นตวั ดงึ ทรัพยากรการศกึ ษาของโครงการ Global Burden
of Disease Study พบวา่ อุบัติเหตทุ างถนนเปน็ ภาวะโรคท่ีมคี ่า DALY สงู ท่ีสดุ เปน็ อันดบั สามของประเทศ
(รองลงมาจากโรคหัวใจและโรคเสน้ เลือดในสมอง) ผู้ท่ีเสยี ชวี ติ จากอุบัตเิ หตุทางรถยนต์ประมาณรอ้ ยละ 80 เป็นผูข้ ับข่ี
รถจกั รยานยนต์ โดยปจั จยั เสย่ี งหลกั ตอ่ การเกดิ อบุ ตั เิ หตทุ างถนน ไดแ้ ก่ การขาดความเขม้ งวดในการบงั คบั ใชก้ ฎหมาย
ในชว่ งเทศกาลปใี หมแ่ ละสงกรานต์ การเมาแลว้ ขบั เปน็ สาเหตขุ องการเสยี ชวี ติ เกอื บครง่ึ หนง่ึ ของทง้ั หมด และในอบุ ตั เิ หตุ
จากการเมาแลว้ ขบั ผทู้ ม่ี ีโอกาสบาดเจบ็ มากที่สดุ คือ ผโู้ ดยสาร ตามมาดว้ ยคนขับ และคนเดินถนน ในประเทศไทย
แอลกอฮอล์ทำ�ให้เกิดภัยต่อผู้อื่นเป็นอย่างมาก ผู้ตอบแบบสอบถามเรื่องผลกระทบของแอลกอฮอล์ร้อยละ 73
ระบุว่าเคยประสบภัยจากพฤติกรรมก้าวร้าวความรุนแรง และความประพฤติมิชอบอันเป็นเหตุมาจากการดื่มสุรา
ภัยที่พบได้มากที่สุด ได้แก่ ภัยต่อความปลอดภัย ตามมาด้วยการลวนลามและการด่าทอ ภัยจากการจราจร
การทำ�รา้ ยรา่ งกาย ขม่ ขู่ และการทำ�ลายทรพั ยส์ นิ ซง่ึ ผทู้ ป่ี ระสบเหตมุ กั มอี ายนุ อ้ ย (18-28 ป)ี และเปน็ นกั ดม่ื ดว้ ยเชน่ กนั
รายงานประจำ�ปี 2562 : 45
สว่ นท่ี สรปุ ผลการดำ�เนนิ งานตามยุทธศาสตร์นโยบายแอลกอฮอล์ระดบั ชาติ
ของสำ�นกั งานคณะกรรมการควบคมุ เคร่อื งดื่มแอลกอฮอล์ ปี 2562
3
ยุทธศาสตร์ในการจัดการปญั หา
จากเครอื่ งดมื่ แอลกอฮอล์
รายงานประจำ�ปี 2562 : 46
ยทุ ธศาสตร์ท่ี 1 การควบคมุ การเข้าถงึ ทางเศรษฐศาสตร์และกายภาพ
รายงานประจำ�ปี 2562 : 47
ผลการดำ�เนินงานเฝ้าระวงั และบงั คับใชก้ ฎหมาย ประจำ�ปงี บประมาณ 2562
ผลการดำ�เนินงานเฝ้าระวังและบังคับใช้กฎหมาย ในปีงบประมาณ 2562 (วันที่ 1 ตุลาคม 2561 –
30 กันยายน 2562) สำ�นักงานคณะกรรมการควบคุมเครอ่ื งด่มื แอลกอฮอล์ ไดร้ ับเรือ่ งร้องเรยี น จำ�นวน 1,775 เรื่อง
ดำ�เนินการตรวจสอบ จำ�นวน 1,008 เรอื่ ง เฝ้าระวงั ช้แี จงข้อกฎหมายแกผ่ ูป้ ระกอบการ จำ�นวน 858 ราย ดำ�เนินคดี
จำ�นวน 150 ราย และเปรียบเทียบปรับตามพระราชบญั ญตั คิ วบคมุ เครื่องด่ืมแอลกอฮอล์ พ.ศ. 2551 จำ�นวน 89 ราย
โดยมีผลการดำ�เนนิ งานในแตล่ ะด้าน ดงั น้ี
1. การรบั เรื่องรอ้ งเรียนและจัดการข้อร้องเรยี นของประชาชน
สำ�นักงานคณะกรรมการควบคุมเคร่ืองด่ืมแอลกอฮอล์
ดำ�เนนิ การรับเรือ่ งร้องเรยี นทัง้ หมด 1,775 เรื่อง โดยเปน็ เรอื่ งร้อง
เรียนเกี่ยวกับการกระทำ�ความผิดตาม พระราชบัญญัติควบคุม
เครือ่ งดื่มแอลกอฮอล์ พ.ศ. 2551 จำ�นวน 1,591 เรอ่ื ง (รอ้ ยละ 89)
และเรื่องร้องเรียนเก่ียวกับพระราชบัญญัติควบคุมผลิตภัณฑ์
ยาสูบ พ.ศ. 2560 จำ�นวน 203 เรื่อง (รอ้ ยละ 11)
รายงานประจำ�ปี 2562 : 48