การออกแบบและเทคโนโลยี

คมู่ ือครูใช้คกู่ ับหนงั สอื เรียน
มาตรฐานสากล ๒ชัน้ มธั ยมศกึ ษาปีที่

๒๑ 5ศตวรรษท่ี
BBL Steps

ใช้กระบวนการ

GPAS

เน้นการท�ำ งานของสมอง

BBL & PBL

จัดการเรียนรตู้ ามแนวทาง

Backward

Design

เพิ่มผลสัมฤทธ์ดิ ้วย

O-NET/PISA
สโทคักู่อรษางะเงศซาตียนวนรบรแูรษณลทะี่า๒โกลา๑กร

เฉลยค�ำ ตอบ

ละเอียดทกุ ข้อ

คQCวOาRDมEรนส้คู ววื่อาัตมเกสเขรรา้ รใิมมจ

สถาบนั พฒั นาคุณภาพวิชาการ (พว.)

แผนผงั หัวขอ้ หน่วยการเรียนรู้
หนังสอื เรียนรายวิชาพนื้ ฐานวทิ ยาศาสตร์และเทคโนโลยี เทคโนโลยี (การออกแบบและเทคโนโลย)ี ชัน้ มัธยมศกึ ษาปีท่ี 2

กลุ่มสาระการเรียนรูว้ ทิ ยาศาสตรแ์ ละเทคโนโลยี

หน่วยการเรียนรู้ท่ี 1 เทคโนโลยี หน่วยการเรยี นรทู้ ่ี 2
เทคโนโลยีกบั การด�ำ รงชวี ิตของมนุษย์ (การออกแบบ การแก้ปัญหากบั กระบวนการออกแบบเชิงวิศวกรรม
และเทคโนโลย)ี
(ว 4.1 ม.2/1) ชัน้ มธั ยมศึกษาปีท่ี 2 (ว 4.1 ม.2/2, ม.2/3, ม.2/4)
การระบุปัญหา
เทคโนโลยแี ละการเปลย่ี นแปลง การรวบรวมขอ้ มลู และแนวคดิ ท่เี กี่ยวขอ้ งกบั ปญั หา
ผลกระทบของเทคโนโลยี การออกแบบวิธกี ารแก้ปัญหา
การวเิ คราะห์และเลอื กใชเ้ ทคโนโลยี การวางแผนและด�ำ เนนิ การแก้ปญั หา
อย่างเหมาะสม การทดสอบ ประเมินผลและปรบั ปรงุ แกไ้ ข
วธิ ีการแกป้ ัญหาหรือชิ้นงาน
หนว่ ยการเรยี นรทู้ ่ี 4 การน�ำ เสนอวธิ ีการแกป้ ัญหา ผลการแก้ปญั หาหรอื ช้นิ งาน
การสร้างชนิ้ งานด้วยกลไก ไฟฟา้ โครงงานกบั กระบวนการออกแบบเชิงวศิ วกรรม
และอเิ ล็กทรอนิกสใ์ นชวี ติ ประจ�ำ วัน (ว 4.1 ม.2/5)
หน่วยการเรยี นรู้ที่ 3
กลไกของเครอื่ งมือเคร่ืองใช้ในชีวติ ประจ�ำ วัน วัสดแุ ละเคร่ืองมอื สำ�หรบั การแกป้ ัญหา
ไฟฟา้ และอิเล็กทรอนกิ ส์เบ้อื งตน้
การสรา้ งช้ินงานด้วยกลไก ไฟฟ้า และอเิ ลก็ ทรอนกิ ส์ (ว 4.1 ม.2/5)
การวเิ คราะหค์ ณุ สมบตั ขิ องวสั ดกุ บั ลกั ษณะงาน
เคร่อื งมือพนื้ ฐานในการสรา้ งชิน้ งาน
การสรา้ งชนิ้ งานโดยใชว้ ัสดุอุปกรณ์
และเครอ่ื งมอื พน้ื ฐาน

เทคโนโลยี ๒คมู่ อื ครูใช้คู่กบั หนงั สอื เรียน ชัน้ มธั ยมศกึ ษาปีท่ี

(การออกแบบและเทคโนโลยี)

ตามมาตรฐานการเรียนรู้และตัวชว้ี ัด
กลุ่มสาระการเรยี นรวู้ ทิ ยาศาสตร์และเทคโนโลยี (ฉบับปรบั ปรุง พ.ศ. ๒๕๖๐)
ตามหลกั สูตรแกนกลางการศึกษาขน้ั พนื้ ฐาน พทุ ธศกั ราช ๒๕๕๑

สงวนลขิ สิทธิ์
บรษิ ทั พัฒนาคณุ ภาพวชิ าการ (พว.) จ�ำ กัด
พ.ศ. ๒๕๖๔

สถาบันพัฒนาคุณภาพวชิ าการ (พว.)
๑๒๕๖/๙ ถนนนครไชยศรี แขวงถนนนครไชยศรี เขตดสุ ติ กรุงเทพฯ ๑๐๓๐๐
โทร. ๐-๒๒๔๓-๘๐๐๐ (อัตโนมัติ ๑๕ สาย), ๐-๒๒๔๑-๘๙๙๙
แฟกซ์ : ทกุ หมายเลข, แฟกซอ์ ัตโนมตั ิ : ๐-๒๒๔๑-๔๑๓๑, ๐-๒๒๔๓-๗๖๖๖

website : www.iadth.com

* โปรแกรมและเว็บไซตท์ อ่ี ้างถงึ เป็นชอื่ ผลิตภณั ฑ์เครื่องหมายการคา้ และเปน็ ลิขสทิ ธข์ิ องบรษิ ทั นน้ั ๆ ตามกฎหมาย

พเิ ศษ

การพัฒนาคณุ ภาพผเู้ รียนท่สี อดคลอ้ งกบั
เสริมสร้างศกั ยภาพการเรยี นรู้ตาม
GPAS Steps

GPAS 5 Steps ขั้นสังGเกตatรhวeบrรiวnมgข้อมูล ขั้นคิดวิPเคrรoาcะหe์แsลsะiสnรgุปความรู้

บูรณาการทักษะศตวรรษที่ 21 NET แนวข้อสอบ O-NET/PISA

การอธบิ ายเปา้ หมาย เปา้ หมายการเรียนรู้ กลไกของเครื่องมอื เคร่ืองใชใ้ นชีวิตประจำ�วนั
การเรียนรู้ และการทำ�
ช้นิ งานที่ผู้เรยี นจะได้ ระบเุ ปา้ หมายการเรยี นรใู้ นหลกั สตู รตามแนวทาง มนษุ ยร์ จู้ กั ระบบกลไก (mechanism system) เพอ่ื ใชค้ วบคมุ การทำางานตา่ ง ๆ และชว่ ยในการผอ่ นแรง
คะแนนอย่างชัดเจน ท�ำ ให้ผู้เรียน Backward Design ซง่ึ ประกอบดว้ ย ต้ังแต่อดีตจนถึงปัจจุบัน บางกลไกน้ันดูง่ายใช้อุปกรณ์น้อย แต่บางกลไกก็ยุ่งยากซับซ้อนและมีการ
เห็นทศิ ทางในการเรียน เป็นการ - มาตรฐานการเรยี นรแู้ ละตวั ชว้ี ดั เช่อื มตอ่ กันเป็นระบบกับกลไกอนื่ ๆ เพอื่ ใหส้ ามารถทำางานตามท่มี นษุ ย์ต้องการได้
ขจัดความกงั วลใจ และสร้าง - สมรรถนะส�ำ คญั ของผเู้ รยี น
ความรู้สึกเชงิ บวกใหแ้ กผ่ ู้เรยี น - คณุ ลกั ษณะอนั พงึ ประสงค์ ในชีวิตประจำาวันนักเรยี นจะพบกลไกในรูปแบบตา่ ง ๆ มากมายทัง้ ท่มี องเห็นโดยตรงหรือแฝงอย่กู บั
การใช้คำ�ถาม การใชง้ าน เชน่ เทปลบคำาผดิ คมี ตดั ลวด ไขควง ท่เี ปดิ ฝาขวด หากนกั เรียนสามารถสงั เกตและพยายาม
หรอื ก�ำ หนดปญั หา ภาระงาน/ชน้ิ งาน ศึกษากลไกของส่ิงของต่าง ๆ ในชีวิตประจาำ วันได้ จะช่วยให้นักเรียนสามารถนำาระบบกลไก และความรู้
ทีผ่ เู้ รยี นต้องพบในชวี ติ ก�ำ หนดภาระงานหรือช้ินงานของผู้เรียน ทีไ่ ด้ไปประยุกต์ใช้สร้างชน้ิ งานเพอ่ื แกป้ ญั หาตา่ ง ๆ ในชีวติ ประจำาวนั ได้ คำ�ถ�มส�ำ คัญ
(Problem Based Learning: PBL) ซึง่ เป็นหลกั ฐานแสดงความเขา้ ใจ
เพื่อสรา้ งความรู้สกึ ตื่นเตน้ ท้าทาย St St เคร่อื งใช้อะไรทน่ี กั เรยี นใชเ้ ปน็ ประจำ�ทกุ วนั
กระตนุ้ อารมณ์ใหผ้ ู้เรียนสนใจ ep 1 ขนั้ สังเกต เครือ่ งใชช้ นดิ นน้ั มีกลไกก�รท�ำ ง�นอย�่ งไร
อยากเรียนรู้ อยากสบื สอบ
ซึ่งส่งผลต่อการเรยี นรทู้ ่ดี ี รวบรวมข้อมลู 1. เทปลบคำาผดิ เทปลบคาำ ผดิ เปน็ อปุ กรณท์ น่ี กั เรยี นสว่ นใหญ่
เคยใชแ้ ละมตี ดิ กระเปา๋ นกั เรยี น ใชใ้ นการลบคำาทเ่ี ขยี น
1. ตัง้ ค�ำ ถาม ตัง้ สมมุตฐิ าน เพื่อกระต้นุ ผิดหรือคำาท่ีไมต่ ้องการ แลว้ สามารถเขยี นขอ้ ความทบั
ประสบการณใ์ ห้ผเู้ รยี นเกิดการเรียนรู้ ลงไปไดท้ ันทีเมอ่ื ลบเสรจ็

การรวบรวมขอ้ มูล 2. สังเกตและรวบรวมข้อมลู จากแหลง่ เรยี นรู้ เกดิ การหมนุ
จากสงิ่ แวดลอ้ ม อย่างหลากหลาย เพอื่ ใหผ้ เู้ รียนรูจ้ กั (ทวนเขม็ นาฬกิ า)
และแหลง่ เรียนรู้ เลือกข้อมูลที่ต้องการ ออกแรงกด
อยา่ งหลากหลาย ผา่ นระบบ
ประสาทสมั ผสั (ways of knowing) ep 2 ลากถอยหลัง เกดิ การหมุน
ทั้งการเห็น (ทางตา) การได้ยนิ (ตามเข็มนาฬิกา)
(ทางห)ู การสัมผสั (ทางกาย) ข้นั คดิ วเิ คราะห์และสรปุ ความรู้
การได้กลน่ิ (ทางจมกู ) ภาพที่ 4.1 เทปลบคำาผิด ภาพที่ 4.2 กลไกการทาำ งานของเทปลบคาำ ผดิ
การรับรส (ทางปาก) ทำ�ใหส้ มอง 3. จัดกระท�ำ ขอ้ มูลด้วยการคิดวเิ คราะห์
เกิดการเรยี นรู้และมีพฒั นาการ (จ�ำ แนก จัดหมวดหมู่ หาความสัมพนั ธ์ กลไกท่ีใช้ เฟอื ง
เพราะส่งิ แวดล้อมคือตวั กระตุ้น เปรียบเทยี บ ฯลฯ) โดยใชแ้ ผนภาพจัด การทาำ งาน เม่อื ออกแรงกดเทปลบคาำ ผิด และลากถอยหลงั ตัวเทปจะเคล่อื นที่ ทาำ ให้เฟอื งตวั ใหญ่
พฒั นาการสมอง และสิ่งแวดล้อม ความคดิ อย่างเปน็ ระบบ สรุปสาระสำ�คัญ ท่ีมีเทปลบคำาผิดสีขาวซ่ึงติดอยู่บนเพลาเกิดการหมุนในทิศทางตามเข็มนาฬิกา ตัวเทปสีขาวก็จะป้ายคำาท่ี
ทห่ี ลากหลายท�ำ ให้สมองเรยี นรู้ไดด้ ี สงั เคราะห์เปน็ ความคดิ รวบยอด ต้องการลบออก ขณะเดียวกันเมื่อเฟืองใหญ่หมุนจะทำาให้เฟืองเล็กท่ีขบกับเฟืองใหญ่หมุนตามไปด้วยใน
การจัดข้อมูลของสมอง ทศิ ทางตรงกันข้าม คือทวนเขม็ นาฬิกา ซ่งึ จะชว่ ยเกบ็ เทปท่ีใช้แลว้ เขา้ เฟืองเล็กตอ่ ไป
จะใชก้ ารคดิ หา 4. คิดประเมินเพ่ือเพิ่มคุณค่าโดยเช่ือมโยงกับ
ความสัมพันธเ์ ชื่อมโยงกับ หลกั คณุ ธรรม จรยิ ธรรม คา่ นยิ ม หลกั ปรชั ญา 106 เทคโนโลยี (การออกแบบและเทคโนโลยี) ชั้นมัธยมศกึ ษาปีท่ี 2
ประสบการณ์เดิม เปรยี บเทยี บ ของเศรษฐกิจพอเพียง เพ่ือสร้างความเป็น
จดั กลุ่ม และสรปุ เปน็ หลักการ พลเมืองไทยและพลโลกท่ีมีคุณภาพ กิจกรรมเสรมิ สรา้ งศักยภาพการเรยี นรู้ในศตวรรษท่ี 21
ของตนเอง กิจกรรมที่เน้นการคิด แลว้ สรปุ เป็นความคิดรวบยอด แนวข้อสอบ NT/O-NET/PISA
จงึ ทำ�ใหส้ มองเกิดการเรียนรู้
และครูต้องฝกึ ให้ผูเ้ รียนใช้ 5. สรา้ งทางเลอื กโดยออกแบบหรอื คดิ สรา้ งสรรค์ และสารประโยชน์มากมายส�ำ หรบั ครู
แผนภาพความคดิ แนวทางอย่างหลากหลาย แล้วตัดสินใจ
(Graphic Organizers) เลือกแนวทางทีด่ ีทส่ี ดุ
เพอ่ื จัดข้อมลู อยา่ งเป็นระบบ
สร้างการคดิ อย่างมีแบบแผน 6. วางแผนขน้ั ตอนการปฏบิ ตั งิ านทม่ี ปี ระสทิ ธภิ าพ
เพ่อื นำ�ไปสู่ความส�ำ เร็จ

การคิดประเมนิ เพ่อื เพ่ิมคุณค่า ท�ำ ให้ผู้เรียนเหน็ ความส�ำ คัญของสงิ่ นน้ั
ข้อมูลท่ีมีความสำ�คญั มีความหมายตอ่ ชวี ิต สมองจะสนใจและตอบสนอง
จงึ ส่งข้อมูลเหลา่ น้นั เข้าสู่กระบวนการเรียนรู้ โดยเชือ่ มโยงกับความรู้
และทักษะท่มี อี ยู่เดิม สรา้ งความหมายให้มากย่งิ ขึ้น

สุดยอดคู่มือครู 1

พเิ ศษ

การเรียนรขู้ องสมอง (Brain Based Learning)

มาตรฐานสากลในศตวรรษที่ 21

Apขp้ันlปyฏiิบnัตgิแลanะสdรCุปoคnsวtาruมcรtiู้หngลังthกeารKปnoฏwิบlัeตdิ ge A ข้ันสื่อสารและน�ำเสนอ ขั้นSปeรlะfเม-Rินeเพgื่อuเพlaิ่มtคinุณgค่า

pplying the Communication Skill

เสริมความรู้ ครูควรสอน ตัวช้ีวัด รอบรู้อาเซียนและโลก

2. กรรไกรตัดเล็บ St St St asean

เป็นอุปกรณพ์ ้ืนฐานตดิ บา้ น ที่นักเรยี นทุกคนเคยใช้ 3ep ขน้ั ปฏหบิ ลัตงั กแิ าลระปสฏรบิปุ ัตควิ ามรู้
ซึง่ ใชใ้ นการตัดเลบ็ ให้ได้รปู แบบทต่ี อ้ งการ
7. เขยี นขน้ั ตอนการปฏบิ ตั ิงานจริงและ

ลงมอื ปฏบิ ตั ติ ามแผน ประเมนิ ความส�ำ เรจ็

ของงานและประเมนิ การท�ำ งานเชงิ ระบบ

เพ่ือปรบั ปรุงและแกป้ ัญหา แล้วสรุป การเคลอื่ นไหวและ
เปน็ ความคิดรวบยอด การลงมือปฏิบตั ิทำ�ให้

8. น�ำ ความเขา้ ใจที่เกดิ จากการปฏิบตั ิ สมองพัฒนาทั้งสองด้าน
เม่ือผเู้ รยี นน�ำ หลักการจากศาสตร์
กลไกการทำางาน มาสรา้ งองคค์ วามรู้ หรือสรุปเป็นหลักการ แขนงตา่ ง ๆ ไปปฏบิ ัตหิ รอื ลงมือ
แกป้ ญั หามากข้ึน ความรจู้ ะย่ิงถกั ทอ
F1 ขยายกว้างขนึ้ เกิดทกั ษะการคดิ
ภาพท่ี 4.3 กรรไกรตดั เล็บ R1 รเิ รมิ่ สรา้ งสรรค์ (creative thinking)
A B ep 4 การคดิ แกป้ ัญหา (problem solving
R2
ข้นั ส่อื สารและน�ำเสนอ thinking) การคดิ อยา่ งมวี จิ ารณญาณ
9. สอ่ื สารและน�ำ เสนอผลงานหรอื ความส�ำ เรจ็ (critical thinking) ผู้เรียนได้พัฒนา
R2 R1 F1 เพอ่ื ขยายความรู้ในรูปแบบการอภิปราย ความคิดท้งั ระบบ และสามารถ
ภาพที่ 4.4 กลไกการทาำ งานของกรรไกรตัดเล็บ การรายงาน นำ�เสนอดว้ ยแผงโครงงาน สรา้ งองคค์ วามร้ไู ปพรอ้ ม ๆ กนั
PowerPoint Presentation เปน็ ต้น เกดิ ความเข้าใจที่ลมุ่ ลึกและเปน็
กลไกทใี่ ช้ คาน ความเขา้ ใจที่คงทน สามารถน�ำ ไป
การทำางาน กรรไกรตัดเล็บมกี ลไกของคาน 2 ชดุ ประกอบอยู่ โดยมจี ดุ หมุนท่จี ดุ A และ ประดษิ ฐผ์ ลงาน สร้างผลติ ภณั ฑ์
จเกเปกุดริดน็ ะแกทBรลำางตเไมตกร่อื ้างคนอใาบอนRมกอ1ดีแีกซรขชึ่งงอดุ กแงครดกืองทรตมรี่ด้าไีแา้นกรมรงกRตRร1ัดร1นเไเล้ีจกปบ็ะร็นไตทแปัดรำากใงเดลหก็บชส้รุดจะามทะกเาำารกรรจดิถไุดแกตรรัดBงตเกลัดเรปบ็ ซะน็ไ่ึงทดปจาำุ้ดรFะหก1มบโุนดกแยันลมอะียทAู่เาำ กใเหิดปเ้ก็นกาจิดรุดแบหรีบงมตตุนัวา้ นแโดลRยะ2 จดั ทำ�โครงงาน (Project Based
Learning: PBL) พฒั นาพหุปญั ญา
การสรา้ งชนิ้ งานดว้ ยกลไก ไฟฟ้า และอิเล็กทรอนิกส์ในชีวิตประจาำ วัน 107 และขยายผลสูส่ ังคมตามมาตรฐาน
ep 5 สากลและวสิ ัยทัศนใ์ นศตวรรษท่ี 21
ขัน้ ประเมินเพอื่ เพม่ิ คุณค่า
บริการสงั คมและจิตสาธารณะ

กจิ กรรมเสริมสรา้ งศกั ยภาพการเรยี นรใู้ นศตวรรษท่ี 21 10. เชื่อมโยงความรู้ไปสู่การทำ�ประโยชน์ให้กับ
แนวข้อสอบ NT/O-NET/PISA ท้องถ่ิน สังคม ส่ิงแวดล้อม ในระดับ
ประเทศ อาเซียน และโลก ตามวุฒิภาวะ
และสารประโยชน์มากมายสำ�หรบั ครู ข อ ง ผู้ เ รี ย น แ ล้ ว ป ร ะ เ มิ น ค่ า นิ ย ม
นสิ ยั แหง่ การคิด การกระท�ำ

Active Learning

2 สุดยอดคู่มือครู

พเิ ศษ

GPAS กระบวนการเรยี นรู้ BBL อย่างแท้จริง
Steps ตามมาตรฐานสากลและวสิ ยั ทัศนใ์ นศตวรรษที่ 21

ep 1

ข้ันสงั เกต รวบรวมข้อมลู (Gathering)
St

StSt
การรวบรวมข้อมูลเพ่ือสร้างฐานการเรียนรู้ กระตุ้นอารมณ์ตื่นเต้น สร้างความรู้สึกเชิงบวก สนุกสนาน
นา่ สนใจ ทำ�ให้สมองต่ืนตวั พร้อมเรยี นรู้ ซง่ึ มี 2 วิธี ดังน้ี

วิธที v่ี ww 1 การใช้คำ�ถามหรอื กำ�หนดปัญหาท่ผี ู้เรียนต้องพบในชีวติ

วธิ ที ี่ 2 ให้ผู้เรียนอยู่ในสิ่งแวดล้อมท่ีเอื้อต่อการเรียนรู้ โดยใช้ระบบประสาทสัมผัสรับรู้ข้อมูล เรียนรู้
จากของจริง ส่งิ ใกล้ตวั ภาพ บตั รค�ำ ฯลฯ รวมท้งั ไดส้ ืบคน้ จากแหล่งเรียนร้ตู า่ งๆ ดว้ ยตนเอง

Appข้ันlyปiฏnิบgัตaิแnลdะสCรoุปnคsวtrาuมcรtiู้หngลังtกheารKปnฏoิบwัตleิ dge A ข้ันสื่อสารและน�าเสนอ ขั้นSปeรlะfเม-Rินeเพgื่อuเพla่ิมtคinุณgค่า

pplying the Communication Skill

เสริมความรู้ ครูควรสอน Appข้ันlyปiฏnิบgัตaิแnลdะสCรoุปnคsวtrาuมcรtiู้หngลังtกheาตรKปัวnฏoชิบw้ีวัตleัดิ dge Applyขin้ันgส่ือthสeารCแoลmะนm�าuเnสiนcaอtioanseSankill รอบรู้อขั้นาSปเeซรlะียfเม-นRินeแเพgลื่อuะเพโlaลิ่มtกคinุณgค่า

เสริมความรู้ ครูควรสอน ตัวช้ีวัด asean รอบรู้อาตเซวั ียชนแี้วละัดโลก

การวเิ คราะห์และเลือกใชเ้ ทคโนโลยีอย่างเหมาะสม ว 4.1 ตมวั .ช2วี้ /ดั 1

การวิเคราะหแ์ ละเลือกใชเ้ คท�ำคถโน�โมลสย�ำอี คยญัา่ งเหมาะสม วภ 4า.1ร มะ.ง2/า1น/ชน้ิ งาน

ก�รเลอื กใชเ้ ทคโนโลยคี วรพจิ �รณ�ถงึ สิ่งใดบ�้ ง ค�ำ ถ�มส�ำ คญั ภกเกเทาาทรคราะวโคงรินเาควนโโ/ิรลนเาชคยะโน้ิ ีแหรลงลา์ผายนะละวีแกิหธรีลก์ผะาะทรลบวปก้จิอธางรีกกกะกัานทารแรบลปใชะ้จอ้ างกกกันาแรลใชะ้
แแกก้ปัญป้ หัญาใหนกาาใรนเลกอื กาใรชเ้เลทคือโกนโใลชยเ้ี ทคโนโลยี
ก�รเลือกใชเ้ ทคโนโลยคี วรพจิ �รณ�ถงึ สิ่งใดบ้�ง
1epe1p รวขบั้นรสวรงัมเวขกขอ้บตมัน้ รลู สวงัมเขกอ้ตมลู
ปจั จุบันเทคโนโลยีเข้ามาเปน็ สว่ ปนัจหจบุ นนั ึง่ เทขคอโนงโชลวียติเี ข้ามมนาเปุษ็นยส์ ว่ นซหึง่ นสึง่ ง่ขผองลชีวติต่อมนคษุ ุณย์ ภซึง่าสพง่ ผชลวี ตติ อ่ คขุณอภงามพนชีวษุ ติ ขยอใ์ งนมนปุษจั ยจ์ในบุ ปันจั จุบัน
เปน็ อยา่ งมาก หากมองในภาพทีใ่ เปห็นญอยข่ า่ ้ึนงมมากา เหปาก็นมสองงั ใคนภมา พเททใี่ คหญโน่ข้นึโลมายเปถี ็นอืสงัวค่ามเ ปเท็นคตโนัวโลชย่วีถยอื วส่าเาำ ปค็นัญตวั ใชน่วยกสาาำ ครัญขใับนเกคารลขือ่ับเนคลื่อน 1. นกั เรยี นรว่ มกนั สงั เกตภาพ แลว้ ตอบ
กจาจิ กกเรทรคมโทนาโงลสยงั ีทค่ีสม่งแผลละเทศั้งรทษาฐงกตจิรขงเกจทแอาจิ คกกลงโเรทมนะรคโมนทลโทยนษุาาีตโงงลยา่สอยงงั์ ท้อีทคๆ่ีสมมง ั้ ท่งแกตผี่อลายละ่อรู่ใเทศกสต้ังรลท่ิงดิษต้ าแฐงัวตกตเวรอ่จิรดาขงไสแอดลอ่ืลงด้ ้อมะสงั นทมตาษุา่อร งยไอโ ป์ กทด้อนมงั้าย้ีกรตาสค่อรสตามิ่งดิมแนตาวอ่าดรสคลถอื่ ้อมสวมาขิเร คโน กดราสยราสคง่ ะาม ฯหมนาล์ผารคถฯลมว รกขิเคนวรรสมาะง่ะ ถทฯหล์ผงึบฯผลท รกลวี่เรมกกะถทิดรงึบะผจททล่ีเากกบกิดระจทาบก
เทคโนโลยตี ่าง ๆ ทอ่ี ยู่ใกลต้ วั เรา ได้ด1ัง. ตร่อถยไนปตน์ ้ี 1.ค าำ นถากั ม เดรงัยี นนี้ รว่ มกนั สงั เกตภาพ แลว้ ตอบ
1.1 ด้านคณุ ภาพของชีวิตและสังคม คาำ ถาม ดังนี้
1. รถยนต์
1.1 ดในา้ นชคีวิตณุ ปภราะพจขำาวอันงชข อเวีอดานิิตจงจททแ ะาลมงุกจีวะคา ิธกสกีนบาังา้ร ใคนเจนดไมชปะินีวโทตริตาง้อปงเรทรงยีีแ่ะมนจตำา ีกกหวตราันอื่ารขงวอเกศิ ดงันวทอินกุกอรทคเกดนไานิป งทจตจะาางตามจ้อกแางตกทมส่ทีก่ีหถพ่ี าากันรนเไดก่ึงปาินไสรปทถณาายนง์ เจทังชาที่น่อกาำ ทีกงเด่ีหาทนินน ี่หเซึ่งทไง่ึ นา้ปก ยาใึ่งรชัง เ้กอดเาีกชนิ รทท่บน่ีหาร งนิกขนึ่งาอร ักงเขชแนเ่นตรส ล่ ียง่นะมักนควเนลร นียชนนน้ั


เดนิ ทางจากบา้ นไปโรงเรยี น หรอื ว(รศิ ถโวดกยรสาเรดปนิ ระทจาำ ทงาจงา รกถทไฟพี่ ฟกั้า ไเรปือสด่วถนา นฯลทฯท่ี) ราำ ถงยานนต ซ์ส่วงึ่ นกตาัวร เโดดยนิ กทาราใชง้ ข“รอถงยแนต์”ล่ ถะือคว่านเปน็นน้ั วิธีที่มี
อาจจะมวี ธิ กี ารเดินทางทีแ่ ตกต่างกการันใชอ้มอากกทไี่สปุดต เนาื่อมงแจาตก่สมีคถวาานมสกะาดรวณกรว ์ ดเชเร่น็ว แเลดะนิปลเทอดา้ ภ ัยใ ชย้กกาตรัวอบยร่าิกงกาารรเขดนินทสาง่งจมาวกอลนชุสนาว รีย์-
(กราถรโใดชย้มสาการทปี่สรุดะ จเำานท่ือางงจ ารกถมไฟีคฟวา้าม hชัยเtสtรสpะือมsด:รด/ภ/วw่วมู กwนไิ ปรw พวฯ.ัทgดลยoเoาฯร gโ)ด็วle ย .รcกแoถาmลรยใะ/ชนmป้รถaตลpย์สsนอ ่วตดดแ์นังภภลตาะัยพกัว า รยโเดดกินตยดว้กัวยอาเทรย้าใ ่าซชง่งึ ้ กส“าารมรถารเยดถจนินาำ ลตทอ์”าง ง(ถSจiือmาวกu่าlอaเtนปioุ็นสn)าว จวิธารกีทีเยว่ีมบ็์-ี ไซต ์

ชัยสมรภูมไิ ปพทั ยา โดยการใชร้ ถยนตแ์ ละการเดนิ ดว้ ยเทา้ ซง่ึ สามารถจำาลอง (Simulation) จากเวบ็ ไซต ์

https://www.google.com/maps ดังภาพ

• รถยนต์ คอมพิวเตอร์ และ

สมารต์ โฟนมผี ลต่อคณุ ภาพชีวิตของ

มนษุ ยอ์ ยา่ งไร

ภาพที่ 1.9 การเปรยี บเทยี บเวลาในการเดนิ ทางด้วยรถยนตก์ บั การเดินทางด้วยเทา้ ค(ตวัาวมอส•ยะ ่าดงวครกำาใถตนอกยบาร นเรดถตินยท์น างตค์ทอำาใมห้ไพด้ริวับเตอร์ และ
เทคโนโลยกี บั การดาำ รงชีวติ ของมนุษย์ 17 คอสมมพิวาเรตต์อรโ์ ฟทำานใหม้สืีผบคล้นตข้อ่อมคูล ณุ แลภะ าพชวี ิตของ

ทำางมานนเอษุ กสยาอ์รไยด้สา่ ะงดไวรกรวดเรว็
2. บสน ุคักมค(คเารตรลวีย์ตอัาวนโมนื่ อฟศไสดึกนย)้ะษ ่าทดางำาควคใ้นกหำคา้ใตตวนิด้าอ กตแ่อบาลรส ะเื่รอรดวถสินบายรรทนวกามับงต์ทำาให้ได้รับ
QRภาพที่ 1.9 การเปรยี บเทียบเวลาในการเดนิ ทางดว้ ยรถยนตก์ ับการเดินทางดว้ ยเทา้ 17
CODเทEคโนโลยกี บั การดาำ รงชีวติ ของมนษุ ย์
เรอ่ื ง ข ้อคมูอลเมกพี่ยวิวกเัตบกอารร์ วทิเคำาใราหะ้สห์ืแบลคะ้นข้อมูล และ
การเปรยี บเทียบเวลา
ในการเดนิ ทางดว้ ยรถยนต์ เลือทกาำ งใชา้เนทเคอโกนสโลายรีอไดย่าส้ งะเหดมวากะรสวมด เร็ว
และเดนิ ทางดว้ ยเท้า อจ านื่ กบส ๆหคุม นอคงัายสรลา่ อื ์งตเอหรโลยีนื่ ฟานไกหดนหร)้ลอื าแทยหำา ลใง่ กหา้ตรเริดยี นตร่อู้ สื่อสารกับ

QR 2. นักเรียนศึกษ1า7ค้นสคุดยวอด้าค ู่มแือคลรู ะรวบรวม

CODE ข้อมูลเกี่ยวกับการวิเคราะห์และ

เรอื่ ง เลือกใช้เทคโนโลยีอย่างเหมาะสม

การเปรยี บเทียบเวลา จากหนงั สอื เรยี นหรอื แหลง่ การเรยี นรู้
ในการเดินทางดว้ ยรถยนต์

และเดินทางดว้ ยเท้า

สุดยอดคู่มือครู 3 อื่น ๆ อย่างหลากหลาย

1177 สุดยอดคู่มือครู

พเิ ศษ

ep 2

ขน้ั คิดวเิ คราะห์และสรปุ ความรู้ (Processing)
St

StSt
สมองจะเกิดการเรียนรู้ทันทีเมื่อประเมินได้ว่า เร่ืองท่ีกำ�ลังเรียนมีความหมายและสำ�คัญต่อการดำ�เนินชีวิต
ดังน้ัน ในการสอนควรให้ผู้เรียนคิดประเมินเพื่อสร้างความหมายของความรู้ในมิติคุณธรรม จริยธรรม และ
ค่านยิ มหลกั 12 ประการ

ผเู้ รยี นจะกระตอื รอื รน้ เมอ่ื รา่ งกายไดเ้ คลอื่ นไหว มสี ว่ นรว่ มในกจิ กรรมการเรยี นรู้ ท�ำ ใหส้ มองพฒั นา มศี กั ยภาพ
ในการคดิ มากขน้ึ สมองจะใชก้ ารคดิ หาความสมั พนั ธข์ องสงิ่ ตา่ ง ๆ เพอื่ เปรยี บเทยี บ จดั กลุ่ม และสรา้ งเปน็ หลกั การ
ของตนเอง โดยใชแ้ ผนภาพมาช่วยจดั ความคดิ เหลา่ น้ใี หเ้ ปน็ ระบบชัดเจน

A Aข้ันปฏิบัติและสรุปความรู้หลังการปฏิบัติ ขั้นสื่อสารและน�าเสนอ Sขั้นประเมินเพื่อเพ่ิมคุณค่า

pplying and ConstructAinpgpขั้นlytปhiฏneิบgัตKaิแnลndะoสCwรoุปnlคesวtdrาuมgcรteiู้หngลังtกheารKปnฏoิบwัตleิ dge pplyingApplytขihnั้นegส่ือtChสeาoรCmแoลmmะนmu�าuเnnสiนiccaอatiotnioSnkillSkill ข้ันSปeรlะfเม-Rินeเพg่ือuเพlaeิ่มtคilnุณfg-คR่า egulating
เสริมความรู้ ครูควรสอน เสริมความรู้ ครูควรสอน ตัวช้ีวัด ตัวช้ีวัด รอบรรู้ออาเซบียรนู้อแลาะโเลซกียนและโลก
2epe2paseaansean
แขล้นั ะคสิดรวุปเิ คคขรวาานั้ ะมหคร์ู้ดิ วิเคราะห์
3. คอมพวิ เตอร ์ 9. นั ก เ รี ย น ร่ ว มแกลั นะสสรั งปุ เ กควตากมารรู้

3. คอมพิวเตอร์

ภาพที่ 1.3 การเปลีย่ นแปลงของคอมพวิ เตอร์ 9เอ.ปภลปิ น่ียรนาั กยแแปเสลดรงขงี ยคอวงคานมอคมริดพ่ วเิวหเน็มตรอว่ กรม์ ักแนลนั ้วสั ง เ ก ต ก า ร
10. นั กเเปรีลย่ียน แนตแ่ ลปะลกงลขุ่ มอรง่ วคมอกมั นพิวเตอร์ แล้ว
ลกั ษณะของการเปลีย่ นแปลง สาเหตขุ องการเปล่ียนแปลง
เคปอรมอียพบภิวเเปิทตียอรบรา์เกยปา็นแรแเสปผลดนี่ยภงนาคพแคปววลาางมมขคคอิดงิดเหน็ รว่ มกัน
10.ดงั ตนัวอั กย่างเ รี ย น แ ต่ ล ะ ก ลุ่ ม ร่ ว ม กั น

• เปล่ียนจากหน้าจอท่ีมีขนาดเล็ก ตัวเคร่ืองท่ี • เนื่องจากปัญหาข้อจำากัดในเร่ืองของพ้ืนท่ี จึงมี เปรียบกอ่ นการ เที ยบการหลังการ เป ลี่ย น แป ลง ข อง
เปลี่ยนแปลง
ใหญ่เทอะทะ มีนำ้าหนักมาก ใช้พื้นที่ในการ การออกแบบคอมพิวเตอร์ให้มีพื้นที่ในการ เปล่ยี นแปลง 1. จอแบนเรยี บ
1. จอภาพนูน 2. ความเรว็ ในการ
ภาพทจน่ีัดำ้า1ห.ว3นาังกกมเาบารากเ ป แมลลาะย่ี เปนปร็นแะหปหยนลัด้างจขพออ้ืนทงท่ีคแี่ในอบกมนาพเรรวิจียัดเบตว อามงรี ์ จัดวางน้อยลง รูปร่างบาง และมีน้ำาหนักเบา 2. มคี วามเร็ว ใชใ้ นการ
เพอื่ ความสะดวกในการเคลอ่ื นยา้ ย ทงั้ ยงั มกี าร คดิ คำานวณ ประมวลผลสงู
คอมพิวเตอร์เป็นแผนภาพความคิดในการประมวล3. จอภาพมี
ลกั ษณะของการเปลย่ี นแ•ปเตลปัวลงเคี่ยรน่ือจงากระบบแสดงภาพท่ีมีความคสมาชเัดหตตำ่า ขุ องรในวกมกาจารรอเภเชปา่ือพมลแตลี่ยอ่ ะแนซลพี แะยี สปเู ะขดา้ลดวงกว้ ยในกกนั า เรพใอ่ืชล้งาดนขนั้ ตอน
ผลตาำ่ ความคมชัด

ดงั ตัวอย่าง3. จอภาพมคี วาม
คมชดั ต่ำา มากข้นึ
• เปล่ียนจากหน้าจอที่มีขนาดเล็ก มมตสีาเสีัวปันเ็นสครวะยรบงื่อาบมงแทสด่ี งภ•าพทเนี่มี่ือควงาจมาคกมปชัดัญสูหง าข• ้อดศจวา้ สยำาตคกรวแ์ัดามลใะกนเา้ทวเคหรโนนื่อา้ โทงลาขยงี วอจทิ งึงยมพาีกศา้ืนารสพทตฒั ร่ี ์นจวศิาึงควมุณกรีภรามพ-
กอ่ นการ หลังการ
1ง1่าย. ต่อ12สเนป..า ักผจมใเ็นหนเอลคี แรตกภตวียผกุาาาาำ่เนรพนมปาปรแเลนภเรรปยี่ตูนาว็ะลนพ่ลสมยี่ะแะควดนปลกววแลกลาปงมตุ่มลอ่ ครงิด่วคขใมอ ดิ ชดงกคใ้ คงันัาำนตอนกวมวัวาิเพอรณคยวิ รเ่าาตงเะปอ321หรล... ์์ยี่จคจปนออวรภแาะแมมบาปพเวนลรลม็วเงรผใี ยีนลบกสาูงร
จใหัดญวา่เทงมอะากท ะม มาีนเปำ้า็นหหนักน้มาจากอ ทใ่ีแช• บ้พแPเปrยนื้oนลกcี่ยเตทeนร่าsี่ใงsจียหiนาnากบgกกร ะUาใบมชnร้บเiชีtท)่ือ ่ีมทมีี่มเตคีข่อรนกกจื่อาับังดดาหซใรวหนีพอญ้าาียจงูอ่ อเ(นปแCก็นส้eอแเดnคยงบtรผrื่อลaบลงlงค รอูปทคขมอ้ัมงรงพยชก่าังดั ิาวพงมรัฒบแเากตสนายดาองงิ่งรขผ ะรนึ้ลบแ์ใ ขเบพลหอปอ่ืงะ้ฏมจคมอิบวีพภัตาีนมาิกื้นพสำ้าา วรใทหหยใหี่ม้งในามคีนมัก่ ว เเกาพสเมบม่ือาลรอืะราอนเองจยีรรัดบงิ
น้ำาหนักเบา และประหยัดพ้ืนท่ีในมกาเปา็นรรจะัดบบวซาีพงียูในตัว เ(พAlอื่l iคnว Oาnมeส PะCด)วกใคนวกามาตร้อเคงกลาอื่รในช้งยาา้นยด้า ทนตงั้ ่ยางงั ๆม กี ที่าเพร่ิมข้ึน
• เซปง่ึ เลปี่ยน็ นการระบบรบรจปซุ ฏพี ิบยี ัตกู ิบักหานรรต้าวจ่ามองเ จขๆา้ อด ภว้ เยพากื่อพันเพแิ่มละซพี ทข่ายีงั้ วดเูสา้ขานรา้ก ดเาปรว้น็ทตยาำ งน้ กานนั ค วเาพมบอ่ื นั ลเทดงิ ข กนั้ารตรบั อสง่นขอ้ มลู
ตวั เครื่อง การจัด3ว. าจงอภาพมคี กวารมเคลอ่ื นยา้ ย ความคมชดั

• เปลี่ยนจากระบบแสดงภาพท่ีมีควปารมะคสิทมธชิภัดาพตใน่ำาด้านการใปนรกะมาวรลเชผล่ือ มแลตะอ่ และสะดวกในการใช้งาน คมชดั ตำา่ มากขนึ้
มาเป็นระบบแสดงภาพท่ีมีควาแมสดคงผมลชใหัด้รวสดูเงร็วยิ่งข•น้ึ ดว้ ยความกา้ วหนา้ ทางวทิ ยาศาสตร ์ วศิ วกรรม-
สาเหตุ การ
มสี ีสนั สวยงาม ศาสตรแ์ ละเทคโนโลย ี จงึ มกี ารพฒั นาคุณภาพ เปลีย่ นแปลงของ
11. นักเรียนแต่ลคะอกมพลิวเุ่มตอรร์ ่วมกันวิเคราะห์
• เปลี่ยนจากระบบที่มีเครื่องซีพียู (Central ของการแสดงผลของจอภาพ ใหม้ คี วามละเอยี ด ดค้าวนามเศกรา้ ษวหฐสกนจิ้าาทเาหง ตกุคมวนาาษุ มรยรเ์ตวปอ้ดงเลรก็วาย่ีใรนนแปลงของคอมพวิ เตอร์
เปน็ แผกานรคดิภคาาำ นพวณความคดิ ดงั ตวั อย่าง
Processing Unit) ที่มีขนาดใหญ่ เป็นเคร่ือง คมชดั มากยง่ิ ขนึ้ เพอ่ื ความสวยงาม เสมอื นจรงิ

แยกต่างหาก ใช้เชื่อมต่อกับหน้าจอแสดงผล ทั้งยังพัฒนาระบบปฏิบัติกเทคาโรนโใลหยีกมับก่ ารเดพำาร่ืงอชีวรติ อของงมรนับษุ ย์ 9

มาเป็นระบบซีพียูในตัว (All in One PC) ความต้องการใช้งานด้านต่าง ๆ ที่เพิ่มข้ึน

• ซเปงึ่ เลป่ียน็ นการระบบรบรจปซุ ฏพี ิบยี ัตกู ิับกหานรต้าจ่าองเ ขๆ้าด ้วเยพเก่ืสอนัรเิมพคิ่มวามรู้ ครทขูค่างั้ววดรสสา้ าอนรนก เาปร็นทตาำ ง้นาน ความบนั เทงิ การรบั สง่ ขอ้ มลู งา่ ยต่อ สะดวกต่อ
แปสรดะงสผิทลธใิภหา้รพวดใเนรด็วย้า่ิงนขกนึ้ ารประมไคควปววลาอามมผยสลล่านะง เใมอแจาียลอกดะย ขู่ใมอนีทงขก้ัณงาคะรวนแาี้กสมดค็ ลงือะผคเลวอขาียมอดลงรจะอะเอดภยี ัาบดพ ขH อทDง่ีพห บนFใา้uนจlปอl ัจรHะจดุบDบััน แม4ลีกKาะ 5รทKเป่ีกลำาลี่ยันงไแดป้รลับง การจัดวาง การเคลอ่ื นย้าย

สาเหตุ การ
เปล่ยี นแปลงของ
คอมพิวเตอร์

เทคโนโลยกี ับการดำารงชวี ติ ของมนุษย์ 9 ความกา้ วหนา้ ทาง มนษุ ยต์ อ้ งการ
ดา้ นเศรษฐกิจ 9ความสรุดยวอดดเครู่ม็วือคใรนู

การคดิ คำานวณ

เสริมความรู้ ครูควรสอน 4 สุดยอดคู่มือครู

พเิ ศษ

ep 3
St

StSt
ขน้ั ปฏบิ ัตแิ ละสรุปความรู้หลงั การปฏิบัติ (Applying and Constructing the Knowledge)

การน�ำ หลักการทีส่ รา้ งขน้ึ ไปปฏิบตั ิ ลงมอื ท�ำ ลงมือแก้ปญั หา ทำ�ใหส้ มองต่อยอดความรู้ที่มอี ยเู่ ดมิ เกดิ ความรู้
ทซ่ี บั ซอ้ นขนึ้ ยงิ่ ปฏบิ ตั เิ ปน็ ประจ�ำ จะเกดิ ความช�ำ นาญ กลายเปน็ ความเขา้ ใจทคี่ งทน ซงึ่ เรยี กวา่ องคค์ วามรู้ หรอื ปญั ญา

Appขั้นlyปiฏnิบgัตaิแnลAdะสpCรpขoุปั้นlnyคปsiฏวntrิบาguัตมcaิแรtnลiู้หndะสgลCรังoุปtกhnคseาวtrราuKมปcnรtฏioู้หnิบwgลังัตtlกehิ edารgKปenฏoิบwัตleิ dge AppAlpypขinl้ันygสขin้ันื่อgtสhส่ือetาhสรeาCแรCoแลomละmะนmนm�า�าuuเเnสnสiนicนcaอaอtitoinonSkSillkill Sข้ันSปeรขlะfเั้นม-Rินปeเeพรglะื่อfuเเม-พlaRินิ่มteเคiพnุณg่ือguคเ่าพla่ิมtคinุณgค่า
เสริมความรู้ ครูคเสวริมรคสวอานมรู้ ครูควรสอน ตัวชี้วัดตัวช้ีวัด 3aseaeasnepeanp3รอรบอรู้อบารแหเซลู้อลียขะงั าสน้ันกแหเรแปาซลุปรลลฏียขะปคะิบงั โวสัน้นฏลกตัาบิรกแมปาิ ุปัตรลรฏิู้ปคะบิ โวฏลัตาบิ กมิ ตั ริู้

4.2 วิเคราะหส์ าเหตทุ ่ีเก่ยี วกบั การรับประทานอาหารทไ่ี มถ่ ูกหลักโภชนาการ 14. นกั เรยี นแบ่งกลุ่ม แต่ละกลุ่มรว่ มกนั

4.2 วิเคราะหส์ าเหตุท่ีเกี่ยวกับรฐั กบาาลรรับประทานอาหารที่ไมถ่ โกูรงหเรลยี ักนโภชนาการ 14. เ ลนือกักปเรัญยี หนาทแสี่ บนง่ ใกจใลนมุ่ ชุม แชตน่ล กะลก่มุ ละุม่ รว่ มกัน
1 เปลัญือหกาป แัญล้วหใาชท้เท่ีสคนนใิคจ 5ใWนช1Hมุ ชในน กลุ่มละ
รไมา้ นม่ อีการาหัฐรากบราำาใกลหบัม้ ดมี ูแาตลรฐไรไโภามมา้ นนช่มม่ อนีกนี าาาโหกยรากาบรราำาใแกหยลบัทม้ ะดมาี สงแูาุขดตลอ้ารนนฐาามนัย ไม่ใหโค้ รวงเารมยี รน้ทู ปแไมเ่ีลรปใ่ะะหโค็นย้ครชวอนาบม์กครบั รทู้ นัว่เี ักปเ็นรียน ผังกราฟิก โกดตดางัากต1รตยร าาารวัเงปรขรอะ แาัญีบยยรลงาุ่นปะ ะหงแวัญเบลาปเิ คุ ปห็ะนรแวาัญาแล ะเิ ผคบห้วหนัส์นรใาาาชภทเ ะห้เาึกบทหพตใัคส์ขนุนคอานรวทงเูปาหิปคึกมแญัต ใคบ5หขุนิดบWาอร งู1ปปHแญั บใหนบา
ไมม่ ีนโยบายทางด้าน ประโยชน์กับโนรักงอเารหยี านรไมม่ ีคณุ ภาพ
และครอบครตัวามหลกั โภชนาการ การ ผังกราฟิก ปัญโดหายทเสี่ ขนียใจน นเำา้ปใน็นชแมุ ชผนนเนภา่ เาสพีย ความคิด
รบั ประทาน
โภชนาการและสขุ อมนกี าามรขยั ายอาหารทไี่ มต่ รงกบั โตรางมอหาหลาักรโไภมชม่ นีคสาากณุ เหาภรตาุ พ
หลกั โภชนาการ รับประทานแต่อาหารท่ชี อบ การ อาหารที่
รอบัาหปารโไรภมะทชทถ่ นี่กู าหานกลากั ร
ตลาดไม่มมี าตรฐาน สาเหตุ รายได้ไม่เพยี งพอ ไมถ่ กู หลกั
ในการซ้ืออาหาร โภชนาการ
มกี ารขายอาหารทไ่ี มต่ ไมรม่งคีกวบั ามสะอาด
หลักโภชนาการ และไมถ่ กู หลักอนามยั รับประทานแตให่อ้คารหบา ร5 ทหี่ชมอู่ บ
ตลาดไม่มีมาตรฐาน ตลาด รายได้ไมเ่ พียงพอครอบครัว
ไม่มคี วามสะอาด แผนภาพท่ี 2.6 กใานรวกเิ คารราซะหือ้ ส์อาาเหหตาุรการรับประทานอาหารทไ่ี ม่ถูกหลักโภชนาการ เทคนิค 5ดW1งั Hตวั อย่างผลการระบุปญั หา
และไม่ถกู หลกั 4อ.น3ามกยัารระบุขอบเขตของปใัญหหค้ ารทบีเ่ ก 5ยี่ หวกมบั ู่ การรบั ประทานอาหารทีไ่ มถ่ ูกหลักโภชนาการ Who ปัญหใาครททาำี่สใหน้นา้ำใในจช มุ นชนำ้าเนใา่นเสียชมุ ชนเนา่ เสีย
ตลา ด การแก้ปัญหานี้ต้องมุ่งปรคะเรดอ็นบไคปรทัวางด้านการให้ความรู้เก่ียวกับโภชนาการแก่ประชาชนจาก
What อะไรเป็นสาเหตุให้นำา้ ในชุมชนเนา่ เสีย
แผหเนพนภ่ือว่ าทยพำงาทากน่ี า2ทร.6่ีเปกกรย่ี ะาวชรขวา้อเิสงคัม รเชพา่นะัน หกธส์อ์หางรเโหืภอตชทนุำากากาการารรรรับ กณปรรรมงะอคทน์ใาาหนม้คอยั า วกหารมาะรรททู้แรไ่ีวกมง่ปส่ถรากู ะธหชาลราณกัชโนสภทุขช ุกหนคราอืกนโา รรเงพเร่ือียในหใ้ตนเรขะตหชนมุ ักชถนึนงกัน้ า ๆร
Wเhทeคreนคิ 5W1Hนำ้าในชมุ ชนเน่าเสยี ผเกลดิ กขึน้ารบรริเะวบณปุ ใดญั หา
4.3 การระบขุ อรบับเปขรตะทขาอนงอปาหัญารหอยาท่าง่เีถกูกีย่ หวลกกั โับภกชานรากราบั รประทานอาหารท่ไี มถ่ กู หลกั โภชนาการ
ห นว่ ย งาน ทก่ีเการ่ยี แวกข้อ้ปงัญน ท เี่ัน้จชหำา น่ๆาเ ป น เกพ็น้ีตออื่แเม้อไลงปื่อโงะภรสเมกะู่วชุ่บงี่ยธิ นปุปีกวาัญาขรกร้อะหแางเการกด ไ้ ับวก็ขนิเปปครไัญญัรมปาหหอทะหาานา์ปงาัญมดยั้าหนา ก กแรลาะระทรใระหบว้คุขงอวสบาามเธขารตรู้เขณกอี่ยงสปวุขัญก หหับราโไือภดโ้แชรลงน้วเาร กจยี ะานตรใ้อแนงกมเข่ปีกตารรชะรุมชวบชารชนวนนมจัน้ข้อา ๆกมูล WWhehno เมอื่ ใดใทคนี่ ร้าำ ทในำาชใหมุ ชน้ น้ำาจใะนไมชเุ่มนชา่ เนสยีเน่าเสยี
เพ่ือทำาการประชาสตัม่อพไปัน ธด์ัหงนรั้นือกทารำาศกึกาษรารเกณ่ียรวกงับค์ให้ความรู้แก่ประชาชนทุกคน เพื่อให้ตระหนักถึงการ
รบั ประทานอาหารอยก่ารงะถบวูกนหกลารักในโภกาชรนรวาบกราวรมขอ้ มลู WWhyhat ทำาไมจอึงะไไมร่มเกีปา็นรบสำาาบเดัหนตำา้ ุใเสหยี น้ ในา้ำ ใชนมุ ชชนมุ ชนเนา่ เสีย
นที่นั้จำา ๆเ ป เพ็นอ่ืแเมไลป่ือะรสเกะู่วบ่ียธิ ุปีกวัญาขร้อรถไจหแดะวืองก้สาบกว ่ง้ไ่ารับวผขเวปิเลปปคม็นกัญญัรขสรา้ะอ่ิงหหะทจมหาาบำาูลเต์ปปท่อ็ัญนี่เกป าหถ็รน้าาแขไ กม้ันแ้ป่มลตัญีกะอหารนราะ บุขอบเขตของปัญหาได้แล้ว จะต้องมีการรวบรวมข้อมูล HWowhere วธิ กี ารนใดาำ้ ใทนจ่ี ะชทมุ าำ ใชหนน้ เาำ้นในา่ ชเสมุ ียชนเกใสดิ สขะอึ้นาบดริเวณใด
ต่อไป ดังนั้นการศึกษาเกี่ยวกับ กWคาลรhทอeงิ้งnใขนยชะมุลชงในน เกลมงาอ่ื รในใทดคิ้งทนลี่น้ำาอทงำา้ ใี่ใในชน้ซชชัุมกุม-ชชลนน้างจะไมเ่ น่าเสีย
กระบวนการในการรวบรวมขอ้ มลู Why สาเหทตาำุ ไมจึงไมม่ ีการปบญั าำ หบาดั นนํ้า้าำ เสยี ในชมุ ชน
How วธิ กี ารใดทจ่ี ใะนทชาำ มุใหชน้ าำ้เในนา่ ชเสมุ ยี ชนใสสะอาด

ผชักุมตกชคบานชลรมวทอาีปแงง้ิ รลใขิมนะยาพณชะืชุมลมนาชง้าำ กใในนน ใทนคน่ีผกลว้าำลงาใาทรในมนีเ่ทชไกมคุมิ้งิด่ตชนลขนรึ้นำ้าอะเจทนหงา่าใี่นใกเนชสกัก้ซชียารัมุก-ชลน้าง

ถือว่าเป็นสิ่งจำาเป็น ถ้าไม่มีการ ภาพที่ 2.3 การระบขุ อบเขตของปัญหา กจิ กรรมนป้ี ระสเมาินเหตตวั ุชี้วัด ว 4.1 ม.2/ป2ัญหาน้ํา

รวบรวมข้อมูลที่เป็นขั้นตอน การแกป้ ัญหากับกระบวนการออกแบบเชงิ วิศวกรรม 41 15. นักเรียนร่วมกันสรุปสิ่งที่เข้าใในจชเปมุ ็นชนเน่าเสีย
จะส่งผลกระทบต่อการแก้ปัญหา ผชัก ุมต คชบวน•ชา มว มาปี กรแรรู้ลามิ่วะรามพรณกืชะมันนบา ้าำ ดุกปในงััญนี้หใานดคผ้ววลาทยมเ่ี เไกทมดิ ่ตคขรึน้นะจิหคาน กกัการ
ได้ ep 4

ขน้ั สอื่ สารและนา� เสนอSt 5W1H ช่วยให้สามทารน่ี ถ้าำ ใแนกช้ปุมชัญนหเนา่าเสีย
สอ ยากม่าจิ งากตรรถรรงคมปานรดะ้ีปคเรดะะ็เนนเม ผแินลลตะลัวเัพปชธ็น้ีว์ขัดขอ้ัน วงต ก4อา.น1ร ม.2/2
ภาพท่ี 2.3 กา1ร6ระ. บ ุขผอบู้แเขทตนขอนงปักัญเหราียนแต่ละกลุ่มนำาเสนอ St
การแก้ปญั หากบั กรตะบาวรนากงา รแอลอกะแแบผบเนชิงภวิศาวพกครรวมามค4ดิ1 ในการ 15. แ กนป้ ักญั เหราียไดน ้ แรล่ว้ นมาำ กปัญนหสารมุปาวสเิ ค่ิงรทาะ่ีเหข์้าใจเป็น
ระบุปัญหาที่สนใจ โดยใช้เทคนิค ต่อคโวดายมใชร้แู้รว่ผมนภกาันพ ดควงั านมี้ คิด ทำาให้
ep 4 5W1H หนา้ ชน้ั เรยี น เพอ่ื น ๆ รว่ มกนั สใป หาญั 5 ม้คหWาร•รา อถท 1บรด่ี กHะคที บลสา่ี ขุุมดุรชอ ตรบ่วเอ่พเะยขไ่ือปบตใหสุหปาาแเ้ัสญหนตาวหขุมทอาาางงดรปแญัถ้วกหแ้ไยขากเท้ปคัญนหิคา
ตรวจสอบความถกู ตอ้ ง อย่างตรงประเ4ด1็น แสลุดยะอเดปคู่ม็นือคขร้ันู ตอน

ขน้ั สอ่ื สารและนา� เสนอ

16. ผู้แทนนักเรียนแต่ละกลุ่มนำาเสนอ สามารถคาดคะเนผลลัพธ์ของการ
ตาราง และแผนภาพความคดิ ในการ แกป้ ญั หาได ้ แลว้ นาำ ปญั หามาวเิ คราะห์
ระบุปัญหาที่สนใจ โดยใช้เทคนิค ต่อโดยใช้แผนภาพความคิด ทำาให้
5W1H หนา้ ชน้ั เรยี น เพอ่ื น ๆ รว่ มกนั สามารถระบขุ อบเขตสาเหตขุ องปญั หา
ตรวจสอบความถูกตอ้ ง ให้ครอบคลุม เพ่ือหาแนวทางแก้ไข
ปญั หาทด่ี ที ส่ี ดุ ตอ่ ไป
สุดยอดคู่มือครู 5
41 สุดยอดคู่มือครู

พเิ ศษ

ep 4

ข้ันสอ่ื สารและนำ� เสนอ (Applying the Communication Skill)
St

St St
การถ่ายทอดความรู้ ความคิด ความรู้สึก โดยใช้ภาษา แสดงถึงความสามารถในการสื่อสารหรือปัญญา
ดา้ นภาษา กระบวนการน้ที ำ�ใหผ้ ูเ้ รียนไดแ้ ลกเปลี่ยนความรู้ ทัศนคติซง่ึ กันและกัน ถ้าน�ำ เสนอโดยใช้คอมพวิ เตอร์
หรอื สอ่ื อเิ ล็กทรอนกิ ส์ ผู้เรียนกจ็ ะได้พัฒนาทักษะด้านเทคโนโลยดี ว้ ย

การสื่อสารและนำ�เสนอเป็นการสร้างอารมณ์เชิงบวกได้อย่างดี เมื่อผู้อื่นช่ืนชอบผลงานของตน ช่ืนชม
ความส�ำ เรจ็ ของตน ผเู้ รียนจะเกดิ ความภาคภูมิใจ เกดิ แรงบันดาลใจท่จี ะสร้างสรรคผ์ ลงานต่อๆ ไป

ละสรุปความรู้หลังการปฏิบัติ ขั้นสื่อสารและน�าเสนอ ข้ันประเมินเพ่ือเพ่ิมคุณค่า
Applying Self Regulatingnd Constructing
4รูควรสอน
the KnowledgeAppขั้นlyปiฏnิบgัตaิแnลdะสCรoุปnคsวtrาuมcรtiู้หngลังtกheารKปnฏoิบwัตleิ dge -Apthpleyขin้ันCgสื่อothสmeารCแmoลmะuนm�าunเnสiiนccaอatiotniSokinll Skill ข้ันSปeรlะfเม-Rินeเพg่ือuเพlaิ่มtคinุณgค่า
รอบรู้อาเซียนและโลก4asean aseรanอบรู้อาเซียนและโลก
ตัวชี้วัดเสริมความรู้ ครูควรสอน ตัวชี้วัด
epep
ขน้ั สอื่ สารและนา� เสนอ
4. แผนปฏบิ ัตกิ าร (Action Plan)

ช่ือโครงการ การลดปริมาณขยะพลาสตกิ ระยะเวลาดาำ เนนิ การ (สปั ดาห)์ 15. ผผลู้แงทานนนกัากรเอรอียกนแแบขตบ่ลน้ัแะลสกะลสอ่ื ุ่มรสา้นงาำาชรเนิ้ สงแนาลนอะนา� เสนอ
123
แผนปฏิบัติการ (Action Plan) 1กห5รร.ะือ บววผินธีกกู้แาารทรอแอนกกแ้ปนบัญบักเหชิงาเว ริศโวียดกยรนรใมชแ้ ต่ละกลุ่มนำาเสนอ
ลาำ ดบั ท่ี กิจกรรม รข่อวงมกกลผันมุ่ ปตลนระเงอเงมาหินนน า้ เกชสนั้ นาเรอรยี แนอน นอะกั เกแรยีลแนะ บบและสรา้ งชน้ิ งาน
พฒั นาหผลงรานื อ วิ ธี ก า ร แ ก้ ปั ญ ห า โ ด ย ใ ช้
รลดปริมาณขยะพลาสติก 1 ประชมุ วางแผน แบง่ งาน กระบวนการออกแบบเชิงวิศวกรรม
ของกลมุ่ ตนเองหนา้ ชน้ั เรยี น นกั เรยี น
2 ซื้ออุปกรณ ์ รวบรวมขอ้ มลู ร่วมกันประเมิน เสนอแนะ และ

กิจกรรม 3 ทสาำาำ รกวาจรท สดอรสบอถะบายปมรคะะวเาดเมวน็ คลิดเหาน็ ดาำ เนินการ (สปั ดาห)์
ม วางแผน แบ่งงาน 4

1 2 5 แก้ไขปัญหา สรปุ ผล เตรียมนาำ เสนอ 3

วางแผนและดาำ เนนิ การแก้ปัญหา
• มีผู้ทำาตามท่ีกล่าวมาได้เพียงร้อยละ 40 ส่วนท่ีเหลืออีกร้อยละ 60 ไม่สามารถทำาได้ตลอด

เนอื่ งจากเหน็ ว่าเป็นภาระ และลืมพกพา

ปกรณ ์ รวบรวมขอ้ มลู 5.
จ สอบถามความคดิ เหน็

รทดสอบประเด็น พฒั นาผลงาน

ปัญหา สรุปผล เตรยี มนาำ เสนอ

นนิ การแกป้ ญั หา 60
ล่าวมาได้เพียงร้อยละ 40 ส่วนทดทสี่อเบหปลระือเมอนิ ผีกลร้อยละ ไม่สามารถทำาได้ตลอด
าเปน็ ภาระ และลมื พกพา • กลุ่มตัวอยา่ ง ร้อยละ 40 ทาำ ได้

• กลมุ่ ตัวอยา่ ง รอ้ ยละ 60 ไม่สามารถทาำ ไดต้ ลอด (เป็นภาระ และลืมพกพา)

การแก้ปญั หากบั กระบวนการออกแบบเชิงวิศวกรรม 67

NET แนวข้อสอบ O-NET/PISA

เพราะเหตใุ ดจึงตอ้ งเขียนตารางระยะเวลาการดำาเนนิ กจิ กรรม
1 เพอ่ื แสดงลำาดับของกิจกรรม
2 เพื่อใหท้ ราบเวลาที่ผลงานสาำ เรจ็
3 เพื่อแสดงนำ้าหนกั ความสาำ คัญของกจิ กรรม
4 เพอ่ื แสดงความสัมพนั ธ์ระหวา่ งกจิ กรรมทตี่ ้องปฏบิ ตั กิ ับเวลา

(เฉลย 4 เพราะแสดงความสัมพนั ธร์ ะหวา่ งกิจกรรมท่ีต้องปฏบิ ตั ิ

กับเวลา ทำาให้การแก้ปญั หาเป็นไปตามขน้ั ตอนทวี่ างแผนไว)้

67 สุดยอดคู่มือครู

6 สุดยอดคู่มือครู

ผล

พิเศษ

G Pep 5

4ep
GPAS 5 Steps ข้ันสังเกตatรhวeบrรiวnมgข้อมูล ขั้นคิดวิเค

St St ขนั้ ประเมินเพื่อเพบม่ิ ูรคุณณคาา่ บกราิกราทรักสงัษคะมศแตละวจริตรสษาธทารี่ 2ณ1ะ (Self-Regulating) แนวข้อสอบ O-NET/PISA

เมื่อสมขอนั้ งสขอื่อสงาผรู้เแรลียะนนไา� ดเส้รนับอการเสริมแรงเชิงบวกอย่างสมํ่าเสมอจากสิ่งท่ีทำ� จะกระตุ้นให้คิดสร้างสรรค์
สง่ิ ทเ่ี ป็นประโยชน์เพ่มิ ขน้ึ อีก หล่อหลอมเป็นนิสยั แห่งการคดิ การกระทำ�คใวน�มตรัวู้รผอูเ้ บรโียลนก สามารถขยายผลไปสสู่ งั คมได้
ต2า3ม.ม าผตู้แรฐทานนนสาักกเลรแียลนะวแสิ ตัยท่ลศั ะนกใ์ ลนุ่ศมตนวำ�รเรสษนที่อ21
ผลง�นก�รสร้�งชนิ้ ง�น หุ่นยนต์เดิน ประเทศญี่ปุ่นได้มีการสร้างหุ่นยนต์ AI มาใช้แทนแรงงานคนในร้านข
ในประเทศญีป่ ุน่ รา้ นตัง้ อย่ใู นกรงุ โตเกยี ว มชี ือ่ วา่ เฮน็ นะ คาเฟ่ โดยหุน่ ย
ส่ีข� หน้�ชั้นเรียน นักเรียนรGP่วASม5 กSteันps
ประเมิน เสนอแนะ และพัฒน�บูรณาการทักษะศตวรรษที่ 21 ข้ันสังGเกคตaอtรhวยeบrเชรiรวnงมียgกข้บอามแเูลรแฟนียวใงขห้อจส้ลาอกูกบ คOh-้าNttEขpT/ั้นsคPIิ:ดS/วA/ิPเคwrรoาwcะหe์แwsลsะiส.nbรgุปbควcา.มcรู้om/thai/Features-428792
ep 4
ผลง�น St คว�มรู้รอบโลก
ประเทศญี่ปุ่นได้มีการสร้างหุ่นยนต์ AI มาใช้แทนแรงงานคนในร้านขายกาแฟเป็นแห่งแรก
ขน้ั สอ่ื สารและนา� เสนอ ในประเทศญีป่ ุน่ รา้ นตัง้ อย่ใู นกรงุ โตเกยี ว มชี ือ่ วา่ เฮน็ นะ คาเฟ่ โดยหุน่ ยนตจ์ ะทาำ หนา้ ทีบ่ ารสิ ตา้
24. นั ก เ รี ย น แ ต่ ล 2ะ3. กผู้แลทนุ่ มนักเรรีย่ วนแมต่ลกะกัลนุ่มนจำ�เัสดนอ คอยชงกาแฟให้ลูกค้า
หุ่นยนต์เดินส่ีข�ผลง�นก�รสร�้ งช้ินง�น หุ่นยนต์เดนิ
ประก วด ช้ินง � น เรียบเรียงจาก https://www.bbc.com/thai/Features-42879291
สี่ข� หน้�ช้ันเรียน นักเรียนร่วมกัน
ร ร ศประเมิน กเสน�อ แรนทะ แ่ี ลละพ�ัฒนน�
ใ น รู ป แ บ บ นิ ท
ผลง�น
อเนกประสงค์ของโรงเรียน เพื่อ 24. นักเรียนแต่ละกลุ่มร่วมกันจัด
ประกวดช้ินง�น หุ่นยนต์เดินส่ีข�

เผยแพร่คว�มรู้ใหใอ้กนเนรับกู ปปเแรพบะสบ่ืองนคนิ ์ทขอรนงรโศัรกงกเเร�รียร นียท ี่ ลเนพ� ื่นอ

ในโรงเรยี นท่ีสนใจเผยแพร่คว�มรู้ให้กับเพ่ือนนักเรียน
ในโรงเรยี นทสี่ นใจ
ep 5 ขน้ั ปแรละบะเมรจติิกนิ าเสพร า2ส5ธอ่ืe.งัp าเนไครพ5ปักมณมเิม่ รอียขะคบ้นั นณุปในแรหละำ�บค้โะเหมรจร่าติกิินุ่นงาเสเพรยารสธอื่นีังยาเครพตมนณ่ิม์เ ะคดณุศินคูน่าสย่ีข์เ�ยท�่ีสวรช้�นง
St
St

เพ่ือให้เพ่ือนนักเรียนหรือน้อง ๆ เว็บไซต์แนะนำ�
25. นักเรียนนำ�หุ่นยนไดต้เล์เ่นด แลินะใชส้ปร่ีขะโ�ยชทน์รี่ส่วมรกัน้�ง ขั้นตอนการสร้างหุ่นยนต์
26. นักเรียนนำ�คว�มรู้คว�มเข้�ใจ https://www.thairobotics.com/2013/09/20/byob-building-Step/
ไปมอบให้โรงเรียน ศูนย์เย�วชน เกย่ี วกบั ก�รประดษิ ฐห์ นุ่ ยนตเ์ ดนิ สขี่ �
เรียนหรือน้อง ๆ ไปพัฒน�ออกแบบเป็นหุ่นยนต์ เว็บไซต์แนะนำ�
เพ่ือ ใ ห้เ พ่ื อน นั ก
รูปแบบอื่น ๆ แล้วนำ�ม�จัดประกวด ขั้นตอนการสร้างหุ่นยนต์
ไดเ้ ล่น และใชป้ ระเใโพนย่อืรูปนชแำ�รบน�บยโไ์รคดร่วม้ งองมบ�นใกห หโ้ รรนั งือเจรยีัดนจำ�หน่�ย https://www.thairobotics.com/2013/09/20/byob-building-Step

122 เทคโนโลยี (การออกแบบและเทคโนโลย)ี ช้นั มธั ยมศกึ ษาปีท่ี 2

26. นักเรียนนำ�คว�มรู้คว�มเข้�ใจ

เกยี่ วกบั ก�รประดษิ ฐห์ นุ่ ยนตเ์ ดนิ สข่ี �

ไ ป พั ฒ น � อ อ ก แ บ บ เ ป็ น หุ่ น ย น ต์

รูปแบบอื่น ๆ แล้วนำ�ม�จัดประกวด 122 เทคโนโลยี (การออกแบบและเทคโนโลยี) ชนั้ มัธยมศกึ ษาปที ่ี 2
ในรูปแบบโครสงุดยงอด�คนู่มือค รู ห1ร22ือจัดจำ�หน่�ย

เพ่ือนำ�ร�ยได้มอบให้โรงเรียน

สุดยอดคู่มือครู 7

พเิ ศษ

ค�ำช้ีแจงในการใช้หนังสือเรียน

ที่ได้รับการออกแบบให้สอดคล้องกับการเรียนรู้ของสมอง

หนังสือเรียน รายวิชาพื้นฐานวิทยาศาสตร์ เทคโนโลยี (การออกแบบและเทคโนโลยี) ชั้นมัธยมศึกษาปีที่ 2 เล่มนี้
ได้จัดทำ�ขึ้นตามมาตรฐานการเรียนรู้และตัวชี้วัด กลุ่มสาระการเรียนรู้วิทยาศาสตร์ (ฉบับปรับปรุง พ.ศ. 2560) ตามหลักสูตร
แกนกลางการศึกษาขั้นพื้นฐาน พุทธศักราช 2551 โดยมีเนื้อหา กิจกรรม และคำ�ถามที่เหมาะสมกับพัฒนาการของผู้เรียน
กระตุ้นกระบวนการคิดวิเคราะห์ให้กับผู้เรียน มีทักษะสำ�คัญในการค้นคว้าหาความรู้ มีความสามารถในการแก้ปัญหา
อย่างเป็นระบบ และพัฒนาทักษะกระบวนการทางเทคโนโลยีให้กับผู้เรียน ซึ่งสอดคล้องกับการเรียนรู้ของสมอง
(Brain Based Learning)

แผนผงั หวั ข้อหนว่ ยการเรียนรู้ อนิ โฟกราฟกิ
เสริมสรา้ งการเรยี นร้แู ละการคดิ
เป็นหวั ข้อที่ผเู้ รียนจะไดเ้ รียน เชิงระบบ โดยใช้ Infographic
ในหน่วยการเรยี นรู้น้ี

ห2นว่ ยการเรยี นรทู้ ่ี การแกป้ ัญหากับกระบวนการออกแบบ
เชงิ วิศวกรรม
1. 6 2.กระบวนการออกแบบเชิงวศิ วกรรม
แผนผังหัวขอ้ หนว่ ยการเรยี นรู้ การแกป้ ญั หา การรวบรวมขอ้ มูลและ มี ขั้นตอน ดงั นี้
การระบุปัญหา กบั กระบวนการ แนวคิดท่ีเก่ียวขอ้ งกับปญั หา
โครงงานกบั กระบวนการ
ออกแบบ ลกั ษณะของขอ้ มลู ทดี่ ีท่ีควรรวบรวม
ออกแบบเชิงวิศวกรรม เชิงวศิ วกรรม ลกั ษณะของขอ้ มลู
การนำาเสนอวธิ กี ารแกป้ ญั หา ประเภทของขอ้ มูล
ผลการแกป้ ญั หาหรือช้ินงาน ขัน้ ตอนในการรวบรวมข้อมูล
วิธีการรวบรวมข้อมลู
การทดสอบ ประเมนิ ผลและปรบั ปรงุ แกไ้ ข การวางแผนและ การระบปุ ญั หา การรวบรวมข้อมลู
วิธกี ารแก้ปัญหาหรอื ช้นิ งาน ดำาเนินการแกป้ ญั หา การออกแบบ และแนวคดิ
วิธกี ารแกป้ ัญหา 3. ทเี่ กย่ี วขอ้ งกับปญั หา

ตัวช้ีวัด 4.

• ระบุปัญหาหรือความต้องการในชุมชนหรือท้องถิ่น สรุปกรอบของปัญหา รวบรวม วิเคราะห์ข้อมูลและแนวคิดท่ีเก่ียวข้อง การออกแบบ การวางแผนและ
กับปัญหา (ว 4.1 ม.2/2) วธิ กี ารแกป้ ญั หา ดาำ เนนิ การแก้ปัญหา
• ออกแบบวิธีการแก้ปัญหา โดยวิเคราะห์เปรียบเทียบ และตัดสินใจเลือกข้อมูลที่จาำ เป็นภายใต้เง่ือนไขและทรัพยากรที่มีอย ู่
นำาเสนอแนวทางการแก้ปัญหาให้ผู้อ่ืนเข้าใจ วางแผนข้ันตอนการทำางานและดำาเนินการแก้ปัญหาอย่างเป็นขั้นตอน 5. 6.
(ว 4.1 ม.2/3)
• ทดสอบ ประเมินผล และอธิบายปัญหาหรือข้อบกพร่องที่เกิดขึ้น ภายใต้กรอบเง่ือนไข พร้อมทั้งหาแนวทาง การทดสอบ การนำาเสนอ
การปรบั ปรงุ แกไ้ ข และนำาเสนอผลการแก้ปญั หา (ว 4.1 ม.2/4) ประเมินผลและ วิธีการแก้ปญั หา
ปรบั ปรงุ แก้ไขวธิ ีการ ผลการแก้ปัญหา
ศพั ทเ์ ทคโนโลยีนา่ รู้ แก้ปัญหาหรอื ช้นิ งาน หรือชน้ิ งาน

คำาศัพท์ คำาอ่าน คาำ แปล
evaluation อิแวล′ ลูเอชนั การประเมนิ ผล
problem identification พรอบ′ เลิม ไอเดนทฟิ ิเค′ ชัน การระบุปญั หา
qualitative data ควอล′ ลเิ ททฟิ ว เด′ ทะ ขอ้ มลู เชิงคณุ ภาพ
quantitative data ควาน′ ทะเททิฟว เด′ ทะ ขอ้ มูลเชงิ ปริมาณ
solution design การออกแบบวธิ ีการแก้ปัญหา
ซอลลวิ ′ ชนั ดิไซนฺ′
testing เทสทฺ ตงิ การทดสอบ

ตัวชวี้ ัด ศัพทเ์ ทคโนโลยนี า่ รู้
เปน็ เป้าหมายในการพัฒนาผเู้ รยี น ทผ่ี ู้เรยี น
จะไดร้ ับและปฏบิ ัตไิ ด้ในหน่วยการเรยี นรูน้ ้ี เป็นค�ำศพั ท์ภาษาต่างประเทศทีน่ า่ รู้ เพอื่ สร้างเสรมิ
ความสามารถในดา้ นทักษะการใชภ้ าษา
8 สุดยอดคู่มือครู

พเิ ศษ

คำ� ถามสำ� คญั ไฟฟ�้ และอเิ ลก็ ทรอนกิ สเ์ บอ้ื งต้น คำ�ถ�มส�ำ คญั
น�ำเสนอปญั หา หรือค�ำถาม หรอื โจทย์
ก่อนเรียนรู้ เพื่อกระตุ้นให้ผู้เรียน นกั เรยี นรู้จักวงจรก�รทำ�ง�นของเครื่องใช้ไฟฟ�้ หรอื เครอื่ งใช้
มีความใฝ่รู้ ใฝ่เรียน แล้วสืบสอบ ท่ีมีอุปกรณ์อิเลก็ ทรอนกิ สใ์ ดบ้�ง มหี ลกั ก�รท�ำ ง�นอย่�งไร
หาค�ำตอบของค�ำถาม
ในชวี ิตประจาำ วนั นักเรียนจะคนุ้ เคยกับการใช้ไฟฟ้าเปน็ อยา่ งดี ไฟฟา้ เป็นปจั จัยพน้ื ฐานอกี ปัจจัยหนง่ึ
เน้ือหา ท่ีช่วยในการดำาเนินชีวิตประจำาวันของมนุษย์ โดยไฟฟ้าเป็นแหล่งพลังงานของอุปกรณ์ในชีวิตประจำาวัน
ครบตามตัวชีว้ ดั และสาระการเรยี นรู้ ตา่ ง ๆ ไมว่ า่ จะเป็นโทรทศั น์ สมาร์ตโฟน หม้อหงุ ขา้ ว เตารดี เตาไมโครเวฟ ภายในอปุ กรณเ์ ครือ่ งใช้ไฟฟ้า
แกนกลาง กลุ่มสาระการเรียนรู้ เหล่านจ้ี ะมีแผงวงจรไฟฟา้ ท่มี ีอุปกรณอ์ เิ ลก็ ทรอนกิ สต์ ่าง ๆ เชอ่ื มต่อกันอยู่ เช่น ตัวต้านทาน หลอด LED
วทิ ยาศาสตร์ (ฉบบั ปรบั ปรงุ พ.ศ. 2560) ไดโอด ทรานซสิ เตอร์ เซนเซอรต์ า่ ง ๆ
ตามหลักสูตรแกนกลางการศึกษา
ขน้ั พนื้ ฐาน พทุ ธศักราช 2551 เหมาะสม 1. ไฟฟ้�
กับระดับชนั้ ของผเู้ รียน ไฟฟ้าเป็นพลังงานรูปแบบหน่ึงซ่ึงเกิดจากการเคลื่อนท่ีของอิเล็กตรอนหรือโปรตอนจากจุดหน่ึง

ไปยังจุดหน่ึง เราสามารถนำาไฟฟ้ามาใช้ประโยชน์โดยการเปลี่ยนเป็นพลังงานในรูปแบบอ่ืน ๆ ได้ เช่น
พลงั งานแสง พลังงานเสยี ง พลังงานความรอ้ น

การเคล่ือนที่ของอิเล็กตรอนหรือโปรตอนน้ันทำาให้กระแสไฟฟ้าเกิดขึ้น ซ่ึงจะไหลจากบริเวณ
ที่มีศักย์ไฟฟ้าสูงไปยังบริเวณที่มีศักย์ไฟฟ้าต่ำากว่า กระแสไฟฟ้าท่ีเกิดจากการไหลของอิเล็กตรอนน้ันจะ
เกิดในตัวนำาไฟฟา้ ซึง่ คือวัตถทุ ีย่ อมใหก้ ระแสไฟฟ้าไหลผ่านไปได้หรอื มคี วามต้านทานไฟฟ้าตำ่า ส่วนใหญ่
มกั จะเป็นโลหะ และนิยมนำาตวั นำาเหลา่ นม้ี าทาำ เปน็ สายไฟ การทจ่ี ะทำาให้อเิ ลก็ ตรอนในสายไฟเคลื่อนท่ีได้
จะต้องมีแรงมากระทำาเพ่ือให้อิเล็กตรอนหลุดจากอะตอมหน่ึงแล้วเคลื่อนไปยังอะตอมถัดไป แรงท่ีทาำ ให้
อเิ ลก็ ตรอนเกดิ การเคลอื่ นทน่ี เี้ รยี กวา่ แรงเคลอื่ นไฟฟา้ หรอื แรงดนั ไฟฟา้ ไฟฟา้ ทม่ี อี ยใู่ นปจั จบุ นั แบง่ ออก
เปน็ 2 รปู แบบ คือ
1.1 ไฟฟ้ากระแสตรง (Direct Current: D.C.) คือไฟฟ้าท่ีมีทิศทางการไหลของกระแสไฟฟ้า
คงทห่ี รอื ไหลในทศิ ทางเดยี ว แหลง่ กำาเนดิ ไฟฟา้ กระแสตรง ไดแ้ ก่ ถา่ นไฟฉาย แบตเตอรี่ โซลารเ์ ซลล์ ไฟฟา้
กระแสตรงมกั นยิ มใชเ้ ปน็ แหลง่ กาำ เนดิ ไฟฟา้ กบั อปุ กรณอ์ เิ ลก็ ทรอนกิ สข์ นาดเลก็ หรอื พกพาได้ เชน่ ไฟฉาย
เครือ่ งคิดเลข นาฬกิ าแขวน

ถ่านไฟฉาย แบตเตอรี่ โซลาร์เซลล์

ภาพท่ี 4.7 แหล่งกาำ เนดิ ไฟฟ้ากระแสตรง

ไแอ การสรา้ งชน้ิ งานดว้ ยกลไก ไฟฟา้ และอิเล็กทรอนกิ สใ์ นชวี ติ ประจำาวัน 109

กข�อรงวเิ ควัสรด�ะกุ หับ์คลกัุณษสณมะบงตั�นิ

ในชีวิตประจำาวันนักเรียนพบวัสดุพื้นฐานต่าง ๆ มากมาย วัสดุเหล่าน้ันอาจอยู่ในรูปส่ิงของ Infographic
เคร่ืองมือเคร่ืองใช้ต่าง ๆ เช่น ไม้กวาด ด้ามอาจทำาจากไม้หรือพลาสติก ไม้บรรทัดทำาจากพลาสติก น�ำเสนอเนื้อหาใหเ้ ขา้ ใจงา่ ย
สเตนเลสหรอื เหลก็ แก้วน้ำาทาำ จากแกว้ พลาสตกิ หรอื เซรามิก วัสดุพื้นฐานเหลา่ น้อี าจมีคุณสมบัติบางอย่าง โดยใช้ Infographic
ทเี่ หมอื นกนั หรอื แตกตา่ งกนั การทนี่ กั เรยี นจะเลอื กวสั ดพุ นื้ ฐานชนิ้ ใดเพอื่ นาำ ไปพฒั นาชนิ้ งานตอ้ งคาำ นงึ ถงึ
ลกั ษณะคุณสมบตั ิ และความเหมาะสม เพ่อื ใหก้ ารทำางานเสรจ็ สมบูรณ์ ปลอดภยั เหมาะสมและประหยดั

ต�ร�งท่ี 3.1 ก�รวิเคร�ะห์ประเภท คุณสมบตั แิ ละลกั ษณะก�รใชง้ �นของวสั ดพุ นื้ ฐ�น

ส่ิงของเครื่องใช้ ประเภทของวสั ดุ คุณสมบตั ิของวัสดุ ลักษณะก�รใชง้ �น

1. ขวดน�้ำ อดั ลม • พลาสติก • น้าำ หนกั เบา ราคาถกู • ใช้กบั งานทต่ี อ้ งการ
เคล่ือนยา้ ยสะดวก นำา้ หนักเบา รับแรงอดั
ไมแ่ ตกหักงา่ ย แรงกระแทกได้
มคี วามยืดหยนุ่ สงู เลก็ นอ้ ย

2. เก�้ อี้ • ไม้ • น้ำาหนักมาก มคี วาม • ใชก้ บั งานทต่ี อ้ งการ
แข็งแรงทนทานตอ่ ความแขง็ แรง
แรงอัด แรงกด แต่ไม่ รบั แรงกดไดส้ งู
ทนต่อความช้นื มีความ
สวยงาม

72 เทคโนโลย ี (การออกแบบและเทคโนโลยี) ช้ันมัธยมศกึ ษาปีที ่ 2

สุดยอดคู่มือครู 9

กิจกรรม พเิ ศษ
น�ำเสนอกิจกรรมให้ผู้เรียนบูรณาการ
ร ะ ห ว ่ า ง ค ว า ม รู ้ กั บ ก า ร ฝ ึ ก ป ฏิ บั ติ กิจกรรมที่ 3.1 สร�้ งช้นั ว�งของขน้ั บนั ไดดว้ ยไม้พ�เลท
พั ฒ น า ทั ก ษ ะ ด ้ า น ก า ร คิ ด แ ล ะ นกั เรียนแบ่งกลมุ่ กลุ่มละเทา่ ๆ กัน ช่วยกนั ออกแบบและสร้างชนั้ วางของข้นั บันไดด้วยไม้พาเลท
การใช้เทคโนโลยีสร้างความรู้ด้วย วัสดุอปุ กรณ์
ตวั ผเู้ รียนเอง และประเมินตามตัวชี้วดั 1. ไม้พาเลทหนา้ กวา้ ง 8 เซนติเมตร ยาว 100 เซนติเมตร และหนา 1.3 เซนตเิ มตร 4 ทอ่ น
ประจ�ำหนว่ ยการเรยี นรู้ 2. เล่ือยลนั ดา ขนาด 24 นว้ิ 1 ปื้น
3. สว่านไฟฟา้ 1 เคร่อื ง
วัสดอุ ปุ กรณ์ 4. ดอกสวา่ นขนาด 3 มิลลิเมตร 1 ดอก
น�ำเสนอสื่อการเรียนรู้ประเภทวสั ดุ 5. สกรวู เส้นผ่านศูนยก์ ลางขนาด 3 มลิ ลเิ มตร ยาว 1 นิว้ 21 ตวั
อุปกรณ์และเคร่ืองมือทใี่ ชใ้ นการปฏิบตั ิ 6. ไขควงแฉก 1 ด้าม
ตามกิจกรรมท่ีก�ำหนด 7. ดนิ สอ 1 แท่ง
8. ไมบ้ รรทัดเลก็ 1 อนั
วิธีปฏบิ ัติ 9. กระดาษทรายเบอร ์ 3 และเบอร ์ 1 อยา่ งละ 1 แผน่
แสดงข้ันตอนการปฏบิ ัตกิ จิ กรรม 10. แปรงขนสตั ว์ 1 อัน
เพือ่ หาค�ำตอบของค�ำถาม 11. แลก็ เกอร์เคลอื บเงา 1 ขวด
12. ตลับเมตร 1 อนั
ลกั ษณะและส�เหตุของก�รเปลยี่ นแปลงเทคโนโลยี วิธีปฏบิ ัติ
1. โทรทัศน์ 1. ออกแบบโดยการวาดแบบร่าง

24 cm
16 cm
8 cm
50 cm 8 cm 8 cm 6.7 cm

วสั ดแุ ละเครื่องมือสาำ หรบั การแกป้ ญั หา 95

ภาพที่ 1.1 การเปลีย่ นแปลงของโทรทัศน์

ลักษณะของการเปลีย่ นแปลง สาเหตขุ องการเปลี่ยนแปลง

• เปลย่ี นจากจอภาพขาวดำามาเป็นจอภาพสี • มนุษย์มีความต้องการภาพเสมือนจริง มีสีสัน

• เปล่ียนการออกแบบรปู ร่าง จากรปู ทรง ต้องการอุปกรณ์ท่ีมีขนาดเล็ก ไม่เปลืองพ้ืนท่ี

สเี่ หลยี่ มคล้ายกลอ่ ง มาเปน็ รปู ทรงบาง นำ้าหนกั เบา เคลอื่ นยา้ ยสะดวก

โค้งมน • มนษุ ยต์ อ้ งการความสะดวก ไมต่ อ้ งลกุ ไปเปลย่ี น

• นา้ำ หนกั มาก เปล่ียนเป็นเบาลง ช่องบ่อย ๆ จึงคิดค้นสร้างรีโมตเพ่ือควบคุม

• มีปุ่มกดมากมายบนตัวเครื่อง หากจะเปล่ียนช่อง ระยะไกลขนึ้

จากท่ีต้องเดินไปกดที่ตัวเคร่ือง เปล่ียนมาเป็น • ความก้าวหน้าของวิทยาศาสตร์ ในด้านการ

มีปุ่มกดนอ้ ยลงและควบคุมด้วยรโี มต พัฒนาจอภาพช่วยให้ภาพมีความคมชัด และ

• เปล่ียนจากทีวีที่ดูช่องทีวีได้อย่างเดียวมาเป็น เสมอื นจริงมากขึน้

สมาร์ตทีวีที่ทำางานอเนกประสงค์ ทั้งดูช่องทีวี • ความก้าวหน้าด้านวิศวกรรมไฟฟ้าและ

ดูหนงั ฟงั เพลง ผ่านเคร่ืองเล่นหรอื แฟลชไดรฟ ์ อิเล็กทรอนิกส์ช่วยให้การผลิตวงจรไฟฟ้าและ

และสามารถเล่นอนิ เทอรเ์ น็ตได้ด้วย อุปกรณ์อิเล็กทรอนิกส์ต่าง ๆ มีขนาดเล็กลง

และมปี ระสทิ ธภิ าพเพม่ิ มากขนึ้

• ความก้าวหน้าด้านวิศวกรรมคอมพิวเตอร์ อนุรกั ษ์ส่ิงแวดลอ้ ม
น�ำเสนอความรู้ในการปลูกฝังจิตส�ำนึก
ช่วยในการทำาให้ระบบปฏิบัติการบนสมาร์ตทีวี ของผู้เรียนให้รู้จักอนุรักษ์และรักษา
สงิ่ แวดลอ้ ม
คล้ายคอมพวิ เตอร์
10 สุดยอดคู่มือครู
อนุรักษ์สิ่งแวดล้อม
การเปิดใช้งานโทรทัศน์ เมื่อใช้งานเสร็จแล้ว ไม่ควรเสียบปลั๊กไฟทิ้งไว้ ควรถอดปลั๊กไฟ
ออกทุกครั้งเพื่อช่วยลดการไหลเวียนของไฟฟ้า และช่วยลดการผลิตพลังงานไฟฟ้า

เทคโนโลยกี ับการดาำ รงชวี ิตของมนุษย์ 7

พิเศษ

4. เตารดี

ภาพท่ี 1.4 การเปลีย่ นแปลงของเตารีด

ลกั ษณะของการเปลยี่ นแปลง สาเหตขุ องการเปลี่ยนแปลง

• เปลยี่ นจากเตารดี ทใี่ ชถ้ า่ นไฟในการทาำ ความรอ้ น • เน่ืองจากเตารีดรุ่นเก่ามีความยุ่งยากในการ

มาเปน็ เตารดี ทใี่ ชร้ ะบบไฟฟา้ ในการทาำ ความรอ้ น ใช้งาน ไมว่ ่าจะเป็นการจุดเผาถา่ น แล้วใสล่ งไป

• เปลี่ยนจากการควบคุมปริมาณการใช้ถ่าน ในตวั เตารดี เพื่อเป็นการให้ความร้อน และตอ้ ง

ในการปรับระดับความร้อนมาเป็นระบบปุ่ม คอยระมดั ระวงั หากมสี ะเกด็ ไฟกระเดน็ ออกมา

ปรับระดับความร้อน สามารถปรับระดับ ถกู เสอื้ ผา้ ทรี่ ดี จะทาำ ใหเ้ สอื้ ผา้ เกดิ ความเสยี หายได้

ความรอ้ นได้ตามต้องการ การควบคมุ อณุ หภมู ไิ มส่ ามารถทาำ ไดต้ ามตอ้ งการ

• เปล่ียนจากตัวเคร่ืองที่เป็นเหล็ก มีน้ำาหนักมาก มีนำ้าหนักมาก และหากเผลอไปสัมผัสส่วนอ่ืน

มาเป็นพลาสตกิ ทนความรอ้ นและมีน้าำ หนักเบา ของเตารดี นอกจากทจ่ี บั แลว้ กอ็ าจเกดิ อนั ตราย

• เปล่ียนการใช้กระบอกฉีดนำ้ามาเป็นระบบ ต่อผ้ใู ชง้ านได้ ดงั นันจึงควรมีการใช้เทคโนโลย ี

พน่ ไอนำา้ อตั โนมัติ เพื่อพัฒนาการสร้างเตารีดให้มีระบบท่ีง่ายต่อ

การใช้งาน ใช้ไฟฟ้าเป็นตัวทำาความร้อนไปยัง

แผ่นให้ความร้อน มีปุ่มกดควบคุมอุณหภูมิ

ปลอดภัยไวก้ ่อน เพอื่ ใหผ้ ใู้ ชไ้ ดเ้ ลอื กใชอ้ ณุ หภมู ทิ เี่ หมาะสมกบั ผา้
น�ำเสนอข้อพึงปฏิบัติและพึงระวัง
ท่ีให้ผู้เรียนรู้จักระมัดระวังในการ ท่ีต้องการรีด มีน้ำาหนักเบา พร้อมท้ังยังพัฒนา
ปฏิบัติกิจกรรมต่าง ๆ และการ
ด�ำเนินชีวิต โดยสอดแทรกหัวข้อ ให้มีระบบการปล่อยไอนำ้าออกจากแผ่นให้
ทสี่ มั พนั ธ์กับเรือ่ งที่เรียน
ความรอ้ นในระหวา่ งทร่ี ดี ผา้ ไมต่ อ้ งใชก้ ระบอก
6. รถยนต์
ฉีดน้ำา ทำาให้ง่าย สะดวก และรวดเร็วต่อการ

ทาำ งาน

ปลอดภัยไว้ก่อน
การใช้งานเตารีดไฟฟ้า ขณะใช้งานไม่ควรละสายตาหรือวางเตารีดไว้บนเสื้อผ้าเป็นเวลานาน
หลังการใช้งานควรถอดปลั๊กไฟออกทันที เพื่อป้องกันการเกิดไฟลุกไหม้
10 เทคโนโลย ี (การออกแบบและเทคโนโลย)ี ชนั้ มัธยมศึกษาปีที่ 2

ภาพท่ี 1.6 การเปล่ียนแปลงของรถยนต์

ลกั ษณะของการเปลี่ยนแปลง สาเหตขุ องการเปลี่ยนแปลง

• การเปลี่ยนแปลงในเรื่องแหล่งพลังจากการใช้ • เพ่ือเพ่ิมประสิทธิภาพและลดการส้ินเปลือง
แรงดนั ไอนา้ำ มาเปน็ นา้ำ มนั เบนซนิ และนา้ำ มนั ดเี ซล พลังงาน เพราะเคร่ืองจักรไอน้ำา การสันดาป
• การเปล่ียนแปลงระบบขับเคล่ือนให้มี ภายนอก ทำาให้มีการสูญเสียพลังงานให้
ประสิทธิภาพมากข้ึนและให้เหมาะสมกับสภาพ สิ่งแวดล้อมสูงและส้ินเปลืองแหล่งพลังงาน
(ถ่านหิน ฟืน) ค่อนข้างมาก จึงมีการเปลี่ยน
พ้ืนผวิ การใช้งาน มาใช้น้ำามันที่เป็นการสันดาปภายใน ซึ่งมี
• มีระบบไฟฟ้าควบคุมการทำางานของอุปกรณ์ ประสิทธภิ าพมากกว่า
ต่าง ๆ ภายในตัวรถ และมีอุปกรณ์เพ่ิมความ • ความต้องการในการใช้งานในสภาพถนนที่
สะดวกสบายและความบนั เทงิ เช่น เครอื่ ง GPS แตกต่างกัน ส่งผลให้มนุษย์คิดพัฒนาระบบ
ใช้บอกเส้นทาง ทีวีติดรถยนต์ มีระบบแอร์ ขับเคลอ่ื นแบบต่าง ๆ เพื่อแกป้ ญั หา
ภายในรถยนต์ • ความกา้ วหนา้ ทางวทิ ยาศาสตร ์ วศิ วกรรมศาสตร์
• มีการเปลี่ยนแปลงมาใช้รถยนต์ประหยัด และเทคโนโลยี ส่งผลให้มีการติดอุปกรณ์
พลังงานและลดผลกระทบต่อส่ิงแวดล้อม อาำ นวยความสะดวกตา่ ง ๆ ลงไปในรถยนต ์ เพอื่

(Eco-car) และปัจจุบันเริ่มมีการใช้รถยนต์ เพม่ิ ความสะดวกสบายและสนองความตอ้ งการ
ไฟฟ้าแทนการใช้น้าำ มันเพมิ่ มากข้นึ ของมนษุ ย์

• การตระหนกั ถงึ วกิ ฤตปญั หาพลงั งานและสภาพ
แวดล้อม ทำาให้มนุษย์เร่ิมมองหาเทคโนโลยี
ทใ่ี ชพ้ ลงั งานทดแทน และเปน็ มติ รกบั สง่ิ แวดลอ้ ม
มากขน้ึ
พฒั นาความเป็นอยู่อยา่ งพอเพยี ง
พัฒนาความเป็นอยู่อย่างพอเพียง น�ำเสนอกิจกรรมเพ่ือให้ผู้เรียนได้ฝึกคิด
เชื่อมโยงการด�ำเนินชีวิตความเป็นอยู่อย่าง
รถยนตเ์ ป็นสิง่ ทีช่ ว่ ยสรา้ งความสะดวกสบายให้กับมนษุ ย์ แต่ในขณะเดียวกนั ความสะดวกสบาย พอเพยี ง จากความรแู้ ละการปฏบิ ตั กิ จิ กรรม
ก็มาพร้อมกับค่าใช้จ่ายที่เพิ่มมากขึ้น หากมีความต้องการที่จะซื้อรถยนต์มาใช้งาน ควรพิจารณา
อย่างถี่ถ้วนถึงความจำาเป็นและปัจจัยอื่น ๆ ที่มีผลต่อการดำาเนินชีวิตประจำาวัน

12 เทคโนโลย ี (การออกแบบและเทคโนโลยี) ชั้นมธั ยมศึกษาปีท่ี 2

สุดยอดคู่มือครู 11

พเิ ศษ

จากลักษณะการเปล่ียนแปลงและสาเหตุการเปลี่ยนแปลงของเทคโนโลยี พบว่าเทคโนโลยีกับ
วทิ ยาศาสตร์ และวศิ วกรรมศาสตร์ มคี วามสมั พนั ธก์ นั อยา่ งมาก โดยความกา้ วหนา้ ของวทิ ยาศาสตร์ ทาำ ให้
เกิดความรู้เพ่ือเป็นพ้ืนฐานของวิศวกรรมศาสตร์ และความก้าวหน้าทางวิศวกรรมศาสตร์ทำาให้เกิด
เทคโนโลยี ดังนั้นความเปล่ียนแปลงด้านความรู้ทางวิทยาศาสตร์ จึงส่งผลกระทบโดยตรงต่อการ
เปล่ียนแปลงเทคโนโลยี

ความก้าวหนา้ ทาง วิศวกรรมศาสตร์ เทคโนโลยี
วทิ ยาศาสตร์

แผนภาพท่ี 1.1 ความสมั พนั ธ์ของการเปล่ยี นแปลงและสาเหตุการเปล่ยี นแปลงของเทคโนโลยี

อาชีพน่ารู้ อาชีพน่ารู้

น�ำเสนอความรู้ส�ำคัญเกี่ยวกับอาชีพต่าง ๆ วิศวกรเป็นผู้ที่ประกอบอาชีพทางด้านวิศวกรรม ซึ่งเกี่ยวข้องโดยตรงกับวิทยาศาสตร์
เพอ่ื เปน็ แนวทางเลอื กประกอบอาชพี ในอนาคต การวางแผน มีหน้าที่ศึกษาวิเคราะห์ คำานวณ ออกแบบ ตรวจสอบและแก้ไขปัญหา วิศวกรรม
แบ่งออกได้หลายสาขา เช่น วิศวกรโยธา วิศวกรไฟฟ้า วิศวกรเครื่องกล

ภาพท่ี 1.7 อาชีพวิศวกร คำ�ถ�มสำ�คัญ

เพร�ะเหตุใดเทคโนโลยีจึงมีก�รพฒั น�
หรอื เปลี่ยนแปลงอยู่ตลอดเวล�

เทคโนโลยีกับการดาำ รงชีวิตของมนุษย์ 13

จากภาพเห็นได้อย่างชัดเจนว่า ถ้าเราใช้รถยนต์จะใช้เวลาในการเดินทางไม่เกิน 2 ช่ัวโมง หากเราใช้
การเดินทางด้วยเท้าจะใช้เวลาถึง 27 ช่ัวโมง จากตัวอย่างนี้ ทำาให้เราเห็นว่าเทคโนโลยีทำาให้ชีวิต
ความเป็นอยู่ของเราดีขึ้นมากกว่าชีวิตท่ีปราศจากเทคโนโลย ี ปัจจุบันนี้ จะเห็นว่าจำานวนรถยนต์ส่วนตัว
ได้เพ่ิมมากขึ้น เน่ืองจากผู้คนต้องการความสะดวกในการเดินทาง รวมถึงระบบการขนส่งสาธารณะ
(Public Transportation System) ยงั ไมส่ ามารถตอบสนองตอ่ วถิ ชี วี ติ ของผคู้ นได ้ จากสถติ กิ รมการขนสง่
ทางบก พบว่ายอดจดทะเบียนรถสะสมเดือนเมษายน 2560 มีท้ังส้ิน 37,615,177 คัน ส่ิงนี้จึงเป็นปัจจัย
สำาคัญอย่างหนึ่งท่ีทำาให้การจราจรบนถนนติดขัด โดยเฉพาะช่วงเทศกาล และเมืองใหญ่ ๆ เช่น
กรงุ เทพมหานคร ชลบุร ี เชยี งใหม่

ภาพท่ี 1.10 การจราจรบนท้องถนนท่ตี ิดขัด รอบรูอ้ าเซียน
น�ำเสนอกิจกรรมเพื่อให้ผู้เรียนสบื คน้ สืบสอบเร่อื งราว
รอบรู้ ASEAN ของประเทศในกลุ่มอาเซียนที่เกี่ยวข้องกับหัวข้อเรื่อง
ทีศ่ กึ ษา เพื่อสรา้ งความเข้าใจอาเซียน
องค์การด้านสิ่งแวดล้อมแห่งชาติ (National Environment Agency: NEA) ได้ควบคุมชนิด
และคุณภาพของนำ้ามันเชื้อเพลิงที่ใช้ในประเทศสิงคโปร์และได้มีการกำาหนดมาตรฐานการปล่อย 12 สุดยอดคู่มือครู
ไอเสียสำาหรับรถทุกคันภายใต้กฎข้อบังคับ Regulation 19 of the Environmental protection
and Management (Emissions Vehicular) Regulations เช่น การจำากัดการปล่อยไอเสียของ
รถยนต์ส่วนบุคคลที่ใช้นำ้ามันเบนซิน ต้องมีค่าคาร์บอนมอนอกไซด์อยู่ที่ 2.2 กรัมต่อกิโลเมตร
ส่วนรถยนต์ส่วนบุคคลที่ใช้นำ้ามันดีเซล ต้องมีค่าคาร์บอนมอนอกไซด์อยู่ที่ 1.0 กรัมต่อกิโลเมตร

ปัญหารถติดที่เกิดข้ึนส่งผลต่อสุขภาพของชีวิตผู้คน เช่น เกิดความเครียดสะสม ซ่ึงอาจจะส่งผล
ต่อตนเองหรือคนรอบข้างได้ หรือเกิดโรคกระเพาะปัสสาวะอักเสบ (Cystitis) อันเนื่องมาจากการ
กลน้ั ปสั สาวะเปน็ เวลานาน เนอื่ งจากไมส่ ามารถออกจากรถยนตท์ ต่ี ดิ อยบู่ นถนนไปเขา้ หอ้ งสขุ าได ้ อกี ปญั หา
ที่สำาคญั คือ การเกดิ อบุ ัตเิ หตขุ องการขบั รถยนตด์ ว้ ยความประมาทจนถงึ แกช่ วี ิต

18 เทคโนโลย ี (การออกแบบและเทคโนโลยี) ช้นั มัธยมศึกษาปที ่ี 2

พเิ ศษ

2.3 ดา้ นสงิ่ แวดลอ้ ม
ในการทำากิจกรรมบางอย่าง มนุษย์ไม่สามารถกระทำาหรือจัดการได้ ต้องใช้เครื่องยนต์

หรอื เคร่ืองจักรท่ีมีการควบคมุ ดว้ ยคอมพิวเตอร์

เช่น การใช้เครื่องตรวจวัดระดับฝุ่นละอองใน

อากาศ PM2.5 เนื่องจาก PM2.5 เป็นโมเลกุล

ขนาดเล็กมาก และมีอันตรายต่อระบบทางเดิน

หายใจมาก ซ่งึ มลภาวะทางอากาศแบบน้ีและอีก

หลายรูปแบบ มนุษย์จะไม่สามารถสังเกตหรือ

รู้สึกได้ จึงต้องนำาเทคโนโลยีเข้ามาช่วยในการ

ตรวจจับและแจ้งเตือนแทนมนุษย์ เพราะว่า

มนษุ ยไ์ มม่ คี วามสามารถเพยี งพอในบางกจิ กรรม ภาพท่ี 1.17 หมอกและควนั ในอากาศเมอื งหลวง

เด็กควรรู้ เดก็ ควรรู้

Particulate Matters (PM) เป็นค่าเรียกมาตรฐานของฝุ่นละอองขนาดเล็กที่อันตรายต่อสุขภาพ น�ำเสนอความรู้เพิ่มเตมิ จากเน้อื หา
ทาง US. EPA (United State Environmental Protection Agency) ประเทศสหรัฐอเมริกา ทเ่ี กีย่ วข้องในบทเรยี น เพือ่ ขยาย
มีอยู่ด้วยกัน 2 ชนิด ได้แก่ PM10 และ PM2.5 โดย PM10 (Course Particle) หรือฝุ่นหยาบ ความรขู้ องผเู้ รยี น
มีแหล่งกำาเนิดจากการจราจรบนท้องถนนที่ไม่ได้ลาดยางตามการขนส่ง วัสดุฝุ่นจากกิจกรรม
บดย่อยหิน สว่ น PM2.5 หรอื ฝุน่ ขนาดเล็ก มีแหล่งกำาเนิดจากการเผาในทีโ่ ล่ง การคมนาคมขนสง่
การผลิตไฟฟ้า อุตสาหกรรม การรวมตัวของแก๊สอื่น ๆ ในบรรยากาศ

วัสดุหรือช้ินส่วนทางอิเล็กทรอนิกส์ท่ีนำามาใช้สร้างคอมพิวเตอร์บางชิ้น จัดเป็นวัตถุอันตราย
เ ม่ื อ ต้ อ ง ก า ร กำ า จั ด ห รื อ ทำ า ล า ย ข ย ะ
อิเล็กทรอนิกส์เหล่านี้ ต้องมีการทำาลาย
อย่างถูกวิธี แต่จะมีผู้ผลิตบางรายท่ีผลิต
ชิ้นส่วนทางอิเล็กทรอนิกส์ ขาดความ
รับผิดชอบ ไม่ทำาลายขยะอิเล็กทรอนิกส์
ตามกรรมวิธีทถี่ ูกตอ้ ง จึงทำาใหเ้ กดิ มลพษิ
สะสมในดินหรือในน้ำา ซ่ึงทำาให้เกิดผล
กระทบกบั สง่ิ มชี วี ติ ในดนิ หรอื ในนาำ้ รวมถงึ
สง่ ผลกระทบต่อเนอ่ื งมาจนถึงมนษุ ย์

ภาพที่ 1.18 อปุ กรณ์อเิ ลก็ ทรอนิกส์

24 เทคโนโลยี (การออกแบบและเทคโนโลย)ี ชัน้ มธั ยมศึกษาปที ี ่ 2

สุดยอดคู่มือครู 13

พเิ ศษ

ความรรู้ อบโลก คว�มรู้รอบโลก

น�ำเสนอเนื้อหาและความรู้ ประเทศญี่ปุ่นได้มีการสร้างหุ่นยนต์ AI มาใช้แทนแรงงานคนในร้านขายกาแฟเป็นแห่งแรก
อันเป็นสากล เพื่อให้ผู้เรียน ในประเทศญีป่ ุน่ รา้ นตัง้ อย่ใู นกรงุ โตเกยี ว มชี ือ่ วา่ เฮน็ นะ คาเฟ่ โดยหุน่ ยนตจ์ ะทาำ หนา้ ทีบ่ ารสิ ตา้
มจี ติ ส�ำนกึ ในความเปน็ พลโลก คอยชงกาแฟให้ลูกค้า

เรียบเรียงจาก https://www.bbc.com/thai/Features-42879291

เว็บไซตแ์ นะน�ำ เว็บไซต์แนะนำ�
น�ำเสนอหัวข้อเรื่องที่ให้ผู้เรียนสามารถ ขั้นตอนการสร้างหุ่นยนต์
ค้นหาข้อมูลหรือสารสนเทศเพิ่มเติม https://www.thairobotics.com/2013/09/20/byob-building-Step/
ในเรือ่ งทีเ่ รียนจากเว็บไซตท์ เี่ กย่ี วข้อง
122 เทคโนโลยี (การออกแบบและเทคโนโลย)ี ช้ันมธั ยมศกึ ษาปที ่ี 2

14 สุดยอดคู่มือครู

พิเศษ

คำ� ถามพฒั นากระบวนการคดิ คำ�ถ�มพฒั น�กระบวนก�รคดิ
เป็นค�ำถามทา้ ยหน่วยการเรยี นรู้
ใหผ้ ู้เรยี นได้ฝกึ คดิ วิเคราะห์ 1. พัดลมนอกจากมีมอเตอร์ที่ทำาให้ใบพัดหมุนแล้วยังมีระบบกลไกที่ใช้เฟืองและแกนหมุน
เข้ามาใช้ นกั เรียนคิดวา่ กลไกนคี้ วบคมุ การทำางานใดของพัดลม
กจิ กรรมการเรยี นรู้
เปน็ กิจกรรมใหผ้ เู้ รียน 2. นักเรียนคิดว่าอุปกรณ์ไฟฟ้าพื้นฐานใดที่ช่วยให้อุปกรณ์ไฟฟ้าต่าง ๆ สามารถเคลื่อนท่ี
ไดฝ้ ึกปฏิบตั แิ ละพัฒนาทักษะ เคลื่อนไหวหรือสั่นได้ เพราะเหตุใด
ทางดา้ นการคดิ และความรู้
ประจ�ำหน่วยการเรยี นรู้ 3. นักเรยี นบอกอปุ กรณท์ ใี่ ชร้ ะบบกลไกในโรงพยาบาลมา 3 อย่าง พร้อมบอกกลไกท่ีนาำ มาใช้
4. นกั เรยี นคิดวา่ ตะเกียบกบั ที่คีบนา้ำ แขง็ ใชก้ ลไกเหมือนกันหรือไม่ อยา่ งไร
โครงงานสรา้ งสรรค์ 5. ลิฟตใ์ ช้กลไกอะไรบา้ ง และกลไกทใ่ี ช้ชว่ ยในเรอ่ื งอะไร
น�ำเสนอกิจกรรมโครงงานสร้างสรรค์ 6. หากนักเรียนสลับขั้วของมอเตอร์โดยต่อกับไฟขั้วบวกเป็นข้ัวลบ และต่อกับไฟขั้วลบเป็น
เพอื่ ฝกึ ใหผ้ เู้ รยี นมที กั ษะกระบวนการท�ำงาน
ความคิดสร้างสรรค์ การแก้ปัญหา และ ข้ัวบวก นกั เรียนคิดวา่ จะเกดิ อะไรข้นึ
การรว่ มมอื ท�ำงานเปน็ ทีม 7. ปจั จุบันหนุ่ ยนตเ์ ข้ามามีบทบาทมากในอตุ สาหกรรม โดยเฉพาะอตุ สาหกรรมการผลติ รถยนต์

นักเรยี นคดิ ว่าเปน็ ระบบห่นุ ยนต์ประเภทใด
8. นกั เรยี นยกตวั อยา่ งอปุ กรณไ์ ฟฟา้ ทเี่ ปลย่ี นพลงั งานไฟฟา้ มาเปน็ พลงั งานแสง ในชวี ติ ประจาำ วนั

มา 3 อยา่ ง
9. อุปกรณอ์ ิเลก็ ทรอนกิ สท์ ี่เป็นพ้นื ฐานมีอยู่ในเกอื บทกุ อุปกรณ์คืออะไร และชว่ ยทาำ อะไร
10. หากวงจรไฟฟา้ เกดิ สายไฟขาด นกั เรยี นจะแกป้ ญั หาอยา่ งไร

กจิ กรรมก�รเรยี นรู้

1. นกั เรยี นช่วยกนั สำารวจกลไกทพ่ี บในโรงเรยี นแล้วรว่ มกันวเิ คราะหก์ ระบวนการ
การทาำ งานของกลไกนน้ั

2. นักเรียนร่วมกันศึกษาการทำางานวงจรไฟฟ้าของเตารีดและหม้อหุงข้าว ว่ามีความเหมือน
หรอื แตกต่างกนั อย่างไร

3. นักเรียนแบ่งกลุ่ม กลุ่มละ 3-4 คน จากนั้นช่วยกันระดมความคิดสร้างกลไกใหม่มาช่วย
แก้ปัญหาทน่ี ักเรียนพบในชวี ติ ประจาำ วนั

โครงงานสร้างสรรค์
1. นกั เรยี นแบง่ กลมุ่ พฒั นาหนุ่ ยนตเ์ ดนิ สขี่ าใหส้ ามารถทำาอยา่ งอน่ื ไดอ้ กี อาจมเี สยี งรอ้ ง มไี ฟ ฯลฯ

โดยใช้อุปกรณอ์ เิ ลก็ ทรอนิกสเ์ ขา้ มาชว่ ย
2. นักเรียนแบ่งกลุ่มออกแบบเคร่ืองมือถางหญ้าท่ีแตกต่างกับที่มีอยู่ในท้องตลาด โดยเน้น

น้าำ หนกั เบา และใชว้ สั ดเุ หลือใช้ต่าง ๆ มาประยกุ ตใ์ ช้
3. นักเรยี นแบ่งกลุ่มออกแบบเครื่องมือโดยใช้ระบบกลไก ทาำ เครอื่ งห่อหมุ้ ผลไมบ้ นต้น

เพ่ือปอ้ งกันการรบกวนของแมลง

การสรา้ งชน้ิ งานดว้ ยกลไก ไฟฟ้า และอิเล็กทรอนิกสใ์ นชีวติ ประจาำ วนั 123

สุดยอดคู่มือครู 15

หนงั สือเรียนรายวชิ าพื้นฐานวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี

เทคโนโลยี

(การออกแบบและเทคโนโลย)ี

ตามมาตรฐานการเรียนรู้และตัวชวี้ ดั กล่มุ สาระการเรียนรู้วิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี
(ฉบบั ปรับปรงุ พ.ศ. ๒๕๖๐) ตามหลกั สูตรแกนกลางการศึกษาข้นั พ้ืนฐาน พุทธศักราช ๒๕๕๑

๒ช้ันมัธยมศกึ ษาปีที่

ผเู้ รยี บเรียง

อาจารยป์ ระสพ อ่อนดี
อาจารย์วิโรจน์ เลขานภุ านนท์

ผตู้ รวจ

ดร.ชัชญาภา วฒั นธรรม
อาจารย์ดวงใจ จันทะเสน
อาจารยเ์ สาวศักดิ์ ผาสุข

บรรณาธกิ าร

รองศาสตราจารย์ ดร.ปณติ า วรรณพิรุณ
ดร.ชวนพบ เอีย่ วสานรุ ักษ์

สงวนลิขสทิ ธ์ิ
บรษิ ัท พฒั นาคณุ ภาพวชิ าการ (พว.) จาำ กัด
พ.ศ. ๒๕๖๔
พิมพ์คร้ังที่ ๒ จาำ นวน ๒๐,๐๐๐ เล่ม

สถาบันพัฒนาคณุ ภาพวชิ าการ (พว.)
๑๒๕๖/๙ ถนนนครไชยศรี แขวงถนนนครไชยศรี เขตดุสติ กรงุ เทพฯ ๑๐๓๐๐
โทร. ๐-๒๒๔๓-๘๐๐๐ (อตั โนมัติ ๑๕ สาย), ๐-๒๒๔๑-๘๙๙๙
แฟกซ์ : ทกุ หมายเลข, แฟกซ์อตั โนมตั ิ : ๐-๒๒๔๑-๔๑๓๑, ๐-๒๒๔๓-๗๖๖๖

website : www.iadth.com

* โปรแกรมและเว็บไซต์ทอ่ี ้างถงึ เปน็ ช่อื ผลติ ภัณฑเ์ ครอ่ื งหมายการค้า
และเป็นลิขสิทธิข์ องบรษิ ทั นัน้ ๆ ตามกฎหมาย

คาํ นาํ

หนังสือเรียนรายวิชาพ้ืนฐานวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี เทคโนโลยี (การออกแบบและเทคโนโลยี)
ชั้นมธั ยมศกึ ษาปีท ี่ 2 ได้จดั ทา� ขน้ึ ตามมาตรฐานการเรียนรู้ ตัวชีว้ ัด และสาระการเรยี นรู้แกนกลาง กลุม่ สาระ
การเรียนรูว้ ทิ ยาศาสตรแ์ ละเทคโนโลยี (ฉบับปรบั ปรงุ พ.ศ. 2560) หลักสูตรแกนกลางการศึกษาขนั้ พ้ืนฐาน
พุทธศักราช 2551 โดยเน้ือหาสาระของหนังสือเล่มนี้ ได้มีการอธิบายเก่ียวกับการน�าเทคโนโลยีมาใช้ให้เกิด
ประโยชน์อย่างมีระเบียบแบบแผน สามารถน�าองค์ความรู้ที่ได้จากหนังสือเล่มนี้ไปวิเคราะห์สถานการณ์ว่า
มีปัญหาในด้านใดบ้าง ออกแบบวิธีการแก้ปัญหาตามหลักวิศวกรรม ท�าให้เกิดพัฒนาการทางความคิด
ของผู้เรียนอย่างมีหลักการ เกิดความคิดสร้างสรรค์ ซึ่งเป็นส่ิงส�าคัญหรือเป็นจุดเริ่มต้นของการสร้าง
นวัตกรรมใหม่ ๆ โดยมีความรู้ความเข้าใจเกี่ยวกับการแก้ปัญหาต่าง ๆ ระบุปัญหาได้ตรงประเด็นหรือ
เข้าใกล้แก่นของปัญหา และน�าความรู้ท่ีไดร้ ับจากหนังสือเรียนเลม่ นไ้ี ปวิเคราะหห์ รือเปรยี บเทยี บผลกระทบ
จากปัญหาต่าง ๆ ท่มี ี เพ่ือหาวิธีที่เหมาะสมท่ีสุดส�าหรบั การแกป้ ญั หาภายใตเ้ งือ่ นไขข้อบังคบั และทรัพยากร
ที่มีอยู่อย่างจ�ากัด อีกทั้งยังสามารถรวบรวมข้อมูลท่ีจ�าเป็นตามหลักของสถิติศาสตร์ซ่ึงส่งผลต่อการ
แก้ปัญหา และสามารถวางแผนเก่ียวกับการท�างานได้อย่างเป็นขั้นเป็นตอน รวมไปถึงน�าเสนอแนวทาง
การแกไ้ ขปัญหาหรอื ผลงานทีม่ อี ยา่ งมีประสิทธิภาพ
หนังสือเล่มน้ีได้อธิบายเก่ียวกับการทดสอบ ประเมินผล และปรับปรุงช้ินงานหรือโครงงาน
เนื่องมาจากการสร้างช้ินงานหรือโครงงานในการแก้ไขปัญหา อาจยังมีข้อผิดพลาดหรือความคลาดเคลื่อน
อยู่ไม่มากก็น้อยหรือไม่สามารถทา� ได้จริงในทางปฏิบัติ ท�าให้ผู้จัดท�าช้ินงานหรือโครงงานต้องมีการศึกษา
เพ่มิ เตมิ เกยี่ วกบั การปรับปรงุ วิธีแก้ปญั หา หรือขจดั ขอ้ บกพรอ่ งทีเ่ กิดขึน้ ดงั กลา่ ว ตามหลกั วศิ วกรรม โดยมี
การน�าเทคโนโลยีท่ีมีอยู่เข้ามาช่วย เพ่ือลดความผิดพลาดหรือข้อบกพร่องที่มีและอีกปัจจัยหนึ่งที่มี
ความสา� คัญไม่น้อยที่เกี่ยวกับผู้เรียนหรือผู้จัดทา� โครงงานคือการขาดทักษะ ความรู้ความเข้าใจเก่ียวกับการ
ใชว้ สั ดุทางอิเล็กทรอนกิ ส ์ อุปกรณ์ท่มี ี รวมไปถึงเคร่อื งมอื ตา่ ง ๆ จึงจา� เปน็ ทจี่ ะต้องมกี ารศกึ ษาเพอ่ื เลอื กใช้
ให้เหมาะสมกบั สถานการณ์ ทดลองใช้ให้ถูกตอ้ งและปลอดภยั รวมไปถงึ ปอ้ งกันและระวังอนั ตรายจากการ
ใชเ้ คร่ืองมือตา่ ง ๆ
ผจู้ ดั ทา� มคี วามตงั้ ใจและคาดหวงั เปน็ อยา่ งยง่ิ ทจี่ ะใหห้ นงั สอื เลม่ นม้ี สี ว่ นชว่ ยในการศกึ ษาอา้ งองิ และ
เป็นแนวทางในการทา� ชิ้นงานหรือโครงงาน เพอ่ื แกไ้ ขปัญหาตา่ ง ๆ ที่มีในชุมชนหรอื สงั คมหรอื น�าเทคโนโลยี
ท่มี อี ยใู่ นปจั จุบันเข้ามาช่วยแก้ปญั หา ฯลฯ ดงั น้นั จะเป็นการดอี ย่างยงิ่ หากหนังสอื เล่มนไ้ี ด้มีส่วนช่วยพัฒนา

ผเู้ รยี นให้มีความคดิ และทกั ษะความสามารถในด้านตา่ ง ๆ ให้ดขี ้ึนที่เกี่ยวกับการแกป้ ญั หาที่มีในปัจจุบันได้

สถาบนั พัฒนาคณุ ภาพวิชาการ (พว.)

สารบัญ หน้า

หน่วยการเรียนรู้ที่ เทคโนโลยกี บั การดาำ รงชีวิตของมนุษย์ 4

1 • เทคโนโลยแี ละการเปล่ียนแปลง 6
• ผลกระทบของเทคโนโลยี 14
หนว่ ยการเรียนร้ทู ี่ • การวเิ คราะห์และเลือกใช้เทคโนโลยีอย่างเหมาะสม 17

2 การแก้ปัญหากับกระบวนการออกแบบเชงิ วศิ วกรรม 30

หน่วยการเรียนรู้ท่ี • การระบุปัญหา 32

3 • การรวบรวมขอ้ มลู และแนวคิดทีเ่ กยี่ วขอ้ งกบั ปญั หา 42

หน่วยการเรยี นรู้ที่ • การออกแบบวธิ ีการแกป้ ัญหา 51

4 • การวางแผนและดา� เนินการแกป้ ญั หา 56

บรรณานุกรม • การทดสอบ ประเมินผลและปรับปรงุ แก้ไขวิธกี ารแก้ปญั หาหรอื ชิ้นงาน 57

• การน�าเสนอวิธีการแกป้ ัญหา ผลการแกป้ ัญหาหรือชน้ิ งาน 58

• โครงงานกับกระบวนการออกแบบเชงิ วิศวกรรม 61

วสั ดแุ ละเครือ่ งมอื สำาหรับการแก้ปญั หา 70

• การวเิ คราะห์คุณสมบตั ิของวสั ดกุ บั ลกั ษณะงาน 72
• เครอ่ื งมือพน้ื ฐานในการสรา้ งชิ้นงาน 75
• การสร้างช้ินงานโดยใชว้ ัสดอุ ปุ กรณ์และเครอ่ื งมอื พ้นื ฐาน 94

การสรา้ งชิ้นงานด้วยกลไก ไฟฟ้า และอิเลก็ ทรอนิกส์ 104
ในชวี ติ ประจำาวัน

• กลไกของเครอ่ื งมือเคร่ืองใชใ้ นชวี ติ ประจา� วนั 106
• ไฟฟา้ และอเิ ล็กทรอนิกส์เบ้อื งตน้ 109
• การสร้างชน้ิ งานดว้ ยกลไก ไฟฟา้ และอเิ ลก็ ทรอนกิ ส ์ 112

124

GPAS 5 Steps ข้ันสังGเกตatรhวeบrรiวnมgข้อมูล ขั้นคิดวิPเคrรoาcะหe์แsลsะiสnรgุปความรู้
บูรณาการทักษะศตวรรษท่ี 21
แนวข้อสอบ O-NET/PISA

เปา้ หมายการเรียนรู้

มาตรฐานการเรยี นรู้ ห1นว่ ยการเรยี นร เทคโนโลยีกับการดำารงชีวติ ของมนุษย์ทู้ ่ี

มาตรฐาน ว 4.1 เข้าใจแนวคิดหลักของ แผนผงั หวั ข้อหน่วยการเรียนรู้ ผลกระทบของเทคโนโลยี
เทคโนโลยีเพ่ือการดำ�รงชีวิตในสังคมท่ีมี เทคโนโลยแี ละการเปล่ียนแปลง
การเปลี่ยนแปลงอย่างรวดเร็ว ใช้ความรู้ เทคโนโลยีกบั
แ ล ะ ทั ก ษ ะ ท า ง ด้ า น วิ ท ย า ศ า ส ต ร์ ลักษณะและสาเหตุ การดำารงชีวติ
คณิตศาสตร์ และศาสตร์อื่น ๆ เพื่อแก้ ของการเปลยี่ นแปลง ของมนุษย์
ปัญหาหรือพัฒนางานอย่างมีความคิด เทคโนโลยี
สร้างสรรค์ด้วยกระบวนการออกแบบ
เชิงวิศวกรรม เลือกใช้เทคโนโลยีอย่าง การวเิ คราะหแ์ ละเลือกใช้เทคโนโลยี
เหมาะสม โดยคำ�นึงถึงผลกระทบต่อชีวิต อย่างเหมาะสม
สังคม และส่ิงแวดลอ้ ม

รถยนต์

คอมพวิ เตอร์

โทรศพั ทเ์ คลอื่ นท่ี

ตวั ชี้วัด

• คาดการณ์แนวโน้มเทคโนโลยที ่จี ะเกดิ ขนึ้ โดยพิจารณาจากสาเหตหุ รอื ปัจจัยที่ส่งผลตอ่ การเปลี่ยนแปลงของเทคโนโลย ี
และวิเคราะห์เปรียบเทยี บ ตดั สนิ ใจเลือกใชเ้ ทคโนโลย ี โดยคำานงึ ถงึ ผลที่เกดิ ขน้ึ ตอ่ ชีวติ สังคมและส่งิ แวดล้อม
(ว 4.1 ม.2/1)

ศัพทเ์ ทคโนโลยนี ่ารู้

คาำ ศัพท์ คาำ อ่าน คำาแปล
change เชนจฺ การเปล่ียนแปลง
economy อคิ อน′ นะมี
effect อิเฟคทฺ เศรษฐกจิ
engineering ผลกระทบ
environment เอนจะเนยี ร์′ ริง วศิ วกรรมศาสตร์
quality of life แอนไว เรนิ เมนิ ทฺ สิ่งแวดล้อม
ควอล′ ลทิ ี ออฟว ไลฟฺ คณุ ภาพชวี ิต

สุดยอดคู่มือครู 4

A ขั้นปฏิบัติและสรุปความรู้หลังการปฏิบัติ Applyขinั้นgสื่อthสeารCแoลmะนm�ำuเnสiนcaอtion Skill ขั้นSปeรlะfเม-Rินeเพgื่อuเพlaิ่มtคinุณgค่า

pplying and Constructing the Knowledge

เสริมความรู้ ครูควรสอน ตัวชี้วัด รอบรู้อาเซียนและโลก

asean

เทคโนโลยแี ละการเปลย่ี นแปลง สมรรถนะส�ำ คัญของผเู้ รียน
1. ความสามารถในการสอื่ สาร
โทรทัศน์ โทรศัพทเ์ คล่อื นท่ี 2. ความสามารถในการคิด
3. ความสามารถในการแก้ปญั หา
4. ความสามารถในการใช้ทักษะชวี ติ
5. ความสามารถในการใช้เทคโนโลยี

คณุ ลกั ษณะอันพงึ ประสงค์

คอมพวิ เตอร์ ใฝ่เรยี นรู้
ตวั ชี้วดั ท่ี 4.1 ตั้งใจ เพียรพยายามใน
เตารดี การเรยี นและเขา้ ร่วมกจิ กรรมการเรียนรู้
ตัวชี้วดั ท่ี 4.2 แสวงหาความรู้จากแหล่ง
เรียนรู้ต่าง ๆ ท้ังภายในและภายนอก
โรงเรียน ด้วยการเลือกใช้สื่ออย่าง
เหมาะสม บันทึกความรู้ วิเคราะห์
สรุปเป็นองค์ความรู้ สามารถนำ�ไปใช้
ในชวี ิตประจ�ำ วันได้

มุ่งมนั่ ในการทำ�งาน
ตวั ชี้วัดท่ี 6.1 ตงั้ ใจและรบั ผดิ ชอบในการ
เครอื่ งซักผา้ รถยนต์ ปฏบิ ตั หิ น้าทกี่ ารงาน

ตัวชี้วัดที่ 6.2 ทำ�งานด้วยความเพียร
พยายามและอดทนเพื่อให้งานสำ�เร็จ

ตามเป้าหมาย

บูรณาการทักษะศตวรรษที่ 21

นักเรียนแบ่งกลุ่ม แต่ละกลุ่มเลือกเทคโนโลยีในชั้นเรียน 1 อย่าง
แลว้ รว่ มกนั สบื คน้ ขอ้ มลู เทคโนโลยที เ่ี ลอื กวา่ มที มี่ าอยา่ งไร ตอ่ ไปมแี นวโนม้ วา่ จะ
มกี ารเปลีย่ นแปลงอยา่ งไร จากนนั้ ออกมาน�ำ เสนอหนา้ ช้ันเรยี น

5 สุดยอดคู่มือครู

GPAS 5 Steps ขั้นสังGเกตatรhวeบrรiวnมgข้อมูล ข้ันคิดวิPเคrรoาcะหe์แsลsะiสnรgุปความรู้
บูรณาการทักษะศตวรรษที่ 21
แนวข้อสอบ O-NET/PISA

ตัวชี้วัด

Stว 4.1 ม.2/1 เทคโนโลยีและการเปล่ียนแปลง

ภาระงาน/ชิ้นงาน คำ�ถ�มสำ�คญั

การเปลย่ี นแปลงของเทคโนโลยี ในชีวิตประจำ�วัน นักเรียนใช้เทคโนโลยีอะไรบ้�ง
ในอนาคต ในก�รอำ�นวยคว�มสะดวกใหก้ บั ตนเอง

ep 1 ข้ันสังเกต มนษุ ย์ดาำ รงชีวิตมาต้งั แต่อดตี จนถึงปัจจบุ นั ผา่ นการเปลย่ี นแปลงรูปแบบตา่ ง ๆ ในแตล่ ะสมัย และ
ในการดำาเนินชีวิตต้องพบกับปัญหาต่าง ๆ มากมาย ในยุคแรกปัญหาของมนุษย์จะเก่ียวข้องกับปัจจัย
รวบรวมข้อมูล พน้ื ฐานในการดาำ รงชวี ิต ไม่ว่าจะเปน็ เร่อื งอาหาร เคร่ืองนุ่งห่ม ที่อยอู่ าศยั และยารกั ษาโรค ปญั หาเหล่าน้ี
กระตุ้นให้มนุษย์เกิดกระบวนการคิด เพ่ือแก้ไขปัญหา โดยเริ่มแรกกระบวนการแก้ปัญหาจะเกิดจากการ
1. นักเรียนร่วมกันบอกเทคโนโลยี แกป้ ญั หาเฉพาะหนา้ เกยี่ วกบั ปจั จยั พนื้ ฐาน จากนน้ั จงึ มกี ารพฒั นาตอ่ ยอดความคดิ เพอ่ื ผลติ เปน็ เทคโนโลย ี
ในปัจจุบัน แล้วเขียนบันทึกคำ�ตอบ โดยเทคโนโลยเี ปน็ สงิ่ ท่ีมนุษย์ไดส้ ร้างหรือพัฒนาขน้ึ ซงึ่ อาจเป็นช้ินงานหรือวธิ กี าร เพือ่ ใช้แก้ปัญหา สนอง
เป็นแผนภาพความคิดบนกระดาน ความต้องการ หรือเพ่มิ ความสามารถในการทาำ งานของมนษุ ย์ เชน่ เทคโนโลยีเกี่ยวกับการปลูกข้าว ซึ่งอาจ
ดงั ตวั อยา่ ง เปน็ วธิ กี ารปลกู ขา้ ว ตงั้ แตก่ ารเตรยี มดนิ การตกกลา้ การปกั ดาำ ตลอดจนการดแู ลรกั ษาจนถงึ การเกบ็ เกยี่ ว
ข้าวที่ปลูกได้ อุปกรณ์ต่าง ๆ ที่ช่วยในการปลูกข้าว เช่น จอบ เสียม คันไถ เคียว เทคโนโลยีเก่ียวกับ
ระบบชี้ต�ำ แหนง่ เทคโนโลยี กลอ้ งดจิ ิทลั การล่าสัตว์ เช่น หอก ธนู มีด หนังสติ๊ก พลุเป่าลูกดอก เทคโนโลยีในการสร้างที่อยู่อาศัย เช่น
พน้ื ผวิ โลก ในปัจจบุ ัน เทคโนโลยี วิธีการสร้างบ้าน ตั้งแต่การกำาหนดรูปแบบและขนาดของบ้าน การวางฐานรากและโครงสร้าง การทำาผนัง
หุน่ ยนต์ ทางการแพทย์ และหลงั คา การทาำ ประตู หน้าต่างและช่องลม อุปกรณ์ทช่ี ว่ ยในการสร้างบา้ น เช่น ค้อน ตะป ู สิว่ กบไสไม้
เทคโนโลยใี นการสร้างเครื่องนุง่ ห่ม เช่น เขม็ ดา้ ย เคร่อื งทอผา้ จกั รเยบ็ ผา้ เทคโนโลยีเกี่ยวกบั ยารกั ษาโรค
โทรทศั น์ ดาวเทยี ม เช่น การใช้สมุนไพรเพื่อช่วยบรรเทาอาการเจ็บป่วยต่าง ๆ เม่ือมนุษย์เร่ิมแก้ปัญหาพ้ืนฐานได้แล้ว
จงึ ตอ่ ยอดความคดิ สรา้ งเทคโนโลยเี พอ่ื แกป้ ญั หาในชวี ติ ประจาำ วนั เพมิ่ ความสะดวกสบายและสนองความ
แทบ็ เลต็ โทรศัพท์ ต้องการมากข้ึน เช่น เทคโนโลยีเก่ียวกับการส่ือสาร เทคโนโลยีเก่ียวกับการคมนาคมขนส่ง เทคโนโลยี
เคล่อื นท่ี เกี่ยวกับความบันเทงิ เทคโนโลยีเกยี่ วกบั ความสนใจใฝ่รู้
เทคโนโลยีตา่ ง ๆ ล้วนเช่อื มโยงเรอื่ งราวเข้ากับยุคสมัยต่าง ๆ ของมนษุ ย์อยา่ งแนบแนน่ เทคโนโลยี
• ในชีวิตประจำ�วัน นักเรียนใช้ บางอยา่ งถกู ใชม้ าจนถงึ ปจั จบุ นั แตเ่ ทคโนโลยบี างอยา่ งกส็ ญู หายและถกู ปรบั เปลยี่ นใหเ้ ขา้ กบั ยคุ สมยั ตาม
เทคโนโลยีอะไรบ้างในการอำ�นวย กาลเวลา การเปลี่ยนแปลงของเทคโนโลยีเกิดจากสาเหตุหรือปัจจัยท่ีทำาให้เกิดการเปล่ียนแปลงมาจาก
ความสะดวกให้กับตนเอง หลาย ๆ ด้าน เช่น ปัญหาท่ีเกิดขึ้นจากเทคโนโลยีก่อนหน้า ความต้องการของมนุษย์ท่ีไม่มีที่ส้ินสุด
ความเจรญิ กา้ วหนา้ ของศาสตร์ตา่ ง ๆ ตลอดจนสภาพเศรษฐกจิ สงั คมและสง่ิ แวดล้อมล้วนทาำ ให้เกิดการ
(ตัวอย่างคำ�ตอบ โทรศัพท์ อินเทอร์เน็ต เปลยี่ นแปลงของเทคโนโลยที ง้ั สนิ้ การทาำ ความเขา้ ใจเกย่ี วกบั สาเหตแุ ละปจั จยั ทที่ าำ ใหเ้ กดิ การเปลย่ี นแปลง
ของเทคโนโลยีต่าง ๆ จะช่วยให้เราเข้าใจสภาพแวดล้อมและสังคมในแต่ละยุค ช่วยเป็นแนวทางในการ
เครื่องถา่ ยเอกสาร กลอ้ งถ่ายภาพ) นาำ เทคโนโลย ี มาพฒั นาตอ่ ยอดใหม้ ปี ระสทิ ธภิ าพและทนั สมยั มากยง่ิ ขนึ้ อกี ทงั้ ยงั ชว่ ยคาดการณเ์ ทคโนโลยี
2. นักเรียนศึกษาค้นคว้าและรวบรวม ทจี่ ะเกิดขน้ึ ในอนาคตได้อกี ทางหน่งึ

ข้อมูลเก่ียวกับเทคโนโลยีและการ 6 เทคโนโลย ี (การออกแบบและเทคโนโลย)ี ช้นั มธั ยมศึกษาปีท่ ี 2
เปล่ียนแปลง จากหนังสือเรียนหรือ
แหลง่ การเรยี นรอู้ น่ื ๆ อยา่ งหลากหลาย เสริมความรู้ ครูควรสอน

ประสทิ ธภิ าพ เปน็ ผลสำ�เร็จทพ่ี จิ ารณาในแงข่ องความประหยัด คมุ้ คา่
ทนั ตอ่ เวลา และมคี ุณภาพ

สุดยอดคู่มือครู 6

A ขั้นปฏิบัติและสรุปความรู้หลังการปฏิบัติ Applyขin้ันgส่ือthสeารCแoลmะนm�ำuเnสiนcaอtion Skill ข้ันSปeรlะfเม-Rินeเพgื่อuเพlaิ่มtคinุณgค่า

pplying and Constructing the Knowledge

เสริมความรู้ ครูควรสอน ตัวช้ีวัด รอบรู้อาเซียนและโลก

ep 2aseanSt

ลกั ษณะและส�เหตขุ องก�รเปลี่ยนแปลงเทคโนโลยี ขัน้ คดิ วิเคราะห์
1. โทรทศั น์ และสรปุ ความรู้

3. นั ก เ รี ย น ร่ ว ม กั น พิ จ า ร ณ า ก า ร

เปล่ียนแปลงของโทรทัศน์ แล้ว

อภิปรายแสดงความคิดเหน็ รว่ มกัน

4. นกั เรยี นแบง่ กลมุ่ ตามความเหมาะสม

ภาพท่ี 1.1 การเปลีย่ นแปลงของโทรทศั น์ แ ล้ ว ร่ ว ม กั น เ ป รี ย บ เ ที ย บ ก า ร
เ ป ลี่ ย น แ ป ล ง ข อ ง โ ท ร ทั ศ น์ เ ป็ น
ลกั ษณะของการเปลีย่ นแปลง สาเหตขุ องการเปลยี่ นแปลง แผนภาพความคดิ ดงั ตัวอยา่ ง

• เปล่ยี นจากจอภาพขาวดำามาเปน็ จอภาพสี • มนุษย์มีความต้องการภาพเสมือนจริง มีสีสัน ก่อนการ หลังการ
เปล่ยี นแปลง เปลยี่ นแปลง
• เปล่ยี นการออกแบบรปู รา่ ง จากรปู ทรง ต้องการอุปกรณ์ที่มีขนาดเล็ก ไม่เปลืองพ้ืนที่

สเี่ หล่ียมคล้ายกล่อง มาเป็นรูปทรงบาง นำ้าหนกั เบา เคลอื่ นย้ายสะดวก 1. ภาพขาวดำ� 1. ภาพสี
2. รูปทรงสเี่ หล่ยี ม 2. รูปทรงบาง โค้งมน
โคง้ มน • มนษุ ยต์ อ้ งการความสะดวก ไมต่ อ้ งลกุ ไปเปลยี่ น ใชเ้ พ่ือ 3. มีน้าํ หนกั เบา
คล้ายกลอ่ ง ความบนั เทิง
• นาำ้ หนกั มาก เปลีย่ นเป็นเบาลง ช่องบ่อย ๆ จึงคิดค้นสร้างรีโมตเพื่อควบคุม 3. มนี าํ้ หนักมาก

• มีปุ่มกดมากมายบนตัวเครื่อง หากจะเปลี่ยนช่อง ระยะไกลขนึ้

จากท่ีต้องเดินไปกดท่ีตัวเคร่ือง เปล่ียนมาเป็น • ความก้าวหน้าของวิทยาศาสตร์ ในด้านการ

มีปมุ่ กดนอ้ ยลงและควบคมุ ด้วยรีโมต พัฒนาจอภาพช่วยให้ภาพมีความคมชัด และ

• เปล่ียนจากทีวีท่ีดูช่องทีวีได้อย่างเดียวมาเป็น เสมอื นจริงมากขน้ึ 5. นักเรียนแต่ละกลุ่มร่วมกันวิเคราะห์
สาเหตกุ ารเปลย่ี นแปลงของโทรทศั น์
สมาร์ตทีวีที่ทำางานอเนกประสงค์ ทั้งดูช่องทีวี • ความก้าวหน้าด้านวิศวกรรมไฟฟ้าและ เปน็ แผนภาพความคดิ ดังตัวอย่าง

ดูหนัง ฟังเพลง ผ่านเครื่องเลน่ หรือแฟลชไดรฟ ์ อิเล็กทรอนิกส์ช่วยให้การผลิตวงจรไฟฟ้าและ มนษุ ยม์ ีความ ตอ้ งการใหโ้ ทรทศั น์
ต้องการภาพ มีขนาดเล็ก
และสามารถเล่นอินเทอร์เนต็ ได้ด้วย อุปกรณ์อิเล็กทรอนิกส์ต่าง ๆ มีขนาดเล็กลง เสมือนจรงิ น้าํ หนกั เบา

และมีประสิทธิภาพเพม่ิ มากขน้ึ

• ความก้าวหน้าด้านวิศวกรรมคอมพิวเตอร์

ช่วยในการทำาให้ระบบปฏิบัติการบนสมาร์ตทีวี

คล้ายคอมพวิ เตอร์

อนุรักษ์สิ่งแวดล้อม สาเหตุ การ
การเปิดใช้งานโทรทัศน์ เมื่อใช้งานเสร็จแล้ว ไม่ควรเสียบปลั๊กไฟทิ้งไว้ ควรถอดปลั๊กไฟ เปลยี่ นแปลง
ออกทุกครั้งเพื่อช่วยลดการไหลเวียนของไฟฟ้า และช่วยลดการผลิตพลังงานไฟฟ้า ของโทรทศั น์

เทคโนโลยีกับการดาำ รงชวี ติ ของมนุษย์ 7 ความก้าวหนา้ มนุษยต์ อ้ งการ
ทางวิทยาศาสตร์ ความสะดวก

English talk

resolution (เรซะล′ู ชัน) ความคมชัด
engineering (เอนจะเนยี ร์′ รงิ ) วิศวกรรม

7 สุดยอดคู่มือครู

GPAS 5 Steps ข้ันสังGเกตatรhวeบrรiวnมgข้อมูล ข้ันคิดวิPเคrรoาcะหe์แsลsะiสnรgุปความรู้

บูรณาการทักษะศตวรรษที่ 21 แนวข้อสอบ O-NET/PISA
ep 2 ขัน้ คดิ วิเคราะห์
St

และสรปุ ความรู้ 2. โทรศัพท์เคลื่อนท่ี

6. นั ก เ รี ย น ร่ ว ม กั น พิ จ า ร ณ า ก า ร ภาพท่ี 1.2 การเปลี่ยนแปลงของโทรศัพท์เคลอื่ นที่
เปล่ียนแปลงของโทรศัพท์เคล่ือนที่
แล้วอภิปรายแสดงความคิดเห็น ลกั ษณะของการเปลี่ยนแปลง สาเหตุของการเปลี่ยนแปลง
ร่วมกนั
• เปลยี่ นจากรปู ร่างทีใ่ หญ่และมีน้าำ หนกั มาก พัฒนา • เครื่องมือสื่อสารเปรียบได้กับอวัยวะที่ 33 ของ
7. นั ก เ รี ย น แ ต่ ล ะ ก ลุ่ ม ร่ ว ม กั น ให้มีขนาดเล็ก บาง นำ้าหนักน้อยลง และสะดวก มนุษย์ ในปัจจุบันถือว่าเป็นส่ิงที่จำาเป็นอย่างย่ิง
เปรียบเทียบการเปล่ียนแปลงของ ในการใช้ชีวิตประจำาวัน ดังน้ันมนุษย์จึงต้อง
โทรศัพท์เคล่ือนท่ีเป็นแผนภาพ ในการพกพา
ความคดิ ดงั ตวั อย่าง • เปลย่ี นการจัดสรรพนื้ ท่บี นโทรศัพท์จากเดมิ พนื้ ท่ี พัฒนาให้เครื่องมือส่ือสารมีขนาดเล็ก กะทัดรัด
ส่วนใหญ่จะเป็นปุ่มกด และมีขนาดของหน้าจอ มนี ้าำ หนกั เบา สามารถพกพาไดส้ ะดวก
กอ่ นการ หลงั การ • เนื่องจากระบบปุ่มกดมักเกิดปัญหาเม่ือใช้งานไป
เปล่ียนแปลง เปลีย่ นแปลง ในการแสดงผลเลก็ ๆ มาเปน็ ไม่มปี มุ่ กดเพ่มิ พ้นื ท่ี นาน ๆ ปุ่มกดจะเสือ่ มสภาพและทาำ ใหใ้ ชง้ านได้ไม่ดี
หน้าจอให้กว้างเกือบเต็มพ้ืนท่ีและใช้ระบบสั่งการ เหมือนเดิม และเปลืองพ้ืนท่ีบนเครื่องโทรศัพท์
1. นํ้าหนักมาก อุปกรณ์ 1. ขนาดเลก็ ด้วยการสัมผัสทีห่ น้าจอแทนการใชป้ ุม่ กด จึงมีการพัฒนาให้ใช้ระบบส่ังการด้วยการสัมผัส
2. มปี ุ่มกด ติดต่อ บางเบา • เปลยี่ นจากหนา้ จอขาวดาำ ทแี่ สดงผลไดเ้ พยี งตวั เลข ทห่ี นา้ จอของโทรศพั ท ์ แทนการใชป้ มุ่ กด และขยาย
3. ภาพขาวดำ� สอื่ สาร และตวั หนงั สอื มาเปน็ หนา้ จอสี สามารถแสดงผล ขนาดของหน้าจอแสดงผลให้กว้างข้ึน เพื่อจะได้
2. จอสัมผัส ออกมาเป็นรูปภาพต่าง ๆ ที่มีความคมชัด และ พ้ืนท่ีใช้สอยในการแสดงภาพมากข้ึน ทำาให้ง่าย
3. แสดงผล สวยงามมากย่ิงข้นึ และสะดวกตอ่ การใช้งาน
• เปล่ียนจากการติดต่อส่ือสารเพียงพูดคุยทางเสียง • มนุษย์มีความต้องการภาพเสมิือนจริง มีสีสัน
เปน็ ภาพสี

8. นักเรียนแต่ละกลุ่มร่วมกันวิเคราะห์ และการส่งข้อความเป็นตัวหนังสือ พัฒนามาจน สวยงาม การแสดงภาพท่ีคมชดั
สาเหตกุ ารเปลยี่ นแปลงของโทรศพั ท์ สามารถเห็นภาพเคลื่อนไหวในระหว่างพื้นท่ี • ด้วยความก้าวหน้าทางวิทยาศาสตร์ วิศวกรรม-
เคลื่อนที่เป็นแผนภาพความคิด ทส่ี นทนากันได้ ศาสตร์ และเทคโนโลย ี จงึ มกี ารพฒั นาใหโ้ ทรศพั ท ์
ดงั ตวั อย่าง
• พัฒนาจากโทรศัพท์เคล่ือนท่ีท่ีมีข้อจำากัดในการ ในปัจจุบันสามารถที่จะติดต่อส่ือสารกันได้
ใช้งานเพียงไม่ก่ีอย่าง มาเป็นโทรศัพท์ในปัจจุบัน หลากหลายช่องทาง เช่น วิดีโอคอล คลิปเสียง
ท่เี รียกวา่ “สมารต์ โฟน” ซ่ึงสามารถใช้ประโยชนไ์ ด้ ส่งรูปภาพ ส่งคลิปวิดีโอ ส่งข้อความผ่านทาง
หลากหลาย และมีความสำาคัญเปน็ อยา่ งยิ่งในการ แอปพลิเคชัน ต่าง ๆ หลากหลายช่องทาง และ
ความกา้ วหนา้ ใช้ชีวิตประจาำ วัน เช่น เป็นนาฬิกาปลุก เป็นระบบ มนุษย์มีความต้องการที่จะทำาให้เครื่องมือสื่อสาร
ทางวทิ ยาศาสตร์ ความต้องการ แจ้งเตอื น อา่ นขา่ ว ดหู นัง ฟังเพลง ใชค้ ้นหาขอ้ มลู มีประโยชน์ใช้สอยได้มากกว่าแค่การสื่อสาร จึง
วิศวกรรมศาสตร์ ของมนุษย์ พฒั นาใหโ้ ทรศพั ทเ์ คลอื่ นทสี่ ามารถใชป้ ระโยชนใ์ น
และเทคโนโลยี แผนท่ี ถ่ายภาพ ถ่ายวิดีโอ ติดต่อส่ือสารผ่าน ด้านอื่น ๆ ได้อีกมากมาย เพ่ือช่วยอำานวยความ
แอปพลิเคชนั และเข้าถึงส่ือออนไลนต์ า่ ง ๆ สะดวกในการใชช้ วี ติ ประจำาวัน

การ 8 เทคโนโลย ี (การออกแบบและเทคโนโลยี) ชน้ั มัธยมศกึ ษาปที ่ี 2
สาเหตุ เปล่ียนแปลง

ของโทรศัพท์
เคล่ือนที่

มนษุ ยต์ ้องการ ปุ่มกดมปี ญั หา บูรณาการทักษะศตวรรษท่ี 21
ภาพเสมอื นจริง เมื่อใชง้ านนาน
นกั เรยี นแบ่งกลมุ่ แต่ละกลุม่ ร่วมกันศกึ ษาค้นคว้า Generation
ของโทรศัพท์เคลอื่ นท่ี แลว้ นำ�เสนอหน้าชั้นเรยี น

สุดยอดคู่มือครู 8

A ขั้นปฏิบัติและสรุปความรู้หลังการปฏิบัติ Applyขinั้นgสื่อthสeารCแoลmะนm�ำuเnสiนcaอtion Skill ข้ันSปeรlะfเม-Rินeเพg่ือuเพla่ิมtคinุณgค่า

pplying and Constructing the Knowledge

เสริมความรู้ ครูควรสอน ตัวชี้วัด รอบรู้อาเซียนและโลก

3. คอมพวิ เตอร์ Step 2asean

ข้ันคิดวเิ คราะห์
และสรุปความรู้

ภาพที่ 1.3 การเปล่ยี นแปลงของคอมพิวเตอร์ 9. นั ก เ รี ย น ร่ ว ม กั น พิ จ า ร ณ า ก า ร
เปลี่ยนแปลงของคอมพิวเตอร์ แล้ว
ลักษณะของการเปลย่ี นแปลง สาเหตุของการเปลีย่ นแปลง อภปิ รายแสดงความคิดเห็นรว่ มกัน

10. นั ก เ รี ย น แ ต่ ล ะ ก ลุ่ ม ร่ ว ม กั น
เปรียบเทียบการเปลี่ยนแปลงของ
คอมพิวเตอร์เป็นแผนภาพความคิด
ดงั ตวั อยา่ ง

• เปลี่ยนจากหน้าจอที่มีขนาดเล็ก ตัวเคร่ืองที่ • เน่ืองจากปัญหาข้อจำากัดในเร่ืองของพ้ืนท่ี จึงมี กอ่ นการ หลงั การ
เปลี่ยนแปลง เปลีย่ นแปลง
ใหญ่เทอะทะ มีน้ำาหนักมาก ใช้พ้ืนท่ีในการ การออกแบบคอมพิวเตอร์ให้มีพื้นที่ในการ
1. จอภาพนนู 1. จอแบนเรยี บ
จัดวางมาก มาเป็นหน้าจอท่ีแบนเรียบ มี จัดวางน้อยลง รูปร่างบาง และมีนำ้าหนักเบา 2. มีความเร็ว ใชใ้ นการ 2. ความเรว็ ในการ
คดิ ค�ำ นวณ
น้ำาหนักเบา และประหยัดพ้ืนที่ในการจัดวาง เพอ่ื ความสะดวกในการเคลอื่ นยา้ ย ทงั้ ยงั มกี าร ในการประมวล ประมวลผลสงู
ผลตา่ํ 3. จอภาพมี
ตวั เครื่อง รวมจอภาพและซพี ยี เู ขา้ ดว้ ยกนั เพอ่ื ลดขน้ั ตอน 3. จอภาพมคี วาม
คมชดั ตาํ่ ความคมชัด
• เปล่ียนจากระบบแสดงภาพที่มีความคมชัดตำ่า ในการเช่อื มต่อและสะดวกในการใชง้ าน มากข้ึน

มาเป็นระบบแสดงภาพท่ีมีความคมชัดสูง • ดว้ ยความกา้ วหนา้ ทางวทิ ยาศาสตร ์ วศิ วกรรม-

มสี ีสันสวยงาม ศาสตร์และเทคโนโลย ี จงึ มกี ารพัฒนาคณุ ภาพ 11. นักเรียนแต่ละกลุ่มร่วมกันวิเคราะห์
สาเหตกุ ารเปลย่ี นแปลงของคอมพวิ เตอร์
• เปลี่ยนจากระบบที่มีเครื่องซีพียู (Central ของการแสดงผลของจอภาพ ใหม้ คี วามละเอยี ด เป็นแผนภาพความคิด ดังตัวอยา่ ง

Processing Unit) ที่มีขนาดใหญ่ เป็นเคร่ือง คมชดั มากยง่ิ ขน้ึ เพอื่ ความสวยงาม เสมอื นจรงิ

แยกต่างหาก ใช้เช่ือมต่อกับหน้าจอแสดงผล ทั้งยังพัฒนาระบบปฏิบัติการใหม่ เพ่ือรองรับ

มาเป็นระบบซีพียูในตัว (All in One PC) ความต้องการใช้งานด้านต่าง ๆ ที่เพ่ิมข้ึน

ซ่ึงเป็นการบรรจุซพี ียกู บั หน้าจอเข้าดว้ ยกัน ทง้ั ดา้ นการทาำ งาน ความบนั เทงิ การรบั สง่ ขอ้ มลู งา่ ยต่อ สะดวกต่อ
การจัดวาง การเคลือ่ นย้าย
• เปลี่ยนระบบปฏิบัติการต่าง ๆ เพ่ือเพ่ิม ข่าวสาร เป็นตน้

ประสิทธิภาพในด้านการประมวลผล และ

แสดงผลใหร้ วดเร็วยิ่งขึ้น สาเหตุ การ
เปลี่ยนแปลงของ
คอมพิวเตอร์

เทคโนโลยีกบั การดาำ รงชวี ติ ของมนษุ ย์ 9 ความกา้ วหนา้ ทาง มนษุ ย์ต้องการ
ดา้ นเศรษฐกิจ ความรวดเรว็ ใน

การคดิ ค�ำ นวณ

เสริมความรู้ ครูควรสอน

ความละเอียดของการแสดงผลของจอภาพ ท่ีพบในปัจจุบันมีการเปล่ียนแปลง
ไปอย่างมาก มีท้ังความละเอียดระดับ HD Full HD และที่กำ�ลังได้รับ
ความสนใจอยใู่ นขณะนี้กค็ ือความละเอยี ดของหน้าจอระดบั 4K 5K

9 สุดยอดคู่มือครู

GPAS 5 Steps ข้ันสังGเกตatรhวeบrรiวnมgข้อมูล ข้ันคิดวิPเคrรoาcะหe์แsลsะiสnรgุปความรู้

บูรณาการทักษะศตวรรษที่ 21 แนวข้อสอบ O-NET/PISA
ep 2 ขน้ั คดิ วิเคราะห์
St

และสรุปความรู้ 4. เตารีด

12. นั ก เ รี ย น ร่ ว ม กั น พิ จ า ร ณ า ก า ร ภาพที่ 1.4 การเปลีย่ นแปลงของเตารีด
เปลย่ี นแปลงของเตารดี แลว้ อภปิ ราย
แสดงความคิดเหน็ ร่วมกนั ลักษณะของการเปล่ยี นแปลง สาเหตุของการเปลย่ี นแปลง

13. นั ก เ รี ย น แ ต่ ล ะ ก ลุ่ ม ร่ ว ม กั น • เปลย่ี นจากเตารดี ทใ่ี ชถ้ า่ นไฟในการทาำ ความรอ้ น • เนื่องจากเตารีดรุ่นเก่ามีความยุ่งยากในการ
เปรียบเทียบการเปล่ียนแปลงของ
เ ต า รี ด เ ป็ น แ ผ น ภ า พ ค ว า ม คิ ด มาเปน็ เตารดี ทใ่ี ชร้ ะบบไฟฟา้ ในการทาำ ความรอ้ น ใช้งาน ไมว่ า่ จะเป็นการจดุ เผาถ่าน แลว้ ใส่ลงไป
ดงั ตัวอย่าง

ก่อนการ หลังการ • เปลี่ยนจากการควบคุมปริมาณการใช้ถ่าน ในตวั เตารีด เพ่ือเป็นการให้ความร้อน และตอ้ ง
เปลย่ี นแปลง เปลี่ยนแปลง
ในการปรับระดับความร้อนมาเป็นระบบปุ่ม คอยระมดั ระวงั หากมสี ะเกด็ ไฟกระเดน็ ออกมา
1. ใชถ้ ่านไฟ 1. ใช้ไฟฟา้
ให้ความร้อน มกี ารควบคมุ ให้ความรอ้ น ปรับระดับความร้อน สามารถปรับระดับ ถกู เสอื้ ผา้ ทรี่ ดี จะทาำ ใหเ้ สอื้ ผา้ เกดิ ความเสยี หายได้

2. ควบคมุ ปรมิ าณ ความรอ้ น 2. มีระบบปุ่มปรับ ความรอ้ นได้ตามตอ้ งการ การควบคมุ อณุ หภมู ไิ มส่ ามารถทาำ ไดต้ ามตอ้ งการ
การใชถ้ า่ นไฟ ให้เหมาะสม ระดบั ความรอ้ น
3. ตวั เครอื่ งเปน็ 3. ตวั เครือ่ งเปน็ • เปลี่ยนจากตัวเครื่องที่เป็นเหล็ก มีน้ำาหนักมาก มีนำ้าหนักมาก และหากเผลอไปสัมผัสส่วนอื่น

เหล็กมีนํา้ หนกั มาก พลาสติก มาเป็นพลาสตกิ ทนความรอ้ นและมีนา้ำ หนักเบา ของเตารดี นอกจากทจี่ บั แลว้ กอ็ าจเกดิ อนั ตราย

ทนความรอ้ น • เปลี่ยนการใช้กระบอกฉีดน้ำามาเป็นระบบ ตอ่ ผูใ้ ชง้ านได้ ดังนนั จึงควรมกี ารใชเ้ ทคโนโลย ี

14. นักเรียนแต่ละกลุ่มร่วมกันวิเคราะห์ พ่นไอนำ้าอตั โนมัติ เพ่ือพัฒนาการสร้างเตารีดให้มีระบบท่ีง่ายต่อ
สาเหตุการเปล่ียนแปลงของเตารีด
เป็นแผนภาพความคิด ดังตัวอย่าง การใช้งาน ใช้ไฟฟ้าเป็นตัวทำาความร้อนไปยัง

แผ่นให้ความร้อน มีปุ่มกดควบคุมอุณหภูมิ

เพอื่ ใหผ้ ใู้ ชไ้ ดเ้ ลอื กใชอ้ ณุ หภมู ทิ เ่ี หมาะสมกบั ผา้

ที่ต้องการรีด มีนำ้าหนักเบา พร้อมทั้งยังพัฒนา

ให้มีระบบการปล่อยไอนำ้าออกจากแผ่นให้

หากสมั ผสั สว่ นอนื่ ความรอ้ นในระหวา่ งทรี่ ดี ผา้ ไมต่ อ้ งใชก้ ระบอก
ของเตารดี อาจเกดิ ความล�ำ บาก
อนั ตราย ในการใช้งาน ฉีดนำ้า ทำาให้ง่าย สะดวก และรวดเร็วต่อการ

ทาำ งาน

สาเหตุ การ ปลอดภัยไว้ก่อน
เปลี่ยนแปลง การใช้งานเตารีดไฟฟ้า ขณะใช้งานไม่ควรละสายตาหรือวางเตารีดไว้บนเสื้อผ้าเป็นเวลานาน
ของเตารีด หลังการใช้งานควรถอดปลั๊กไฟออกทันที เพื่อป้องกันการเกิดไฟลุกไหม้

มสี ะเก็ดไฟ ไมส่ ามารถควบคมุ 10 เทคโนโลยี (การออกแบบและเทคโนโลย)ี ช้ันมธั ยมศึกษาปที ่ี 2
กระเดน็ ออกมา อุณหภูมไิ ดต้ าม
ความตอ้ งการ

English talk

careful (แคร์′ ฟลู ) ระมัดระวัง
temperature (เทม′ เพอระเชอะ) อุณหภูมิ
touch (ทชั ) สมั ผัส
danger
(เดน′ เจอะ) อนั ตราย

สุดยอดคู่มือครู 10

A ข้ันปฏิบัติและสรุปความรู้หลังการปฏิบัติ Applyขin้ันgส่ือthสeารCแoลmะนm�ำuเnสiนcaอtion Skill ขั้นSปeรlะfเม-Rินeเพg่ือuเพlaิ่มtคinุณgค่า

pplying and Constructing the Knowledge

เสริมความรู้ ครูควรสอน ตัวชี้วัด รอบรู้อาเซียนและโลก

5. เคร่ืองซกั ผา้ Step 2asean

ขั้นคดิ วเิ คราะห์
และสรปุ ความรู้

ภาพที่ 1.5 การเปลี่ยนแปลงของเครอื่ งซกั ผ้า 15. นั ก เ รี ย น ร่ ว ม กั น พิ จ า ร ณ า ก า ร
เปล่ียนแปลงของเครื่องซักผ้า แล้ว
ลักษณะของการเปลย่ี นแปลง สาเหตุของการเปลย่ี นแปลง อภิปรายแสดงความคิดเหน็ รว่ มกนั

• เปล่ียนจากระบบแยกถังซักและถังป่ันแห้ง • เน่ืองจากระบบเก่ามีความยุ่งยาก จะต้องรอให้ 16. นั ก เ รี ย น แ ต่ ล ะ ก ลุ่ ม ร่ ว ม กั น
มาเปน็ ระบบซกั และปน่ั แหง้ อตั โนมตั ใิ นถงั เดยี ว ระบบซักล้างทำางานเสร็จส้ินก่อน แล้วจึงค่อย เปรียบเทียบการเปลี่ยนแปลงของ
• เปลีย่ นจากระบบควบคมุ การทาำ งาน โดยใช้ป่มุ ย้ายผ้าท่ีซักเสร็จแล้วจากถังซักผ้า มาใส่ถัง เคร่ืองซักผ้าเป็นแผนภาพความคิด
ดังตวั อยา่ ง

ปรับหมุน มาเป็นระบบแสดงผลการทำางาน ป่ันแห้ง เพ่ือทำาการป่ันแห้ง หากลืมเวลา เปกล่อ่ียนนกแาปรลง เปหล่ียลนังกแาปรลง
ก็จะทำาให้การปั่นแห้งช้าออกไป ทำาให้เสียเวลา
แบบอเิ ล็กทรอนิกส์ 1. แยกถังซกั 1. ป่ันแหง้ อตั โนมัติ
• เปลี่ยนจากระบบการซักแบบเดิมที่ต้ังค่า จึงมีการพัฒนาให้เคร่ืองซักผ้าสามารถทำางาน และถงั ปน่ั แห้ง มกี ารตัง้ เวลา ในครั้งเดียว
การซักได้ 3 ระดับ แบบเบา แบบปกติ และ ในระบบซักล้างและระบบปั่นแห้ง ต่อเน่ืองกัน
แบบแรง แลว้ จงึ นาำ มาใส่ถงั ปัน่ แห้งเพ่อื ป่นั แหง้ ในถังเดียวได้โดยอัตโนมัติ และมีปุ่มควบคุม 2. ใชป้ มุ่ ควบคุม ในการ 2. แสดงผลการ
มาเป็นโปรแกรมซักอัตโนมัติหลากหลาย การทำางานท่ีทันสมัย มีโหมดการซักให้เลือกใช ้ การท�ำ งาน ป่ันแห้ง ท�ำ งานแบบ

3. เสยี งดงั อเิ ลก็ ทรอนกิ ส์
3. เสยี งเบา

โปรแกรม ให้เหมาะสมกับประเภทของผ้าที่ซัก ท่ีสอดคล้องกับปริมาณผ้าและชนิดของผ้า
เช่น ผ้าบาง ผ้าท่ัวไป ผ้าห่ม ผ้าจำานวนน้อย อย่างเหมาะสม
โหมดถนอมผ้า โหมดประหยัดเวลา โหมด • เนื่องจากระบบการซักแบบเก่า ยังมีระบบการ 17. นักเรียนแต่ละกลุ่มร่วมกันวิเคราะห์

ประหยดั พลงั งาน กระจายสมดุลของผ้าในตัวเคร่ืองได้ไม่ดี จึงมี ส า เ ห ตุ ก า ร เ ป ลี่ ย น แ ป ล ง ข อ ง
• เปล่ียนจากระบบเก่าท่ีมีเสียงดังมาเป็น แรงส่ันสะเทือนจากการเหว่ียงท่ีไม่สมดุล
ระบบใหมท่ ่มี เี สียงและการสั่นสะเทอื นน้อย ค่อนข้างมาก ทำาให้การทำางานของเครื่องซักผ้า เครื่องซักผ้าเป็นแผนภาพความคิด

มีเสียงดัง ซ่ึงอาจทำาให้เคร่ืองซักผ้าทาำ งานหนัก ดังตัวอย่าง
ส่งผลให้เกิดความเสียหายได้ และการทำางาน
เสยี งดงั อาจสร้างความรำาคาญใหก้ บั ผู้ใช้งานได ้ มีแรงเหว่ียง เสียงดงั
คอ่ นขา้ งมาก
จึงมีการพัฒนาให้มีระบบของการกระจาย การ
ปริมาณผ้าภายในตัวเครื่อง ใหเ้ กดิ ความสมดุล สาเหตุ เปลีย่ นแปลง
ของเครอ่ื งซักผา้
ทำาให้มีการเหวีย่ งจากการซกั ทสี่ มดลุ ทาำ ให้การ
ซักมีเสียงเบา มีประสิทธิภาพมากข้ึน อีกทั้งยัง
เป็นการถนอมและยืดอายุการใช้งานของ ระบบกระจาย ความยุ่งยาก
เครอื่ งซกั ผา้ ได้อกี ดว้ ย สมดุลของผา้ ในการใชง้ าน
ในตัวเครอื่ งไมด่ ี
เทคโนโลยกี ับการดำารงชีวติ ของมนษุ ย์ 11

NET แนวข้อสอบ O-NET/PISA (เฉลย 2 เพราะการบูรณาการความรู้หลาย ๆ วชิ า
รว่ มกนั เป็นกระบวนการสร้างเทคโนโลยี จงึ ไม่ใช่
ข้อใดไมใ่ ชส่ าเหตหุ ลักท่ที �ำ ให้เทคโนโลยมี ีการเปลี่ยนแปลง สาเหตหุ ลักท่ีท�ำ ใหเ้ ทคโนโลยมี ีการเปล่ยี นแปลง)
1 เทคโนโลยีเก่ามีข้อจ�ำ กัด
2 ตอ้ งการบูรณาการความรูห้ ลาย ๆ วิชาร่วมกนั
3 มนุษยม์ ีความต้องการและความสะดวกสบายมากขึน้
4 วทิ ยาศาสตร์เจริญก้าวหนา้ ท�ำ ให้เกดิ การคน้ พบสงิ่ ใหม่

11 สุดยอดคู่มือครู

GPAS 5 Steps ขั้นสังGเกตatรhวeบrรiวnมgข้อมูล ขั้นคิดวิPเคrรoาcะหe์แsลsะiสnรgุปความรู้

บูรณาการทักษะศตวรรษที่ 21 แนวข้อสอบ O-NET/PISA
ep 2 ข้นั คดิ วเิ คราะห์
St

และสรปุ ความรู้ 6. รถยนต์

18. นั ก เ รี ย น ร่ ว ม กั น พิ จ า ร ณ า ก า ร ภาพท่ี 1.6 การเปลี่ยนแปลงของรถยนต์
เปลี่ยนแปลงของรถยนต์ แล้ว
อภิปรายแสดงความคิดเห็นรว่ มกนั ลักษณะของการเปลย่ี นแปลง สาเหตุของการเปลีย่ นแปลง

19. นั ก เ รี ย น แ ต่ ล ะ ก ลุ่ ม ร่ ว ม กั น • การเปลี่ยนแปลงในเร่ืองแหล่งพลังจากการใช้ • เพ่ือเพ่ิมประสิทธิภาพและลดการส้ินเปลือง
เปรียบเทียบการเปล่ียนแปลงของ แรงดนั ไอนา้ำ มาเปน็ นา้ำ มนั เบนซนิ และนา้ำ มนั ดเี ซล พลังงาน เพราะเคร่ืองจักรไอนำ้า การสันดาป
ร ถ ย น ต์ เ ป็ น แ ผ น ภ า พ ค ว า ม คิ ด • การเปล่ียนแปลงระบบขับเคลื่อนให้มี ภายนอก ทำาให้มีการสูญเสียพลังงานให้
ดงั ตัวอยา่ ง

ก่อนการ หลังการ ประสิทธิภาพมากข้ึนและให้เหมาะสมกับสภาพ สิ่งแวดล้อมสูงและส้ินเปลืองแหล่งพลังงาน
เปลยี่ นแปลง เปล่ยี นแปลง (ถ่านหิน ฟืน) ค่อนข้างมาก จึงมีการเปลี่ยน
พนื้ ผวิ การใชง้ าน มาใช้นำ้ามันท่ีเป็นการสันดาปภายใน ซึ่งมี
1. ใช้แรงดันไอนา้ํ 1. ใชน้ ํ้ามัน • มีระบบไฟฟ้าควบคุมการทำางานของอุปกรณ์ ประสิทธภิ าพมากกวา่
ต่าง ๆ ภายในตัวรถ และมีอุปกรณ์เพ่ิมความ • ความต้องการในการใช้งานในสภาพถนนที่
2. ระบบขบั เคลอ่ื น ใช้พลงั งาน 2. ขับเคลือ่ น สะดวกสบายและความบนั เทงิ เช่น เครอ่ื ง GPS แตกต่างกัน ส่งผลให้มนุษย์คิดพัฒนาระบบ
ช้า ในการขบั เคลื่อน มปี ระสิทธิภาพ ใช้บอกเส้นทาง ทีวีติดรถยนต์ มีระบบแอร์ ขบั เคลอ่ื นแบบตา่ ง ๆ เพ่อื แก้ปญั หา
3. มีระบบ GPS ภายในรถยนต ์ • ความกา้ วหนา้ ทางวทิ ยาศาสตร ์ วศิ วกรรมศาสตร์
3. ต้องมแี ผนท่ี • มีการเปลี่ยนแปลงมาใช้รถยนต์ประหยัด และเทคโนโลยี ส่งผลให้มีการติดอุปกรณ์
พลังงานและลดผลกระทบต่อส่ิงแวดล้อม อาำ นวยความสะดวกตา่ ง ๆ ลงไปในรถยนต ์ เพอ่ื
ตดิ รถไปดว้ ย

20. นักเรียนแต่ละกลุ่มร่วมกันวิเคราะห์ (Eco-car) และปัจจุบันเริ่มมีการใช้รถยนต์ เพมิ่ ความสะดวกสบายและสนองความตอ้ งการ
สาเหตุการเปลี่ยนแปลงของรถยนต์ ไฟฟา้ แทนการใช้นาำ้ มนั เพมิ่ มากขนึ้ ของมนษุ ย์
เปน็ แผนภาพความคดิ ดงั ตัวอย่าง
• การตระหนกั ถงึ วกิ ฤตปญั หาพลงั งานและสภาพ
แวดล้อม ทำาให้มนุษย์เริ่มมองหาเทคโนโลยี
เพ่มิ ความสะดวก สนิ้ เปลือง ทใี่ ชพ้ ลงั งานทดแทน และเปน็ มติ รกบั สง่ิ แวดลอ้ ม
สบาย พลังงาน มากขนึ้

สาเหตุ การ พัฒนาความเป็นอยู่อย่างพอเพียง
เปลย่ี นแปลง
ของรถยนต์ รถยนต์เป็นสิ่งทีช่ ว่ ยสรา้ งความสะดวกสบายให้กบั มนษุ ย ์ แตใ่ นขณะเดียวกันความสะดวกสบาย
ก็มาพร้อมกับค่าใช้จ่ายที่เพิ่มมากขึ้น หากมีความต้องการที่จะซื้อรถยนต์มาใช้งาน ควรพิจารณา
ต้องการปรับ ตอ้ งการใหเ้ ปน็ มิตร อย่างถี่ถ้วนถึงความจำาเป็นและปัจจัยอื่น ๆ ที่มีผลต่อการดำาเนินชีวิตประจำาวัน
สมรรถนะใหเ้ ขา้ กบั กับส่ิงแวดลอ้ ม
ถนน 12 เทคโนโลยี (การออกแบบและเทคโนโลย)ี ชั้นมัธยมศกึ ษาปีท่ี 2

21. นกั เรยี นรว่ มกนั สรปุ ความคดิ รวบยอด NET แนวข้อสอบ O-NET/PISA
เ ก่ี ย ว กั บ เ ท ค โ น โ ล ยี แ ล ะ ก า ร
เปลย่ี นแปลง ดังนี้ สาเหตใุ ดท่ีเทคโนโลยีแบบเดมิ ๆ ซงึ่ ใช้งานไดด้ ี (เฉลย 1 เพราะในอนาคตมนษุ ย์

• เทคโนโลยีเป็นองค์ประกอบ ตอ้ งเปล่ยี นเปน็ เทคโนโลยใี หม่ มคี วามตอ้ งการความสะดวกสบาย
ส�ำ คัญทส่ี ง่ ผลต่อกิจกรรมของมนุษย์
ในหลาย ๆ ดา้ น เทคโนโลยนี น้ั มกี าร 1 มนษุ ยม์ ีความตอ้ งการเพิม่ มากข้นึ เพิ่มข้ึน ดังนั้น ต้องเปลี่ยนแปลง
เปลย่ี นแปลงอยา่ งรวดเรว็ ซง่ึ มสี าเหตุ
การเปลย่ี นแปลงทแ่ี ตกตา่ งกนั ออกไป 2 กฎทางวิทยาศาสตร์มีการเปล่ยี นแปลง เทคโนโลยีใหม่ให้ตอบสนองกับ
ดงั นน้ั มนษุ ยจ์ งึ ตอ้ งปรบั ตวั ใหท้ นั ตอ่
การเปลย่ี นแปลงทจ่ี ะเกดิ ขน้ึ ในอนาคต 3 ต้องการทดสอบความรูด้ า้ นวิทยาศาสตร์ ความต้องการของมนษุ ย์เสมอ)

4 วิชาการท่ีนำ�มาใชส้ ร้างเทคโนโลยีเดมิ ไมถ่ ูกตอ้ ง

สุดยอดคู่มือครู 12

A ขั้นปฏิบัติและสรุปความรู้หลังการปฏิบัติ Applyขin้ันgสื่อthสeารCแoลmะนm�ำuเnสiนcaอtion Skill ข้ันSปeรlะfเม-Rินeเพgื่อuเพla่ิมtคinุณgค่า

pplying and Constructing the Knowledge

เสริมความรู้ ครูควรสอน ตัวชี้วัด รอบรู้อาเซียนและโลก
ep 3asean
St ขั้นปฏบิ ัติ
St และสรปุ ความรู้
จากลักษณะการเปลี่ยนแปลงและสาเหตุการเปลี่ยนแปลงของเทคโนโลยี พบว่าเทคโนโลยีกับ หลังการปฏบิ ัติ
Stวทิ ยาศาสตร์ และวศิ วกรรมศาสตร์ มคี วามสมั พนั ธก์ นั อยา่ งมาก โดยความกา้ วหนา้ ของวทิ ยาศาสตร์ ทาำ ให้
เกิดความรู้เพื่อเป็นพื้นฐานของวิศวกรรมศาสตร์ และความก้าวหน้าทางวิศวกรรมศาสตร์ทำาให้เกิด 22. นักเรียนแต่ละกลุ่มเลือกเทคโนโลยี
เทคโนโลยี ดังนั้นความเปลี่ยนแปลงด้านความรู้ทางวิทยาศาสตร์ จึงส่งผลกระทบโดยตรงต่อการ ในปัจจุบัน 1 อย่าง แล้วร่วมกัน
เปล่ียนแปลงเทคโนโลยี ออกแบบวิเคราะห์แนวโน้มการ
พั ฒ น า เ ท ค โ น โ ล ยี ใ น อ น า ค ต
ความกา้ วหน้าทาง วิศวกรรมศาสตร์ เทคโนโลยี ว่าจะมีการเปลี่ยนแปลงอย่างไร
วทิ ยาศาสตร์ โดยระบุสาเหตุของการเปล่ียนแปลง
แล้ววาดภาพประกอบ ดงั ตวั อยา่ ง
แผนภาพท่ี 1.1 ความสัมพนั ธ์ของการเปลี่ยนแปลงและสาเหตกุ ารเปลย่ี นแปลงของเทคโนโลยี

อาชีพน่ารู้ การเปลย่ี นแปลงของเทคโนโลยใี นอนาคต

วิศวกรเป็นผู้ที่ประกอบอาชีพทางด้านวิศวกรรม ซึ่งเกี่ยวข้องโดยตรงกับวิทยาศาสตร์ • รถยนตเ์ รอื
การวางแผน มีหน้าที่ศึกษาวิเคราะห์ คำานวณ ออกแบบ ตรวจสอบและแก้ไขปัญหา วิศวกรรม ความต้องการของมนุษย์ การขโมยรถยนต์
แบ่งออกได้หลายสาขา เช่น วิศวกรโยธา วิศวกรไฟฟ้า วิศวกรเครื่องกล

สาเหตุ การเปล่ียนแปลง
ของรถยนต์เรอื
เมือ่ น้าํ ทว่ มตัวเคร่ืองมกั เสียหาย
มปี มุ่ กดเพ่ือ
มรี ะบบชอรต์ ไฟฟ้า เปลยี่ นเปน็ เรือ
กนั ขโมย เวลาน้าํ ทว่ ม

สามารถเคล่ือนยา้ ยโดยใช้
พวงมาลัยบงั คบั ใบพัดทา้ ยเรือ

กิจกรรมนป้ี ระเมนิ ตวั ชีว้ ดั ว 4.1 ม.2/1

23. นั ก เ รี ย น ร่ ว ม กั น ข ย า ย ค ว า ม รู้
ตอบคำ�ถามหลังการปฏิบัติกิจกรรม
ดงั นี้
ภาพที่ 1.7 อาชีพวิศวกร ค�ำ ถ�มส�ำ คัญ • เพราะเหตใุ ดเทคโนโลยจี งึ มกี าร

เพร�ะเหตใุ ดเทคโนโลยจี ึงมกี �รพฒั น� พฒั นาหรอื เปลย่ี นแปลงอยตู่ ลอดเวลา
หรือเปลี่ยนแปลงอยู่ตลอดเวล� (ตัวอย่างคำ�ตอบ ความต้องการของ

มนุษย์ที่ไม่มีท่ีสิ้นสุดท้ังในด้านความ

เทคโนโลยีกับการดาำ รงชวี ิตของมนุษย์ 13 เจริญก้าวหน้าทางด้านเศรษฐกิจ สังคม
และส่ิงแวดลอ้ ม)
24. นักเรียนร่วมกันสรุปสิ่งท่ีเข้าใจเป็น
5ep ขน้ั ประเมนิ เพ่ือเพ่มิ คุณค่า ep 4 ความร้รู ว่ มกัน ดังนี้

บริการสงั คม ขน้ั สอื่ สารและนำ� เสนอ • การเปลย่ี นแปลงของเทคโนโลยี
และจติ สาธารณะ ในปจั จบุ นั มลี กั ษณะการเปลย่ี นแปลง

26. นักเรียนนำ�ความรู้เก่ียวกับการ 25. นั ก เ รี ย น แ ต่ ล ะ ก ลุ่ ม นำ � เ ส น อ อยา่ งรวดเรว็ โดยมสี าเหตมุ าจากความ
เปล่ียนแปลงของเทคโนโลยีไป การออกแบบเปล่ียนแปลงของ ตอ้ งการของมนษุ ย์ ความกา้ วหนา้ ใน
ประยุกต์ใช้ในชีวิตประจำ�วัน เพ่ือรู้ เทคโนโลยีในอนาคตหน้าช้ันเรียน ศาสตร์ต่าง ๆ ท้ังด้านวิทยาศาสตร์
เท่าทันเทคโนโลยีท่ีมีการเปลี่ยนแปลง เพื่อแลกเปลี่ยนเรียนรกู้ ัน วิศวกรรมศาสตร์ และเทคโนโลยี
อย่างรวดเร็วและเตรียมพร้อมต่อการ ซ่ึงแต่ละด้านมีการเปล่ียนแปลง
เปลย่ี นแปลงในอนาคต ทส่ี มั พนั ธก์ นั
13 สุดยอดคู่มือครู

GPAS 5 Steps ข้ันสังGเกตatรhวeบrรiวnมgข้อมูล ขั้นคิดวิPเคrรoาcะหe์แsลsะiสnรgุปความรู้
บูรณาการทักษะศตวรรษที่ 21
แนวข้อสอบ O-NET/PISA

ตัวชว้ี ัด

ว 4.1 ม.2/1 ผลกระทบของเทคโนโลยี

ภาระงาน/ชิ้นงาน ค�ำ ถ�มสำ�คัญ

การวิเคราะหป์ ระโยชน์และผลกระทบ เทคโนโลยีแต่ละอย�่ งมปี ระโยชน์ตอ่ มนุษย์
ของเทคโนโลยี โดยไม่มผี ลเสยี ใช่หรอื ไม่

St St ep 1 ขัน้ สงั เกต เทคโนโลยีเข้ามามีบทบาทต่อการใช้ชีวิตประจำาวันของมนุษย์เป็นอย่างมาก ตั้งแต่ต่ืนนอนตอนเช้า
จนถึงเวลาเข้านอน เทคโนโลยีล้วนเข้ามามีบทบาทในการกำาหนดกิจกรรมในชีวิตประจำาวันของมนุษย์
รวบรวมขอ้ มูล ไม่ว่าจะเป็นการใช้เทคโนโลยีในการคมนาคม เช่น รถยนต์ใช้ในการเดินทางที่รวดเร็ว และสะดวกสบาย
การใชเ้ ทคโนโลยีในการสอื่ สาร เชน่ การใชโ้ ทรศพั ท์ในการตดิ ตอ่ สอื่ สารทางไกล การใชเ้ ทคโนโลยใี นการ
1. นักเรียนร่วมกันสนทนาเก่ียวกับ ผลิตอาหาร เช่น การผลิตผลไม้กระป๋อง เพื่อยืดอายุและถนอมอาหาร เทคโนโลยีจึงเข้ามาเป็นส่วนหน่ึง
ผลกระทบของเทคโนโลยี โดยตอบ ในชีวิตประจำาวัน และในสังคมของมนุษย์ การนำาเทคโนโลยีมาใช้ จำาเป็นต้องมีการคำานึงและวิเคราะห์
คำ�ถาม ดังน้ี ถึงผลกระทบที่เกิดข้ึนของเทคโนโลยีน้ัน ๆ ทั้งในด้านบวกและด้านลบ ทั้งนี้เพ่ือประโยชน์ ลดผลเสีย
และรูเ้ ทา่ ทันเกีย่ วกบั การใช้เทคโนโลยีอย่างย่ังยนื
• นั ก เ รี ย น คิ ด ว่ า เ ท ค โ น โ ล ยี
แตล่ ะอยา่ งมปี ระโยชนต์ อ่ มนษุ ยโ์ ดยไมม่ ี ตารางที่ 1.1 การวิเคราะห์ผลกระทบทเี่ กิดขนึ้ ของเทคโนโลยี
ผลเสยี ใชห่ รอื ไม่
เทคโนโลยี ดา้ นบวก ดา้ นลบ
(ตัวอย่างคำ�ตอบ ไม่ใช่ ผลกระทบที่เกิดข้ึน
ของเทคโนโลยีนั้นมีท้ังในด้านบวกและ 1. โทรทัศน์ • เปน็ แหลง่ ข้อมูลท่ีให้สาระ เชน่ • ส่งผลกระทบต่อพฤติกรรม
ดา้ นลบจงึ ควรศกึ ษาผลกระทบทเ่ี กดิ ขน้ึ ของ ข้อมูลด้านวิชาการ ขา่ วสาร กฬี า ทศั นคติ และความเช่ือของมนุษย์
เทคโนโลยีนัน้ ๆ เพื่อลดผลเสียและรู้เท่าทนั สารคดี และแหล่งข้อมูลท่ีให้ • ข้อมูลที่หลากหลายบางครั้งอาจ
เก่ยี วกบั การใช้เทคโนโลย)ี ความบันเทงิ เชน่ ภาพยนตร์ ไมไ่ ด้คัดกรองให้เหมาะสมกบั
ละคร รายการเกมโชว์ต่าง ๆ ชว่ งอายุของผชู้ ม เช่น เดก็ วยั รุ่น
2. นักเรียนศึกษาค้นคว้าและรวบรวม ผู้ใหญ ่ ซึ่งพบวา่ เด็กทดี่ ูโทรทศั น์
ขอ้ มลู เกยี่ วกบั ผลกระทบของเทคโนโลยี ตง้ั แต่วยั เด็ก อาจจะสังเกต
จากหนังสือเรียนหรือแหล่งการเรียนรู้ เรียนร ู้ จดจาำ ซึมซบั ความรุนแรง
อืน่ ๆ อยา่ งหลากหลาย และความก้าวร้าวได้

ep 2 ขัน้ คิดวเิ คราะห์

และสรปุ ความรู้

3. นักเรียนร่วมกันวิเคราะห์ผลกระทบ 14 เทคโนโลย ี (การออกแบบและเทคโนโลย)ี ช้นั มัธยมศกึ ษาปที ่ ี 2
ท่ีเกิดขึ้นของเทคโนโลยี แล้วร่วมกัน
แสดงความคิดเห็น โดยตอบคำ�ถาม เสริมความรู้ ครูควรสอน
ดงั น้ี
ตัวอยา่ งสญั ลักษณ์ระดบั ความเหมาะสมของรายการโทรทัศน์
• ผลกระทบด้านลบของโทรทัศน์
มแี นวทางป้องกนั ไดอ้ ย่างไร ๓ป+ ๖ด+ ท

(ตัวอย่างคำ�ตอบ เด็ก ๆ ขณะรับชมรายการ รายการสำหรับเด็กปฐมวัย ราอยากยาุ ร๖ส-ำห๑ร๒ับเปด็ก ทุกวยั
ตา่ งๆจากโทรทศั น์ควรอยภู่ ายใตก้ ารแนะน�ำ
ของพ่อแม่ ผู้ปกครอง หรือหากดูคนเดียว รายการที่เหมาะ
ควรเลือกรับชมรายการท่ีเหมาะสมกับวัย สำหรบั ผชู มทกุ วยั
โดยสังเกตสัญลักษณ์ท่ีปรากฏตอนต้น
รายการ)

สุดยอดคู่มือครู 14

A ขั้นปฏิบัติและสรุปความรู้หลังการปฏิบัติ Applyขinั้นgส่ือthสeารCแoลmะนm�ำuเnสiนcaอtion Skill ข้ันSปeรlะfเม-Rินeเพgื่อuเพla่ิมtคinุณgค่า

pplying and Constructing the Knowledge

เสริมความรู้ ครูควรสอน ตัวช้ีวัด รอบรู้อาเซียนและโลก

Stasean

ตารางที่ 1.1 การวเิ คราะหผ์ ลกระทบทีเ่ กิดขึ้นของเทคโนโลยี (ต่อ) ep 2

ขั้นคิดวเิ คราะห์
และสรปุ ความรู้

เทคโนโลยี ดา้ นบวก ด้านลบ 4. นักเรียนร่วมกันวิเคราะห์ผลกระทบ
ที่เกิดขึ้นของเทคโนโลยี แล้วร่วมกัน
2. สมาร์ตโฟน • ใช้ในการติดตอ่ สือ่ สารทางไกล • ทาำ ใหข้ าดปฏสิ ัมพันธ์กบั แสดงความคิดเห็น โดยตอบคำ�ถาม
• ใช้ในการทาำ งาน เชน่ ค้นหาข้อมูล คนรอบข้าง ดังนี้
และตดิ ตามข่าวสาร • ทาำ ให้เสพติดขา่ วสารหรือตดิ
• ใชเ้ พื่อความบนั เทงิ เชน่ ดหู นงั โทรศพั ท ์ ซึง่ อาจทาำ ให้เสยี งาน • เทคโนโลยีสมาร์ตโฟนมีผลดีต่อ
ฟงั เพลง และทอ่ งโลกอนิ เทอรเ์ นต็ หรอื การเรยี นได้ การเรยี นรอู้ ย่างไร
• ใช้ในการถ่ายภาพและตกแต่ง
ภาพ • ทำาให้ขาดปฏิสมั พนั ธ์กับ (ตัวอย่างคำ�ตอบ ปัจจุบันสมาร์ตโฟนมีการ
คนรอบข้าง
3. คอมพิวเตอร์ • ช่วยในการทำางานได้รวดเรว็ และ • ทาำ ใหเ้ กดิ ความเสยี่ งในการสญู เสยี เชื่อมต่อกับอินเทอร์เน็ต เป็นการเพิ่ม
สะดวกข้ึน เช่น การพิมพ์งาน ข้อมูล เม่ือใชง้ านรว่ มกบั ผ้อู ืน่
การคำานวณ การจัดเกบ็ ขอ้ มูล หรือใชง้ านบนอนิ เทอร์เน็ต ชอ่ งทางในการเรยี นรใู้ นการเขา้ ถงึ การศกึ ษา
การสรา้ งสรรค ์ และออกแบบ • ทำาใหเ้ กิดความขดั แย้ง หรอื
ชิ้นงาน เผยแพร่ส่ิงทีไ่ ม่เหมาะสม เช่น ทางไกลผา่ นอนิ เทอรเ์ นต็ ทง้ั จากครูผเู้ ชย่ี วชาญ
• เปน็ แหลง่ ความรชู้ ว่ ยในการคน้ หา สอ่ื ลามกอนาจาร คลิปด่าทอ
ขอ้ มูลจากอินเทอร์เน็ต ชว่ ยใน ให้ร้ายผ้อู ่ืน ทางการศึกษาหรือคนที่มีประสบการณ์ที่
การตดิ ตอ่ สอื่ สาร และรบั สง่ ขอ้ มลู
ขา่ วสารทางไกล • ความประมาทและความไมร่ ะมดั - เผยแพร่องค์ความรู้ทั้งในรูปแบบเว็บไซต์
• ใช้เพื่อความบนั เทิง เชน่ ดูหนัง ระวงั อาจทาำ ใหเ้ กดิ อบุ ตั เิ หตไุ ดง้ า่ ย
ฟงั เพลง เล่นเกม ร้องเพลง และอาจทำาใหส้ ญู เสียชวี ิตและ คลิปวิดีโอ ซ่ึงผู้เรียนสามารถเลือกเรียน
ทรพั ยส์ ินได้
4. รถยนต์ • ชว่ ยใหก้ ารเดนิ ทางสะดวกขึ้น • ควนั ไอเสยี และเขม่าทีเ่ กิดจาก ได้ตามความสนใจ)
และใชเ้ วลาน้อยลง รถยนต ์ ก่อใหเ้ กดิ มลภาวะ • ผลกระทบจากรถยนต์ที่เกิดจาก
• ช่วยในการติดต่อทางคมนาคม ทางอากาศ
รวดเรว็ ยิ่งข้นึ • ในบริเวณทจี่ ราจรติดขดั ทำาให้ ความประมาทและความไม่ระมัดระวัง
• ช่วยใหก้ ารทาำ ธรุ กจิ การขนส่ง เกิดความเครียดสะสม อาจ ซ่ึงทำ�ให้เกิดอุบัติเหตุและทำ�ให้สูญเสีย
สินคา้ ได้ครงั้ ละปริมาณมาก สง่ ผลกระทบตอ่ สุขภาพผ้ใู ช้รถ ชีวิตและทรัพย์สิน จะมีแนวทาง
และมีความรวดเร็ว ใช้ถนน แก้ปญั หาอย่างไร

เทคโนโลยีกับการดำารงชีวติ ของมนุษย์ 15 (ตวั อยา่ งคำ�ตอบ พฒั นาเทคโนโลยีรถยนต์

๑น๓ น ซง่ึ จะกอ่ ให้เกดิ ประโยชน์ เช่น

รายการที่เหมาะกับผูชมที่มีอายุ ๑ ปขึ้นไป รายการที่เหมาะกับผูชมที่มีอายุ ๑๘ ปขึ้นไป - เทคโนโลยีขับเคล่ือนอัตโนมัติ มีระบบ

ฉผชู มทม่ี อี ายนุ อ ยกวา ๑ ป ควรไดร บั คำแนะนำ ผชู มทม่ี อี ายนุ อ ยกวา ๑๘ ป ควรไดร บั คำแนะนำ เซนเซอร์ควบคุมความเร็วในการขับข่ี
เฉพาะผใู หญ
รายการเฉพาะ การเบรก และการชน ช่วยให้การขับขี่
ไมเหมาะสำหรับเด็กและเยาวชน
มคี วามปลอดภัยมากข้นึ

- การใช้เชื้อเพลิงจะเป็นไปอย่างมี

ประสิทธิภาพมากข้ึน ลดการใช้พลังงาน

โดยไมจ่ �ำ เป็น)
5. นักเรียนร่วมกันสรุปความคิดรวบยอด

เกี่ยวกับผลกระทบของเทคโนโลยี ดังน้ี
• เทคโนโลยีมีบทบาทต่อการ

ดำ�รงชีวิตของมนุษย์ การนำ�เทคโนโลยี
มาใชต้ อ้ งคำ�นึงถงึ ผลกระทบทีเ่ กดิ ขึ้น

15 สุดยอดคู่มือครู

GPAS 5 Steps ขั้นสังGเกตatรhวeบrรiวnมgข้อมูล ข้ันคิดวิPเคrรoาcะหe์แsลsะiสnรgุปความรู้

บูรณาการทักษะศตวรรษที่ 21 แนวข้อสอบ O-NET/PISA
ep 3 ขน้ั ปฏิบัติ
Stและสรปุ ความรู้
Stหลงั การปฏบิ ตั ิตารางที่ 1.1 การวเิ คราะห์ผลกระทบท่เี กิดข้ึนของเทคโนโลย ี (ตอ่ )
St
6. นักเรียนแบ่งกลมุ่ แต่ละกลุ่มร่วมกนั เทคโนโลยี ด้านบวก ดา้ นลบ
สำ�รวจ เลอื ก และวเิ คราะหป์ ระโยชน์
และผลกระทบของเทคโนโลยที ส่ี นใจ 5. โรงไฟฟา้ • แก้ปญั หาขยะชุมชนที่มปี รมิ าณ • อาจถกู ตอ่ ตา้ นการสรา้ งจากชมุ ชน
1 อย่าง แล้วเขียนเป็นแผนภาพ พลังงานขยะ มากและเพ่ิมขนึ้ ตลอดเวลาตาม ทีอ่ ยู่ใกล้เคียง
ความคดิ ดังตัวอยา่ ง จาำ นวนประชากรมนษุ ยท์ เ่ี พมิ่ ขึน้ • เทคโนโลยีบางชนิดใช้เงินลงทุน
และลดปรมิ าณการปลอ่ ยแก๊ส และมคี า่ ใชจ้ า่ ยสงู ในการจดั การขยะ
ประโยชน์ เรือนกระจก ให้เหมาะสมก่อนนำามาแปรรูป
- ใชใ้ นการบรรจุสิง่ ของ ทำ�ใหเ้ คล่อื นย้ายไดส้ ะดวก • ผลิตพลงั งานไฟฟ้าจากขยะ เปน็ พลังงาน
- สามารถนำ�มาหลอมละลายและขึ้นรปู ใหม่ได้ เป็นแหลง่ พลงั งานราคาถูก • ก่อให้เกดิ ฝ่นุ ควันและสารพษิ
- มีนํา้ หนักเบา ทำ�ให้พกพาสะดวก ทเี่ กิดจากการเผาขยะ

จากการวิเคราะห์ผลกระทบท่ีเกิดข้ึนของเทคโนโลยี จะเห็นว่าเทคโนโลยีหน่ึง ๆ มีทั้งผลกระทบ
ดา้ นบวกและดา้ นลบ การนาำ เทคโนโลยมี าใชจ้ ำาเปน็ ตอ้ งคำานงึ ถงึ ผลกระทบตา่ ง ๆ ใหร้ อบดา้ น ทง้ั ผลกระทบ
ท่เี กิดขึน้ ตอ่ มนษุ ย ์ สงั คม เศรษฐกจิ และสง่ิ แวดล้อม ตลอดจนการหาแนวทางการปอ้ งกันและแก้ไขปญั หา
ต่าง ๆ ทอ่ี าจจะเกดิ ขึ้นหรือคาดการณว์ า่ จะเกดิ ขน้ึ จากการใช้เทคโนโลยี

ผลกระทบ
- เป็นมลภาวะต่อสง่ิ แวดลอ้ ม
- ปัญหาขยะ
- ยอ่ ยสลายโดยธรรมชาติ ใช้เวลานาน
- ถา้ น�ำ ไปเผาทำ�ใหเ้ กดิ แกส๊

กิจกรรมนี้ประเมนิ ตวั ชี้วัด ว 4.1 ม.2/1 ภาพที่ 1.8 มลภาวะทางอากาศท่เี กดิ จากรถยนต์

7. นักเรียนร่วมกันสรุปสิ่งท่ีเข้าใจเป็น 16 เทคโนโลยี (การออกแบบและเทคโนโลยี) ชน้ั มธั ยมศกึ ษาปีท่ ี 2

ความร้รู ่วมกนั ดังนี้

• การน�ำ เทคโนโลยมี าใชต้ อ้ งค�ำ นงึ ep 4 5ep ขัน้ ประเมินเพอ่ื เพมิ่ คุณค่า
ถึงผลกระทบต่าง ๆ ให้รอบด้าน บริการสงั คม
ตลอดจนหาแนวทางปอ้ งกนั และแกไ้ ข ขนั้ สอื่ สารและนำ� เสนอ และจติ สาธารณะ

ปญั หาทอ่ี าจเกดิ ขน้ึ ทง้ั นเ้ี พอ่ื ประโยชน์ 8. ผู้แทนนักเรียนแต่ละกลุ่มนำ�เสนอ 9. นกั เรยี นนำ�แผนภาพความคดิ จัดเป็น
ลดผลเสีย และรู้เท่าทันเทคโนโลยี แผนภาพความคิด ประโยชน์ ป้ายนิเทศหน้าชั้นเรียน เพื่อเผยแพร่
อยา่ งยง่ั ยนื แ ล ะ ผ ล ก ร ะ ท บ ข อ ง เ ท ค โ น โ ล ยี ความรู้ให้นักเรียนช้ันอ่ืน ๆ ที่สนใจ

หน้าชั้นเรียน เพ่ือแลกเปล่ียนเรียนรู้ หรือจัดกิจกรรมรณรงค์การใช้

กัน โดยอาจใช้ซอฟต์แวร์ประกอบ เทคโนโลยีที่เป็นมิตรต่อส่ิงแวดล้อม

สุดยอดคู่มือครู 16 การน�ำ เสนอใหน้ ่าสนใจ ในชมุ ชน

A ขั้นปฏิบัติและสรุปความรู้หลังการปฏิบัติ Applyขin้ันgสื่อthสeารCแoลmะนm�ำuเnสiนcaอtion Skill ข้ันSปeรlะfเม-Rินeเพgื่อuเพlaิ่มtคinุณgค่า

pplying and Constructing the Knowledge

เสริมความรู้ ครูควรสอน ตัวช้ีวัด รอบรู้อาเซียนและโลก

asean

ตวั ชวี้ ัด

การวิเคราะห์และเลือกใช้เทคโนโลยอี ย่างเหมาะสม ว 4.1 ม.2/1St

ค�ำ ถ�มส�ำ คัญ ภาระงาน/ช้ินงาน

ก�รเลือกใช้เทคโนโลยคี วรพจิ �รณ�ถงึ สิ่งใดบ�้ ง การวิเคราะห์ผลกระทบจากการใช้
เ ท ค โ น โ ล ยี แ ล ะ วิ ธี ก า ร ป้ อ ง กั น แ ล ะ
ปัจจุบนั เทคโนโลยเี ข้ามาเปน็ ส่วนหนึ่งของชวี ิตมนุษย์ ซง่ึ สง่ ผลตอ่ คุณภาพชีวิตของมนษุ ยใ์ นปจั จุบัน แก้ปัญหาในการเลือกใช้เทคโนโลยี
เปน็ อย่างมาก หากมองในภาพท่ีใหญข่ ้นึ มาเป็นสังคม เทคโนโลยีถอื ว่าเป็นตัวช่วยสาำ คัญในการขับเคลื่อน
กจิ กรรมทางสงั คมและเศรษฐกจิ ของมนษุ ย์ ทง้ั การตดิ ตอ่ สอื่ สาร การคมนาคมขนสง่ ฯลฯ รวมถงึ ผลกระทบ ep 1 ขน้ั สังเกต
จากเทคโนโลยีที่ส่งผลท้ังทางตรงและทางอ้อมต่อส่ิงแวดล้อม โดยสามารถวิเคราะห์ผลกระทบที่เกิดจาก
เทคโนโลยตี า่ ง ๆ ท่ีอย่ใู กลต้ วั เราไดด้ งั ตอ่ ไปนี้ รวบรวมขอ้ มลู
1. รถยนต์
1.1 ดา้ นคุณภาพของชีวติ และสังคม 1. นกั เรยี นรว่ มกนั สงั เกตภาพ แลว้ ตอบ
ในชีวิตประจำาวันของทุกคน จะต้องมีการเดินทางจากท่ีหนึ่งไปยังอีกที่หนึ่ง เช่น นักเรียน คำ�ถาม ดังน้ี
เดนิ ทางจากบา้ นไปโรงเรยี น หรอื วศิ วกรเดนิ ทางจากทพี่ กั ไปสถานทท่ี าำ งาน ซง่ึ การเดนิ ทางของแตล่ ะคนนน้ั
อาจจะมวี ธิ ีการเดินทางท่แี ตกต่างกันออกไปตามแต่สถานการณ ์ เชน่ เดนิ เทา้ ใช้การบรกิ ารขนส่งมวลชน
(รถโดยสารประจำาทาง รถไฟฟ้า เรือด่วน ฯลฯ) รถยนต์ส่วนตัว โดยการใช้ “รถยนต์” ถือว่าเป็นวิธีท่ีมี
การใช้มากที่สุด เน่ืองจากมีความสะดวกรวดเร็ว และปลอดภัย ยกตัวอย่างการเดินทางจากอนุสาวรีย์-
ชยั สมรภมู ิไปพทั ยา โดยการใชร้ ถยนต์และการเดินด้วยเท้า ซงึ่ สามารถจาำ ลอง (Simulation) จากเวบ็ ไซต ์
https://www.google.com/maps ดงั ภาพ

ภาพที่ 1.9 การเปรยี บเทยี บเวลาในการเดินทางดว้ ยรถยนตก์ บั การเดินทางด้วยเท้า • รถยนต์ คอมพิวเตอร์ และ
เทคโนโลยกี บั การดำารงชีวิตของมนษุ ย์ 17 สมาร์ตโฟนมีผลตอ่ คุณภาพชีวิตของ
มนษุ ยอ์ ยา่ งไร
QR
(ตัวอย่างคำ�ตอบ รถยนต์ทำ�ให้ได้รับ
CODE ความสะดวกในการเดินทาง

เร่อื ง คอมพิวเตอร์ ทำ�ให้สืบค้นข้อมูล และ
ทำ�งานเอกสารไดส้ ะดวกรวดเรว็
การเปรยี บเทยี บเวลา
ในการเดนิ ทางด้วยรถยนต์ สมาร์ตโฟน ทำ�ให้ติดต่อส่ือสารกับ
บุคคลอื่นได)้
และเดนิ ทางดว้ ยเท้า
2. นักเรียนศึกษาค้นคว้าและรวบรวม
ข้อมูลเก่ียวกับการวิเคราะห์และ
เลือกใช้เทคโนโลยีอย่างเหมาะสม
จากหนงั สอื เรยี นหรอื แหลง่ การเรยี นรู้
อ่ืน ๆ อยา่ งหลากหลาย

17 สุดยอดคู่มือครู

GPAS 5 Steps ขั้นสังGเกตatรhวeบrรiวnมgข้อมูล ข้ันคิดวิPเคrรoาcะหe์แsลsะiสnรgุปความรู้

บูรณาการทักษะศตวรรษท่ี 21 แนวข้อสอบ O-NET/PISA
ep 2 ข้ันคิดวเิ คราะห์
St
และสรุปความรู้
จากภาพเห็นได้อย่างชัดเจนว่า ถ้าเราใช้รถยนต์จะใช้เวลาในการเดินทางไม่เกิน 2 ช่ัวโมง หากเราใช้

3. นักเรียนแบ่งกลุ่ม 3 กลุ่ม ผู้แทน การเดินทางด้วยเท้าจะใช้เวลาถึง 27 ชั่วโมง จากตัวอย่างน้ี ทำาให้เราเห็นว่าเทคโนโลยีทำาให้ชีวิต
ความเป็นอยู่ของเราดีขึ้นมากกว่าชีวิตที่ปราศจากเทคโนโลย ี ปัจจุบันนี้ จะเห็นว่าจำานวนรถยนต์ส่วนตัว

นักเรียนแต่ละกลุ่มออกมาจับสลาก ได้เพิ่มมากข้ึน เน่ืองจากผู้คนต้องการความสะดวกในการเดินทาง รวมถึงระบบการขนส่งสาธารณะ
เลือกหัวข้อ ดงั น้ี (Public Transportation System) ยงั ไมส่ ามารถตอบสนองตอ่ วถิ ชี วี ติ ของผคู้ นได ้ จากสถติ กิ รมการขนสง่
ทางบก พบว่ายอดจดทะเบียนรถสะสมเดือนเมษายน 2560 มีทั้งส้ิน 37,615,177 คัน สิ่งน้ีจึงเป็นปัจจัย

กลุ่มท่ี 1 รถยนต์ สำาคัญอย่างหน่ึงที่ทำาให้การจราจรบนถนนติดขัด โดยเฉพาะช่วงเทศกาล และเมืองใหญ่ ๆ เช่น
กลมุ่ ท่ี 2 คอมพวิ เตอร์ กรุงเทพมหานคร ชลบรุ ี เชยี งใหม่

กลมุ่ ที่ 3 โทรศัพท์เคลอื่ นท่ี

4. นักเรียนแต่ละกลุ่มร่วมกันวิเคราะห์ ภาพที่ 1.10 การจราจรบนทอ้ งถนนที่ติดขัด
ผลกระทบท่ีเกิดขึ้นจากเทคโนโลยี
ของกลุ่มตนเอง ในประเด็น ดังนี้ รอบรู้ ASEAN

• ดา้ นคณุ ภาพของชวี ติ และสงั คม องค์การด้านสิ่งแวดล้อมแห่งชาติ (National Environment Agency: NEA) ได้ควบคุมชนิด
• ด้านเศรษฐกิจ และคุณภาพของนำ้ามันเชื้อเพลิงที่ใช้ในประเทศสิงคโปร์และได้มีการกำาหนดมาตรฐานการปล่อย
• ด้านสิ่งแวดล้อม ไอเสียสำาหรับรถทุกคันภายใต้กฎข้อบังคับ Regulation 19 of the Environmental protection
• วิธีป้องกันและวิธีแก้ปัญหา and Management (Emissions Vehicular) Regulations เช่น การจำากัดการปล่อยไอเสียของ
รถยนต์ส่วนบุคคลที่ใช้นำ้ามันเบนซิน ต้องมีค่าคาร์บอนมอนอกไซด์อยู่ที่ 2.2 กรัมต่อกิโลเมตร
จากผลกระทบในการใช้เทคโนโลยี ส่วนรถยนต์ส่วนบุคคลที่ใช้นำ้ามันดีเซล ต้องมีค่าคาร์บอนมอนอกไซด์อยู่ที่ 1.0 กรัมต่อกิโลเมตร
จากนั้นแต่ละกลุ่มร่วมกันสรุปเป็น
ปัญหารถติดที่เกิดขึ้นส่งผลต่อสุขภาพของชีวิตผู้คน เช่น เกิดความเครียดสะสม ซ่ึงอาจจะส่งผล
ความคิดรวบยอด โดยเขียนเป็น ต่อตนเองหรือคนรอบข้างได้ หรือเกิดโรคกระเพาะปัสสาวะอักเสบ (Cystitis) อันเน่ืองมาจากการ
แผนภาพความคิดบนกระดาน กลนั้ ปสั สาวะเปน็ เวลานาน เนอื่ งจากไมส่ ามารถออกจากรถยนตท์ ต่ี ดิ อยบู่ นถนนไปเขา้ หอ้ งสขุ าได ้ อกี ปญั หา
5. นักเรียนร่วมกันวิเคราะห์และแสดง ทสี่ ำาคัญคือ การเกิดอุบัติเหตุของการขบั รถยนต์ดว้ ยความประมาทจนถึงแกช่ วี ติ
ความคิดเห็นเกี่ยวกับผลกระทบ
ด้านคุณภาพของชีวิตและสังคม 18 เทคโนโลยี (การออกแบบและเทคโนโลย)ี ชั้นมธั ยมศึกษาปีที่ 2
ที่เกิดจากรถยนต์ โดยตอบคำ�ถาม
ดังน้ี การกลนั้ ปสั สาวะเปน็ เวลานาน อกี ทงั้ ความประมาทในการขบั ข่ีเปน็ สาเหตหุ ลกั ในการเกดิ
• ก า ร ใ ช้ ร ถ ย น ต์ ส่ ง ผ ล ต่ อ อุบัตเิ หตุจนถงึ แกช่ ีวติ ได)้
คุณภาพของชีวิตและสังคมอย่างไร

(ตัวอย่างคำ�ตอบ การใช้รถยนต์ ช่วย

เพิ่มความสะดวกในการเดินทาง แต่เมื่อ

มีจำ�นวนมาก ทำ�ให้การจราจรบนถนน

ตดิ ขดั โดยเฉพาะช่วงเทศกาลและในเขต

เมอื งใหญ่สง่ ผลตอ่ สขุ ภาพของชวี ติ ผคู้ น

เช่น เกิดความเครียดสะสม ซึ่งอาจจะ

ส่งผลต่อตนเองหรือคนรอบข้าง หรือ

เกดิ โรคกระเพาะปสั สาวะอกั เสบเนอ่ื งจาก

สุดยอดคู่มือครู 18

A ข้ันปฏิบัติและสรุปความรู้หลังการปฏิบัติ Applyขin้ันgสื่อthสeารCแoลmะนm�ำuเnสiนcaอtion Skill ขั้นSปeรlะfเม-Rินeเพgื่อuเพlaิ่มtคinุณgค่า

pplying and Constructing the Knowledge

เสริมความรู้ ครูควรสอน ตัวช้ีวัด รอบรู้อาเซียนและโลก

Stasean

ตารางที่ 1.2 รายงานผูเ้ สยี ชีวติ จากอบุ ตั เิ หตรุ ถยนต์ในประเทศไทย วนั ที่ 12 กันยายน พ.ศ. 2561 ep 2

ขั้นคิดวเิ คราะห์
และสรุปความรู้

6. นักเรียนร่วมกันวิเคราะห์และแสดง

ความคดิ เหน็ เกย่ี วกบั ผลกระทบดา้ น
เศรษฐกจิ ทเี่ กดิ จากรถยนต์ โดยตอบ
คำ�ถาม ดังนี้

• ก า ร ใ ช้ ร ถ ย น ต์ ส่ ง ผ ล ต่ อ

เศรษฐกิจอย่างไร

(ตัวอยา่ งคำ�ตอบ การนำ�รถยนต์มาใช้ใน

การขนส่งสินค้า ทำ�ให้ขอบเขตการค้าขาย

ท่มี า : http://www.thairsc.com มีพื้นที่กว้างไกลขึ้น ก่อให้เกิดรายได้
กระตุ้นการใช้จ่ายในชุมชนต่าง ๆ
1.2 ดา้ นเศรษฐกิจ ภาพที่ 1.11 ธุรกิจการขนสง่ สนิ ค้า KERRY EXPRESS เศรษฐกิจมีการเติบโตอย่างต่อเน่ือง
การทำาธุรกิจหรือการค้า การขนส่ง แต่รถยนต์เป็นพาหนะท่ีมีการเสียภาษี
สนิ คา้ ทมี่ กี ารวางแผนอยา่ งเปน็ ระบบและมปี ระสทิ ธ-ิ ค่อนข้างสูง ผู้ที่มีรายได้ไม่เพียงพอที่จะ
ภาพหรือโลจิสติกส์ (Logistics) เป็นสิ่งที่มีความ ซื้อด้วยเงินสด จึงต้องซื้อสินค้าแบบ
สำาคัญอย่างมาก ซึ่งการขนส่งต้องใช้พาหนะอย่าง ผ่อนจ่าย อาจมีความจำ�เป็นต้องไปกู้เงิน
รถยนต์ เช่น รถกระบะ รถบรรทุกในการขนสินค้า กับแหล่งเงินทุนต่าง ๆ ซึ่งบางส่วนก็
ทมี่ จี าำ นวนมาก แตถ่ า้ สนิ คา้ มจี าำ นวนนอ้ ยและตอ้ งการ ประสบปัญหาหน้ีสะสม ไม่สามารถชำ�ระ
ความคลอ่ งตวั ในการขนสง่ สนิ คา้ จะมกี ารเปลยี่ นเปน็
รถจักรยานยนตแ์ ทนรถกระบะ

เด็กควรรู้ หนไ้ี ด้จนกลายเปน็ หนเี้ สยี สง่ ผลยอ้ นกลบั

โลจิสติกส์ หรือลอจิสติกส์ (อังกฤษ : logistics) เป็นระบบการจัดการการส่งสินค้า ข้อมูล และ ไปยังสถาบันการเงิน และส่งผลเสียต่อ
ทรัพยากรอย่างอื่น จากจุดต้นทางไปยังจุดบริโภคตามความต้องการของลูกค้า โลจิสติกส์
เกี่ยวข้องกับการผสมผสานของข้อมูล การขนส่ง การบริหารวัสดุคงคลัง การจัดการวัตถุดิบ การ ระบบเศรษฐกจิ ของประเทศในทีส่ ุด)
บรรจุหีบห่อ โลจิสติกส์เป็นช่องทางหนึ่งของห่วงโซ่อุปทานที่เพิ่มมูลค่าของการใช้ประโยชน์ของ • หากต้องการซื้อรถยนต์มาใช้
เวลาและสถานที่
ส�ำ หรบั การเดนิ ทางจะมผี ลกระทบตอ่
เทคโนโลยีกับการดาำ รงชวี ติ ของมนุษย์ 19 ตวั เราอยา่ งไรบ้าง

(ตัวอย่างคำ�ตอบ 1. ค่าใช้จ่ายต่าง ๆ

เม่ือมีรถยนต์แล้วจะมีค่าใช้จ่ายอ่ืน ๆ

2. ระยะเวลาในการเดินทาง เมื่อเปรียบเทียบการเดินทางไปโรงเรียน โดยใช้ระบบขนส่ง ตามมาอีก เช่น ค่า พ.ร.บ. ค่าประกัน

สาธารณะ ใช้เวลาเดินทางต่อวันประมาณกี่ชั่วโมง เมื่อเทียบกับระยะเวลาท่ีต้อง รถยนต์คา่ ตอ่ ทะเบยี นรายปีคา่ บ�ำ รงุ รกั ษา

ขับรถยนต)์ ค่าเปลี่ยนยาง ค่าน้ํามัน ค่าทางด่วน

ค่าท่ีจอดรถ ค่าล้างรถ และต่อมา คือ

ต้องเผชิญกับปัญหารถติดบนท้องถนน

และอาจจะหาที่จอดรถยาก

19 สุดยอดคู่มือครู

GPAS 5 Steps ขั้นสังGเกตatรhวeบrรiวnมgข้อมูล ข้ันคิดวิPเคrรoาcะหe์แsลsะiสnรgุปความรู้

บูรณาการทักษะศตวรรษท่ี 21 แนวข้อสอบ O-NET/PISA
ep 2 ขัน้ คดิ วิเคราะห์
St
และสรุปความรู้
เน่อื งจากรถยนตเ์ ป็นพาหนะท่มี กี ารเสียภาษีคอ่ นข้างสูง ทาำ ใหม้ ีราคาสทุ ธทิ ่สี งู ตามไปด้วย จงึ อาจเกิด

7. นักเรียนร่วมกันวิเคราะห์และแสดง ปัญหาทางการเงินกับผู้ที่ต้องการใช้รถยนต ์ เช่น ผู้ที่อยู่ต่างจังหวัดที่ห่างไกลจากตัวเมือง ผู้ท่ีอยู่ในจุดที่
ไม่คอ่ ยมีการขนส่งสาธารณะ หรอื ผ้ทู ีต่ อ้ งทาำ งานในจดุ ท่ีห่างไกลกบั ท่พี ักอาศยั เมอ่ื มีความต้องการทจี่ ะใช้

ความคดิ เหน็ เกย่ี วกบั ผลกระทบดา้ น รถยนต์หรือรถจักรยานยนต์ แต่รายได้ไม่เพียงพอท่ีจะซ้ือด้วยเงินสด จึงต้องซ้ือสินค้าแบบผ่อนจ่าย
ส่ิงแวดล้อมท่ีเกิดจากรถยนต์ โดย ในบางเดือนอาจจะมีปัญหาของรายได้ที่ไม่เพียงพอต่อการจ่ายค่างวด จึงจำาเป็นที่จะต้องไปกู้เงินกับ
ตอบค�ำ ถาม ดังน้ี แหล่งเงินทุนต่าง ๆ หรือท่ีง่ายกว่าน้ันคือใช้บัตรเครดิตกดเงินสดออกมา เพ่ือนำามาจ่ายค่างวด หากเป็น
แบบนี้เร่ือยไป จะทำาให้เกิดหน้ีสะสม จนไม่สามารถท่ีจะใช้คืนได้ เกิดเป็นหนี้เสียไปในที่สุด ถ้าหากเกิด

• ก า ร ใ ช้ ร ถ ย น ต์ ส่ ง ผ ล ต่ อ เหตุการณ์แบบนี้ จะก่อให้เกิดปัญหาทางการเงินกับสถาบันทางการเงิน และส่งผลเสียต่อระบบเศรษฐกิจ
ส่งิ แวดล้อมอยา่ งไร ของไทยในท่สี ุด

(ตัวอย่างคำ�ตอบ รถยนต์ต้องใช้นํ้ามัน 1.3 ดา้ นสงิ่ แวดล้อม
รถยนต์ต้องใช้น้ำามันเป็นเชื้อเพลิงในการขับเคล่ือน จึงทำาให้มีการเผาผลาญนำ้ามันออกมา

เป็นเชื้อเพลงิ การเผาไหม้ท่ไี ม่สมบรู ณจ์ ะ เป็นไอเสีย เขม่า ฯลฯ ซ่ึงเป็นสารพิษที่ก่อให้เกิดโรคร้ายแก่มนุษย์ เมื่อได้รับเข้าไปในปริมาณมาก หรือ
ก่อให้เกิดไอเสีย เขม่าซึ่งเป็นสารพิษ ปริมาณน้อยแต่เป็นเวลานาน ๆ อีกท้ังในไอเสียจะมีแก๊สคาร์บอนไดออกไซด์ ซ่ึงเป็นหนึ่งในแก๊สที่ทำาให้
เกิดปรากฏการณ์เรือนกระจก (Green House Effect) ซึ่งทาำ ให้ผวิ โลกรอ้ นขึ้น ส่งผลให้มชี ีวิตท่ีอย่อู าศัย

รวมทั้งแก๊สคาร์บอนไดออกไซด์ ซ่ึงเป็น บนโลกดาำ เนนิ ชวี ิตไดย้ ากลำาบากมากข้ึน
หนึ่งในแก๊สที่ทำ�ให้เกิดปรากฏการณ์
เรอื นกระจก และภาวะโลกร้อน) 1.4 วธิ ีปอ้ งกันและวิธแี กป้ ญั หา
1) ลดจำานวนรถยนตส์ ่วนตวั โดยการหนั ไปใชร้ ะบบการขนสง่ สาธารณะ (Public Trans-
portation System)

8. นักเรียนร่วมกันวิเคราะห์วิธีป้องกัน 2) ใชเ้ ทคโนโลยใี นการปรบั ปรงุ เปลยี่ นแปลงระบบการขบั เคลอ่ื นจากระบบทต่ี อ้ งใชน้ าำ้ มนั
และวิธีแก้ปัญหาท่ีเกิดจากการใช้ มาเปน็ ระบบทใ่ี ชไ้ ฟฟา้ แทนนา้ำ มนั ซง่ึ ระบบนจี้ ะไมม่ กี ารปลอ่ ยแกส๊ ไอเสยี ออกมา ทาำ ใหเ้ ปน็ ผลดกี บั ธรรมชาติ
รถยนต์ แลว้ รว่ มกนั สรปุ เปน็ ความคดิ และสงิ่ แวดลอ้ ม

รวบยอด โดยเขียนเป็นแผนภาพ

ความคิดบนกระดาน ดงั ตัวอยา่ ง

ลดจำ�นวนรถยนต์ส่วนตวั ใชเ้ ทคโนโลยไี ฟฟ้าในการ
โดยใช้ระบบขนส่งสาธารณะ ขบั เคล่ือนทดแทนระบบ
การใช้นํา้ มนั เป็นเชื้อเพลงิ

วธิ ปี อ้ งกันและ ภาพที่ 1.12 รถยนตพ์ ลังงานไฟฟา้
วิธีแก้ปญั หาที่ 20 เทคโนโลย ี (การออกแบบและเทคโนโลย)ี ชั้นมัธยมศกึ ษาปที ่ ี 2
เกิดจากการใช้

รถยนต์

พฒั นาและใช้แอปพลิเคชัน เลือกใช้เทคโนโลยีทมี่ ี NET แนวข้อสอบ O-NET/PISA
ทางเดียวกนั ไปด้วยกนั การเผาไหมเ้ ชื้อเพลงิ

อย่างสมบรู ณ์ ข้อใดเปน็ ผลกระทบจากชิน้ สว่ นอิเลก็ ทรอนกิ ส์

9. นักเรียนร่วมกันคิดประเมินเพื่อเพ่ิม 1 ทำ�ให้อากาศเสีย (เฉลย 3 เพราะช้ินสว่ นอิเล็กทรอนิกส์
คุณค่า โดยบอกวิธีป้องกันและ
วิ ธี แ ก้ ปั ญ ห า ท่ี เ กิ ด จ า ก ร ถ ย น ต์ 2 ท�ำ ใหเ้ กดิ อุบตั เิ หตไุ ด้ง่าย ที่ไม่ใชง้ านแลว้ เม่ือท้ิงลงพ้นื ดินจงึ ทำ�ให้
ท่นี กั เรียนสามารถปฏบิ ัตไิ ดท้ นั ที
3 ท�ำ ใหเ้ กิดมลพิษสะสมในดิน เกดิ มลพษิ สะสมในดิน)
4 ทำ�ใหเ้ กดิ การใช้วัสดสุ ้นิ เปลอื ง

สุดยอดคู่มือครู 20

A ข้ันปฏิบัติและสรุปความรู้หลังการปฏิบัติ Applyขin้ันgสื่อthสeารCแoลmะนm�ำuเnสiนcaอtion Skill ข้ันSปeรlะfเม-Rินeเพg่ือuเพlaิ่มtคinุณgค่า

pplying and Constructing the Knowledge

เสริมความรู้ ครูควรสอน ตัวช้ีวัด รอบรู้อาเซียนและโลก

ep 2aseanSt

ความรู้รอบโลก ขัน้ คดิ วิเคราะห์
และสรุปความรู้
โยโกฮามา ประเทศญี่ปุ่น Nissan motor ประกาศ
10. นักเรียนร่วมกันวิเคราะห์และแสดง
เปิดตัว Nissan Leaf วิวัฒนาการขั้นต่อไปของ ความคดิ เหน็ เกย่ี วกบั ผลกระทบดา้ น
คณุ ภาพของชวี ติ และสงั คมทเี่ กดิ จาก
รถยนต์พลังงานไฟฟ้าที่ปราศจากการปล่อยมลพิษ คอมพวิ เตอร์ โดยตอบค�ำ ถาม ดงั นี้

ของ Nissan Leaf ได้รับการสร้างสรรค์ขึ้นมาใหม่ • การใช้คอมพิวเตอร์ส่งผลต่อ
คุณภาพของชีวิตและสงั คมอย่างไร
อย่างสมบูรณ์แบบด้วยการผสมผสานให้ระยะทาง
(ตัวอย่างคำ�ตอบ คอมพิวเตอร์มี
ในการขับได้ไกลยิ่งขึ้น มีการออกแบบใหม่

ที่ปราดเปรียวและเทคโนโลยีที่ก้าวลำ้า ทม่ี า https://www.thairath.co.th.content/1061680

2. คอมพิวเตอร์ ประโยชน์ สามารถใช้งานได้หลากหลาย
2.1 ด้านคุณภาพของชวี ติ และสังคม เช่น สืบค้นข้อมูล พิมพ์เอกสารแทน
คอมพวิ เตอรเ์ ปน็ อปุ กรณท์ ใี่ ชท้ าำ งานไดอ้ ยา่ งหลากหลาย (Multi - Function) เชน่ การสบื คน้ การเขียน ฟังเพลง ดูภาพยนตร์ เล่นเกม
ข้อมูลเพ่ือทำารายงานแทนการเข้าห้องสมุด การพิมพ์เอกสารแทนการเขียนเพื่อง่ายต่อการอ่าน การใช้ เพ่อื ความบันเทิง แต่การใชค้ อมพวิ เตอร์
โปรแกรมวาดภาพสามมิติแทนการวาดด้วยมือ การใช้โปรแกรมทำารายรับ-รายจ่ายแทนการเขียน เป็นประจำ� อาจส่งผลให้เกิดอันตรายกับ
ลงในสมดุ ใช้ดภู าพยนตร์หรือเล่นเกมเพื่อความบันเทิง

นัยน์ตา สุขภาพร่างกายไม่ดี เนื่องจาก

ท่านั่งท่ีไม่เหมาะสม มีมนุษยสัมพันธ์กับ

บุคคลอื่นน้อยลง เน่ืองจากทำ�งาน หรือ

เ ล่ น เ ก ม อ ยู่ กั บ เ ฉ พ า ะ ห น้ า เ ค รื่ อ ง

คอมพิวเตอร)์

ภาพท่ี 1.13 การออกแบบวตั ถุ 3D โดยใชค้ อมพิวเตอร์

เทคโนโลยกี บั การดำารงชวี ติ ของมนุษย์ 21

NET แนวข้อสอบ O-NET/PISA
ขอ้ ใดเปน็ ผลกระทบจากคอมพิวเตอร์ (เฉลย 4 เพราะคอมพวิ เตอรอ์ าจทำ�ใหเ้ กดิ
1 ท�ำ ใหก้ ารท�ำ งานต่าง ๆ เรว็ ขน้ึ ความขดั แยง้ หรอื เผยแพรส่ งิ่ ทไี่ มเ่ หมาะสมจาก
2 ท�ำ ให้มนุษย์ตดิ ต่อกันได้ง่ายขน้ึ สอ่ื บนอินเทอรเ์ น็ต)
3 ท�ำ งานไดโ้ ดยใชพ้ ลงั งานไฟฟา้ น้อยลง
4 ท�ำ ใหเ้ กดิ ความขัดแยง้ หรอื เผยแพรส่ ่ิงท่ไี มเ่ หมาะสม

21 สุดยอดคู่มือครู

GPAS 5 Steps ขั้นสังGเกตatรhวeบrรiวnมgข้อมูล ขั้นคิดวิPเคrรoาcะหe์แsลsะiสnรgุปความรู้

บูรณาการทักษะศตวรรษที่ 21 แนวข้อสอบ O-NET/PISA
ep 2 ขน้ั คดิ วิเคราะห์
St
และสรุปความรู้
จากที่ผ่านมาจะเห็นได้ว่าคอมพิวเตอร์สามารถทดแทนและทำางานได้ดีกว่าที่เป็นมาแต่เดิม

11. นักเรียนร่วมกันวิเคราะห์และแสดง เน่ืองจากคอมพิวเตอร์สามารถคำานวณได้รวดเร็วและถูกต้อง หรือสามารถวาดภาพออกมาแล้วสวยงาม
คมชัดกว่าที่เราวาดเองดว้ ยมอื

ความคดิ เหน็ เกย่ี วกบั ผลกระทบดา้ น ถ้าเราใช้คอมพิวเตอร์เป็นหลักเพียงอย่างเดียวหรือใช้คอมพิวเตอร์ช่วยในการคำานวณ
เศรษฐกิจท่ีเกิดจากคอมพิวเตอร์ เป็นส่วนใหญ่ อาจจะส่งผลต่อการคิดคำานวณของเรา ทำาให้คิดได้ช้าหรือมีความแม่นยำาน้อย และหากใช้
โดยตอบคำ�ถาม ดงั นี้ คอมพิวเตอร์เป็นเวลานาน ๆ ก็จะมผี ลเสียต่อสายตาได้ เชน่ อาจจะทำาใหต้ าเกิดการพร่ามวั
2.2 ดา้ นเศรษฐกิจ
ในทางเศรษฐกิจได้นำาคอมพิวเตอร์มาใช้ทุกภาคส่วน เนื่องจากต้องการความแม่นยาำ และ
• คอมพวิ เตอรม์ ปี ระโยชนต์ อ่ ดา้ น รวดเร็วจากการคดิ คาำ นวณ สามารถบนั ทึกขอ้ มูลได้เป็นจาำ นวนมาก
คุณภาพของชวี ติ และสงั คมอยา่ งไร สำาหรับธนาคารเป็นองค์กรทางเศรษฐกิจท่ีสำาคัญโดยมีความเกี่ยวข้องกับทุกคน ก็ได้นำา

(ตัวอย่างคำ�ตอบ ใช้ติดต่อส่ือสาร คอมพิวเตอรม์ าใชเ้ ปน็ ส่วนใหญ ่ เช่น เครือ่ งรบั -จา่ ยเงนิ อตั โนมตั ิ (Automated Teller Machine) หรือ
พมิ พ์รายงานหรอื เอกสารใชอ้ อกแบบ3มติ ิ เครอื่ งเอทเี อม็ เพอื่ ใชใ้ นการฝากเงนิ ถอนเงนิ โอนเงนิ จา่ ยคา่ สนิ คา้ และบรกิ าร ฯลฯ ทาำ ใหล้ กู คา้ ของธนาคาร
ไดร้ บั ความสะดวกมากข้ึน เพราะไม่ตอ้ งไปธนาคารตามเวลาทำาการก็สามารถทำาธรุ กรรมทางการเงนิ ได้
ให้ดูภาพยนตร์หรือเล่นเกมเพื่อความ

บนั เทิง)

• การใชค้ อมพวิ เตอรม์ ผี ลกระทบ

ตอ่ คณุ ภาพของชวี ติ และสงั คมอยา่ งไร

(ตัวอย่างคำ�ตอบ ทำ�ให้เกิดการคิด

คำ�นวณลดลง เสยี สายตา ปวดหลงั )

• การใช้คอมพิวเตอร์ส่งผลต่อ

เศรษฐกิจอย่างไร ภาพท่ี 1.14 ตู้เอทเี อม็ ของธนาคารตา่ ง ๆ

(ตัวอย่างคำ�ตอบ องค์กร ภาคธุรกิจ นอกจ�กก�รทำ�ธุรกรรมท�งก�รเงินผ่�นตู้เอทีเอ็มแล้ว ในปัจจุบันกำ�ลังเป็นที่นิยมก็คือ
ต่าง ๆ ได้มีการนำ�คอมพิวเตอร์มาใช้ ก�รบรกิ �รท�งก�รเงินต่�งๆ ผ่�นแอปพลิเคชัน เช่นKPLUS BualuangmBanking
เพ่ืออำ�นวยความสะดวกในภาคบริการ

เชน่ ธนาคารรา้ นคา้ รา้ นอาหารภตั ตาคาร

เพื่อป้องกันความผิดพลาดอันเกิดจาก

มนุษย์ ซ่ึงทำ�ให้ลูกค้าช่ืนชอบในความ

รวดเรว็ แมน่ ย�ำ และสะดวกสบายแตท่ �ำ ให้ 22 เทคโนโลย ี (การออกแบบและเทคโนโลยี) ชนั้ มธั ยมศกึ ษาปีท่ี 2
เกิดผลตามมา คือ ธนาคารทำ�การปิด

บางสาขา และลดจำ�นวนพนักงานลง เพอ่ื

ลดคา่ ใชจ้ า่ ยมีการนำ�ระบบคอมพิวเตอร์

มาท�ำ งานแทน เกดิ การแทนทขี่ อง AI หรอื

ปัญญาประดิษฐ์ในบางอาชีพ เช่น พนักงาน

เสิร์ฟอาหาร ดังนั้น เราจึงต้องปรับตัว

ใหพ้ รอ้ มรับกับการเปล่ียนแปลงที่เกดิ ขน้ึ

จากผลกระทบน้)ี

สุดยอดคู่มือครู 22

A ข้ันปฏิบัติและสรุปความรู้หลังการปฏิบัติ Applyขin้ันgสื่อthสeารCแoลmะนm�ำuเnสiนcaอtion Skill ข้ันSปeรlะfเม-Rินeเพg่ือuเพla่ิมtคinุณgค่า

pplying and Constructing the Knowledge

เสริมความรู้ ครูควรสอน ตัวชี้วัด รอบรู้อาเซียนและโลก

ep 2aseanSt

ส่วนร้านค้า ร้านอาหาร ภัตตาคาร ฯลฯ มีการนำาเทคโนโลยีทางคอมพิวเตอร์มาใช้เพ่ือความสะดวก ขน้ั คิดวเิ คราะห์
และถูกต้องแม่นยำา เนื่องจากบางคร้ังอาจจะมีความผิดพลาดจากมนุษย์ เช่น ลืมจดรายการอาหาร และสรุปความรู้
ของลกู คา้ หรือคดิ เงนิ ผิด
12. นักเรียนร่วมกันวิเคราะห์และแสดง
ค ว า ม คิ ด เ ห็ น เ ก่ี ย ว กั บ ผ ล ดี แ ล ะ
ผ ล เ สี ย ข อ ง ร ะ บ บ ก า ร ชำ � ร ะ เ งิ น
แบบดจิ ทิ ลั โดยตอบคำ�ถาม ดงั นี้

• หากระบบการช�ำ ระเงนิ เปน็ แบบ
ดจิ ทิ ลั ทง้ั ระบบ จะกอ่ ใหเ้ กดิ ผลดแี ละ
ผลเสยี อยา่ งไร

ภาพท่ี 1.15 การใชค้ อมพวิ เตอร์บรหิ ารจดั การระบบในร้านอาหาร (ตัวอย่างค�ำ ตอบ
ผลดี
เน่ืองจากคอมพิวเตอร์สามารถทำางานที่มนุษย์ทำาได้ และทำาได้ดีกว่า จึงเป็นเหตุท่ีทำาให้เจ้าของธุรกิจ 1. ลดต้นทุนการผลิตธนบัตรและ
ปรบั ลดพนกั งานลง หลายธนาคารไดป้ ดิ สาขาและลดจำานวนพนกั งานลง เพอื่ ลดคา่ ใชจ้ า่ ย อกี ทง้ั พฤตกิ รรม
ผูบ้ รโิ ภคหรือลูกคา้ ของธนาคารไดเ้ ปลยี่ นมาใชบ้ ริการของธนาคารทางอินเทอร์เนต็ มากข้นึ เหรียญกษาปณ์จะท�ำ ใหป้ ระเทศประหยัด

จำานวนสาขาธนาคารพาณิชยส์ น้ิ ปี 2560 เงนิ สว่ นนไ้ี ด้
2.การจดั การบญั ชเี ป็นเรอื่ งง่ายเนอ่ื งจาก
กรงุ เทพ จาำ นวนสาขา (แหง่ ) เปล่ียนแปลงจากปี 2559
ไทยพาณิชย์ 1,168 11 การโอนเงินทุกครั้ง จะมีการแจ้งเตือน
153 524 1,161 9 จากธนาคารมายังเจ้าของบัญชีเสมอ
กรุงไทย 133 432 ย่ิงเป็นเจ้าของธุรกิจไม่ต้องเสียเวลานับ
กสกิ รไทย 132 44 1,121 92 เงินสดตอนปิดร้าน ทั้งยังลดโอกาสท่ีจะ
กรุงศรฯี 87 5 1,028 82 ถกู ลกู จ้างโกงหรือทอนเงนิ ผดิ
67 663 5 3. ลดปัญหาอาชญากรรม จากการฉกชิง
ธนชาต 60 3 69 ว่งิ ราว และกรณที �ำ เงนิ สดสูญหาย
ทหารไทย 22 2 21 ผลเสยี
9
ยูโอบี 1 12 สาขาธนาคาร 18
แอลเอชแบงก์ 1 ต่างประเทศ
ไทยเครดติ เพื่อรายย่อย 1
ซไี อเอ็มบไี ทย รวม 6,786
เกยี รตินาคิน
230
ทิสโก้
โอซบี ีซ ี (ไทย)
ธนาคารแห่งประเทศไทย
สแตนดารด์
เอเอน็ เชค (ไทย)
ซูมิโตโม นคิ ชุน ทรสั ต ์ (ไทย)

ภาพที่ 1.16 สถติ จิ ำานวนสาขาของธนาคารพาณิชย์ส้ินปี 2560 23 1.การทขี่ อ้ มลู การเงนิ ทกุ อยา่ งอยใู่ นระบบ
ท่ีมา : http://www.bangkokbiznews.com/news/detail/790516 ออนไลน์ อาจทำ�ให้ถูกโจรกรรมข้อมูล
ส่วนตัวได้ง่ายข้ึน ดังนั้น ต้องเพิ่ม
เทคโนโลยีกบั การดาำ รงชวี ิตของมนุษย์

มาตรการรักษาความปลอดภัยของบัญชี

การเงนิ ออนไลนใ์ ห้รัดกุมมากขน้ึ

2.คนทจี่ ะตอ้ งช�ำ ระเงนิ ตอ้ งมอี นิ เทอรเ์ นต็

ทุกคน ซึ่งบางคนก็ไม่มีทำ�ให้เกิดความ

ไม่เท่าเทียมกันในสังคม)

23 สุดยอดคู่มือครู

GPAS 5 Steps ข้ันสังGเกตatรhวeบrรiวnมgข้อมูล ขั้นคิดวิPเคrรoาcะหe์แsลsะiสnรgุปความรู้

บูรณาการทักษะศตวรรษที่ 21 แนวข้อสอบ O-NET/PISA
ep 2 ขน้ั คดิ วเิ คราะห์
St
และสรปุ ความรู้
2.3 ดา้ นส่ิงแวดลอ้ ม
ในการทำากิจกรรมบางอย่าง มนุษย์ไม่สามารถกระทำาหรือจัดการได้ ต้องใช้เครื่องยนต์
13. นักเรียนร่วมกันวิเคราะห์และแสดง หรอื เครอ่ื งจกั รทม่ี ีการควบคมุ ด้วยคอมพวิ เตอร ์

ความคดิ เหน็ เกย่ี วกบั ผลกระทบดา้ น เช่น การใช้เคร่ืองตรวจวัดระดับฝุ่นละอองใน
สิ่งแวดล้อมที่เกิดจากคอมพิวเตอร์ อากาศ PM2.5 เนื่องจาก PM2.5 เป็นโมเลกุล
ขนาดเล็กมาก และมีอันตรายต่อระบบทางเดิน

โดยตอบค�ำ ถาม ดังน้ี หายใจมาก ซงึ่ มลภาวะทางอากาศแบบนี้และอีก
• ปัญหาฝุ่นละอองในอากาศ หลายรูปแบบ มนุษย์จะไม่สามารถสังเกตหรือ
รู้สึกได้ จึงต้องนำาเทคโนโลยีเข้ามาช่วยในการ
นกั เรยี นจะทราบไดอ้ ยา่ งไรวา่ บรเิ วณใด
ตรวจจับและแจ้งเตือนแทนมนุษย์ เพราะว่า

ป ล อ ด ภั ย ห รื อ เ ส่ี ย ง ต่ อ อั น ต ร า ย มนษุ ยไ์ มม่ คี วามสามารถเพยี งพอในบางกจิ กรรม ภาพที่ 1.17 หมอกและควันในอากาศเมืองหลวง

หากนำ�คอมพิวเตอร์มาช่วยจะทำ� เด็กควรรู้
อยา่ งไร
(ตวั อยา่ งค�ำ ตอบน�ำ คอมพวิ เตอรม์ าชว่ ย Particulate Matters (PM) เป็นค่าเรียกมาตรฐานของฝุ่นละอองขนาดเล็กที่อันตรายต่อสุขภาพ
พัฒนาและสร้างเครื่องตรวจวัดระดับ ทาง US. EPA (United State Environmental Protection Agency) ประเทศสหรัฐอเมริกา
ฝุ่นละอองในอากาศ PM2.5 แล้วให้ มีอยู่ด้วยกัน 2 ชนิด ได้แก่ PM10 และ PM2.5 โดย PM10 (Course Particle) หรือฝุ่นหยาบ
คอมพิวเตอร์ท�ำ การบันทึกเข้าสู่ระบบและ มีแหล่งกำาเนิดจากการจราจรบนท้องถนนที่ไม่ได้ลาดยางตามการขนส่ง วัสดุฝุ่นจากกิจกรรม
บดย่อยหนิ สว่ น PM2.5 หรอื ฝุน่ ขนาดเล็ก มีแหล่งกำาเนิดจากการเผาในทีโ่ ลง่ การคมนาคมขนส่ง
การผลิตไฟฟ้า อุตสาหกรรม การรวมตัวของแก๊สอื่น ๆ ในบรรยากาศ

เผยแพร่ข้อมูล เพื่อให้ผู้ที่ทำ�การสืบค้น วัสดุหรือช้ินส่วนทางอิเล็กทรอนิกส์ที่นำามาใช้สร้างคอมพิวเตอร์บางชิ้น จัดเป็นวัตถุอันตราย
เ ม่ื อ ต้ อ ง ก า ร กำ า จั ด ห รื อ ทำ า ล า ย ข ย ะ
หรอื ตอ้ งการทราบขอ้ มลู หาวธิ กี ารปอ้ งกนั อิเล็กทรอนิกส์เหล่าน้ี ต้องมีการทำาลาย
อย่างถูกวิธี แต่จะมีผู้ผลิตบางรายท่ีผลิต
เช่น การใส่หน้ากาก หรือหลีกเลี่ยงการ ช้ินส่วนทางอิเล็กทรอนิกส์ ขาดความ
รับผิดชอบ ไม่ทำาลายขยะอิเล็กทรอนิกส์
เดินทางไปในบริเวณท่ีมีระดับฝุ่นละออง ตามกรรมวิธที ถ่ี กู ตอ้ ง จึงทาำ ให้เกิดมลพษิ
สะสมในดินหรือในนำ้า ซ่ึงทำาให้เกิดผล
เกนิ มาตรฐาน) กระทบกบั สง่ิ มชี วี ติ ในดนิ หรอื ในนาำ้ รวมถงึ
• ชิ้นส่วนคอมพิวเตอร์หรือ ส่งผลกระทบต่อเนือ่ งมาจนถึงมนุษย์

อุปกรณ์อิเล็กทรอนิกส์ที่เลิกใช้งาน ภาพท่ี 1.18 อปุ กรณ์อเิ ลก็ ทรอนิกส์
สามารถทงิ้ รวมกบั ขยะทว่ั ไปไดห้ รอื ไม่
(ตัวอย่างคำ�ตอบ ขยะอิเล็กทรอนิกส์ 24 เทคโนโลยี (การออกแบบและเทคโนโลย)ี ชนั้ มธั ยมศกึ ษาปีที่ 2

ไม่ควรท้ิงปะปนกับขยะทั่วไป เนื่องจาก

ช้ินส่วนหลายช้ินในอุปกรณ์ มีสารพิษ

ทเี่ ปน็ อนั ตรายทง้ั ตอ่ ชวี ติ และสงิ่ แวดลอ้ ม รอบรู้อาเซียนและโลก

asean

วิธีการจัดการท่ีเหมาะสม คือ รณรงค์ให้ ปัจจัยที่ทำ�ให้บริเวณทางใต้และตะวันออกเฉียงใต้ของเอเชีย ประเทศจีน และ
แยกทง้ิ เปน็ ขยะมพี ษิ เพอ่ื ใหห้ นว่ ยงานทมี่ ี บางส่วนของทวีปแอฟริกา มีความหนาแน่นของฝุ่นละออง PM2.5
วิธกี ำ�จัดที่ถกู ตอ้ งมาจดั การก�ำ จดั ตอ่ ไป) เกินค่ามาตรฐาน เน่ืองจากการเผาไหม้ของถ่านหิน การใช้เทคโนโลยีท่ีล้ําสมัย

ในโรงงานอตุ สาหกรรม ระบบการขนสง่ ทเ่ี ผาไหมไ้ มส่ มบรู ณ์ ความหนาแนน่ ของ

ประชากรและสภาพภมู อิ ากาศ

สุดยอดคู่มือครู 24

A ข้ันปฏิบัติและสรุปความรู้หลังการปฏิบัติ Applyขinั้นgส่ือthสeารCแoลmะนm�ำuเnสiนcaอtion Skill ขั้นSปeรlะfเม-Rินeเพg่ือuเพla่ิมtคinุณgค่า

pplying and Constructing the Knowledge

เสริมความรู้ ครูควรสอน ตัวชี้วัด รอบรู้อาเซียนและโลก

Step 2asean

2.4 วิธีปอ้ งกันและวธิ แี ก้ปญั หา ขั้นคดิ วเิ คราะห์
1) หลีกเล่ียงการใชค้ อมพวิ เตอรเ์ ป็นเวลานาน ๆ เพื่อสขุ ภาพท่ีดขี องตา และสรุปความรู้
2) ปรบั ตัวให้เข้ากับยุคดจิ ทิ ัล นำาคอมพวิ เตอรเ์ ขา้ มาใชใ้ นการทาำ งานให้มากขึน้
3) ในด้านทักษะการคิดคำานวณพ้ืนฐาน เช่น การบวกหรือลบเลข ควรคิดด้วยตัวเอง 14. นักเรียนร่วมกันวิเคราะห์วิธีป้องกัน
ไมค่ วรพึ่งพาคอมพวิ เตอรม์ ากเกนิ ความจำาเป็น แ ล ะ วิ ธี แ ก้ ปั ญ ห า ที่ เ กิ ด จ า ก
3. โทรศัพท์เคลื่อนที่ คอมพิวเตอร์ แล้วร่วมกันสรุปเป็น
3.1 ดา้ นคณุ ภาพของชีวิตและสงั คม ความคิดรวบยอด โดยเขียนเป็น
โทรศพั ทเ์ คลอ่ื นทเ่ี ปน็ ปจั จยั ท ่ี5 ของมนษุ ย ์เนอื่ งจากโทรศพั ทเ์ คลอื่ นทใี่ นปจั จบุ นั มคี ณุ สมบตั ิ แ ผ น ภ า พ ค ว า ม คิ ด บ น ก ร ะ ด า น
มากกวา่ การโทรเพอื่ การพดู คยุ เราสามารถอา่ นและตดิ ตามขา่ วสารผา่ นโทรศพั ทเ์ คลอื่ นทไ่ี ด ้ อาจจะตดิ ตาม ดงั ตวั อย่าง
ผ่านแอปพลิเคชัน LINE หรือ Facebook What App เป็นต้น เราสามารถติดต่อสื่อสารกับบุคคลอื่น
ทอี่ ยูต่ ่างประเทศไดง้ ่าย และประหยดั คา่ ใชจ้ ่ายไดม้ ากขน้ึ หลีกเล่ยี งการใช้ เรยี นร้แู ละปรบั ตวั
คอมพิวเตอร์ ใหเ้ ข้ากับยคุ ดจิ ทิ ัล
โทรศัพท์เคลื่อนท่ีไม่ใช่อุปกรณ์สำาหรับสนทนากันเพียงอย่างเดียว ในปัจจุบันเราสามารถพิมพ์ เป็นเวลานาน
ข้อความสนทนากันแทนการพูดคยุ ดว้ ยเสยี งได้ ทำาใหพ้ ูดคยุ กันน้อยลง จงึ อาจจะก่อใหเ้ กิดความสัมพนั ธ์
ที่ไม่ดีกับคนใกล้ตัว รวมไปถึงการเกิดอาการ “นิ้วล็อก” อันเนื่องมาจากใช้นิ้วมือพิมพ์ข้อความส่งโต้ตอบ
กันมากเกนิ ไป

บรเิ วณกลา้ มเนอื้ ที่อาจเกดิ อาการน้ิวล็อก วธิ ปี อ้ งกันและ
วิธแี ก้ปญั หาท่ี

เกิดจาก
คอมพิวเตอร์

พัฒนาทักษะการทำ�งาน
เกี่ยวกบั คอมพวิ เตอร์

15. นักเรียนคิดประเมินเพ่ือเพิ่มคุณค่า
ภาพท่ี 1.19 การเกิดอาการนว้ิ ลอ็ ก โดยบอกวิธีป้องกันและวิธีแก้ปัญหา

ท่ีเกิดจากคอมพิวเตอร์ที่นักเรียน
สามารถปฏิบตั ิไดท้ นั ที
16. นักเรียนร่วมกันวิเคราะห์และแสดง
เทคโนโลยกี ับการดำารงชวี ิตของมนุษย์ 25 ความคดิ เหน็ เกย่ี วกบั ผลกระทบดา้ น

คณุ ภาพของชวี ติ และสงั คมทเ่ี กดิ จาก
(ตัวอย่างคำ�ตอบ โทรศัพท์เคลื่อนที่มีประโยชน์ สามารถใช้งานได้หลากหลาย เช่น โทรศัพท์เคล่ือนท่ี โดยตอบคำ�ถาม
ติดต่อส่ือสารกับผู้คน อ่านและติดตามข่าวสุขภาพผ่านโทรศัพท์เคลื่อนที่ แต่การใช้ ดังนี้

โทรศัพท์เคล่ือนที่เป็นประจำ�อาจส่งผลให้เกิดอันตรายกับนัยน์ตา เน่ืองจากการอ่าน • การใช้โทรศัพท์เคลื่อนที่ส่งผล

และติดตามข่าวสารมากเกินไป ปัญหาน้ิวล็อก และการเจ็บข้อมือ ป่วยด้วยอาการ ต่อคุณภาพของชีวิตและสังคม

ปวดศรี ษะ) อย่างไร

25 สุดยอดคู่มือครู

GPAS 5 Steps ข้ันสังGเกตatรhวeบrรiวnมgข้อมูล ขั้นคิดวิPเคrรoาcะหe์แsลsะiสnรgุปความรู้

บูรณาการทักษะศตวรรษที่ 21 แนวข้อสอบ O-NET/PISA
ep 2 ขน้ั คดิ วเิ คราะห์
St
และสรปุ ความรู้
3.2 ดา้ นเศรษฐกจิ
โทรศัพท์เคล่ือนที่สามารถถ่ายภาพ ถ่ายวิดีโอได้ และมีแอปพลิเคชันที่มีความสามารถ
17. นักเรียนร่วมกันวิเคราะห์และแสดง ในการทำากจิ กรรมได้อย่างหลากหลาย เชน่ การตัดต่อวดิ ีโอ การตดั แต่งภาพ หลายคนทำาการซื้อขายสินค้า

ความคดิ เหน็ เกย่ี วกบั ผลกระทบดา้ น เช่น อาหารเสริม เคร่ืองสำาอาง เสื้อผ้า ผ่านโทรศัพท์เคล่ือนที่เป็นอาชีพเสริม นักแสดงรีวิวสินค้า
เศรษฐกจิ ทเี่ กดิ จากโทรศพั ทเ์ คลอื่ นท่ี ผ่านแอปพลิเคชนั Instagram หรือการขายสนิ ค้าผา่ นแอปพลเิ คชัน

โดยตอบคำ�ถาม ดงั นี้ SHOPPING
• การใช้โทรศัพท์เคลื่อนที่ส่งผล
ONLINE
ต่อเศรษฐกิจอย่างไร

(ตัวอย่างคำ�ตอบ องค์กร ภาคธุรกิจ

ตา่ งๆไดม้ กี ารน�ำ โทรศพั ทเ์ คลอื่ นทมี่ าใช้

เพ่ืออำ�นวยความสะดวก เช่น ร้านค้า

ร้านอาหาร ภัตตาคาร มีการส่ังซื้อสินค้า

ทั้งการโทรสั่ง หรือสั่งออนไลน์ ธนาคาร

มีการทำ�ธุรกรรมทางการเงินผ่านทาง

แอปพลิเคชันในโทรศัพท์เคลื่อนที่ ภาพท่ี 1.20 รูปแบบการซอื้ ขายสินค้าผา่ นทางแอปพลเิ คชัน
มีธุรกิจบิตคอยน์ (Bitcoin) เกิดข้ึน

แต่ทำ�ให้เกิดผลตามมา คือ อาจมี ปลอดภัยไว้ก่อน
การสั่งซื้อสินค้าผ่านทางสังคมออนไลน์ เช่น Facebook Line หรือเว็บไซต์ต่าง ๆ ถ้าจะ
มจิ ฉาชีพทางเศรษฐกิจ) ทำาการโอนเงินก่อนได้รับสินค้าควรตรวจสอบว่ามีความน่าเชื่อถือหรือไม่ หากไม่มีความน่าเชื่อถือ
18. นักเรียนร่วมกันพิจารณาวิเคราะห์ สามารถใช้บริการเก็บเงินปลายทางได้

เกี่ยวกับภัยท่ีเกิดจากการซ้ือขาย

สินค้าออนไลน์หรือภัยท่ีเกิดจากการ เว็บไซต์แนะนำา
ใ ช้ โ ป ร แ ก ร ม ส น ท น า ผ่ า น ท า ง สำานักงานคณะกรรมการคุ้มครองผู้บริโภค
อินเทอร์เน็ต แล้วสรุปเป็นความคิด www.ocpb.go.th
รวบยอด
26 เทคโนโลยี (การออกแบบและเทคโนโลย)ี ชั้นมธั ยมศึกษาปีท่ ี 2

NET แนวข้อสอบ O-NET/PISA

ขอ้ ใดเปน็ ผลกระทบจากการใช้โทรศัพทเ์ คลือ่ นที่

1 ท�ำ ให้เกดิ อาการนว้ิ ล็อก (เฉลย 1 เพราะเม่ือใช้โทรศพั ท์เคล่อื นท่ี

2 ท�ำ ให้ตดิ ตอ่ ส่อื สารได้งา่ ยขึ้น เปน็ เวลานาน จะทำ�ให้เกดิ อาการน้ิวลอ็ ก)
3 ท�ำ ใหเ้ กดิ ปจั จยั ท่ี 5 ของมนษุ ย์

4 ท�ำ ใหป้ ระหยดั ค่าใช้จ่ายในการสื่อสาร

สุดยอดคู่มือครู 26

A ข้ันปฏิบัติและสรุปความรู้หลังการปฏิบัติ Applyขinั้นgส่ือthสeารCแoลmะนm�ำuเnสiนcaอtion Skill ข้ันSปeรlะfเม-Rินeเพg่ือuเพla่ิมtคinุณgค่า

pplying and Constructing the Knowledge

เสริมความรู้ ครูควรสอน ตัวชี้วัด รอบรู้อาเซียนและโลก

ep 2aseanSt

จากเทคโนโลยีท่ีมีและเข้าถึงง่าย ทำาให้เกิดมิจฉาชีพและผู้ที่ไม่หวังดีใช้โทรศัพท์เคลื่อนที่ในการ ขั้นคิดวเิ คราะห์
หลอกลวงเพ่ือประสงคต์ ่อทรพั ย์สิน เชน่ การหลอกขายสนิ ค้าทไี่ ม่ตรงกบั ภาพท่ีแสดงไว้ การหลอกให้โอน และสรปุ ความรู้
เงินไปกอ่ น แลว้ ไม่ส่งสินคา้ หรือแม้กระทงั่ การหลอกให้เขา้ สู่การเลน่ แชร์ลกู โซ่
19. นักเรียนร่วมกันวิเคราะห์และแสดง
ระวงั ภัย! ความคดิ เหน็ เกย่ี วกบั ผลกระทบดา้ น
ส่ิ ง แ ว ด ล้ อ ม ที่ เ กิ ด จ า ก โ ท ร ศั พ ท์
มจิ ฉาชพี ใน inbox เคล่ือนท่ี แล้วสรุปเป็นความคิด
ของ Facebook รวบยอด
เตือนจากใจ...
รีบอา่ น แลว้ สง่ ตอ่ ปอ้ งกนั ได้... 20. นักเรียนคิดประเมินเพ่ือเพิ่มคุณค่า
โดยบอกวิธีการป้องกันผู้ท่ีไม่หวังดี
หลอกลวงหรอื ประสงคต์ อ่ ทรพั ยส์ นิ
จากการใช้โทรศัพท์เคล่ือนท่ี แล้ว
สรปุ เป็นความคิดรวบยอด

ภาพท่ี 1.21 การเตอื นภัยของเหล่ามจิ ฉาชีพใน inbox ของ Facebook (ตัวอย่างคำ�ตอบ วิธีการป้องกนั ดังน้ี
1. เปิดเผยข้อมูลในโซเชียลเน็ตเวิร์ก

3.3 ด้านสง่ิ แวดล้อม เท่าที่จำ�เป็น เพื่อป้องกันไม่ให้มิจฉาชีพ
โทรศัพท์เคล่ือนที่เป็นขยะอิเล็กทรอนิกส์ เนื่องจากมีอุปกรณ์ท่ีมีสารเคมีท่ีไม่เป็นผลดี นำ�ขอ้ มลู ไปแอบอา้ งใชท้ �ำ ธุรกรรม
ตอ่ ธรรมชาติ หากเราสงั เกตหลาย ๆ ปีทีผ่ า่ นมา บริษทั ท่ผี ลิตโทรศพั ท์เคลอื่ นท่ีตา่ งผลติ โทรศพั ท์เคล่อื นท ่ี 2.ควรเปลย่ี นรหสั ผา่ นในการเขา้ ใชบ้ ญั ชี
รนุ่ ใหมอ่ ย่ตู ลอดเวลา จึงทาำ ให้มกี ารเปลี่ยนโทรศพั ทเ์ คลอื่ นที่บอ่ ยครง้ั โทรศัพท์เคลือ่ นท่ีเคร่อื งเกา่ ทีไ่ ม่ได้ อีเมลหรือบัญชีโซเชียลเน็ตเวิร์กเป็น
ใชแ้ ลว้ หากไมท่ งิ้ และกาำ จดั ใหถ้ กู วธิ ี สารพษิ จากขยะอเิ ลก็ ทรอนกิ สเ์ หลา่ นก้ี จ็ ะออกสธู่ รรมชาต ิ แลว้ มนษุ ย์ ประจ�ำ
ทผ่ี ลติ ขยะอเิ ลก็ ทรอนิกสก์ ็จะเปน็ ผู้ท่รี บั สารพษิ จากขยะอเิ ลก็ ทรอนิกส์เหลา่ นี้

3.หากไดร้ บั การตดิ ตอ่ แจง้ ใหโ้ อนเงนิ ให้

ควรตรวจสอบข้อเท็จจริงกอ่ นโอนเงิน

4. ติดตั้งโปรแกรมป้องกันไวรัสและ

ไ ม่ ติ ด ต้ั ง โ ป ร แ ก ร ม ท่ี ไ ม่ ท ร า บ ท่ี ม า

เทคโนโลยีกบั การดำารงชวี ิตของมนษุ ย์ 27 เพอื่ ป้องกนั การขโมยขอ้ มูลการใชง้ าน
5. ติดตามขา่ วสารกลโกงอย่างสมาํ่ เสมอ

เพื่อรูเ้ ทา่ ทันมิจฉาชพี )

NET แนวข้อสอบ O-NET/PISA

ข้อใดเป็นสาเหตุหน่ึงท่ีทำ�ให้โทรศัพท์เคล่ือนที่เปล่ียนจากแบบกดปุ่มเป็นแบบ
สัมผสั (เฉลย 3 เพราะการกดปุ่มบนโทรศัพทเ์ คล่อื นทีไ่ ปนาน ๆ
1 ตอ้ งการให้ราคาถูกลง จะท�ำ ใหป้ มุ่ เสอื่ มสภาพดงั นน้ั จงึ ตอ้ งเปลยี่ นเปน็ แบบสมั ผสั )
2 ตอ้ งการใหโ้ ทรศพั ท์เคล่ือนทม่ี ขี นาดเล็กลง
3 ป่มุ กดเมอื่ ใช้ไปนาน ๆ จะเสอ่ื มสภาพ
4 ตอ้ งการให้ระบบปฏบิ ตั ิการมขี นาดเล็กลง

27 สุดยอดคู่มือครู

GPAS 5 Steps ข้ันสังGเกตatรhวeบrรiวnมgข้อมูล ขั้นคิดวิPเคrรoาcะหe์แsลsะiสnรgุปความรู้

บูรณาการทักษะศตวรรษท่ี 21 แนวข้อสอบ O-NET/PISA

ep 3 ข้นั ปฏิบัติ วิธีป้องกนั และวธิ ีแกป้ ัญหา
และสรุปความรู้
หลงั การปฏิบัติ
St
St21. นกั เรยี นแบ่งกลมุ่ แตล่ ะกลุ่มรว่ มกนัการเลน่ โทรศพั ท์เคล่อื นท่ี
Stสำ�รวจเลือกและวิเคราะห์ผลกระทบ
จากการใช้เทคโนโลยี และวิธีการ ในการเล่นโทรศัพท์เคลื่อนที่เป็นเวลานาน จนเกิดการติดโทรศัพท์เคลื่อนที่ จะทำาให้ขาดการมี
ป้องกันและแก้ปัญหาในการเลือกใช้ มนุษยสัมพันธ์กับบุคคลรอบข้าง จนเกิดสภาวะอารมณ์เชิงลบ หรือการแสดงพฤติกรรมท่ีรุนแรง เช่น
เทคโนโลยีที่สนใจ 1 เทคโนโลยี ทำาให้โมโหง่าย อารมณแ์ ปรปรวน เพิ่มระดบั ความเครยี ด
แล้วเขียนเป็นแผนภาพความคิด
ดังตวั อย่าง นอกจากนี้การเล่นโทรศัพท์เคลื่อนที่เป็นเวลานาน ยังเพ่ิมความเสี่ยง
สนิ้ เปลืองพลังงานไฟฟา้ ในการเป็นโรคต่าง ๆ เช่น นิ้วล็อก จากการพิมพ์ข้อความติดต่อกันนาน
เกนิ ไป ปวดตา ปวดคอ เมอ่ื ยล้า วิธกี ารแก้ปัญหาคือ การเล่นกฬี าเพอ่ื สรา้ ง
ถ้าเปิดเคร่ืองปรับอากาศเปน็ มนุษยสัมพันธ์กบั บุคคลรอบข้าง และสร้างความผ่อนคลาย

ช่วยปรบั อณุ หภมู หิ อ้ ง เวลานานอาจทำ�ใหไ้ ม่สบาย

ให้เย็นสบาย ใชส้ ารเคมที ีท่ ำ�ลายส่ิงแวดล้อม

ผลกระทบด้านบวก ผลกระทบดา้ นลบ การใช้โทรศัพท์เคลื่อนท่ีเป็นเวลานานทำาให้เกิดสิว เนื่องจาก
ผลกระทบ เช้ือโรคและแบคทีเรีย ฝุ่นละออง คาบเหง่ือ ที่ติดอยู่บนหน้าจอสัมผัส
เมื่อใช้โทรศัพท์เคล่ือนท่ีแล้วหน้าจอสัมผัสโดนหน้า จึงทำาให้เกิดสิว
วธิ ีป้องกนั และแก้ปัญหาเหล่านี้คอื การทำาความสะอาดโทรศัพทเ์ คลื่อนท่ี

วิธกี ารปอ้ งกัน การเลอื กใช้ การทำาธุรกรรมทางการเงินออนไลน์บนโทรศัพท์เคล่ือนท่ีกำาลัง
เปน็ ทนี่ ยิ ม เชน่ การจา่ ยคา่ นาำ้ คา่ ไฟ หรอื ชาำ ระสนิ คา้ ตา่ ง ๆ เพอ่ื เปน็ การสรา้ ง
1. ปิดเครอื่ งปรบั อากาศ เลือกเครอ่ื งปรบั อากาศที่มี ความปลอดภัย ส่ิงท่ีควรปฏิบัติคือ การใช้บริการส่งข้อความเเจ้งเตือน
กอ่ นออกจากหอ้ ง ฉลากประหยดั ไฟเบอร์ 5 เมอ่ื ทำาธุรกรรมทางการเงินเสรจ็
เลอื กเครอ่ื งปรบั อากาศทขี่ นาด
อยา่ งนอ้ ย 30 นาที-1 ชั่วโมง
พอดกี ับห้อง
2. เปดิ เครอื่ งปรับอากาศ
เลอื กเครอ่ื งปรบั อากาศที่ใช้
ในอุณหภูมทิ ี่เหมาะสม
สายทำ�ความเยน็ ที่เปน็ มติ ร
3. เปิดเครอ่ื งปรบั อากาศ ตอ่ สงิ่ แวดล้อม โดยปกติในโทรศัพท์เคล่ือนท่ีนั้นจะมีสารพิษพวกตะกั่ว สารหนู
เท่าทจ่ี �ำ เป็น โครเมียม โบรมีน ในแผงวงจรและแคดเมียมในแบตเตอร่ี การทิ้งซาก
โทรศัพท์เคล่ือนที่นั้นจึงไม่สามารถท้ิงรวมกับขยะท่ัวไปได้ ควรนำาไปท้ิง
กิจกรรมน้ปี ระเมินตวั ชีว้ ัด ว 4.1 ม.2/1

22. นักเรียนร่วมกันสรุปสิ่งท่ีเข้าใจเป็น ต า ม จุ ด ติ ด ต้ั ง ก ล่ อ ง รั บ ทิ้ ง โ ท ร ศั พ ท์ เ ค ลื่ อ น ที่ ห รื อ แ บ ต เ ต อ รี่ ต า ม
ความรู้ร่วมกนั ดังน้ี ห้างสรรพสินค้า หรือตามศูนย์บริการโทรศัพท์เคล่ือนท่ี หรือตามกล่อง
รับบริจาคโทรศัพทเ์ คลื่อนที่ของหนว่ ยงานต่าง ๆ
• เทคโนโลยีต่าง ๆ ผลิตขึ้นเพื่อ
แกป้ ญั หาในชวี ติ ประจ�ำ วนั ของมนษุ ย์ 28 เทคโนโลย ี (การออกแบบและเทคโนโลยี) ชนั้ มธั ยมศกึ ษาปีที ่ 2

อาจส่งผลกระทบทั้งด้านบวกและ ep 4 5ep ข้ันประเมนิ เพอ่ื เพมิ่ คุณคา่
ด้านลบ เพราะฉะนั้นในการเลือกใช้ บริการสงั คม
เทคโนโลยีควรคำ�นึงถึงผลกระทบ ขนั้ สอื่ สารและนำ� เสนอ และจิตสาธารณะ

ตา่ ง ๆ ใหร้ อบดา้ น จะไดไ้ มเ่ กดิ ผลเสยี 23. ผู้แทนนักเรียนแต่ละกลุ่มนำ�เสนอ 24. นกั เรียนนำ�แผนภาพความคิด จัดเป็น
ต่ อ คุ ณ ภ า พ ข อ ง ชี วิ ต แ ล ะ สั ง ค ม แผนภาพความคิด ผลกระทบจาก ป้ายนิเทศหน้าช้ันเรียน เพื่อเผยแพร่
เศรษฐกิจและสิ่งแวดล้อม สามารถ การใชเ้ ทคโนโลยี และวธิ กี ารปอ้ งกนั ความรูแ้ กน่ กั เรียนชัน้ อน่ื ๆ ทีส่ นใจ
วางแผนป้องกันและแก้ปัญหาท่ีจะ และแกป้ ญั หาในการเลอื กใชเ้ ทคโนโลยี
เกดิ ขึ้นไดอ้ กี ดว้ ย หน้าชั้นเรียน เพ่ือแลกเปลี่ยนเรียนรู้

กัน โดยอาจใช้ซอฟต์แวร์ประกอบ
การน�ำ เสนอให้นา่ สนใจ
สุดยอดคู่มือครู 28

A ขั้นปฏิบัติและสรุปความรู้หลังการปฏิบัติ Applyขin้ันgส่ือthสeารCแoลmะนm�ำuเnสiนcaอtion Skill ข้ันSปeรlะfเม-Rินeเพgื่อuเพla่ิมtคinุณgค่า

pplying and Constructing the Knowledge

เสริมความรู้ ครูควรสอน ตัวช้ีวัด รอบรู้อาเซียนและโลก

asean

แนวค�ำตอบ

คาำ ถามพฒั นากระบวนการคดิ 1. ความก้าวหน้าทางวิทยาศาสตร์ วิศวกรรมศาสตร์
และเทคโนโลยี ทำ�ให้เกิดการเปล่ียนแปลงของ

1. สาเหตหุ รอื ปจั จยั หลกั ทที่ าำ ใหเ้ กดิ การเปลยี่ นแปลงเทคโนโลยใี นปจั จบุ นั อยา่ งรวดเรว็ คอื อะไร เทคโนโลยีต่าง ๆ อย่างมาก ท้ังเร่ืองขนาด รูปร่าง
2. นักเรียนคดิ ว่าเสือ้ ผา้ ในอดตี และปัจจุบนั เหมอื นกันหรือต่างกนั อย่างไร ความแขง็ แรง ความปลอดภยั ประโยชน์ การใชง้ าน

3. แนวโน้มในการพฒั นาเทคโนโลยีคมนาคมในอนาคตเปน็ อยา่ งไร ราคา

4. ปัจจบุ นั มกี ารพฒั นาเทคโนโลยีท่ีเรียกวา่ โดรน นกั เรียนคิดว่ามีขอ้ ดีและขอ้ เสียอย่างไร 2. ลกั ษณะทเ่ี หมอื นกนั คอื ใชส้ วมใสใ่ หค้ วามอบอนุ่

5. นักเรยี นคดิ วา่ มเี ทคโนโลยใี กลต้ ัวของนกั เรียนอะไรบ้างที่ช่วยแก้ปญั หาจากปจั จัยพืน้ ฐาน ความแตกตา่ ง คอื เสอ้ื ผา้ ในอดตี จะท�ำ จากขนสตั ว์

ในการดำาเนินชวี ติ ประจาำ วัน และเสน้ ใยพชื สว่ นเสอ้ื ผา้ ในปจั จบุ นั จะท�ำ จากเสน้ ใย

6. จงอธบิ ายขอ้ ดีของการเปลี่ยนแปลงเทคโนโลยตี า่ ง ๆ ทีเ่ กิดข้ึนในปจั จุบนั นาโนพอลเิ มอร์

7. นักเรยี นคิดว่าเทคโนโลยมี สี ่วนชว่ ยในการเพิม่ คณุ ภาพชีวิตใหก้ ับผสู้ ูงอายุไดอ้ ย่างไร 3. การเดนิ ทางโดยรถยนต์ อาจใชร้ ถยนตแ์ บบไรค้ นขบั

8. จงอธิบายผลกระทบทางดา้ นส่ิงแวดลอ้ มท่ีเก่ยี วกับการใชก้ ลอ้ งถา่ ยภาพดจิ ิทลั แทนกลอ้ ง การเดนิ ทางโดยรถไฟและเครอ่ื งบนิ ดว้ ยความเรว็ สงู

ถา่ ยภาพแบบเกา่ กว่าท่ีเคยมี อีกท้ังการตระหนักถึงวิกฤตปัญหา

9. การนาำ กล้องจบั ภาพความเร็วสูงมาใชใ้ นงานจราจรของตาำ รวจจราจร นกั เรียนคดิ ว่ามีผล พลงั งานและสง่ิ แวดลอ้ ม ท�ำ ใหเ้ ทคโนโลยคี มนาคม
อยา่ งไรในด้านสงั คมและการอยรู่ ว่ มกัน จะมุ่งเน้นใช้พลังงานทดแทนและเป็นมิตรกับ
10. ปา้ บุญศรีประกอบอาชพี ขายข้าวมันไก่และต้องการทีจ่ ะเพิ่มยอดขาย นกั เรียนคิดว่า สง่ิ แวดลอ้ มมากขน้ึ
จะสามารถนาำ เทคโนโลยมี าช่วยปา้ บุญศรีเพ่มิ ยอดขายข้าวมันไก่ได้อยา่ งไร จงอธิบาย 4. โดรนหรืออากาศยานไร้คนขับ ปัจจุบันถูกนำ�มาใช้

กจิ กรรมการเรยี นรู้ ประโยชน์ในงานต่าง ๆ เช่น การถ่ายภาพมุมสูง
การสำ�รวจ การขนส่งสินค้า การถ่ายทอดสด

1. นกั เรียนแบง่ กล่มุ กลุ่มละ 3-4 คน รว่ มกันวเิ คราะห์ข้อดีและข้อเสยี ผลกระทบที่เกิดขึน้ การพน่ ยาฆา่ แมลง การใสป่ ยุ๋ นอกจากน้ี ยงั ถกู น�ำ มา
ตอ่ มนษุ ย ์ สังคม เศรษฐกิจและสิง่ แวดล้อม ตลอดจนการหาแนวทางการปอ้ งกันและ ใชง้ านความมน่ั คง สว่ นขอ้ เสยี คอื ใชเ้ ปน็ อาวธุ และ
แก้ไขปญั หาท่ีเกดิ ขึน้ ของเทคโนโลยโี ซลารเ์ ซลล์ ใชใ้ นงานโจรกรรมขอ้ มลู

2. นักเรยี นร่วมกนั ศึกษา ค้นควา้ เก่ียวกับการนาำ เทคโนโลยไี ปใช้ในการพฒั นาสายพนั ธุ์ 5. เทคโนโลยที ช่ี ว่ ยแกป้ ญั หาปจั จยั พน้ื ฐานประกอบดว้ ย

ของทเุ รยี น อาหาร เครอ่ื งนงุ่ หม่ ทอ่ี ยอู่ าศยั และยารกั ษาโรค เชน่

3. นกั เรียนสำารวจปญั หาทเี่ กิดข้ึนในชีวติ ประจาำ วนั เก่ยี วกบั การใช้เทคโนโลยีของมนษุ ย์ กระทะไฟฟ้าใช้ในการปรุงอาหาร เส้ือกันหนาว

และวิเคราะห์สาเหตุของปัญหานน้ั ใชป้ อ้ งกนั อากาศทห่ี นาวเยน็ บา้ นปนู ทม่ี คี วามแขง็ แรง

โครงงานสร้างสรรค์ คงทนการพฒั นาสตู รยาเพอ่ื ใชร้ กั ษาโรคตา่ งๆ

6. เปน็ การพฒั นาตอ่ ยอดสง่ิ ทม่ี อี ยเู่ พอ่ื เพม่ิ คณุ สมบตั ิ

นักเรียนแบ่งกลุ่มศึกษาค้นคว้าเทคโนโลยีที่สนใจเกี่ยวกับการเปลี่ยนแปลงของเทคโนโลยีนั้น ท่ดี ขี ้นึ แก้ไขข้อบกพรอ่ ง และปรับเปลย่ี นการท�ำ งาน
ตั้งแต่เริ่มแรกจนถึงปัจจุบัน รวมทั้งสาเหตุหรือปัจจัยของการเปลี่ยนแปลงดังกล่าว จากนั้น เพอ่ื ใหเ้ กดิ ประสทิ ธภิ าพสงู สดุ
คาดการณ์แนวโน้มที่จะเกิดขึ้นในอนาคตของเทคโนโลยีนั้น แล้วออกแบบโดยใช้ซอฟต์แวร์หรือ 7. เนอ่ื งจากผสู้ งู อายนุ น้ั เคลอ่ื นไหวรา่ งกายไดค้ อ่ นขา้ ง
สร้างแบบจำาลอง นำาเสนอผลงาน พร้อมทั้งอธิบายหลักการและแนวคิดให้ชัดเจน ลำ�บาก จึงได้มีการคิดค้นลิฟต์และบันไดเล่ือน

เทคโนโลยีกบั การดำารงชีวิตของมนษุ ย์ 29 เพ่ือช่วยอำ�นวยความสะดวกให้ผู้สูงอายุข้ึน-ลง

อาคารได้สะดวกและไม่กระทบต่อการเคล่อื นไหว

ส่ิงแวดล้อม แต่ถ้าใช้กล้องถ่ายภาพแบบดิจิทัลจะใช้แบตเตอร่ีท่ีสามารถ ร่างกายมากนัก เม่อื เทียบกับการข้นึ ท่สี ูงด้วยบันได
ประจไุ ฟฟา้ เขา้ ไปใหมไ่ ด้เมอ่ื พลงั งานหมดรอบการใชง้ านคอ่ นขา้ งสงู ไมต่ อ้ งทง้ิ ทต่ี อ้ งออกแรงคอ่ นขา้ งมากและอาจเกดิ การบาดเจบ็
ตัวช้ีวัด ของกลา้ มเนอ้ื ขาได้
เหมอื นกบั ถา่ นไฟฉายจงึ เปน็ การลดปรมิ าณขยะอเิ ลก็ ทรอนกิ ส์
ว 4.1 ม.2/1 9. ช่วยลดการกระทำ�ความผิดท่เี ก่ยี วกับกฎจราจร เน่อื งจากมีกล้องจับภาพอยู่ 8. กลอ้ งถา่ ยภาพแบบเกา่ ใชถ้ า่ นไฟฉายซง่ึ เปน็ วสั ดใุ ช้
จงึ เกดิ ความเกรงกลวั ตอ่ การกระท�ำ ทไ่ี มถ่ กู ตอ้ งตามกฎจราจร ท�ำ ใหเ้ กดิ ความ แลว้ ทง้ิ เกดิ เปน็ ขยะอเิ ลก็ ทรอนกิ ส์ ซง่ึ สง่ ผลเสยี ตอ่

เปน็ ระเบยี บเรยี บรอ้ ยในการใชร้ ถใชถ้ นน

10. - ทำ�การเพ่มิ ช่องทางการขายทางออนไลน์ให้ป้าบุญศรีโดยจ่ายเงินผ่านทาง

อนิ เทอรเ์ นต็ หรอื แอปพลเิ คชนั ของทางธนาคารทม่ี ี

- ใช้หม้อต้มแรงดันสูงต้มไก่ ทำ�ให้ได้ไก่ท่ีนุ่มและคงคุณค่าทางอาหาร

แตป่ ระหยดั พลงั งานท�ำ ใหต้ น้ ทนุ ทางพลงั งานทต่ี อ้ งจา่ ยลดลง

29 สุดยอดคู่มือครู

GPAS 5 Steps ขั้นสังGเกตatรhวeบrรiวnมgข้อมูล ข้ันคิดวิPเคrรoาcะหe์แsลsะiสnรgุปความรู้
บูรณาการทักษะศตวรรษท่ี 21
แนวข้อสอบ O-NET/PISA

เป้าหมายการเรยี นรู้ ห2นว่ ยการเรยี นรทู้ ่ีการแก้ปัญหากับกระบวนการออกแบบ
เชิงวิศวกรรม
มาตรฐานการเรียนรู้
แผนผังหวั ขอ้ หน่วยการเรียนรู้ การแก้ปญั หา การรวบรวมข้อมลู และ
มาตรฐาน ว 4.1 เข้าใจแนวคิดหลักของ การระบุปญั หา กับกระบวนการ แนวคิดที่เก่ยี วขอ้ งกับปญั หา
เทคโนโลยีเพื่อการดำ�รงชีวิตในสังคมที่มี โครงงานกบั กระบวนการ
การเปลี่ยนแปลงอย่างรวดเร็ว ใช้ความรู้ ออกแบบ ลกั ษณะของข้อมูลทด่ี ที ค่ี วรรวบรวม
แ ล ะ ทั ก ษ ะ ท า ง ด้ า น วิ ท ย า ศ า ส ต ร์ ออกแบบเชงิ วศิ วกรรม เชิงวิศวกรรม ลักษณะของข้อมูล
คณิตศาสตร์ และศาสตร์อ่ืน ๆ เพื่อแก้ การนำาเสนอวธิ ีการแก้ปัญหา ประเภทของขอ้ มลู
ปัญหาหรือพัฒนางานอย่างมีความคิด ผลการแกป้ ญั หาหรอื ช้นิ งาน ข้ันตอนในการรวบรวมข้อมลู
สร้างสรรค์ด้วยกระบวนการออกแบบ วธิ กี ารรวบรวมข้อมลู
เชิงวิศวกรรม เลือกใช้เทคโนโลยีอย่าง การทดสอบ ประเมนิ ผลและปรบั ปรุงแกไ้ ข การวางแผนและ
เหมาะสม โดยคำ�นึงถึงผลกระทบต่อชีวิต วธิ ีการแก้ปญั หาหรือชนิ้ งาน ดำาเนนิ การแกป้ ัญหา การออกแบบ
สังคม และสงิ่ แวดลอ้ ม วิธกี ารแกป้ ญั หา

ตวั ชว้ี ดั

• ระบุปัญหาหรือความต้องการในชุมชนหรือท้องถิ่น สรุปกรอบของปัญหา รวบรวม วิเคราะห์ข้อมูลและแนวคิดที่เกี่ยวข้อง
กบั ปัญหา (ว 4.1 ม.2/2)
• ออกแบบวิธีการแก้ปัญหา โดยวิเคราะห์เปรียบเทียบ และตัดสินใจเลือกข้อมูลที่จาำ เป็นภายใต้เง่ือนไขและทรัพยากรท่ีมีอย ู่
นำาเสนอแนวทางการแก้ปัญหาให้ผู้อ่ืนเข้าใจ วางแผนข้ันตอนการทำางานและดำาเนินการแก้ปัญหาอย่างเป็นขั้นตอน
(ว 4.1 ม.2/3)
• ทดสอบ ประเมินผล และอธิบายปัญหาหรือข้อบกพร่องท่ีเกิดขึ้น ภายใต้กรอบเงื่อนไข พร้อมท้ังหาแนวทาง
การปรบั ปรุงแก้ไข และนาำ เสนอผลการแกป้ ญั หา (ว 4.1 ม.2/4)

ศพั ท์เทคโนโลยีน่ารู้

คาำ ศพั ท์ คำาอ่าน คาำ แปล
evaluation อิแวล′ ลูเอชัน การประเมินผล
problem identification พรอบ′ เลมิ ไอเดนทฟิ เิ ค′ ชนั การระบุปัญหา
qualitative data ควอล′ ลเิ ททฟิ ว เด′ ทะ ขอ้ มูลเชงิ คุณภาพ
quantitative data ควาน′ ทะเททิฟว เด′ ทะ ขอ้ มลู เชงิ ปรมิ าณ
solution design การออกแบบวิธกี ารแกป้ ญั หา
ซอลลิว′ ชัน ดิไซน′ฺ
testing เทสท ฺ ติง การทดสอบ

สุดยอดคู่มือครู 30

A ข้ันปฏิบัติและสรุปความรู้หลังการปฏิบัติ Applyขinั้นgสื่อthสeารCแoลmะนm�ำuเnสiนcaอtion Skill ขั้นSปeรlะfเม-Rินeเพg่ือuเพlaิ่มtคinุณgค่า

pplying and Constructing the Knowledge

เสริมความรู้ ครูควรสอน ตัวช้ีวัด รอบรู้อาเซียนและโลก

asean

สมรรถนะส�ำ คญั ของผเู้ รยี น

กระบวนการออกแบบเชงิ วศิ วกรรม 1. ความสามารถในการสือ่ สาร
2. ความสามารถในการคิด
1. 6 2.มี ข้นั ตอน ดงั น้ี 3. ความสามารถในการแกป้ ัญหา
4. ความสามารถในการใชท้ กั ษะชวี ติ
การระบปุ ญั หา การรวบรวมขอ้ มูล 5. ความสามารถในการใช้เทคโนโลยี
และแนวคิด
3. ทเี่ กีย่ วขอ้ งกบั ปญั หา คณุ ลกั ษณะอันพึงประสงค์

4. ใฝ่เรยี นรู้
ตวั ชี้วดั ท่ี 4.1 ตั้งใจ เพียรพยายามใน
การเรยี นและเขา้ ร่วมกิจกรรมการเรียนรู้
ตัวชีว้ ัดท่ี 4.2 แสวงหาความรู้จากแหล่ง
เรียนรู้ต่าง ๆ ทั้งภายในและภายนอก
โรงเรียน ด้วยการเลือกใช้ส่ืออย่าง
เหมาะสม บันทึกความรู้ วิเคราะห์
สรุปเป็นองค์ความรู้ สามารถนำ�ไปใช้
ในชีวิตประจ�ำ วนั ได้

การออกแบบ การวางแผนและ มุ่งมนั่ ในการทำ�งาน
วธิ ีการแก้ปญั หา ดำาเนินการแก้ปญั หา ตัวชวี้ ดั ท่ี 6.1 ตั้งใจและรบั ผิดชอบในการ
ปฏบิ ัตหิ นา้ ท่ีการงาน
5. 6. ตัวช้ีวัดที่ 6.2 ทำ�งานด้วยความเพียร
พยายามและอดทนเพื่อให้งานสำ�เร็จ
การทดสอบ การนำาเสนอ ตามเป้าหมาย
ประเมนิ ผลและ วิธีการแก้ปัญหา
ปรบั ปรงุ แก้ไขวธิ ีการ ผลการแกป้ ัญหา
แก้ปญั หาหรอื ชนิ้ งาน หรอื ชน้ิ งาน

บูรณาการทักษะศตวรรษที่ 21 จุดประกายโครงงาน

นักเรียนแบ่งกลุ่ม แต่ละกลุ่มร่วมกันสำ�รวจและเลือกปัญหาหรือ
ความต้องการในชุมชนหรือท้องถิ่น กลุ่มละ 1 ปัญหา แล้วแต่ละกลุ่มร่วมกัน
ออกแบบวธิ กี ารแกป้ ญั หา ทดสอบ และประเมนิ ผล โดยใชก้ ระบวนการออกแบบ
เชิงวศิ วกรรม แล้วน�ำ เสนอในแบบแผงโครงงาน

31 สุดยอดคู่มือครู

GPAS 5 Steps ข้ันสังGเกตatรhวeบrรiวnมgข้อมูล ข้ันคิดวิPเคrรoาcะหe์แsลsะiสnรgุปความรู้
บูรณาการทักษะศตวรรษท่ี 21
แนวข้อสอบ O-NET/PISA

St St ตัวช้วี ดั ปจั จบุ นั มนษุ ยส์ ว่ นใหญย่ งั ขาดการฝกึ ฝนทางดา้ นทกั ษะการคดิ ไมว่ า่ จะเปน็ การคดิ สรา้ งสรรคใ์ นการ
แกป้ ัญหาต่าง ๆ อยา่ งเปน็ ระบบ กระบวนการออกแบบเชิงวิศวกรรม จะช่วยใหเ้ ห็นถงึ ขน้ั ตอนและวิธีการ
ว 4.1 ม.2/2 แก้ปัญหาได้อย่างชัดเจนมากยิ่งข้ึน อีกท้ังยังช่วยจัดระบบความคิดได้อย่างเป็นข้ันตอน กระบวนการ
ภาระงาน/ช้นิ งาน ออกแบบเชงิ วิศวกรรมมี 6 ขัน้ ตอน ดังนี้
1. ตารางการระบปุ ญั หาโดยใชเ้ ทคนคิ 5W1H
2. แผนภาพความคดิ การวเิ คราะห์ การระบุปัญหา (Problem ldentification)
สาเหตุของปญั หา
ค�ำ ถ�มสำ�คัญ
ep 1 ข้นั สงั เกต
เราทราบไดอ้ ยา่ งไรว่าส่งิ ใดเป็นปญั หา
รวบรวมข้อมลู

1. นักเรียนร่วมกันสังเกตภาพปัญหา
แลว้ ตอบคำ�ถาม ดงั นี้

• จากภาพคือปญั หาอะไร จากอดตี จนถงึ ปจั จบุ นั ประเทศไทยไดเ้ ผชญิ กบั ปญั หาในหลาย ๆ ดา้ น ซงึ่ มผี ลกระทบตอ่ การดาำ เนนิ ชวี ติ
(ปัญหานํ้าเนา่ เสยี และขยะในล�ำ คลอง) เศรษฐกิจ และสงั คมของผคู้ นในประเทศ โดยแบ่งเปน็ ดา้ นใหญ่ ๆ ดงั ต่อไปน้ี
• นักเรียนคดิ ว่าจะก่อให้เกิดปญั หาใด 1. ปญั ห�ด้�นพลงั ง�น
การดำาเนินชวี ิตของผูค้ นในปัจจุบัน ไม่ว่าจะเป็นการคมนาคม การขนส่ง การใชไ้ ฟฟ้า ฯลฯ จาำ เป็น
(ตัวอยา่ งค�ำ ตอบ สง่ กลิน่ เหม็นรบกวน ต้องมีการใช้พลังงานเข้ามาเพื่อให้กิจกรรมต่าง ๆ สามารถดำาเนินการต่อไปได้ แต่ในช่วงไม่กี่ปีที่ผ่านมา
สตั ว์นํ้าไมม่ ีท่ีอยูอ่ าศยั ) ไดม้ กี ารขยายตวั ทางเศรษฐกจิ ถนิ่ ทอ่ี ยอู่ าศยั และจาำ นวนประชากร ทาำ ใหม้ กี ารใชพ้ ลงั งานเพมิ่ ขนึ้ และทำาให้
2. นักเรียนสนทนาทบทวนความรู้เกี่ยวกับ พลงั งานทผ่ี ลติ ได้ ไมเ่ พยี งพอตอ่ การใชง้ าน ราคาของพลงั งานจงึ ไดม้ กี ารปรบั ตวั สงู ขน้ึ สง่ ผลใหเ้ กดิ ปญั หา
ตา่ ง ๆ ตามมา เชน่
กระบวนการออกแบบเชิงวิศวกรรม 1.1 ราคาของผลิตภัณฑ์ปรับตัวสูงข้ึน เน่ืองจากค่าขนส่งมีราคาสูงข้ึน เพราะมีการปรับตัวตาม
แลว้ ตอบค�ำ ถาม ดงั นี้ ราคาทสี่ ูงขึ้นของพลงั งานต่าง ๆ โดยเฉพาะนำ้ามนั ซึง่ เปน็ ตัวแปรสำาคญั ของระบบโลจิสตกิ ส ์ (logistics)
• การบอกถึงปัญหาอยู่ในข้ันตอนใด 1.2 การขับเคล่ือนของอุตสาหกรรมเป็นไปได้ช้า อันเน่ืองมาจากปัญหาเก่ียวกับพลังงานไฟฟ้า
ของกระบวนการออกแบบเชิงวศิ วกรรม ท่ีไม่สามารถผลิตได้เพียงพอต่อความต้องการของการทำาอุตสาหกรรม สังเกตได้จากการที่รัฐบาลต้อง
(ขน้ั ระบุปญั หา) นำาเข้าพลังงานไฟฟ้าจากประเทศเพ่อื นบา้ นเขา้ มา เพ่ือชว่ ยสนบั สนนุ กจิ กรรมต่าง ๆ ในระบบอุตสาหกรรม
3. นักเรียนศึกษาค้นคว้าและรวบรวมข้อมูล 2. ปัญห�ด�้ นส่ิงแวดลอ้ ม
เกี่ยวกับการระบุปัญหา จากหนังสือเรียน หลายสิบปีท่ีผ่านมามีการขยายตัวของประชากรค่อนข้างมาก รวมไปถึงการขยายตัวของ
หรอื แหลง่ การเรยี นรอู้ น่ื ๆ อยา่ งหลากหลาย  อตุ สาหกรรมต่าง ๆ ทาำ ให้มีปญั หาสิง่ แวดลอ้ มท่เี กิดมาจากผู้คนทมี่ ากขน้ึ เช่น
2.1 เกิดขยะมูลฝอยที่เพ่ิมมากขึ้น เนื่องจากบางชุมชนไม่ได้มีการจัดการปัญหาเก่ียวกับขยะ
ep 2 ขนั้ คิดวเิ คราะห์ มูลฝอยท่ีดีพอ ทำาให้เกิดปัญหาต่าง ๆ ตามมา เช่น เกิดการอุดตันของท่อระบายน้ำา ทำาให้เมื่อฝนตก
กเ็ กดิ นำ้าท่วมขังได้ง่าย
และสรุปความรู้
32 เทคโนโลยี (การออกแบบและเทคโนโลย)ี ชน้ั มัธยมศกึ ษาปที ี ่ 2

4. นักเรียนแบ่งกลุ่ม แต่ละกลุ่มร่วมกันอ่าน • นกั เรยี นทราบไดอ้ ยา่ งไรวา่ สง่ิ ใดเปน็ • การระบุปัญหามีความสำ�คัญ
แถบขอ้ ความและวเิ คราะหแ์ สดงความคดิ เหน็ ปญั หา อยา่ งไร
ระบุปญั หาของแถบขอ้ ความดังกลา่ ว สรปุ (ตัวอย่างคำ�ตอบ จากการทำ�ความเข้าใจ (ตวั อยา่ งค�ำ ตอบ เปน็ ขน้ั ตอนแรกทท่ี �ำ ใหเ้ ขา้ ใจ
เป็นความรรู้ ่วมกัน แล้วตอบค�ำ ถาม ดงั นี้ สถานการณ์ของปัญหา หรือความต้องการ สถานการณ์ที่เป็นปัญหาในชุมชนหรือท้องถิ่น
ตัวอยา่ งแถบขอ้ ความ และทราบวิธีการหรือเทคโนโลยีเพอื่ แกป้ ัญหา)
อย่างละเอียด โดยวิเคราะห์เงื่อนไขหรือ
QR
ราคานํา้ มนั สูงขน้ึ ข้อจำ�กัดของสถานการณ์ เพ่ือตัดสินใจเลือก
ปญั หาหรอื ความต้องการที่จะดำ�เนินการแกไ้ ข) CODE
ขยะมลู ฝอยในชมุ ชนจำ�นวนมาก
เรื่อง
ราคาสนิ คา้ เกษตรตกตา่ํ กระบวนการออกแบบ

สุดยอดคู่มือครู 32 เชงิ วิศวกรรม