Jenis Sentuhan Definisi Contoh SentuhanSentuhan TIDAK SELAMATRasa tidak selesa dan sedih apabila disentuh.• Memegang anggota badan peribadi. • Budak perempuan mencubit pipi budak lelaki.• Dua budak perempuan menarik rambut sesama mereka. • Budak lelaki cuba menyelak kain budak Perempuan.• Sentuhan yang menimbulkan rasa tidak selesa. • Budak lelaki cuba menarik seluar budak lelaki lain.2. Berani untuk Katakan “TIDAK” kepada Sentuhan Tidak Selamat• Berkata TIDAK atau JANGANdengan tegas.• Memberitahu kepada orang dewasa yang dipercayai.• Menjerit meminta tolong atau lari ke tempat yang selamat sekiranya sentuhan dilakukan secara paksaan.SKOP 2 - KEBERSIHAN, KESIHATAN DAN KESELAMATAN DIRI• Menyapu tangisan kawan.51PAKEJ HEPILI SEKOLAH RENDAH
SKOP 2 - KEBERSIHAN, KESIHATAN DAN KESELAMATAN DIRI1. Guru menerangkan bahagian anggota badan yang tidak boleh disentuh oleh orang lain melainkan atas sebab kesihatan dan keselamatan (payudara/ dada, kemaluan (dan kawasan paha), punggung dan mulut).2. Guru meminta murid untuk menandakan bahagian badan yang tidak boleh disentuh berdasarkan Lembaran Kerja 3 : Bahagian Badan. 3. Guru meminta murid berkata TIDAK jika disentuh pada anggota badan yang tidak boleh disentuh dan segera memberitahu kepada orang yang dipercayai.4. Cadangan pelaksanaan mengikut kesesuaian dan kreativiti guru.AKTIVITI 1 KENALI TUBUH SAYAA. CARA PELAKSANAANB. SUMBER • Lembaran Kerja 3 : Bahagian Badan. • Video Sentuhan Selamat dan Tidak Selamat. • 30 minit. C. MASACONTOH52PAKEJ HEPILI SEKOLAH RENDAH
SKOPLembaran Kerja 3 2TIDAKSELAMATTIDAK SELAMATSELAMATBulatkan bahagian anggota badanyang tidak boleh disentuh oleh orang lain melainkan atas sebab kesihatan dan keselamatan.SKOP 2 - KEBERSIHAN, KESIHATAN DAN KESELAMATAN DIRICONTOH53PAKEJ HEPILI SEKOLAH RENDAHKEBERSIHAN, KESIHATAN DAN KESELAMATAN DIRI
UNIT : 2 TANDAS BERSIH03UNIT : PERSEKITARAN BERSIH, SAYA SIHAT 1Skop
SKOP 3 - KEBERSIHAN PERSEKITARAN
PENGENALAN:Unit ini menerangkan tentang kepentingan amalan membuang sampah dengan betul dan kitar semula.OBJEKTIF PEMBELAJARAN:Di akhir sesi, murid akan dapat:1. Mengetahui cara membuang sampah dengan betul.2. Mengetahui penyakit disebabkan persekitaran tidak bersih (demam denggi). 3. Menerangkan dan membezakan amalan 3R (Reduce, Reuse, Recycle).KANDUNGAN:1. Buang Sampah dengan Betul• Tidak membuang sampah merata-rata.• Membuang sampah ke dalam bekas sampah.• Sekiranya tiada bekas sampah disediakan, simpan sampah terlebih dahulu sehingga menjumpai bekas sampah.• Buang sampah/sisa yang boleh dikitar semula ke dalam tong kitar semula.UNIT : PERSEKITARAN BERSIH, SAYA SIHAT 157PAKEJ HEPILI SEKOLAH RENDAHSKOP 3 - KEBERSIHAN PERSEKITARAN
58PAKEJ HEPILI SEKOLAH RENDAH2. Penyakit berkaitan persekitaran (demam denggi) 2.1 Nyamuk Aedes dan kitaran hidupnya.• Nyamuk Aedes dikenali dengan belang hitam putih di badan dan kaki.• Menggigit pada awal pagi dan lewat petang.• Nyamuk Aedes membiak di dalam takungan air jernih.• Kitaran hidup nyamuk Aedes dari telur sehingga dewasa mengambil masa 1 minggu (7 hari).• Fasa nyamuk: Telur → Jentik-jentik → Kepompong → Nyamuk.SKOP 3 - KEBERSIHAN PERSEKITARAN
2.2 Tempat pembiakan nyamuk Aedes di dalam dan di luar rumah/sekolah.• Dalam rumah/sekolah 2.3 Tanda-tanda dan gejala demam denggiAlas pasu bungaPasu bungaMangkuk tandasBekas jambanganBekas takungan penapisPelapik rak pingganPamtandasTalam peti sejuk• Luar rumah/sekolah Tayar terpakaiBekas plastikSalur airBekas simpanan airSuduPeralatan lama atau terbiarAlas pasu bungaTangki septikPokok bunga berkelopakTongBekas makanan polisterinBotol dan tin59PAKEJ HEPILI SEKOLAH RENDAHSKOP 3 - KEBERSIHAN PERSEKITARAN
SKOP 3 - KEBERSIHAN PERSEKITARAN2.4 Langkah pencegahan jangkitan demam denggi• Lakukan aktiviti gotong-royong di dalam dan luar premis.• Pasang jaring penghalangnyamuk.• Sembur aerosol racun serangga.• Pakai seluar panjang dan baju lengan panjang.• Tidur dalam kelambu.• Elakkan berada di luar rumah pada awal pagi (6-8 pagi) atau senja (6-8 malam). Waktu ini adalah waktu puncak nyamuk Aedes menggigit.• Segera dapatkan rawatan awaldi fasiliti kesihatan sekiranya bergejala bagi mengelakkan komplikasi jangkitan. • Lupuskan sampah, bahan buangan dan barang lusuh di tempat yang telah ditentukan.• Pastikan juga bekas minuman haiwan peliharaan dan mainan yang berada di luar rumah tidak menjadi tempat pembiakan nyamuk Aedes.• Melakukakan aktiviti cari & musnah tempat pembiakan nyamuk Aedes selama 10 minit seminggu.• Gunakan repellen.• Pasang penghalau nyamuk.&Pukul6-8 pagiPukul6-8 malam60PAKEJ HEPILI SEKOLAH RENDAH
SKOP 3 - KEBERSIHAN PERSEKITARAN3. Mempelajari Amalan 3R (Reduce, Reuse, Recycle)3.1 Pengenalan 3R Amalan 3R dalam pengurusan sisa pepejal terdiri daripada elemen pengurangan (reduce), guna semula (reuse), dan kitar semula (recycle). Amalan 3R penting bagi menjamin kelestarian alam sekitar.Contoh aktiviti reduce: • Penggunaan beg guna semula.• Penggunaan barangan yang mempunyai pembungkusan mesra alam.• Penggunaan bekas makanan yang boleh diguna semula. Contoh aktiviti reuse: • Menghasilkan beg guna semula dari t-shirt terpakai. • Mendermakan baju, buku, dan permainan kepada yang memerlukan. • Menggunakan bahagian kosong di belakang kertas sebagai kertas conteng. Contoh aktiviti recycle:• Menghantar barangan yang boleh dikitar semula ke program kitar semula sekolah.• Reduce (Kurangkan)- Pengurangan sisa pepejal bermaksud mengambil tindakan bagi mengurangkan penjanaan sisa sebelum, semasa dan selepas menggunakan sesuatu produk.• Reuse (Guna Semula)- Aktiviti menggunakan semula bahan atau sebahagian daripada bahan yang masih boleh digunakan bagi mengelakkan daripada dilupuskan.• Recycle (Kitar semula)- Proses mengasing dan mengumpul sisa yang boleh dikitar semula bagi penghasilan keluaran baharu.- Bagi mengamal kitar semula, sisa kitar semula perlu diasingkan daripada sisa lain, dikumpulkan dan dihantar ke pusat-pusat yang menerima bahan kitar semula.- Kategori sisa yang boleh dikitar semula adalah kertas, plastik, aluminium/besi.- Sisa kitar semula boleh dijual bagi menambah pendapatan sampingan melaluikonsep trash to cash.61PAKEJ HEPILI SEKOLAH RENDAH
3.2 Langkah-langkah bagi melaksanakan aktiviti kitar semula. • Kenal pasti sisa yang boleh dikitar semula.• Cuci barangan kitar semula (jika perlu) seperti botol minuman supaya tidak menjadi tempat pembiakan serangga pembawa penyakit semasa penstoran.• Mengasingkan barangan kitar semula mengikut jenis.• Simpan sementara barangan kitar semula dalam bekas seperti tong, plastik atau kotak.• Hantar barangan kitar semula ke pusat kitar semula atau pembeli barangan kitar semula.SKOP 3 - KEBERSIHAN PERSEKITARAN62PAKEJ HEPILI SEKOLAH RENDAH
63PAKEJ HEPILI SEKOLAH RENDAHSKOP 3 - KEBERSIHAN PERSEKITARAN1. Guru membahagikan murid kepada beberapa kumpulan kecil.2. Guru mengedarkan Lembaran Kerja 4 : Senarai semak cari dan musnah dan memberi penerangan mengenai aktiviti mencari tempat pembiakan nyamuk dan memusnahkannya.3. Guru mengagihkan setiap kumpulan ke tempat tertentu seperti kantin, padang sekolah/taman sekolah, tandas dan kawasan persekitaran sekolah.4. Masa 10 minit diberikan kepada setiap kumpulan untuk mencari dan memusnahkan tempat pembiakan nyamuk aedes.5. Pada akhir sesi, murid diminta memberikan ulasan serta melakukan perbincangan mengenai tempat pembiakan nyamuk aedes. • Lembaran Kerja 4 : Senarai semak cari dan musnah. • Video Denggi.AKTIVITI 1 CARI DAN MUSNAH TEMPAT PEMBIAKAN NYAMUK AEDESA. CARA PELAKSANAANB.C. MASASUMBER• 1 jam.
64PAKEJ HEPILI SEKOLAH RENDAHSENARAI SEMAK CARI DAN MUSNAHSKOP 3 - KEBERSIHAN PERSEKITARANSKOPLembaran Kerja 4PERSEKITARAN BERSIH, SAYA SIHAT 3
65PAKEJ HEPILI SEKOLAH RENDAHSKOP 3 - KEBERSIHAN PERSEKITARAN1. Guru mengenal pasti lokasi pelaksanaan aktiviti di sekolah dan menyemak senarai pembeli barangan kitar semula dengan Pihak Berkuasa Tempatan / Perbadanan Pengurusan Sisa Pepejal dan Pembersihan Awam (SWCorp).2. Guru memberi penerangan mengenai aktiviti kitar semula, program Trash to Cash dan jenis sisa-sisa terlibat. Ia merupakan aktiviti penebusan barang kitar semula terpilih dalam bentuk wang atau lain-lain ganjaran.3. Guru memaklumkan murid untuk mengenal pasti dan mengumpul barangan yang boleh dikitar semula untuk dibawa ke sekolah.4. Barangan tersebut diserahkan kepada guru untuk dijual kepada pembeli barangan kitar semula dan hasilnya diserahkan kepada murid.5. Guru merekodkan setiap hasil kutipan dan jualan.• Senarai pembeli barangan kitar semula dengan Pihak Berkuasa Tempatan / Perbadanan Pengurusan Sisa Pepejal dan Pembersihan Awam (SWCorp) : https://eservice.swcorp.my/kitar-semula • Video kitar semulaAKTIVITI 2 KITAR SEMULA - TRASH TO CASHA. CARA PELAKSANAANB. SUMBERC. MASA• 2 minggu (pemakluman, pengumpulan dan penebusan ganjaran)
1. Murid membawa t-shirt terpakai pelbagai saiz ke sekolah bagi aktiviti upcycling.2. Murid dibahagikan kepada beberapa kumpulan.3. Guru memberi penerangan kepada murid mengenai kaedah pelaksanaanupcycling T-Bag.• T-shirt terpakai pelbagai saiz.• Gunting.• Bahan hiasan.• Video Shopping Bag 3R (Upcycling).AKTIVITI 3 KITAR NAIK (UPCYCLING) T-BAGA. CARA PELAKSANAANB. SUMBERC. MASA• 1 jam.SKOP 3 - KEBERSIHAN PERSEKITARAN66PAKEJ HEPILI SEKOLAH RENDAH
SKOP 3 - KEBERSIHAN PERSEKITARAN67PAKEJ HEPILI SEKOLAH RENDAHOne Hour Malaysia Clean Up merangkumi empat (4) aktiviti iaitu gotong royong/ cari dan musnah, kitar semula, aktiviti pendidikan kesihatan dan penglibatan komuniti sekolah. Guru boleh merujuk cara pelaksanaan aktiviti 1 (cari dan musnah) dan 2 (kitar semula).Gotong-royong / cari dan musnah1. Guru boleh merujuk cara pelaksanaan aktiviti 1 (cari dan musnah).Kitar semula1. Guru boleh merujuk cara pelaksanaan aktiviti 2 (kitar semula).Aktiviti pendidikan kesihatan1. Guru boleh melaksanakan aktiviti pendidikan kesihatan mengikut kesesuaian seperti berikut:• 5 minutes fun facts.• Pameran interaktif.• Tayangan video.• Permainan interaktif contohnya seperti kuiz, puzzle cari dan musnah. Penglibatan komuniti sekolah 1. Guru boleh menjemput komuniti sekolah mengikut kesesuaian seperti berikut: • Persatuan Ibu Bapa dan Guru (PIBG).• Pengusaha kantin.• Ibu bapa dan penjaga.• Sekolah yang berhampiran.AKTIVITI 4 ONE HOUR MALAYSIA CLEAN UPA. CARA PELAKSANAAN
68PAKEJ HEPILI SEKOLAH RENDAHB. SUMBERC. MASA• 1 jam.• Panduan Pelaksanaan One Hour Malaysia Clean Up.• Video One Hour Malaysia Clean Up.SKOP 3 - KEBERSIHAN PERSEKITARAN68PAKEJ HEPILI SEKOLAH RENDAH
SKOP 3 - KEBERSIHAN PERSEKITARANPENGENALAN:Unit ini menerangkan tentang penjagaan tandas di sekolah. OBJEKTIF PEMBELAJARAN:Di akhir sesi, murid akan dapat:1. Mengetahui cara penggunaan dan penjagaan tandas yang betul.KANDUNGAN:1. Penggunaan dan Penjagaan TandasUNIT : 2 TANDAS BERSIH69PAKEJ HEPILI SEKOLAH RENDAH
• Letak semula hos selepas guna.• Dilarang merokok dan menghisap vape.• Dilarang membuang sisa makanan ke dalam singki.• Dilarang memijakmangkuk tandas.• Dilarang membuang sampah ke dalam mangkuk tandas.• Jimatkan penggunaan air.• Buang sampah ke dalam tong sampah.• Sila pam selepas guna.SKOP 3 - KEBERSIHAN PERSEKITARANKebersihan tandas memberi imej kepada negara dan membawa implikasi yang besar terhadap kesihatan, persekitaran dan ekonomi. Berikut adalah etika penggunaan dan penjagaan tandas yang betul :70PAKEJ HEPILI SEKOLAH RENDAH
1. Guru menerangkan kepentingan penjagaan kebersihan tandas kepada murid.2. Murid dibahagikan kepada beberapa kumpulan kecil mengikut untuk memastikan kebersihan tandas.3. Guru mengedarkan Lembaran Kerja 5: Senarai Semak “Kamar Selesa” kepada murid.4. Setiap kumpulan diberi tugasan untuk membuat pemeriksaan tandas dengan menggunakan senarai semak.AKTIVITI 1 KAMAR SELESAA. CARA PELAKSANAANB. SUMBER• Lembaran Kerja 5 : Senarai semak “Kamar Selesa”. C. MASA• 30 minit setiap sesi.SKOP 3 - KEBERSIHAN PERSEKITARAN71PAKEJ HEPILI SEKOLAH RENDAH
72PAKEJ HEPILI SEKOLAH RENDAHSenarai Semak Kamar SelesaPerkara Ada / Ya Tiada / TidakSabunBekalan airTong sampah berplastikPaip getah / baldi / gayungPam tandas berfungsiTidak berbau busukTiada sisa najisLantai bersihJumlah skorSKOPLembaran Kerja 5PERSEKITARAN BERSIH, SAYA SIHAT 3SKOP 3 - KEBERSIHAN PERSEKITARAN
73PAKEJ HEPILI SEKOLAH RENDAHUNIT : MAKAN SAYUR DAN BUAH 1UNIT : MINUM AIR SETIAP HARI DAN 2 HADKAN MINUMAN BERGULAUNIT : UNIT : HADKAN MAKANAN DIPROSESMAKANAN SELAMAT DAN BERSIH3304MAKAN SIHAT DAN SELAMATSkop442
75PAKEJ HEPILI SEKOLAH RENDAHPENGENALAN:Unit ini menerangkan tentang kepentingan makan secara sihat dan makanan selamat.OBJEKTIF PEMBELAJARAN:Di akhir sesi, murid akan dapat:1. Menyatakan saranan pengambilan sayur dan buah mengikut saiz sajian setiap hari.2. Menyatakan sekurang-kurangnya satu kepentingan pengambilan sayur dan buah.KANDUNGAN:1. Saranan pengambilan sayur dan buah harian untuk kanak-kanak 1.1 Berikut merupakan saranan kesihatan pengambilan sayur dan buah:UNIT : MAKAN SAYUR DAN BUAH 1sajiansehariSayursajiansehariBuahSKOP 4 - MAKAN SIHAT DAN SELAMAT
76PAKEJ HEPILI SEKOLAH RENDAHSKOP 4 - MAKAN SIHAT DAN SELAMAT1.2 Saiz hidangan sayur - sayur berdaun hijau dimasak, timun, sayur hijau berdaun, tomato, cendawan, lobak merah, tauge.• Saiz hidangan sayur-sayuranUlam - ulaman
77PAKEJ HEPILI SEKOLAH RENDAHSKOP 4 - MAKAN SIHAT DAN SELAMAT1.3• Saiz hidangan buah-buahan Saiz hidangan buah-buahanJenis buah Saiz HidanganPisangMangga1 biji saiz sederhana60gSetengah biji besar100gTembikai1 potongan besar250gOren1 biji saiz sederhana135g1 biji saiz sederhana110gEpalBetikJambu batuAnggurPearKismisRambutan1 potongan buah saiz sederhana110g1 potongan besar110g8 biji90g1 biji pearkuning/orensaiz sederhana160g1 sudu makan/7 biji20g6 biji40g
78PAKEJ HEPILI SEKOLAH RENDAH2. Kepentingan dan khasiat sayur dan buah mengikut warnaSAMBUTANHARI MAKANBUAH & SAYURPeringkat Sekolah RendahSKOP 4 - MAKAN SIHAT DAN SELAMAT
791. Guru berbincang dengan pihak sekolah bagi pelaksanaan Kempen Makan Sayur dan Buah.2. Cadangan aktiviti adalah seperti berikut:i. Menggalakkan murid membawa buah ke sekolah. ii. Menggalakkan aktiviti pemberian sayur atau buah percuma.iii. Mengadakan pertandingan berkaitan kesedaran pengambilan sayur-sayuran dan buah-buahan (kuiz, mewarna, pidato dan lain-lain).iv. Mendapatkan sumbangan sayur dan buah melalui kerjasama dengan pelbagai agensi kerajaan/swasta/NGO.• Sayur dan Buah.• Infografik.• Video Sayur dan Buah.AKTIVITI 1 KEMPEN MAKAN SAYUR DAN BUAHA. CARA PELAKSANAANB. SUMBERC. MASASAMBUTANHARI MAKANBUAH & SAYURPeringkat Sekolah RendahPAKEJ HEPILI SEKOLAH RENDAH• Sepanjang tahun.SKOP 4 - MAKAN SIHAT DAN SELAMAT
1. Guru mengenal pasti murid untuk menyampaikan maklumat ringkas secara berkala mengenai pengambilan sayur-sayuran dan buah-buahan di perhimpunan pagi/dalam kelas/kantin mengikut kesesuaian waktu pihak sekolah sepanjang tahun.2. Siri penyampaian boleh dilakukan mengikut tajuk berikut:• Khasiat sayur dan buah.• Kekerapan pengambilan sayur dan buah.• Saiz hidangan sayur dan buah.3. Di akhir sesi, murid dapat menyatakan sekurang-kurangnya satu khasiat/kekerapan/saiz hidangan buah-buahan.• Slaid pembentangan 5 minutes fun facts.• Panduan Diet Malaysia.AKTIVITI 2 5 MINUTES FUN FACTS - PENGAMBILAN SAYUR DAN BUAHA. CARA PELAKSANAANB. SUMBERC. MASA• 5 minit.80PAKEJ HEPILI SEKOLAH RENDAHSKOP 4 - MAKAN SIHAT DAN SELAMAT
JOM MINUM AIR16 5 4Bangun Pagi 2 3Makan MalamWaktu RiadahMinum PetangMakan TengahariSarapan Waktu Rehat8 Sebelum Tidur81Cukupsehari8 Gelas Air7UNIT : MINUMAN AIR KOSONG SETIAP HARI DAN 22 HADKAN MINUMAN BERGULAPENGENALAN:Unit ini menerangkan kepentingan minum air kosong.OBJEKTIF PEMBELAJARAN:Di akhir sesi, murid akan dapat:1. Menyatakan saranan pengambilan air kosong yang perlu diambil setiap hari.2. Menyatakan kepentingan minum air kosong. KANDUNGAN:1. Saranan pengambilan air kosong: 6 hingga 8 gelas sehari.SKOP 4 - MAKAN SIHAT DAN SELAMAT81PAKEJ HEPILI SEKOLAH RENDAH
82PAKEJ HEPILI SEKOLAH RENDAH3. Hadkan Pengambilan Minuman Bergula ( Sugar Sweetened Beverages (SSBs) • Definisi : Semua jenis minuman yangmengandungi gula tambahan.• Pilih air kosong daripada minuman bergula.• Bawa air kosong ke sekolah dan ketika berada di luar sekolah.• Minum air kosong dengan kerap (6-8 gelas) walaupun tidak berasa dahaga.• Contoh : minuman berkarbonat, jus buah-buahan, minuman berperisa (coklat, vanila)3. Kepentingan minum air kosongMengawal suhu badan.Membantu sistem perkumuhan.Membantu dalam pengurusan beratbadan.Membantu organ menyerap nutrient dengan lebih baik.Melindungi organ dan tisu badanmanusia.Membantu meningkatkan prestasi pembelajaran.Mengelakkan masalah disebabkan oleh dehidrasi (kurang air dalam badan). SKOP 4 - MAKAN SIHAT DAN SELAMATKeletihanSembelitKurang fokusANDA BIJAK JIKA ANDA .......
AKTIVITI 2 STESEN AIR KOSONGA. CARA PELAKSANAANB. SUMBERC. MASA• Sepanjang tahun.1. Guru mengenal pasti lokasi stesen air kosong yang bersesuaian.2. Guru/murid menyediakan stesen air kosong di beberapa kawasan di persekitaran sekolah (boleh bekerjasama dengan PIBG atau agensi swasta).3. Mesej air kosong boleh dipamerkan di sekitar stesen.• Air kosong.• Bekas minuman.• Poster.SKOP 4 - MAKAN SIHAT DAN SELAMAT83PAKEJ HEPILI SEKOLAH RENDAH
84PAKEJ HEPILI SEKOLAH RENDAHSKOP 4 - MAKAN SIHAT DAN SELAMATUNIT33 : HADKAN MAKANAN DIPROSESPENGENALAN:Unit ini menerangkan tentang bahaya makanan diproses.OBJEKTIF PEMBELAJARAN:Di akhir sesi, murid akan dapat:1. Menyatakan keburukan pengambilan makanan diproses (sosej, nugget, daging burger).KANDUNGAN:1. Jenis-jenis makanan segar dan makanan diproses serta minuman bergula.1.1 Makanan segar• Definisi : Makanan yang belum dimasak atau diproses.• Ciri - ciri :• Contoh : brokoli, kubis, oren, tembikai, ikan, ayamMakanansegarTidak Tahan lama.Tarikh luput yang sangat cepat.Mempunyai rasa dan manisan semula jadi.Mengandungi banyak nutrient.Mesti disimpan di dalam peti sejuk supayatahan lama.
85PAKEJ HEPILI SEKOLAH RENDAHSKOP 4 - MAKAN SIHAT DAN SELAMAT1.2 Makanan diproses • Definisi : Makanan yang telah menjalani pelbagai proses dan penambahan bahankimia tertentu. 1.3 Keburukan makanan diproses • Hadkan pengambilan makanan diproses. • Sediakan snek sihat daripada makanan berkhasiah (contohnya, kacang, buahbuahan, yogurt kosong, susu, kacang lentil, kacang kuda, pau kukus, sandwic). • Makan snek tanpa gangguan seperti menonton TV, mengunakan tablet atau bermain. • Pilih snek yang rendah gula, garam dan lemak. Mengurangkanproduktiviti.Menyumbang kepada penyakit kronik. Masalah obesiti.Membantut pertumbuhankanak-kanak. Mengakibatkankerosakan gigi.Mengganggufungsi otak. Makanan diproses Gula - gula dan coklatProduk segera beserta perencah (mi/bihun/ramen dan lain-lain)Makanan dijeruk Konfeksi ais dan aiskrim Makanan ringan Berkrim dan bersalut gula
86PAKEJ HEPILI SEKOLAH RENDAH87SKOP 4 - MAKAN SIHAT DAN SELAMAT1. Guru mengenal pasti murid untuk menyampaikan maklumat ringkas mengenai bahaya makanan diproses dan minuman manis di perhimpunan pagi/dalam kelas/kantin mengikut kesesuaian waktu pihak sekolah sepanjang tahun.• Video Makanan Diproses dan Minuman Manis.• Slaid pembentangan 5 minutes fun facts. AKTIVITI 1 5 MINUTES FUN FACTS – BAHAYA MAKANAN DIPROSES DAN MINUMAN MANISA. CARA PELAKSANAANB. SUMBERC. MASA• 5 minit.
87PAKEJ HEPILI SEKOLAH RENDAHPENGENALAN:Skop ini menerangkan tentang makanan selamat dan bersihOBJEKTIF PEMBELAJARAN:Di akhir sesi, murid akan dapat:1. Menyatakan 3 langkah mengenali makanan yang rosak, basi dan tercemar melalui lihat, hidu dan rasa.2. Menyatakan punca dan tanda-tanda keracunan makanan. 3. Menyatakan kepentingan mencuci tangan sebelum menyentuh makanan.KANDUNGAN:1. Tiga (3) langkah kenali makanan yang rosak, basi dan tercemar (Lihat, Hidu dan Rasa)UNIT : MAKANAN SELAMAT DAN BERSIH 44a. Lihat Lihat rupa makanan. Sekiranya berlendir atau warna berlainan dari biasa, jangan makan. Manakala bagi makanan berbungkus, lihat pada label makanan dan tarikh luput. Sekiranya makanan dalam tin, pastikan tin tidak kemek, kembung atau berkarat.b. Hidu Hidu terlebih dahulu makanan sama ada berbau seperti busuk dan tengik. Jangan makan sekiranya makanan itu berbau tidak enak dan kurangmenyenangkan.87c. RasaRasa sedikit sebelum makan. Jangan makan sekiranya makanan tersebut mempunyai rasa basi, masam atau rasa pelik dari kebiasaan.SKOP 4 - MAKAN SIHAT DAN SELAMAT87PAKEJ HEPILI SEKOLAH RENDAH
88PAKEJ HEPILI SEKOLAH RENDAH2. Punca dan tanda-tanda keracunan makanan88Punca Tanda-tanda• Bakteria atau racun (toksin) bakteria tersebut dan virus.• Bahan kimia seperti racun serangga dan racun rumpai.• Tumbuhan dan hasil laut yang beracun seperti kulat, cendawan dan hasilan laut bercengkerang seperti kekerang.• Bahan fizikal seperti helaian rambut, dawai kokot, dan jarum.• Cirit birit• Pening kepala• Demam• Loya• Muntah• Sakit perutSKOP 4 - MAKAN SIHAT DAN SELAMATAmalkan 7 langkah berikut:89
89PAKEJ HEPILI SEKOLAH RENDAH3. Kepentingan mencuci tangan sebelum menyentuh makanan • Tangan adalah anggota yang kerap menyentuh makanan. Tangan yang tercemar boleh mengundang pelbagai penyakit bawaan makanan. Oleh itu, tangan perlu dibersihkan sebelum dan selepas mengendalikan makanan.• Pastikan tangan dibasuh dengan betul sebelum menyentuh makanan. SKOP 4 - MAKAN SIHAT DAN SELAMAT1 274 5 6Basahkan tangan dan ratakan sabun dengan sempurna.Gosok kuku di tapak tangan.Gosok kedua-dua belah tapak tangan.Gosok belakang tangan.Keringkan tangan dengan tisu atau tuala yang bersih.Gosok setiap jari dan celah jari.Basuh tangan dengan air bersih secukupnya.Amalkan 7 langkah berikut:389
90PAKEJ HEPILI SEKOLAH RENDAHAKTIVITI 1 SPOT THE HAZARDA. CARA PELAKSANAANSUMBERC.• 25 minit.B.1. Murid diminta untuk membentuk kumpulan yang terdiri daripada lapan (8) orang satu kumpulan.2. Murid akan diberi pelekat kuman.3. Murid perlu menandakan tempat dan amalan di tempat makan yang boleh menyebabkan kehadiran kuman.4. Boleh dilaksana pada Hari Kokurikulum, Hari Kantin Sekolah dan mengikut kesesuaian. 5. Di akhir sesi, murid akan diberikan jawapan yang betul dengan memindahkan pelekat kuman yang salah dilabelkan.• Modul Program Germ Buster – Sub Modul Germ Buster Hunting.• Pelekat kuman (akan dibekalkan oleh Unit Keselamatan dan Kualiti Makanan, Pejabat Kesihatan Daerah).MASASKOP 4 - MAKAN SIHAT DAN SELAMAT
91PAKEJ HEPILI SEKOLAH RENDAH1. Murid dibahagikan kepada beberapa kumpulan. 2. Terdapat lima (5) perhentian dan setiap pasukan perlu memasuki setiap perhentian untuk menyelesaikan tugasan yang disediakan.3. Stesen tugasan adalah seperti berikut:a) Stesen 1 (Lembaran Kerja 6 : Suai Padan 7 Langkah Mencuci Tangan). b) Stesen 2 (Lembaran Kerja 7 : Suai Padan Nama Bakteria dan Punca Makanan). c) Stesen 3 (Lembaran Kerja 8 : Food Safety Hidden Words).d) Stesen 4 (Lembaran Kerja 9 : Suai Padan Kenali Makanan Anda).e) Stesen 5 (Lembaran Kerja 10 : Suai Padan Lihat Hidu Rasa).4. Setiap pasukan akan diberikan kad bagi setiap tugasan yang diselesaikan.5. Pemenang akan ditentukan kepada pasukan paling pantas menyelesaikan tugasan di lima stesen yang ditetapkan.6. Boleh dilaksana pada waktu aktiviti kokurikulum, Karnival Kokurikulum, Hari Kantin dan mengikut kesesuaian sekolah.AKTIVITI 2 EXPLORE KIDSA. CARA PELAKSANAANB. SUMBERC. MASA• 60 minit.• Lembaran Kerja 6 : Suai Padan 7 Langkah Mencuci Tangan. • Lembaran Kerja 7 : Suai Padan Nama Bakteria dan Punca Makanan. • Lembaran Kerja 8 : Food Safety Hidden Words.• Lembaran Kerja 9 : Suai Padan Kenali Makanan Anda.• Lembaran Kerja 10 : Suai Padan Lihat Hidu Rasa.23MULATAMAT1STESENSTESENSTESENSTESENSTESEN45SKOP 4 - MAKAN SIHAT DAN SELAMAT
92PAKEJ HEPILI SEKOLAH RENDAHSKOPLembaran Kerja 6 4MAKAN SIHAT DAN SELAMAT92SKOP 4 - MAKAN SIHAT DAN SELAMAT
93PAKEJ HEPILI SEKOLAH RENDAHSUAI PADAN NAMA BAKTERIA DAN PUNCA MAKANANSKOPLembaran Kerja 7 4MAKAN SIHAT DAN SELAMATSKOP 4 - MAKAN SIHAT DAN SELAMAT
SKOPLembaran Kerja 8 4MAKAN SIHAT DAN SELAMAT94SUAI PADAN ELAKKAN KERACUNAN MAKANANSKOP 4 - MAKAN SIHAT DAN SELAMAT94PAKEJ HEPILI SEKOLAH RENDAH
95PAKEJ HEPILI SEKOLAH RENDAHSKOPLembaran Kerja 9 4MAKAN SIHAT DAN SELAMATSKOP 4 - MAKAN SIHAT DAN SELAMAT
96PAKEJ HEPILI SEKOLAH RENDAHSKOPLembaran Kerja 10 4MAKAN SIHAT DAN SELAMATSKOP 4 - MAKAN SIHAT DAN SELAMAT
97PAKEJ HEPILI SEKOLAH RENDAHUNIT : HARGA DIRI 11UNIT : KOMUNIKASI BERKESAN DAN 2 PERHUBUNGAN YANG SIHATUNIT : 3 MENANGANI STRES DENGAN BIJAKUNIT : MEMBINA DAYA TAHAN KENDIRI 4Skop 05MINDASIHAT
98PAKEJ HEPILI SEKOLAH RENDAHSKOP 5 - MINDA SIHAT
99PAKEJ HEPILI SEKOLAH RENDAHSKOP 5 - MINDA SIHATPENGENALAN: Unit ini menerangkan tentang kemahiran membina harga diri.OBJEKTIF PEMBELAJARAN:Di akhir sesi, murid akan dapat:1. Menyatakan definisi harga diri.2. Mengetahui kemahiran membina harga diri.KANDUNGAN:1. Definisi Harga DiriHarga diri ialah cara bagaimana seseorang individu menilai diri, menghormati diri dan merasakan diri sebagai seorang yang berguna. Ini bermakna setiap individu akan menyayangi diri, di samping bertanggungjawab dan menghormati orang lain.2. Kemahiran Membina Harga DiriUNIT : HARGA DIRI 11• Terima kekuatan dan kelemahan diri.• Kembangkan potensi dan bakat diri.• Sentiasa memperbaiki kelemahan diri.• Belajar menerima pujian secara positif.• Belajar memberi pujian kepada orang lain.• Sentiasa berfikiran positif.
100PAKEJ HEPILI SEKOLAH RENDAH1. Murid diminta memejamkan mata dengan membayangkan berada di tempat yang tenang, selamat dan menggembirakan.2. Murid diminta mendepakan tangan dan seterusnya mendakap diri sendiri sambil menarik nafas dengan dalam.3. Seterusnya, ketika mendakap, guru meminta murid menepuk bahagian bahu ke lengan dengan perlahan.4. Guru meminta murid mengulang kata-kata pujian diri seperti “Saya Hebat”, ‘Saya Boleh”, “Saya Yakin Diri” dan lain-lain berdasarkan Lembaran Kerja 11 : Pujian Diri .5. Murid diminta untuk melepaskan dakapan secara perlahan-lahan dan membuka mata sambil menarik nafas dalam.6. Cadangan pelaksanaan mengikut kesesuaian contohnya semasa perhimpunan pagi atau sebelum memulakan pengajaran dan pembelajaran.• Muzik instrumental yang tenang.• Lembaran Kerja 11 : Pujian Diri.AKTIVITI 1 BUTTERFLY HUGA. CARA PELAKSANAANB. SUMBERC. MASA• 10 minit.SKOP 5 - MINDA SIHAT