แผนการจัดการเรียนรู้ สังคมศึกษา ชั้นประถมศึกษาปีที่ 6 ภาคเรียนที่ 1

กลุมสาระการเรียนรูสังคมศึกษา ศาสนา และวัฒนธรรม ชั้นประถมศึกษาปที่ 6 1

กลุมสาระการเรียนรูสังคมศึกษา ศาสนา และวัฒนธรรม ชั้นประถมศึกษาปที่ 6 1 คำนำ หลักสูตรโรงเรียนวัดทุงสาน พุทธศักราช 2567 ตามหลักสูตรแกนกลางการศึกษาขั้นพื้นฐาน พุทธศักราช 2551 (ฉบับปรับปรุง พ.ศ. 2560) ไดจัดทำขึ้นตามแนวทางที่กำหนดไวในหลักสูตรแกนกลาง การศึกษาขั้นพื้นฐาน พุทธศักราช 2551 (ฉบับปรับปรุง พ.ศ. 2560) และเปนไปตามมาตรา 27 วรรคสอง แหงพระราชบัญญัติการศึกษาแหงชาติ พ.ศ. 2542 และที่แกไขเพิ่มเติม (ฉบับที่ 2) พ.ศ. 2545 ซึ่งกำหนดใหสถานศึกษามีหนาที่จัดทำสาระของหลักสูตรสถานศึกษาตามหลักการ จุดหมายของ หลักสูตรแกนกลางการศึกษาขั้นพื้นฐานกำหนด เพื่อตอบสนองตอความตองการในสวนที่เกี่ยวกับสภาพปญหา ในชุมชนและสังคม ภูมิปญญาทองถิ่น คุณลักษณะที่พึงประสงค เพื่อใหเยาวชนเปนสมาชิกที่ดีของครอบครัว ชุมชน สังคมและประเทศชาติ สาระการเรียนรูสาระการเรียนรูสังคมศึกษา ศาสนาและวัฒนธรรม ในหลักสูตรโรงเรียนวัดทุงสาน พุทธศักราช 2567 ตามหลักสูตรแกนกลางการศึกษาขั้นพื้นฐาน พุทธศักราช 2551 (ฉบับปรับปรุง พ.ศ. 2560) ฉบับนี้ ประกอบดวย ความสำคัญ คุณภาพผูเรียน โครงสรางเวลาเรียน สาระมาตรฐานการเรียนรู ตัวชี้วัดรายป คำอธิบายรายวิชา การจัดหนวยการเรียนรู แนวทางการจัดการเรียนรู การวัดและประเมินผลการ เรียนรู สื่อการเรียน แหลงเรียนรู ซึ่งทางโรงเรียนไดกำหนดไวในสาระการเรียนรูสังคมศึกษา ศาสนาและ วัฒนธรรม ในหลักสูตรโรงเรียนวัดทุงสาน พุทธศักราช 2563 ตามหลักสูตรแกนกลางการศึกษาขั้นพื้นฐาน พุทธศักราช 2551 (ฉบับปรับปรุง พ.ศ. 2560) ฉบับนี้ เพื่อใหผูที่เกี่ยวของไดเขาใจ และสามารถนำไปใชได อยางถูกตองและบรรลุผลตามที่ตองการ สาระการเรียนรูสังคมศึกษา ศาสนาและวัฒนธรรม ในหลักสูตรโรงเรียนวัดทุงสาน พุทธศักราช 2567 ตามหลักสูตรแกนกลางการศึกษาขั้นพื้นฐาน พุทธศักราช 2551 (ฉบับปรับปรุง พ.ศ. 2560) ฉบับนี้ สำเร็จลุลวงไปดวยดีก็ดวยความรวมมือจากคณะกรรมการสถานศึกษาขั้นพื้นฐานของโรงเรียน ผูปกครอง นักเรียน คณะครูและผูที่มีสวนเกี่ยวของทุกภาคสวนที่มีสวนรวมดำเนินการ ทางโรงเรียนจึงขอขอบพระคุณ ทานมา ณ โอกาสนี้

กลุมสาระการเรียนรูสังคมศึกษา ศาสนา และวัฒนธรรม ชั้นประถมศึกษาปที่ 6 2 กลุมสาระการเรียนรูสังคมศึกษา ศาสนา และวัฒนธรรม 1. ความนำ สังคมโลกมีการเปลี่ยนแปลงอยางรวดเร็วตลอดเวลา กลุมสาระการเรียนรูสังคมศึกษา ศาสนา และ วัฒนธรรม ชวยใหผูเรียนมีความรู ความเขาใจ วามนุษยดำรงชีวิตอยางไร ทั้งในฐานะปจเจกบุคคล และการอยู รวมกันในสังคม การปรับตัวตามสภาพแวดลอม การจัดการทรัพยากรที่มีอยูอยางจำกัด นอกจากนี้ยังชวยให ผูเรียนเขาใจถึงการพัฒนา เปลี่ยนแปลงตามยุคสมัย กาลเวลา ตามเหตุปจจัยตาง ๆ ทำใหเกิดความเขาใจใน ตนเองและผูอื่น มีความอดทน อดกลั้น ยอมรับในความแตกตาง และมีคุณธรรม สามารถนำความรูไปปรับใช ในการดำเนินชีวิต เปนพลเมืองดีของประเทศชาติ และสังคมโลก กลุมสาระการเรียนรูสังคมศึกษา ศาสนา และ วัฒนธรรมวาดวยการอยูรวมกันในสังคม ที่มีความเชื่อมสัมพันธกัน และมีความแตกตางกันอยางหลากหลาย เพื่อชวยใหสามารถปรับตนเองกับบริบทสภาพแวดลอม เปนพลเมืองดี มีความรับผิดชอบ มีความรู ทักษะ คุณธรรม และคานิยมที่เหมาะสม โดยไดกำหนดสาระตาง ๆไว ดังนี้ • ศาสนา ศีลธรรมและจริยธรรม แนวคิดพื้นฐานเกี่ยวกับศาสนา ศีลธรรม จริยธรรม หลักธรรมของ พระพุทธศาสนาหรือศาสนาที่ตนนับถือ การนำหลักธรรมคำสอนไปปฏิบัติในการพัฒนาตนเอง และการอยู รวมกันอยางสันติสุข เปนผูกระทำความดี มีคานิยมที่ดีงาม พัฒนาตนเองอยูเสมอ รวมทั้งบำเพ็ญประโยชนตอ สังคมและสวนรวม • หนาที่พลเมือง วัฒนธรรม และการดำเนินชีวิต ระบบการเมืองการปกครองในสังคมปจจุบันการ ปกครองระบอบประชาธิปไตยอันมีพระมหากษัตริยทรงเปนประมุข ลักษณะและความสำคัญ การเปนพลเมือง ดี ความแตกตางและความหลากหลายทางวัฒนธรรม คานิยม ความเชื่อ ปลูกฝงคานิยมดานประชาธิปไตยอันมี พระมหากษัตริยทรงเปนประมุข สิทธิ หนาที่ เสรีภาพการดำเนินชีวิตอยางสันติสุข ในสังคมไทยและสังคมโลก • เศรษฐศาสตรการผลิต การแจกจาย และการบริโภคสินคาและบริการ การบริหารจัดการทรัพยากร ที่มีอยูอยางจำกัดอยางมีประสิทธิภาพ การดำรงชีวิตอยางมีดุลยภาพ และการนำหลักเศรษฐกิจพอเพียงไปใช ในชีวิตประจำวัน • ประวัติศาสตร เวลาและยุคสมัยทางประวัติศาสตร วิธีการทางประวัติศาสตร พัฒนาการของ มนุษยชาติจากอดีตถึงปจจุบัน ความสัมพันธและเปลี่ยนแปลงของเหตุการณตาง ๆ ผลกระทบที่เกิดจาก เหตุการณสำคัญในอดีต บุคคลสำคัญที่มีอิทธิพลตอการเปลี่ยนแปลงตาง ๆ ในอดีต ความเปนมาของชาติไทย วัฒนธรรมและภูมิปญญาไทย แหลงอารยธรรมที่สำคัญของโลก • ภูมิศาสตรลักษณะของโลกทางกายภาพ ลักษณะทางกายภาพ แหลงทรัพยากร และภูมิอากาศของ ประเทศไทย และภูมิภาคตาง ๆ ของโลก การใชแผนที่และเครื่องมือทางภูมิศาสตร ความสัมพันธกันของ สิ่ง ตาง ๆ ในระบบธรรมชาติ ความสัมพันธของมนุษยกับสภาพแวดลอมทางธรรมชาติ และสิ่งที่มนุษยสรางขึ้น การนำเสนอขอมูลภูมิสารสนเทศ การอนุรักษสิ่งแวดลอมเพื่อการพัฒนาที่ยั่งยืน

กลุมสาระการเรียนรูสังคมศึกษา ศาสนา และวัฒนธรรม ชั้นประถมศึกษาปที่ 6 3 2. สาระและมาตรฐานการเรียนรู สาระที่ 1 ศาสนา ศีลธรรม จริยธรรม มาตรฐาน ส 1.1 รู และเขาใจประวัติ ความสำคัญ ศาสดา หลักธรรมของพระพุทธศาสนาหรือศาสนา ที่ตนนับถือและศาสนาอื่น มีศรัทธาที่ถูกตอง ยึดมั่น และปฏิบัติตามหลักธรรม เพื่อ อยูรวมกันอยางสันติสุข มาตรฐาน ส 1.2 เขาใจ ตระหนักและปฏิบัติตนเปนศาสนิกชนที่ดีและธำรงรักษาพระพุทธศาสนาหรือ ศาสนาที่ตนนับถือ สาระที่ 2 หนาที่พลเมือง วัฒนธรรม และการดำเนินชีวิตในสังคม มาตรฐาน ส 2.1 เขาใจและปฏิบัติตนตามหนาที่ของการเปนพลเมืองดี มีคานิยมที่ดีงาม และธำรง รักษาประเพณีและวัฒนธรรมไทย ดำรงชีวิตอยูรวมกันในสังคมไทย และสังคมโลก อยางสันติสุข มาตรฐาน ส 2.2 เขาใจระบบการเมืองการปกครองในสังคมปจจุบัน ยึดมั่น ศรัทธา และธำรงรักษาไว ซึ่งการปกครองระบอบประชาธิปไตยอันมีพระมหากษัตริยทรงเปนประมุข สาระที่ 3 เศรษฐศาสตร มาตรฐาน ส.3.1 เขาใจและสามารถบริหารจัดการทรัพยากรในการผลิตและการบริโภคการใช ทรัพยากรที่มีอยูจำกัดไดอยางมีประสิทธิภาพและคุมคา รวมทั้งเขาใจหลักการของ เศรษฐกิจพอเพียง เพื่อการดำรงชีวิตอยางมีดุลยภาพ มาตรฐาน ส.3.2 เขาใจระบบ และสถาบันทางเศรษฐกิจตาง ๆ ความสัมพันธทางเศรษฐกิจ และความ จำเปนของการรวมมือกันทางเศรษฐกิจในสังคมโลก สาระที่ 4 ประวัติศาสตร มาตรฐาน ส 4.1 เขาใจความหมาย ความสำคัญของเวลาและยุคสมัยทางประวัติศาสตร สามารถใช วิธีการทางประวัติศาสตรมาวิเคราะหเหตุการณตาง ๆ อยางเปนระบบ มาตรฐาน ส 4.2 เขาใจพัฒนาการของมนุษยชาติจากอดีตจนถึงปจจุบัน ในดานความสัมพันธและ การเปลี่ยนแปลงของเหตุการณอยางตอเนื่อง ตระหนักถึงความสำคัญและสามารถ วิเคราะหผลกระทบที่เกิดขึ้น มาตรฐาน ส 4.3 เขาใจความเปนมาของชาติไทย วัฒนธรรม ภูมิปญญาไทย มีความรักความภูมิใจและ ธำรงความเปนไทย สาระที่ 5 ภูมิศาสตร มาตรฐาน ส 5.1 เขาใจลักษณะทางกายภาพของโลกและความสัมพันธของสรรพสิ่งซึ่งมีผลตอกันใช แผนที่และเครื่องมือทางภูมิศาสตรในการคนหา วิเคราะห และสรุปขอมูล ตาม กระบวนการทางภูมิศาสตร ตลอดจนใชภูมิสารสนเทศอยางมีประสิทธิภาพ มาตรฐาน ส 5.2 เขาใจปฏิสัมพันธระหวางมนุษยกับสิ่งแวดลอมทางกายภาพที่กอใหเกิดการ สรางสรรควิถีการดำเนินชีวิต มีจิตสำนึกและมีสวนรวมในการจัดการทรัพยากร และสิ่งแวดลอมเพื่อการพัฒนาที่ยั่งยืน

กลุมสาระการเรียนรูสังคมศึกษา ศาสนา และวัฒนธรรม ชั้นประถมศึกษาปที่ 6 4 3. คุณภาพผูเรียน จบชั้นประถมศึกษาปที่ 3 • ไดเรียนรูเรื่องเกี่ยวกับตนเองและผูที่อยูรอบขาง ตลอดจนสภาพแวดลอมในทองถิ่น ที่อยูอาศัย และ เชื่องโยงประสบการณไปสูโลกกวาง • ผูเรียนไดรับการพัฒนาใหมีทักษะกระบวนการ และมีขอมูลที่จำเปนตอการพัฒนาใหเปน ผูมี คุณธรรม จริยธรรม ประพฤติปฏิบัติตามหลักคำสอนของศาสนาที่ตนนับถือ มีความเปนพลเมืองดี มีความ รับผิดชอบ การอยูรวมกันและการทำงานกับผูอื่น มีสวนรวมในกิจกรรมของหองเรียน และไดฝกหัดในการ ตัดสินใจ • ไดศึกษาเรื่องราวเกี่ยวกับตนเอง ครอบครัว โรงเรียน และชุมชนในลักษณะการบูรณาการ ผูเรียนได เขาใจแนวคิดเกี่ยวกับปจจุบันและอดีต มีความรูพื้นฐานทางเศรษฐกิจไดขอคิดเกี่ยวกับรายรับ-รายจายของ ครอบครัว เขาใจถึงการเปนผูผลิต ผูบริโภค รูจักการออมขั้นตนและวิธีการเศรษฐกิจพอเพียง • ไดรับการพัฒนาแนวคิดพื้นฐานเกี่ยวกับศาสนา ศีลธรรม จริยธรรม หนาที่พลเมือง เศรษฐศาสตร ประวัติศาสตร และภูมิปญญา เพื่อเปนพื้นฐานในการทำความเขาใจในขั้นที่สูงตอไป • มีความรูเกี่ยวกกับลักษณะทางกายภาพของสิ่งตาง ๆที่อยูรอบตัวและชุมชน และสามารถปรับตัวเทา ทันการเปลี่ยนแปลงทางกายภาพ และมีสวนรวมในการจัดการทรัพยากรและสิ่งแวดลอมใกลตัว จบชั้นประถมศึกษาปที่ 6 • ไดเรียนรูเรื่องของจังหวัด ภาค และประทศของตนเอง ทั้งเชิงประวัติศาสตร ลักษณะทางกายภาพ สังคม ประเพณี และวัฒนธรรม รวมทั้งการเมืองการปกครอง สภาพเศรษฐกิจโดยเนนความเปนประเทศไทย • ไดรับการพัฒนาความรูและความเขาใจ ในเรื่องศาสนา ศีลธรรม จริยธรรม ปฏิบัติตนตามหลัก คำ สอนของศาสนาที่ตนนับถือ รวมทั้งมีสวนรวมศาสนพิธี และพิธีกรรมทางศาสนามากยิ่งขึ้น • ไดศึกษาและปฏิบัติตนตามสถานภาพ บทบาท สิทธิหนาที่ในฐานะพลเมืองดีของทองถิ่น จังหวัด ภาค และประเทศ รวมทั้งไดมีสวนรวมในกิจกรรมตามขนบธรรมเนียมประเพณี วัฒนธรรม ของทองถิ่นตนเอง มากยิ่งขึ้น • ไดศึกษาเปรียบเทียบเรื่องราวของจังหวัดและภาคตาง ๆของประเทศไทยกับประเทศเพื่อนบาน ไดรับการพัฒนาแนวคิดทางสังคมศาสตร เกี่ยวกับศาสนา ศีลธรรม จริยธรรม หนาที่พลเมือง เศรษฐศาสตร ประวัติศาสตร และภูมิศาสตรเพื่อขยายประสบการณไปสูการทำความเขาใจ ในภูมิภาค ซีกโลกตะวันออกและ ตะวันตกเกี่ยวกับศาสนา คุณธรรม จริยธรรม คานิยมความเชื่อ ขนบธรรมเนียม ประเพณี วัฒนธรรม การดำเนินชีวิต การจัดระเบียบทางสังคม และการเปลี่ยนแปลงทางสังคมจากอดีตสูปจจุบัน • มีความรูเกี่ยวกับลักษณะทางกายภาพ ภัยพิบัติ ลักษณะกิจกรรมทางเศรษฐกิจและสังคม ในจังหวัด ภาคและประเทศไทย สามารถเตรียมรับมือกับการเปลี่ยนแปลงทางกายภาพกับภัยพิบัติตาง ๆ ในประเทศไทย และหาแนวทางในการจัดการทรัพยากรและสิ่งแวดลอม จบชั้นมัธยมศึกษาปที่ 3 • ไดเรียนรูและศึกษาเกี่ยวกับความเปนไปของโลก โดยการศึกษาประเทศไทยเปรียบเทียบ กับ ประเทศในภูมิภาคตาง ๆในโลก เพื่อพัฒนาแนวคิดเรื่องการอยูรวมกันอยางสันติสุข • ไดเรียนรูและพัฒนาใหมีทักษะที่จำเปนตอการเปนนักคิดอยางมีวิจารณญาณไดรับการพัฒนาแนวคิด และขยายประสบการณ เปรียบเทียบระหวางประเทศไทยกับประเทศในภูมิภาคตาง ๆ ในโลก ไดแก เอเชีย โอเชียเนีย แอฟริกา ยุโรป อเมริกาเหนือ อเมริกาใต ในดานศาสนา คุณธรรม จริยธรรม คานิยม ความเชื่อ

กลุมสาระการเรียนรูสังคมศึกษา ศาสนา และวัฒนธรรม ชั้นประถมศึกษาปที่ 6 5 ขนบธรรมเนียม ประเพณี วัฒนธรรม การเมืองการปกครอง ประวัติศาสตรและภูมิศาสตร ดวยวิธีการทาง ประวัติศาสตร และสังคมศาสตร • ไดรับการพัฒนาแนวคิดและวิเคราะหเหตุการณในอนาคต สามารถนำมาใชเปนประโยชน ในการ ดำเนินชีวิตและวางแผนการดำเนินงานไดอยางเหมาะสม • มีความรูเกี่ยวกับลักษณะทางกายภาพ ภัยพิบัติ ลักษณะกิจกรรมทางเศรษฐกิจและสังคม ในภูมิภาค ตาง ๆของโลก ความรวมมือดานทรัพยากรและสิ่งแวดลอมระหวางประเทศ เพื่อเตรียมรับมือภัยพิบัติและการ จัดการทรัพยากรและสิ่งแวดลอมอยางยั่งยืน

กลุมสาระการเรียนรูสังคมศึกษา ศาสนา และวัฒนธรรม ชั้นประถมศึกษาปที่ 6 6 ตัวชี้วัดระหวางทางและตัวชี้วัดปลายทาง กลุมสาระการเรียนรูสังคมศึกษา ศาสนา และวัฒนธรรม (ฉบับปรับปรุง พ.ศ. 2560) ตามหลักสูตรแกนกลางการศึกษาขั้นพื้นฐาน พุทธศักราช ๒๕๕๑ ชั้นประถมศึกษาปที่ 6

กลุมสาระการเรียนรูสังคมศึกษา ศาสนา และวัฒนธรรม ชั้นประถมศึกษาปที่ 6 7

กลุมสาระการเรียนรูสังคมศึกษา ศาสนา และวัฒนธรรม ชั้นประถมศึกษาปที่ 6 8

กลุมสาระการเรียนรูสังคมศึกษา ศาสนา และวัฒนธรรม ชั้นประถมศึกษาปที่ 6 9 คำอธิบายรายวิชา ส 16101 สังคมศึกษาฯ กลุมสาระการเรียนรูสังคมศึกษา ศาสนาและวัฒนธรรม ชั้นประถมศึกษาปที่ 6 เวลา 80 ชั่วโมง ศึกษาประวัติ ความสำคัญของพระพุทธศาสนาในฐานะเปนศาสนาประจำชาติ หรือความสำคัญของ ศาสนาที่ตนนับถือ พุทธประวัติตั้งแตปลงอายุสังขารจนถึงสังเวชนียสถาน หรือประวัติศาสดาที่ตนนับถือ แบบอยางการดำเนินชีวิตและขอคิดจากประวัติสาวก ชาดก เรื่องเลา และ ศาสนิกชนตัวอยางตามที่กำหนด ความสำคัญของพระรัตนตรัย ไตรสิกขา และหลักธรรมโอวาท 3 ในพระพุทธศาสนา หรือหลักธรรมของศาสนา ที่ตนนับถือตามที่กำหนด การทำความดีของบุคคลในประเทศตามหลักศาสนา คุณของพระรัตนตรัย ความหมายของสติสัมปชัญญะ สมาธิและปญญา วิธีปฏิบัติและประโยชนของการบริหารจิตและเจริญปญญา หลักธรรมของศาสนาที่ตนนับถือ หลักธรรมสำคัญของศาสนาตาง ๆ ลักษณะสำคัญของศาสนพิธี และพิธีกรรม ของศาสนาอื่น ๆ ความรูเกี่ยวกับสถานที่ตาง ๆ ในศาสนสถาน มรรยาทของความเปนศาสนิกชนที่ดี ประโยชน ของการเขารวมใน ศาสนพิธี พิธีกรรม และกิจกรรมในวันสำคัญทางศาสนาตามที่กำหนด ขั้นตอนการแสดงตน เปนพุทธมามกะ หรือแสดงตนเปนศาสนิกชนของศาสนาที่ตนนับถือ กฎหมายที่เกี่ยวของกับชีวิตประจำวันขอ ครอบครัวและชุมชน การเปลี่ยนแปลงวัฒนธรรมตามกาลเวลาและการธำรงรักษาวัฒนธรรมอันดีงาม มารยาท ไทย คุณคาทางวัฒนธรรมที่แตกตางกันระหวางกลุมคนในสังคมไทย ขอมูลขาวสาร เหตุการณตาง ๆ ใน ชีวิตประจำวัน บทบาท หนาที่ขององคกรปกครองสวนทองถิ่นและรัฐบาล กิจกรรมตาง ๆ ที่สงเสริม ประชาธิปไตยในทองถิ่นและประเทศ บทบาท ความสำคัญในการใชสิทธิออกเสียงเลือกตั้งตามระบอบ ประชาธิปไตย บทบาทของผูผลิตที่มีความรับผิดชอบ บทบาทของผูบริโภคที่รูเทาทัน วิธีและประโยชนของการ ใชทรัพยากรอยางยั่งยืน ความสัมพันธระหวางผูผลิต ผูบริโภค ธนาคารและรัฐบาล การรวมกลุมทางเศรษฐกิจ ภายในทองถิ่น สืบคนและอธิบายขอมูลลักษณะทางกายภาพของประเทศไทยดวยเครื่องมือทางภูมิศาสตร (แผนที่ รูปถายทางอากาศ ภาพจากดาวเทียม) อธิบายความสัมพันธระหวางลักษณะทางกายภาพกับภัยพิบัติ ของประเทศไทย และการเตรียมพรอมรับมือภัยพิบัติ วิเคราะหปฏิสัมพันธระหวางสิ่งแวดลอมทางกายภาพกับ ลักษณะกิจกรรมทางเศรษฐกิจและสังคม ปฏิสัมพันธระหวางมนุษยกับสิ่งแวดลอมในประเทศไทย วิเคราะห การเปลี่ยนแปลงทางกายภาพของประเทศไทย ผลจากการเปลี่ยนแปลงทางกายภาพที่มีตอกิจกรรมทาง เศรษฐกิจและสังคม นำเสนอตัวอยางที่สะทอนใหเห็นผลจากการรักษาและทำลายทรัพยากรและสิ่งแวดลอมใน ประเทศไทย แนวทางในการจัดการทรัพยากรและสิ่งแวดลอมที่ยั่งยืนโดยมีจิตสำนึกรูคุณคา โดยใชการอธิบาย อภิปราย วิเคราะห เปรียบเทียบ ยกตัวอยาง สรุปความ การสำรวจ ตรวจสอบ การ สืบคนขอมูล เพื่อใหเกิดความรู ความคิด ความเขาใจ ปฏิบัติตนตามหลักธรรมของศาสนาที่ตนนับถือ ไดอยาง เหมาะสม มีมรรยาท แสดงตนเปนศาสนิกชนของศาสนาที่ตนนับถือ แสดงออกถึงมารยาทไทยไดเหมาะสม ถูกกาลเทศะ เห็นคุณคา ชื่นชมการทำความดีของบุคคลในประเทศตามหลักศาสนา เห็นคุณคาของวัฒนธรรมไทย สามารถ นำความรูไปใชประโยชนในชีวิตประจำวัน รักชาติ ศาสนกษัตริย ซื่อสัตยสุจริต มีวินัย ใฝเรียนรู อยูอยาง พอเพียง มุงมั่นในการทำงาน รักความเปนไทย มีจิตสาธารณะ มีคุณธรรมจริยธรรมและคานิยมที่เหมาะสม

กลุมสาระการเรียนรูสังคมศึกษา ศาสนา และวัฒนธรรม ชั้นประถมศึกษาปที่ 6 10 รหัสตัวชี้วัด (รายป) ส 1.1 ป.6/1 ,ป.6/2 , ป.6/3 ,ป.6/4 , ป.6/5 , ป.6/6 ,ป.6/7 , ป.6/8 ,ป.6/9 ส 1.2 ป.6/1, ป.6/2 , ป.6/3 ,ป.6/4 ส 2.1 ป.6/1, ป.6/2 , ป.6/3 ,ป.6/4 , ป.6/5 ส 2.2 ป.6/1, ป.6/2 , ป.6/3 ส 3.1 ป.6/1, ป.6/2 , ป.6/3 ส 3.2 ป.6/1, ป.6/2 ส 5.1 ป.6/1, ป.6/2 ส 5.2 ป.6/1 ,ป.6/2, ป.6/3 รวมทั้งหมด 31 ตัวชี้วัด

กลุมสาระการเรียนรูสังคมศึกษา ศาสนา และวัฒนธรรม ชั้นประถมศึกษาปที่ 6 11 มาตรฐานและตัวชี้วัดที่นำมาออกแบบหนวยการเรียนรู วิชา สังคมศึกษา ชั้นประถมศึกษาปที่ 6 รหัสวิชา ส16101 สาระและมาตรฐานการเรียนรู สาระที่ 1 ศาสนา ศีลธรรม จริยธรรม มาตรฐาน ส 1.1 รู และเขาใจประวัติ ความสำคัญ ศาสดา หลักธรรมของพระพุทธศาสนาหรือศาสนาที่ตน นับถือและศาสนาอื่น มีศรัทธาที่ถูกตอง ยึดมั่น และปฏิบัติตนตามหลักธรรมเพื่ออยูรวมกัน อยางสันติสุข ตัวชี้วัดชั้นป สาระการเรียนรูแกนกลาง 1. วิเคราะหความสำคัญของพระพุทธศาสนาใน ฐานะเปนศาสนาประจำชาติ หรือความสำคัญ ของศาสนาที่ตนนับถือ พระพุทธศาสนาในฐานะเปนศาสนาประจำชาติ เชน เปนเอกลักษณของชาติไทย เปนรากฐานและ มรดกทางวัฒนธรรมไทย เปนศูนยรวมจิตใจ และ เปนหลักในการพัฒนาชาติไทย 2. สรุปพุทธประวัติตั้งแตปลงอายุสังขารจนถึง สังเวชนียสถาน หรือประวัติศาสดาที่ตนนับถือ ตามที่กำหนด 1. สรุปพุทธประวัติ(ทบทวน) 2. ปลงอายุสังขาร 3. ปจฉิมสาวก 4. ปรินิพพาน 5. การถวายพระเพลิง 6. แจกพระบรมสารีริกธาตุ 7. สังเวชนียสถาน 4 3. เห็นคุณคาและประพฤติตนตามแบบอยางการ ดำเนินชีวิตและขอคิดจากประวัติสาวก ชาดก เรื่องเลา และศาสนิกชนตัวอยางตามที่กำหนด 1. พุทธสาวก พุทธสาวิกา 1) พระราธะ 2. ชาดก 1) ทีฆีติโกสลชาดก 2) สัพพทาฐิชาดก 3. ศาสนิกชนตัวอยาง 1) พอขุนรามคำแหงมหาราช 2) สมเด็จพระมหาสมณเจา กรมพระปรมานุ ชิตชิโนรส 4. วิเคราะหความสำคัญและเคารพพระรัตนตรัย ปฏิบัติตามไตรสิกขาและหลักธรรมโอวาท 3 ในพระพุทธศาสนาหรือหลักธรรมของศาสนาที่ ตนนับถือตามที่กำหนด 1. พระรัตนตรัย • ศรัทธา 4 1) พระพุทธ • พุทธกิจ 5 2) พระธรรม (1) อริยสัจ 4 (2) หลักกรรม

กลุมสาระการเรียนรูสังคมศึกษา ศาสนา และวัฒนธรรม ชั้นประถมศึกษาปที่ 6 12 ตัวชี้วัดชั้นป สาระการเรียนรูแกนกลาง 3) พระสงฆ 2. ไตรสิกขา – ศีล สมาธิ ปญญา 3. โอวาท 3 1) ไมทำชั่ว (เบญจศีล อบายมุข 6 อกุศลมูล 3) 2) ทำความดี (1) เบญจธรรม (2) กุศลมูล 3 (3) พละ 4 (4) คารวะ 6 (5) กตัญูกตเวทีตอพระมหากษัตริย (6) มงคล 38 (มีวินัย การงานไมมีโทษ ไม ประมาทในธรรม) 3) ทำจิตใหบริสุทธิ์ (บริหารจิตและเจริญปญญา) 4. พุทธศาสนสุภาษิต 1) สจฺเจน กิตฺตึ ปปฺโปติ–คนจะไดเกียรติดวย สัจจะ 2) ยถาวาที ตถาวาที–พูดเชนไร ทำเชนนั้น 5. ชื่นชมการทำความดีของบุคคลในประเทศตาม หลักศาสนา พรอมทั้งบอกแนวปฏิบัติในการ ดำเนินชีวิต ตัวอยางการทำความดีของบุคคลในประเทศ 6. เห็นคุณคาและสวดมนต แผเมตตา และ บริหารจิตเจริญปญญา มีสติที่เปนพื้นฐานของ สมาธิในพระพุทธศาสนา หรือการพัฒนาจิตตาม แนวทางของศาสนาที่ตนนับถือตามที่กำหนด สวดมนตไหวพระ สรรเสริญคุณพระรัตนตรัย และแผเมตตา 1. รูความหมายของสติสัมปชัญญะ สมาธิ และ ปญญา 2. รูวิธีปฏิบัติและประโยชนของการบริหารจิต และเจริญปญญา 3. ฝกการยืน การเดิน การนั่ง และการนอนอยาง มีสติ 4. ฝกการกำหนดรู ความรูสึก เมื่อตาเห็นรูป หู ฟงเสียง จมูกดมกลิ่น ลิ้นลิ้มรส กายสัมผัสสิ่ง ที่มากระทบ ใจรับรูธรรมารมณ 5. ฝกใหมีสมาธิในการฟง การอาน การคิด การ ถาม และการเขียน 7. ปฏิบัติตนตามหลักธรรมของศาสนาที่ตนนับ ถือ เพื่อแกปญหาอบายมุขและสิ่งเสพติด 1. หลักธรรม: อริยสัจ 4 หลักกรรม

กลุมสาระการเรียนรูสังคมศึกษา ศาสนา และวัฒนธรรม ชั้นประถมศึกษาปที่ 6 13 ตัวชี้วัดชั้นป สาระการเรียนรูแกนกลาง 2. โอวาท 3: เบญจศีล–เบญจธรรม อบายมุข 6 อกุศลมูล 3 กุศลมูล 3 8. อธิบายหลักธรรมสำคัญของศาสนาอื่น ๆ โดยสังเขป หลักธรรมของศาสนาตาง ๆ 1. พระพุทธศาสนา: อริยสัจ 4 โอวาท 3 ฯลฯ 2. ศาสนาอิสลาม: หลักศรัทธา หลักปฏิบัติ หลัก จริยธรรม 3. คริสตศาสนา: บัญญัติ 10 ประการ 9. อธิบายลักษณะสำคัญของศาสนพิธี พิธีกรรม ของศาสนาอื่น ๆ และปฏิบัติตนไดอยางเหมาะสม เมื่อตองเขารวมพิธี ศาสนพิธีของศาสนาตาง ๆ 1. พระพุทธศาสนา 1) ศาสนพิธีที่เปนพุทธบัญญัติ เชน บรรพชา อุปสมบท 2) ศาสนพิธีที่เกี่ยวเนื่องกับพระพุทธศาสนา เชน ทำบุญ พิธีเนื่องในวันสำคัญทางศาสนา 2. ศาสนาอิสลาม เชน การละหมาด การถือศีล อด การบำเพ็ญฮัจญ 3. คริสตศาสนา เชน ศีลลางบาป ศีลอภัยบาป ศีลกำลัง ศีลมหาสนิท 4. ศาสนาพราหมณ–ฮินดู เชน พิธีศราทธ พิธี บูชาเทวดา มาตรฐาน ส 1.2 เขาใจ ตระหนักและปฏิบัติตนเปนศาสนิกชนที่ดี และธำรงรักษาพระพุทธศาสนาหรือ ศาสนาที่ตนนับถือ ตัวชี้วัดชั้นป สาระการเรียนรูแกนกลาง 1. อธิบายความรูเกี่ยวกับสถานที่ตาง ๆ ในศาสนสถานและปฏิบัติตนไดอยางเหมาะสม 1. ความรูเบื้องตนเกี่ยวกับสถานที่ตาง ๆ ภายใน วัด เชน เขตพุทธาวาส เขตสังฆาวาส 2. การปฏิบัติตนที่เหมาะสมภายในวัด 2. มีมรรยาทของความเปนศาสนิกชนที่ดีตามที่ กำหนด มรรยาทของศาสนิกชน 1. การถวายของแกพระภิกษุ 2. การปฏิบัติตนในขณะฟงธรรม 3. การปฏิบัติตนตามแนวทางของพุทธศาสนิกชน เพื่อประโยชนตอศาสนา 3. อธิบายประโยชนของการเขารวมในศาสนพิธี พิธีกรรม และกิจกรรมในวันสำคัญทางศาสนา ตามที่กำหนด และปฏิบัติตนไดถูกตอง 1. ทบทวนการอาราธนาศีล อาราธนาธรรม และ อาราธนาพระปริตร 2. พิธีทอดผาปา 3. พิธีทอดกฐิน 4. ระเบียบพิธีในการทำบุญงานอวมงคล

กลุมสาระการเรียนรูสังคมศึกษา ศาสนา และวัฒนธรรม ชั้นประถมศึกษาปที่ 6 14 ตัวชี้วัดชั้นป สาระการเรียนรูแกนกลาง 5. การปฏิบัติตนที่ถูกตองในศาสนพิธี พิธีกรรม และวันสำคัญทางศาสนา เชน วันมาฆบูชา วันวิสาขบูชา วันอัฏฐมีบูชา วันอาสาฬหบูชา วันธรรมสวนะ 6. ประโยชนของการเขารวมในศาสนพิธี พิธีกรรม และวันสำคัญทางศาสนา 4. แสดงตนเปนพุทธมามกะ หรือแสดงตนเปน ศาสนิกชนของศาสนาที่ตนนับถือ การแสดงตนเปนพุทธมามกะ 1. ขั้นเตรียมการ 2. ขั้นพิธีการ สาระที่ 2 หนาที่พลเมือง วัฒนธรรม และการดำเนินชีวิตในสังคม มาตรฐาน ส 2.1 เขาใจและปฏิบัติตนตามหนาที่ของการเปนพลเมืองดี มีคานิยมที่ดีงาม และธำรงรักษาประเพณี และวัฒนธรรมไทย ดำรงชีวิตอยูรวมกันในสังคมไทยและสังคมโลกอยางสันติสุข ตัวชี้วัดชั้นป สาระการเรียนรูแกนกลาง 1. ปฏิบัติตามกฎหมายที่เกี่ยวของกับ ชีวิตประจำวันของครอบครัวและชุมชน 1. กฎหมายที่เกี่ยวของกับชีวิตประจำวันของ ครอบครัวและชุมชน เชน 1) กฎหมายจราจร 2) กฎหมายยาเสพติดใหโทษ 3) กฎหมายทะเบียนราษฎร 4) เทศบัญญัติ ขอบัญญัติ อบต. อบจ. 2. ประโยชนของการปฏิบัติตนหรือเคารพ กฎหมายดังกลาว 2. วิเคราะหการเปลี่ยนแปลงวัฒนธรรมตาม กาลเวลาและธำรงรักษาวัฒนธรรมอันดีงาม 1. ความหมายและประเภทของวัฒนธรรม 2. การเปลี่ยนแปลงวัฒนธรรมตามกาลเวลาที่มี ผลตอตนเองและสังคมไทย 3. แนวทางการธำรงรักษาวัฒนธรรมไทย 3. แสดงออกถึงมารยาทไทยไดเหมาะสมถูก กาลเทศะ 1. ความหมายและความสำคัญของกิริยามารยาท ไทย 2. มารยาทไทยและมารยาทสังคม เชน การแสดง ความเคารพ การยืน การเดิน การนั่ง การนอน การรับของสงของ การรับประทานอาหาร การ แสดงกิริยาอาการ การทักทาย การสนทนา การใชคำพูด 4. อธิบายคุณคาทางวัฒนธรรมที่แตกตางกัน ระหวางกลุมคนในสังคมไทย 1. ประโยชนและคุณคาทางวัฒนธรรม 2. ความแตกตางทางวัฒนธรรมระหวางกลุมคน ภาคตาง ๆ ในสังคมไทย

กลุมสาระการเรียนรูสังคมศึกษา ศาสนา และวัฒนธรรม ชั้นประถมศึกษาปที่ 6 15 ตัวชี้วัดชั้นป สาระการเรียนรูแกนกลาง 3. แนวทางการรักษาวัฒนธรรม 5. ติดตามขอมูลขาวสาร เหตุการณตาง ๆ ใน ชีวิตประจำวัน เลือกรับและใชขอมูลขาวสารใน การเรียนรูไดเหมาะสม 1. แหลงขอมูล ขาวสาร เหตุการณตาง ๆ เชน จากวิทยุ โทรทัศน หนังสือพิมพ แหลงขาวตาง ๆ จากหอจดหมายเหตุ สถานการณจริงหรือ จดหมายเหตุ 2. ประโยชนของการติดตามขอมูล ขาวสาร เหตุการณตาง ๆ 3. หลักการเลือกรับและใชขอมูลขาวสารจากสื่อ ตาง ๆ รวมทั้งสื่อที่ไรพรมแดน มาตรฐาน ส 2.2 เขาใจระบบการเมืองการปกครองในสังคมปจจุบัน ยึดมั่น ศรัทธา และธำรงรักษาไวซึ่งการ ปกครองระบอบประชาธิปไตยอันมีพระมหากษัตริยทรงเปนประมุข ตัวชี้วัดชั้นป สาระการเรียนรูแกนกลาง 1. เปรียบเทียบบทบาท หนาที่ขององคกร ปกครองสวนทองถิ่นและรัฐบาล บทบาท หนาที่ขององคกรปกครองสวนทองถิ่น และรัฐบาล 2. มีสวนรวมในกิจกรรมตาง ๆ ที่สงเสริม ประชาธิปไตยในทองถิ่นและประเทศ กิจกรรมตาง ๆ เพื่อสงเสริมประชาธิปไตยใน ทองถิ่นและประเทศ 3. อภิปรายบทบาท ความสำคัญในการใชสิทธิ ออกเสียงเลือกตั้งตามระบอบประชาธิปไตย 1. การมีสวนรวมในการออกกฎหมาย ระเบียบ กติกาการเลือกตั้ง 2. สอดสองดูแลผูมีพฤติกรรมการกระทำผิดการ เลือกตั้ง และแจงตอเจาหนาที่ผูรับผิดชอบ 3. ตรวจสอบคุณสมบัติ 4. การใชสิทธิออกเสียงเลือกตั้งตามระบอบ ประชาธิปไตย สาระที่ 3 เศรษฐศาสตร มาตรฐาน ส 3.1 เขาใจและสามารถบริหารจัดการทรัพยากรในการผลิตและการบริโภค การใชทรัพยากรที่มี อยูจำกัดไดอยางมีประสิทธิภาพและคุมคา รวมทั้งเขาใจหลักการของเศรษฐกิจพอเพียง เพื่อการดำรงชีวิตอยางมีดุลยภาพ ตัวชี้วัดชั้นป สาระการเรียนรูแกนกลาง 1. อธิบายบทบาทของผูผลิตที่มีความรับผิดชอบ 1. บทบาทของผูผลิตที่มีคุณภาพ เชน คำนึงถึง สิ่งแวดลอม มีจรรยาบรรณความรับผิดชอบตอ

กลุมสาระการเรียนรูสังคมศึกษา ศาสนา และวัฒนธรรม ชั้นประถมศึกษาปที่ 6 16 ตัวชี้วัดชั้นป สาระการเรียนรูแกนกลาง สังคม วางแผนกอนเริ่มลงมือทำกิจกรรมตาง ๆ เพื่อลดความผิดพลาดและการสูญเสีย ฯลฯ 2. ท ั ศนคต ิ ในการใช  ทรั พยากรอย างมี ประสิทธิภาพและประสิทธิผล 3. ประโยชนของการผลิตสินคาที่มีคุณภาพ 2. อธิบายบทบาทของผูบริโภคที่รูเทาทัน 1. คุณสมบัติของผูบริโภคที่ดี 2. พฤติกรรมของผูบริโภคที่บกพรอง 3. คุณคาและประโยชนของผูบริโภคที่รูเทาทันที่ มีตอตนเอง ครอบครัว และสังคม 3.บอกวิธีและประโยชนของการใชทรัพยากร อยางยั่งยืน 1. ความหมายและความจำเปนของทรัพยากร 2. หลักการและวิธีใชทรัพยากรใหเกิดประโยชน สูงสุด (ลดการสูญเสียทุกประเภท) 3. วิธีการสรางจิตสำนึกใหคนในชาติรูคุณคาของ ทรัพยากรที่มีอยูจำกัด 4. วางแผนการใชทรัพยากร โดยประยุกตเทคนิค และวิธีการใหม ๆ ใหเกิดประโยชนแก สวนรวมและประเทศชาติ และทันกับสภาพ ทางเศรษฐกิจและสังคม มาตรฐาน ส 3.2 เขาใจระบบและสถาบันทางเศรษฐกิจตาง ๆ ความสัมพันธทางเศรษฐกิจ และความจำเปน ของการรวมมือกันทางเศรษฐกิจในสังคมโลก ตัวชี้วัดชั้นป สาระการเรียนรูแกนกลาง 1. อธิบายความสัมพันธระหวางผูผลิต ผูบริโภค ธนาคารและรัฐบาล 1. ความสัมพันธระหวางผูผลิต ผูบริโภค ธนาคาร และรัฐบาลที่มีตอระบบเศรษฐกิจอยางสังเขป เชน การแลกเปลี่ยนสินคาและบริการ รายได และรายจาย การออมกับธนาคาร การลงทุน 2. แผนผังแสดงความสัมพันธของหนวย เศรษฐกิจ 3. ภาษีและหนวยงานที่จัดเก็บภาษี 4. สิทธิของผูบริโภค และสิทธิของผูใชแรงงานใน ประเทศไทย 5. การหารายได รายจาย การออม การลงทุน ซึ่ง แสดงความสัมพันธระหวางผูผลิต ผูบริโภค และรัฐบาล

กลุมสาระการเรียนรูสังคมศึกษา ศาสนา และวัฒนธรรม ชั้นประถมศึกษาปที่ 6 17 ตัวชี้วัดชั้นป สาระการเรียนรูแกนกลาง 2. ยกตัวอยางการรวมกลุมทางเศรษฐกิจภายใน ทองถิ่น การรวมกลุมเชิงเศรษฐกิจเพื่อประสานประโยชน ในทองถิ่น เชน กลุมออมทรัพย กลุมแมบาน กองทุนหมูบาน สาระที่ 5 ภูมิศาสตร มาตรฐาน ส 5.1 เขาใจลักษณะของโลกทางกายภาพ และความสัมพันธของสรรพสิ่งซึ่งมีผลตอกันและกันใน ระบบของธรรมชาติ ใชแผนที่และเครื่องมือทางภูมิศาสตรในการคนหา วิเคราะห สรุป และใช ขอมูลภูมิสารสนเทศอยางมีประสิทธิภาพ ตัวชี้วัดชั้นป สาระการเรียนรูแกนกลาง 1. ใชเครื่องมือทางภูมิศาสตร (แผนที่ ภาพถาย ชนิดตาง ๆ) ระบุลักษณะสำคัญทางกายภาพ และสังคมของประเทศ เครื่องมือทางภูมิศาสตร (แผนที่ ภาพถายชนิดตาง ๆ) ที่แสดงลักษณะทางกายภาพของประเทศ 2. อธิบายความสัมพันธระหวางลักษณะทาง กายภาพกับปรากฏการณทางธรรมชาติของ ประเทศ 1. ความสัมพันธระหวางลักษณะทางกายภาพกับ ปรากฏการณทางธรรมชาติของประเทศ เชน อุทกภัย แผนดินไหว วาตภัย 2. ภูมิลักษณที่มีผลตอภูมิสังคมของประเทศไทย มาตรฐาน ส 5.2 เขาใจปฏิสัมพันธระหวางมนุษยกับสภาพแวดลอมทางกายภาพที่กอใหเกิดการสรางสรรค วัฒนธรรม มีจิตสำนึกและมีสวนรวมในการอนุรักษทรัพยากรและสิ่งแวดลอม เพื่อการพัฒนา ที่ยั่งยืน ตัวชี้วัดชั้นป สาระการเรียนรูแกนกลาง 1. วิเคราะหความสัมพันธระหวางสิ่งแวดลอมทาง ธรรมชาติกับสิ่งแวดลอมทางสังคมในประเทศ 1. สิ่งแวดลอมทางธรรมชาติกับสิ่งแวดลอมทาง สังคมในประเทศ 2. ความสัมพันธและผลกระทบ 2. อธิบายการแปลงสภาพธรรมชาติในประเทศ ไทยจากอดีตถึงปจจุบัน และผลที่เกิดขึ้นจาก การเปลี่ยนแปลงนั้น ผลที่เกิดจากการปรับเปลี่ยนหรือดัดแปลงสภาพ ธรรมชาติในประเทศจากอดีตถึงปจจุบัน และผล ที่เกิดขึ้น (ประชากร เศรษฐกิจ สังคม อาชีพ และ วัฒนธรรม) 3. จัดทำแผนการใชทรัพยากรในชุมชน 1. แนวทางการใชทรัพยากรของคนในชุมชนให ใชไดนานขึ้น โดยมีจิตสำนึกรูคุณคาของ ทรัพยากร 2. แผนอนุรักษทรัพยากรในชุมชน หรือแผน อนุรักษ

กลุมสาระการเรียนรูสังคมศึกษา ศาสนา และวัฒนธรรม ชั้นประถมศึกษาปที่ 6 18 โครงสรางรายวิชา รายวิชา พื้นฐาน ชั้นประถมศึกษาปที่ 6 ส16101 สังคมศึกษา ศาสนา และวัฒนธรรม เวลา 80 ชั่วโมง/ป หนวยการเรียนรู แผนกาจัดการ เรียนรู มาตรฐาน /ตัวชี้วัด ชั้นป สาระการเรียนรู เวลา (ชั่วโมง) น้ำหนัก (คะแนน) สาระศาสนา ศีลธรรม จริยธรรม 1. ความสำคัญของ พระพุทธศาสนา และพุทธประวัติ 1. ปฐมนิเทศ - - 1 - 2. ความสำคัญของ พระพุทธศาสนา ส 1.1 ป. 6/1 - ความสำคัญของพระพุทธศาสนา 1 3. พุทธประวัติ ส 1.1 ป. 6/2 - ปลงอายุสังขาร - ปจฉิมสาวก - ปรินิพพาน - การถวายพระเพลิง - การแบงพระบรมสารีรืกธาตุ - สังเวชนียสถาน 4 ตำบล 3 2.พุทธสาวก ชาดก และพุทธศาสนิกชน ตัวอยาง 1. พุทธสาวกและ พุทธศาสนิกชน ตัวอยาง ส 1.1 ป.6/3 - พระราธะ - พอขุนรามคำแหงมหาราช - สมเด็จพระมหาสมณเจา กรม พระปรมานุชิตชิโนรส 3 2. ชาดก ส 1.1 ป.6/3 - ทีฆีติโกสลชาดก - สัพพทาฐิชาดก 2 3. หลักธรรมทาง พระพุทธศาสนา 1. พระรัตนตรัย ส 1.1 ป. 6/4 - พระพุทธ - พระธรรม - พระสงฆ 1 2. ไตรสิกขา และ โอวาท 3 ส 1.1 ป. 6/4 -ไตรสิกขา 1. อธิสีลสิกขา 2. อธิจิตตสิกขา 3. อธิปญญาสิกขา - โอวาท 3 1. การไมทำความชั่ว 2. การทำความดี 3. การทำจิตใจใหบริสุทธ 2 3. พุทธศาสนสุภาษิต ส 1.1 ป. 6/4 - สจฺเจน กิตฺตึ ปปฺโปติ - ยถาวาที ตถาการี 1

กลุมสาระการเรียนรูสังคมศึกษา ศาสนา และวัฒนธรรม ชั้นประถมศึกษาปที่ 6 19 หนวยการเรียนรู แผนกาจัดการ เรียนรู มาตรฐาน /ตัวชี้วัด ชั้นป สาระการเรียนรู เวลา (ชั่วโมง) น้ำหนัก (คะแนน) 4 . การปฏิบัติตน ตามหลักธรรมของ พระพุทธศาสนา ส 1.1 ป. 6/5 , ป. 6/7 - การปฏิบัติตนตามหลักธรรมของ พระพุทธศาสนา 2 4. หนาที่และ มรรยาทชาวพุทธ 1. หนาที่ชาวพุทธ ส 1.2 ป. 6/1 , ป 6/4 - หนาที่ชาวพุทธ 1. ความรูเบื้องตนเกี่ยวกับสถานท ตาง ๆ ภายในวัด 2. การปฏิบัติตนที่ถูกตองเหมาะสม ภายในวัด 3. การแสดงตนเปนพุทธมามกะ 1 2. มารยาทชาวพุทธ ส 1.2 ป 6/2 - มารยาทชาวพุทธ 1. การถวายของแดพระสงฆ 2. การปฏิบัติตนในขณะฟงธรรม 3. การปฏิบัติตนตามแนวทางของ พุทธศาสนิกชนเพื่อประโยชนตอ พระพุทธศาสนา 1 5. การบริหารจิต และเจริญปญญา 1. การบริหารจิต และเจริญปญญา ส 1.1 ป 6/6 - การบริหารจิตและการเจริญปญญา 1. ความหมายของสติสัมปชัญญะ สมาธิ และปญญา 2. วิธีการปฏิบัติและประโยชน ของการบริหารจิตและการเจริญ ปญญา 3. การสวดมนตไหวพระและแผ เมตตา 4. การฝกการยืน การเดิน การนั่ง และการนอนอยางมีสติ 5. การฝกกำหนดรูความรูสึก 6. การฝกใหมีสมาธิในการฟง การอาน การคิด การถาม และการ เขียน 2 6. วันสำคัญทาง พระพุทธศาสนา และศาสนพิธี 1. วันสำคัญทาง พระพุทธศาสนา และศาสนพิธี ส 1.2 ป. 6/3 - การปฏิบัติตนและประโยชนในวัน สำคัญทางพระพุทธศาสนา - ศาสนพิธี 2 7. ศาสนาตาง ๆ ในประเทศไทย 1. หลักธรรมสำคัญ ของศาสนาตาง ๆ ส 1.1 ป. 6/8 - พระพุทธศาสนา - ศาสนาอิสลาม - ศาสนาคริสต 2

กลุมสาระการเรียนรูสังคมศึกษา ศาสนา และวัฒนธรรม ชั้นประถมศึกษาปที่ 6 20 หนวยการเรียนรู แผนกาจัดการ เรียนรู มาตรฐาน /ตัวชี้วัด ชั้นป สาระการเรียนรู เวลา (ชั่วโมง) น้ำหนัก (คะแนน) - ศาสนาพราหมณ - ฮินดู - ศาสนาสิกข 2. ศาสนพิธีของ ศาสนาตาง ๆ ส 1.1 ป. 6/9 - พระพุทธศาสนา - ศาสนาอิสลาม - ศาสนาคริสต - ศาสนาพราหมณ - ฮินดู - ศาสนาสิกข 3 หนาที่พลเมือง วัฒนธรรม และการดำเนินชีวิตในสังคม 8. กฎหมายพื้นฐาน ที่เกี่ยว ขอ ง กั บ ชีวิตประจำวัน 1. กฎหมายทะเบียน ราษฎร ส 2.1 ป. 6/1 - ความหมายและความสำคัญ - กฎหมายทะเบียนราษฎร 2 2. กฎหมายที่ เกี่ยวของกับชุมชน ส 2.1 ป. 6/1 - กฎหมายที่เกี่ยวของกับชุมชน 1. กฎหมายจราจร 2. กฎหมายยาเสพติดใหโทษ 3. ขอบัญญัติทองถิ่น - ประโยชนของการปฏิบัติตนตาม กฎหมาย 3 9. ขอมูลขาวสารใน ชีวิตประจำวัน 1. ขอมูลขาวสารใน ชีวิตประจำวัน ส 2.1 ป. 6/5 - ขอมูลขาวสาร - ประโยชนของการติดตามขอมูล ขาวสาร - การเลือกและใชขอมูลขาวสาร 2 10. การเมืองการ ปกครองของไทย 1. องคกรปกครอง สวนทองถิ่นและ รัฐบาล ส 2.2 ป. 6/1 - องคกรปกครองสวนทองถิ่นกับ รัฐบาล 1. บทบาทหนาที่ขององคกร ปกครองสวนทองถิ่น 2. บทบาทหนาที่ของรัฐบาล 3 2. การส  ง เ ส ริ ม ประชาธิปไตยใน ทองถิ่นและประเทศ ส 2.2 ป. 6/2 - การมีสวนรวมในกิจกรรม ประชาธิปไตย 2 3 . บ ท บ า ท ความสำคัญในการใช สิทธิออกเสียง เลือกตั้งตามระบอบ ประชาธิปไตย ส 2.2 ป. 6/3 - การเลือกตั้ง 1. หลักการของการเลือกตั้ง 2. การมีสวนรวมในการเลือกตั้งของ ประชาชน 2

กลุมสาระการเรียนรูสังคมศึกษา ศาสนา และวัฒนธรรม ชั้นประถมศึกษาปที่ 6 21 หนวยการเรียนรู แผนกาจัดการ เรียนรู มาตรฐาน /ตัวชี้วัด ชั้นป สาระการเรียนรู เวลา (ชั่วโมง) น้ำหนัก (คะแนน) 11. วัฒนธรรมและ มารยาทไทย 1. วัฒนธรรมไทย ส 2.1 ป. 6/2 - วัฒนธรรมไทย 1. ความหมายของวัฒนธรรม 2. ประเภทของวัฒนธรรม 3. การอนุรักษวัฒนธรรมไทย 3 2. มารยาทไทย ส 2.1 ป. 6/3 - มารยาทไทย 1. ความหมายและความสำคัญของ มารยาทไทย 2. มารยาทไทยและมารยาทสังคม 2 3. ว ั ฒ น ธ ร ร ม ที่ แตกตางกันระหวาง กลุมคนในสังคมไทย ส 2.1 ป. 6/4 - คุณคาทางวัฒนธรรมที่แตกตางกัน ระหวางกลุมคนในสังคมไทย 1. คุณคาของวัฒนธรรมที่แตกตาง กัน 2. ความแตกตางทางวัฒนธรรม ระหวางกลุมคนภาคตาง ๆ ใน สังคมไทย 3. การรักษาวัฒนธรรมของกลุมคน ในสังคมไทย 2 เศรษฐศาสตร 12. ผูผลิตและ ผูบริโภค 1. ผูผลิตและ ผูบริโภค ส 3.1 ป. 6/1-2 - ผูผลิตและผูบริโภค 3 13. การใช ทรัพยากรอยาง ยั่งยืน 1. การใชทรัพยากร อยางยั่งยืน ส 3.1 ป. 6/3 - การใชทรัพยากรอยางยั่งยืน 1. ความหมายและความจำเปนของ ทรัพยากร 2. หลักการและวิธีใชทรัพยากรให เกิดประโยชนสูงสุด 3. วิธีการสรางจิตสำนึกใหคนใน ชาติรูคุณคาของทรัพยากรที่มีอยู จำกัด 4. การวางแผนการใชทรัพยากร โดยประยุกตเทคนิคและวิธีการใหม ๆ 2 14. ความสัมพันธ ทางเศรษฐกิจ 1. ความสัมพันธ ระหวางผูผลิต ผูบริโภค ธนาคาร และรัฐบาล ส 3.2 ป. 6/1 - ความสัมพันธระหวางหนวย เศรษฐกิจ 1. ความสัมพันธระหวางผูผลิต ผูบริโภค ธนาคาร และรัฐบาล 2. ภาษีและหนวยงานที่จัดเก็บ 3

กลุมสาระการเรียนรูสังคมศึกษา ศาสนา และวัฒนธรรม ชั้นประถมศึกษาปที่ 6 22 หนวยการเรียนรู แผนกาจัดการ เรียนรู มาตรฐาน /ตัวชี้วัด ชั้นป สาระการเรียนรู เวลา (ชั่วโมง) น้ำหนัก (คะแนน) 3. สิทธิของผูบริโภค 4. สิทธิของผูใชแรงงานในประเทศ ไทย 2. ภาษีและ หนวยงานที่จัดเก็บ ภาษี ส 3.2 ป. 6/1 - ภาษีและหนวยงานที่จัดเก็บภาษี 2 3. สิทธิของผูบริโภค และสิทธิของผูใช แรงงาน ส 3.2 ป. 6/1 - สิทธิของผูบริโภค - สิทธิของผูใชแรงงานในประเทศไทย 2 15. การรวมกลุม ทางเศรษฐกิจ ภายในทองถิ่น 1. การรวมกลุมทาง เศรษฐกิจภายใน ทองถิ่น ส 3.2 ป. 6/2 - กลุมออมทรัพย - กลุมแมบาน - กองทนหมูบาน 2 ภูมิศาสตร 16. เครื่องมือทาง ภูมิศาสตร 1. ลักษณะทาง กายภาพของประเทศ ไทย ส 5.1 ป. 6/1 - เครื่องมือทางภูมิศาสตร - ลักษณะทางกายภาพของประเทศ ไทย 3 2. ลักษณะทางสังคม ของประเทศไทย ส 5.1 ป. 6/1 - ลักษณะทางสังคมของประเทศไทย 3 17. ธรรมชาติกับ สังคมไทย 1. ความสัมพันธ ระหวางสิ่งแวดลอม ทางธรรมชาติกับ สิ่งแวดลอมทางสังคม ส 5.2 ป. 6/1 - ความสัมพันธระหวางสิ่งแวดลอม ทางธรรมชาติกับสิ่งแวดลอมทาง สังคม 3 2. การเปลี่ยนแปลง สภาพธรรมชาติใน ประเทศไทยจากอดีต ถึงปจจุบัน ส 5.2 ป. 6/2 - การเปลี่ยนแปลงของสภาพ ธรรมชาติในประเทศไท ยและ ผลกระทบจากการเปลี่ยนแปลงจาก อดีตถึงปจจุบัน 1. สาเหตุที่ทำใหเกิดการ เปลี่ยนแปลงสภาพธรรมชาติใน ประเทศไทยจากอดีตถึงปจจุบัน 2. ผลกระทบจ ากการ เปลี่ยนแปลงสภาพธรรมชาติใน ประเทศไทย 3 18. ภัยพิบัติใน ประเทศไทย 1. ภัยพิบัติใน ประเทศไทย 5.1 ป. 6/2 - ปรากฏการณทางธรรมชาติ 1. อุทกภัย 2

กลุมสาระการเรียนรูสังคมศึกษา ศาสนา และวัฒนธรรม ชั้นประถมศึกษาปที่ 6 23 หนวยการเรียนรู แผนกาจัดการ เรียนรู มาตรฐาน /ตัวชี้วัด ชั้นป สาระการเรียนรู เวลา (ชั่วโมง) น้ำหนัก (คะแนน) 2. วาตภัย 3. ภัยแลง 4. แผนดินไหว 19. การจัดการ ทรัพยากรและ สิ่งแวดลอมอยาง ยั่งยืน 1. การจัดการ ทรัพยากรและ สิ่งแวดลอมอยาง ยั่งยืน ส 5.2 ป. 6/3 - ทรัพยากรและสิ่งแวดลอม - สถานการณทรัพยากรในประเทศ ไทย - แนวทางการจัดการสิ่งแวดลอมอยาง ยั่งยืน 3 2. สรุป - - 1 รวม 80 100 ระหวางป 70 ปลายป 30

กลุมสาระการเรียนรูสังคมศึกษา ศาสนา และวัฒนธรรม ชั้นประถมศึกษาปที่ 6 24 แผนการจัดการเรียนรูที่ 1 รายวิชา สังคมศึกษา รหัสวิชา ส16101 ชั้นประถมศึกษาปที่ 6 กลุมสาระการเรียนรูสังคมศึกษา ศาสนา และวัฒนธรรม ภาคเรียนที่ 1 ปการศึกษา 2567 หนวยการเรียนรูที่ 1 ชื่อหนวย ความสำคัญของพระพุทธศาสนาและพุทธประวัติ เวลาเรียน 5 ชั่วโมง เรื่อง ปฐมนิเทศ เวลาเรียน 1 ชั่วโมง มาตรฐานการเรียนรู/ ตัวชี้วัด มาตรฐานการเรียนรู มาตรฐาน ส 1.1 รูและเขาใจประวัติ ความสำคัญ ศาสดา หลักธรรมของพระพุทธศาสนาหรือศาสนาที่ ตนนับถือและศาสนาอื่น มีศรัทธาที่ถูกตอง ยึดมั่น และปฏิบัติตามหลักธรรมเพื่ออยูรวมกันอยางสันติสุข มาตรฐาน ส 1.2 เขาใจ ตระหนักและปฏิบัติตนเปนศาสนิกชนที่ดี และธำรงรักษาพระพุทธศาสนา หรือศาสนาที่ตนนับถือ มาตรฐาน ส 2.1 เขาใจและปฏิบัติตนตามหนาที่ของการเปนพลเมืองดี มีคานิยมที่ดีงาม และธำรง รักษาประเพณีและวัฒนธรรมไทย ดำรงชีวิตอยูรวมกันในสังคมไทย และสังคมโลกอยางมีความสุข มาตรฐาน ส 2.2 เขาใจระบบการเมืองการปกครองในสังคมปจจุบัน ยึดมั่น ศรัทธา และธำรงรักษาไว ซึ่งการปกครองระบอบประชาธิปไตยอันมีพระมหากษัตริยทรงเปนประมุข มาตรฐาน ส 3.1 เขาใจและสามารถบริหารจัดการทรัพยากรในการผลิตและการบริโภค การใช ทรัพยากรที่มีอยูจำกัดไดอยางมีประสิทธิภาพและคุมคา รวมทั้งเขาใจหลักการของเศรษฐกิจพอเพียงเพื่อการ ดำรงชีวิตอยางมีดุลยภาพ มาตรฐาน ส 3.2 เขาใจระบบและสถาบันทางเศรษฐกิจตาง ๆ ความสัมพันธทางเศรษฐกิจและความ จำเปนของการรวมมือกันทางเศรษฐกิจในสังคมโลก มาตรฐาน ส 4.1 เขาใจความหมาย ความสำคัญของเวลาและยุคสมัยทางประวัติศาสตร สามารถใช วิธีการทางประวัติศาสตรมาวิเคราะหเหตุการณตาง ๆ อยางเปนระบบ มาตรฐาน ส 4.2 เขาใจพัฒนาการของมนุษยชาติจากอดีตจนถึงปจจุบันในดานความสัมพันธและการ เปลี่ยนแปลงของเหตุการณอยางตอเนื่อง ตระหนักถึงความสำคัญและสามารถวิเคราะหผลกระทบที่เกิดขึ้น มาตรฐาน ส 4.3 เขาใจความเปนมาของชาติไทย วัฒนธรรม ภูมิปญญาไทย มีความรัก ความภาคภูมิใจ และธำรงความเปนไทย มาตรฐาน ส 5.1 เขาใจลักษณะของโลกทางกายภาพ และความสัมพันธของสรรพสิ่งซึ่งมีผลตอกันและ กันในระบบของธรรมชาติ ใชแผนที่และเครื่องมือทางภูมิศาสตรในการคนหา วิเคราะห สรุป และใชขอมูลภูมิ สารสนเทศอยางมีประสิทธิภาพ มาตรฐาน ส 5.2 เขาใจปฏิสัมพันธระหวางมนุษยกับสภาพแวดลอมทางกายภาพที่กอใหเกิดการ สรางสรรควัฒนธรรม มีจิตสำนักและมีสวนรวมในการอนุรักษทรัพยากรและสิ่งแวดลอมเพื่อการพัฒนาที่ยั่งยืน ตัวชี้วัด 1. วิเคราะหความสำคัญของพระพุทธศาสนาในฐานะเปนศาสนาประจำชาติหรือความสำคัญของ ศาสนาที่ตนนับถือ (ส 1.1 ป. 6/1) 2. สรุปพุทธประวัติตั้งแตปลงอายุสังขารจนถึงสังเวชนียสถาน หรือประวัติศาสดาที่ตนนับถือตามที่ กำหนด (ส 1.1 ป. 6/2)

กลุมสาระการเรียนรูสังคมศึกษา ศาสนา และวัฒนธรรม ชั้นประถมศึกษาปที่ 6 25 3. เห็นคุณคาและประพฤติตนตามแบบอยางการดำเนินชีวิตและขอคิดจากประวัติสาวก ชาดก เรื่อง เลา และศาสนิกชนตัวอยางตามที่กำหนด (ส 1.1 ป. 6/3) 4. วิเคราะหความสำคัญและเคารพพระรัตนตรัย ปฏิบัติตามไตรสิกขาและหลักธรรมโอวาท 3 ใน พระพุทธศาสนา หรือหลักธรรมของศาสนาที่ตนนับถือตามที่กำหนด (ส 1.1 ป. 6/4) 5. ชื่นชมการทำความดีของบุคคลในประเทศตามหลักศาสนา พรอมทั้งบอกแนวปฏิบัติในการดำเนิน ชีวิต (ส 1.1 ป. 6/5) 6. เห็นคุณคาและสวดมนต แผเมตตา และบริหารจิต เจริญปญญา มีสติที่เปนพื้นฐานของสมาธิใน พระพุทธศาสนา หรือการพัฒนาจิตตามแนวทางของศาสนาที่ตนนับถือตามที่กำหนด (ส 1.1 ป. 6/6) 7. ปฏิบัติตนตามหลักธรรมของศาสนาที่ตนนับถือเพื่อแกปญหาอบายมุขและสิ่งเสพติด (ส 1.1 ป. 6/7) 8. อธิบายหลักธรรมสำคัญของศาสนาอื่น ๆ โดยสังเขป (ส 1.1 ป 6/8) 9. อธิบายลักษณะสำคัญของศาสนพิธี พิธีกรรมของศาสนาอื่น ๆ และปฏิบัติตนไดอยางเหมาะสมเมื่อ ตองเขารวมพิธี (ส 1.1 ป. 6/9) 10. อธิบายความรูเกี่ยวกับสถานที่ตาง ๆ ในศาสนสถานและปฏิบัติตนไดอยางเหมาะสม (ส 1.2 ป. 6/1) 11. มีมารยาทของความเปนศาสนิกชนที่ดีตามที่กำหนด (ส 1.2 ป. 6/2) 12. อธิบายประโยชนของการเขารวมในศาสนพิธี พิธีกรรมและกิจกรรมในวันสำคัญทางศาสนาตามที่ กำหนด และปฏิบัติตนไดถูกตอง (ส 1.2 ป. 6/3) 13. แสดงตนเปนพุทธมามกะหรือแสดงตนเปนศาสนิกชนของศาสนาที่ตนนับถือ (ส 1.2 ป. 6/4) 14. ปฏิบัติตามกฎหมายที่เกี่ยวของกับชีวิตประจำวันของครอบครัวและชุมชน (ส 2.1 ป. 6/1) 15. วิเคราะหการเปลี่ยนแปลงวัฒนธรรมตามกาลเวลาและธำรงรักษาวัฒนธรรมอันดีงาม (ส 2.1 ป. 6/2) 16. แสดงออกถึงมารยาทไทยไดเหมาะสมถูกกาลเทศะ (ส 2.1 ป. 6/3) 17. อธิบายคุณคาทางวัฒนธรรมที่แตกตางกันระหวางกลุมคนในสังคมไทย (ส 2.1 ป. 6/4) 18. ติดตามขอมูล ขาวสาร เหตุการณตาง ๆ ในชีวิตประจำวัน เลือกรับและใชขอมูลขาวสารใน การ เรียนรูไดเหมาะสม (ส 2.1 ป. 6/5) 19. เปรียบเทียบบทบาท หนาที่ขององคกรปกครองสวนทองถิ่นและรัฐบาล (ส 2.2 ป. 6/1) 20. มีสวนรวมในกิจกรรมตาง ๆ ที่สงเสริมประชาธิปไตยทองถิ่นและประเทศ (ส 2.2 ป. 6/2) 21. อภิปรายบทบาท ความสำคัญในการใชสิทธิออกเสียงเลือกตั้งตามระบอบประชาธิปไตย (ส 2.2 ป. 6/3) 22. อธิบายบทบาทของผูผลิตที่มีความรับผิดชอบ (ส 3.1 ป. 6/1) 23. อธิบายบทบาทของผูบริโภคที่รูเทาทัน (ส 3.1 ป. 6/2) 24. บอกวิธีและประโยชนของการใชทรัพยากรอยางยั่งยืน (ส 3.1 ป. 6/3) 25. อธิบายความสัมพันธระหวางผูผลิต ผูบริโภค ธนาคาร และรัฐบาล (ส 3.2 ป. 6/1) 26. ยกตัวอยางการรวมกลุมทางเศรษฐกิจภายในทองถิ่น (ส 3.2 ป. 6/2) 27. อธิบายความสำคัญของวิธีการทางประวัติศาสตรในการศึกษาเรื่องราวทางประวัติศาสตรอยางงาย ๆ (ส 4.1 ป. 6/1)

กลุมสาระการเรียนรูสังคมศึกษา ศาสนา และวัฒนธรรม ชั้นประถมศึกษาปที่ 6 26 28. นำเสนอขอมูลจากหลักฐานที่หลากหลายในการทำความเขาใจเรื่องราวสำคัญในอดีต (ส 4.1 ป. 6/2) 29. อธิบายสภาพสังคม เศรษฐกิจ และการเมืองของประเทศเพื่อนบานในปจจุบัน (ส 4.2 ป. 6/1) 30. บอกความสัมพันธของกลุมอาเซียนโดยสังเขป (ส 4.2 ป. 6/2) 31. อธิบายพัฒนาการของไทยสมัยรัตนโกสินทรโดยสังเขป (ส 4.3 ป. 6/1) 32. อธิบายปจจัยที่สงเสริมความเจริญทางเศรษฐกิจและการปกครองของไทยสมัยรัตนโกสินทร (ส 4.3 ป. 6/2) 33. ยกตัวอยางผลงานของบุคคลสำคัญดานตาง ๆ สมัยรัตนโกสินทร (ส 4.3 ป. 6/3) 34. อธิบายภูมิปญญาไทยที่สำคัญสมัยรัตนโกสินทรที่นาภาคภูมิใจและควรคาแกการอนุรักษไว (ส 4.3 ป. 4/4) 35. ใชเครื่องมือทางภูมิศาสตร (แผนที่ ภาพถายชนิดตาง ๆ) ระบุลักษณะสำคัญทางกายภาพและ สังคมของประเทศ (ส 5.1 ป. 6/2) 36. อธิบายความสัมพันธระหวางลักษณะทางกายภาพกับปรากฏการณทางธรรมชาติของประเทศ (ส 5.1 ป. 6/2) 37. วิเคราะหความสัมพันธระหวางสิ่งแวดลอมทางธรรมชาติกับสิ่งแวดลอมทางสังคมในประเทศ (ส 5.2 ป. 6/1) 38. อธิบายการเปลี่ยนแปลงสภาพธรรมชาติในประเทศไทยจากอดีตถึงปจจุบัน และผลที่เกิดขึ้นจาก การเปลี่ยนแปลงนั้น (ส 5.2 ป. 6/2) 39. จัดทำแผนการใชทรัพยากรในชุมชน (ส 5.2 ป. 6/3) สาระสำคัญ / ความคิดรวบยอด คณะกรรมการการศึกษาขั้นพื้นฐาน (สพฐ.) ที่ไดใหสถานศึกษาจัดการเรียนรูในกลุมสาระการเรียนรู สังคมศึกษา ศาสนา และวัฒนธรรม โดยไดกำหนดสาระและมาตรฐานการเรียนรูของรายวิชาพื้นฐาน สังคม ศึกษา ศาสนา และวัฒนธรรม ป. 6 เปน 11 มาตรฐาน และยังไดกำหนดตัวชี้วัดชั้นปและสาระการเรียนรูที่ สอดคลองกับมาตรฐานการเรียนรูรวมทั้งยังไดจัดทำคำอธิบายรายวิชา เพื่อใหสถานศึกษานำไปกำหนดเปน หลักสูตรสถานศึกษาของตนใหเปนไปในทิศทางเดียวกัน สมรรถนะสำคัญของผูเรียน ความสามารถในการสื่อสาร ความสามารถในการใชทักษะชีวิต ความสามารถในการคิด ความสามารถในการใชเทคโนโลยี ความสามารถในการแกปญหา คุณลักษณะอันพึงประสงค รักชาติ ศาสน กษัตริย อยูอยางพอเพียง ซื่อสัตยสุจริต มุงมั่นในการทำงาน มีวินัย รักความเปนไทย ใฝเรียนรู มีจิตสาธารณะ

กลุมสาระการเรียนรูสังคมศึกษา ศาสนา และวัฒนธรรม ชั้นประถมศึกษาปที่ 6 27 ภาระงาน/ชิ้นงาน - การตอบคำถามเกี่ยวกับการจัดการเรียนรูรายวิชาพื้นฐาน สังคมศึกษา ศาสนา และวัฒนธรรม - การอภิปรายแสดงความคิดเห็นเกี่ยวกับการจัดการเรียนรูรายวิชาพื้นฐาน สังคมศึกษา ศาสนา และ วัฒนธรรม สาระการเรียนรู 1. เทคนิคและวิธีการจัดการเรียนรู รายวิชาพื้นฐาน สังคมศึกษา ศาสนา และวัฒนธรรม ป. 6 2. แนวทางการวัดและประเมินผลการเรียนรูรายวิชาพื้นฐาน สังคมศึกษา ศาสนา และวัฒนธรรม 3. ตารางวิเคราะหสาระมาตรฐานการเรียนรู และตัวชี้วัดชั้นปกับหนวยการเรียนรู รายวิชาพื้นฐาน สังคมศึกษา ศาสนา และวัฒนธรรม ป. 6 4. คำอธิบายรายวิชาพื้นฐาน สังคมศึกษา ศาสนา และวัฒนธรรม ป. 6 5. โครงสรางรายวิชาพื้นฐาน สังคมศึกษา ศาสนา และวัฒนธรรม ป. 6 6. โครงสรางเวลาเรียน รายวิชาพื้นฐาน สังคมศึกษา ศาสนา และวัฒนธรรม ป. 6 กิจกรรมการเรียนรู ขั้นที่ 1 นำเขาสูบทเรียน 1. ครูสรางบรรยากาศและสิ่งแวดลอมในการเรียนรูที่เหมาะสมเพื่อกระตุนใหนักเรียนอยากเรียนรู เชน จัดนั่งเรียนแบบตัว U นั่งเรียนเปนกลุม นำนักเรียนไปเรียนที่หองประชุม หองโสตทัศนศึกษา สนามหญา ใตรมไม 2. ครูแนะนำตนเอง แลวใหนักเรียนแนะนำตนเองตามลำดับตัวอักษร หรือตามลำดับหมายเลข ประจำตัว หรือตามแถวที่นั่ง ตามความเหมาะสม 3. ครูใหความรูทั่ว ๆ ไปเกี่ยวกับการจัดการเรียนรู รายวิชาพื้นฐาน สังคมศึกษา ศาสนา และ วัฒนธรรม พรอมซักถามนักเรียนในประเด็นตาง ๆ เชน 1) ทำไมเราจึงตองเรียนวิชาสังคมศึกษา ศาสนา และวัฒนธรรม 2) เราเรียนรูอะไรในวิชาสังคมศึกษา ศาสนา และวัฒนธรรม 4. ครูสรุปความรูแลวเชื่อมโยงไปสูเนื้อหาที่จะเรียน ขั้นที่ 2 กิจกรรมการเรียนรู 5. ครูระบุสิ่งที่ตองเรียนในรายวิชาพื้นฐาน สังคมศึกษา ศาสนา และวัฒนธรรม ป. 6 โดยใชขอมูลจาก หนาสารบัญในหนังสือเรียน รายวิชาพื้นฐาน สังคมศึกษา ศาสนา และวัฒนธรรม ป. 6 ของบริษัท สำนักพิมพ วัฒนาพานิช จำกัด จากนั้นอธิบายเพื่อทำความเขาใจกับนักเรียนในเรื่องตอไปนี้ (โดยใชขอมูลจากตอนที่ 1) 1) คำอธิบายรายวิชาพื้นฐาน สังคมศึกษา ศาสนา และวัฒนธรรม ป. 6 2) โครงสรางรายวิชาพื้นฐาน สังคมศึกษา ศาสนา และวัฒนธรรม ป. 6 3) โครงสรางเวลาเรียน รายวิชาพื้นฐาน สังคมศึกษา ศาสนา และวัฒนธรรม ป. 6 6. ครูบอกเทคนิคและวิธีการจัดการเรียนรูรายวิชาพื้นฐาน สังคมศึกษา ศาสนา และวัฒนธรรม ป. 6 โดยสรุปวามีเทคนิคและวิธีการเรียนรูอะไรบาง (โดยใชขอมูลจากตอนที่ 1)

กลุมสาระการเรียนรูสังคมศึกษา ศาสนา และวัฒนธรรม ชั้นประถมศึกษาปที่ 6 28 7. ครูสนทนาและซักถามนักเรียนเพื่อทำความเขาใจถึงแนวทางการวัดและประเมินผลการเรียนรู รายวิชาพื้นฐาน สังคมศึกษา ศาสนา และวัฒนธรรม ป. 6 (โดยใชขอมูลจากตอนที่ 1) รวมทั้งเกณฑตัดสินผล การเรียนรู ในประเด็นตาง ๆ เชน 1) รายวิชาพื้นฐาน สังคมศึกษา ศาสนา และวัฒนธรรม ป. 6 มีเวลาเรียนเทาไร 2) รายวิชานี้จะสอบและเก็บคะแนนอยางไร และเทาไร 3) รายวิชานี้จะตัดสินผลการเรียนอยางไร 8. ครูแนะนำสื่อการเรียนรูและแหลงการเรียนรูที่จะใชประกอบการเรียนรูรายวิชาพื้นฐาน สังคม ศึกษา ศาสนา และวัฒนธรรม ป. 6 โดยใชขอมูลจากหนาบรรณานุกรมในหนังสือเรียน รายวิชาพื้นฐาน สังคม ศึกษา ศาสนา และวัฒนธรรม ป. 6 ของบริษัท สำนักพิมพวัฒนาพานิช จำกัด นอกจากนี้ครูควรแนะนำแหลง สืบคนความรูขอมูลเพิ่มเติมเกี่ยวกับเรื่องตาง ๆ ที่ไดระบุไวในแตละหนวยการเรียนรูในหนังสือเรียน รายวิชา พื้นฐาน สังคมศึกษา ศาสนา และวัฒนธรรม ป. 6 ของบริษัท สำนักพิมพวัฒนาพานิช จำกัด เพื่อทำความ เขาใจถึงแหลงสืบคนความรูแตละอยาง 9. ครูสนทนากับนักเรียนและรวมกันทำขอตกลงในการเรียน รายวิชาพื้นฐาน สังคมศึกษา ศาสนา และวัฒนธรรม ป. 6 ในประเด็นตาง ๆ ดังนี้ 1) เวลาเรียน ตองเขาเรียนไมนอยกวารอยละ 80 ของเวลาเรียนในรายวิชานี้ หรือไมขาดเรียน เกิน 3 ครั้ง กรณีปวยตองสงใบลาโดยผูปกครองลงชื่อรับรองการลา 2) ควรเขาหองเรียนตรงเวลาและรักษามารยาทในการเรียน 3) เมื่อเริ่มเรียนแตละหนวยการเรียนรูจะมีการทดสอบกอนเรียน และหลังจากเรียนจบแตละ หนวยการเรียนรูแลวจะมีการทดสอบหลังเรียน 4) ในชั่วโมงที่มีการฝกปฏิบัติงาน ควรเตรียมวัสดุ อุปกรณ และเครื่องมือใหพรอม โดยจัดหาไว ลวงหนา 5) รับผิดชอบการเรียน การสรางชิ้นงาน และการสงงานตามเวลาที่กำหนด 6) รักษาความสะอาดบริเวณที่ปฏิบัติกิจกรรม วัสดุ อุปกรณ และเครื่องมือที่ใชทำงานทุกครั้ง ขั้นที่ 3 ฝกฝนผูเรียน 10. ครูใหนักเรียนรวมกันอภิปรายแสดงความคิดเห็นเกี่ยวกับแหลงการเรียนรูและแหลงสืบคนความรู อื่น ๆ ที่จะนำมาใชในการจัดการเรียนรูรายวิชาพื้นฐาน สังคมศึกษา ศาสนา และวัฒนธรรม ป. 6 จากนั้นครู และนักเรียนรวมกันสรุปและบันทึกผล ขั้นที่ 4 นำไปใช 11. ครูใหนักเรียนพิจารณาวา จากหัวขอที่เรียนมาและการปฏิบัติกิจกรรมมีเรื่องอะไรบางที่ยังไม เขาใจหรือมีขอสงสัย ถามีครูชวยอธิบายเพิ่มเติมใหนักเรียนเขาใจ 12. นักเรียนรวมกันประเมินการปฏิบัติกิจกรรมวามีปญหาหรืออุปสรรคใด และไดมีการแกไขอยางไร บาง 13. ครูใหนักเรียนรวมกันแสดงความคิดเห็นเกี่ยวกับประโยชนที่ไดรับจากการเรียนหัวขอนี้และการ ปฏิบัติกิจกรรม 14. ครูทดสอบความเขาใจของนักเรียนโดยการใหตอบคำถาม เชน 1) รายวิชานี้มีเกณฑตัดสินผลการเรียนรูอยางไร

กลุมสาระการเรียนรูสังคมศึกษา ศาสนา และวัฒนธรรม ชั้นประถมศึกษาปที่ 6 29 2) ขอตกลงในการเรียนมีอะไรบาง 15. ครูใหนักเรียนนำประโยชนจากการเรียนรูเรื่อง ปฐมนิเทศและขอตกลงในการเรียนรายวิชา พื้นฐาน สังคมศึกษา ศาสนา และวัฒนธรรม ป. 6 ไปประพฤติปฏิบัติใหถูกตองเหมาะสมและสอดคลองกับการ จัดการเรียนรู ขั้นที่ 5 สรุป 16. ครูและนักเรียนรวมกันสรุปความรูเรื่อง ปฐมนิเทศและขอตกลงในการเรียนรายวิชาพื้นฐาน สังคมศึกษา ศาสนา และวัฒนธรรม ป. 6 โดยใหนักเรียนบันทึกขอสรุปลงในแบบบันทึกความรู หรือสรุปเปน แผนที่ความคิดหรือผังมโนทัศนลงในสมุด พรอมทั้งตกแตงใหสวยงาม 17. ครูใหนักเรียนอานเนื้อหาในหนวยการเรียนรูที่ 1 พระพุทธ เรื่อง ความสำคัญของ พระพุทธศาสนา เปนการบานเพื่อเตรียมจัดการเรียนรูในครั้งตอไป สื่อและแหลงการเรียนรู 1. หนังสือเรียน รายวิชาพื้นฐาน สังคมศึกษา ศาสนา และวัฒนธรรม ป. 6 บริษัท สำนักพิมพวัฒนา พานิช จำกัด 2. คูมือการสอน สังคมศึกษา ศาสนา และวัฒนธรรม ป. 6 บริษัท สำนักพิมพวัฒนาพานิช จำกัด 3. สื่อการเรียนรู PowerPoint รายวิชาพื้นฐาน สังคมศึกษา ศาสนา และวัฒนธรรม ป. 6 บริษัท สำนักพิมพวัฒนาพานิช จำกัด การวัดและประเมินผล รายการวัดและประเมินผล วิธีการประเมิน เครื่องมือประเมิน เกณฑการประเมิน ประเมินตามจุดประสงค KPA - ซักถามความรูเรื่อง ปฐมนิเทศ และขอตกลงในการเรียนรายวิชา พื้นฐานสังคมศึกษา ศาสนา และ วัฒนธรรม ป. 6 - ตรวจผลงาน/กิจกรรมเปน รายบุคคลหรือเปนกลุม - แบบประเมิ น การทำงานกลุม - ระดับคุณภาพ 2 ผานเกณฑ ประเมินสมรรถนะสำคัญ - การสังเกตการรวมกิจกรรมใน ชั้นเรียน - แบบประเมิน สมรรถนะสำคัญ - ระดับคุณภาพ 2 ผานเกณฑ ประเมินคุณลักษณะอันพึง ประสงค - การสังเกตการรวมกิจกรรมใน ชั้นเรียน - แบบประเมิน คุณลักษณะอันพึง ประสงค - ระดับคุณภาพ 2 ผานเกณฑ

กลุมสาระการเรียนรูสังคมศึกษา ศาสนา และวัฒนธรรม ชั้นประถมศึกษาปที่ 6 30 ความคิดเห็นของผูบริหารหรือผูที่ไดรับมอบหมาย .............................................................................................................................................................................. ..................................................................................................................................................................………… ลงชื่อ...................................................... (นายปถม แกวสิน) ผูอำนวยการโรงเรียนวัดทุงสาน ............../................/.............. บันทึกผลหลังการจัดการเรียนรู ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………...........……………………………………………………………….…………………………….. ปญหา/อุปสรรค .............................................................................................................................................................................. .............................................................................................................................................................................. ขอเสนอแนะ/แนวทางแกไข .............................................................................................................................................................................. .............................................................................................................................................................................. ลงชื่อ............................................ผูสอน (นางสาวเกวลิน ชูชำนาญ) ครูโรงเรียนวัดทุงสาน ............../................/..............

กลุมสาระการเรียนรูสังคมศึกษา ศาสนา และวัฒนธรรม ชั้นประถมศึกษาปที่ 6 31 แผนการจัดการเรียนรูที่ 2 รายวิชา สังคมศึกษา รหัสวิชา ส16101 ชั้นประถมศึกษาปที่ 6 กลุมสาระการเรียนรู สังคมศึกษา ศาสนา และวัฒนธรรม ภาคเรียนที่ 1 ปการศึกษา 2567 หนวยการเรียนรูที่ 1 ชื่อหนวย ความสำคัญของพระพุทธศาสนาและพุทธประวัติ เวลาเรียน 5 ชั่วโมง เรื่อง ความสำคัญของพระพุทธศาสนา เวลาเรียน 1 ชั่วโมง มาตรฐานการเรียนรู/ตัวชี้วัด มาตรฐานการเรียนรู มาตรฐาน ส 1.1 รูและเขาใจประวัติ ความสำคัญ ศาสดา หลักธรรมของพระพุทธศาสนาหรือศาสนา ที่ตนนับถือและศาสนาอื่น มีศรัทธาที่ถูกตอง ยึดมั่น และปฏิบัติตามหลักธรรมเพื่ออยูรวมกันอยางสันติสุข ตัวชี้วัด วิเคราะหความสำคัญของพระพุทธศาสนาในฐานะเปนศาสนาประจำชาติ หรือความสำคัญของศาสนา ที่ตนนับถือ (ส 1.1 ป. 6/1) สาระสำคัญ/ความคิดรวบยอด พระพุทธศาสนามีความสำคัญตอสังคมไทยในฐานะเปนศาสนาประจำชาติ เพราะพระพุทธศาสนาเปน เอกลักษณของชาติไทย เปนรากฐานและมรดกทางวัฒนธรรม เปนศูนยรวมจิตใจของชาวพุทธ และเปนหลักใน การพัฒนาชาติไทย จุดประสงคการเรียนรู 1. อธิบายความสำคัญของพระพุทธศาสนาในฐานะเปนศาสนาประจำชาติได (K) 2. เห็นความสำคัญของพระพุทธศาสนาในฐานะเปนศาสนาประจำชาติ (A) 3. สื่อสารและเผยแผความรูเกี่ยวกับความสำคัญของพระพุทธศาสนาได (P) สมรรถนะสำคัญของผูเรียน ความสามารถในการสื่อสาร ความสามารถในการใชทักษะชีวิต ความสามารถในการคิด ความสามารถในการใชเทคโนโลยี ความสามารถในการแกปญหา คุณลักษณะอันพึงประสงค รักชาติ ศาสน กษัตริย อยูอยางพอเพียง ซื่อสัตยสุจริต มุงมั่นในการทำงาน มีวินัย รักความเปนไทย ใฝเรียนรู มีจิตสาธารณะ ภาระงาน/ชิ้นงาน - แผนพับเกี่ยวกับความสำคัญของพระพุทธศาสนา

กลุมสาระการเรียนรูสังคมศึกษา ศาสนา และวัฒนธรรม ชั้นประถมศึกษาปที่ 6 32 สาระการเรียนรู ความสำคัญของพระพุทธศาสนา 1. พระพุทธศาสนาเปนเอกลักษณของชาติไทย 2. พระพุทธศาสนาเปนรากฐานและมรดกทางวัฒนธรรม 3. พระพุทธศาสนาเปนศูนยรวมจิตใจของชาวพุทธ 4. พระพุทธศาสนาเปนหลักในการพัฒนาชาติไทย กิจกรรมการเรียนรู ชั่วโมงที่ 1 ขั้นที่ 1 นำเขาสูบทเรียน 1. ครูใหนักเรียนสวดมนตไหวพระ นั่งสมาธิ 3 นาที และแผเมตตา 2. ครูแจงตัวชี้วัดชั้นปและจุดประสงคการเรียนรูใหนักเรียนทราบ 3. ครูใหนักเรียนทำแบบทดสอบกอนเรียน 4. ครูเปดโอกาสใหนักเรียนซักถามขอสงสัยเกี่ยวกับความสำคัญของพระพุทธศาสนาที่ไดรับ มอบหมายไปอานมา จากนั้นใหนักเรียนดูภาพเกี่ยวกับความสำคัญของพระพุทธศาสนาในฐานะเปนเอกลักษณ ของชาติไทยและเปนรากฐานและมรดกทางวัฒนธรรม เชน ภาพความเอื้อเฟอเผื่อแผภาพเกี่ยวกับวัฒนธรรม และประเพณีทางพระพุทธศาสนา แลวซักถามนักเรียนในประเด็นตอไปนี้ 1) เปนภาพเกี่ยวกับอะไร 2) ภาพดังกลาวเกี่ยวของกับพระพุทธศาสนาอยางไร 5. ครูสรุปและอธิบายเชื่อมโยงใหนักเรียนเห็นถึงความสำคัญของพระพุทธศาสนาที่มีตอสังคมไทย ขั้นที่ 2 กิจกรรมการเรียนรู 6. ครูตั้งประเด็นคำถามใหนักเรียนชวยกันตอบ เชน ศาสนาที่นับถือกันในประเทศสมาชิกอาเซียนมี ศาสนาอะไรบาง ศาสนานั้น ๆ มีความสำคัญตอประเทศนั้น ๆ อยางไร จากนั้นซักถามนักเรียนวา พระพุทธศาสนามีความสำคัญตอประเทศไทยอยางไร ใหนักเรียนรวมกันแสดงความคิดเห็น 7. ครูสรุปความคิดเห็นของนักเรียน จากนั้นใหความรูแกนักเรียนเกี่ยวกับความสำคัญของพระพุทธศาสนาเรื่อง พระพุทธศาสนาเปนเอกลักษณของชาติไทย และพระพุทธศาสนาเปนรากฐานและมรดกทาง วัฒนธรรม 8. ครูเปดโอกาสใหนักเรียนซักถามขอสงสัย จากนั้นรวมกันแสดงความคิดเห็นเกี่ยวกับความสำคัญ ของพระพุทธศาสนาเรื่อง พระพุทธศาสนาเปนเอกลักษณของชาติไทย และพระพุทธศาสนาเปนรากฐานและ มรดกทางวัฒนธรรม เพื่อหาขอสรุปและเสริมในสวนที่นักเรียนขาด 9. ครูใหนักเรียนบันทึกสรุปความรูเกี่ยวกับความสำคัญของพระพุทธศาสนาเรื่อง พระพุทธศาสนาเปน เอกลักษณของชาติไทย และพระพุทธศาสนาเปนรากฐานและมรดกทางวัฒนธรรมลงในสมุด ชั่วโมงที่ 2 10. ครูทบทวนความรูเดิมของนักเรียนที่ไดเรียนไปในครั้งที่แลว จากนั้นใหความรูแกนักเรียนเกี่ยวกับ ความสำคัญของพระพุทธศาสนาเรื่อง พระพุทธศาสนาเปนศูนยรวมจิตใจชาวพุทธและพระพุทธศาสนาเปน หลักในการพัฒนาชาติไทย

กลุมสาระการเรียนรูสังคมศึกษา ศาสนา และวัฒนธรรม ชั้นประถมศึกษาปที่ 6 33 11. ครูเปดโอกาสใหนักเรียนซักถามขอสงสัย จากนั้นรวมกันแสดงความคิดเห็นเกี่ยวกับความสำคัญ ของพระพุทธศาสนาเรื่อง พระพุทธศาสนาเปนศูนยรวมจิตใจชาวพุทธและพระพุทธศาสนาเปนหลักในการ พัฒนาชาติไทย เพื่อหาขอสรุปและเสริมในสวนที่นักเรียนขาด 12. ครูใหนักเรียนบันทึกสรุปความรูเกี่ยวกับความสำคัญของพระพุทธศาสนาเรื่อง พระพุทธศาสนา เปนศูนยรวมจิตใจชาวพุทธและพระพุทธศาสนาเปนหลักในการพัฒนาชาติไทยลงในสมุด ขั้นที่ 3 ฝกฝนผูเรียน 13. ครูใหนักเรียนรวมกันแสดงความคิดเห็นในประเด็นในประเด็นที่วา นอกจากศิลปกรรมดานตาง ๆ ไดแก ดานสถาปตยกรรม ดานประติมากรรม และดานจิตรกรรมแลว ยังมีสิ่งใดอีกบางที่มีพระพุทธศาสนาเปน รากฐานและเปนมรดกทางวัฒนธรรมไทย 14. ครูใหนักเรียนทำกิจกรรมที่เกี่ยวกับความสำคัญของพระพุทธศาสนา แลวชวยกันเฉลยคำตอบ ที่ ถูกตอง 15. ครูใหนักเรียนหาภาพจากสื่อสิ่งพิมพตาง ๆ ที่เกี่ยวของกับเรื่อง ความสำคัญของพระพุทธศาสนา คนละ 1 ภาพ แลวนำมาสนทนาแลกเปลี่ยนความรูกันวา ภาพดังกลาวสอดคลองกับเรื่องที่เรียนอยางไร ขั้นที่ 4 นำไปใช 16. ครูแนะนำใหนักเรียนนำความรูเกี่ยวกับความสำคัญของพระพุทธศาสนา ไปประยุกตใชในการ ดำเนินชีวิตประจำวัน รวมทั้งนำไปเผยแพรใหบุคคลอื่น เชน คนในครอบครัว เพื่อนบาน คนในชุมชนไดรูและ เขาใจ ขั้นที่ 5 สรุป 17. ครูและนักเรียนรวมกันสรุปความรูเกี่ยวกับความสำคัญของพระพุทธศาสนา โดยใหนักเรียน บันทึกขอสรุปลงในแบบบันทึกความรู หรือสรุปเปนแผนที่ความคิดหรือผังมโนทัศนลงในสมุด พรอมตกแตงให สวยงาม 18. ครูมอบหมายใหนักเรียนอานเนื้อหาเกี่ยวกับพุทธประวัติเรื่อง สพุทธประวัติ ปลงอายุสังขาร และ ปจฉิมสาวก เปนการบานเพื่อเตรียมจัดการเรียนรูในครั้งตอไป สื่อและแหลงการเรียนรู 1. แบบทดสอบกอนเรียน 2. ภาพเกี่ยวกับความสำคัญของพระพุทธศาสนาในฐานะเปนเอกลักษณของชาติไทย และเปนรากฐาน และมรดกทางวัฒนธรรม เชน ภาพความเอื้อเฟอเผื่อแผ ภาพเกี่ยวกับวัฒนธรรมและประเพณีทาง พระพุทธศาสนา 3. แบบบันทึกความรูสังคมศึกษา 4. หนังสือเรียน รายวิชาพื้นฐาน สังคมศึกษา ศาสนา และวัฒนธรรม ป. 6 5. คูมือการสอน สังคมศึกษา ศาสนา และวัฒนธรรม ป. 6 6. สื่อการเรียนรู PowerPoint รายวิชาพื้นฐาน สังคมศึกษา ศาสนา และวัฒนธรรม ป. 6 การวัดและประเมินผล รายการวัดและประเมินผล วิธีการประเมิน เครื่องมือประเมิน เกณฑการประเมิน ประเมินตามจุดประสงค KPA - ทดสอบกอนเรียน - แบบทดสอบ กอนเรียน

กลุมสาระการเรียนรูสังคมศึกษา ศาสนา และวัฒนธรรม ชั้นประถมศึกษาปที่ 6 34 รายการวัดและประเมินผล วิธีการประเมิน เครื่องมือประเมิน เกณฑการประเมิน - ซักถามความรูเรื่อง ความสำคัญ ของพระพุทธศาสนา - ตรวจผลงาน/กิจกรรมเปน รายบุคคลหรือเปนกลุม - แบบประเมิ น การทำงานกลุม - ระดับคุณภาพ 2 ผานเกณฑ ประเมินสมรรถนะสำคัญ - การสังเกตการรวมกิจกรรมใน ชั้นเรียน - แบบประเมิน สมรรถนะสำคัญ - ระดับคุณภาพ 2 ผานเกณฑ ประเมินคุณลักษณะอันพึง ประสงค - การสังเกตการรวมกิจกรรมใน ชั้นเรียน - แบบประเมิน คุณลักษณะอันพึง ประสงค - ระดับคุณภาพ 2 ผานเกณฑ ความคิดเห็นของผูบริหารหรือผูที่ไดรับมอบหมาย .............................................................................................................................................................................. ..................................................................................................................................................................………… ลงชื่อ...................................................... (นายปถม แกวสิน) ผูอำนวยการโรงเรียนวัดทุงสาน ............../................/.............. บันทึกผลหลังการจัดการเรียนรู ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………...........……………………………………………………………….…………………………….. ปญหา/อุปสรรค .............................................................................................................................................................................. .............................................................................................................................................................................. ขอเสนอแนะ/แนวทางแกไข .............................................................................................................................................................................. .............................................................................................................................................................................. ลงชื่อ............................................ผูสอน (นางสาวเกวลิน ชูชำนาญ) ครูโรงเรียนวัดทุงสาน ............../................/..............

กลุมสาระการเรียนรูสังคมศึกษา ศาสนา และวัฒนธรรม ชั้นประถมศึกษาปที่ 6 35 แผนการจัดการเรียนรูที่ 3 รายวิชา สังคมศึกษา รหัสวิชา ส16101 ชั้นประถมศึกษาปที่ 6 กลุมสาระการเรียนรู สังคมศึกษา ศาสนา และวัฒนธรรม ภาคเรียนที่ 1 ปการศึกษา 2567 หนวยการเรียนรูที่ 1 ชื่อหนวย ความสำคัญของพระพุทธศาสนาและพุทธประวัติ เวลาเรียน 5 ชั่วโมง เรื่อง พุทธประวัติ เวลาเรียน 3 ชั่วโมง มาตรฐานการเรียนรู/ตัวชี้วัด มาตรฐานการเรียนรู มาตรฐาน ส 1.1 รูและเขาใจประวัติ ความสำคัญ ศาสดา หลักธรรมของพระพุทธศาสนาหรือศาสนา ที่ตนนับถือและศาสนาอื่น มีศรัทธาที่ถูกตอง ยึดมั่น และปฏิบัติตามหลักธรรมเพื่ออยูรวมกันอยางสันติสุข ตัวชี้วัด สรุปพุทธประวัติตั้งแตปลงอายุสังขารจนถึงสังเวชนียสถาน หรือประวัติศาสดาที่ตนนับถือ (ส 1.1 ป. 6/2) สาระสำคัญ/ความคิดรวบยอด พุทธประวัติ คือ ประวัติของพระพุทธเจา การศึกษาพุทธประวัติตั้งแตปลงอายุสังขารจนถึงสังเวชนีย สถาน 4 จะชวยใหเกิดศรัทธาในพระพุทธศาสนา และสามารถนำพระจริยวัตรของพระพุทธเจามาเปนแบบอยาง ในการดำเนินชีวิตได จุดประสงคการเรียนรู 1. นักเรียนสามารถเลาพุทธประวัติตั้งแตปลงอายุสังขารจนถึงสังเวชนียสถาน 4 ไดอยางถูกตอง (K) 2. นักเรียนมีความสนใจอยากศึกษาพุทธประวัติ (A) 3. นักเรียนสามารถบคนขอมูลเกี่ยวกับพุทธประวัติและเลาพุทธประวัติใหคนอื่นฟงไดอยางถูกตอง (P) สมรรถนะสำคัญของผูเรียน ความสามารถในการสื่อสาร ความสามารถในการใชทักษะชีวิต ความสามารถในการคิด ความสามารถในการใชเทคโนโลยี ความสามารถในการแกปญหา คุณลักษณะอันพึงประสงค รักชาติ ศาสน กษัตริย อยูอยางพอเพียง ซื่อสัตยสุจริต มุงมั่นในการทำงาน มีวินัย รักความเปนไทย ใฝเรียนรู มีจิตสาธารณะ ภาระงาน/ชิ้นงาน 1. ครูใหนักเรียนสรุปความรูเกี่ยวกับสังเวชนียสถาน 4 และพุทธประวัติ

กลุมสาระการเรียนรูสังคมศึกษา ศาสนา และวัฒนธรรม ชั้นประถมศึกษาปที่ 6 36 สาระการเรียนรู พุทธประวัติ 1. สรุปพุทธประวัติ 5. ถวายพระเพลิง 2. ปลงอายุสังขาร 6. แจกพระบรมสารีริกธาตุ 3. ปจฉิมสาวก 7. สังเวชนียสถาน 4 4. ปรินิพพาน กิจกรรมการเรียนรู ชั่วโมงที่ 1 ขั้นที่ 1 นำเขาสูบทเรียน 1. ครูใหนักเรียนสวดมนตไหวพระ นั่งสมาธิ 3 นาที และแผเมตตา 2. ครูแจงตัวชี้วัดชั้นปและจุดประสงคการเรียนรูใหนักเรียนทราบ 3. ครูเปดโอกาสใหนักเรียนซักถามขอสงสัยเกี่ยวกับพุทธประวัติที่ไดรับมอบหมายไปอานมา จากนั้น ใหนักเรียนเลนเกมตอบคำถามเกี่ยวกับพุทธประวัติที่ไดเรียนรูมาแลว โดยใหนักเรียนตอบคำถามจากบัตร คำถามที่เกี่ยวกับพุทธประวัติที่ครูถาม ใครตอบไดใหยกมือขึ้นตอบ คนที่ตอบคำถามถูกมากที่สุดเปนผูชนะ ครูสรุปและกลาวชมเชยหรือใหรางวัลแกผูชนะ ขั้นที่ 2 กิจกรรมการเรียนรู 4. ครูนำภาพพุทธประวัติมาใหนักเรียนดู แลวใหนักเรียนชวยกันตอบวาเปนภาพพุทธประวัติตอนใด หรืออาจใหนักเรียนชวยกันเลาเรื่องจากภาพ จากนั้นใหนักเรียนรวมกันแสดงความคิดเห็นวา หลัก มัชฌิมาปฏิปทา (ขอปฏิบัติทางสายกลาง) ที่พระสิทธัตถะทรงใชในการบำเพ็ญเพียรจนไดตรัสรูเปน พระพุทธเจากับปรัชญาของเศรษฐกิจพอเพียงนั้นเหมือนหรือตางกันอยางไร และนักเรียนจะนำหลักการ ดังกลาวมาประยุกตใชในชีวิตประจำวันอยางไร 5. ครูใหความรูแกนักเรียนเกี่ยวกับพุทธประวัติเรื่อง สรุปพุทธประวัติ ปลงอายุสังขาร และปจฉิมสาวก 6. ครูแบงนักเรียนเปน 3 กลุม ใหแตละกลุมสงตัวแทน 1 คน ออกมาจับสลากเลือกเรื่องเกี่ยวกับ พุทธประวัติ กลุมละ 1 เรื่อง จากเรื่องตอไปนี้ 1) สรุปพุทธประวัติ 2) ปลงอายุสังขาร 3) ปจฉิมสาวก 7. ครูใหแตละกลุมตั้งประเด็นคำถามจากเรื่อง และถามเพื่อนตางกลุมใหชวยกันตอบ โดยครูอาจ เพิ่มเติมคำถาม เชน พุทธประวัติคืออะไร การปลงอายุสังขารของพระพุทธเจามีผลเปนอยางไร ใครเปนสาวก องคสุดทายของพระพุทธเจา 8. ครูกลาวชมเชยนักเรียนแตละกลุม และชวยสรุปเพิ่มเติมในสิ่งที่นักเรียนขาดหรือยังไมเขาใจ 9. ครูมอบหมายใหนักเรียนอานเนื้อหาเกี่ยวกับพุทธประวัติเรื่อง ปรินิพพาน ถวายพระเพลิง แจกพระ บรมสารีริกธาตุ และสังเวชนียสถาน 4 เปนการบานเพื่อเตรียมจัดการเรียนรูในครั้งตอไป

กลุมสาระการเรียนรูสังคมศึกษา ศาสนา และวัฒนธรรม ชั้นประถมศึกษาปที่ 6 37 ชั่วโมงที่ 2 10 ครูเปดโอกาสใหนักเรียนซักถามขอสงสัยตาง ๆ จากเรื่อง ปรินิพพาน ถวายพระเพลิง แจกพระบรมสารีริกธาตุ และสังเวชนียสถาน 4 โดยครูตอบขอสงสัยและอธิบายเพิ่มเติม 11. ครูใหความรูแกนักเรียนเกี่ยวกับพุทธประวัติเรื่อง ปรินิพพาน ถวายพระเพลิง แจกพระบรม สารีริกธาตุ และสังเวชนียสถาน 4 12. ครูแบงนักเรียนเปน 4 กลุม ใหแตละกลุมสงตัวแทน 1 คน ออกมาจับสลากเลือกเรื่องเกี่ยวกับ พุทธประวัติ กลุมละ 1 เรื่อง จากเรื่องตอไปนี้ 1) ปรินิพพาน 3) แจกพระบรมสารีริกธาตุ 2) ถวายพระเพลิง 4) สังเวชนียสถาน 4 ชั่วโมงที่ 3 13. ครูใหแตละกลุมตั้งประเด็นคำถามจากเรื่อง และถามเพื่อนตางกลุมใหชวยกันตอบ โดยครูอาจ เพิ่มเติมคำถาม เชน พระบรมสารีริกธาติคืออะไร ทำไมเมืองตาง ๆ จึงตองการพระบรมสารีริกธาตุไป ประดิษฐานไวในเมืองของตน สังเวชนียสถาน 4 มีความสำคัญตอชาวพุทธอยางไร 14. ครูกลาวชมเชยนักเรียนแตละกลุม และชวยสรุปเพิ่มเติมในสิ่งที่นักเรียนขาดหรือยังไมเขาใจ 15. ในขณะปฏิบัติกิจกรรมของนักเรียน ใหครูสังเกตพฤติกรรมในการทำงานและการนำเสนอผลงาน ของนักเรียนตามแบบประเมินพฤติกรรมในการทำงานเปนรายบุคคลหรือเปนกลุม ขั้นที่ 3 ฝกฝนผูเรียน 16. ครูใหนักเรียนแบงกลุมศึกษาคนควาประวัติศาสดาของศาสนาอื่น ๆ ที่นับถือกันในประเทศ สมาชิกอาเซียน เชน ศาสนาอิสลาม คริสตศาสนา แตละกลุมสรุปขอมูล แลวนำมาเรียนรูรวมกันในชั้นเรียน 17. ครูใหนักเรียนทำกิจกรรมที่เกี่ยวกับพุทธประวัติ แลวชวยกันเฉลยคำตอบที่ถูกตอง 18. ครูใหนักเรียนคนควาเกี่ยวกับสังเวชนียสถาน 4 จากแหลงการเรียนรูตาง ๆ เชน หองสมุด สอบถามพระสงฆ ผูรู แลวบันทึกสรุปลงในแบบบันทึกความรู ขั้นที่ 4 นำไปใช 19. ครูแนะนำใหนักเรียนนำความรูเกี่ยวกับพุทธประวัติไปประยุกตใชในการดำเนินชีวิตประจำวัน รวมทั้งนำไปเผยแพรใหบุคคลอื่น เชน คนในครอบครัว เพื่อนบาน คนในชุมชน ไดรูและเขาใจ ขั้นที่ 5 สรุป 20. ครูและนักเรียนรวมกันสรุปความรูเรื่อง พุทธประวัติ โดยใหนักเรียนบันทึกขอสรุปลงใน แบบบันทึกความรู หรือสรุปเปนแผนที่ความคิดหรือผังมโนทัศนลงในสมุด พรอมตกแตงใหสวยงาม 21. ครูมอบหมายใหนักเรียนอานเนื้อหาเกี่ยวกับพุทธสาวกและพุทธศาสนิกชนตัวอยาง เปนการบาน เพื่อเตรียมจัดการเรียนรูในครั้งตอไป สื่อและแหลงการเรียนรู 1. บัตรคำถามเกี่ยวกับพุทธประวัติ 2. ภาพพุทธประวัติ 3. สลากหัวขอเรื่องเกี่ยวกับพุทธประวัติสำหรับแบงกลุมเพื่อใหนักเรียนตั้งคำถาม 4. แบบบันทึกความรูสังคมศึกษา 5. หนังสือเรียน รายวิชาพื้นฐาน สังคมศึกษา ศาสนา และวัฒนธรรม ป. 6

กลุมสาระการเรียนรูสังคมศึกษา ศาสนา และวัฒนธรรม ชั้นประถมศึกษาปที่ 6 38 6. คูมือการสอน สังคมศึกษา ศาสนา และวัฒนธรรม ป. 6 7. สื่อการเรียนรู PowerPoint รายวิชาพื้นฐาน สังคมศึกษา ศาสนา และวัฒนธรรม ป. 6 การวัดและประเมินผล รายการวัดและประเมินผล วิธีการประเมิน เครื่องมือประเมิน เกณฑการประเมิน ประเมินตามจุดประสงค KPA - ตรวจผลงาน/กิจกรรมเปน รายบุคคลหรือเปนกลุม - แบบประเมินผล งาน - แบบประเมินการ ทำงานกลุม - ระดับคุณภาพ 2 ผานเกณฑ ประเมินสมรรถนะสำคัญ - การสังเกตการรวมกิจกรรมใน ชั้นเรียน - แบบประเมิน สมรรถนะสำคัญ - ระดับคุณภาพ 2 ผานเกณฑ ประเมินคุณลักษณะอันพึง ประสงค - การสังเกตการรวมกิจกรรมใน ชั้นเรียน - แบบประเมิน คุณลักษณะอันพึง ประสงค - ระดับคุณภาพ 2 ผานเกณฑ ความคิดเห็นของผูบริหารหรือผูที่ไดรับมอบหมาย .............................................................................................................................................................................. ..................................................................................................................................................................………… ลงชื่อ...................................................... (นายปถม แกวสิน) ผูอำนวยการโรงเรียนวัดทุงสาน ............../................/.............. บันทึกผลหลังการจัดการเรียนรู ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………...........……………………………………………………………….…………………………….. ปญหา/อุปสรรค .............................................................................................................................................................................. .............................................................................................................................................................................. ขอเสนอแนะ/แนวทางแกไข .............................................................................................................................................................................. .............................................................................................................................................................................. ลงชื่อ............................................ผูสอน (นางสาวเกวลิน ชูชำนาญ) ครูโรงเรียนวัดทุงสาน ............../................/..............

กลุมสาระการเรียนรูสังคมศึกษา ศาสนา และวัฒนธรรม ชั้นประถมศึกษาปที่ 6 39 แผนการจัดการเรียนรูที่ 4 รายวิชา สังคมศึกษา รหัสวิชา ส16101 ชั้นประถมศึกษาปที่ 6 กลุมสาระการเรียนรู สังคมศึกษา ศาสนา และวัฒนธรรม ภาคเรียนที่ 1 ปการศึกษา 2567 หนวยการเรียนรูที่ 2 ชื่อหนวย พุทธสาวก ชาดก และพุทธศาสนิกชนตัวอยาง เวลาเรียน 5 ชั่วโมง เรื่อง พุทธสาวกและพุทธศาสนิกชนตัวอยาง เวลาเรียน 3 ชั่วโมง มาตรฐานการเรียนรู/ตัวชี้วัด มาตรฐานการเรียนรู มาตรฐาน ส 1.1 รูและเขาใจประวัติ ความสำคัญ ศาสดา หลักธรรมของพระพุทธศาสนาหรือศาสนา ที่ตนนับถือและศาสนาอื่น มีศรัทธาที่ถูกตอง ยึดมั่น และปฏิบัติตามหลักธรรมเพื่ออยูรวมกันอยางสันติสุข ตัวชี้วัด เห็นคุณคาและประพฤติตนตามแบบอยางการดำเนินชีวิตและขอคิดจากประวัติสาวก ชาดก เรื่องเลา และศาสนิกชนตัวอยางตามที่กำหนด (ส 1.1 ป. 6/3) สาระสำคัญ/ความคิดรวบยอด พระราธะเปนคนที่วานอนสอนงาย และเปนพุทธสาวกที่ไดรับการยกยองจากพระพุทธเจาวาเปนผู มี ปฏิภาณยอดเยี่ยมและเขาใจไดเร็ว พอขุนรามคำแหงมหาราชทรงเปนกษัตริยแหงอาณาจักรสุโขทัยผูยิ่งใหญ ทรงมีพระราชกรณียกิจที่สำคัญยิ่งตอประเทศไทย และทรงมีคุณธรรมที่ควรยึดถือเปนแบบอยางในการดำเนิน ชีวิตหลายประการ โดยเฉพาะความกลาหาญ ความคิดริเริ่มสรางสรรค และความมีศรัทธามั่นคงในพระรัตนตรัย และสมเด็จพระมหาสมณเจา กรมพระปรมานุชิตชิโนรสทรงเปนสมเด็จพระสังฆราชพระองคที่ 7 แหงกรุง รัตนโกสินทร ทรงมีพระอัจฉริยภาพหลายดาน โดยเฉพาะดานวรรณคดี และทรงมีคุณธรรมที่ควรยึดถือเปน แบบอยางในการดำเนินชีวิตหลายประการ โดยเฉพาะความใฝเรียนใฝรู และความมีศรัทธามั่นคงในพระรัตนตรัย เราควรนำคุณธรรมของบุคคลเหลานี้มาเปนแบบอยางในการประพฤติปฏิบัติเพื่อใหเกิดผลดีในการดำเนินชีวิต จุดประสงคการเรียนรู 1. เลาประวัติและผลงานของพระราธะ พอขุนรามคำแหงมหาราช สมเด็จพระมหาสมณเจา กรมพระปรมานุชิตชิโนรสได (K) 2. วิเคราะหคุณธรรมที่ควรยึดถือเปนแบบอยางในการดำเนินชีวิตของพระราธะ พอขุนรามคำแหง มหาราช สมเด็จพระมหาสมณเจา กรมพระปรมานุชิตชิโนรสได (K, P) 3. ชื่นชมและนำคุณธรรมของพระราธะ พอขุนรามคำแหงมหาราช สมเด็จพระมหาสมณเจากรม พระปรมานุชิตชิโนรสมาเปนแบบอยางในการดำเนินชีวิตประจำวันได (A, P) สมรรถนะสำคัญของผูเรียน ความสามารถในการสื่อสาร ความสามารถในการใชทักษะชีวิต ความสามารถในการคิด ความสามารถในการใชเทคโนโลยี ความสามารถในการแกปญหา

กลุมสาระการเรียนรูสังคมศึกษา ศาสนา และวัฒนธรรม ชั้นประถมศึกษาปที่ 6 40 คุณลักษณะอันพึงประสงค รักชาติ ศาสน กษัตริย อยูอยางพอเพียง ซื่อสัตยสุจริต มุงมั่นในการทำงาน มีวินัย รักความเปนไทย ใฝเรียนรู มีจิตสาธารณะ ภาระงาน/ชิ้นงาน 1. แผนที่ความคิดเกี่ยวกับพระราชประวัติและพระราชกรณียกิจของพอขุนรามคำแหงมหาราชและ สมเด็จพระมหาสมณเจา กรมพระปรมานุชิตชิโนรส 2. สรุปความรูที่ไดจากการเรียนเรื่อง พระราธะ ลงในแบบบันทึกความรู สาระการเรียนรู 1. พุทธสาวก 1.1 พระราธะ 2. ชาวพุทธตัวอยาง 2.1 พอขุนรามคำแหงมหาราช 2.2 สมเด็จพระมหาสมณเจา กรมพระปรมานุชิตชิโนรส กิจกรรมการเรียนรู ชั่วโมงที่ 1 ขั้นที่ 1 นำเขาสูบทเรียน 1. ครูใหนักเรียนสวดมนตไหวพระ นั่งสมาธิ 3 นาที และแผเมตตา 2. ครูแจงตัวชี้วัดชั้นปและจุดประสงคการเรียนรูใหนักเรียนทราบ 3. ครูใหนักเรียนทำแบบทดสอบกอนเรียน 4. ครูสนทนาซักถามความรูของนักเรียนเกี่ยวกับเรื่องที่ไดรับมอบหมายใหไปอานมา โดยใหนักเรียน ชวยกันยกตัวอยางพุทธสาวกที่เคยไดเรียนรูมา 5. ครูเขียนชื่อพุทธสาวกนอกเหนือจากที่นักเรียนไดชวยกันยกตัวอยางมา 5 ชื่อ บนกระดานดำ จากนั้นอาสาสมัครนักเรียน 5 คน ใหออกมาเขียนเครื่องหมาย บนชื่อของพุทธสาวก 6. ครูและนักเรียนชวยกันเฉลยคำตอบที่ถูกตอง จากนั้นชมเชยนักเรียนและสรุปใหนักเรียนฟงอีกครั้ง ถึงความหมายของพุทธสาวก และเชื่อมโยงไปสูเนื้อหาที่จะเรียน ขั้นที่ 2 กิจกรรมการเรียนรู 7. ครูเลาประวัติของพระราธะใหนักเรียนฟง จากนั้นใหนักเรียนเขียนคำถามคนละ 1 คำถาม ใส กระดาษที่ครูแจกให ครูเก็บคำถาม 8. ครูใหนักเรียนแบงกลุม กลุมละ 4–6 คน จากนั้นสุมจับคำถามของนักเรียนและซักถาม นักเรียน กลุมใดตอบไดใหยกมือตอบ (คำถามใดซ้ำกันใหตัดทิ้งไป) 9. ครูกลาวชมเชยหรือใหรางวัลนักเรียนกลุมที่ตอบคำถามไดมากที่สุด 10. ครูใหนักเรียนแตละกลุมรวมกันวิเคราะหวา พระราธะมีคุณธรรมอะไรบางที่สามารถนำมาเปน แบบอยางในการประพฤติปฏิบัติตน บันทึกผล แลวใหสงตัวแทนกลุมออกมานำเสนอผลงานหนาชั้นเรียน

กลุมสาระการเรียนรูสังคมศึกษา ศาสนา และวัฒนธรรม ชั้นประถมศึกษาปที่ 6 41 11. ครูสรุปความรูเรื่อง พระราธะ และใหนักเรียนทำกิจกรรมที่เกี่ยวกับพระราธะ แลวชวยกันเฉลย คำตอบที่ถูกตอง 12. ครูมอบหมายใหนักเรียนสรุปความรูที่ไดจากการเรียนเรื่อง พระราธะ ลงในแบบบันทึกความรู เปนการบาน 13. ครูมอบหมายใหนักเรียนอานเนื้อหาเกี่ยวกับชาวพุทธตัวอยางเรื่อง พอขุนรามคำแหงมหาราช และสมเด็จพระมหาสมณเจา กรมพระปรมานุชิตชิโนรส เปนการบานเพื่อเตรียมจัดการเรียนรูในครั้งตอไป ชั่วโมงที่ 2 14. ครูเปดโอกาสใหนักเรียนซักถามขอสงสัยตาง ๆ จากเรื่องที่ไดรับมอบหมายใหไปอานมา โดยครู ตอบขอสงสัยและอธิบายเพิ่มเติม จากนั้นทบทวนความหมายของชาวพุทธตัวอยาง และนำภาพหลักศิลาจารึก ของพอขุนรามคำแหงมหาราชใหนักเรียนดู แลวซักถามนักเรียนวา หลักศิลาจารึกพอขุนรามคำแหงมหาราชบง บอกใหเราทราบถึงประวัติศาสตรสมัยพระองคในเรื่องใดบาง ใหนักเรียนชวยกันตอบ 15. ครูนำภาพสมเด็จพระมหาสมณเจา กรมพระปรมานุชิตชิโนรสใหนักเรียนดูแลวใหความรูแก นักเรียนเกี่ยวกับชาวพุทธตัวอยางเรื่อง สมเด็จพระมหาสมณเจา กรมพระปรมานุชิตชิโนรส 16. ครูสรุปคำตอบของนักเรียน จากนั้นใหความรูแกนักเรียนเกี่ยวกับชาวพุทธตัวอยางเรื่อง พอขุน รามคำแหงมหาราช 17. ครูใหนักเรียนแบงกลุม กลุมละ 4–6 คน หรือใชกลุมเดิม ใหแตละกลุมศึกษาและออกแบบแผน ที่ความคิดเกี่ยวกับพระราชประวัติและพระราชกรณียกิจของพอขุนรามคำแหงมหาราชและสมเด็จพระมหา สมณเจา กรมพระปรมานุชิตชิโนรส พรอมตกแตงใหสวยงาม แลวผลัดกันนำเสนอผลงานหนาชั้นเรียน 18. ครูชื่นชมผลงานของนักเรียน และรวมกันสรุปเกี่ยวกับชาวพุทธตัวอยางเรื่อง พอขุนรามคำแหง มหาราชและสมเด็จพระมหาสมณเจา กรมพระปรมานุชิตชิโนรส แลวใหนักเรียนบันทึกลงในสมุด ชั่วโมงที่ 3 19. ครูเปรียบเทียบใหนักเรียนฟงวา การดำเนินชีวิตของพอขุนรามคำแหงมหาราชและสมเด็จ พระ มหาสมณเจา กรมพระปรมานุชิตชิโนรส มีเรื่องอะไรบางที่เปนลักษณะปรัชญาของเศรษฐกิจพอเพียง ครูอาจ เขียนเปนแผนที่ความคิดลงบนกระดานดำ ใหนักเรียนเขียนบันทึกลงในสมุด 20. ในขณะปฏิบัติกิจกรรม ใหครูสังเกตพฤติกรรมในการทำงานและการนำเสนอผลงานของนักเรียน ตามแบบประเมินพฤติกรรมในการทำงานเปนรายบุคคลหรือเปนกลุม ขั้นที่ 3 ฝกฝนผูเรียน 21. ครูใหนักเรียนรวมกันแสดงความคิดเห็นในประเด็นตอไปนี้ 1) หลักศิลาจารึกพอขุนรามคำแหงมหาราชบงบอกใหเราทราบถึงประวัติศาสตรในสมัยพระองค ในเรื่องอะไรบาง ยกตัวอยาง 2) คุณธรรมของสมเด็จพระมหาสมณเจา กรมพระปรมานุชิตชิโนรส นอกจากที่กลาวมาแลว นักเรียนคิดวาพระองคยังมีคุณธรรมอะไรอีกบางที่เราสามารถนำมาเปนแบบอยางในการประพฤติปฏิบัติใน ชีวิตประจำวันได 22. ครูใหนักเรียนทำกิจกรรมที่เกี่ยวกับพอขุนรามคำแหงมหาราช และสมเด็จพระมหาสมณเจา กรมพระปรมานุชิตชิโนรส แลวชวยกันเฉลยคำตอบที่ถูกตอง

กลุมสาระการเรียนรูสังคมศึกษา ศาสนา และวัฒนธรรม ชั้นประถมศึกษาปที่ 6 42 ขั้นที่ 4 นำไปใช 23. ครูแนะนำใหนักเรียนนำคุณธรรมที่ควรยึดถือเปนแบบอยางของพระราธะ พอขุนรามคำแหง มหาราช และสมเด็จพระมหาสมณเจา กรมพระปรมานุชิตชิโนรสไปประยุกตใชในการดำเนินชีวิตประจำวัน ขั้นที่ 5 สรุป 24. ครูใหนักเรียนทำแบบทดสอบหลังเรียนและชวยกันเฉลยคำตอบที่ถูกตอง 25. ครูมอบหมายใหนักเรียนอานเนื้อหา เรื่อง ชาดก เปนการบานเพื่อเตรียมจัดการเรียนรูในครั้ง ตอไป สื่อและแหลงการเรียนรู 1. ภาพหลักศิลาจารึกของพอขุนรามคำแหงมหาราช 2. ภาพสมเด็จพระมหาสมณเจา กรมพระปรมานุชิตชิโนรส 3. แบบบันทึกความรูสังคมศึกษา 4. หนังสือเรียน รายวิชาพื้นฐาน สังคมศึกษา ศาสนา และวัฒนธรรม ป. 6 5. คูมือการสอน สังคมศึกษา ศาสนา และวัฒนธรรม ป. 6 6. สื่อการเรียนรู PowerPoint รายวิชาพื้นฐาน สังคมศึกษา ศาสนา และวัฒนธรรม ป. 6 การวัดและประเมินผล รายการวัดและประเมินผล วิธีการประเมิน เครื่องมือประเมิน เกณฑการประเมิน ประเมินตามจุดประสงค KPA - ตรวจผลงาน / กิจกรรมเปน รายบุคคลหรือเปนกลุม - แบบประเมินผลงาน - แบบประเมินการ ทำงานกลุม - ระดับคุณภาพ 2 ผานเกณฑ ประเมินสมรรถนะสำคัญ - การสังเกตการรวมกิจกรรมใน ชั้นเรียน - แบบประเมิน สมรรถนะสำคัญ - ระดับคุณภาพ 2 ผานเกณฑ ประเมินคุณลักษณะอันพึง ประสงค - การสังเกตการรวมกิจกรรมใน ชั้นเรียน - แบบประเมิน คุณลักษณะอันพึง ประสงค - ระดับคุณภาพ 2 ผานเกณฑ

กลุมสาระการเรียนรูสังคมศึกษา ศาสนา และวัฒนธรรม ชั้นประถมศึกษาปที่ 6 43 ความคิดเห็นของผูบริหารหรือผูที่ไดรับมอบหมาย .............................................................................................................................................................................. ..................................................................................................................................................................………… ลงชื่อ...................................................... (นายปถม แกวสิน) ผูอำนวยการโรงเรียนวัดทุงสาน ............../................/.............. บันทึกผลหลังการจัดการเรียนรู ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………...........……………………………………………………………….…………………………….. ปญหา/อุปสรรค .............................................................................................................................................................................. .............................................................................................................................................................................. ขอเสนอแนะ/แนวทางแกไข .............................................................................................................................................................................. .............................................................................................................................................................................. ลงชื่อ............................................ผูสอน (นางสาวเกวลิน ชูชำนาญ) ครูโรงเรียนวัดทุงสาน ............../................/..............

กลุมสาระการเรียนรูสังคมศึกษา ศาสนา และวัฒนธรรม ชั้นประถมศึกษาปที่ 6 44 แผนการจัดการเรียนรูที่ 5 รายวิชา สังคมศึกษา รหัสวิชา ส16101 ชั้นประถมศึกษาปที่ 6 กลุมสาระการเรียนรู สังคมศึกษา ศาสนา และวัฒนธรรม ภาคเรียนที่ 1 ปการศึกษา 2567 หนวยการเรียนรูที่ 2 ชื่อหนวย พุทธสาวก ชาดก และพุทธศาสนิกชนตัวอยาง เวลาเรียน 5 ชั่วโมง เรื่อง ชาดก เวลาเรียน 2 ชั่วโมง มาตรฐานการเรียนรู/ตัวชี้วัด มาตรฐานการเรียนรู มาตรฐาน ส 1.1 รูและเขาใจประวัติ ความสำคัญ ศาสดา หลักธรรมของพระพุทธศาสนาหรือศาสนา ที่ตนนับถือและศาสนาอื่น มีศรัทธาที่ถูกตอง ยึดมั่น และปฏิบัติตามหลักธรรมเพื่ออยูรวมกันอยางสันติสุข ตัวชี้วัด เห็นคุณคาและประพฤติตนตามแบบอยางการดำเนินชีวิตและขอคิดจากประวัติสาวก ชาดก เรื่องเลา และศาสนิกชนตัวอยางตามที่กำหนด (ส 1.1 ป. 6/3) สาระสำคัญ/ความคิดรวบยอด ชาดก คือ เรื่องราวที่เกี่ยวกับอดีตชาติของพระพุทธเจา กอนที่พระองคจะประสูติและตรัสรูเปน พระพุทธเจาในชาติสุดทาย ทีฆีติโกสลชาดกใหขอคิดเกี่ยวกับการไมจองเวร และสัพพทาฐิชาดกใหขอคิด เกี่ยวกับคนที่มีอำนาจไมควรลุมหลงมัวเมาในอำนาจ ซึ่งขอคิดเหลานี้สามารถนำไปประพฤติปฏิบัติใน ชีวิตประจำวันได จุดประสงคการเรียนรู 1. อธิบายเรื่องราวเกี่ยวกับทีฆีติโกสลชาดกและสัพพทาฐิชาดกได (K) 2. เห็นคุณคาของทีฆีติโกสลชาดกและสัพพทาฐิชาดก (A) 3. วิเคราะหขอคิดจากทีฆีติโกสลชาดกและสัพพทาฐิชาดก และนำขอคิดดังกลาวไปประยุกตใชใน ชีวิตประจำวันได (P) สมรรถนะสำคัญของผูเรียน ความสามารถในการสื่อสาร ความสามารถในการใชทักษะชีวิต ความสามารถในการคิด ความสามารถในการใชเทคโนโลยี ความสามารถในการแกปญหา คุณลักษณะอันพึงประสงค รักชาติ ศาสน กษัตริย อยูอยางพอเพียง ซื่อสัตยสุจริต มุงมั่นในการทำงาน มีวินัย รักความเปนไทย ใฝเรียนรู มีจิตสาธารณะ

กลุมสาระการเรียนรูสังคมศึกษา ศาสนา และวัฒนธรรม ชั้นประถมศึกษาปที่ 6 45 ภาระงาน/ชิ้นงาน 1. แสดงบทบาทสมมตินิทานชาดกเรื่อง ทีฆีติโกสลชาดก และกลุมที่ 2 แสดงเรื่อง สัพพทาฐิชาดก สาระการเรียนรู ชาดก 1. ทีฆีติโกสลชาดก 2. สัพพทาฐิชาดก กิจกรรมการเรียนรู ชั่วโมงที่ 1 ขั้นที่ 1 นำเขาสูบทเรียน 1. ครูใหนักเรียนสวดมนตไหวพระ นั่งสมาธิ 3 นาที และแผเมตตา 2. ครูแจงตัวชี้วัดชั้นปและจุดประสงคการเรียนรูใหนักเรียนทราบ 3. ครูเปดโอกาสใหนักเรียนซักถามขอสงสัยตาง ๆ จากเรื่อง ทีฆีติโกสลชาดก ที่ไดรับมอบหมายใหไป อานมา โดยครูตอบขอสงสัยและอธิบายเพิ่มเติม 4. ครูสนทนาซักถามนักเรียนเพื่อใหไดขอสรุปวา กวาที่พระพุทธเจาจะตรัสรูเปนพระพุทธเจาไดนั้น พระองคตองบำเพ็ญเพียรหลายรอยชาติ เราเรียกเรื่องราวที่มีความเกี่ยวของกับพระพุทธเจาในชาติตาง ๆ วา ชาดก จากนั้นเชื่อมโยงไปสูเนื้อหาที่จะเรียน ขั้นที่ 2 กิจกรรมการเรียนรู 5. ครูอธิบายใหนักเรียนฟงวา ชาดกเปนเรื่องราวที่พระพุทธเจาทรงใชเทศนสอนพระภิกษุและ พุทธศาสนิกชนทั่วไป ชาดกมีจำนวนหลายรอยเรื่อง แตในชั้นนี้มีสอนแค 2 เรื่อง คือ ทีฆีติโกสลชาดกและสัพพ ทาฐิชาดก 6. ครูเลาเรื่องประกอบภาพเกี่ยวกับทีฆีติโกสลชาดกใหนักเรียนฟง 7. ครูอาสาสมัครนักเรียน 3 คน ใหออกมชวยกันาเลาเรื่อง ทีฆีติโกสลชาดก ใหเพื่อนฟงหนาชั้นเรียน เพื่อเปนการทบทวน 8. ครูใหนักเรียนชวยกันคิดวา ทีฆีติโกสลชาดกใหขอคิดเกี่ยวกับเรื่องอะไร จากนั้นครูและนักเรียน รวมกันสรุปเรื่อง ทีฆีติโกสลชาดก แลวใหนักเรียนบันทึกลงในสมุด 9. ครูมอบหมายใหนักเรียนอานเนื้อหาเกี่ยวกับชาดกเรื่อง สัพพทาฐิชาดก เปนการบานเพื่อเตรียม จัดการเรียนรูในครั้งตอไป ชั่วโมงที่ 2 10. ครูเปดโอกาสใหนักเรียนซักถามขอสงสัยตาง ๆ จากเรื่อง สัพพทาฐิชาดก ที่ไดรับมอบหมายใหไป อานมา โดยครูตอบขอสงสัยและอธิบายเพิ่มเติม 11. ครูเลาเรื่องประกอบภาพเกี่ยวกับสัพพทาฐิชาดกใหนักเรียนฟง 12. ครูอาสาสมัครนักเรียน 3 คน ใหออกมาชวยกันเลาเรื่อง สัพพทาฐิชาดก ใหเพื่อนฟงหนาชั้น เรียนเพื่อเปนการทบทวน 13. ครูและนักเรียนรวมกันสรุปเรื่อง สัพพทาฐิชาดก แลวใหนักเรียนบันทึกลงในสมุด 14. ครูใหนักเรียนทำใบงานเรื่อง ชาดก แลวชวยกันเฉลยคำตอบที่ถูกตอง

กลุมสาระการเรียนรูสังคมศึกษา ศาสนา และวัฒนธรรม ชั้นประถมศึกษาปที่ 6 46 15. ในขณะปฏิบัติกิจกรรมของนักเรียน ใหครูสังเกตพฤติกรรมในการทำงานและการนำเสนอผลงาน ของนักเรียนตามแบบประเมินพฤติกรรมในการทำงานเปนรายบุคคล ขั้นที่ 3 ฝกฝนผูเรียน 16. ครูใหนักเรียนรวมกันแสดงความคิดเห็นในประเด็นที่วา การศึกษาทีฆีติโกสลชาดกนักเรียนได ขอคิดอะไรบาง และจะนำขอคิดนั้นไปประยุกตใชในการอยูรวมกับผูอื่นอยางไร 17. ครูใหนักเรียนทำกิจกรรมที่เกี่ยวกับชาดก แลวชวยกันเฉลยคำตอบที่ถูกตอง ขั้นที่ 4 นำไปใช 18. ครูแนะนำใหนักเรียนนำขอคิดหรือคุณธรรมที่ไดจากการเรียนรูเรื่อง ทีฆีติโกสลชาดกและ สัพพ ทาฐิชาดก ไปปฏิบัติหรือประยุกตใชในชีวิตประจำวัน พรอมทั้งสังเกตและบันทึกผลการปฏิบัติ 19. ครูใหนักเรียนนำขอคิดหรือคุณธรรมที่ไดจากการเรียนรูและการปฏิบัติตนไปเผยแพรใหบุคคลอื่น เชน คนในครอบครัว เพื่อนบาน คนในชุมชนไดรูและเขาใจ ขั้นที่ 5 สรุป 20. ครูและนักเรียนรวมกันสรุปความรูเรื่อง ชาดก โดยใหนักเรียนบันทึกขอสรุปลงในแบบบันทึก ความรู หรือสรุปเปนแผนที่ความคิดหรือผังมโนทัศนลงในสมุด พรอมตกแตงใหสวยงาม 21. ครูใหนักเรียนทำแบบทดสอบหลังเรียนและชวยกันเฉลยคำตอบที่ถูกตอง 22. ครูมอบหมายใหนักเรียนอานเนื้อหาในหนวยการเรียนรูที่ 2 พระธรรม เรื่อง พระรัตนตรัย เปน การบานเพื่อเตรียมจัดการเรียนรูในครั้งตอไป สื่อและแหลงการเรียนรู 1. ภาพชาดกเรื่อง ทีฆีติโกสลชาดกและสัพพทาฐิชาดก 2. ใบงานเรื่อง ชาดก 3. แบบทดสอบหลังเรียน 4. แบบบันทึกความรูสังคมศึกษา 5. หนังสือเรียน รายวิชาพื้นฐาน สังคมศึกษา ศาสนา และวัฒนธรรม ป. 6 6. คูมือการสอน สังคมศึกษา ศาสนา และวัฒนธรรม ป. 6 7. สื่อการเรียนรู PowerPoint รายวิชาพื้นฐาน สังคมศึกษา ศาสนา และวัฒนธรรม ป. 6 การวัดและประเมินผล รายการวัดและประเมินผล วิธีการประเมิน เครื่องมือประเมิน เกณฑการประเมิน ประเมินตามจุดประสงค KPA - ตรวจผลงาน / กิจกรรมเปน รายบุคคลหรือเปนกลุม - แบบประเมินผลงาน - แบบประเมินการ ทำงานกลุม - ระดับคุณภาพ 2 ผานเกณฑ ประเมินสมรรถนะสำคัญ - การสังเกตการรวมกิจกรรมใน ชั้นเรียน - แบบประเมิน สมรรถนะสำคัญ - ระดับคุณภาพ 2 ผานเกณฑ ประเมินคุณลักษณะอันพึง ประสงค - การสังเกตการรวมกิจกรรมใน ชั้นเรียน - แบบประเมิน คุณลักษณะอันพึง ประสงค - ระดับคุณภาพ 2 ผานเกณฑ

กลุมสาระการเรียนรูสังคมศึกษา ศาสนา และวัฒนธรรม ชั้นประถมศึกษาปที่ 6 47 ความคิดเห็นของผูบริหารหรือผูที่ไดรับมอบหมาย .............................................................................................................................................................................. ..................................................................................................................................................................………… ลงชื่อ...................................................... (นายปถม แกวสิน) ผูอำนวยการโรงเรียนวัดทุงสาน ............../................/.............. บันทึกผลหลังการจัดการเรียนรู ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………...........……………………………………………………………….…………………………….. ปญหา/อุปสรรค .............................................................................................................................................................................. .............................................................................................................................................................................. ขอเสนอแนะ/แนวทางแกไข .............................................................................................................................................................................. .............................................................................................................................................................................. ลงชื่อ............................................ผูสอน (นางสาวเกวลิน ชูชำนาญ) ครูโรงเรียนวัดทุงสาน ............../................/..............

กลุมสาระการเรียนรูสังคมศึกษา ศาสนา และวัฒนธรรม ชั้นประถมศึกษาปที่ 6 48 แผนการจัดการเรียนรูที่ 6 รายวิชา สังคมศึกษา รหัสวิชา ส16101 ชั้นประถมศึกษาปที่ 6 กลุมสาระการเรียนรู สังคมศึกษา ศาสนา และวัฒนธรรม ภาคเรียนที่ 1 ปการศึกษา 2567 หนวยการเรียนรูที่ 3 ชื่อหนวย หลักธรรมทางพระพุทธศาสนา เวลาเรียน 6 ชั่วโมง เรื่อง พระรัตนตรัย เวลาเรียน 1 ชั่วโมง มาตรฐานการเรียนรู/ตัวชี้วัด มาตรฐานการเรียนรู มาตรฐาน ส 1.1 รูและเขาใจประวัติ ความสำคัญ ศาสดา หลักธรรมของพระพุทธศาสนาหรือศาสนา ที่ตนนับถือและศาสนาอื่น มีศรัทธาที่ถูกตอง ยึดมั่น และปฏิบัติตามหลักธรรมเพื่ออยูรวมกันอยางสันติสุข ตัวชี้วัด วิเคราะหความสำคัญและเคารพพระรัตนตรัย ปฏิบัติตามไตรสิกขาและหลักธรรมโอวาท 3 ในพระพุทธศาสนา หรือหลักธรรมของศาสนาที่ตนนับถือตามที่กำหนด (ส 1.1 ป. 6/4) สาระสำคัญ/ความคิดรวบยอด ชาวพุทธควรใหความเคารพในพระรัตนตรัย คือ พระพุทธ พระธรรม และพระสงฆ และปฏิบัติตนให ถูกตองตามหลักศรัทธา 4 พุทธกิจ 5 อริยสัจ 4 หลักกรรม และไตรสิกขา รวมทั้งปฏิบัติตนตามหลักธรรมเรื่อง โอวาท 3 ทั้งนี้ก็เพื่อใหเกิดความสุขและสามารถอยูรวมกันในสังคมไดอยางสมานฉันท จุดประสงคการเรียนรู 1. นักเรียนอธิบายความหมายและความสำคัญของพระรัตนตรัย และแสดงความเคารพพระรัตนตรัย ไดถูกตอง (K, P) 2. นักเรียนอธิบายความหมาย ประเภท และความสำคัญของพุทธกิจ 5 อริยสัจ 4 หลักกรรม ไตรสิกขาและโอวาท 3 ได (K) 3. นักเรียนเห็นคุณคาของพระรัตนตรัย พุทธกิจ 5 อริยสัจ 4 หลักกรรม ไตรสิกขา และโอวาท 3 (A) 4. นักเรียนสื่อสารและนำหลักธรรมเรื่อง ไตรสิกขา โอวาท 3 มาปฏิบัติหรือประยุกตใชใน ชีวิตประจำวันได (P) สมรรถนะสำคัญของผูเรียน ความสามารถในการสื่อสาร ความสามารถในการใชทักษะชีวิต ความสามารถในการคิด ความสามารถในการใชเทคโนโลยี ความสามารถในการแกปญหา

กลุมสาระการเรียนรูสังคมศึกษา ศาสนา และวัฒนธรรม ชั้นประถมศึกษาปที่ 6 49 คุณลักษณะอันพึงประสงค รักชาติ ศาสน กษัตริย อยูอยางพอเพียง ซื่อสัตยสุจริต มุงมั่นในการทำงาน มีวินัย รักความเปนไทย ใฝเรียนรู มีจิตสาธารณะ ภาระงาน/ชิ้นงาน 1. แสดงบทบาทสมมตินิทานชาดกเรื่อง ทีฆีติโกสลชาดก และกลุมที่ 2 แสดงเรื่อง สัพพทาฐิชาดก สาระการเรียนรู พระรัตนตรัย 1. พระพุทธ 2. พระธรรม 3. พระสงฆ กิจกรรมการเรียนรู ชั่วโมงที่ 1 ขั้นที่ 1 นําเขาสูบทเรียน 1. ครูสรางบรรยากาศและสิ่งแวดลอมในการเรียนรูเพื่อใหนักเรียนเกิดความศรัทธาเลื่อมใสในพระ รัตนตรัยที่เหมาะสม เชน จัดนั่งเรียนแบบรูปตัว U นำนักเรียนศึกษานอกหองเรียน เชน หองประชุม กอนเรียนใหนักเรียนสวดมนตไหวพระ นั่งสมาธิ2–3 นาทีและแผเมตตา 2. ครูแจงตัวชี้วัด ชั้นปและจุดประสงคการเรียนรูใหนักเรียนทราบ 3. ครูใหนักเรียนทำแบบทดสอบกอนเรียน โดยแจกแบบทดสอบใหนักเรียนทุกคนและ แลวให นักเรียนเขียนเครื่องหมาย ทับตัวอักษร (ก–ง) หนาคำตอบที่ถูกตองที่สุดเพียงคาตอบเดียวจากนั้นตรวจ ให คะแนน แตยังไมตองเฉลยคำตอบ 4. ครูเปดโอกาสใหนักเรียนซักถามขอสงสัยตาง ๆ จากเรื่องที่ไดรับมอบหมายใหไปอานและสรุปมา โดยครูตอบขอสงสัยและอธิบายเพิ่มเติม จากนั้นซักถามนักเรียนวา เราสวดมนตไหวพระตอนเชากอนเขาเรียน หรือกอนนอนมีจุดประสงคเพื่ออะไร ใหนักเรียนรวมกันแสดงความคิดเห็น 5. ครูกลาวชมเชยนักเรียน จากนั้นสรุปใหนกเรียนฟงวาเราสวดมนตไหวพระมีจุดประสงค สำคัญเพื่อ ระลึกถึงคุณของพระรัตนตรัย ไดแก พระพุทธ พระธรรม และพระสงฆ ขั้นที่ 2 กิจกรรมการเรียนรู 6. ครูแสดงบัตรคำ พระรัตนตรัยใหนักเรียนอานตามครู 1 เที่ยวแลวชวยกันใหความหมายของพระ รัตนตรัยเพื่อทบทวนความรูที่ไดเรียนมาแลวในชั้นเรียนกอน ๆ ครูเขียนคาตอบของนักเรียนลงบนกระดานดำ 7. ครูใหนักเรียนดูภาพเกี่ยวกับพระพุทธ พระธรรม และพระสงฆใหนักเรียนฟง พูด อาน และเขียน จากนั้นใหนักเรียนรวมกันแสดงความคิดเห็นเกี่ยวกบภาพแตละภาพ ดังนี้ 1) พระพุทธ พระธรรม และพระสงฆความสำคัญอยางไร 2) นักเรียนควรปฏิบัติตนตอพระพุทธ พระธรรม และพระสงฆอยางไร