The words you are searching are inside this book. To get more targeted content, please make full-text search by clicking here.
Discover the best professional documents and content resources in AnyFlip Document Base.
Search
Published by tuahuay, 2023-08-27 19:59:20

รายงานการพิจารณาศึกษา เรื่อง การนำเชื้อเพลิงไฮโดรเจนมาเป็นพลังงานทางเลือก เพื่อการพาณิชย์ สำหรับภาคขนส่ง ภาคการผลิตไฟฟ้า ภาคอุตสาหกรรม และภาคการเกษตร

กมธ.1

- 75 - 55. Herald, The Korea. (April 23, 2019). “Hydrogen tank explosion kills 2 in Gangneung”. www.koreaherald.com. Retrieved June 14, 2019. 56. “Tank explosion poses setback for Seoul's push for hydrogen economy - Pulse by Maeil Business News Korea”. pulsenews.co.kr (in Korean). Retrieved June 14, 2019. 57. S.I. Kim & Y. Kim (2019). “Review: Hydrogen Tank Explosion in Gangneung, South Korea”. Center for Hydrogen Safety Conference. 58. “Hydrogen explosion shakes Santa Clara neighborhood”. ABC7 San Francisco. June 2, 2019. Retrieved June 12, 2019. 59. Woodrow, Melanie. “Bay Area experiences hydrogen shortage after explosion”, ABC news, June 3, 2019. 60. Huang, Echo. “A hydrogen fueling station explosion in Norway has left fuel-cell cars nowhere to charge”. Quartz. Retrieved June 12, 2019. 61. Dobson, Geoff (June 12, 2019). “Exploding hydrogen station leads to FCV halt”. EV Talk. 62. Sampson, Joanna (June 13, 2019). “Preliminary findings from H2 station investigation”. gasworld. Retrieved June 14, 2019. 63. “Moon's 'hydrogen diplomacy' tarnished by charging station explosion”. koreatimes. June 13, 2019. Retrieved June 14, 2019. 64. “Nel ASA: Status update #5 regarding incident at Kjørbo”. News Powered by Cision. Retrieved July 1, 2019. 65. “VIDEO: 1 injured after explosion at Waukesha gas company”. ABC7 Chicago. December 13, 2019. Retrieved December 15, 2019. 66. “Gas explosion injures 1 worker in Waukesha”. Star Tribune. Retrieved December 15, 2019. 67. Riccioli, Jim. “A massive boom': Explosion at Waukesha gas company reverberated through the city and left one injured”. Milwaukee Journal Sentinel. Retrieved December 15, 2019. 68. “Explosion at hydrogen fuel plant in US damages around 60 buildings”. www.hazardexonthenet.net. Retrieved May 7, 2020. 69. Burgess. April 8, 2020. T11:51:00+01:00, Molly. “60 homes damaged after hydrogen plant explosion”. gasworld. Retrieved May 7, 2020. 70. Burgess. May 14, 2020. T08:20:00+01:00, Molly. “OneH2: Hydrogen plant explosion update”. gasworld. Retrieved May 7, 2020. 71. Koebler, Jason (April 7, 2020). “One of the Country's Only Hydrogen Fuel Cell Plants Suffers Huge Explosion”. Vice. Retrieved May 7, 2020.


- 76 - 72. “HYDROGEN SAFETY SYSTEMS OPERATED EFFECTIVELY, PREVENTED INJURY AT PLANT EXPLOSION” (PDF). oneh2.com. April 10, 2020. Retrieved November 29, 2020. 73. “Praxair Texas City Hydrogen Plant Explosion”. Zehl & Associates. May 12, 2020. Retrieved May 20, 2020. 74. Lacombe, James (June 11, 2020). “Small industrial explosion rattles Texas City”. Galveston County-The Daily News. Retrieved June 20, 2020. 75. Charlier, Phillip (September 30, 2020). “Hydrogen tanker crashes and explodes on freeway in Changhua City”. Taiwan English News. Retrieved November 26, 2020. 76. Parkinson, Giles (August 11, 2021). “World's newest and most expensive coal plant explodes after hydrogen leak”. RenewEconomy. Retrieved October 11, 2021. 77. Wimbley, Randy (February 25, 2022). “2 injured in hydrogen tank explosion at Henry Ford Hospital parking deck”. Fox2Detroit.com. Retrieved February 25, 2022. 78. “Explosion at Bradford County plant”. wnep.com. April 21, 2022. Retrieved December 17, 2022. 79. “Explosion at plant sends multiple people to hospital”. WETM - MyTwinTiers.com. April 21, 2022. Retrieved December 17, 2022. 80. “Truck carrying hydrogen fuel on US-23 in Delaware County explodes after crash”. www.10tv.com. February 6, 2023. 81. “Initial Guidance for Using Hydrogen in Confined Spaces” (PDF). HySafe. Retrieved July 13, 2012. 82. Jump up to:a b c Cadwallader, L. C.; Herring, J. S. (1999). Safety Issues with Hydrogen as a Vehicle Fuel (Technical report). doi:10.2172/761801. 83. “List of NFPA Codes & Standards”. NFPA. 84. “Standards and/or projects under the direct responsibility of ISO/TC 197 Secretariat of the International Organization for Standardization”. 85. “AIAA G-095-2004, Guide to Safety of Hydrogen and Hydrogen Systems” (PDF). AIAA. Retrieved July 28, 2008. 86. Gregory, Frederick D. (February 12, 1997). “Safety Standard for Hydrogen and Hydrogen Systems” (PDF). NASA. Archived from the original (PDF) on February 27, 2006. Retrieved April 9, 2008. 87. Safety Standard for Hydrogen and Hydrogen Systems: Guidelines for Hydrogen System Design, Materials Selection, Operations, Storage, and Transportation. Washington, DC: Office of Safety and Mission Assurance, National Aeronautics and Space Administration. October 29, 1997. NASA TM-112540, NSS 1740.16.


- 77 - 88. Sourcebook for Hydrogen Applications. Quebec, CA: Hydrogen Research Institute and the National Renewable Energy Laboratory. (1998). 89. Hydrogen (4th ed.). Arlington, VA: Compressed Gas Association, Inc. (1991). 90. Standard for Hydrogen Piping Systems (1st ed.). Arlington, VA: Compressed Gas Association, Inc. (1992). 91. Hydrogen Vent Systems (1st ed.). Arlington, VA: Compressed Gas Association, Inc. (1996). 92. AT Kearney (2014) Hydrogen-based energy conversion. AT Kearney Energy Transition Institute. (Available here, accessed June 25, 2021.) 93. Debarre, R, P Gahlot, C Grillet and M Plaisant (2021) Carbon capture utilization and storage: Towards net-zero. Kearney Energy Transition Institute. (Available here, accessed June 25, 2021.) 94. Decourt, B, R Debarre, S Alias and P Gahlot (2018) Electricity storage gaining momentum AT Kearney Energy Transition Institute. (Available here, accessed June 25, 2021.) 95. IEA (2019) The future of hydrogen: Seizing today’s opportunities. Technology report prepared by the IEA for the G20, Japan. International Energy Agency, Paris. (Available here, accessed June 25, 2021.) 96. IEA (2020) Hydrogen. Tracking report. International Energy Agency, Paris (Available here, accessed June 25, 2021.) 97. IRENA (2020) Green hydrogen cost reduction: Scaling up electrolysers to meet the 1.5°C climate goal. International Renewable Energy Agency, Abu Dhabi. (Available here, accessed June 25, 2021.) 98. IRENA (2020) Green hydrogen: A guide to policy making. International Renewable Energy Agency, Abu Dhabi. (Available here, accessed June 25, 2021.) 99. IRENA (2021) Renewable power generation costs in 2020. International Renewable Energy Agency, Abu Dhabi. (Available here, accessed June 25, 2021.) 100. IRENA (2021) Green hydrogen supply: A guide to policy making. International Renewable Energy Agency, Abu Dhabi. (Available here, accessed June 25, 2021.) 101. L’Huby, T, P Gahlot and R Debarre (2020) Hydrogen applications and business models: Going blue and green? Kearney Energy Transition Institute. (Available here, accessed June 25, 2021.)


ภาคผนวก


ภาคผนวก ก การศึกษาดูงาน ณ สถานีเติมกาซไฮโดรเจนของ PTT, PTT OR, Toyota และ BIG จังหวัดชลบุรี วันที่ ๖ ธันวาคม ๒๕๖๕


การศึกษาดูงาน ณ สถานีเติมกาซไฮโดรเจนของ PTT, PTT OR, Toyota และ BIG จังหวัดชลบุรี วันที่ ๖ ธันวาคม ๒๕๖๕


- 84 -


- 85 -


- 86 -


- 87 -


ภาคผนวก ข การศึกษาดูงาน ณ โรงงานแยกกาซของบริษัท บางกอกอินดัสเทรียลแกส จํากัด (BIG) จังหวัดระยอง วันที่ ๗ มีนาคม ๒๕๖๖


การศึกษาดูงาน ณ โรงงานแยกกาซของบริษัท บางกอกอินดัสเทรียลแกส จํากัด (BIG) จังหวัดระยอง วันที่ ๗ มีนาคม ๒๕๖๖


- 92 -


- 93 -


ภาคผนวก ค รายงานการสัมมนา เรื่อง “ไฮโดรเจน : พลังงานทางเลือกแหงอนาคต ตอบโจทยสภาวะโลกรอน?” วันอังคารที่ ๑๓ มิถุนายน ๒๕๖๖ ณ หองจูปเตอร ชั้น ๓ โรงแรมมิราเคิล แกรนด คอนเวนชั่น ถนนวิภาวดีรังสิต เขตหลักสี่ กรุงเทพมหานคร


รายงานการสัมมนา เรื่อง “ไฮโดรเจน : พลังงานทางเลือกแหงอนาคต ตอบโจทยสภาวะโลกรอน?” โดย คณะกรรมาธิการการพลังงาน วุฒิสภา วันอังคารที่ ๑๓ มิถุนายน ๒๕๖๖ ณ หองจูปเตอรชั้น ๓ โรงแรมมิราเคิล แกรนดคอนเวนชั่น ถนนวิภาวดีรังสิต เขตหลักสี่กรุงเทพมหานคร


สารบัญ หนา สารบัญภาพ ก การบรรยายพิเศษ 1 ๑) เรื่อง “แผนการลดสภาวะโลกรอน ความเปนกลางทางคารบอน 1 และการปลอยกาซเรือนกระจกสุทธิเปนศูนยและมาตรการ ดานกฎหมายที่เกี่ยวของ (Carbon Tax)” ๒) เรื่อง “บทนําความรูพื้นฐานไฮโดรเจน และแนวทางการใชงานเพื่อรองรับ 12 การลดภาวะโลกรอน” ๓) เรื่อง “บทบาทของภาครัฐในการกําหนดนโยบายและแผนงาน 14 ที่เกี่ยวของกับการนําไฮโดรเจนมาใชเปนพลังงานทางเลือก” ๔) เรื่อง “เทคโนโลยีในการผลิตและการนําไฮโดรเจนมาใชงานในปจจุบัน” 21 ๕) เรื่อง “การพัฒนาไฮโดรเจนเพื่อการใชงานในภาคขนสงเพื่อการพาณิชย” 25 การอภิปราย 29 เรื่อง “แนวคิดการประยุกตใชไฮโดรเจนกับบริบทพลังงานไทย” 29 ประเด็นซักถามและแลกเปลี่ยนความคิดเห็น 30 ความเห็นจากผูเขารวมสัมมนา 42 ภาคผนวก 43 ภาคผนวก ก โครงการสัมมนา 45 ภาคผนวก ข กําหนดการสัมมนา 51 ภาคผนวก ค ภาพการจัดสัมมนา 57


ก สารบัญภาพ แผนภาพที่ หนา ภาพที่ 1 ปริมาณการปลอยกาซเรือนกระจกของประเทศไทย 1 ภาพที่ ๒ แผนที่ความเสี่ยงจากการเปลี่ยนแปลงสภาพภูมิอากาศ 2 ภาพที่ 3 อนุสัญญาที่เกี่ยวของ 3 ภาพที่ ๔ การดําเนินงานจาก COP26 สู COP27 4 ภาพที่ 5 กลไกเชิงสถาบันดานการเปลี่ยนแปลงสภาพภูมิอากาศของไทย 4 ภาพที่ 6 เปาหมายการลดกาซเรือนกระจกของไทย 5 ภาพที่ 7 ความเปนกลางทางคารบอนกับการปลอยกาซเรือนกระจกสุทธิเปนศูนย 5 ภาพที่ 8 การมุงสู Net Zero GHG Emission 6 ภาพที่ 9 การปรับเปลี่ยน NDC 7 ภาพที่ 10 Road map เทคโนโลยีมาตรการลดกาซเรือนกระจก 7 ภาพที่ 11 ขั้นตอนการรางพระราชบัญญัติการเปลี่ยนแปลงสภาพภูมิอากาศ 8 ภาพที่ 12 การซื้อขายคารบอนเครดิต 10 ภาพที่ 13 การพัฒนาไปสูสังคมคารบอนต่ํา 11 ภาพที่ 14 สีของไฮโดรเจนเปนการนํามาเปรียบเทียบกรรมวิธีการผลิต 13 ภาพที่ 15 สีของไฮโดรเจนและกระบวนการผลิต 13 ภาพที่ 16 ปจจัยผลักดันการใชไฮโดรเจน 15 ภาพที่ 17 การใชไฮโดรเจนในภาคพลังงานไฟฟา 17 ภาพที่ 18 การใชไฮโดรเจนในภาคพลังงานความรอนสําหรับโรงงานอุตสาหกรรม 17 ภาพที่ 19 การใชไฮโดรเจนในภาคขนสง 18 ภาพที่ 20 แผนที่นําทางแผนการพัฒนาการผลิตและการใชไฮโดรเจน 20 ภาพที่ 21 แนวทางหรือนโยบายที่จะทําใหเกิดโครงการนํารองตอไป 21 ภาพที่ 22 เปรียบการลดการปลอยกาซคบอนไดออกไซดระหวางรถยนตประเภท FCEV 27 กับรถยนตประเภทสันดาป ภาพที่ 23 สรุปผลการศึกษา 28


รายงานการสัมมนา เรื่อง “ไฮโดรเจน : พลังงานทางเลือกแหงอนาคต ตอบโจทยสภาวะโลกรอน?” วันอังคารที่ ๑๓ มิถุนายน ๒๕๖๖ ณ หองจูปเตอร ชั้น ๓ โรงแรมมิราเคิล แกรนด คอนเวนชั่น ถนนวิภาวดีรังสิต เขตหลักสี่ กรุงเทพมหานคร การบรรยายพิเศษ ๑) เรื่อง “แผนการลดสภาวะโลกรอน ความเปนกลางทางคารบอน และการปลอยกาซ เรือนกระจกสุทธิเปนศูนยและมาตรการดานกฎหมายที่เกี่ยวของ (Carbon Tax)” โดย นางรสริน อมรพิทักษพันธ ผูอํานวยการกลุมงานพัฒนามาตรการและกลไก กองประสานการจัดการการเปลี่ยนแปลงสภาพภูมิอากาศ สํานักงานนโยบายและแผนทรัพยากรธรรมชาติและสิ่งแวดลอม กระทรวงทรัพยากรธรรมชาติและสิ่งแวดลอม แผนการลดสภาวะโลกรอนกับความเปนกลางทางคารบอน ปริมาณการปลอยกาซเรือนกระจก ของประเทศในภาพรวมทั่วโลก ประเทศไทยปลอยกาซเรือนกระจกอยูเปนอันดับที่ ๒๔ ของโลก โดยปลอยกาซเรือนกระจกประมาณ ๐.๗๑% เมื่อเทียบกับทั่วโลก ในประเทศไทยมีปริมาณการปลอย กาซเรือนกระจกสูงสุดในสวนของพลังงานประมาณ ๗๐% รองลงมา ไดแก ภาคเกษตร ภาคอุตสาหกรรม และของเสีย ตามลําดับ โดยภาคปาไมเปนภาคสวนที่มีการดูดกลับกาซเรือนกระจก ประมาณ ๙๑ ลานตัน คารบอนไดออกไซดเทียบเทา ทําใหในภาพรวมการปลอยกาซเรือนกระจกของประเทศไทย อยูที่ประมาณ ๒๘๐ ลานตันคารบอนไดออกไซดเทียบเทา ในป ๒๕๖๒ ภาพที่ 1 ปริมาณการปลอยกาซเรือนกระจกของประเทศไทย


2 ความเสี่ยงที่จะเกิดขึ้นเมื่อโลกรอนขึ้น ประเทศไทยเมื่อเทียบกับทั่วโลกจากผลการศึกษาวิจัย ประเทศไทยจะไดรับผลกระทบจากการเปลี่ยนแปลงสภาพภูมิอากาศอยูที่อันดับ ๙ ของโลก โดยมีผลกระทบในเรื่องของดินถลม น้ําทวม หรือวาในเรื่องของภัยพิบัติตาง ๆ ซึ่งประเทศไทย อยูในภูมิประเทศที่ไดรับผลกระทบคอนขางจะสูง ภาพที่ ๒ แผนที่ความเสี่ยงจากการเปลี่ยนแปลงสภาพภูมิอากาศ การตอบสนองตอสภาพการเปลี่ยนแปลงสภาพภูมิอากาศจะมี ๒ แบบ คือการลดกาซเรือนกระจก เชน ภาคเอกชนตาง ๆ มีการนําเครื่องจักรที่เปนมิตรกับสิ่งแวดลอมที่ลดกาซเรือนกระจกเขามา มีการปรับเปลี่ยน เปนตน และการปรับตัวตอผลกระทบจากการเปลี่ยนแปลงสภาพภูมิอากาศ ใหมีการลดความสูญเสียและความเสียหายที่เกิดขึ้นใหนอยลง ในเรื่องของอนุสัญญาสหประชาชาติวาดวยการเปลี่ยนแปลงสภาพภูมิอากาศเกิดขึ้น ตั้งแตชวงป ๒๕๓๕ ซึ่ง ณ ตอนนั้นจะเปนการรักษาระดับความเขมขนของปริมาณกาซเรือนกระจก เพื่อไมใหมีผลกระทบตอการผลิตอาหารและการพัฒนาที่ยั่งยืน หลังจากนั้นชวงป๒๕๔๕ ไดมีการ ใหความสําคัญกับประเทศที่พัฒนาแลว โดยประเทศที่พัฒนาแลวใหสัตยาบันกับอนุสัญญากับประชาคม วาจะตองมีการลดกาซเรือนกระจกใหไดจํานวนเทาไร ตอมาในป ๒๕๕๙ จะตองมีการควบคุม การเพิ่มของอุณหภูมิโลกไมใหเกิน ๒ องศาเซลเซียสหรือตองไมใหเกิน ๑.๕ องศาเซลเซียส และในเรื่องของการเพิ่มขีดความสามารถในการปรับตัว รวมทั้งในเรื่องของการสนับสนุนเงิน ที่จะตองหมุนเวียนเขาสูประชาคมจึงนําไปสูในเรื่องของกองทุนตาง ๆ


3 ภาพที่ 3 อนุสัญญาที่เกี่ยวของ การประชุมภาคีอนุสัญญาสหประชาชาติวาดวยการเปลี่ยนแปลงสภาพภูมิอากาศ (UN Climate Change Conference of the Parties) ครั้งที่ ๒๖ (COP26) และครั้งที่ ๒๗ (COP27) การประชุม COP26 ประเทศไทยไดประกาศการจะตองมุงสูความเปนกลางทางคารบอน หรือ Carbon neutrality ในป 2050 และการปลอยกาซเรือนกระจกสุทธิเปนศูนย หรือ Net zero Greenhouse Gas Emission ในป 2065 และเรื่องของการมีสวนรวมของประเทศใหไดถึง ๔๐% สําหรับ COP27 ไดมีการนํานโยบายกลับมาปรับปรุงในเรื่องของยุทธศาสตรระยะยาวในการพัฒนา แบบการปลอยกาซเรือนกระจก (LT-LEDS) ของประเทศวาตองมีการปรับตัวในทุกภาคสวนทุก Sector จะตองมีการปรับตัวอยางไร และจะตองมีการพิจารณาวาภาคปาไมของในประเทศไทยจะสามารถดูดกลับ กาซคารบอนไดออกไซดที่เกิดขึ้นไดมากนอยเทาไร เพื่อใหมีการปรับในตัวยุทธศาสตรระยะยาว เพื่อจะไดมุงไปสูเปาหมาย ในป 2050 และ ในป 2065 ไดอยางแทจริง หลังจากนั้นไดมีการนํามาปรับตัว การมีสวนรวมที่ประเทศกําหนด หรือ Nationally Determined Contribution: NDC เปนฉบับปรับปรุง ครั้งที่ ๒ ในการปรับเอกสารทั้งหมดไดสงกลับไปใหกับทางภาคีอนุสัญญาสหประชาชาติวาดวยการเปลี่ยนแปลง สภาพภูมิอากาศ (United Nations Framework Convention on Climate Change: UNFCCC) ในชวงปลายป ๒๕๖๕ แลว ซึ่งเปนสิ่งที่ไดรีบดําเนินการกันในชวง COP26 กับ COP27 โดย COP28 ปลายป ๒๕๖๖ สิ่งที่กําลังเตรียมการที่จะทําใหไดคือหลังจากที่มียุทธศาสตรระยะยาวฯ แตละภาคสวน จะตองมีการลดกาซเรือนกระจกใหไดจํานวนเทาไรแลว ทุกภาคสวนไดมีการนําไปทํา Action Plan ของแตละ Sector แลวก็จะถูกสงกลับมาใหกับสํานักงานนโยบายและแผนทรัพยากรธรรมชาติ และสิ่งแวดลอม (สผ.) หลังจากนั้นคาดการณวาอาจจะตองมีการสง Action Plan ใหไดประมาณ ปลายป ๒๕๖๖ ซึ่งเปนสิ่งที่ทาทายที่ สผ. กําลังดําเนินการกันอยู


4 ภาพที่ ๔ การดําเนินงานจาก COP26 สู COP27 การดําเนินงานของประเทศไทย กลไกเชิงสถาบันดานการเปลี่ยนแปลงสภาพภูมิอากาศของไทย โดยคณะรัฐมนตรี ไดมีการแตงตั้งคณะกรรมการนโยบายการเปลี่ยนแปลงสภาพภูมิอากาศแหงชาติ ซึ่งมีนายกรัฐมนตรี เปนประธาน และภายใตคณะกรรมการนโยบายฯ ไดมีการแตงตั้งคณะอนุกรรมการออกมาอีกหลายคณะ เชน คณะอนุกรรมการการบูรณาการนโยบายและแผน คณะอนุกรรมการวิชาการและฐานขอมูล คณะอนุกรรมการการประสานงานเรื่องของการเจรจาทาทีตาง ๆ คณะอนุกรรมการกฎหมาย เปนตน ภาพที่ 5 กลไกเชิงสถาบันดานการเปลี่ยนแปลงสภาพภูมิอากาศของไทย


5 เปาหมายการลดกาซเรือนกระจกของประเทศไทย ในอดีตการดําเนินการลดกาซเรือนกระจกที่เหมาะสมของประเทศมีการกําหนดไววา จะตองลดกาซเรือนกระจกใหได ๗ - ๒๐% เฉพาะภาคพลังงานและภาคขนสง เนื่องจากเปนภาคที่มี การปลอยกาซเรือนกระจกมาก ซึ่งงาน ณ ตอนนั้นสามารถทําบรรลุเปาหมายแลวในป 2020 ปจจุบันมีเปาหมายในเรื่องของการมีสวนรวมของประเทศกําหนดหรือ NDC ที่ตองดําเนินการใหได ในป 2030 และตองมีการสงรายงาน NDC ทุก ๆ ๕ ป ภาพที่ 6 เปาหมายการลดกาซเรือนกระจกของไทย ความเปนกลางทางคารบอนกับการปลอยกาซเรือนกระจกสุทธิเปนศูนย ประเทศไทยไดประกาศเรื่องความเปนกลางทางคารบอน ในป 2050 โดยมีภาคปาไม มาชวยในการดูดกลับกาซคารบอนไดออกไซด แตในป 2065 การปลอยกาซเรือนกระจกสุทธิเปนศูนย ไมใชเฉพาะกาซคารบอนไดออกไซดอยางเดียว แตเปนกาซเรือนกระจกทั้งหมด ๗ ชนิด จะตองลดใหได และจะมีภาคปาไมมาชวยดูดซับกาซเรือนกระจกตรงนี้ ภาพที่ 7 ความเปนกลางทางคารบอนกับการปลอยกาซเรือนกระจกสุทธิเปนศูนย


6 ประเทศไทยกับการมุงสู Net zero Greenhouse Gas Emission Time Line ที่จะดําเนินการไปถึงเปาหมายในป 2050 และป 2065 ไดจะตองมี Action Plan แตละสาขาซึ่งปจจุบันอยูระหวางดําเนินการ โดยขอใหแตละภาคสวนสงขอมูลกลับมาให สผ. ซึ่งที่ผานมา มีการทํางานรวมกันกับทุกภาคสวน แตไดใหแตละภาคสวนกลับไปจัดทํามาตรการ แลวจะสงเขามาให สผ. เพื่อรวบรวมตรงสงกลับไปให UNFCCC ตอไป ซึ่งแตละภาคสวนจะตองไปเรงจัดทํามาตรการตางๆออกมา เชน ในเรื่องของภาคพลังงานจะตองมีการปรับใชในเรื่องของปูนซีเมนตที่เปนมิตรกับสิ่งแวดลอม จะตองมีการปรับใชชวงใด หรือในเรื่องของการใชการดักจับและกักเก็บคารบอน (CCS หรือ CCUS) ควรจะเขามาในประเทศไทยชวงใด เปนตน ภาพที่ 8 การมุงสู Net Zero GHG Emission เปาหมายการมีสวนรวมที่ประเทศกําหนด (2nd Update NDC) ที่เปาหมายของการลดกาซ เรือนกระจกที่เปนสิ่งที่ทาทายมากยิ่งขึ้นจากเดิมที่กําหนดเอาไวรอยละ ๒๐ - ๒๕ แตหลังจากที่ไปประกาศ เปาหมายใหม จะตองมีการมีการปรับเพิ่มขึ้นเปนรอยละ ๓๐ ถึงรอยละ ๔๐ ในป 2030 ในแตละ Sector ก็ จะตองมีการลดกาซเรือนกระจกใหไดมากขึ้น เชน ในเรื่องของพลังงานขนสงมาตรการที่เกิดขึ้น เชน การเพิ่มการใชพลังงานทดแทนใหมากขึ้น ในเรื่องของรถยนตไฟฟา เปนตน ซึ่งที่ผานมาตามแผน ฉบับเดิมรถยนตไฟฟา หรือรถ EV อาจจะเขามาในชวงทายแผน แตชวงนี้ก็จะเห็นวารถ EV ก็เขามา อยางรวดเร็ว จะเห็นไดวา Time Line งานตาง ๆ จะเขามาเร็วขึ้นกวาเดิมในหลาย ๆ ภาคสวน ก็จะมีมาตรการที่ตองนํากลับมาใชที่เร็วขึ้นกวาเดิมเพื่อใหเราบรรลุเปาหมายตามที่ไปประกาศไว เชน ภาคพลังงาน/ขนสง ตองปรับลดใหไดมากขึ้นถึง ๒๑๖ ลานตันคารบอนไดออกไซดเทียบเทา ภาคเกษตรตามแผนฉบับเดิมไมตองการใหมีผลกระทบกับภาคเกษตรจึงไมไดตั้งเปาหมายไวแตในแผนปจจุบัน เปาหมายใหมภาคเกษตรจะตองลดใหไดถึง ๒.๖ ลานตันคารบอนไดออกไซดเทียบเทา เปนตน


7 ภาพที่ 9 การปรับเปลี่ยน NDC แผนที่นําทางเทคโนโลยี/มาตรการการลดกาซเรือนกระจก จนกวาจะถึงป 2065 ไดมีการวางมาตรการตางๆ ที่จะเกิดขึ้น ในดานของการใชพลังงาน ไฮโดรเจนสีเขียวหรือไฮโดรเจนจะเขามาในชวงป 2045 คือตามแผนที่ที่ตั้งเอาไวตามมาตรการฉบับเดิม ที่จัดทําไว แตปจจุบันการดําเนินการทุกอยางเขามารวดเร็วยิ่งขึ้นอาจจะไมตองรอถึงป 2045 ดังนั้นในชวงนี้เรื่องของไฮโดรเจนอาจจะตองเขามาในแผนเพื่อใหบรรลุสูเปาหมายไดรวดเร็วยิ่งขึ้น สําหรับเรื่องของเทคโนโลยีไฮโดรเจนสามารถใชไดกับทุก ๆ ภาคสวน ทั้งในภาคอุตสาหกรรม ในเรื่องของภาคขนสง รวมถึงเรื่องการผลิตไฟฟา แตมาตรการหรือเทคโนโลยีตาง ๆ ที่นําเขามา อาจจะตองพิจารณาในเรื่องของภาคเศรษฐกิจและภาคสังคมดวยเพื่อไมใหเกิดปญหาผลกระทบ ภาพที่ 10 Road map เทคโนโลยีมาตรการลดกาซเรือนกระจก


8 ภาพที่ 10 Road map เทคโนโลยีมาตรการลดกาซเรือนกระจก (ตอ) รางพระราชบัญญัติการเปลี่ยนแปลงสภาพภูมิอากาศ นอกจากมาตรการตาง ๆ ที่ไดมีการปรับปรุงในการทําใหมี Action Plan ตาง ๆ ที่เกิดขึ้นแลว ในภาคกฎหมายไดมีการดําเนินการในเรื่องนี้อยูดวย โดย พ.ร.บ. การเปลี่ยนแปลงสภาพภูมิอากาศ ไดเตรียมเสนอคณะรัฐมนตรีแลวตั้งแตชวงประมาณป ๒๕๖๕ ซึ่งในชวงนั้นยังไมไดมีในเรื่องของกลไก คารบอนเครดิต แตเมื่อมีการประชุมภาคีอนุสัญญาสหประชาชาติวาดวยการเปลี่ยนแปลงสภาพภูมิอากาศ ไดมีการกลาวถึงกลไกคารบอนเครดิต สผ. จึงไดมีการนํา พ.ร.บ. ฉบับดังกลาวกลับมาปรับปรุงโดยนํากลไก เรื่องของการซื้อขายคารบอนเครดิตทั้งในประเทศและตางประเทศ กลไกการกําหนดราคาคารบอน การรายงานผลการลดกาซเรือนกระจก บรรจุอยูใน พ.ร.บ. ฉบับนี้ดวย ซึ่งอยูระหวางการปรับปรุง คาดการณวาในชวงปลายป ๒๕๖๖ ราง พ.ร.บ. ดังกลาว อาจจะแลวเสร็จและจะไดเปดการรับฟง ความเห็นกับทุกภาคสวน ภาพที่ 11 ขั้นตอนการรางพระราชบัญญัติการเปลี่ยนแปลงสภาพภูมิอากาศ


9 ภาพที่ 11 ขั้นตอนการรางพระราชบัญญัติการเปลี่ยนแปลงสภาพภูมิอากาศ (ตอ) สําหรับการกําหนดราคาคารบอน จะมีทั้งแบบภาคบังคับและภาคสมัครใจ ถาแบบภาคบังคับ ก็อาจจะตองมีการกําหนดปริมาณการปลอยกาซคารบอนฯ ของแตละประเภทอุตสาหกรรมไววา ควรจะตองมีปริมาณสวนที่หามปลอยกาซคารบอนฯ เกินกําหนดจํานวนเทาไร และสวนที่ปลอยกาซ คารบอนฯ เกินกําหนด อาจจะตองมีการเสียคาปลอยคารบอนฯ อาจจะเปนในรูปแบบของภาษี หรือในรูปแบบอื่นใด หรือปลอยกาซเรือนกระจกไดต่ํากวาเกณฑที่กําหนด ก็สามารถนําปริมาณ กาซเรือนกระจกในสวนที่ปลอยต่ํากวาเกณฑไปขายใหกับองคกรอื่น ๆ ได เปนตน ซึ่งสิ่งที่สําคัญก็คือ การเก็บขอมูล ปจจุบันนี้ในเรื่องของการเก็บฐานขอมูลของจากทางภาคสวนตาง ๆ สผ. ก็อาจจะยัง เก็บขอมูลไมไดครอบคลุม ดังนั้น ใน พ.ร.บ. ฉบับใหมก็จะใหความสําคัญกับในเรื่องของการเก็บขอมูล จากทุกภาคสวน ซึ่งขอมูลเกี่ยวกับเรื่องของการลดกาซเรือนกระจกจะมีขอมูลที่ภาคเอกชนตองมีการจัดเก็บ สงใหกับทางหนวยงานอนุญาตอยูแลว รวมถึงการจัดทํารายงานซึ่งอาจจะตองมีการเก็บขอมูลสงใหกับ สํานักงานคณะกรรมการกํากับหลักทรัพยและตลาดหลักทรัพย หรือ ก.ล.ต. อยูแลวดวย สผ. จึงอยูระหวางประสานงานทุก ๆ สวน วาควรจะทําอยางไรถึงจะไมใหเปนภาระกับทางผูประกอบการดวย โดยการเก็บขอมูลตาง ๆ อาจจะตองเปนชุดเดียวกันหรือไมไดตางกันมากเพื่อใหเปนขอมูลที่เปนพื้นฐานเดียวกัน สําหรับภาคเอกชนที่ตองการจัดเก็บขอมูลในการซื้อขายคารบอนเครดิตสามารถทําไดในภาคความสมัครใจ โดยองคการบริหารจัดการกาซเรือนกระจก (องคการมหาชน) หรือ TGO ไดดําเนินการในเรื่องดังกลาว อยูแลวดวย ในอนาคตมาตรการกลไกการปรับราคาคารบอนกอนขามพรมแดนสหภาพยุโรป หรือ Carbon Border Adjustment Mechanism: CBAM และประเทศอเมริกาไดเสนอรางกฎหมายเพื่อเก็บภาษีคารบอน กับสินคาที่กระบวนการผลิตมีการปลอยคารบอนปริมาณสูง (Clean Competition Act: CCA) ก็จะมีสวนสําคัญในการดําเนินธุรกิจตางๆ ที่มีการสงออกไปภาคยุโรปและอเมริกา สําหรับประเทศไทย ยังอยูในระหวางการจัดทํา พ.ร.บ. แตในตางประเทศไดกําหนดในเรื่องของ CBAM หรือ CCA ออกมาแลว ดังนั้นจะตองมีการปรับตัวเกี่ยวกับเรื่องการปลอยกาซเรือนกระจกใหมากขึ้น


10 การซื้อขายคารบอนเครดิตในประเทศไทยมีราคาเฉลี่ยอยูที่ ๘๑ บาทตอตันคารบอนไดออกไซด เทียบเทา ซึ่งอาจจะเปนราคาที่ไมคอยสูงมากนักเมื่อเปรียบเทียบกับตางประเทศที่จัดเก็บคาปลอย กาซเรือนกระจกคอนขางสูง แตของประเทศไทยวงเงินอาจจะยังนอยอยู ดังนั้น จะทําอยางไรถึงจะทําให มีการกระตุนในเรื่องของคารบอนเครดิต ใหภาคสวนตาง ๆ มีความตองการมากขึ้นก็อาจจะทําให Supply ใหราคามีราคาสูงขึ้นไปดวย เมื่อคารบอนเครดิตราคาสูงขึ้นจะกระตุนทําใหทุกภาคสวนสนใจที่จะมา ลดกาซเรือนกระจกใหมากยิ่งขึ้นดวย โดย สผ. กําลังดําเนินการเจรจากับสํานักงานคณะกรรมการสงเสริม การลงทุน (BOI) จะทําอยางไรใหมีการสงเสริมในเรื่องของการลงทุนเพื่อการจัดการสิ่งแวดลอม เพื่อใหภาคเอกชนไดรับสิทธิประโยชนทางภาษี เชน ในเรื่องของการปรับเปลี่ยนเครื่องจักร เปนตน ซึ่ง BOI ไดมีบางมาตรการตาง ๆ ออกมาดวยแลว นอกจากนั้นในเรื่องของแนวทางกลไกการบริหาร จัดการคารบอนเครดิตที่เสนอโดย ส.ผ. และไดนําเสนอคณะกรรมการนโยบายการเปลี่ยนแปลง สภาพภูมิอากาศแหงชาติ (กนภ.) แลว และไดเสนอคณะรัฐมนตรีรับทราบดวยแลว ซึ่งเปนการซื้อขาย คารบอนเครดิตทั้งในประเทศซึ่งปจจุบันยังเปนภาคสมัครใจ และการซื้อขายคารบอนเครดิตกับตางประเทศ ซึ่งปจจุบันประเทศไทยไดเริ่มมีการซื้อขายคารบอนเครดิตกับตางประเทศ ภายใตแนวทางและกลไก การบริหารจัดการคารบอนเครดิตฉบับนี้ดวยแลว นอกจากนั้น สผ. มีการทําตัวแพลตฟอรมการซื้อขาย คารบอนเครดิตแพลตฟอรมรวมกับ TGO และสภาอุตสาหกรรม โดยสามารถที่จะซื้อขายตัวคารบอน เครดิตผานทางแพลตฟอรมเรียกวา FTIX เพื่อเปนการกระตุนทําใหเรื่องของคารบอนเครดิตเปนที่ยอมรับ และเปนที่สนใจกับทางภาคเอกชนไดมากยิ่งขึ้น ภาพที่ 12 การซื้อขายคารบอนเครดิต


11 การปรับเปลี่ยนในเรื่องของการลดกาซเรือนกระจกไมไดเกิดจากภาคสวนใดภาคสวนหนึ่งเทานั้น ตองมาจากทุก ๆ ภาคสวน ภาครัฐอยูระหวางดําเนินการหลายเรื่อง เชน เรื่องของ พ.ร.บ. การเปลี่ยนแปลง สภาพภูมิอากาศ ซึ่ง สผ. ไดดําเนินการรวมกับทางธนาคารแหงประเทศไทยในเรื่องของการทํา กรีนเทคโนโลยีเพื่อที่จะกําหนดวาโครงการประเภทใดที่เปนโครงการสีเขียว เพื่อจะทําใหโครงการ ประเภทนั้น สามารถไดรับการสนับสนุนจากแหลงเงินทุนตาง ๆ ไดเหมาะสมยิ่งขึ้น รวมทั้งการขอรับ การสนับสนุนเงินจากตางประเทศจะไดเขาถึงไดงายยิ่งขึ้นดวย ภาคเอกชนทุกภาคสวนก็ตองมีการปรับเปลี่ยนธุรกิจตาง ๆ เพื่อการเปลี่ยนผานเทคโนโลยี และเพิ่มโอกาส ปรับเปลี่ยนนโยบายกลยุทธตาง ๆ ใหสอดคลองกับกลยุทธของประเทศ สถาบันการศึกษา หรือสถาบันการวิจัยตาง ๆ ไดมีการศึกษาวิจัยในเรื่องการลดการปลอย กาซเรือนกระจกและการใชพลังงานหรือเชื้อเพลิงที่ลดการปลอยกาซเรือนกระจก ซึ่ง สผ. ไดรวมมือกับ สถาบันการศึกษาตาง ๆ อยูดวยแลว รวมถึงทางภาคประชาชนและภาคสังคมตาง ๆ สผ. ไดเขาไปประสาน เจรจาในเรื่องของการลดโลกรอน เรื่องของการปรับเปลี่ยนพฤติกรรมตาง ๆ ใหกับภาคเอกชน และภาคสังคมตาง ๆ ดวยแลว ภาพที่ 13 การพัฒนาไปสูสังคมคารบอนต่ํา


12 ๒) เรื่อง “บทนําความรูพื้นฐานไฮโดรเจน และแนวทางการใชงานเพื่อรองรับการลดภาวะโลกรอน” โดย นายสุรวุฒิ สนิทวงศ ณ อยุธยา ผูชํานาญการประจําคณะกรรมาธิการการพลังงาน วุฒิสภา การเรียกสีของไฮโดรเจนเปนการนํามาเปรียบเทียบกรรมวิธีการผลิต คือ การแยกน้ํา ใหกลับมาเปนออกซิเจนกับไฮโดรเจนดวยกรรมวิธีตาง ๆ ไดแก ไฮโดรเจนสีน้ําตาล (Brown hydrogen) ผลิตจากการนําไบโอแมส เชน ไม หรือถานหิน ผานกระบวนการแกสซิฟเคชัน (gasification) ซึ่งจะไดการปลดปลอยไฮโดรเจนออกมาสวนหนึ่ง และอีกสวนหนึ่งจะไดเปนคารบอนไดออกไซด (CO2) โดยมีตนทุนในการผลิตประมาณ ๐.๕ ถึง ๑ เหรียญสหรัฐตอกิโลกรัมไฮโดรเจน ไฮโดรเจนสีเทา(Grey hydrogen) ผลิตจากกาซธรรมชาติผานกระบวนการเปลี่ยนรูป reforming ซึ่งจะไดคุณภาพไฮโดรเจนคือการปลดปลอยกาซคารบอนไดออกไซด(CO2) นอยกวาสีน้ําตาล โดยมีตนทุนในการผลิตประมาณ ๐.๕ ถึง ๑ เหรียญสหรัฐตอกิโลกรัมไฮโดรเจน ไฮโดรเจนสีฟาน้ําทะเล (turquoise hydrogen) ผลิตจากกาซธรรมชาติดวยกระบวนการ ไพโรไลซิส (pyrolysis) ซึ่งเปนกระบวนการคลายกับการเผาถานในที่อับอากาศ จะไดคารบอนไดออกไซด ที่เปนผงของถาน ทําใหการจัดเก็บงายขึ้น โดยมีตนทุนในการผลิตประมาณ ๒ เหรียญสหรัฐ - ๒ เหรียญสหรัฐกวาตอกิโลกรัมไฮโดรเจน ไฮโดรเจนสีฟาหรือสีน้ําเงิน (Blue hydrogen) ผลิตจากกาซธรรมชาติผานกระบวนการ เปลี่ยนรูปดวยไอน้ํา (steam reforming) เปนไฮโดรเจนที่มีความสะอาดมากขึ้น เนื่องจากมีเทคโนโลยี (Carbon Capture and Storage: CCS) คือ เทคโนโลยีดักจับและกักเก็บกาซคารบอนไดออกไซด โดยมีตนทุนในการผลิตประมาณ ๔ ถึง ๕ เหรียญสหรัฐตอกิโลกรัมไฮโดรเจน ไฮโดรเจนสีชมพู (Pink hydrogen) ผลิตจากกระบวนการแยกไฮโดรเจนจากน้ํา วยพลังงานไฟฟา (electrolysis) ที่ไดมาจากพลังงานนิวเคลียรทําใหไดกาซที่บริสุทธิ์แตเนื่องจาก เปนนิวเคลียรจึงมีมลพิษคือกากของนิวเคลียรที่จะตองมีคากําจัดกากนิวเคลียร ซึ่งคากําจัดกากนิวเคลียร มีราคาสูงจึงไมคอยจะแพรหลาย ไฮโดรเจนสีเหลือง (Yellow hydrogen) ผลิตจากกระบวนการแยกไฮโดรเจนจากน้ํา ดวยพลังงานไฟฟา (electrolysis) ที่ไดมาจากพลังงานไฟฟารูปแบบตาง ๆ อาจจะไดจากพลังงานทดแทน หรือแสงอาทิตยหรือไฟฟาจากการไฟฟา ซึ่งอาจจะไดไฟฟามาจากการเผาถานหิน การเผากาซธรรมชาติ หรือไฟฟาที่มาจากเขื่อน หรือมาจากลมได ตนทุนในการผลิตจาก electrolysis มี ๒ ประเภท ไดแกประเภทอัลคาไลนประมาณ ๔ ถึง ๕ เหรียญสหรัฐตอกิโลกรัมไฮโดรเจน และประเภทเมมเบรน ประมาณ ๕ ถึง ๖ เหรียญสหรัฐตอกิโลกรัมไฮโดรเจน ไฮโดรเจนสีเขียว (Green hydrogen) ผลิตจากกระบวนการแยกไฮโดรเจนจากน้ํา ดวยพลังงานไฟฟา (electrolysis) ที่ไดมาจากพลังงานทดแทนทุกรูปแบบ อาทิ พลังงานแสงอาทิตย และพลังงานลม ตนทุนในการผลิตประมาณ ๔ ถึง ๕ เหรียญสหรัฐตอกิโลกรัมไฮโดรเจน หรือประมาณ ๕ ถึง ๖ เหรียญสหรัฐตอกิโลกรัมไฮโดรเจน ขึ้นอยูกับประเภทของ electrolysis หากในอนาคตการแยกน้ําดวยไฟฟามีราคาถูกลง หรือการผลิตไฮโดรเจนในตนทุนราคาประมาณ ๐.๕ ถึง ๑ เหรียญสหรัฐตอกิโลกรัมไฮโดรเจนเทียบเทากับไฮโดรเจนสีน้ําตาล โครงการในการที่จะใชไฮโดรเจน เพื่อเปนเชื้อเพลิงทดแทนสําหรับเชื้อเพลิงฟอสซิลจะประสบผลความสําเร็จ


13 ภาพที่ 14 สีของไฮโดรเจนเปนการนํามาเปรียบเทียบกรรมวิธีการผลิต สรุปสีของไฮโดรเจน คือ ตนทุนการผลิตหรือการใชเทคโนโลยีตางๆ หรือการปลดปลอยมลภาวะ ในการผลิตออกมา ซึ่งไฮโดรเจน Green (Yellow) จะเปนไฮโดรเจนที่สะอาดบริสุทธิ์ แตสวนที่มี สีเขมมากขึ้น Black หรือ Brown จะมีการปลดปลอยมลภาวะ ภาพที่ 15 สีของไฮโดรเจนและกระบวนการผลิต


14 ภาพที่ 15 สีของไฮโดรเจนและกระบวนการผลิต (ตอ) ๓) เรื่อง “บทบาทภาครัฐในการกําหนดนโยบายและแผนงานที่เกี่ยวของกับการนําไฮโดรเจน มาใชเปนพลังงานทางเลือก” โดย นายสารรัฐ ประกอบชาติ รองผูอํานวยการสํานักงานนโยบายและแผนพลังงาน ปจจัยผลักดันใหเกิดการใชไฮโดรเจน แรงผลักดันหรือวาแรงขับเคลื่อนที่สําคัญมาจากในเรื่องของกระแสของปญหาเรื่องการรักษา การเปลี่ยนแปลงสภาพภูมิอากาศหรือเรื่องของผลกระทบที่จะเกิดขึ้นที่เปนกระแสของโลกที่ทุกประเทศ ใหความสําคัญ เพราะฉะนั้นการมีเชื้อเพลิงสะอาดหรือพลังงานที่สะอาดมาใชสําหรับของทุกประเทศ จึงเปนจัดลําดับความสําคัญ อีกทั้งไฮโดรเจนนาจะเปนคําตอบอันหนึ่งสําหรับการที่จะเปนแหลงพลังงาน ที่จะตอบโจทยในเรื่องนี้ ซึ่งเปนปจจัยขับเคลื่อนที่มาจากภายนอก สวนปจจัยที่เปนการขับเคลื่อนภายใน มาจากปจจัยภายนอกดังกลาว และประเทศไทยก็ตอบรับเรื่องของแนวทางนั้นคอนขางชัดเจน จึงมีการไปกําหนดนโยบายของประเทศไทยในการเขาสูความเปนกลางทางคารบอน (carbon neutrality) ภายในป2050 และการปลอยกาซเรือนกระจกสุทธิเปนศูนย(Net zero emissions) ภายในป2065 เพื่อใหเกิดความสําเร็จกระทรวงพลังงานใหมีการจัดทําแผนพลังงานชาติฉบับใหม ซึ่งปจจุบันยังอยูในกระบวนการของการจัดทําแผนพลังงานชาติ โดยปรับเปาหมายจากเดิมเปนจัดทํา เปนแผนฉบับเดียวของทั้งประเทศ ซึ่งมีเปาหมายทําใหประเทศไทยเขาสูเปาหมายความเปนกลาง ทางคารบอนและการปลอยกาซเรือนกระจกสุทธิเปนศูนย ซึ่งปจจัยสําคัญของแผนคือการเลือกพลังงาน หรือเลือกวิธีการบริหารจัดการจะตองเปนไปตามหลักการดังกลาว ปจจัยภายในเกี่ยวกับเรื่องไฮโดรเจน ก็จะถูกสงเสริมหรือผลักดันขึ้นมาภายใตแผนพลังงานชาติ รวมถึงการสรางความมั่นคงทางพลังงาน ที่ตองหาแหลงเชื้อเพลิงที่สามารถจัดหาไดเองในประเทศ จึงเปนแนวทางหลักที่จะตองพิจารณา รวมถึงเรื่องการที่ประเทศกําลังจะกาวผานเรื่องของ Energy transition จากการใชพลังงานที่ไมสะอาด


15 ไปสูการใชพลังงานที่สะอาดโดยสวนใหญหรือโดยทั้งหมด ในโลกมีการประเมินวาถาโลกจะเขาไปสู การเปน carbon neutrality ภายในป 2050 จะตองมีการใชไฮโดรเจนหรือมี demand ของไฮโดรเจนที่ตองใชประมาณ ๕๓๐ ลานตันในทุกๆรูปแบบของการใช ซึ่งมีการประเมินวาสวนใหญ จะไปใชในภาคอุตสาหกรรม เชน ดานอุสาหกรรมเคมี ซีเมนต เหล็ก และประมาณ ๓๐% จะใชใน ภาคขนสง ภาพที่ 16 ปจจัยผลักดันการใชไฮโดรเจน แผนการพัฒนาใชไฮโดรเจนในตางประเทศ ในหลาย ๆ ประเทศมีการตั้งเปาหมายและมีการจัดทําแผนการใชไฮโดรเจน เชน ประเทศอังกฤษ เปาหมายที่ตั้งไวในป 2030 มีความตองการที่จะใหมีการผลิตไฟฟา ที่มาจากไฮโดรเจนใหไดที่เปาหมายประมาณ ๕ กิกะวัตต และอาจจะมีเปาหมายในการสราง เปนเมืองตนแบบไฮโดรเจนที่ใชพลังงานไฮโดรเจนเปนหลัก ประเทศสหรัฐอเมริกา มีการตั้งเปาหมายในเรื่องของการสงเสริมไฮโดรเจน เชน ในกรณีของ ภาคขนสงมีการตั้งเปาหมายจะตองมีรถที่เปน Fuel Cell EV (FCEV) ที่ใชเชื้อเพลิงไฮโดรเจนเปนเชื้อเพลิง ประมาณ ๑.๒ ลานคัน และมีการขยายเรื่อง Infrastructure ในเรื่องของทอกาซก็รองรับการใชไฮโดรเจน รวมกับเชื้อเพลิงกาซ เพิ่มขึ้นประมาณ ๒,๕๐๐ กิโลเมตร โดยกําหนดสัดสวนการผสมไฮโดรเจน อยูที่ประมาณ 30% รวมทั้งมีเปาหมายในการกําหนดตนทุนของกรีนไฮโดรเจนเจนที่เหมาะสม ควรจะอยูที่ราคา ๑ - ๒ เหรียญสหรัฐตอกิโลกรัมไฮโรเจน ประเทศญี่ปุน เปาหมายในป2030 จะทําใหการผลิตไฟฟาในประเทศเปนไฮโดรเจน ในเชิงพาณิชย และเปาหมายเรื่องของการขนสง เชน การตั้งเปารถ FCEV ประมาณ ๘๐๐,๐๐๐ คัน เปนรถบัส ประมาณ ๑,๒๐๐ คัน และเรื่องของการสงเสริมเรื่องของการใชไฮโดรเจนในลักษณะอื่น ๆ เนนไปที่กรีนไฮโดรเจน


16 การเตรียมความพรอมเรื่องไฮโดรเจนของภาครัฐ สํานักงานนโยบายและแผนพลังงาน กระทรวงพลังงาน ไดเริ่มตนการศึกษาในป2021 โครงการแนวทางการพัฒนาการผลิตและการใชไฮโดรเจน เพื่อศึกษาการใชไฮโดรเจนอยางมีศักยภาพ ควรจะใชในภาคสวนใดและในรูปแบบอยางไร ซึ่งใหสถาบันวิจัยพลังงานจุฬาลงกรณมหาวิทยาลัย รวมกับมหาวิทยาลัยเชียงใหมศึกษาวิจัย โดยมีผลการศึกษาออกมาวาภาคสวนที่มีศักยภาพในการใช ไฮโดรเจนมีอยู ๓ ภาคสวน ไดแก ๑. ภาคไฟฟามาใชในเรื่องของกระบวนการเปนเชื้อเพลิงในการผลิต ไฟฟา ๒. ภาคอุตสาหกรรมนํามาใชเปนเชื้อเพลิงในภาคความรอนของโรงงานอุตสาหกรรม อาจจะใช ในเรื่องกระบวนการของการใหความรอน ๓. ภาคขนสง ในยานพาหนะ ป 2022 ไดมีการศึกษาเรื่องของศักยภาพเพื่อจะนํามาพัฒนาตอยอด เรื่องของการศึกษา เรื่องนโยบายหรือแนวทางที่จะสงเสริมไฮโดรเจนสําหรับประเทศไทยจากศักยภาพที่ไดศึกษามาแลว จะมีแนวทางสงเสริมอยางไร ซึ่งผลการศึกษาไดนํามาจัดทําแผนที่นําทางแผนการพัฒนาการผลิต และการใชไฮโดรเจน ที่จะนําไปใชเปนแนวทางในการสงเสริมไฮโดรเจนสําหรับประเทศวาจะมีกระบวนการ หรือมีแนวทางอยางไรที่จะเหมาะสม ป 2023 ในปจจุบันไดนําแผนที่นําทางที่ไดจัดทําแลว นํามาเริ่มผลักดันที่เปนโครงการเชิงกลยุทธ ที่จะทําใหเกิดการนํามาใชจริงไดอยางไร โดยอาจจะตองเริ่มจากการที่จะมาทําเปนโครงการนํารอง เพื่อที่จะทดสอบกอนวาถานํามาใชจริงจะใชไดตามที่ไดมีการศึกษาไวหรือไม จะมีผลกระทบ ในดานตางๆอยางไร โดยมีการทํางานรวมกับหนวยงานตางๆ ที่เกี่ยวของ มีการตั้งคณะทํางานไฮโดรเจน ของ สนพ. มีหนวยงานที่เกี่ยวของทั้ง กกพ. กฟผ. ปตท. ENTEC และสภาอุตสาหกรรมแหงประเทศไทย มารวมกันเปนคณะทํางาน เพื่อพิจารณาการสงเสริมผลักดันไฮโดรเจน การกําหนดเปาหมาย วิธีการ แนวทางมาตรการสงเสริมตาง ๆ ที่มีความเหมาะสม ศักยภาพการใชไฮโดรเจนของประเทศไทย - การใชไฮโดรเจนในภาคพลังงานไฟฟา เปนเชื้อเพลิงของโรงไฟฟาในการผลิตไฟฟา ชวงที่ศึกษาไดพิจารณาเปน ๒ ลักษณะ คือ การใชเปนเชื้อเพลิงในการผลิตไฟฟาระบบไฟฟา หรือวาใชไฮโดรเจนในลักษณะที่เปน Energy Storage สําหรับการผลิตไฟฟา ซึ่งจากการศึกษาบงชี้ ไปในลักษณะการใชไฮโดรเจนเปนเชื้อเพลิงในการผลิตไฟฟาจะมีความเหมาะสมกวาสําหรับประเทศไทย ในเรื่องของความคุมคา โดยการใชประโยชนในแนวทางที่คิดวาสามารถจะเปนไปไดสําหรับเรื่องของการ ผลิตไฟฟาโดยใชไฮโดรเจนผสมกับกาซธรรมชาติในระบบทอ โดยอาจจะมีการกําหนดสัดสวนของการ ผสมที่เหมาะสมจะอยูที่ประมาณ ๒๐% ที่จะใชไดแลวคุมคาและไมกอใหเกิดผลกระทบที่มากเกินไป


17 ภาพที่ 17 การใชไฮโดรเจนในภาคพลังงานไฟฟา - การใชไฮโดรเจนในภาคพลังงานความรอนสําหรับโรงงานอุตสาหกรรม ไฮโดรเจนสามารถนํามาใชในภาคอุตสาหกรรมในโรงงานตาง ๆ ไดโดยใชเปนเชื้อเพลิง ในอุปกรณที่ใหความรอน เชน boiler หรือนํามาใชทดแทนเชื้อเพลิงที่โรงงานอุตสาหกรรมที่มีการใช กาซ LPG หรือน้ํามันเตา การนํามาใชในภาคอุตสาหกรรมนํามาทดแทนเชื้อเพลิงฟอสซิลหรือนํามาใช รวมกับไฮโดรเจน สําหรับโรงงานอุตสาหกรรมที่มีการใชกาซธรรมชาติเปนพื้นฐานและตั้งอยูในระบบ แนวทอสงกาซธรรมชาติ ซึ่งเปนโรงงานที่มีศักยภาพที่จะดําเนินการไดโดยลักษณะคือเปนการผสมไฮโดรเจน ลงไปในกาซในระบบทอแลวก็เอาไปใชในกระบวนการผลิตในสวนที่เปนการเชื้อเพลิงใหความรอน โดยสัดสวนการใชไฮโดรเจนยังอยูที่ระดับประมาณ ๒๐% ซึ่งมีความเหมาะสมจากขอมูลที่มีผลการศึกษา ในเชิงเทคนิค หากจะใชสัดสวนมากกวา ๒๐% ก็สามารถใชไดแตมีผลกระทบเรื่องตนทุนหรืออาจจะ สงผลกระทบกับอุปกรณที่มีการใชงาน จะตองมีการติดตามหรือศึกษาเพิ่มเติมวาสามารถจะใชได ในสัดสวนมากที่สุดในระดับใดจึงจะเหมาะสม ภาพที่ 18 การใชไฮโดรเจนในภาคพลังงานความรอนสําหรับโรงงานอุตสาหกรรม


18 - การใชไฮโดรเจนในภาคขนสง การสงเสริมเรื่อง EV ที่เปนพลังงานไฟฟากับเรื่องไฮโดรเจน จะมีนโยบายหรือวาจะมีแนวทางในการสงเสริมอยางไร ซึ่งสามารถนํามาใชไดทั้งสองแบบ เพราะเปน กลุมเปาหมายเดียวกัน ในมุมมองเชิงนโยบายก็ตองการจะสรางความชัดเจนวาลักษณะของยานพาหนะ หรือวาขนสงแบบใดควรจะใชเปนรถ EV และแบบใดควรจะเปนรถไฮโดรเจน จากการประเมินการศึกษา เรื่องศักยภาพในภาคขนสงพบวาการใชไฮโดรเจนในภาคขนสงอาจจะเนนไปที่รถบรรทุกที่เปน Heavy Duty จะมีศักยภาพและเหมาะสมในการนํามาใชทั้งในเรื่องของตนทุน เรื่องของผลกระทบตางๆ หรือเรื่องของ โครงสรางพื้นฐานสามารถจะพัฒนาจากเดิมที่มีอยูแลวก็มีความเหมาะสมในเชิงพาณิชย โดยใชโครงสราง พื้นฐานจากที่มีทั้งในเรื่องของ NGV หรือในเรื่องของทอกาซที่เปนโครงสรางพื้นฐานที่สามารถจะพัฒนา ตอยอดในเรื่องของคาขนสงได แตอาจจะมีรถประเภทอื่น ๆ ที่สามารถจะใชไฮโดรเจนไดแตอาจจะตองมี การศึกษาในรายละเอียดเพิ่มเติม ภาพที่ 19 การใชไฮโดรเจนในภาคขนสง (ราง) แผนการพัฒนาการผลิตและการใชไฮโดรเจนเชิงพาณิชยสําหรับประเทศไทยที่ไดจาก การศึกษาในโครงการ ยังอยูในกระบวนการที่สามารถจะปรับปรุงเพิ่มเติมแกไขได โดยรางดังกลาว มีวิสัยทัศน “ประเทศไทยมีความพรอม สามารถเริ่มมีการใชไฮโดรเจนเชิงพาณิชยในภาคพลังงาน ตั้งแตป ค.ศ. 2030 และเติบโตอยางยั่งยืนจนเปนหนึ่งในทางเลือกที่สําคัญสูเปาหมายความเปนกลาง ทางคารบอนในป ค.ศ. 2050 โดยมีแนวทางการสงเสริมที่จะทําใหเปนไปตามเปาหมายมีอยู ๔ ยุทธศาสตร ไดแก ยุทธศาสตรที่ ๑ การพัฒนาตลาดและการสรางแรงจูงใจใหกับผูใชไฮโดรเจนจะมีมาตรการหลักๆ เรื่องการสนับสนุนดานการเงินและการลงทุนสําหรับกลุมผูใช เรื่องการพัฒนากลไกราคาที่จะตองมีการ ตั้งกลไกราคาที่เหมาะสมที่จะทําใหเกิดการใช รวมถึงอาจจะตองผลักดันใหมีโครงการนํารองตาง ๆ ยุทธศาสตรที่ ๒ การสงเสริมการวิจัยและอุตสาหกรรมไฮโดรเจนในประเทศ เปาหมายเพื่อให เกิดการพัฒนาไฮโดรเจนที่มีตนทุนในระดับที่เหมาะสม ตองมุงเนนในเรื่องการสนับสนุนเรื่องการวิจัย เทคโนโลยีเปนหลัก พรอมกับพัฒนาเรื่องของตลาดหรือวากลไกการซื้อขายคารบอน


19 ยุทธศาสตรที่ ๓ การสรางโครงสรางพื้นฐาน ที่ตองรองรับระบบการใชงาน โดยศักยภาพ ของการใชไฮโดรเจนจะเปนลักษณะที่นําไปใชรวมกับกาซธรรมชาติในระบบที่มีการใชทอสงกาซ เพราะฉะนั้นตองสงเสริมเรื่องการสรางระบบที่เปนเครือขายที่ตองขยายเพิ่มเติม เรื่องการพัฒนา ระบบจัดเก็บ ขนสงและสถานีเติมไฮโดรเจน ที่จะตองมีการพัฒนาโครงสรางพื้นฐานขึ้นมารองรับ เพื่อใหเกิดการใชไดอยางเต็มรูปแบบและในระยะยาวที่ประเทศไทยควรจะสงเสริมถึงขั้นที่เปน กรีนไฮโดรเจน จะตองมีโครงสรางเฉพาะสําหรับรองรับการผลิตที่เปนกรีนไฮโดรเจนใหเกิดขึ้นได ยุทธศาสตรที่ ๔ ปรับปรุงกฎระเบียบมาตรฐาน เพื่อรองรับการกํากับดูแล เพราะไฮโดรเจน ยังมีประเด็นเรื่องความปลอดภัยเรื่องของผลกระทบกับอุปกรณตาง ๆ ชิ้นสวนที่มีการใชตองมีมาตรฐาน ที่ครบถวน (ราง) แผนที่นําทางแผนการพัฒนาการผลิตและการใชไฮโดรเจน โดยแบงการสงเสริมเปน ๓ ระยะ ไดแก ระยะสั้นในกรอบภายในป 2030 เปาหมายเชิงยุทธศาสตรคือทําใหเกิดโครงการนํารองการใชจริง การขับเคลื่อนใหเกิดการสาธิตการใชจริงใหได เพื่อทําใหเห็นภาพการใชงานแลวมีผลกระทบอยางไร และจะตองไปปรับปรุงแกไขผลกระทบ เพื่อใหสามารถขยายผลไดอยางไร ระยะสั้นเนนเรื่องของการนํารอง ระยะกลางตั้งแตป2030 ถึง 2040 เปนการพัฒนาใหเกิดการใชในเชิงพาณิชยตองเกิดการใช ไฮโดรเจนในเชิงพาณิชยทั้งในภาคไฟฟา ภาคอุตสาหกรรม และภาคขนสง ระยะยาวตั้งแต 2041 ไปจนถึง 2050 เปาหมายของแผนการใชไฮโดรเจนระยะยาวไฮโดรเจนจะตองเปนทางเลือกสําคัญ ของประเทศของการใชเชื้อเพลิง ดังนั้น การสงเสริมในระยะสั้นและระยะกลาง ในเรื่องของเทคโนโลยีการผลิตหรือวาการไดมา ซึ่งไฮโดรเจนจะเปน Blue hydrogen เปนหลัก ซึ่งอาจจะมีการใช Green hydrogen บาง ที่เปนสวน ที่เปนการสนับสนุน แตเปาหมายหลักจะเปนการพัฒนาในลักษณะใหเกิดการผลิตหรือวาการจัดหา ที่เปน Blue hydrogen ขึ้นมาในประเทศเปนหลัก เพื่อที่จะรองรับการเตรียมความพรอมในระยะสั้น และการขยายไปสูการใชเชิงพาณิชยในระยะกลาง สวนระยะยาวเทคโนโลยีการผลิต จะเปนเรื่องของ Blue hydrogen และ Green hydrogen แตเปาหมายจะเนนไปทาง Green hydrogen ใหมีสัดสวน ที่มากขึ้นเพราะเปนการตอบโจทยของความเปนกลางทางคารบอน แตยังมีประเด็นเรื่องตนทุนอยู วาควรจะตองมีการพัฒนาไฮโดรเจนในระดับตนทุนที่เหมาะสม ซึ่งในเปาหมายจากการศึกษา ถาเปน Green hydrogen จะอยูประมาณราคา ๓ - ๔ เหรียญสหรัฐหรือต่ํากวานั้น ขึ้นอยูกับรูปแบบ ของเทคโนโลยีที่ใชในการผลิต ซึ่งเปนการพิจารณาในปจจุบันที่คิดวาจะเปนตนทุนที่เหมาะสม ที่จะสามารถทําใหเกิดการใชงานในเชิงพาณิชย และมองในองครวมทั้งเรื่องของการผลิต การขนสง การจัดเก็บ ตองเปนตนทุนที่สามารถบริหารจัดการไดอยางเหมาะสมดวย ในสวนของการขับเคลื่อน ของแตละระยะจะใช ๔ ยุทธศาสตรที่ไดกลาวมาแลวมาใชเปนแนวทางในการขับเคลื่อน


20 ภาพที่ 20 แผนที่นําทางแผนการพัฒนาการผลิตและการใชไฮโดรเจน โดยในระยะสั้น ระยะกลาง จะเนนเรื่องของการพัฒนา demand และการวิจัยเพื่อลดตนทุน เปนหลักมีมาตรการตาง ๆ เพื่อกระตุนการใช เรื่องการสงเสริมการลงทุนหรือวามาตรการในเชิงของภาษี มาใชในการสรางแรงจูงใจทั้งผูใชและผูผลิต สวนระยะยาวจะเปนการขยายผลตอในเรื่องนโยบาย ที่จะเริ่มลดในเรื่องของมาตรการสนับสนุนลง เพื่อใหกลไกตลาดหรือวากลไกทางธุรกิจสามารถเดินได ดวยตัวเองเปนการใชหรือเปนการดําเนินการในเชิงพาณิชยอยางเต็มรูปแบบ สวนเรื่องโครงสรางพื้นฐาน จะมีการสรางรองรับในแตละระดับ ทั้งเรื่องของภาคไฟฟา ภาคอุตสาหกรรมและภาคขนสง ตองมีการสรางโครงสรางพื้นฐานเริ่มตนตั้งแตระยะสั้นที่จะตองทดสอบเรื่องของการใช การสงไฮโดรเจน ใหเขาระบบในทอ หรือเรื่องของการขนสงไฮโดรเจนอาจจะอยูในรูปของไฮโดรเจนเหลวไปยังจุดใชงานตางๆ มีสถานีจายไฮโดรเจน มีสถานที่จัดเก็บ ในเรื่องของการการปรับปรุงกฎระเบียบการสรางมาตรฐาน ตองดําเนินการในทุกมิติ กระบวนการจัดหา การผลิต การขนสง การจัดเก็บ และเรื่องของการติดตาม ผลกระทบที่เกิดขึ้น จะตองมีมาตรฐานรองรับใหสอดคลองกับมาตรฐานสากลที่ตองมีการกําหนดขึ้นมา การขับเคลื่อนในระยะตอไป หรือ Next Step ของ สนพ. ที่ไดดําเนินการตามแนวทาง หรือแผนที่นําทางที่มีอยูแลว สนพ. จะตองเดินในมิติตาง ๆ ในระยะสั้นเรื่องของโครงสรางพื้นฐาน สนพ. ไดรวมกับ กฟผ. และ ปตท. ที่จะเริ่มไปทําโครงการที่จะนํารองการทดสอบการเอาไฮโดรเจนไปผสม ในทอกาซเพื่อใชในโรงไฟฟา ซึ่งอยูระหวางหาโรงงานหรือโรงไฟฟาที่จะเปนตัวอยางเอามาใชในการทดสอบ เพื่อที่จะประเมินวาจะใชไฮโดรเจนผสมไดในสัดสวนเทาไร จะมีผลกระทบหรือตองมีมาตรฐาน กํากับในสวนใด เรื่องของตนทุนตองไปสงเสริมเรื่องของหนวยงานในดานการวิจัยตางๆ ตองไปประสานงาน เพื่อใหเกิดการวิจัยใหมีการลดตนทุนการผลิตในระดับที่เหมาะสม เรื่องของ demand ตองหาแนวทาง กลไกที่จะสงเสริมการใชใหมากขึ้นในระดับที่มีความเหมาะสมที่จะขับเคลื่อนในเชิงพาณิชยได สวนดานการซัพพลาย (Supply) เทคโนโลยีในการผลิต Blue hydrogen การผลิตที่ใชรวมกับเทคโนโลยี


21 การดักจับและการกักเก็บคารบอน (CCS) ซึ่งในระยะยาวอาจจะเปนการผลิต Green hydrogen ในประเทศได ตองมีการเตรียมความพรอมอยางไร จะตองมีผลการศึกษาในเชิงลึกเพิ่มเติมและ สนพ. คาดหวังจะทําใหเกิดโครงการนํารองเปนตัวอยางใชจริงในพื้นที่ที่อาจจะเปนพื้นที่ที่มีการใชไฮโดรเจน เปนพลังงานหลัก หากสามารถสรางเปนเปนไฮโดรเจนวัลเลยขึ้นมาจะมีตนแบบของการใชไฮโดรเจน ใหเห็นทั้งในเรื่องของกระบวนการจัดหามา กระบวนการนํามาใช กระบวนการในการกํากับดูแล และกระบวนการในการที่จะทดสอบผลตางๆ ถามีพื้นที่ที่เปนพื้นที่นํารองเปนตัวอยางไดแลวแสดงผลจริง ก็จะผลักดันใหเกิดขึ้นมา อาจจะไดมีการนําเสนอแนวทางหรือนโยบายที่จะทําใหเกิดโครงการ นํารองตอไป ภาพที่ 21 แนวทางหรือนโยบายที่จะทําใหเกิดโครงการนํารองตอไป ๔) เรื่อง “เทคโนโลยีในการผลิตและการนําไฮโดรเจนมาใชงานในปจจุบัน” โดย ดร.ชญาน จันทวสุ รองกรรมการผูจัดการใหญ สายงานความยั่งยืนองคกร บริษัท พีทีที โกลบอล เคมิคอล จํากัด (มหาชน) ไฮโดรเจนถือกําเนิดมาหลายรอยปซึ่งมีการผลิตไดหลายรูปแบบ การแยกน้ําเพื่อผลิตไฮโดรเจน เปนวิธีการที่มีมานานแลวเชนกัน ซึ่งตองใชพลังงานจํานวนมากในการแยกน้ําดังกลาว โดยคุณสมบัติ อีกอยางหนึ่งของไฮโดรเจนคลายกับแบ็ตเตอรี่ คือ สามารถกักเก็บพลังงานไดคอนขางมาก เพียงแตวา การที่ผลิตไฮโดรเจนเพื่อกักเก็บพลังงานจะใชพลังงานในแงการเติมพลังงานมากกวารับพลังงาน จึงทําใหตนทุนการผลิตไฮโดรเจนมีราคาคอนขางสูง โดยสามารถแบงประเภทของไฮโดรเจนได ดังนี้ 1. ไฮโดรเจนที่ผลิตจากพลังงานไฟฟา ในปจจุบันตนทุนการผลิตหลักมาจากคาไฟฟาเปนหลัก โดยแบงประเภทของไฮโดรเจนได ดังนี้ - Green Hydrogen ใชพลังงานสะอาดในการผลิต - Pink Hydrogen ใชพลังงานนิวเคลียรในการผลิต -Yellow Hydrogen ใชพลังงานไฟฟาปกติในการผลิต


22 2. ไฮโดรเจนที่ผลิตจากเชื้อเพลิงฟอสซิล Blue Hydrogen, Turquoise Hydrogen, Grey Hydrogen และ Black Hydrogen โดยมีขอดีขอเสียที่แตกตางกัน เชน Grey Hydrogen หรือ Blue Hydrogen การผลิตจะได By-product มีประโยชนในแงของการเปนวัตถุดิบในอุตสาหกรรม ปจจุบันยังไมแพรหลายดวยเหตุผลเพราะเมื่อนํา ไฮโดรเจนมาใชจะยังมี Co หรือ Co2 ที่ตองบริหารจัดการ Electrolysis เปนกระบวนการแยกน้ําเพื่อใหไดไฮโดรเจน ซึ่งไฮโดรเจนสามารถกักเก็บพลังงาน ในตัวเองไดประมาณ 40 Kw/hr แตดวยเทคโนโลยีในปจจุบันที่มีการนําไฟฟาเขาไปผลิตไฮโดรเจน โดยเฉลี่ยจะอยูที่ประมาณ 50 Kw/hr ตอไฮโดรเจน 1 กิโลกรัม โดยสรุปในกระบวนการคอนขางทํายาก และไมคุมคาการลงทุน การผลิตไฮโดรเจนโดยการใชเชื้อเพลิงฟอสซิล ไดแก กาซธรรมชาติ เปนวิธีการที่ไดรับ ความนิยมในปจจุบัน โดยใชกาซมีเทนเปนวัตถุดิบหลักแลวแยกเปนไฮโดรเจนออกมาเปน Syngas โดยไฮโดรเจนชนิด Grey Hydrogen และ Blue Hydrogen จะใชเทคโนโลยีเดียวกันในการผลิต ไดแก Stream-methane reforming (SMR) ได Syngas เปนกระบวนการเติมน้ําที่มีพลังงานสูงเขาในระบบ โดยน้ําจะทําปฏิกิริยากับกาซมีเทนแลว จะได Syngas Partial Oxidation (POX) เปนกระบวนการเติมออกซิเจนเขาในระบบ โดยออกซิเจนจะทําปฏิกิริยากับกาซมีเทนแลว จะไดSyngas Autothermal reforming (ATR) เปนกระบวนการผสมระหวางการเติมน้ําและออกซิเจนเขาในระบบ โดยน้ํากับออกซิเจน จะทําปฏิกิริยากับกาซมีเทนแลวจะได Syngas Methane Pyrolysis (ไฮโดรเจนชนิด Turquoise Hydrogen) เปนกระบวนการผลิตที่อยูระหวางการพัฒนาซึ่งกําลังไดรับความสนใจจากผูผลิตไฮโดรเจน ขอดีของกระบวนการนี้คือ จะไมมี Co หรือ Co2 ออกมา โดยจะไดเปน Solid Carbon ออกมา และใชพลังงานในการผลิตนอยกวากระบวนการ Electrolysis พอสมควร และถึงแมได By-Product ที่เปน Carbon ก็ยังสามารถนําไปใชงานไดงายกวา หลักการคือนํากาซมีเทนมาเพิ่มอุณหภูมิ แลวจะเกิดปฏิกิริยาออกมาเปนไฮโดรเจน สวนขอเสียคือ จําเปนตองใชอุณหภูมิสูงมาก (ประมาณ 1,000 - 2,000 องศาเซลเซียส) จึงมีความพยายามในการลดอุณหภูมิในกระบวนการผลิตลง ซึ่งอยูระหวางการพัฒนา เนื่องจากไฮโดรเจนมีสถานะเปนกาซ จึงทําใหการขนสงและการกักเก็บทําไดคอนขางลําบาก ในตางประเทศจะใชการขนสงโดยรถบรรทุกขนาดใหญ ซึ่งตองใชแรงดันประมาณ 200 - 500 bar โดยตองมีระบบดานความปลอดภัยเขามาเกี่ยวของ จึงทําใหมีตนทุนดานการขนสงคอนขางสูง เนื่องจากตองใชอุปกรณพิเศษ และภายหลังจากการขนสง การนําไปใชงานก็จะมีอีกขั้นตอนจึงทําให การใชงานไฮโดรเจนทําไดคอนขางยากในปจจุบัน จึงมีแนวคิดในประเทศที่มีขนาดพื้นที่ไมใหญมาก หรือกลุมอุตสาหกรรมไฮโดรเจนในเรื่องการเดินทอสงไฮโดรเจน ในปจจุบันมีการนําไฮโดรเจนไปใชงาน เชน อุตสาหกรรมการกลั่นปโตรเคมีหรือเคมีอื่น ๆ ซึ่งใชไฮโดรเจนเปนวัตถุดิบหลักในการผลิตผลิตภัณฑตาง ๆ สวนในอนาคตเนื่องจากปจจุบันไฮโดรเจน


Click to View FlipBook Version