การใชง้ าน
ใชใ้ นการดบั ไฟทางตรง โดยการตบคลมุ ลงไปบนเปลวไฟ เพอ่ื ปอ้ งกนั ไมใ่ หอ้ ากาศเขา้ ไปทำ� ปฏกิ ริ ยิ ากบั ไฟ เปลวไฟกจ็ ะดบั ลง เหมาะสำ� หรบั
การดบั ไฟทไี่ หมเ้ ช้ือเพลิงเบา ไดแ้ ก่ หญ้า และใบไม้แห้ง เป็นตน้
การบำ� รุงรักษา
- ตรวจสอบให้เหลก็ ประกบั ทยี่ ดึ แผน่ ตบไฟให้ติดกับตัวด้าม มคี วามม่นั คงแนน่ หนาอยู่เสมอ
- แผ่นตบไฟท่ใี ช้งานมานานจะบางลงและอ่อนน่ิมจนลดประสิทธิภาพในการทำ� งาน ต้องเปลยี่ นใหม่ตามความเหมาะสม
- ดา้ มของทตี่ บไฟอาจทำ� ดว้ ยไมจ้ รงิ ไมไ้ ผ่ หรอื หวาย ตอ้ งตรวจสอบใหอ้ ยใู่ นสภาพทม่ี น่ั คงแขง็ แรงอยเู่ สมอ หากพบรอยแตกรา้ ว
หรือถูกมอดเจาะ ต้องเปล่ียนด้ามใหม่ทันที ด้ามที่ท�ำจากไม้ไผ่จะมีความยืดหยุ่นและใช้งานได้ดีกว่าด้ามไม้ แต่มีความคงทน
ถาวรน้อยกว่า ส่วนด้ามที่ท�ำจากหวายจะมีคุณภาพดีท่ีสุดท้ังในด้านความยืดหยุ่นและความคงทนถาวร แต่มีปัญหาคือราคา
แพงและหายากมาก
2) ถงั ฉีดน้�ำดับไฟป่า
ถังฉีดน�้ำดับไฟป่า มีการออกแบบถังบรรจุน�้ำส�ำหรับสะพายหลัง เพื่อความสะดวกในการเดินทางไกล โดยท่ัวไปแล้วถังฉีดน�้ำดับไฟป่า
(Backpack pump or Knapsack sprayer) มี 2 ประเภท คอื
ประเภทท่ี 1 ถงั แขง็ คงรปู ทำ� จากอลมู เิ นยี มหรอื พลาสตกิ โดยทรงถงั จะโคง้ เขา้ รปู กบั แผน่ หลงั มสี ายสะพายสำ� หรบั สะพายคลอ้ งไหล่ ดา้ นลา่ ง
ของถงั หรอื ทฐี่ านของถงั จะมรี ใู หน้ ำ�้ ออกเพอ่ื ตอ่ เชอื่ มดว้ ยสายยางมายงั ทส่ี บู มอื ดา้ นบนถงั จะมฝี าเปดิ -ปดิ ใชส้ ำ� หรบั เปน็ ชอ่ งทางในการเตมิ นำ�้
ถงั จะออกแบบให้บรรจนุ �ำ้ ไดป้ ระมาณ 15 – 20 ลติ ร และทส่ี ูบมอื สามารถฉดี น�้ำไปไดไ้ กลประมาณ 5 – 8 เมตร โดยทัว่ ไปสามารถนำ� ถัง
ทีใ่ ช้พน่ ยาฆา่ แมลง หรือพน่ ป๋ยุ เคมใี นทางการเกษตรมาใช้แทนถงั นำ้� ดับไฟปา่ ได้
ประเภทท่ี 2 ถังอ่อนพบั เกบ็ ได้ ตวั ถังท�ำจากแผน่ ยาง หรือแผ่นผา้ ใบเคลอื บยาง จงึ มลี กั ษณะเหมอื นถุงใส่น้ำ� ทจ่ี ะโป่งออกเมือ่ เติมน้�ำเต็ม
แตจ่ ะแฟบลงเมือ่ น้ำ� หมด จงึ สามารถม้วนหรอื พับให้เหลอื ขนาดเลก็ ส�ำหรับเก็บหรือเพอ่ื ความสะดวกในระหวา่ งการขนย้ายเคลือ่ นที่
การใชง้ าน
- ใชส้ ำ� หรบั ฉีดลดความร้อนของไฟในการดบั ไฟทางตรง เพอ่ื ใหเ้ คร่อื งมอื ดบั ไฟปา่ ชนิดอน่ื สามารถเข้าไปทำ� งานที่ขอบของไฟได้
- ใชใ้ นการกวาดเกบ็ โดยฉดี พรมแนวด�ำ ฉีดดับไฟท่ยี งั เหลือค้างอยู่ในโพรงไม้ ในรอยแตกของไม้ หรือในฐานกอไผ่ ท่เี ครื่องมอื
อยา่ งอืน่ เข้าไปทำ� งานไม่ได้
- ใชเ้ ปน็ ที่สำ� รองน�ำ้ ส�ำหรับการยงั ชีพในป่าของพนกั งานดับไฟปา่
50 |
การบำ� รงุ รักษา
- หมนั่ ตรวจสอบรอยตอ่ ของสายยางกบั ตวั ถงั และรอยตอ่ ของสายยางกบั ทสี่ บู มอื ใหแ้ นน่ สนทิ ไมร่ ว่ั ซมึ ตรวจสอบลกู ยาง แผน่ ปะเกน็
ในกระบอกของทสี่ บู มือ เปลี่ยนใหมท่ ันทเี มอ่ื ชำ� รุดหรอื หมดอายุการใช้งาน
- หากคนั ชกั ของท่ีสูบมอื เร่มิ ฝดื จะต้องชโลมด้วยน้�ำมนั หล่อล่ืนทนั ที
- อยา่ วางถงั ฉดี นำ้� ดบั ไฟปา่ ไวใ้ นทที่ ถ่ี กู แสงแดด เพราะจะทำ� ใหต้ วั ถงั ทที่ ำ� จากพลาสตกิ หรอื ผา้ ใบเคลอื บยางแหง้ กรอบ อายกุ ารใชง้ าน
จะลดลง
- การวางถงั ฉดี นำ้� ทท่ี ำ� จากพลาสตกิ ในขณะทม่ี นี ำ้� เตม็ ตอ้ งวางดว้ ยความระมดั ระวงั เพราะหากวางกระแทกกบั พน้ื โดยแรงจะทำ� ให้
ถังแตกได้งา่ ย หา้ มน่งั บนถังโดยเดด็ ขาด
- ส�ำหรับถงั ออ่ นแบบพับได้ ในกรณีทบี่ รรจนุ ำ้� แลว้ ห้ามวางลงบนพนื้ ป่า เพราะอาจถกู หนาม ตอไม้ หนิ ทิ่มตำ� จนขาดหรอื เป็นรู
การวางถังจะต้องใช้วธิ ีแขวนให้ตวั ถังลอยจากพืน้ เทา่ น้ัน
3) ครอบไฟปา่
ครอบไฟปา่ (Rake-hoe) เปน็ เครอื่ งมือทีอ่ อกแบบมาเพ่ือใช้ในงานดับไฟปา่ โดยเฉพาะ โดยการนำ� เครือ่ งมอื ทางการเกษตรสองชนิด คอื
คราดและจอบมาเชอื่ มตอ่ ใหเ้ ปน็ เครอื่ งมอื ชนิ้ เดยี วกนั ทง้ั นโ้ี ดยสว่ นหวั ของเครอ่ื งมอื ดา้ นหนง่ึ มลี กั ษณะเปน็ หนา้ จอบ สว่ นอกี ดา้ นหนงึ่ เปน็
คราด จงึ ทำ� ใหเ้ คร่อื งมือดงั กล่าวสามารถท�ำงานที่ตอ้ งใชท้ ั้งจอบและคราดในเวลาเดียวกันได้อยา่ งรวดเรว็ ข้ึน
อนึง่ ยงั ไม่สามารถคน้ หาเอกสารอ้างองิ ไดแ้ น่นอนวา่ ใครเปน็ ผปู้ ระดิษฐอ์ ปุ กรณช์ นดิ นี้ แตส่ ่วนใหญจ่ ะเช่อื ว่าเปน็ การประดิษฐค์ ดิ ค้นของ
Mr. J.C. Macleod ซึง่ เปน็ ผู้เชีย่ วชาญไฟปา่ ชาวแคนาดา ดงั น้ันจงึ มผี ูท้ ีเ่ รยี กชื่อเคร่อื งมือดงั กลา่ ววา่ Macleod
การใช้งาน
ใชใ้ นการทำ� แนวกนั ไฟ ซง่ึ เปน็ ภารกจิ ทเ่ี ครอ่ื งมอื ชนดิ นถี้ กู ออกแบบมาโดยเฉพาะ โดยใชด้ า้ นทเี่ ปน็ จอบในการถาก ถาง ขดุ ตดั สบั เชอ้ื เพลงิ
ที่เป็นวัชพืช ใบไม้ กิง่ ไม้ ลูกไม้ กอหญ้า ตอไม้ และรากไม้ จากนน้ั จงึ ใชด้ า้ นที่เป็นคราด คราดเอาเช้ือเพลิงเหล่าน้ีออกไปท้ิงนอกแนวกนั ไฟ
ซง่ึ สามารถปฏิบตั งิ านไดร้ วดเรว็ กว่าการใช้จอบและคราดแยกกนั
การบ�ำรงุ รกั ษา
- ตรวจสอบให้ส่วนหัวของเคร่ืองมือติดยึดกับส่วนด้ามอย่างแน่นหนา ด้ามต้องแข็งแรง หากพบรอยแตกร้าวหรือถูกมอดเจาะ
จะตอ้ งรบี เปลี่ยนดา้ มทนั ที
- สว่ นคมของเคร่อื งมอื ท้งั ดา้ นที่เปน็ จอบ และที่ซค่ี ราด จะต้องหม่นั ลบั ใหค้ ม
- หลังการใชง้ านทุกครง้ั จะตอ้ งท�ำความสะอาด เช็ดใหแ้ หง้ แล้วชโลมด้วยน�้ำมันเพ่อื ป้องกันสนิม
| 51
4) พล่วั ไฟปา่
พลว่ั ไฟปา่ (Fire shovel) เปน็ เครอ่ื งมอื ทพ่ี ฒั นามาจากพลวั่ ทใ่ี ชง้ านในการเกษตรหรอื งานกอ่ สรา้ งทวั่ ไป โดยดดั แปลงใหใ้ ชเ้ หลก็ ทห่ี นากวา่
ใบพลวั่ มลี กั ษณะเรยี วเลก็ ลงและใบพลว่ั เปน็ รปู คลา้ ยใบโพธห์ิ รอื รปู หวั ใจ ปลายเรยี วแหลม และมคี มสามดา้ น คอื ดา้ นขา้ งทง้ั สองดา้ นและ
ดา้ นปลายแหลม พลว่ั ไฟป่า สามารถใช้งานไดอ้ ย่างกวา้ งขวางทั้งเพ่อื การท�ำแนวกันไฟและใชใ้ นการดบั ไฟปา่ โดยตรง
การใช้งาน
- ใชใ้ นการขดุ รอ่ งสนามเพาะ ทำ� แนวกนั ไฟเพอ่ื การดบั ไฟปา่ พรหุ รอื ไฟใตด้ นิ และขดุ ดนิ หรอื ทรายเพอ่ื ตกั สาดดบั ไฟไดไ้ กลประมาณ
5 – 10 เมตร โดยใชว้ ิธเี หวย่ี งจากด้านขา้ งล�ำตวั หรือเหวย่ี งกลบั หลงั
- ดา้ นขา้ งทงั้ สองดา้ นของใบพลว่ั ทม่ี คี วามคม ใชต้ ดั ตน้ ไมเ้ ลก็ ๆ กอหญา้ หรอื รากไมเ้ ลก็ ๆ เพอื่ แยกเชอ้ื เพลงิ ในการทำ� แนวกนั ไฟ
- ใชด้ ้านคมด้านขา้ งถากส่วนของต้นไม้ ขอนไม้ ตอไม้ หรือรากไมท้ ่ียงั ตดิ ไฟอยอู่ อก เพ่อื การกวาดเก็บไฟให้ดบั สนิท
- ใช้ใบพลั่วตบดับไฟในท�ำนองเดียวกับการใช้ทต่ี บไฟ สำ� หรบั การดบั เปลวไฟเลก็ ๆ นอ้ ย ๆ ที่กระจดั กระจายกนั อยู่
การบำ� รงุ รักษา
ปฏิบัติเหมือนกบั การบ�ำรุงรกั ษาครอบไฟปา่
5) ขวานขดุ ไฟป่า หรือ พลู าสก้ี
ขวานขุดไฟป่า หรือพูลาสกี้ (Pulaski) เป็นเคร่ืองมือดับไฟป่าอีกชนิดหน่ึงท่ีดัดแปลงโดยน�ำเคร่ืองมือสองชนิด ได้แก่ ขวานและจอบ
มาเชอื่ มตอ่ เปน็ เครอื่ งมอื ชนิ้ เดยี วกนั เหมาะสมมากสำ� หรบั งานขดุ รอ่ งแนวกนั ไฟเพอื่ ดบั ไฟกงึ่ ผวิ ดนิ กงึ่ ใตด้ นิ ในปา่ พรุ และในปา่ เขตอบอนุ่
ทเ่ี ชอื้ เพลงิ สว่ นใหญเ่ ปน็ ชนั้ หญา้ มอสหนา สำ� หรบั ประเทศไทยยงั ไมเ่ คยมกี ารนำ� ขวานขดุ ไฟปา่ มาใช้ และการขดุ รอ่ งดบั ไฟปา่ พรเุ ทา่ ทผ่ี า่ นมา
จะใช้ครอบไฟปา่ หรือจอบธรรมดา ซ่ึงไมไ่ ดผ้ ลดีเท่าท่ีควร
การใชง้ าน
- ใช้ในการขุดรอ่ งสนามเพาะ เพ่อื เป็นแนวกันไฟในการดบั ไฟก่งึ ผวิ ดินกึง่ ใต้ดนิ และไฟใต้ดิน โดยการใชด้ า้ นทเ่ี ปน็ จอบหนา้ แคบ
ในการขุดดินและเชอื้ เพลงิ ในขณะท่ดี ้านท่เี ปน็ ขวานใช้ในการตัดรากไมท้ ี่สานกันแน่น
- ใช้ในการท�ำแนวกนั ไฟเพอ่ื ดบั ไฟเรอื นยอดและไฟผวิ ดิน โดยใช้โคน่ ต้นไม้ ตัดไมพ้ ุ่ม ตัดขอนไม้ หรอื ริดกิ่งไม้
- ใชใ้ นการกวาดเกบ็ โดยใชส้ ว่ นทเี่ ปน็ ขวานในการถากเชอ้ื เพลงิ ทย่ี งั ตดิ ไฟออกจากตน้ ไม้ ขอนไม้ ตอไม้ รากไม้ และใชส้ ว่ นทเี่ ปน็
จอบหนา้ แคบ เพ่อื ขดุ รากไมต้ รวจสอบว่ามีไฟไหม้รากไมใ้ ต้ดนิ หรือมรี ากไม้ที่ลอดใตแ้ นวด�ำออกไปนอกพ้ืนที่ไฟไหมห้ รือไม่
การบำ� รุงรกั ษา
ปฏิบัตเิ หมือนกบั การบ�ำรงุ รักษาครอบไฟปา่
52 |
6) คบจุดไฟ
คบจดุ ไฟ (Drip torch) เปน็ เคร่ืองมอื ทใี่ ช้ในการจดุ ไฟ เพอ่ื ชงิ เผากำ� จดั เช้ือเพลงิ หรอื ใชใ้ นการจดุ ไฟเผากลบั ในการดบั ไฟดว้ ยไฟ คบจดุ ไฟ
ชว่ ยให้การจุดไฟเป็นแนวยาวเป็นไปอยา่ งรวดเรว็ และแนวของไฟมีความสม่ำ� เสมอ มี 2 ประเภท คือ
(1) แบบยโุ รป ทำ� จากทอ่ เหลก็ ยาว 1 เมตร ขนาดเสน้ ผา่ ศนู ยก์ ลางประมาณ 1 นวิ้ ดดั ปลายดา้ นหนง่ึ ของทอ่ ใหง้ อเปน็ มมุ ประมาณ 135 องศา
แลว้ น�ำไสต้ ะเกียงอดุ ไวท้ ่ปี ลายท่อดา้ นทีง่ อไว้น้ี จากนน้ั เตมิ นำ�้ มนั ลงไปทางปลายทอ่ อีกด้านหน่งึ ซ่ึงใชเ้ ป็นดา้ มจบั ไปด้วยในตวั เมื่อถือท่อ
ใหป้ ลายด้านงอทง้ิ ด่งิ ลงดิน น�ำ้ มันจะไหลลงมาหลอ่ เล้ยี งไส้ตะเกยี ง
(2) แบบอเมริกา ลกั ษณะเป็นถังเหล็กทรงกระบอกท่ีบรรจนุ ้�ำมันได้ประมาณ 2 – 3 ลิตร มที ่อเลก็ ยาวท่หี วั ถัง ที่ปลายท่อมไี สต้ ะเกียง
โดยนำ้� มนั จะไหลจากตวั ถงั มาตามทอ่ จนถงึ ไสต้ ะเกยี งทปี่ ลายทอ่ โดยมวี าลว์ เปดิ ปดิ นำ้� มนั ดา้ นหวั ถงั มชี อ่ งสำ� หรบั เตมิ นำ�้ มนั และมรี รู ะบาย
อากาศ ดา้ นข้างของถังมีท่ีจับสำ� หรับใช้มอื ถอื คบชนดิ นส้ี ามารถปฏบิ ตั งิ านไดอ้ ย่างรวดเรว็ และต่อเนื่อง
การใชง้ าน
- คบจดุ ไฟแบบอเมริกา มวี าล์วเปิดปิดน�้ำมัน กอ่ นใช้จึงตอ้ งเปิดวาล์ว แล้วจบั ที่มือจับของถงั กดด้านปลายทอ่ ท่มี ไี สต้ ะเกียงอยู่
ลงดิน เพอ่ื ใหน้ �้ำมนั ไหลออกจากถังไปตามทอ่ จนถงึ ไสต้ ะเกียง จากนัน้ จุดไฟท่ไี สต้ ะเกยี ง แล้วเดนิ ไปตามแนวเสน้ ทางทีต่ อ้ งการ
ลกู ไฟจากปลายไสต้ ะเกยี งจะหยดออกมาเร่ือย ๆ เปน็ ทางไปตามแนวทีเ่ ดนิ ท�ำใหไ้ ดแ้ นวไฟตามท่ตี อ้ งการ
- คบจุดไฟแบบยุโรป ไม่มีวาล์วเปิดปิดน�้ำมัน ดังนั้นเม่ือถือปลายท่อด้านท่ีจับ ปล่อยให้ปลายท่อด้านงอทิ่มลงดินแล้วจุดไฟท่ี
ไสต้ ะเกียง จากนน้ั กเ็ ดนิ ไปตามเสน้ ทางท่ีตอ้ งการไดท้ นั ที
- ส�ำหรับประเทศไทย ได้มีการพัฒนาอุปกรณ์ โดยดัดแปลงถังฉีดน�้ำดับไฟป่า ด้วยการน�ำเหล็กเส้นกลมขนาดเส้นผ่าศูนย์กลาง
ประมาณ 1 หุน ยาวประมาณ 30 ซม. น�ำมาต่อที่ปลายของหัวฉีด ปลายเหล็กเส้นอีกปลายหนึ่งขดเป็นรูปวงกลมและน�ำ
ไสต้ ะเกยี งไปตดิ ไว้ ในถงั นำ�้ บรรจนุ ำ้� มนั ดเี ซลผสมกบั นำ�้ มนั กา๊ ซ เมอ่ื จดุ ไฟทไี่ สต้ ะเกยี งและฉดี นำ�้ มนั ออกจากถงั นำ�้ มนั จะพงุ่ ผา่ น
เปลวไฟท่ีไส้ตะเกียง ทำ� ใหน้ ้�ำมันตดิ ไฟ และกลายเป็นลำ� ไฟพงุ่ ออกไปขา้ งหนา้ ในลักษณะเดียวกบั เครอ่ื งพน่ ไฟ
7) เคร่ืองฉีดนำ�้ ดับไฟปา่ ติดรถยนต์
เคร่ืองฉดี น้�ำดบั ไฟป่าติดรถยนต์ (Slip-on Tank) เปน็ เคร่อื งมอื ทอี่ อกแบบมาเพอ่ื ความสะดวกในการขนสง่ และเคลือ่ นย้ายเขา้ ไปในพ้ืนท่ี
ทุรกนั ดารเพือ่ ดบั ไฟปา่ โดยมีเคร่อื งสูบน้�ำ ถังเกบ็ นำ�้ สายส่งนำ�้ และหวั ฉดี น�ำ้ ประกอบกันเข้าเป็นชดุ เดยี วกนั มีขนาดเล็กส�ำหรับติดตงั้
และถอดออกจากกระบะรถบรรทุกได้โดยสะดวก ส�ำหรับประเทศไทย Slip-on Tank ที่ใช้อยู่ออกแบบส�ำหรับติดต้ังบนรถบรรทุกเล็ก
ขนาด 1 ตนั ขับเคล่ือน 4 ลอ้ เพื่อให้สามารถเดนิ ทางไปดับไฟในพ้ืนท่ี โดยใชเ้ คร่อื งสูบน้�ำขนาด 5 แรงมา้ ประกอบกบั ถังนำ�้ สีเ่ หล่ยี มขนาด
30 x 90 x 120 ซม. จนุ ำ�้ ได้ 324 ลิตร โดยอาจต่อพว่ งกนั หลายถัง พร้อมสายสง่ น้�ำขนาด ½ นิ้ว ยาว 50 เมตรและหวั ฉีดปรับเพ่ือให้น้�ำ
รวมเป็นลำ� หรอื กระจายเปน็ ฝอยกว้างได้ มรี ะยะเวลาใชง้ านประมาณ 20 - 45 นาที
| 53
8) เคร่อื งสูบน้ำ� ดบั ไฟปา่
ในพน้ื ทีท่ ีห่ าแหล่งน้ำ� ได้ง่าย จะมกี ารใช้เคร่ืองสูบนำ�้ สำ� หรับการดบั ไฟปา่ โดยมกี ารพัฒนาเครือ่ งสูบน�ำ้ ให้มขี นาดเลก็ กระทัดรดั สามารถ
สะพายหลงั พนกั งานดบั ไฟปา่ หรอื ใชห้ ว้ิ ไปได้ นอกจากนนั้ ยงั มกี ารพฒั นาเครอื่ งสบู นำ�้ แบบทนุ่ ลอย (Floatable pump) ซง่ึ สามารถสบู นำ้�
จากแหล่งน�้ำท่ีมคี วามลึกเพียง 6 นิ้วได้ เพ่ือใช้กับแหลง่ น้ำ� ในปา่ ซ่ึงมกั จะต้นื เขนิ ในชว่ งฤดแู ลง้
ส�ำหรบั ประเทศไทย โอกาสทจ่ี ะใชเ้ ครอื่ งสบู น้�ำเพือ่ ดับไฟปา่ มนี ้อยมาก ท้งั นีเ้ นื่องจากพ้ืนที่ป่าสว่ นใหญเ่ ป็นภูเขาสลับซับซอ้ น และไฟปา่
สว่ นใหญเ่ กิดในป่าผลัดใบ ซ่ึงแหล่งนำ้� ตา่ ง ๆ จะเหือดแห้งหมดในช่วงฤดูแล้ง
9) เครื่องมือและอุปกรณ์สนบั สนุนการดบั ไฟปา่
นอกจากเครื่องมือหลักทีใ่ ช้ในการดบั ไฟป่าโดยตรงตามที่กล่าวมาข้างต้นแล้ว งานดับไฟป่ายงั จ�ำเป็นต้องใช้เครื่องมือและอปุ กรณ์อกี เป็น
จ�ำนวนมาก เพ่ือสนับสนุนการดับไฟป่า ดังน้ี
- อุปกรณก์ ารตรวจหาไฟ ไดแ้ ก่ หอดูไฟ เครื่องเล็งทิศทางไฟ กล้องสอ่ งทางไกล แผนที่
- ชดุ ปฐมพยาบาล ไดแ้ ก่ ชุดปฐมพยาบาลส�ำหรับอาการบาดเจบ็ จากการถูกไฟลวก กระดกู หกั ถกู สัตว์มพี ษิ ขบกัด หรอื หมดสติ
เนื่องจากส�ำลกั ควนั ไฟ และยาสามัญประจ�ำบา้ น
- อปุ กรณป์ ้องกันตวั ของพนกั งานดบั ไฟป่า ไดแ้ ก่ ชุดดบั ไฟป่า ถงุ มอื รองเท้าคอมแบท หมวกนริ ภยั หน้ากากปอ้ งกันควนั และ
ที่ก�ำบงั ไฟ (Fire shelter)
- อปุ กรณ์การยังชพี ในปา่ ไดแ้ ก่ เป้สนาม เตน็ ท์หรือเปลนอน ผ้าพลาสติก ไฟฉาย มีดเดินป่า แผนที่และเข็มทิศหรือเครือ่ ง GPS
วิทยสุ ่อื สาร กระติกน�้ำ หมอ้ สนาม และเสบยี งอาหาร
- ยานพาหนะ ได้แก่ เฮลคิ อปเตอร์ รถบรรทกุ หรอื เรอื สำ� หรบั ขนสง่ พนกั งานดับไฟปา่ และอปุ กรณ์การดับไฟปา่ นอกจากน้ัน
ยังจ�ำเป็นต้องใช้รถจักรยานยนตเ์ พื่อการลาดตระเวนตรวจหาไฟ และขนส่งชุดจูโ่ จมเคลื่อนทเ่ี ร็ว (Initial attack)
- เครอื่ งจกั รกลหนักและอากาศยาน ไดแ้ ก่ รถแทรคเตอร์ รถบูลโดเซอร์ รถตกั ดิน เครื่องบนิ ทง้ิ น้�ำดับไฟปา่ เฮลคิ อปเตอรพ์ รอ้ ม
ถงั น�้ำดับไฟปา่ อุปกรณโ์ รยตวั แนวดง่ิ และเคร่ืองกวา้ น
- เครอื่ งมอื พนื้ ฐานอนื่ ๆ ไดแ้ ก่ มดี ขอ มดี หวด มดี เดนิ ปา่ ขวาน และเลอ่ื ยชนดิ ตา่ ง ๆ รวมทงั้ เลอ่ื ยยนต์ ซงึ่ สว่ นใหญจ่ ะใชป้ ระโยชน์
เพือ่ การท�ำแนวกนั ไฟและการกวาดเก็บภายหลงั ดบั ไฟได้แล้ว (ส่วนควบคมุ ไฟป่า, ม.ป.ป.: (ออนไลน์)
เสน้ ทางคมนาคมดบั ไฟป่า
ในการปฏิบัติงานดับไฟป่าน้ัน นอกจากตัวของพนักงานดับไฟป่าท่ีต้องเข้าผจญกับไฟป่าท่ีเกิดข้ึนด้วยเคร่ืองมือดับไฟป่าท่ีสามารถน�ำพา
ตดิ ตัวเขา้ ไปไดแ้ ลว้ การสนับสนุนเคร่อื งมอื อนื่ เข้าไปสมทบกบั เครือ่ งมือดับไฟป่าเดิมของพนกั งานดับไฟป่านั้นก็เปน็ ส่งิ จำ� เปน็ และสำ� คัญ
ทงั้ นเี้ นอื่ งจากสถานการณข์ องไฟปา่ ทล่ี กุ ไหมอ้ ยนู่ น้ั มกี ารเปลย่ี นแปลงอยตู่ ลอดเวลา โดยขน้ึ อยกู่ บั ปจั จยั ตา่ ง ๆ ซงึ่ เปน็ ตวั กำ� หนดพฤตกิ รรม
ของไฟปา่ ทไ่ี ดศ้ กึ ษามาแลว้ สถานการณไ์ ฟปา่ อาจขยายวงกวา้ ง มคี วามรนุ แรงสงู ยากทพี่ นกั งานดบั ไฟปา่ จะตอ่ สดู้ ว้ ยเครอ่ื งมอื ประจำ� ตวั
ที่มอี ยู่
การจดั ทำ� เสน้ ทางคมนาคมเพอ่ื ดบั ไฟปา่ จะชว่ ยใหก้ ารปฏบิ ตั งิ านดบั ไฟปา่ มคี วามคลอ่ งตวั ขนึ้ เพราะเสน้ ทางทจี่ ดั ทำ� ขนึ้ สามารถชว่ ยอำ� นวย
ความสะดวกในการปฏิบัติงานได้หลากหลายเช่น ใช้เป็นเส้นทางในการล�ำเลียงอุปกรณ์สนับสนุนอื่น เข้ามาสมทบตามท่ีได้กล่าวมาแล้ว
ใชเ้ ปน็ พน้ื ทส่ี �ำหรับการตั้งรับในการดบั ไฟปา่ ซ่งึ สามารถก�ำหนดเทคนคิ วิธกี ารในการดบั ไฟปา่ ด้วยรปู แบบอ่ืน ๆ ได้ การดับไฟปา่ ดว้ ยไฟ
หรอื การเผากลับ (Back Firing) ก็สามารถจะกระทำ� ไดโ้ ดยมกี ารวางแผนและเร่มิ ตน้ ณ บรเิ วณเสน้ ทางนี้ นอกจากนเี้ สน้ ทางคมนาคม
ดบั ไฟปา่ ยงั สามารถใชเ้ ปน็ เสน้ ทางสำ� หรบั การตรวจลาดตระเวน เพอื่ ปอ้ งกนั การจดุ ไฟเผาปา่ และใชเ้ ปน็ เสน้ ทางในการตรวจหาไฟไดด้ ว้ ย
และทีส่ ำ� คัญหากการจดั ทำ� เสน้ ทางคมนาคมดบั ไฟป่า ได้มกี ารวางแผนในการจดั ท�ำใหส้ อดคลอ้ งกบั สภาพพ้ืนท่ี ก็ยังสามารถประยุกตใ์ ช้
เป็นแนวกันไฟ หรอื ป้องกันไฟป่าไดอ้ กี ทางหนึ่ง
54 |
การจดั ทำ� เสน้ ทางคมนาคมดบั ไฟปา่ สามารถดำ� เนนิ การไดห้ ลายวธิ ี ทงั้ นตี้ อ้ งขนึ้ อยกู่ บั สภาพพน้ื ท่ี งบประมาณ และกำ� ลงั คน หรอื เครอ่ื งจกั ร
ในการจดั ท�ำด้วย แต่โดยท่วั ไปสามารถจำ� แนกวิธกี ารจัดท�ำเสน้ ทาง คมนาคมดับไฟปา่ ได้ 3 ลักษณะ
1) การจดั ทำ� ข้ึนใหม่
กรณที ปี่ า่ บางแหง่ ทไ่ี มม่ เี สน้ ทางการคมนาคมเดมิ อยเู่ ลย กต็ อ้ งดำ� เนนิ การจดั ทำ� ขนึ้ มาใหม่ โดยตอ้ งมกี ารวางแผนในการจดั ทำ� ใหส้ อดคลอ้ ง
กับปัจจยั ตา่ ง ๆ ท่ีได้กลา่ วมาแลว้ ส�ำหรบั เสน้ ทางทไ่ี ดจ้ ดั ท�ำขนึ้ มานัน้ ไม่จำ� เปน็ ตอ้ งมลี กั ษณะกวา้ งใหญ่ พื้นผวิ ราบเรียบเชน่ เดยี วกบั ถนน
ที่ใช้สัญจรไปมาในชุมชนแต่อย่างใด เพียงให้สามารถใช้ได้ตามวัตถุประสงค์ท่ีต้องการก็เพียงพอแล้ว เพราะการจัดท�ำท่ีเกินความพอดี
จะส่งผลกระทบตอ่ สภาพป่าในบรเิ วณนั้นดว้ ย
2) การปรับปรงุ เส้นทางเดมิ
กรณใี นพ้นื ทปี่ ่าบางแห่ง ได้มีเสน้ ทางคมนาคมเดมิ อยู่แลว้ เชน่ เส้นทางเดินเทา้ ของชาวบา้ น เส้นทางเกวียนหรอื รถยนต์ซง่ึ ชาวบ้านใชใ้ น
การเดินทางและขนสง่ ตา่ ง ๆ ใหด้ �ำเนินการปรับปรงุ เสน้ ทางเหลา่ นเ้ี สียใหม่ ใหส้ ามารถใช้งานได้อยา่ งเตม็ ที่ อาจจะดำ� เนินการปรบั พ้ืนผวิ
เสน้ ทาง ด้วยแรงคน หรือเครอื่ งจักร ให้มีความราบเรียบ หรือขยายเส้นทางบางสว่ น เพ่อื ใหร้ ถยนต์สามารถว่งิ ไปมาได้ บางเส้นทางท่มี อี ยู่
แลว้ แตไ่ ม่เช่ือมตอ่ กัน กอ็ าจดำ� เนินการเพ่มิ เตมิ ใหเ้ สน้ ทางเหล่านีเ้ ชือ่ มตอ่ กนั ได้
3) การประยกุ ตใ์ ช้เส้นทางอื่นทมี่ อี ยแู่ ลว้
ในการปฏบิ ตั งิ านดบั ไฟปา่ นอกจากจะตอ้ งใชเ้ สน้ ทางคมนาคมเดมิ หรอื เสน้ ทางคมนาคมทจี่ ดั ทำ� ขนึ้ มาใหม่ ในพนื้ ทป่ี า่ ทม่ี อี ยแู่ ลว้ นน้ั บางครงั้
มคี วามจำ� เปน็ ตอ้ งอาศยั หรอื ใชป้ ระโยชน์ จากเสน้ ทางอนื่ ซงึ่ ไมไ่ ดอ้ ยใู่ นพน้ื ทป่ี า่ ทปี่ ฏบิ ตั งิ าน แตอ่ ยใู่ นบรเิ วณใกลเ้ คยี ง และมคี วามจำ� เปน็
ตอ้ งใช้ เชน่ เสน้ ทางหลวง แผ่นดินของกรมทางหลวง ซ่งึ อยู่ในบรเิ วณใกลเ้ คยี ง เสน้ ทางคมนาคมเช่ือมตอ่ ระหวา่ งหมบู่ ้าน เป็นต้น เสน้ ทาง
เหล่าน้ีสามารถน�ำมาประยุกต์ใช้เข้ากับการปฏิบัติงานดับไฟป่าได้ ผู้ปฏิบัติงานต้องด�ำเนินการส�ำรวจสภาพ เส้นทางว่า มีความพร้อม
มากนอ้ ยเพยี งใด เสน้ ทางที่มกี ารจราจรคบั คั่งจะมีผลหรือเป็นอปุ สรรคต่อการใชป้ ระโยชน์ เมือ่ เกิดไฟป่าขึน้ เพยี งใด เพอ่ื จะไดพ้ ิจารณา
วางแผนในการใช้ประโยชน์ในการดับไฟปา่ ต่อไป (สำ� นักงานคณะกรรมการการกระจายอำ� นาจให้แกอ่ งค์กรปกครองสว่ นทอ้ งถน่ิ , 2547,
น.65)
การตรวจลาดตระเวนปราบปรามไฟป่า
การปฏิบัติงานดับไฟป่า ถือว่าเป็นการแก้ไขปัญหาไฟป่าที่ปลายเหตุ ท้ังน้ีเน่ืองจากไฟป่าที่ลุกไหม้อยู่ในพื้นที่ป่าทั่วไป เป็นผลมาจาก
การกระทำ� ของมนษุ ย์และธรรมชาติ อันเนอ่ื งมาดว้ ยสาเหตตุ า่ ง ๆ มากมาย ไฟปา่ ทลี่ กุ ไหม้อยนู่ น้ั กไ็ ม่ไดร้ ับการแกไ้ ข หรอื ท�ำการดับไฟ
ทนั ทว่ งที กจ็ ะยงั ส่งผลต่อความเสยี หายเพมิ่ มากขนึ้ ตามลำ� ดบั การตรวจลาดตระเวนปราบปรามไฟปา่ มสี ว่ นเก่ยี วข้องกับการปฏิบตั ิงาน
ดับไฟปา่ ในสว่ นทีว่ า่ เป็นการตรวจหา ตัวผ้กู ระท�ำการอันเป็นสาเหตุใหเ้ กิดไฟป่า ซ่ึงเมือ่ ฟงั ดูแลว้ จะคลา้ ยกบั ค�ำว่า “ตรวจหาไฟ” แต่ใน
ความเปน็ จรงิ แลว้ มคี วามแตกตา่ งในความมงุ่ หมาย กลา่ วคอื การตรวจหาไฟมคี วามมงุ่ หมายเพอ่ื ตอ้ งการทราบจดุ หรอื สถานทท่ี เี่ กดิ ไฟปา่
ซึ่งจะได้เข้าไปด�ำเนินการดับไฟที่เกิดขึ้นได้อย่างรวดเร็วและทันท่วงที แต่การตรวจลาดตระเวนปราบปรามไฟป่าน้ัน มีจุดมุ่งหมายเพื่อ
ตอ้ งการจบั กมุ ตวั ผกู้ ระทำ� การทกี่ อ่ ใหเ้ กดิ ไฟปา่ ขนึ้ การตรวจลาดตระเวนดงั กลา่ วนส้ี ามารถกระทำ� ได้ เพราะตามกฎหมายเกย่ี วกบั ปา่ ไมท้ ง้ั
สองฉบบั ซง่ึ ไดแ้ ก่ พระราชบญั ญตั ปิ า่ ไม้ พ.ศ. 2484 และพระราชบญั ญตั ปิ า่ สงวนแหง่ ชาติ พ.ศ. 2507 ไดใ้ หอ้ ำ� นาจพนกั งานเจา้ หนา้ ทต่ี าม
พระราชบญั ญตั ทิ งั้ สองฉบบั ดงั กลา่ ว สามารถเขา้ จบั กมุ ผทู้ ก่ี ระทำ� การเผาปา่ ได้ และยงั ไดก้ ำ� หนดโทษตอ่ ผกู้ ระทำ� ความผดิ ไวอ้ ยา่ งชดั แจง้ แลว้
การตรวจลาดตระเวนปราบปรามไฟป่าสามารถกระท�ำได้ด้วยวิธีการเช่นเดียวกับการตรวจหาไฟ ซึ่งในทางปฏิบัติแล้วสามารถกระท�ำได้
ท้งั การตรวจหาไฟและตรวจลาดตระเวนปราบปรามไฟปา่ ในคราวเดยี วกันได้ วธิ กี ารตรวจลาดตระเวนนนั้ สามารถท�ำไดด้ งั น้ี
| 55
1) ลาดตระเวนโดยการเดนิ เท้า
โดยสามารถจัดเจ้าหน้าท่ีเป็นชุดปฏิบัติงาน ท�ำการเดินตรวจลาดตระเวน ในพื้นท่ีป่าที่มีความล่อแหลม ต่อการเกิดไฟป่าสูง ซึ่งอาจจะ
ก�ำหนดช่วงเวลาเพือ่ ให้สอดคลอ้ งกับสภาพการณ์ของการเกดิ ไฟป่าดว้ ย เจา้ หนา้ ที่เหล่าน้ี เมอื่ พบเหน็ ผกู้ ระทำ� การจดุ ไฟเผาป่า ก็สามารถ
เข้าด�ำเนินการจบั กมุ ไดท้ ันที
2) ลาดตระเวนโดยยานพาหนะ
ซึง่ ไดแ้ ก่ รถจกั รยาน รถจักรยานยนต์ รถยนต์ ก็เพ่ือเพม่ิ ความสะดวกสบาย และความรวดเร็วในการตรวจลาดตระเวนใหก้ บั เจา้ หนา้ ท่ี
ซงึ่ กจ็ ะมผี ลทำ� ใหก้ ารตรวจลาดตระเวน สามารถกระจายครอบคลมุ พนื้ ทป่ี า่ ไมท้ ร่ี บั ผดิ ชอบ ไดท้ งั้ หมด แตท่ ง้ั นก้ี ข็ นึ้ อยกู่ บั เสน้ ทางคมนาคม
ทีไ่ ด้จัดเตรียมเอาไว้ด้วย
3) ลาดตระเวนด้วยวิธอี ่นื
นอกจากสองวธิ เี บอ้ื งตน้ แลว้ ผปู้ ฏบิ ตั งิ านสามารถนำ� เอาวธิ กี ารอน่ื ๆ มาประยกุ ตใ์ ชใ้ นการตรวจลาดตระเวนได้ โดยใหม้ จี ดุ มงุ่ หมายเพอื่
ป้องกันการจุดไฟเผาป่าตามท่ีได้กล่าวมาแล้ว อาจจะน�ำเอาวิธีการท่ีพบเห็นกันอยู่ทั่วไปมาประยุกต์ใช้ หรือบางพื้นที่ไม่จ�ำเป็นต้องใช้
เครอื่ งมอื หรอื อปุ กรณแ์ ตอ่ ยา่ งใด แตก่ ส็ ามารถตรวจลาดตระเวนได้ โดยการตงั้ จดุ ตรวจตามเสน้ ทางทเ่ี ชอื่ มโยงระหวา่ งชมุ ชนกบั พน้ื ทป่ี า่
ซง่ึ กส็ ามารถกระทำ� ได้ และคอ่ นขา้ งไดผ้ ลดดี ว้ ย (สำ� นกั งานคณะกรรมการการกระจายอำ� นาจใหแ้ กอ่ งคก์ รปกครองสว่ นทอ้ งถนิ่ , 2547, น.66–67)
6. ความปลอดภยั ในการปฏิบัติงานควบคมุ ไฟปา่
งานดบั ไฟปา่ เปน็ งานท่หี นัก เหนด็ เหนอ่ื ย และเสย่ี งอนั ตรายเปน็ อยา่ งย่ิง ท้งั จากเปลวไฟโดยตรง จากรังสีความร้อน จากหมอกควนั และ
กา๊ ซพษิ รวมไปถงึ อนั ตรายอนั เกดิ ขนึ้ ไดใ้ นทกุ ขน้ั ตอนของการปฏบิ ตั งิ านในระหวา่ งปฏบิ ตั งิ าน และหลงั การปฏบิ ตั งิ าน โดยปกตแิ ลว้ หากมี
การวางมาตรการในเรอื่ งความปลอดภัยเป็นอย่างดี มีความระมดั ระวงั ไม่ประมาทอย่ตู ลอดเวลา โอกาสเกิดอันตราย หรืออุบตั เิ หตุกจ็ ะมี
น้อยลง แต่เน่ืองจากงานดับไฟป่าเป็นงานหนัก ระยะเวลาในการปฏิบัติงานยาวนาน ท�ำให้เกิดความอ่อนล้า เกิดความเครียด มีผลให้
สมองสง่ั การและตอบสนองตอ่ สถานการณเ์ ฉพาะหนา้ ชา้ ลง ความระมดั ระวงั ภยั ลดลงตามไปดว้ ย ดงั นนั้ ยง่ิ การปฏบิ ตั งิ านยดื เยอื้ ยาวนาน
ออกไปเท่าไร โอกาสเกดิ อนั ตรายและอบุ ตั เิ หตกุ ็ยิ่งมีมากขึน้ ดังนน้ั การศึกษาให้มีความรใู้ นเรื่องความปลอดภัยในการปฏบิ ัตงิ านและการ
ปฏบิ ตั ติ ามกฎเกณฑ์ ความปลอดภยั อยา่ งเครง่ ครดั จงึ เปน็ หนทางเดยี วทจี่ ะลดอนั ตราย และอบุ ตั เิ หตใุ นระหวา่ งการดบั ไฟปา่ ใหม้ นี อ้ ยทสี่ ดุ
ความปลอดภัยในเร่ืองเครอื่ งแตง่ กาย
เครอ่ื งแตง่ กายทเ่ี หมาะสมสำ� หรบั การปฏบิ ตั งิ านดบั ไฟปา่ จะตอ้ งสามารถปอ้ งกนั หรอื ลดอนั ตรายทจ่ี ะเกดิ ระหวา่ งการดบั ไฟปา่ โดยเฉพาะ
อยา่ งย่ิงอันตรายจากรงั สีความร้อน (Radiant heat)
1) ใสเ่ สอ้ื แขนยาว กางเกงขายาว ทท่ี ำ� จากผา้ หนาหรอื ผา้ ทนไฟถา้ สามารถจดั หาได้ หา้ มใชผ้ า้ ทที่ อจากวสั ดไุ วไฟ เชน่ ผา้ ไนลอน โดยเดด็ ขาด
ควรมสี ฉี ดู ฉาดเหน็ ไดช้ ดั แตไ่ กล (ประเทศไทยใชส้ แี ดง สหรฐั อเมรกิ าใชส้ เี หลอื ง และประเทศฟนิ แลนดใ์ ชส้ สี ม้ ) และหา้ มสวมใสเ่ ครอ่ื งประดบั
2) สวมรองเทา้ หนังหุม้ น่อง หรอื หุ้มขอ้ ชนิดร้อยเชอื ก หา้ มใช้ชนิดมีซิปโลหะเพราะโลหะจะรอ้ นจัดเมอ่ื ยำ่� ลงไปบนพืน้ ท่ไี ฟไหม้ ในกรณี
ท่ไี ม่มี อาจใชร้ องเท้าผ้าใบได้ แต่หา้ มสวมรองเท้ายางหรือรองเทา้ แตะโดยเด็ดขาด
3) ควรมผี า้ พันคอสามเหล่ยี ม เพื่อใช้เช็ดเหง่ือ ใช้ในการปฐมพยาบาล และใช้ชุบน้�ำปดิ ปากและจมกู ใน กรณฉี กุ เฉิน
56 |
4) สวมหมวกนริ ภยั ท่ที �ำจากวสั ดุแขง็ ใสแ่ วน่ กันควัน เพอ่ื ป้องกันควนั ไฟ ฝ่นุ ขเี้ ถา้ สะเกด็ ไฟ หรอื ช้นิ ไม้เล็ก ๆ ทก่ี ระเด็นมาจากบรเิ วณที่
ตัดตน้ ไม้ทำ� แนวกนั ไฟ
ความปลอดภยั ในการใชเ้ ครอื่ งมือดับไฟป่า
เครอ่ื งมอื ดบั ไฟปา่ เปรยี บเสมอื นอาวธุ ทใ่ี ชใ้ นการตอ่ สแู้ ละเอาชนะไฟปา่ ในขณะเดยี วกนั กใ็ ชเ้ ปน็ เครอื่ งมอื ปอ้ งกนั ตวั และเอาชวี ติ รอดจากไฟปา่
ไดอ้ กี ดว้ ย แตถ่ า้ เครอ่ื งมอื ไมอ่ ยใู่ นสภาพพรอ้ มใชง้ าน หรอื ใชง้ านไมถ่ กู วธิ ี เครอื่ งมอื ดบั ไฟปา่ กส็ ามารถทำ� อนั ตรายตอ่ พนกั งานดบั ไฟปา่ ไดเ้ ชน่ กนั
1) ตรวจตราเคร่ืองมอื ดับไฟป่าให้อยูใ่ นสภาพสมบูรณแ์ น่นหนา และพรอ้ มใช้งานอยู่เสมอ
2) เครอ่ื งมอื ทม่ี คี ม ตอ้ งมปี ลอกหรอื มที ป่ี ดิ คมในระหวา่ งการเดนิ เทา้ และตอ้ งระมดั ระวงั ตลอดการเดนิ ทางเพอื่ ไมใ่ หส้ ว่ นมคี มทำ� อนั ตราย
ตัวเองหรือผู้อื่น
3) การวางเครือ่ งมือท่ีมคี มลงบนพ้ืน จะตอ้ งวางด้ามมีคมลงพ้นื เสมอ เพอ่ื ป้องกันอันตรายในกรณมี ีผเู้ ผลอไปเหยยี บเขา้
4) ในระหวา่ งการทำ� งานดว้ ยเครอื่ งมอื ทม่ี คี ม จะตอ้ งเวน้ ระยะระหวา่ งบคุ คลใหเ้ พยี งพอ เพอื่ มใิ หเ้ ครอ่ื งมอื เปน็ อนั ตรายตอ่ ผทู้ ท่ี ำ� งานอยใู่ กลเ้ คยี ง
ความปลอดภยั ในระหวา่ งการดับไฟป่า
1) ข้อบังคบั ในระหว่างการดับไฟปา่
- เช่ือฟงั และปฏบิ ตั ติ ามคำ� ส่งั และคำ� แนะนำ� ของผูซ้ ่งึ ควบคุมการดับไฟปา่ โดยเคร่งครัด
- จะตอ้ งทำ� งานเกาะกลมุ่ อยา่ งนอ้ ยทสี่ ดุ 3 นายเสมอ เพราะหากเกดิ เหตฉุ กุ เฉนิ จะสามารถ ชว่ ยเหลอื กนั ไดท้ นั ทว่ งที หา้ มแยกตวั
ออกไปทำ� งานหา่ งไกลจากสายตาของผ้รู ว่ มงานเปน็ อันขาด
- ในระหว่างการท�ำงาน จะต้องเว้นระยะห่างระหว่างบุคคลให้พอเหมาะ เพ่ือป้องกันอุบัติเหตุท่ีอาจเกิดจากเครื่องมือดับไฟป่า
เชน่ ในกรณีทที่ ต่ี บไฟ คราด หรือขวานหลุดจากดา้ ม
2) การระวังอันตรายจากสภาพภูมปิ ระเทศ
- หากเปน็ ท่ีลาดชนั ใหห้ ลีกเลีย่ งการดับไฟจากด้านบนของไฟ เน่อื งจากควนั ไฟและความร้อนท่พี ุง่ ข้นึ มาจะทำ� ใหห้ ายใจลำ� บาก
และท�ำให้การมองเห็นลดลง ไฟท่ีลุกลามขึ้นเขามีความเร็วมากกว่าท่ีพนักงานดับไฟป่าจะวิ่งหนีได้ทัน ยิ่งไปกว่าน้ันยังอาจมี
โอกาสท่ลี ูกไฟที่ลอยไปตกด้านบนจะพฒั นากลายเปน็ ไฟปา่ อกี แนวหนงึ่ ทำ� ให้พนักงานดบั ไฟป่าติดอยใู่ นวงล้อมของไฟสองแนว
- ในทล่ี าดชนั ตอ้ งทำ� งานจากดา้ นใตข้ องไฟ ทง้ั นจ้ี ะตอ้ งระวงั หนิ ทอ่ นไมท้ จ่ี ะกลงิ้ ลงมาทำ� อนั ตราย ทง้ั ยงั ตอ้ งระวงั เชอื้ เพลงิ ตดิ ไฟ
ที่อาจกล้ิงผ่านลงไปข้างล่าง เกดิ เปน็ แนวไฟอีกหน่งึ แนว และท�ำใหพ้ นกั งานดับไฟปา่ ติดอยู่ในวงล้อมของไฟสองแนว
- การท�ำงานดับไฟบนท่ีลาดชัน พนักงานดับไฟป่าจะต้องระมัดระวังการเคล่ือนท่ีเพราะอาจท�ำให้มี หิน หรือท่อนไม้กล้ิงลงไป
ทำ� อนั ตรายพนักงานดบั ไฟป่าทป่ี ฏิบัติงานอย่ทู ี่ต�ำ่ กวา่
- ให้หลีกเล่ียงพ้ืนท่ีท่ีมีอันตรายสูง เช่น หน้าผา ซึ่งอาจเกิดอุบัติเหตุพลัดตกลงมา และบริเวณร่องเขา ซ่ึงจะเกิดปรากฏการณ์
ปล่องควนั ไฟ (Chimney Effect) ไดต้ ลอดเวลา
3) การระวังอันตรายจากสภาพเชอื้ เพลงิ
- พ้นื ที่ปา่ ทแี่ น่นทบึ ทำ� ใหก้ ารเดินทางยากลำ� บาก พลดั หลงกันไดง้ ่าย ตรวจหาลกู ไฟได้ยาก การหนไี ฟ ในกรณีฉุกเฉนิ ไม่สะดวก
ดงั นั้น หากเป็นไปได้ ควรหลีกเลีย่ งการต้องผ่านพื้นที่ดังกล่าว
| 57
- เชอ้ื เพลงิ ทเี่ ปน็ ไมย้ นื ตน้ อาจถกู ไฟไหมท้ โี่ คน หากโคนเปน็ โพรงตน้ ไมจ้ ะลม้ โคน่ ลงไดง้ า่ ย จะตอ้ งระมดั ระวงั การเขา้ ใกล้ หากไฟไหม้
ในปา่ ดบิ ซึ่งต้นไมม้ กั จะอวบนำ้� จงึ หกั โค่นได้ง่าย ตอ้ งระมดั ระวงั เปน็ พเิ ศษ
- หากไฟไหมใ้ นปา่ พรุ ไฟจะไหมร้ ากไม้ท�ำให้ต้นไมใ้ หญล่ ้มโคน่ อยู่ตลอดเวลา จะต้องใช้ความระมดั ระวังสงู สดุ นอกจากน้นั ไฟท่ี
ไหมด้ นิ พรุ จะเกดิ ควนั ท่มี กี า๊ ซพษิ โดยเฉพาะอยา่ งยิ่ง ซัลเฟอรไ์ ดออกไซด์ ดังนัน้ จะต้องใส่หน้ากากป้องกันแกส๊ ยิ่งไปกว่านน้ั
การเดินในพื้นท่ีดินพรุท่ีถูกไฟไหม้จะต้องระมัดระวังทุกย่างก้าว เพราะอาจพลาดย่�ำลงไปบนเถ้าถ่านที่เป็นชั้นหนาและมี
ความรอ้ นสงู ซึง่ มักจะพบในบริเวณที่มีขเ้ี ถ้าสีขาว และบรเิ วณใกล้โคนต้นไม้ใหญ่
- การปฏบิ ัติงานใกล้กอไผ่ทตี่ ิดไฟ จะตอ้ งระมัดระวังการระเบิดของปล้องไผ่
4) การระวงั อนั ตรายจากสภาพอากาศ
- ในพนื้ ทภ่ี เู ขาสลบั ซบั ชอ้ น ความเรว็ และทศิ ทางของลม สามารถเปลยี่ นแปลงไดอ้ ยตู่ ลอดเวลา ทำ� ใหพ้ ฤตกิ รรมของไฟเปลย่ี นแปลง
อยตู่ ลอดเวลาตามไปดว้ ย
- ในจังหวะที่ลมแรง ให้ระวังอันตรายจากเปลวไฟและควันไฟ โดยพยายามหลีกเล่ียงการสูดดมควันไฟ หรือให้ควันไฟเข้าปอด
น้อยท่ีสดุ และระวังอย่าให้ข้ีเถ้าเขา้ ตา ถ้าเป็นไปไดใ้ ห้ท�ำงานจากดา้ นเหนอื ลมจะมคี วามปลอดภยั กวา่ มาก
- หากทำ� การดบั ไฟในชว่ งบา่ ย ซงึ่ อณุ หภมู สิ งู ขนึ้ และความชน้ื สมั พทั ธล์ ดตำ่� ลง จะมผี ลใหเ้ หนอื่ ยงา่ ย และบน่ั ทอนกำ� ลงั ลงอยา่ ง
รวดเรว็ จงึ ไมค่ วรทำ� งานอยา่ งหกั โหม เพราะจะเกดิ อบุ ตั เิ หตตุ ามมาไดง้ า่ ย ควรผอ่ นจงั หวะการทำ� งานลง เพอื่ ถนอมกำ� ลงั และมกี าร
สลบั กนั พกั เปน็ ชว่ ง ๆ เพอื่ บรหิ ารกำ� ลงั ใหม้ เี พยี งพอทจี่ ะยดื ระยะเวลาการทำ� งานไดย้ าวนาน จนกวา่ จะมกี ำ� ลงั ชดุ ใหมม่ าสบั เปลย่ี น
การปฏิบตั ิงานร่วมกับเฮลิคอปเตอร์
เมอื่ ทำ� งานรว่ มกบั เฮลคิ อปเตอร์ หรอื เดนิ ทางโดยเฮลคิ อปเตอร์ จะตอ้ งมคี วามรใู้ นเรอ่ื งอนั ตรายและกฎความปลอดภยั เปน็ อยา่ งดเี สยี กอ่ น
โดยอนั ตรายจากเฮลคิ อปเตอร์อาจเกิดไดจ้ ากใบพดั หลัก ใบพดั หาง หรอื ไอรอ้ นจากท่อไอเสยี ผูป้ ฏิบัติงานจงึ ตอ้ งฟงั ค�ำส่ังจากเจ้าหนา้ ที่
ผู้ควบคุมเครื่องโดยเคร่งครัด เคลื่อนท่ีเข้าหาเครื่องทางด้านหน้า หรือด้านข้างของเคร่ืองเท่าน้ัน อย่าเคล่ือนที่เข้าหาเคร่ืองจากด้านบน
ของลาดเขาลงมา และหากใบพัดของเคร่ืองท�ำให้เกิดฝุ่นมากจนมองทางไม่เห็น หลังลงจากเคร่ืองแล้วให้หมอบอยู่ด้านข้างของเคร่ือง
รอจนกระทง่ั เครอื่ งยกตัวออกไปจากพืน้ ท่เี สยี ก่อน
ความปลอดภัยในระหว่างการกวาดเกบ็
- การเขา้ ไปในพนื้ ทที่ จี่ ะทำ� การกวาดเกบ็ จะตอ้ งระมดั ระวงั ไฟทย่ี งั กรนุ่ อยตู่ ามตอไม้ โพรงไม้ ขอนไม้ หรอื บางจดุ ทย่ี งั มคี วามรอ้ น
สูงมาก ซ่ึงจะสังเกตได้จากการท่ีมีข้ีเถ้าสีขาวในบริเวณนั้น โดยเฉพาะอย่างย่ิงในพื้นท่ีป่าพรุ ซ่ึงจะยังมีเชื้อเพลิงท่ีไหม้ครุกรุ่น
และร้อนจดั อยใู่ ต้ช้นั ผวิ ดนิ พรุ
- การฉดี นำ้� เพอื่ ทำ� แนวดำ� ตอ้ งระวงั ขเี้ ถา้ ทจี่ ะฟงุ้ กระจายเขา้ ตา และหลงั การฉดี นำ้� เพอ่ื กวาดเกบ็ ขเ้ี ถา้ ทเี่ ปยี กนำ�้ จะทำ� ใหพ้ น้ื ลน่ื มาก
อาจเกดิ อุบัติเหตุหกล้มไดง้ า่ ย
- ไมย้ นื ตน้ ทถี่ กู ไฟไหมจ้ ะมอี นั ตรายมาก เพราะอาจลม้ โคน่ ลงมาได้ และในขณะทถี่ ากสว่ นของทอ่ นไม้ หรอื ตอไมท้ ย่ี งั ตดิ ไฟอยหู่ รอื
กระจายกองเชอ้ื เพลิงทย่ี งั ติดไฟอยอู่ อก ต้องระวงั ไม่ให้สะเก็ดไฟกระเด็นเข้าตา
ความปลอดภัยจากสัตว์ป่าและอสรพิษ
- การท�ำงานในพื้นที่ท่ีมีสัตว์ป่าท่ีอาจเป็นอันตรายจะต้องระมัดระวัง เพราะสัตว์เหล่านี้อาจแตกตื่น หนีไฟ และท�ำอันตราย
พนกั งานดบั ไฟป่าได้
- งพู ษิ ตะขาบ แมลงปอ่ ง และตอ่ หลุม เป็นอนั ตรายอย่างยิ่งต่อพนกั งานดบั ไฟปา่ จงึ ตอ้ งพยายามหลีกเล่ียงพืน้ ที่ทค่ี าดวา่ จะมี
สตั วด์ งั กลา่ ว ใชค้ วามระมดั ระวงั อยา่ นง่ั ในทรี่ ก การพกั แรมในเวลากลางคนื ตอ้ งตรวจสอบพน้ื ทว่ี า่ ไมม่ สี ตั วม์ พี ษิ เหลา่ นอ้ี าศยั อยู่
58 |
อนั ตรายจากไฟต่อพนักงานดับไฟปา่
1) การสัมผัสกับไฟป่าโดยตรงมีผลทำ� ใหถ้ ึงชน้ั เสียชวี ิต
โดยถกู เปลวไฟครอกโดยตรง แผลไฟลวกติดเช้ือรนุ แรง ปอดไหม้เน่อื งจากกา๊ ซทีม่ คี วามรอ้ นจดั สูดควันไฟ ได้รบั ก๊าซพษิ แตส่ าเหตุหลัก
ทที่ ำ� ใหเ้ สียชวี ติ เกดิ จากการเป็นลมเพราะไดร้ ับความรอ้ นจากการแผร่ ังสีจากเปลวไฟมากเกินไป
2) อากาศทม่ี คี วามรอ้ นจดั
เม่ือสดู เข้าไปจะเป็นอันตรายตอ่ ปอด เน่อื งจากอากาศทรี่ ้อนจดั จะไปกระตนุ้ เนอื้ เยือ่ ปอดให้หลง่ั ของเหลวบางอย่างออกมา ซ่งึ มีผลท�ำให้
เกิดอาการขาดอากาศ หลีกเลี่ยงการทำ� งานจากด้านใตล้ ม เพราะจะไดร้ บั ควนั ไฟในปริมาณมาก ใหพ้ ยายามกม้ ตวั ลงต่ำ� เพ่ือสดู อากาศ
บรสิ ทุ ธิ์ ซงึ่ มกั จะเหลอื อยทู่ ่ีระดบั ใกล้ผิวดิน
3) การสูญเสยี น�้ำของร่างกาย
ในระหว่างการดับไฟปา่ ซ่งึ อณุ หภูมขิ องอากาศสูงกวา่ อณุ หภมู ิของผิวหนงั ท�ำใหร้ า่ งกายไมส่ ามารถระบายความรอ้ นโดยวธิ ีการพาความ
รอ้ น (Convection) และการแผร่ ังสคี วามรอ้ น (Radiation) ดงั นัน้ การระเหยของเหง่ือจงึ เปน็ วิธีเดยี วท่รี า่ งกายจะลดความร้อนได้ โดยใน
ระหวา่ งการดับไฟป่าตามปกติ ร่างกายจะสญู เสียนำ้� จากการเสียเหง่ือในอัตราประมาณครงึ่ ลติ รตอ่ ชว่ั โมง แต่ถา้ หากท�ำงานอย่างหกั โหม
กอ็ าจจะเสียนำ�้ ไดม้ ากกวา่ หน่ึงลติ รตอ่ ชัว่ โมง หรอื สูญเสียน�้ำมากจนถึงระดบั ท่ีเปน็ อนั ตราย ดังนนั้ จึงจำ� เป็นตอ้ งดื่มน้�ำทดแทนบอ่ ย ๆ
4) รงั สคี วามร้อน (Radiant heat)
เป็นรูปหนึ่งของพลังงานความร้อนท่ีเดินทางโดยไม่ต้องอาศัยตัวกลาง การได้รับรังสีความร้อนน้ีเอง ท่ีเป็นสาเหตุหลัก ที่ท�ำให้พนักงาน
ดบั ไฟปา่ อ่อนเพลยี และหมดสตใิ นระหวา่ งการปฏิบัติงาน อันตรายทเ่ี กดิ จากการไดร้ ับรงั สคี วามร้อนจะเกิดขน้ึ เป็นล�ำดับ ดังนี้
(1) ความเครยี ดจากความรอ้ น (Heat stress)
โดยปกตแิ ลว้ รา่ งกายควบคมุ ระดบั ความรอ้ นในรา่ งกายโดยใชข้ บวนการหมนุ เวยี นโลหติ และการขบั เหงอื่ เมอ่ื อณุ หภมู สิ งู ขน้ึ อตั ราการเตน้
ของหวั ใจจะเรว็ ขนึ้ และสบู ฉดี เลอื ดไปอยทู่ บ่ี รเิ วณใกลผ้ วิ หนงั (ซงึ่ มผี ลใหใ้ บหนา้ แดงขนึ้ ) รา่ งกายกจ็ ะขบั เหงอ่ื ออกมา เมอื่ เหงอ่ื ระเหยจะ
ดงึ ความรอ้ นออกไปทำ� ใหร้ า่ งกายเยน็ ลง ทง้ั นพ้ี นกั งานดบั ไฟปา่ ทมี่ สี ขุ ภาพแขง็ แรงมกั มคี วามทนทานตอ่ ความเครยี ดจากความรอ้ นมากกวา่
บคุ คลโดยทวั่ ไป อยา่ งไรกต็ าม หวั หนา้ หมดู่ บั ไฟจะตอ้ งคอยสงั เกตอาการของพนกั งานดบั ไฟปา่ วา่ เรม่ิ มอี าการออ่ นเพลยี ตาลาย เวยี นศรี ษะ
หนา้ มดื คลน่ื เหยี นอาเจยี น หรอื ไม่ ซง่ึ หากตรวจพบและไดร้ บั การปฐมพยาบาลอยา่ งถกู ตอ้ ง พนกั งานดบั ไฟปา่ กจ็ ะสามารถฟน้ื ตวั ไดอ้ ยา่ งรวดเรว็
(2) การอ่อนเปลี้ยจากความร้อน (Heat exhaustion)
เป็นอาการท่ีเกิดต่อเน่ืองจากอาการความเครียดจากความร้อน โดยเม่ือสมองรับรู้การเพิ่มขึ้นของระดับความร้อนของร่างกาย สมองจะ
ส่งั การให้ระบบต่าง ๆ ในร่างกายทำ� งานช้าลง ในกรณเี ชน่ นี้จะต้องรีบนำ� พนกั งานดบั ไฟปา่ ออกไปพกั ฟน้ื นอกพนื้ ทีไ่ ฟไหม้โดยทันที
(3) การเป็นลมเพราะความรอ้ น (Heat stroke)
เปน็ อาการทเี่ กดิ ตอ่ เนอื่ งจากการออ่ นเปลย้ี จากความรอ้ น เนอ่ื งจากปรมิ าณความรอ้ นทรี่ า่ งกายไดร้ บั และสะสมมาเรอ่ื ย ๆ ในระหวา่ งการ
ปฏบิ ัตงิ านสงู ขึ้นจนถึงระดบั ท่รี ะบบควบคมุ ระดบั ความร้อนของร่างกายไม่สามารถปรบั ตัว เพ่อื ควบคมุ ความรอ้ นได้อีกตอ่ ไป สมองไดร้ บั
| 59
ผลกระทบและหยดุ สง่ั การ ระบบควบคมุ ระดบั ความรอ้ นของรา่ งกายจงึ หยดุ การทำ� งานลง ซง่ึ จะเกดิ อาการชพี จรเตน้ แรงและเรว็ ผวิ หนงั
ร้อนจัดและแห้ง (ร่างกายสูญเสียน�้ำมากเกินไป แต่ไม่มีการขับเหง่ืออีกต่อไป) อุณหภูมิของร่างกายจะสูงมาก จะต้องรีบปฐมพยาบาล
ในทนั ที เพ่อื ลดระดับความร้อนของรา่ งกายลงก่อน แลว้ จงึ ค่อยเคลอ่ื นย้ายออกจากพนื้ ท่ี
การเอาชวี ิตรอดในกรณีฉุกเฉิน
ในการเข้าปฏิบัติงานดับไฟป่าทุกคร้ัง จะต้องก�ำหนดแผนล่าถอยในกรณีฉุกเฉิน โดยช้ีแจงให้พนักงานดับไฟป่า ทราบถึงเส้นทางท่ีจะใช้
ในการล่าถอยในกรณีฉุกเฉิน (Escape route) ซ่ึงส่วนใหญ่จะใช้เส้นทางแนวกันไฟท่ีใช้ในการดับไฟคร้ังนั้น เพื่อล่าถอยกลับออกมาสู่
บริเวณที่เร่ิมต้ังต้นเข้าไปดับไฟ เพราะโดยท่ัวไปแล้วจะเร่ิมต้ังต้นเข้าไปดับไฟจากบริเวณท่ีปลอดภัย อย่างไรก็ตามพนักงานดับไฟป่า
จะต้องคอยสงั เกตเส้นทางเพือ่ หาทางเลอื กอ่ืน ๆ เพ่ือการล่าถอย ในกรณที ่เี กดิ อุปสรรคท�ำให้ไมส่ ามารถล่าถอยตามเส้นทางทก่ี ำ� หนดไว้
ตั้งแต่แรกได้ ท้ังนี้ในขณะท่ีล่าถอยจะต้องตรวจสอบให้แน่ใจว่าเพ่ือนพนักงานดับไฟป่าในหมู่ยังอยู่ครบถ้วน เดินอย่างระมัดระวัง และ
คอยระวงั อันตรายท่อี าจเกิดข้นึ ได้
หากตดิ อยใู่ นบรเิ วณไฟไหม้ ระยะเวลาทเ่ี ปลวไฟลกุ ลามผา่ นจดุ หนงึ่ ๆ ในพนื้ ทสี่ ว่ นใหญจ่ ะใชเ้ วลาไมเ่ กนิ 4 นาที ในกรณที ไี่ หมผ้ า่ นปา่ ไมพ้ มุ่
และไมเ่ กนิ 30 วนิ าที ในกรณที ไ่ี หมผ้ า่ นปา่ หญา้ หลงั จากเปลวไฟผา่ นไปแลว้ ความรอ้ นจะลดลงอยา่ งรวดเรว็ หากตดิ อยใู่ นพน้ื ทที่ เี่ ปลวไฟ
ก�ำลังจะลกุ ลามผา่ น โอกาสในการรอดชีวติ จะเพิ่มมากขน้ึ หากปฏบิ ตั ิดงั น้ี
- เลอื กพื้นท่ีท่ีมเี ชอื้ เพลงิ อยูน่ อ้ ยที่สดุ * และใช้กอ้ นหินใหญห่ รอื ร่องน้�ำเป็นที่ก�ำบังตัวจากรงั สคี วามร้อนใหม้ ากที่สดุ เทา่ ท่จี ะท�ำได้
หากไมม่ ที กี่ ำ� บงั ตามธรรมชาติ ใหใ้ ชเ้ ครอื่ งมอื ดบั ไฟปา่ กำ� จดั เชอ้ื เพลงิ ในบรเิ วณรอบ ๆ ตวั ออกใหม้ ากทสี่ ดุ หรอื หากมเี วลาพอให้
ขดุ รอ่ งต้ืน ๆ พอทีจ่ ะลงไปนอนได้ หลงั จากนน้ั ให้นอนควำ่� หน้าลงแนบดิน ใชห้ น้าผากกดลงดิน เพอื่ โก่งจมูกข้ึนเหลอื ชอ่ งวา่ ง
ให้หายใจได้สะดวก พยายามปกปิดสว่ นตา่ ง ๆ ของร่างกายไมใ่ ห้ถูกรงั สีความร้อนหรอื เปลวไฟ อย่างน้อยที่สุดให้ประสานมอื
ท้ังสองข้างปิดบังท้ายทอยและหูเอาไว้ ควบคุมสติ ไม่ตื่นตระหนก และนอนนิ่งอยู่กับท่ี รอจนกระท่ังเปลวไฟผ่านพ้นไปและ
สถานการณเ์ ขา้ ขนั้ ปลอดภยั
- ในสถานการณเ์ ชน่ นี้ จะเกดิ ความกดดนั ทำ� ใหอ้ ยากลกุ ขน้ึ เพอ่ื วง่ิ หนี แตก่ ารพยายามลกุ ขนึ้ หรอื เคลอื่ นทม่ี แี ตจ่ ะทำ� ใหส้ ถานการณ์
เลวร้ายลงไปอีก ทงั้ นีเ้ พราะอุณหภูมิของอากาศและปรมิ าณควนั ไฟทร่ี ะดบั 1 – 2 เมตร จากผิวดิน อย่างน้อยจะสงู เปน็ สองเท่า
ของท่รี ะดบั ผวิ ดิน
- พ้ืนท่ีท่ีถูกไฟไหม้ไปแล้ว เป็นพื้นท่ีเป้าหมายหลักที่จะล่าถอยไปในกรณีท่ีเป็นไฟผิวดิน ความสูงเปลวไฟไม่เกิน 2 เมตร และ
ความกว้างของบริเวณเปลวไฟไม่เกิน 2 เมตร พนักงานดับไฟป่าท่ีได้รับการฝึกอบรมด้านความปลอดภัยมาเป็นอย่างดีแล้ว
จะสามารถวิ่งฝ่าเปลวไฟข้ามไปสู่บริเวณท่ีถูกไฟไหม้ไปแล้วได้อย่างปลอดภัย อย่างไรก็ตามวิธีน้ีจะใช้ได้เฉพาะกรณีท่ีพนักงาน
ดับไฟปา่ สามารถมองเห็นพืน้ ท่หี ลงั แนวไฟที่จะวง่ิ ไปหาได้อย่างชดั เจนเทา่ น้นั
- หากอยใู่ นรถยนต์ อยา่ พยายามขบั ฝา่ เปลวไฟที่มคี วันไฟจำ� นวนมากบดบงั การมองเห็น เพราะอาจเกิดอบุ ัติเหตรุ ถชนกนั หรอื
ขบั รถตกทาง ในกรณีนี้ใหร้ ะลกึ ไว้เสมอว่า ตวั ถงั รถยนต์ สามารถปอ้ งกนั รา่ งกายจากเปลวไฟ และรงั สีความร้อนได้เปน็ อยา่ งดี
หากเสน้ ทางลา่ ถอยถกู ปดิ กน้ั ลง ใหห้ าทจี่ อดรถรมิ ทางหรอื ตรงกง่ึ กลางของพนื้ ทโ่ี ลง่ ไมม่ เี ชอื้ เพลงิ อยใู่ นรถ ปดิ กระจกหนา้ ตา่ งรถ
ทกุ บาน ปดิ ชอ่ งระบายอากาศ และปดิ แอรใ์ นรถ เพอื่ ปอ้ งกนั ไมใ่ หก้ า๊ ซพษิ รวั่ เขา้ มาในรถ เปดิ ไฟฉกุ เฉนิ กม้ ตวั ลงใหต้ ำ่� กวา่ ระดบั
ขอบหนา้ ตา่ ง เพอื่ ปอ้ งกนั รงั สคี วามรอ้ นทจี่ ะสง่ ผา่ นกระจกรถยนตเ์ ขา้ มา อดทนตอ่ ความอดึ อดั และความรอ้ นในรถทจ่ี ะเพม่ิ ขน้ึ
เรื่อย ๆ อย่าลงจากรถโดยเดด็ ขาด จนกว่าไฟจะไหม้ผา่ นไปและสถานการณ์เขา้ สู่ภาวะปลอดภยั
60 |
บทท่ี 3
การใชภ้ ูมศิ าสตร์สารสนเทศ
ส�ำหรับผู้ปฏบิ ตั งิ านภาคสนาม
| 61
1. การใชง้ าน GPS เบื้องตน้
ในการท�ำงานด้านการส�ำรวจเก็บข้อมูลภาคสนามด้านทรัพยากรป่าไม้และงานลาดตระเวนเพื่อการป้องกันการกระท�ำผิดต่อทรัพยากร
ปา่ ไมน้ น้ั จำ� เปน็ อยา่ งยงิ่ ทจ่ี ะตอ้ งมอี ปุ กรณท์ ส่ี ามารถชว่ ยในการนำ� ทางและระบตุ ำ� แหนง่ พกิ ดั ภมู ศิ าสตรบ์ นผวิ โลกหรอื เครอื่ ง GPS (Global
Positioning System) ประจ�ำทีมส�ำรวจหรอื ชดุ ลาดตระเวน เพือ่ บอกต�ำแหน่งทีต่ ้ังที่มีความสำ� คญั หรอื จดุ สนใจใด ๆ รวมท้ังการบันทึก
เส้นทางท่ีไดเ้ ดนิ ผ่านไปในพ้นื ท่ีตา่ ง ๆ
ในปัจจบุ นั GPS เปน็ ท่รี ้จู กั และมกี ารใช้งานกนั อยา่ งกว้างขวาง มหี ลากหลายวงการและสาขาอาชีพไดม้ ีการน�ำ GPS มาประยุกต์ใชใ้ น
การนำ� ทาง และการระบตุ ำ� แหนง่ ภมู ศิ าสตรข์ องสง่ิ ทจ่ี ะศกึ ษา โดยเฉพาะงานดา้ นการสำ� รวจทรพั ยากรธรรมชาติ การศกึ ษาวจิ ยั ดา้ นปา่ ไม้
และสตั วป์ ่า และการลาดตระเวนเพอ่ื การปอ้ งกนั การลกั ลอบล่าสัตว์ปา่ ลักลอบตดั ไม้ และบุกรุกพืน้ ที่ป่า เปน็ ต้น GPS นับได้วา่ มีบทบาท
สำ� คญั อย่างมาก เนื่องจากการสำ� รวจหรือการลาดตระเวนนัน้ มกั มคี วามจ�ำเป็นทีจ่ ะตอ้ งผา่ นพน้ื ที่ทีไ่ มค่ ุ้นเคยอยเู่ สมอ ๆ ประกอบกับงาน
ดงั กลา่ วต้องท�ำในป่าซง่ึ มีพื้นที่ทก่ี ว้างใหญ่ และเขา้ ถงึ ดว้ ยความยากล�ำบาก ข้อมูลท่ถี ูกบันทกึ ใน GPS ยงั สามารถนำ� มาประยกุ ตใ์ ชไ้ ด้อีก
หลายทาง ซ่ึงมคี วามนา่ เชอื่ ถือและทำ� ความเขา้ ใจไดง้ า่ ยกวา่ การบรรยายหรือรายงานดว้ ยวาจา
องค์ประกอบของ GPS
ระบบ GPS ประกอบด้วยองคป์ ระกอบ 3 ส่วนหลกั จงึ จะสามารถท�ำงานไดค้ รบวงจร คอื สว่ นอวกาศ (Space segment) ส่วนควบคมุ
(Control segment) และสว่ นผ้ใู ช้ (User segment)
1.1 ส่วนอวกาศ (Space Segment) ประกอบดว้ ยเครอื ข่ายดาวเทียม 3 เครอื ข่าย คอื สหรฐั อเมริกา ยโุ รป และรสั เซยี โดยเครือข่าย
ดาวเทียมน�ำทางของสหรัฐอเมริกา ไดแ้ ก่ NAVSTAR GPS ท่เี ครื่อง GPS ของเรารบั สญั ญาณนน่ั เอง บรหิ ารงานโดยกระทรวงกลาโหม
ของสหรัฐอเมริกา
1.2 สว่ นควบคุม (Control Segment) ประกอบดว้ ยสถานภี าคพืน้ ดนิ มสี ถานคี วบคมุ ใหญอ่ ยู่ท่ี Falcon Air Force Base (USA)
ส่วนสถานคี วบคมุ ย่อยจะกระจายไปยังพ้ืนทต่ี า่ ง ๆ ทั่วโลก เพอื่ คอยติดตามการเคลื่อนท่ขี องดาวเทียม ท�ำใหส้ ามารถค�ำนวณวงโคจรและ
ตำ� แหนง่ ของดาวเทยี ม รวมถงึ การปรบั แกค้ า่ เวลาของนาฬกิ าบนดาวเทยี ม และสง่ ขอ้ มลู ดงั กลา่ วกลบั ไปยงั สว่ นอวกาศหรอื ดาวเทยี ม จากนน้ั
ดาวเทียมจะส่งข้อมูลเหล่านี้กลับมายังโลกในรูปแบบของคลื่นวิทยุและแปลรหัสจากดาวเทียมเพ่ือน�ำมาประมวลผลให้เหมาะสมกับการ
62 |
ใชง้ านในรปู แบบตา่ ง ๆ ประกอบไปดว้ ยทกุ สว่ น ไมว่ า่ จะเปน็ ฮารด์ แวร์ ซอฟทแ์ วรก์ ารประยกุ ตใ์ ชง้ าน การทำ� งานในภาคสนาม และวธิ กี าร
ค�ำนวณตา่ ง ๆ ซึ่งให้ผลในรปู ของคา่ พิกัด และความเรว็
1.3. สว่ นผูใ้ ช้ (User segment) ผู้ใช้งานต้องมีเครื่องรับสัญญาณที่สามารถรบั คลื่น และแปลรหสั จากดาวเทยี ม เพอ่ื น�ำมาประมวลผล
ใหเ้ หมาะสมกบั การใช้งานในรปู แบบต่าง ๆ ประกอบไปดว้ ยทกุ ส่วน ไม่ว่าจะเปน็ ฮาร์ดแวร์ ซอฟท์แวร์ การประยกุ ตใ์ ช้งาน การท�ำงาน
ในภาคสนาม และวธิ กี ารค�ำนวณตา่ ง ๆ ซง่ึ ให้ผลในรปู ของค่าพิกดั และความเร็ว
การประยุกตใ์ ชง้ าน GPS
ปจั จบุ นั นี้ ได้มกี ารใชง้ าน GPS ในรปู แบบต่าง ๆ ดังนี้
- การสำ� รวจพนื้ ทเ่ี กษตรกรรม หรอื พนื้ ทปี่ า่ ไม้ จำ� เปน็ ตอ้ งมเี ครอื่ งมอื ทใ่ี ชอ้ า่ นคา่ ตำ� แหนง่ พกิ ดั ณ ทเี่ ราออกสำ� รวจพนื้ ท่ี ประกอบกบั
ภาพถ่ายดาวทียม หรอื แผนทีภ่ มู ปิ ระเทศ ซง่ึ สนับสนุนใหก้ ารด�ำเนินงานตดิ ตามพ้ืนท่ีป่าไม้มคี วามแม่นยำ� สูง
- การใช้ GPS กบั ระบบการจราจรและการขนส่ง (Intelligent Transport Systems: ITS) ในการแก้ปัญหาจราจร การปรับปรงุ
ความปลอดภัย การเพิ่มประสิทธภิ าพระบบคมนาคมขนสง่ และการใชร้ ะบบการประกันรถยนต์ (L-Commerce)
- การวางแผนการใช้ประโยชน์ที่ดนิ โครงขา่ ยหมุดดาวเทยี ม GPS ของกรมทด่ี นิ (DOLVRS)
- ใชใ้ นการกำ� หนดพกิ ดั ของสถานท่ี และใชเ้ ปน็ ตวั ชว่ ยในการทำ� แผนท่ี ซง่ึ สว่ นใหญจ่ ะใชเ้ ปน็ อปุ กรณท์ ม่ี ขี นาดกะทดั รดั พกพาไดง้ า่ ย
ทนทาน สามารถกันน้�ำได้ รวมถึงต้องสามารถใชก้ ับถา่ นไฟฉายขนาดมาตรฐานได้ เพราะจะเป็นเรื่องงา่ ยทจี่ ะใชไ้ ด้ทกุ ที่ แม้จะ
หา่ งไกลจากแหล่งพลังงาน
- การนำ� ทาง ได้รับความนยิ มอยา่ งกว้างขวางมีหลากหลายแบบและขนาด สามารถนำ� ทางไดท้ ง้ั ภาพและเสยี ง ใชไ้ ด้หลายภาษา
บางแบบมภี าพเสมือนจรงิ ภาพสามมิติ และประสทิ ธิภาพอนื่ ๆ เพิม่ เติม
- การกำ� หนดจดุ เพอ่ื บรรเทาสาธารณะภัย เช่น เสื้อก๊กั ชชู ีพท่ีมีเคร่อื งส่งสญั ญาณจีพเี อส
- การนำ� ไปใชป้ ระโยชน์ในกระบวนการยุตธิ รรม เชน่ การติดตามบคุ คล การติดตามการค้ายาเสพตดิ ฯลฯ
- การน�ำข้อมลู GPS มาประกอบกับภาพถา่ ยเพ่ือการทอ่ งเทีย่ ว การท�ำรายงานกิจกรรม เปน็ ตน้ โดยจะตอ้ งมีเครอ่ื งรับสญั ญาณ
ดาวเทียมตดิ ต้ังอยู่กับกล้องบางร่นุ หรือการใช้ GPS Data Logger รว่ มกบั Software
| 63
2. Garmin GPSMAP รุ่น 76 CSx
1. ปุม่ ควบคมุ การท�ำงานของตัวเครอ่ื ง
ภาพที่ 9 แสดงปมุ่ ควบคมุ การทำ� งานของตวั เครอ่ื ง
1) ป่มุ Soccer สีดำ� บนตวั เคร่อื งดา้ นหนา้ ท�ำหนา้ ทีเ่ ลอ่ื นแถบสีหรือเครอเซอรเ์ พอ่ื เลอื กรายการตา่ งบนหนา้ จอในแตล่ ะหนา้ จอ โดยกด
เลือกรายการเมอื่ ไดเ้ ล่อื นแถบสีทบั รายการทต่ี อ้ งการแล้ว
2) ปมุ่ ปดิ – เปดิ เครอ่ื ง (Power) เพอ่ื การใชง้ าน อยดู่ า้ นบนตวั เครอ่ื ง ปมุ่ นย้ี งั สามารถใชเ้ ปดิ ไฟแสงสวา่ งในตวั เครอ่ื งไดด้ ว้ ย โดยมคี วามสวา่ ง
อยู่ 2 ระดบั (กดแล้วปลอ่ ย)
3) ปมุ่ PAGE ใชส้ ำ� หรับค้นหาหนา้ จอหลกั ของเครื่อง และท�ำการเปดิ /ปิด เข็มทิศอเิ ลคทรอนิคส์ในตัวเครอ่ื ง เมอื่ กดคา้ งไว้ โดยจะแสดง
สญั ลักษณ์ไอคอนให้ปรากฏบนหนา้ จอเครอื่ ง
4) ปมุ่ FIND ใชส้ ำ� หรบั คน้ หารายการเมนกู ารใชง้ านของตวั เครอื่ ง ประกอบดว้ ย Waypoints , Geocache, Cityes, Exits, Recent Find, All
POI, Addresses, Intersect, Food, Fuel Sve, Lodging, Shopping นอกจากนยี้ งั สามารถใชง้ าน เพอ่ื กำ� หนดคา่ พกิ ดั ในลกั ษณะเคลอื่ นท่ี
ดว้ ยความเรว็ ในพน้ื ทท่ี ไี่ มม่ จี ดุ สงั เกตหรอื จดุ อา้ งองิ (MOB:Man Overboard) เชน่ การกำ� หนดคา่ พกิ ดั ในทะเลขณะอยบู่ นเรอื หรอื เครอ่ื งบนิ
5) ปุ่ม ENTER/MARK ใช้สำ� หรับยนื ยันข้อมูล/การกำ� หนดค่าพกิ ัด เพ่อื จดั เก็บไว้ในเครอื่ ง
6) ปมุ่ QUIT ใชส้ �ำหรบั ยกเลิกการใช้งานหนา้ จอปจั จบุ นั เพือ่ กลบั ไปใช้งานหนา้ จอกอ่ นหน้าจอปัจจบุ นั
7) ป่มุ MENU ใชส้ �ำหรับเลือกค้นหารายการเมนยู อ่ ยท่ซี อ่ นอยภู่ ายในแต่ละหน้าจอ เพอ่ื การใชง้ านของแตล่ ะหน้าจอ
8) ปุ่ม ZOOM (IN/OUT) ใชส้ ำ� หรับยอ่ หรือขยาย เพือ่ ดรู ายละเอียดข้อมูลบนหนา้ จอแผนที่
2. การเข้าสู่รายการเมนูตา่ ง ๆ
ใหใ้ ชป้ มุ่ PAGE เพอื่ เลอื กใชง้ านบนหนา้ จอหลกั และหนา้ จออน่ื ๆ ตามทต่ี อ้ งการ ในแตล่ ะหนา้ จอดงั กลา่ วทปี่ รากฏ ผใู้ ชส้ ามารถเลอื กใชง้ าน
เมนยู ่อยของแตล่ ะหน้าจอได้ โดยใชป้ ุ่ม MENU เพอ่ื แสดงรายการเมนยู อ่ ยทง้ั หมด
64 |
ภาพท่ี 10 แสดงการเขา้ ส่รู ายการเมนตู า่ ง ๆ
GARMIN GPSMap 76CSx ประกอบดว้ ยหนา้ จอหลกั ทสี่ ำ� คญั ซง่ึ แสดงคา่ รายละเอยี ดหรอื ขอ้ มลู ทจ่ี ำ� เปน็ ตอ้ งใชป้ ระโยชนจ์ ำ� นวน 6 หนา้ จอ
หรือหนา้ ต่าง พร้อมด้วยรายการเมนูยอ่ ยของแตล่ ะหน้าจอ สว่ นหนา้ จออน่ื เป็นหน้าจอเสริมเพือ่ การใชง้ าน ส�ำหรบั หนา้ จอหลักมีดังนี้
ภาพท่ี 11 แสดงหน้าจอหลักแสดงค่ารายละเอียดหรือขอ้ มูล
| 65
1) หนา้ จอสัญญาณดาวเทียม (Satellite Page)
แสดงสถานะการเชอ่ื มต่อหรือการรับสัญญาณจากดาวเทยี ม ประกอบด้วยขอ้ มลู ดังนี้
(1) ไอคอนแสดงสถานะการท�ำงานของตัวเคร่ือง (Status Bar) ปรากฏอยู่ด้านบนของหน้าจอเคร่ือง โดยแสดงเป็นลักษณะสัญลักษณ์
และมีความหมายดังนี้
ภาพท่ี 12 แสดงไอคอนแสดงสถานะการท�ำงานของตัวเครือ่ ง (Status Bar)
แสดงสถานะการเชอ่ื มตอ่ กับแหล่งพลงั งานส�ำรองภายนอก
แสดงสถานะการเชอ่ื มต่อกบั สัญญาณดาวเทียม
แสดงสถานะการใช้งานเขม็ ทิศอิเลคทรอนคิ ส์ในตวั เครอ่ื ง
แสดงสถานะการเช่ือมตอ่ กับเครื่องคอมพวิ เตอร์ทาง Port USB
แสดงสถานะไฟสอ่ งสว่างในตัวเครอ่ื ง (Backlight)
แสดงสถานะระดบั พลังงานจากแบตเตอร่ี จะปรากฏกต็ ่อเม่อื ระดบั พลังงานลดลงใกลจ้ ะเปน็ ศนู ย์
(2) สถานะการรบั สัญญาณดาวเทียม (Receiver Status) เป็นไอคอนปรากฏอยูด่ ้านบนของหนา้ จอ สญั ลกั ษณด์ งั กลา่ ว แสดงวา่ เคร่อื ง
ก�ำลังรับสัญญาณจากดาวเทยี มไม่นอ้ ยกว่า 4 ดวง ซง่ึ สามารถประมวลผลขอ้ มลู ไดท้ ัง้ 3 มิติ คือ กวา้ ง ยาว และลึก ผลทไ่ี ด้น้ถี ือว่ามคี วาม
สมบรู ณ์ครบถ้วน แตถ่ ้าเป็นลักษณะ 2D แสดงวา่ การประมวลผลขอ้ มลู ไมส่ มบรู ณ์ ค่าที่ได้ยังไม่ถกู ตอ้ งครบถว้ น
ภาพท่ี 13 แสดงสถานะการรับสัญญาณดาวเทยี ม
66 |
(3) ค่าพกิ ดั ต�ำแหน่งปัจจบุ ันของตวั เครอ่ื ง (Location) เป็นตัวเลขค่าพกิ ัดแผนท่ี ณ ต�ำแหนง่ ท่ีเปิดเครื่องใชง้ าน ค่าพกิ ัดน้ี สามารถแสดง
รูปแบบค่าพิกัดได้หลายรูปแบบ ข้ึนอยู่กับการต้ังค่าการใช้งานของเคร่ือง ซึ่งค่าพิกัดท่ีนิยมใช้กันมาก ได้แก่ ค่าพิกัดระบบ UTM/UPS,
ค่าพิกัดระบบภูมิศาสตร์ และค่าพิกัดระบบกริดทหาร (MGRS:Millitary Grid Reference System) นอกจากค่าพิกัดท่ีปรากฏแล้ว
ยังแสดงคา่ ความคลาดเคลื่อน หรือคา่ ความถูกตอ้ งของคา่ พกิ ัด (Acuracy) ไวด้ ว้ ย มีลกั ษณะเป็นตัวเลข โดยมคี า่ ± กำ� กบั หนา้ ตวั เลข
และมหี นว่ ยวดั เพอ่ื บอกคา่ ทถ่ี กู ตอ้ ง คา่ ตวั เลขยง่ิ นอ้ ยแสดงถงึ ความถกู ตอ้ งแมน่ ยำ� สงู ในทางตรงกนั ขา้ ม คา่ ตวั เลขยง่ิ มาก แสดงถงึ คา่ ความ
ถกู ต้องที่อยู่ในระดบั ต�่ำ สว่ นหนว่ ยวัดระยะนนั้ ขึน้ อย่กู ับการตั้งค่าของเคร่อื ง
(4) หมายเลขและตำ� แหนง่ ของดาวเทยี ม (Satellite Location) ไดแ้ ก่ หมายเลขของดาวเทยี มดวงตา่ ง ๆ ทเ่ี ชอ่ื มตอ่ สญั ญาณกบั เครอ่ื ง GPS
จ�ำนวนดาวเทียมทง้ั หมดทป่ี รากฏบนหนา้ จอจะไมเ่ กิน 12 ดวง ตำ� แหน่งของดาวเทยี มจะอ้างองิ ด้วยวงแหวน และต�ำแหน่งทิศทป่ี รากฏ
ซง่ึ ปรากฏเปน็ วงโคจรจำ� นวน 2 วงซอ้ นกนั (Inner Ring/Outer Ring) โดยดา้ นลา่ งของวงโคจรปรากฏเปน็ เสน้ ตรงลกั ษณะเปน็ เสน้ บรรทดั
และมีหมายเลขก�ำกบั อยู่ด้านลา่ ง นั่นหมายถึงการแสดงสถานการณร์ บั สญั ญาณดาวเทยี ม (Signal Strength bars) เครือ่ งรบั สญั ญาณ
ดาวเทียมดวงใดได้แล้ววงกลมที่แสดงหมายเลขของดาวเทียมบนวงโคจรจะเป็นสีด�ำ พร้อมกับแสดงแถบสถานะความเข้มของสัญญาณ
เป็นลกั ษณะแทง่ สีดำ� ปรากฏอยบู่ นเส้นบรรทดั ซึ่งจะตรงกบั หมายเลขทีด่ ้านล่างของเสน้ บรรทดั
(5) ระดบั คณุ ภาพของสญั ญาณดาวเทียม (Satellite Signal Strength) มลี กั ษณะเปน็ แถบสีเขม้ แถบสญั ญาณท่สี งู ข้นึ แสดงวา่ ระดบั
สญั ญาณดาวเทยี มคุณภาพดี ในทางตรงข้าม แถบสัญญาณตำ่� แสดงว่าคณุ ภาพของสญั ญาณดาวเทียมอยใู่ นระดบั ต่ำ� ซ่งึ จะมีผลตอ่ การ
ประมวลผลขอ้ มลู ของเครอื่ ง แถบสัญญาณนม้ี คี วามสมั พันธ์กับดาวเทียมทป่ี รากฏในวงแหวนของหนา้ จอเครื่อง
(6) ตำ� แหนง่ ของเครอื่ ง GPS (Heading bug indicates your direction of movement) เปน็ ลกั ษณะสญั ลกั ษณแ์ สดงตำ� แหนง่ ของเครอ่ื ง
ซงึ่ จะเคลอ่ื นทไ่ี ปตามตำ� แหนง่ ของเครอื่ ง สำ� หรบั หนา้ จอน้ี มรี ายการเมนยู อ่ ยใหใ้ ชง้ านเพม่ิ เตมิ โดยใชป้ มุ่ MENU โดยมรี ายการเมนยู อ่ ยดงั นี้
- ปิด GPS/เปิด GPS
- ทิศทมี่ ุ่งไป
- แสดงสสี ัญญาณสีเดยี ว/หลายสี
- ตง้ั ต�ำแหนง่ ใหม่
- ความสงู วัดโดย GPS
2) หนา้ จอขอ้ มลู การเดินทาง (Trip Computer Page)
ภาพท่ี 14 แสดงหนา้ จอขอ้ มูลการเดนิ ทาง
| 67
ประกอบดว้ ยข้อมลู ต่าง ๆ จัดเรยี งล�ำดบั ตามเส้นบรรทดั ข้อมลู เหล่านี้ เครื่องทำ� การจัดเกบ็ ไวน้ ับแตม่ ีการตง้ั คา่ ใหม่ (Reset) ในแต่ละครั้ง
โดยสามารถเลือกค้นหาได้โดยใชเ้ มนูยอ่ ย ซง่ึ จะซ่อนอยูใ่ นเมนูย่อยน้ี สำ� หรบั ขอ้ มลู บนหนา้ จอเครื่องนี้ มคี วามหมายดงั นี้
(1) ระยะทางในการเคล่อื นท่ี (Trip Odom)
(2) ระยะเวลาในการเคลือ่ นที่ (Moving Time)
(3) ห้วงระยะเวลาหยดุ การเคลอ่ื นที่ (Stopped)
(4) ระยะทางรวมขณะเคลอื่ นท่ี (Odometer)
(5) อตั ราความเร่งในการเคล่ือนที่ (Speed)
(6) อัตราความเรง่ ในการเคล่ือนท่สี งู สุด (Max Speed)
(7) อัตราความเรว็ เฉลี่ยในการเคล่ือนที่ (Moving Avg)
(8) อตั ราความเร็วเฉล่ยี ท้ังหมด (Overall Avg)
ส�ำหรบั รายการเมนยู ่อยในหนา้ จอน้ี ประกอบด้วย การตั้งคา่ ใหม่ ตัวเลขใหญ่ เปลี่ยนการแสดงข้อมูล และ Restore Default ยกเลกิ
การตง้ั คา่ ทัง้ หมด กลับไปใชค้ ่าท่ีต้งั มาจากโรงงาน
3) หนา้ จอแผนท่ี (Map Page)
เปน็ การแสดงแผนท่ภี าพรวมของประเทศไทยและประเทศทพี่ รมแดนติดตอ่ กันทัง้ หมด ในแผนทีป่ ระกอบด้วยข้อมูลต�ำแหนง่ เมืองสำ� คัญ
หลกั ๆ ท้งั ในประเทศไทยและประเทศใกล้เคียง เส้นทางหรอื ถนนทางหลวงแผน่ ดนิ (Map Feature) และต�ำแหนง่ คา่ พิกัดทมี่ ีการบันทกึ
เอาไว้ แถบสามเหลีย่ มสดี ำ� แสดงต�ำแหน่งของเครอื่ ง ณ ปัจจบุ นั (Position Icon) สว่ นดา้ นล่างทางซ้ายมอื ของหน้าจอจะแสดงอัตราส่วน
การยอ่ – ขยายแผนท่ี (Map Scale) โดยใชป้ ุ่ม Zoom IN/OUT บนตัวเครื่อง ด้านบนเป็นขอ้ มลู แสดงผลท่เี กย่ี วขอ้ งกับการใช้งานแผนท่ี
(Data Field) ซึง่ สามารถปรับเปล่ียนข้อมูลได้โดยใช้เมนูย่อย
ภาพท่ี 15 แสดงหนา้ จอแผนท่ี (Map Page)
68 |
นอกจากน้ีการใช้งานหน้าจอแผนท่ีนี้ ยังสามารถต้ังค่าการใช้งานได้ ส�ำหรับเมนูย่อยในหน้าจอน้ี จะเปลี่ยนไปตามฟังชั่นการใช้งาน
บนหนา้ จอแผนท่ี โดยทั่วไปประกอบด้วย
(1) หยุดนำ� ทาง
(2) คำ� นวณใหม่
(3) ข้อมลู ที่แสดง
(4) ข้อความนำ� ทาง
(5) วัดระยะทาง
(6) ลดรายละเอียดแผนที่
4) หนา้ จอการน�ำทาง (Navigation Page)
ใชส้ ำ� หรบั การนำ� ทางไปยงั พกิ ดั เปา้ หมายทตี่ อ้ งการ พรอ้ มดว้ ยขอ้ มลู การนำ� ทางทเี่ กยี่ วขอ้ ง กรณใี ชง้ านเพอื่ นำ� ทางไปยงั พกิ ดั เปา้ หมายแลว้
จะปรากฏเปน็ รปู ลกู ศรเขม็ ทศิ สแี ดง ชไี้ ปยงั พกิ ดั ตำ� แหนง่ เปา้ หมายทใี่ ชง้ าน สำ� หรบั ขอ้ มลู การนำ� ทาง สามารถปรบั เปลย่ี นไดโ้ ดยใชเ้ มนยู อ่ ย
ส่วนขอ้ มูลในหนา้ จอเครือ่ งน้ี มีขอ้ มูลท่เี ก่ียวข้องดงั นี้
ภาพที่ 16 แสดงหน้าจอการนำ� ทาง (Navigation Page)
(1) เวลาท่ีจะถงึ เป้าหมาย (ETA At Dest)
(2) ระยะทางไปยงั พกิ ดั เปา้ หมายจากต�ำแหนง่ ของเคร่ือง (Dist To Next)
(3) ระยะเวลาทจี่ ะถึงพกิ ัดเปา้ หมาย (Time to Next)
(4) อตั ราความเรว็ ของการเคล่อื นท่ี (Speed)
(5) ค่ามมุ ตามสเกลเขม็ ทิศ (Compass Ring)
สำ� หรับรายการเมนูย่อยประกอบดว้ ย - ขอ้ มลู ท่ีแสดง
- เล็งและพาไป - เปลี่ยนการแสดงขอ้ มลู
- หยดุ น�ำทาง - ปรับตงั้ เข็มทิศ
- ค�ำนวณใหม่
- Course pointer
| 69
5) หนา้ จอแสดงคา่ ความสูงของพ้นื ท่ี (Altimeter Page)
เป็นหน้าจอแสดงผลเกีย่ วกับขอ้ มูลระดับความสงู ของพน้ื ทจี่ ากการใชง้ านเครือ่ งสะสมมาต้ังแตเ่ ริ่มใชง้ าน ซง่ึ เครื่องจะทำ� การประมวลผล
ขอ้ มลู เองโดยอตั โนมัติ ข้อมูลทส่ี �ำคัญมีดังนี้
ภาพที่ 17 แสดงหนา้ จอแสดงคา่ ความสูงของพ้นื ที่
(1) ขอ้ มลู เกีย่ วกบั คา่ ระดบั ความสงู ของพ้ืนที่ (Data field)
(2) กราฟดา้ นตดั แสดงระดับความสูงของพนื้ ที่ (Elevation Profile)
(3) ชอ่ งอัตราส่วนการวัดระดบั ความสูงของพื้นที่ (Range grid measurement scale)
(4) คา่ ระดบั ความสงู ณ ตำ� แหนง่ ของเครอ่ื งปจั จบุ ัน (Current elevation)
(5) อตั ราคา่ ระดับความสงู ทีเ่ ปล่ียนไป (Rate of ascent or descent) เนอื่ งจากการเคลื่อนยา้ ยต�ำแหน่งของเครื่อง
สำ� หรับรายการเมนยู อ่ ย ประกอบดว้ ย
- Plot over Time/Plot Over Distance
- ดแู ผนที่ความดนั อากาศ
- ปรบั ชว่ งการแสดงผล
- เปลย่ี นการแสดงข้อมูล
- ต้งั ค่าใหม่
- ปรับตั้งมาตรวดั ความสูง
70 |
ภาพที่ 18 แสดงรายการเมนยู อ่ ย
6) หนา้ จอเมนูหลัก (Main Menu Page)
ประกอบด้วยรายการ (Menu) หลักทตี่ อ้ งการใช้งาน จำ� นวน 11 รายการ ไดแ้ ก่
ภาพท่ี 19 แสดงหนา้ จอเมนูหลกั
(1) ถนน (Highway) เมนูส�ำหรับแสดงรูปแบบการน�ำทางด้วยเส้นทาง
(2) จดุ ระวงั (Proximity) เมนูสำ� หรบั ตงั้ ค่าเพือ่ ให้เครอื่ งท�ำการเตอื น เมื่อเดนิ ทางอย่ใู นรศั มพี กิ ดั อนั ตราย
(3) Routes เมนกู ารสรา้ งเส้นทางเชือ่ มตอ่ ค่าพิกัดดว้ ยคา่ มมุ ทิศทางและระยะทาง
(4) Tracks เมนกู ารใชง้ านการบันทึกจดุ คา่ พิกดั
| 71
(5) ตง้ั ค่า (Setup) เมนูสำ� หรบั การตัง้ ค่าการใช้งานของเคร่อื ง
(6) ปฏทิ ิน (Calendar) การใชง้ านเกีย่ วกบั ปฏิทนิ
(7) เครือ่ งคิดค�ำนวณเลข (Calculator) เมนูการใชง้ านเครอ่ื งคำ� นวณคณติ ศาสตร์
(8) นาฬิกาจบั เวลา (Stopwatch) เมนกู ารใช้งานนาฬกิ าในการตั้งเวลา
(9) ดวงอาทิตย์ (Sun & Moon) เมนูการใช้งานเกย่ี วกบั การดเู วลาขนึ้ /ตกของพระอาทิตย์และดวงจันทร์
(10) ลา่ สตั ว์ (Hunt & Fish) เมนกู ารใช้งานเพ่ือดเู วลาทเ่ี หมาะสมในการจบั สตั ว์นำ้�
(11) เกมส์ (Game) เมนกู ารเลน่ เกมส์เพื่อพักผ่อน
3. วธิ กี ารใช้งานเครือ่ ง GARMIN GPSMAP รุ่น 76 CSx
การเปดิ เครือ่ ง GPS เขา้ ส่รู ะบบการใชง้ าน ใหท้ �ำการเปดิ เครอ่ื งเข้าสหู่ น้าจอสญั ญาณดาวเทียม (Satellite Page) ตรวจสอบแถบสถานะ
ของดาวเทยี มใหร้ บั สัญญาณจากดาวเทียมให้มากดวงมากที่สดุ โดยสามารถรบั ได้สงู สดุ ไม่เกิน 12 ดวง และอย่างนอ้ ยสุดไมต่ ำ่� กวา่ 4 ดวง
การรับสัญญาณท่ีน้อยกว่า 4 ดวง จะได้รับข้อมูลการประมวลผลท่ีไม่ถูกต้อง บนหน้าจอนี้นอกจากจะแสดงสถานะของดาวเทียม
แถบสญั ญาณของดาวเทยี ม และคา่ พกิ ดั ปจั จบุ นั แลว้ ในเมนยู อ่ ยยงั ปรากฏขอ้ มลู ใหเ้ ลอื กใชเ้ พม่ิ เตมิ ซงึ่ การเขา้ เมนยู อ่ ยนใี้ หก้ ดปมุ่ เมนขู วามอื
ของตัวเครอ่ื ง ข้อมลู ในเมนยู ่อยประกอบด้วย
(1) การเปดิ - ปดิ GPS (Use With GPS Off, Use With GPS On ) มีขอ้ มลู ให้เลอื ก ถา้ ตอ้ งการเลอื กปดิ ระบบใหเ้ ลอื ก ปดิ GPS
(Use With GPS Off) การเลือกปิด GPS (Use With GPS Off) ใหใ้ ช้ในกรณกี ารรบั สัญญาณไม่ดี (Poor Satellite Reception)
เชน่ ตำ� แหนง่ เครอื่ งไมไ่ ดอ้ ยใู่ นสถานทโี่ ลง่ ตอ้ งการประหยดั พลงั งาน สภาพทอ้ งฟา้ ปดิ การรบั สญั ญาณไมด่ เี พยี งพอ โดยขณะใชเ้ มนู
ยอ่ ยน้ี เคร่ืองยังสามารถจดั การข้อมูลอื่นทีเ่ กีย่ วขอ้ งได้ เช่น การจัดการ Route แต่การน�ำทางไม่สามารถใช้งานได้ ผลการใชง้ าน
เมนูย่อยน้ี หน้าจอจะไม่ปรากฏต�ำแหน่งของดาวเทียม หมายเลขของดาวเทียมและค่าพิกัดปัจจุบันแต่อย่างใด เครื่องไม่ท�ำการ
ประมวลผลข้อมูล แต่ถ้าต้องการเปิดระบบก็ให้เลือกเปิด GPS (Use With GPS On) ซึ่งหน้าจอจะแสดงต�ำแหน่ง หมายเลข
แถบสถานะของดาวเทียม และคา่ พกิ ดั ปัจจุบันกรณีเครื่องท�ำงานตามปกติ
ภาพที่ 20 แสดงกรณกี ารรับสัญญาณไมด่ ี (Poor Satellite Reception)
72 |
(2) ต�ำแหน่งทิศทางของหน้าจอ ถ้าต้องการให้ด้านบนของหน้าจอเครื่อง แสดงทิศเหนือให้เลือกทิศเหนือ (North Up) แต่ถ้า
ต้องการให้ดา้ นบนของหนา้ จอเครอ่ื ง แสดงทิศทางตามต�ำแหนง่ จรงิ ของดาวเทียม ใหเ้ ลือกทิศท่มี ่งุ ไป (Track Up)
(3) แสดงสสี ัญญาณหลายสี (Multicolor) เปน็ การเลอื กการแสดงสีของหน้าจอ ถา้ ต้องการหลายเฉดสีให้เลอื กแสดงสสี ญั ญาณ
หลายสี แต่ถา้ ต้องการเฉดสเี ดย่ี ว ใหเ้ ลือกสเี ดยี ว (Single Color)
(4) ตง้ั ตำ� แหนง่ ใหม่ (New Location) ใชใ้ นกรณเี ปล่ียนสถานทใ่ี ช้งานของเครอื่ ง โดยมรี ะยะทางมากกวา่ 600 ไมล์ หรอื ประมาณ
800 กโิ ลเมตรขน้ึ ไป จากตำ� แหนง่ ใชเ้ ครอื่ งครงั้ สดุ ทา้ ย ใหใ้ ชเ้ มนยู อ่ ยน้ี เพอ่ื ใหเ้ ครอ่ื งประมวลผลขอ้ มลู ณ พน้ื ทปี่ จั จบุ นั โดยมเี มนยู อ่ ย
ใหเ้ ลอื ก ได้แก่ อตั โนมตั ิ (Automatic) และใชแ้ ผนท่ี (Use Map) ถ้าเลือกอัตโนมัติ (Automatic) เครื่องจะก�ำหนดตำ� แหน่ง
สถานทเ่ี องตามท่ีเครอื่ งนน้ั ใช้งาน
แต่ถ้าตอ้ งการเลอื กสถานทเี่ อง ใหเ้ ลอื กใช้แผนท่ี (Use Map) ซ่งึ เคร่อื งจะแสดงผลข้อมลู แผนท่ี มีสญั ลักษณส์ ามเหล่ียมโปรง่ แสง
(Pointer) ปรากฏ ให้ใช้สัญลักษณ์น้ีเล่ือนหาต�ำแหน่งที่ต้องการ โดยใช้ปุ่ม Soccer เลื่อนไปตามต�ำแหน่งต่าง ๆ ที่ต้องการได้
ถา้ ก�ำหนดสถานทใ่ี นแผนทไ่ี ด้แล้ว ใหย้ ืนยันการเลอื กดงั กล่าวโดยกดท่ีปุม่ Enter บนตัวเคร่อื ง สญั ลักษณส์ ามเหลยี่ มจะเปล่ยี น
ต�ำแหน่งไปตามที่เลือกเอาไว้ ซ่ึงจะมีผลต่อค่าพิกัดปัจจุบันที่ต้องการด้วย กล่าวคือถ้าเลือกต�ำแหน่งใดในแผนท่ี ค่าพิกัดท่ีแสดง
บนเครอ่ื งกจ็ ะเปน็ ค่าพกิ ดั ณ จุดน้ัน ไมใ่ ช่ค่าพิกัดปจั จุบัน ณ ตำ� แหนง่ ที่เครื่องก�ำลงั ใช้งาน
(5) ความสงู ของพนื้ ทว่ี ดั โดย GPS (Show GPS Elevation) เครอ่ื งจะแสดงระดบั ความสงู ของพนื้ ที่ ณ ตำ� แหนง่ ทเ่ี ครอ่ื งเปดิ ใชง้ าน
ให้ทราบ ซึง่ ตอ้ งยืนยันค�ำสงั่ ดังกล่าวโดยเลือก ตกลง (OK)
การปรบั ตั้งคา่ ของเคร่อื ง
การใชง้ านเครอื่ ง GPS ทกุ เครอื่ งไมว่ า่ จะเปน็ ยห่ี อ้ ใดกต็ าม กอ่ นใชง้ านตอ้ งทำ� การตง้ั คา่ การใชง้ านของเครอ่ื งกอ่ นเสมอ เนอ่ื งจากแมบ้ รษิ ทั
ผผู้ ลติ ไดอ้ อกแบบมาเพอ่ื ใหส้ ามารถใชง้ านไดท้ วั่ โลก แตข่ อ้ มลู บางอยา่ งของแตล่ ะประเทศไมเ่ หมอื นกนั จงึ จำ� เปน็ ตอ้ งตง้ั คา่ การใชง้ านของ
เครอื่ งกอ่ นเสมอ มฉิ ะนน้ั การกำ� หนดตำ� แหนง่ หรอื หาคา่ พกิ ดั อาจเกดิ ความผดิ พลาดได้ เมอ่ื เขา้ สรู่ ะบบการทำ� งานตามปกติ ใหเ้ ขา้ ไปทหี่ นา้ จอ
เมนหู ลัก (Main Menu) แลว้ เลือกปรับต้งั ค่าตามทีก่ �ำหนด การตั้งคา่ เพ่อื ใชง้ าน (Set Up) ให้เลือกเมนูยอ่ ยนี้จะปรากฏขอ้ มูลให้ทำ� การ
ตรวจสอบและแกไ้ ขดงั น้ี (เรยี งตามล�ำดบั ความสำ� คัญ)
ภาพท่ี 21 แสดงเมนูหลกั (Main Menu)
| 73
1) เวลา (Time)
- ระบบเวลา (Time Format) เป็นการเลอื กระบบการนบั เวลา มีขอ้ มลู ให้เลือก 2 ลักษณะ ไดแ้ กร่ ะบบ 12 ชว่ั โมง และระบบ
24 ชว่ั โมง
- Time Zone เป็นเขตพื้นที่เวลาของโลก ส�ำหรับการใช้งานให้เลือก Bangkok ซึ่งเคร่ืองจะแปลงค่าการต้ังเวลาให้โดยอิงกับ
เวลามาตรฐานของโลก (Universal Time Coordinate) ซ่ึงประเทศไทยอยใู่ นเขตโซนเวลาท่เี ร็วกว่าเวลามาตรฐานโลกเทา่ กับ
7 ช่ัวโมง หรือ UTC +07:00
- Daylight Savings Time เป็นการต้งั ค่าเวลาของประเทศในเขตอบอนุ่ ท่ัวไป ไดแ้ ก่ ยุโรป อเมริกา ท่ีมีระยะเวลาการรบั แสงจาก
ดวงอาทติ ยใ์ นเวลากลางวนั ทยี่ าวนานกวา่ ปกตใิ นชว่ งฤดรู อ้ น จงึ ตอ้ งมกี ารปรบั ตงั้ คา่ ดงั กลา่ ว สำ� หรบั ประเทศไทยไมต่ อ้ งตงั้ คา่ น้ี
จึงให้เลือก NO
2) Units คอื หน่วยนับหรอื หนว่ ยวดั ของขอ้ มูล มดี ังน้ี
- รูปแบบต�ำแหนง่ (Position Format) ได้แก่ ระบบการอา่ นคา่ พิกัดของต�ำแหนง่ มที ้งั ระบบพิกัดภูมศิ าสตร์ ระบบ UTM/UPS
และระบบกรดิ ทหาร (MGRS) ซง่ึ เครอื่ งสามารถแปลงคา่ พิกดั ให้เปน็ ไปตามระบบทีต่ อ้ งการได้ ส�ำหรบั ประเทศไทยใชท้ งั้ ระบบ
UTM/UPS และระบบพิกัดภูมิศาสตร์ (เส้นรุ้ง-เส้นแวง) และระบบกริดทหาร ดังนั้นต้องการใช้ระบบใดก็ให้เลือกระบบตาม
ท่ีต้องการ ระบบUTM/UPS ได้แก่ ค่าพิกัดเป็นตัวเลขสิบหลักตามแผนท่ีมาตราส่วน 1:50,000 ที่ใช้งานทั่วไป ระบบพิกัด
ภูมิศาสตร์ ไดแ้ ก่ คา่ ต�ำแหน่งพิกดั ท่แี สดงเปน็ องศา (๐) ลิปดา (‘) และฟลิ ปิ ดา (“) ซึ่งขอ้ มูลในเครอ่ื งมใี ห้เลอื ก 3 ระดับ ได้แก่
องศา (hddd.ddddd) องศา-ลปิ ดา (hddd mm.mmm’) องศา-ลิปดา-ฟลิ ปิ ดา (hddd mm’ss.s”)
ภาพท่ี 22 แสดงรูปแบบตำ� แหน่ง (Position Format)
74 |
- Map Datum เปน็ คา่ ขอ้ มลู การจดั ทำ� แผนทรี่ ะวางมาตราสว่ น 1:50,000 ในแตล่ ะชดุ ซง่ึ มคี วามแตกตา่ งกนั ออกไป การใชเ้ ครอ่ื ง
GPS ประกอบกบั แผนท่ีตอ้ งต้งั คา่ ให้ตรงกบั ระบบแผนทท่ี ใี่ ชด้ ว้ ย โดยแผนทร่ี ะวางมาตราสว่ น 1:50,000 ชุดที่ L7017 ให้ใช้
ข้อมูลแผนที่ในระบบ Indian Thailand 1975 แผนทช่ี ดุ ท่ี L7018 ใหใ้ ชร้ ะบบแผนที่ WGS 84
- ระยะทาง/ความเรว็ (Distance/Speed) คือ ระยะทางและอัตราความเร็วที่ใช้ในการเดินทาง ใหเ้ ลอื กระบบการนบั เป็นระบบ
เมตรกิ (Metric) ไดแ้ ก่ เมตร กิโลเมตร เปน็ ต้น
- ความสูง/ความเร็วแนวดิ่ง (Elevation/Vert. Speed) ไดแ้ กค่ ่าความสงู ของพื้นทจี่ ากระดับทะเลปานกลาง และอตั ราความเรว็
ในการเคลื่อนท่ีทางด่ิง เคร่ืองสามารถประมวลผลค่าดังกล่าวได้ ให้เลือกหน่วยการนับเป็นเมตร (Meters) ส�ำหรับค่าระดับ
ความสงู ส่วนคา่ อัตราความเร็ว ใหเ้ ลือกใช้เมตรต่อนาที (m/min) หรือเมตรตอ่ วนิ าที (m/sec)
- Depth ค่าความลกึ ที่ต่ำ� กวา่ ระดบั พ้ืนดนิ ลงไป ให้เลือกหน่วยการนบั เป็น Meters ในระบบเมตรกิ
- อณุ หภมู ิ (Temperature) หนว่ ยวดั ระดบั อณุ ภมู ขิ องอากาศ มใี หเ้ ลอื กทง้ั แบบฟารเ์ รนไฮท์ (Fahrenheit) และเซลเซยี ส (Celsius)
ส�ำหรับประเทศไทยใหเ้ ลือกใช้เซลเซยี ส
- ความดันอากาศ (Pressure) หน่วยวดั ค่าความกดอากาศ ใหเ้ ลอื กใช้ Millbars
ภาพที่ 23 แสดงการต้งั ค่ารูปแบบตำ� แหน่ง
| 75
3) Heading คือ ทศิ เหนอื ท่ีใชใ้ นการอา้ งองิ ซ่งึ มีทั้งหมด 3 ลกั ษณะ ได้แก่ ทศิ เหนอื จรงิ (True North) ทศิ เหนือแมเ่ หล็ก (Magnetic
North) และทิศเหนือกริด (Grid North) มเี มนยู อ่ ยไดแ้ ก่
ภาพที่ 24 แสดงการแสดงผล
- แสดงผล (Display) เปน็ การตง้ั คา่ หนว่ ยของคา่ มมุ ทศิ ทางบนหนา้ จอการนำ� ทางมใี หเ้ ลอื กหลายคา่ เชน่ Degree (องศา) ตวั อกั ษร
(Cardinal Letters เช่น NE และ NS ซึ่งหมายถึงทิศตะวันออกเฉียงเหนือ และทิศตะวันออกเฉียงใต้) โดยท่ัวไปให้เลือกใช้
Degree ซึง่ การตงั้ คา่ ณ ตำ� แหน่งน้จี ะมีผลตอ่ การแสดงค่ามุมทิศทางในการนำ� ทางบนหนา้ จอนำ� ทางด้วย
- North Reference คอื การอา้ งองิ ทศิ เหนอื ประกอบดว้ ยทศิ เหนอื จรงิ (True North) ทศิ เหนอื แมเ่ หลก็ (Magnetic) ทศิ เหนอื กรดิ
(Grid) และทิศทางที่กำ� หนดเอง (User) ให้เลอื ก True
- ชที้ างโดยเขม็ ทศิ เมอื่ วง่ิ ดว้ ยความเรว็ ตำ่� (Switch to Compass Heading When below) ใหท้ ำ� การเลอื กระบบเขม็ ทศิ อเิ ลคทรอนคิ ส์
ในการนำ� ทางจากดาวเทยี ม โดยกำ� หนดคา่ อตั ราความเรว็ ตามทตี่ อ้ งการ (ใสค่ า่ ตวั เลข) ซง่ึ เครอื่ งจะทำ� การปรบั โดยอตั โนมตั เิ มอ่ื
ระดบั อตั ราความเร็วเกนิ กว่าท่กี �ำหนด
- เปน็ เวลานานกวา่ (For More Than…. ) ชว่ งระยะเวลาการนำ� ทางดว้ ยเขม็ ทศิ ในตวั เครอ่ื ง ซง่ึ ตอ่ เนอื่ งจากระยะทางในการนำ� ทาง
โดยมีให้เลอื กตั้งแต่ 5 วนิ าทจี นถงึ 180 วนิ าที
76 |
4) ระบบ (System) เป็นค่าระบบปฏิบัติการของเครือ่ ง มีข้อมูลรายละเอียดท่ีตอ้ งต้ังคา่ ดงั น้ี
ภาพที่ 25 แสดงระบบปฏบิ ัตกิ ารของเคร่ือง
- GPS โหมดการใชง้ าน GPS ใหเ้ ลอื กระบบการทำ� งานของเครอื่ งตามตวั เลอื กทกี่ ำ� หนดไว้ ไดแ้ ก่ ปกติ (Normal) ประหยดั พลงั งาน
(Battery Saver) ปิด GPS (GPS Off) และแบบจ�ำลองการท�ำงาน (Demo Mode) ในการใช้เครือ่ งปฏิบตั งิ านจริงใหเ้ ลอื กโหมด
ปกติ (Normal) เท่าน้ัน ส่วนระบบ Demo Mode เปน็ ตน้ แบบหรอื แบบจำ� ลองของข้อมูลตามเมนกู ารใช้งานซงึ่ คา่ ท่ไี ดใ้ นแตล่ ะ
เมนู จงึ เปน็ ค่าท่ไี มต่ รงกับขอ้ เท็จจรงิ ณ การใช้งานปจั จุบัน
- WAAS คอื ระบบการปรบั คา่ ความถกู ต้องของค่าพกิ ัด GPS ด้วยดาวเทียมของประเทศสหรฐั อเมรกิ าและประเทศในทวปี ยโุ รป
เพอ่ื ใหค้ า่ GPS ดงั กลา่ ว มคี วามถกู ตอ้ งมากยงิ่ ขน้ึ เนอ่ื งจากความคลาดเคลอื่ นของคา่ พกิ ดั อนั มผี ลมาจากการหกั เหของสญั ญาณ
ดาวเทยี ม หรอื ความคลาดเคลอื่ นของตำ� แหน่งดาวเทยี ม ให้เลอื กไมใ่ ช้ (Disable) เนอื่ งจากประเทศไทยไมม่ รี ะบบดังกลา่ ว
- ประเภทของไฟแบตเตอรี่ (Battery Type) เลอื กตงั้ คา่ ชนดิ ของแบตเตอรท่ี ใ่ี ชง้ านกบั ตวั เครอ่ื ง โดยทวั่ ไปแลว้ ใหใ้ ชช้ นดิ อลั คาไลน์
(Alkaline) เทา่ น้นั เน่อื งจากคุณภาพของพลงั งานไดม้ าตรฐาน ซง่ึ จะมผี ลตอ่ การประมวลผลข้อมลู ของเครือ่ งด้วย
- ภาษาตัวอักษร (Text Language) ใหเ้ ลือกภาษาการใชง้ านของเครื่อง ตามภาษาหลกั ทก่ี ำ� หนด สำ� หรบั การใช้งานของคนไทย
ใหเ้ ลอื กภาษาไทย
- เมือ่ ไมไ่ ด้ต่อไฟภายนอก (External Power Lost) การเช่อื มต่อกับแหลง่ พลงั งานภายนอกตวั เครอ่ื ง ถา้ ไม่มีการเชอ่ื มต่อให้เลือก
ปดิ (Turn Off)
- เตือนเมือ่ เขา้ ใกล้จดุ ก�ำหนด (Alarm) ต้งั คา่ การใชง้ าน/ไมใ่ ชง้ าน เพือ่ ให้เครื่องท�ำการเตอื นกอ่ นถงึ เหมาย กรณใี ช้เคร่อื งในการ
น�ำทางค้นหาเป้าหมาย
| 77
5) การแสดงผล (Display) เป็นเมนูการต้ังคา่ เกี่ยวกบั หนา้ จอเครือ่ ง
ภาพที่ 26 แสดงเมนูการตงั้ ค่าเก่ยี วกับหน้าจอ
- ชุดสแี สดงผล (Display Mode) การเลอื กสีพื้นหนา้ จอเครื่องเปน็ แบบกลางวัน (Daytime) หรอื กลางคนื (Nighttime) ส่วน
Auto เปน็ ลักษณะการท�ำงานแบบอตั โนมตั ิ ซึง่ เคร่ืองจะประมวลผลเอง
- ชดุ สกี ลางวัน (Daytime Color Scheme) การเลอื กชนิดหรือประเภทสพี ้ืนหนา้ จอเครอ่ื งในลักษณะการแสดงผลแบบกลางวนั
- ชดุ สกี ลางคนื (Nighttime Color Scheme) การเลอื กชนดิ หรอื ประเภทสพี น้ื หนา้ จอเครอ่ื งในลกั ษณะการแสดงผลแบบกลางคนื
- เวลาดบั แสงสวา่ งของจอ (Backlight Timeout) ระยะเวลาไฟแสงสวา่ งของหนา้ จอเครอ่ื ง โดยเลอื กคา่ ระยะเวลาทต่ี อ้ งการ เชน่
15 วนิ าที หรอื Stays On ถ้าต้องการให้หน้าจอสวา่ งตลอดเวลา
- Backlight Level การปรบั ระดบั ความสวา่ งของไฟสอ่ งสวา่ งหนา้ จอเครอ่ื ง จะมแี ถบสญั ลกั ษณไ์ ฟปรากฏ พรอ้ มดว้ ยคา่ เปอรเ์ ซน็ ต์
ความสวา่ ง โดยใชป้ ุ่มลกู ศรเล่ือนขึน้ /ลง
6) เชื่อมต่อ (Interface) เป็นการต้ังค่าการเช่ือมต่อเครื่อง GPS กับเคร่ืองคอมพิวเตอร์ ในการเปล่ียนถ่ายข้อมูล หรือการ Upload/
Download ข้อมูลตา่ ง ๆ
7) เสยี ง (Tones) การต้งั ค่าเกี่ยวกบั โทนเสยี งใหป้ รากฏ ขณะใชง้ านเครอ่ื ง ได้แก่ เสียงเตือนขอ้ ความ เสยี งการใชป้ ุม่ ป้อนข้อมูล (Key
Beep) เสียงปุ่มปิด/เปิดเครื่อง (Power Beep) เสียงเตือนก่อนถึงทางเลี้ยว และเสียงเตือนหลังจากออกจากทางเล้ียว นอกจากนี้ยังมี
การตงั้ คา่ โทนเสียงการแจ้งเตอื นเพมิ่ เตมิ ในชอ่ งเลอื กเสยี งเตอื นเมื่อเข้า ไดแ้ ก่ อัตราความเร็วทเี่ ข้าใกล้พนื้ ท่ี (Upcoming Speed Alert)
เสยี งเตือนเมื่อถึงพืน้ ที่ (Proximity Alarm Beep) เสียงเตือนเมื่อพน้ จากพ้ืนที่ (Leaving Proximity Beep) และเสียงเตือนเมอื่ อยูใ่ น
แนวเส้นทางพืน้ ท่ี (Approaching Proximity Beep) เมอ่ื ตอ้ งการเปิดโทนเสยี งให้กด ENTER ที่ตำ� แหน่ง Proximity Alarms เพอ่ื ใส่
เคร่อื งหมาย (/) จะท�ำใหเ้ กดิ โทนเสยี งทีต่ อ้ งการ
78 |
ภาพที่ 27 แสดงการต้ังคา่ เกีย่ วกับโทนเสยี ง (Tones)
8) ล�ำดับ (Page Sequence) แสดงหน้าจอเมนูการใช้งานของตัวเครื่อง ว่ามีรายการเมนูอะไรบ้าง ผู้ใช้สามารถเพ่ิม ลด รายการเมนู
ดังกล่าวได้ รายการเมนูดังกล่าวนี้จะสัมพันธ์กับหน้าจอเมนูหลัก กล่าวคือ เครื่องจะแสดงหน้าจอรายการเมนูตามที่ได้ตั้งค่าตามเมนูน้ี
เทา่ นนั้ การเพมิ่ รายการเมนทู ำ� ไดโ้ ดยกด Enter ทตี่ ำ� แหนง่ เพมิ่ หนา้ (Add Page) แลว้ เลอื กรายการทตี่ อ้ งการ สว่ นการลดหรอื เคลอ่ื นยา้ ย
แตล่ ะรายการทป่ี รากฏ ใหก้ ด Enter ทต่ี ำ� แหนง่ ของแตล่ ะรายการเมนู โดยเลอื ก Move (ยา้ ยตำ� แหนง่ ) Insert (เพม่ิ เขา้ มา) หรอื Remove
(นำ� ออกไป) หากจะทำ� การลบรายการท้งั หมดพรอ้ มกัน ให้กด Enter ที่ต�ำแหนง่ ลบหมด (Clear All) แตถ่ า้ ต้องการรายการเมนทู ้งั หมด
กลบั คืนมาใหก้ ด Enter ทีร่ วมหมด (Include All) การลบหนา้ จอการใช้งานเมนนู ี้ มลี ักษณะเป็นการซ่อนหน้าจอช่ัวคราว ไม่ได้ท�ำการลบ
ใหห้ ายออกไปจากตัวเครอ่ื งแต่อยา่ งใด
ภาพท่ี 28 แสดงหน้าจอรายการเมนตู ามทไี่ ดต้ ้งั ค่า
| 79
9) Setup Map ใช้ส�ำหรับการต้งั ค่าขอ้ มลู การใช้งานแผนท่ี เม่อื เลือกเมนยู อ่ ยน้จี ะปรากฏหน้าจอ Map Setup โดยมีสัญลักษณจ์ ำ� นวน
5 ชนดิ ใหเ้ ลือกดังน้ี
(1) สัญลักษณ์ที่ 1 ต้ังค่าทวั่ ไป
- ทิศการวาด (Orientation) แสดงทิศทางของหน้าจอ ถ้าต้องการให้ด้านบนของ
หน้าจอเปน็ ทิศเหนอื เลอื ก North Up แตถ่ ้าตอ้ งการใหเ้ ปน็ ทิศทางตามการเคล่อื นที่
เลือก Track Up
- ซูมอัตโนมัติ (Auto Zoom) เป็นการย่อขยาย เพ่ือดูข้อมูลในแผนที่ โดยเครื่อง
จะด�ำเนนิ การโดยอตั โนมตั ิ เพียงแต่ตอ้ งเลือกเปิดหรือปดิ การใช้งาน
- รายละเอยี ด (Detail) ขอ้ มูลรายละเอียดท่ปี รากฏในแผนท่ี มีให้เลอื ก 5 ระดับ
- เกาะติดถนน (Lock On Road) แสดงต�ำแหน่งอา้ งองิ กบั เสน้ ทางในแผนที่
(2) สญั ลักษณท์ ี่ 2 ตั้งคา่ Track
- Saved Tracks คา่ Track Log ทเ่ี ก็บบนั ทกึ เอาไว้สามารถใหแ้ สดงได้ท่ีระดบั ขยาย
ต่าง ๆ
- Track Log คา่ Track Log ขณะเปดิ ใชง้ าน สามารถเรยี กแสดงได้ที่ระดบั ขยายต่าง ๆ
เช่นเดียวกันกบั Saved Tracks
- Track Points จ�ำนวนจุดท่ีแสดงในแต่ละเส้นทาง สามารถต้ังค่าให้เครื่องแสดงได้
ไมเ่ กนิ 10,000 จุด ซึง่ ใชใ้ นกรณีที่ต้องการทำ� ใหร้ ปู Track แสดงอยา่ งสวยงาม
- เส้นชี้หมาย (Goto Line) มีให้เลือกแสดงต�ำแหน่งของเป้าหมายเป็นค่ามุมองศา
(Bearing) และมุมองศาตามแนวเส้นทางเคลอ่ื นท่ี (Course)
(3) สัญลักษณ์ที่ 3 ขนาดพกิ ดั เปา้ หมาย
สามารถเรียกดูได้ตามมาตราส่วนการขยายของหน้าจอที่ก�ำหนด มีให้เลือกทั้งแบบ
ตัง้ คา่ เองหรอื เปน็ แบบ AUTO
- Map Points ชื่อคา่ พกิ ดั ทั่วไป
- User Waypoints ชือ่ พกิ ดั เป้าหมายทีจ่ ดั เกบ็ ไว้
- Street Label แสดงสัญลกั ษณห์ มายเลขถนน
- Land Cover การแสดงรปู แบบของพน้ื ดนิ ทงั้ หมดในแผนที่ สว่ น water แสดงรปู แบบ
พน้ื น�ำ้ ในแผนท่ี
80 |
(4) สญั ลักษณ์ท่ี 4 ขนาดตวั อกั ษรในแผนที่
สามารถเลอื กให้แสดงตง้ั แต่ขนาดเลก็ (Small) ขนาดกลาง (Med) ขนาดใหญ่ (Large)
และไมแ่ สดง (None)
- Map Points ช่ือค่าพิกดั ท่ัวไป
- User Waypoints ช่ือพิกัดเปา้ หมายท่จี ัดเก็บไว้
- Street Label สญั ลักษณ์หมายเลขถนน
- Land Cover การแสดงรูปแบบของพ้นื ดิน
(5) สัญลักษณ์ที่ 5 (i)
แสดงข้อมลู รายละเอียดของแผนทใ่ี ห้เลอื กแสดงหรอื ไมก่ ็ได้ โดยใส่เครอ่ื งหมาย ถูก (/)
ลงในช่องสเ่ี หลยี่ ม
(6) สัญลกั ษณ์ท่ี 6 ต้ังค่าการใชง้ านทางนำ้�
สำ� หรบั การตงั้ คา่ แผนทท่ี เ่ี กย่ี วขอ้ งกบั ทางนำ้� น้ี (Map Setup – Marine) จะไมข่ ออธบิ าย
เนื่องจากไม่เก่ียวข้องกบั การใชง้ านในค่มู อื น้แี ตอ่ ย่างใด
| 81
การกำ� หนดค่าพกิ ัด
หลักการท�ำงานของเครื่อง GPS โดยท่ัวไป ต้องน�ำเอาค่าพิกัดเข้าสู่ระบบการท�ำงานของเครื่อง จากนั้นจึงจะสามารถด�ำเนินการให้
เป็นไปตามความต้องการได้ การก�ำหนดค่าพิกัดจึงมีความจ�ำเป็นและส�ำคัญมาก ส�ำหรับการก�ำหนดค่าพิกัดให้กับเคร่ือง GPS นั้น
กระทำ� ได้ 2 วิธใี หญ่ ๆ ดงั น้ี
1) การกำ� หนดค่าพิกัดในภมู ิประเทศ (Marking)
เป็นการกำ� หนดค่าพิกัดท่ตี อ้ งน�ำเคร่ืองไปยงั ตำ� แหนง่ ของสถานที่ทจี่ ะก�ำหนดค่าพกิ ัดนน้ั ๆ ในภูมปิ ระเทศจรงิ ที่ตอ้ งการ เมอ่ื อยูต่ �ำแหน่ง
ที่ต้องการแล้ว ให้กดปุ่ม Mark บนหน้าจอเครื่อง ซึ่งก่อนจะใช้ปุ่ม Mark น้ี ให้สังเกตค่าตัวเลขค่าความคลาดเคลื่อน (Accuracy)
ตวั เลขยิง่ น้อย แสดงถึงค่าความถูกต้องของคา่ พกิ ัดอย่ใู นระดบั สงู เมอื่ กดปุ่ม Mark แลว้ เครอ่ื งจะปรากฏหน้าจอแสดงคา่ พกิ ดั ปัจจบุ นั
พรอ้ มขอ้ มลู รายละเอยี ดอ่ืน ภายในหนา้ จอน้ีประกอบดว้ ยขอ้ มูลรายการต่าง ๆ ดงั นี้
ภาพที่ 29 แสดงการกำ� หนดค่าพกิ ดั
- ชอ่ื คา่ พกิ ดั และสญั ลกั ษณ์ ผใู้ ชส้ ามารถตง้ั ชอ่ื คา่ พกิ ดั ไดต้ ามตอ้ งการ โดยใชแ้ ปน้ พมิ พข์ อ้ ความทม่ี อี ยใู่ นเครอื่ ง พรอ้ มใสร่ ปู สญั ลกั ษณ์
ไดต้ ามท่ีต้องการ ส่วนกรณไี มม่ กี ารต้งั ชอ่ื ให้กับค่าพิกดั เครอ่ื งจะตั้งช่อื เองโดยอตั โนมตั ิ ด้วยตัวเลข 3 หลกั
- ค่าพกิ ัด ณ ตำ� แหน่งท่กี �ำหนด (Location) มรี ูปแบบตามการตัง้ คา่ การใชง้ านของเคร่ืองตามเมนยู อ่ ยรูปแบบต�ำแหนง่ (Position
Format) ในเมนูหนว่ ย (Unit)
- ระดบั ความสงู ของพนื้ ทจี่ ากระดบั นำ้� ทะเลปานกลางของตำ� แหนง่ คา่ พกิ ดั ทกี่ ำ� หนด (Elevation) มหี นว่ ยวดั เปน็ ไปตามการตง้ั คา่
การใช้งานของเคร่อื งตามเมนยู ่อยความสงู (Elevation) ในเมนูหน่วย (Unit)
- ค่าระยะทางและทิศทางจากค่าพิกดั ทก่ี �ำหนด (From Map Pointer) ท่ีอา้ งอิงจากต�ำแหน่งของ Pointer บนแผนที่ มีหนว่ ย
ตามการต้ังคา่ หน่วยวดั ระยะทาง
82 |
- แผนที่ (Map) ใช้ส�ำหรับต้องการแสดงค่าพิกัดน้ีบนแผนท่ีของเครื่อง ซึ่งต้องเปิดไปหน้าจอแผนท่ีของเคร่ืองจึงจะพบชื่อพิกัด
ท่กี �ำหนด
- เฉลย่ี (Average) เปน็ การเฉลยี่ คา่ ความถกู ตอ้ งของตำ� แหนง่ คา่ พกิ ดั ทจ่ี ะกำ� หนด โดยกดปมุ่ เฉลย่ี จะปรากฏหนา้ จอเฉลยี่ ตำ� แหนง่
(Average Location) ซึ่งแสดงค่าพิกัด ค่าความแม่นย�ำโดยประมาณ ค่าระดับความสูงของพื้นที่ และค่าระยะทางเฉล่ีย
มีลักษณะนับถอยหลัง/เดินหน้า นอกจากน้ีการเฉล่ียค่าพิกัดยังสามารถกระท�ำได้หลังจากมีการก�ำหนดค่าพิกัดไว้แล้ว โดย
กดปมุ่ Menu บนหน้าจอค่าพกิ ัดแต่ละค่าทตี่ อ้ งการ เมื่อผใู้ ชไ้ ดค้ ่าตามที่ตอ้ งการแลว้ ใหก้ ดปุ่ม Enter ที่ตำ� แหน่งบนั ทกึ (Save)
ก็จะได้ค่าพิกัดตามทต่ี ้องการ
- หลังจากกดปุ่มเพ่ือ Mark ค่าพิกัดแล้ว และได้ด�ำเนินการต้ังช่ือค่าพิกัดที่ก�ำหนด พร้อมใส่รูปสัญลักษณ์ได้ตามท่ีต้องการแล้ว
ใหก้ ดป่มุ ยนื ยนั การจัดเกบ็ ขอ้ มลู นีท้ กุ ครง้ั เสมอ ถา้ ไม่กดป่มุ ยืนยันนี้ เครอ่ื งจะไม่ด�ำเนินการจดั เก็บคา่ พกิ ัดท่ีก�ำหนดไว้
2) การก�ำหนดคา่ พกิ ัดแบบ MOB (Man Over Board)
เป็นการก�ำหนดค่าพิกัดด้วยเครื่องในภูมิประเทศเช่นกัน การก�ำหนดค่าพิกัดในลักษณะน้ีจะใช้กับต�ำแหน่งในขณะท่ีมีการเคล่ือนท่ี
ซ่ึงมเี วลาเพียงน้อยนิดในการกำ� หนดค่า และไมส่ ามารถยอ้ นกลบั มายงั ตำ� แหนง่ เปา้ หมายเดิมได้ เช่น ท�ำการก�ำหนดค่าพกิ ดั บนท้องทะเล
ขณะอยบู่ นเรอื ท่กี ำ� ลงั เคล่ือนที่ดว้ ยความเรว็ เปน็ ตน้ ผ้ใู ชส้ ามารถทำ� ได้โดยกดปุม่ FIND บนตัวเครอ่ื งคา้ งไว้ 1 – 3 วนิ าที แลว้ เลอื ก Yes
หลังจากน้ันสามารถเขา้ ไปตรวจสอบค่าพิกดั ดังกลา่ วในเมนู Waypoints ก็จะพบคา่ พิกดั ท่มี ชี ่ือเปน็ อักษรภาษาองั กฤษวา่ MOB
ภาพท่ี 30 แสดงการกำ� หนดค่าพิกดั แบบ MOB (Man Over Board)
| 83
3) การก�ำหนดคา่ พิกดั บนตัวเครอ่ื ง
เป็นการก�ำหนดค่าพิกัดบนตัวเครื่องโดยไม่ต้องเดินทางไปยังสถานท่ีหรือต�ำแหน่งของพื้นท่ีในภูมิประเทศก็สามารถด�ำเนินการได้ โดยมี
วธิ กี ารในลกั ษณะตา่ ง ๆ ดังน้ี
(1) การ Mark คา่ พิกดั บนแผนที่ (Map Panning)
เม่ือเข้าสูห่ นา้ จอแผนที่ ใช้ปุม่ Soccer เลอ่ื นต�ำแหน่ง Pointer (ลกู ศรสีขาว) เล่อื นหา
ตำ� แหนง่ สถานทที่ ต่ี อ้ งการในแผนที่ ขณะเลอื่ น Pointer จะปรากฏคา่ พกิ ดั คา่ มมุ ทศิ ทาง
และคา่ ระยะทางทอี่ า้ องิ จากตำ� แหนง่ ปจั จบุ นั ของเครอ่ื ง (สญั ลกั ษณส์ ามเหลย่ี มสดี ำ� ) ดา้ น
บนหน้าจอเครอ่ื ง
- หลงั จากน้ันกด Mark ทปี่ ุ่ม Enter เครอ่ื งกจ็ ะท�ำการจดั เกบ็ ค่าพกิ ดั นี้ไว้ ส�ำหรบั การ
เลอื กต�ำแหน่งในแผนทีด่ ว้ ย Pointer นี้ ถา้ ต�ำแหน่งท่เี ลือกเปน็ บริเวณพืน้ ทว่ี ่างเปล่า
ไมม่ ขี อ้ มลู ใด ๆ ในแผนทห่ี ลงั จากกด Enter เพอ่ื เลอื กแลว้ เครอื่ งจะสอบถามวา่ ตอ้ งการ
จะใชง้ านคา่ พกิ ัดบรเิ วณนี้หรอื ไม่
สว่ นตำ� แหนง่ พน้ื ทที่ ม่ี ขี อ้ มลู แผนทป่ี ระกอบ เชน่ ชอ่ื ถนน เปน็ ตน้ เมอ่ื กด Enter แลว้ จะปรากฏขอ้ มลู แผนที่ ถา้ ตำ� แหนง่ ทเ่ี ลอื กเปน็ ถนนหลกั
เคร่ืองจะใช้ช่ือถนนดังกล่าวเป็นชื่อค่าพิกัด พร้อมด้วยข้อมูลระยะทาง ทิศทาง (From Current Location) ที่อ้างอิงจากต�ำแหน่ง
ปัจจุบันของเคร่ือง กดปุ่มตกลง (Save) ส�ำหรับจัดเก็บค่าพิกัดดังกล่าวไว้ในเครื่อง กดปุ่มแผนท่ี หากต้องการแสดงค่าพิกัดดังกล่าว
บนแผนที่ และปมุ่ ไปยงั (Go To) เพื่อการนำ� ทางไปยงั พิกัดดังกล่าว
(2) การกำ� หนดคา่ พิกดั ด้วยค่าทศิ ทางและระยะทาง (Projecting a Waypoint)
ใช้ค่าระยะทาง และค่าทิศทางเป็นตัวก�ำหนดค่าพิกัดบนตัวเคร่ือง ซ่ึงสามารถน�ำไป
ประยุกต์ใช้งานในการหาค่าพิกัดในภูมิประเทศได้ โดยเพียงทราบค่าระยะทาง (โดย
ประมาณ) และคา่ มุมทศิ ทาง (อาจทราบจากเข็มทศิ หรือการกะประมาณ) จากตำ� แหนง่
ทเ่ี คร่ืองกำ� ลงั ใชง้ านอยู่ โดยสามารถดำ� เนนิ การได้ดงั น้ี
- กดปุ่ม Mark บนตัวเครื่อง เพ่ือท�ำการก�ำหนดค่าพิกัด ณ ต�ำแหน่งที่เคร่ืองใช้งาน
โดยยังไม่ต้องกดปุ่มบันทึกหรือตกลงแต่อย่างใด ซ่ึงจะปรากฏหน้าจอค่าพิกัดท่ีท�ำการ
Mark
- กดปุ่มเมนู แล้วเลือกค�ำส่ัง “ท�ำส�ำเนาจาก Waypoints น้ี” ใส่ค่าตัวเลขมุมองศา
ทิศทาง และค่าตัวเลขระยะทางที่วัดได้ในช่อง “จากต�ำแหน่งปัจจุบัน” กดตกลง
ค่าท่ีได้คือค่าพิกัดที่ได้จากการ Projecting ในครั้งนี้ ส่วนค่าระดับความสูงของพื้นท่ี
(Elevation) และค่าความลึกของพื้นที่(Depth) เครื่องจะท�ำการประมวลผลเอง
โดยอัตโนมัติ ค่าพิกัดที่ได้จากการ Projecting นี้ เครื่องจะท�ำการจัดเก็บไว้ในเมนู
Waypoints ซงึ่ สามารถเรียกเขา้ ไปดูหรอื ตรวจสอบได้ โดยเขา้ ทเี่ มนู Waypoints
84 |
ในล�ำดับต่อไป ผ้ใู ช้สามารถเปล่ยี นชื่อคา่ พิกัดนเ้ี สียใหม่ โดยเลอื่ นแถบสไี ปทบั ที่ตำ� แหน่งช่อื พกิ ดั แล้วดำ� เนินการแก้ไขชอ่ื ตามท่ตี ้องการ
หรอื ตอ้ งการแสดงคา่ พกิ ดั นบี้ นแผนที่ กใ็ หเ้ ลอ่ื นแถบสมี าทบั ทตี่ ำ� แหนง่ แผนท่ี (Map) หรอื ตอ้ งการเขยี นขอ้ ความเพมิ่ เตมิ เกย่ี วกบั คา่ พกิ ดั น้ี
ก็ให้เขียนข้อความท่ีต�ำแหน่ง บันทึก (Note) หรือต้องการเดินทางไปยังต�ำแหน่งค่าพิกัดนี้ในภูมิประเทศจริง ก็ให้เลือกไปยัง (Go To)
หรือถ้าต้องการยกเลิกคา่ พิกดั นี้ ก็ให้กดลบ (Delete)
(3) การก�ำหนดค่าพิกดั เอง (Waypoints Creating)
วิธีนี้ผู้ใช้งานต้องน�ำค่าพิกัดที่มีอยู่แล้ว ซ่ึงอาจจะได้มาโดยการอ่านค่าจากแผนท่ี หรือค่าพิกัดท่ีได้จากเคร่ือง GPS อื่น มาท�ำการป้อน
ใสล่ งเคร่ือง ซึง่ ผใู้ ชง้ านสามารถทำ� การลงค่าพิกัด ณ ที่ใด ๆ ก็ได้ โดยด�ำเนินการตามขนั้ ตอนดังนี้
- กดปุ่ม MARK บนตัวเครอื่ งคา้ งไวป้ ระมาณ 1-3 วินาที จะปรากฏหน้าจอมารค์ ค่าพกิ ัดและพบค่าพกิ ดั ปัจจบุ นั ปรากฏบนหนา้ จอ
- เล่ือนแถบสีทบั ตำ� แหน่งตา่ ง ๆ ท�ำการแก้ไขขอ้ มูลค่าพกิ ัดท่ีปรากฏให้ตรงตามทต่ี อ้ งการด้วยแป้นพมิ พ์ของเครอื่ ง ไดแ้ ก่ ชอื่ พิกดั
(Name) สัญลักษณ์ (Symbol) และค่าพิกัด (Location) ส่วนค่าท่ีเหลือได้แก่ ค่าระดับความสูงของพ้ืนท่ี (Elevation)
ระยะทาง (Distance) และค่ามุมทศิ ทาง (Bearing) ไม่ตอ้ งแกไ้ ข เนอ่ื งจากเคร่อื งจะท�ำการประมวลผลเองโดยอตั โนมตั ิ
- กดตกลง (OK) เพือ่ ให้เครือ่ งจัดเก็บค่าพิกดั ตอ่ ไป ส�ำหรบั ปมุ่ เฉลี่ย และแผนท่ี (Map) ใช้สำ� หรับการเฉลี่ยค่าความถกู ตอ้ ง และ
การแสดงคา่ พกิ ดั ไวบ้ นแผนท่ีของเครอ่ื งตามล�ำดบั
ภาพที่ 31 แสดงการใส่ค่าพิกัดทต่ี ้องการ
| 85
การจดั การค่าพกิ ัด
หลังจากการก�ำหนดค่าพิกัดด้วยวิธีการต่าง ๆ ลงในตัวเคร่ืองแล้ว หากผู้ใช้ต้องการจัดการเก่ียวกับค่าพิกัดท่ีจัดเก็บไว้ เช่น การแก้ไข
คา่ พกิ ดั เพือ่ เปล่ยี นชือ่ เปล่ยี นค่าตัวเลข หรือเปลย่ี นสญั ลกั ษณ์ หรอื การลบทิ้ง เป็นตน้ ผใู้ ชส้ ามารถดำ� เนินการจดั การค่าพกิ ดั ได้ ดงั น้ี
(1) ค่าพิกดั ทผ่ี ใู้ ช้สรา้ งขึน้ เอง (Used Waypoints)
คา่ พิกดั ต่าง ๆ ทีจ่ ัดเก็บไวใ้ นตวั เครือ่ ง แบ่งออกเป็น 2 ชนดิ ได้แก่ คา่ พกิ ัดที่ไดจ้ ากการด�ำเนินการของผู้ใช้ (Used Waypoints) ซึ่งค่าพกิ ัด
เหล่านี้ถูกจัดเก็บไว้ในเมนู Waypoints นอกจากน้ียังมีค่าพิกัดอีกชนิดหน่ึงท่ีถูกจัดเก็บไว้ ซึ่งผู้ใช้ไม่สามารถลบท้ิงหรือท�ำการแก้ไขได้
เมอ่ื ตอ้ งการใชง้ านจากคา่ พกิ ดั ดงั กลา่ ว ใหเ้ ลอื กใชป้ มุ่ FIND บนตวั เครอื่ ง (หนา้ จอปจั จบุ นั จะเปน็ หนา้ จออะไรกไ็ ด)้ จะปรากฏหนา้ จอรายการ
เมนู Waypoints และรายการค่าพิกัดชนดิ อนื่ ๆ ให้เลอื กใช้ ซง่ึ รายการทง้ั หมดจะเกี่ยวข้องกับตำ� แหนง่ คา่ พิกดั ท้ังสนิ้ ได้แก่ Geocache
เมือง (Cities) ทางออก (Exits) พบล่าสุด (Recent Find) จดุ น่าสนใจ (All POI) ทอ่ี ยู่ (Addresses) จุดตัด (Intersection) ร้านอาหาร
(Food) ปมั๊ นำ้� มนั (Fuel Service) ท่ีพกั (Lodging) และร้านคา้ (Shopping)
ภาพท่ี 32 แสดงคา่ พิกัดที่ผใู้ ช้สร้างขึ้นเอง (Used Waypoints) และตำ� แหน่งคา่ พิกดั ทตี่ ิดต้งั มาจากโรงงานผลติ
เม่อื เลือก Waypoints จะพบช่อื คา่ พกิ ดั ท้งั หมดท่ไี ดจ้ ากการจดั เกบ็ ดว้ ยวธิ กี ารตา่ ง ๆ แสดงไว้ ซง่ึ เครือ่ งจะจดั เรียงลำ� ดับตามตวั เลข หรอื
ปรากฏตามช่ือที่ตัง้ ไว้ ผู้ใช้ต้องเล่ือนแถบสคี น้ หาคา่ พิกดั ท่ีตอ้ งการ โดยมีขอ้ สังเกตวา่ เมื่อแถบสีทบั ท่ีต�ำแหน่งค่าพิกัดใด จะพบค่าตวั เลข
ทศิ ทางและระยะทางของแตล่ ะคา่ พกิ ัดที่อา้ งอิงจากตำ� แหน่งของเครอ่ื งในปจั จบุ นั (From Current Location) ปรากฏอยดู่ า้ นล่างของ
หนา้ จอ การคน้ หาลกั ษณะนอี้ าจยงุ่ ยาก เสยี เวลาในการคน้ หามาก ใหก้ ดปมุ่ MENU บนตวั เครอ่ื ง เพอื่ เลอื กการคน้ หาทกี่ ระชบั เวลาขน้ึ ไดแ้ ก่
- คน้ หาโดยช่ือ (Find by Name) จะพบหนา้ จอสำ� หรับเขียนชื่อค่าพิกดั ท่ีต้องการคน้ หา เมือ่ เขยี นชอ่ื ค่าพกิ ดั ดังกล่าวเสร็จแลว้
ตามขั้นตอนการใช้แปน้ พิมพ์ และตรงกันกับขอ้ มูลท่จี ัดเกบ็ ไวใ้ นเคร่ือง ก็จะปรากฏชอ่ื พิกัดท่ตี ้องการพร้อมคา่ ทิศทาง และระยะ
ทางจากต�ำแหนง่ ปัจจบุ นั ของเคร่อื ง หลังจากนนั้ กด Enter ท่ีชอื่ ค่าพิกัด ก็จะพบรายละเอียดของคา่ พกิ ดั ท้งั หมด ถา้ ผู้ใช้ต้องการ
เดนิ ทางไปยังค่าพิกัดน้ี ใหเ้ ลอื กไปยัง (Go To) ถา้ ต้องการดูค่าพกิ ดั บนแผนทข่ี องเคร่ือง เลือก แผนท่ี(Map) หรือถา้ ต้องการลบ
ท้งิ คา่ พกิ ดั นี้ ใหเ้ ลอื ก ลบ (Delete)
86 |
ภาพท่ี 33 แสดงค้นหาโดยชอ่ื (Find by Name)
- คน้ หาโดยระยะทางทใ่ี กล้ท่ีสดุ (Nearest Containing) เป็นการคน้ หาตามระยะทางจากจุดทีใ่ กล้ท่ีสดุ (Find Nearest) ไปหา
จดุ ทไี่ กลทส่ี ดุ จากตำ� แหนง่ เครอ่ื งปจั จบุ นั เมอื่ เลอื กใชว้ ธิ กี ารคน้ หาลกั ษณะนี้ จะพบชอื่ คา่ พกิ ดั ทงั้ หมด จดั เรยี งตามระยะทางจาก
ใกลไ้ ปหาไกล ค่าพกิ ดั ที่อยู่ในล�ำดบั ตน้ ๆ จะมีระยะทางทสี่ ั้นกวา่ ค่าพิกัดท่อี ยู่ในล�ำดบั ทา้ ย ๆ พร้อมทั้งคา่ ตัวเลขทศิ ทาง และ
ระยะทางจากต�ำแหน่งของเคร่ืองปัจจุบัน และสามารถเข้าไปดูรายละเอียดเก่ียวกับค่าพิกัดท้ังหมดได้ โดยกระท�ำเช่นเดียวกัน
กบั การค้นหาดว้ ยช่อื
- คน้ หาโดยสญั ลักษณ์ (Select Symbol) เนื่องจากการบนั ทกึ คา่ พิกัดลงในตวั เคร่อื ง ส่วนใหญน่ ิยมใสส่ ญั ลักษณ์ ลงไปด้วยเพอ่ื
เปน็ การอา้ งองิ ขอ้ มลู ในพ้ืนที่ การจัดเก็บค่าพิกัดของเครือ่ งกเ็ ก็บสญั ลกั ษณ์ไวด้ ว้ ย จงึ เพ่มิ ชอ่ งทางการคน้ หาดว้ ยสญั ลักษณอ์ ีก
ช่องทางหน่ึง เม่ือเลือกช่องทางน้ี จะพบหมวดหมู่ของสัญลักษณ์ของค่าพิกัดทั้งหมด (All Symbol) ปรากฏ เช่น หมวดหมู่
Campground มสี ญั ลกั ษณเ์ ปน็ เต้นท์พกั แรมส่วนบคุ คล เป็นตน้ เมอ่ื เลอื กหมวดหมู่ใด กจ็ ะพบช่ือพกิ ัดทง้ั หมดท่มี ีสัญลักษณ์
เปน็ แบบเดยี วกนั หลงั จากนนั้ กเ็ ขา้ ไปดรู ายละเอยี ดเกยี่ วกบั คา่ พกิ ดั ได้ และสามารถทจ่ี ะดำ� เนนิ การไดเ้ ชน่ เดยี วกนั กบั การคน้ หา
ดว้ ยชอ่ื และระยะทาง ตามที่ไดก้ ล่าวมาแลว้
- เปลีย่ นจุดอ้างอิง (Change Reference) เป็นการคน้ หาคา่ พกิ ดั ด้วยต�ำแหน่งในแผนท่ีของเครื่อง โดยใช้ Map Pointer เล่ือนไป
ตามต�ำแหน่งตา่ ง ๆ บนแผนที่ ณ บรเิ วณท่ี Map Pointer ในแต่ละจุด เครอ่ื งจะแสดงช่อื พกิ ัดบริเวณนนั้ และบรเิ วณใกลเ้ คียง
ใหป้ รากฏ
ส�ำหรบั การค้นหาค่าพกิ ัดตามเมนอู น่ื นอกเหนือจากเมนู Waypoints แลว้ ก็สามารถกระท�ำได้ในลกั ษณะเดยี วกัน โดยสามารถเข้าไปดู
รายละเอียด หรอื ตรวจสอบบนแผนท่ขี องเครอื่ งกไ็ ด้ หรือจะใช้การน�ำทางไปยังคา่ พิกดั แต่ละพกิ ดั ได้ ในท�ำนองเดียวกัน
(2) ค่าพิกดั อืน่
- เมอื ง (Cities) เมนจู ดั เกบ็ ต�ำแหนง่ ชอ่ื เมืองส�ำคัญตามขอ้ มลู ในแผนท่ีของเคร่ือง โดยบอกค่าระยะทางระหวา่ งเมืองกบั ต�ำแหน่ง
ที่เปดิ ใชเ้ ครื่อง และทศิ ทางให้ทราบ
- ทางออก (Exits) ข้อมลู ทางออกของถนน กรณกี ารเดินทางด้วยรถยนตบ์ นถนนหลกั และตอ้ งการออกจากเส้นทางดงั กลา่ ว
| 87
- ข้อมลู สถานที่ส�ำคญั (Points of Interest) เมนจู ดั เก็บขอ้ มลู สถานทีส่ �ำคัญของประเทศไทย ได้แก่ สถานรี ถไฟ โรงพยาบาล
หน่วยงานของรัฐ จุดข้ามแดน โดยเคร่ืองจะบอกระยะทางและทิศทางให้ทราบ และสามารถหาต�ำแหน่งสถานที่ดังกล่าว
บนแผนทีไ่ ด้ และทส่ี ำ� คัญสามารถให้เคร่ืองนำ� ทางไปหาสถานที่เหลา่ น้ันได้ด้วย
ทอ่ี ยู่ (Address) และข้อมลู อน่ื ๆ ไดแ้ ก่ ธนาคาร ปมั๊ น�้ำมนั โรงพยาบาล ชุมชน ศนู ยบ์ ริการที่จอดรถ รา้ นอาหารและเครอื่ งดมื่ กส็ ามารถ
ค้นหาได้โดยเลอื กเมนูตามทีก่ ำ� หนดไว้ ซ่ึงทุกต�ำแหนง่ ของสถานทตี่ ่าง ๆ ตามเมนดู งั กลา่ ว จะบอกดว้ ยระยะทาง และค่ามุมทิศทางจาก
ต�ำแหน่งที่ใช้งานของเคร่ือง และยังสามารถเดินทางไปยังสถานท่ีดังกล่าวได้โดยกด Enter เพ่ือเลือกชื่อสถานที่ท่ีต้องการ หลังจากน้ัน
ใช้ปุ่ม ไปยัง เพ่ือเดินทางไปยังสถานที่ดังกล่าว หรือจะตรวจสอบสถานที่ดังกล่าวบนหน้าจอแผนท่ี หรือจะท�ำการบันทึกเป็นค่าพิกัด
จัดเกบ็ ไว้ในเมนู Waypoint ก็ได้ ซ่ึงรวมถงึ ชอ่ื เมอื ง ทางออกของถนน และสถานทีส่ �ำคญั ตามท่ีไดก้ ลา่ วมาแลว้
ภาพท่ี 34 แสดงต�ำแหนง่ ของสถานทตี่ ่าง ๆ
88 |
4. การใช้ประโยชน์จากเครือ่ ง GPS
หลงั จากไดท้ ำ� การจัดเกบ็ ขอ้ มลู คา่ พกิ ดั ตา่ ง ๆ ไว้ในตวั เครอ่ื งแล้ว ล�ำดับต่อไปก็สามารถใชป้ ระโยชน์จากค่าพิกัดเหล่านนั้ ได้ โดยสามารถ
นำ� มาใชป้ ระโยชน์ไดด้ งั นี้
การใชป้ ระโยชนใ์ นการนำ� ทาง (Navigation)
หลักการการน�ำทางด้วยเครื่อง GPS น้ัน ต้องมีค่าพิกัดที่ต้องการค้นหาหรือต้องการจะไปหาอยู่ในเครื่องเสมอ ในการน�ำทางให้ใช้เมนู
นำ� ทาง (Navigation) โดยเลอื กคำ� วา่ ไปยงั (GO TO) ซง่ึ เครอื่ ง GPS ทกุ รนุ่ ทกุ ยหี่ อ้ มเี มนนู ้ี เพยี งแตซ่ อ่ นอยใู่ นตำ� แหนง่ ทแี่ ตกตา่ งกนั ออกไป
สำ� หรบั เครอื่ งรนุ่ น้ี จะอยใู่ นหนา้ จอรายละเอยี ดของคา่ พกิ ดั (Information Waypoint Page) ของแตล่ ะคา่ พกิ ดั ดงั นน้ั ถา้ ตอ้ งการจะเลอื ก
นำ� ทางไปยังค่าพิกดั ใด ใหเ้ ขา้ ไปเลือกค่าพิกัดบนเมนู Find กอ่ นเสมอ
ภาพที่ 35 แสดงการเลอื กคา่ พกิ ดั ทต่ี ้องการ
หลงั จากไดค้ า่ พกิ ดั ตามทต่ี อ้ งการแลว้ เปดิ เขา้ ไปดรู ายละเอยี ดตา่ ง ๆ ของคา่ พกิ ดั จากนน้ั ใหเ้ ลอื กปมุ่ ไปยงั (Go To) บรเิ วณมมุ ดา้ นขวามอื
ด้านล่างของหน้าจอ หลังจากน้ันใหเ้ ล่อื นหนา้ จอของเคร่ือง ด้วยปมุ่ Page จนพบหน้าจอการน�ำทาง ซึ่งหน้าจอการน�ำทางของเคร่อื งรุ่นน้ี
สามารถแสดงไดจ้ ำ� นวน 3 หนา้ จอดว้ ยกนั ไดแ้ ก่ หนา้ จอเขม็ ทศิ (Compass Page) หนา้ จอแผนท่ี (Map Page) และหนา้ จอถนน (Highway
Page) โดยจะขออธบิ ายแตล่ ะหนา้ จอดงั นี้
| 89
1) หน้าจอเข็มทศิ (Compass Page)
ภาพที่ 36 แสดงหนา้ จอเมนูเข็มทศิ
บนหนา้ จอน�ำทางนี้ ประกอบดว้ ยคา่ ตัวเลขทเ่ี กยี่ วขอ้ งกบั การเดนิ ทาง (Data Field) ซง่ึ สามารถปรับแต่งให้แสดงค่าได้ รูปลูกศรเข็มทศิ
สีแดงอยู่ในวงสเกลค่ามุมเข็มทิศ โดยหัวลูกศรชี้ไปยังต�ำแหน่งค่ามุมองศาตามพิกัดเป้าหมาย และไอคอนสถานะ การท�ำงานของเคร่ือง
โดยเฉพาะสัญลกั ษณ์เข็มทิศอเิ ลคทรอนคิ ส์ แสดงถงึ การท�ำงานของเขม็ ทศิ
ในการเดนิ ทางไปยงั เปา้ หมายนน้ั ใหเ้ ดนิ ทางไปตามหวั ลกู ศรเสมอ ถา้ การเดนิ ทางอยใู่ นแนวตามทศิ ทางคา่ มมุ องศาระหวา่ งคา่ พกิ ดั ตำ� แหนง่
ของหวั ลกู ศรจะเปน็ เสน้ ตรงชไ้ี ปทางดา้ นบนของหนา้ จอและสงั เกตเหน็ ตวั เลขระยะทางจะลดลงไปเรอ่ื ย ๆจนเปน็ ศนู ย์ แสดงวา่ ถงึ พกิ ดั เปา้
หมายแลว้ สว่ นกรณกี ารเดนิ ทางไมเ่ ปน็ แนวเดยี วกบั คา่ มมุ ระหวา่ งพกิ ดั หวั ลกู ศรกจ็ ะยงั ชไ้ี ปตามทศิ ทางมมุ ของคา่ พกิ ดั เสมอ แมว้ า่ ทศิ ทาง
ของเครอ่ื งจะไปในทศิ ทางใดกต็ าม แตร่ ะยะทางจะมกี ารเปลย่ี นแปลงเพมิ่ ขน้ึ หรอื ลดลง ถา้ ทศิ ทางหนอี อกจากพกิ ดั เปา้ หมายระยะทางจะ
เพ่มิ ข้ึน ตรงกันขา้ ม ถา้ ทิศทางเข้าหาเปา้ หมายระยะทางจะลดลง ซึ่งการเดินทางถงึ พกิ ัดเป้าหมายนี้ เคร่ืองบางรุ่นมกี ารตั้งคา่ ให้แจง้ เตอื น
ก่อนถึงเปา้ หมาย (Alarm) หรอื มีสัญญาณเสียงเตือนเม่อื ถงึ พิกัดเป้าหมาย นอกจากน้จี ะมีคา่ ตัวเลขอีกหลายตัวซ่อนอยู่ ซงึ่ สามารถเรยี ก
เมนยู อ่ ยบนหน้าจอนำ� ทางแบบเขม็ ทศิ โดยป่มุ MENU บนตวั เคร่ือง จะพบรายการตา่ ง ๆ ดงั น้ี
ภาพที่ 37 แสดงเมนูย่อยเก่ียวกบั การเดินทาง
90 |
(1) ขอ้ มลู ทแ่ี สดง (Data Field) การแสดงคา่ ขอ้ มลู เกย่ี วกบั การเดนิ ทางทงั้ หมด ผใู้ ชต้ อ้ งเลอื กรปู แบบการแสดงผลขอ้ มลู วา่ ตอ้ งการแบบใด
โดยมีให้เลอื กระหว่าง แบบ 2 แถว (2 Wide Data Field) แบบ 3 แถว (3 Data Field) หรือแบบ 4 แถว (4 Data Field) หลังจากเลอื ก
แบบใดแบบหนงึ่ แล้ว กจ็ ะปรากฏรปู แบบการแสดงข้อมูลตามท่ีเลอื ก เช่น ถ้าเลอื กแบบ 2 ชอ่ งข้อมลู เคร่ืองจะแสดงค่าพกิ ดั เป้าหมายใน
2 ลกั ษณะ ทง้ั แบบ UTM และแบบภูมศิ าสตร์ (Lat/Long)
(2) เปลย่ี นการแสดงข้อมูล (Change Data Field) การปรับเปลี่ยนการแสดงค่าขอ้ มลู ผใู้ ชส้ ามารถเลอื กเปล่ียนค่าขอ้ มูลได้ท้งั หมด โดยใช้
ปมุ่ Soccer เลอ่ื นคน้ หา ถา้ ตอ้ งการเปลยี่ นใหก้ ดปมุ่ Enter จะปรากฏขอ้ มลู ใหเ้ ลอื กตามทตี่ อ้ งการ กดปมุ่ Enter อกี ครง้ั ขอ้ มลู จะเปลยี่ นไป
ตามต้องการ ข้อมูลต่าง ๆ ที่ปรากฏมีความหมายดงั น้ี
ภาพท่ี 38 แสดงการปรบั เปล่ียนการแสดงคา่ ข้อมลู
- Sunrise แสดงเวลาดวงอาทติ ย์ขนึ้
- Sunset แสดงเวลาดวงอาทิตย์ตก
- Time of Day แสดงเวลาปจั จบุ นั
- To Course ทศิ ทางจากจุดเรม่ิ ตน้ สู่เป้าหมาย
- Trip Odometer ระยะทางรวมในการเคลอ่ื นทตี่ ลอดเสน้ ทาง
- Trip Time-Moving เวลารวมของการเคลือ่ นทต่ี ลอดเสน้ ทาง
- Trip Time-Stopped เวลารวมท่ีหยุดพักระหวา่ งการเคลอ่ื นท่ี
- Moving Avg. Speed อัตราความเร็วเฉลี่ยในการเคลอื่ นที่
- Off Course ทศิ ทางการเคลื่อนทอ่ี ย่นู อกแนวทางระหวา่ งคา่ พกิ ัด
- Overall Avg. Speed อตั ราความเรว็ เฉลีย่ ท้งั หมดของการเคลอ่ื นที่
- Pointer หวั ลูกศรช้ีทศิ ทางเพือ่ น�ำทางไปสูต่ ำ� แหนง่ ของพิกัดเป้าหมาย
(3) เล็งและพาไป (Sight ‘N Go) เป็นการปรับเปลีย่ นการท�ำงานของเครอื่ งใหเ้ ป็นลกั ษณะเข็มทิศ โดยใชเ้ ข็มทศิ อิเลคทรอนกิ ส์ในเครื่อง
เม่ือเลือกเมนูดังกล่าวจะปรากฏหน้าจอเข็มทิศ โดยหัวลูกศรช้ีไปทิศทางด้านบนของหน้าจอ บริเวณด้านบนขวามือของหน้าจอปรากฏ
ค่าตวั เลขมมุ องศา ซ่งึ จะสัมพันธก์ ับต�ำแหนง่ หวั ลูกศร ด้านลา่ งปรากฏข้อความ ล็อคทศิ ทาง (Lock Direction) ใชส้ �ำหรบั กำ� หนดทศิ ทาง
หรือค่ามุมท่ีต้องการ การใช้งานเมนูย่อยนี้ ให้ผู้ใช้จับตัวเคร่ืองให้อยู่ในแนวระดับสายตา แล้วเล็งทิศทางไปยังเป้าหมาย โดยให้แถบ
สามเหลย่ี มท่ีอย่บู รเิ วณก่ึงกลางกรอบหนา้ จอของตัวเครื่อง เป็นต�ำแหนง่ ศนู ย์เล็งหน้า และตำ� แหนง่ หัวลูกศรสีขาวท่ีบรเิ วณก่งึ กลางกรอบ
ตวั เคร่ืองด้านลา่ ง เปน็ ศูนยเ์ ลง็ หลัง โดยให้ท้งั 3 ต�ำแหนง่ อยใู่ นแนวเดียวกัน ก็จะได้คา่ มุมของเปา้ หมาย หลงั จากน้ันให้ผใู้ ชก้ ดป่มุ Enter
บนตัวเครื่องเพอื่ ล็อคตำ� แหน่งเปา้ หมาย จะปรากฏขอ้ ความตง้ั เส้นทาง (Set Course), สำ� เนาจาก Waypoint นี้ (Project Waypoint)
และต้ังคา่ เพื่อเลง็ ทิศทางใหม่ (Re-Sight)
| 91
ภาพที่ 39 แสดงการปรบั เปลี่ยนการทำ� งานของเคร่อื งใหเ้ ปน็ ลักษณะเข็มทิศ
- ต้ังเส้นทาง (Set Course) ใช้สำ� หรบั เดนิ ทางไปยังเปา้ หมายเป็นเส้นตรงในลกั ษณะเข็มทิศ โดยให้หัวลูกศรทับทเี สน้ สดี ำ� บรเิ วณ
กง่ึ กลางจานเขม็ ทศิ ถ้าการเดนิ ทางไมอ่ ยูใ่ นแนวเส้นตรงไปยงั เป้าหมาย ตำ� แหน่งหวั ลูกศรจะเปลี่ยนไป สำ� หรับการยกเลิกการ
ใชง้ านเมนูนี้ ให้กดป่มุ เมนูบนหน้าจอ แล้วเลอื ก Bearing Pointer เพือ่ กลบั สกู่ ารน�ำทางแบบเขม็ ทศิ
- ส�ำเนาจาก Waypoint นี้ (Project Waypoint) เปน็ การใชง้ านทมี่ ลี กั ษณะเชน่ เดียวกนั กบั เมนูยอ่ ยต้งั เส้นทาง (Set Course)
เพียงแต่ใส่ค่าระยะทางลงไปในช่องต�ำแหน่งอ้างอิงของค่าพิกัดแต่ละค่า บนหน้าจอค่าพิกัดที่ปรากฏ โดยจะใช้วิธีกะประมาณ
ระยะทางจากต�ำแหน่งท่ีเล็งอยู่ไปยังเป้าหมายที่ก�ำหนดก็ได้ (อธิบายแล้ว) ส่วนค่ามุมทิศทางไม่ต้องใส่ลงไป เน่ืองจากเคร่ือง
ท�ำการลงคา่ มมุ ทิศทางให้แล้ว จากคา่ ทีไ่ ดจ้ ากการเลง็ เป้าหมายกอ่ นหนา้ น้ี หลังจากนน้ั กดปุ่ม Enter เพ่อื ยนื ยนั ขอ้ มูลตัวเลข
ท่ใี สล่ งไป หลังจากน้นั ถ้าตอ้ งการเดินทางไปยังตำ� แหน่งเปา้ หมายท่เี ล็งไว้ ให้เลอื กปมุ่ ไปยงั (GO TO) จะพบลกั ษณะการนำ� ทาง
บนหน้าจอแผนที่ เป็นเส้นตรงมีแถบสีเชื่อมระหว่างต�ำแหน่งปัจจุบันของเครื่องกับเป้าหมายที่ก�ำหนด และถ้าต้องการใช้การ
นำ� ทางแบบหนา้ จอเขม็ ทศิ ใหเ้ ปลย่ี นหนา้ จอเครอื่ งไปยงั หนา้ จอการนำ� ทางแบบเขม็ ทศิ กจ็ ะพบการนำ� ทางทตี่ อ้ งการ โดยสงั เกต
ว่าคา่ ระยะทางบนหนา้ จอเข็มทศิ นน้ั จะตรงกันกับคา่ ระยะทางทป่ี อ้ นใสล่ งไปในชว่ งเริม่ ต้น
- ตง้ั คา่ เลง็ ทศิ ทางใหม่ (Re-Sight) ใชส้ ำ� หรบั การกำ� หนดทศิ ทางเปา้ หมายใหม่ หรอื ยกเลกิ การกำ� หนดทศิ ทางเปา้ หมายเดมิ กอ่ นทจี่ ะ
เดนิ ทางไปยังเป้าหมายเดิมทย่ี กเลิก
(4) ค�ำนวณใหม่ (Recalculate) ใช้ส�ำหรับให้เครื่องท�ำการคิดค�ำนวณระยะทางในเส้นทางการเดินทางท่ีเชื่อมต่อกันระหว่างค่าพิกัด
(Routes) สามารถใชง้ านไดเ้ ฉพาะเมือ่ มีการนำ� ทางเท่านนั้
(5) Bearing Pointer/Course Pointer เปน็ การเลือกรปู แบบการน�ำทางระหวา่ งลกั ษณะเขม็ ทิศ และแบบแนวเส้นทาง ถ้าเลอื ก Bearing
Pointer จะปรากฏหนา้ จอเขม็ ทศิ ลกู ศรชีไ้ ปทางตำ� แหนง่ พกิ ดั เปา้ หมาย แตถ่ า้ เลือก Course Pointer มีลกั ษณะการเดนิ ทางแบบเขม็ ทิศ
ไปยังพิกัดเป้าหมาย การเดินทางในลักษณะ Course Pointer นี้ ต้องเดินทางในแนวเส้นตรงไปหาเป้าหมาย โดยให้หัวลูกศรทับตรง
ตำ� แหนง่ เสน้ ขดี สดี ำ� บรเิ วณกง่ึ กลาง แตถ่ า้ การเคลอื่ นทไ่ี มอ่ ยใู่ นแนวตามพกิ ดั เปา้ หมาย ตำ� แหนง่ หวั ลกู ศรจะเบยี่ งเบนออกจากเสน้ ขดี สดี ำ�
ก่งึ กลาง โดยมคี า่ ความเบีย่ งเบน (Course Deviation Indicator, CDI) ปรากฏให้เหน็ บนหนา้ จอ
92 |
ภาพท่ี 40 แสดงคา่ ความเบี่ยงเบน (Course Deviation Indicator, CDI)
ภาพที่ 41 แสดงการหยดุ นำ� ทาง (Stop Navigation)
(6) หยดุ นำ� ทาง (Stop Navigation) นำ� ทางตอ่ ปดิ เมนกู ารนำ� ทางของเครอ่ื ง ทำ� ใหร้ ปู แบบการนำ� ทางทง้ั หมดหายไปจากหนา้ จอ ทงั้ บนหนา้
จอนำ� ทาง (Navigation Page) และบนหน้าจอแผนท่ี (Map Page) แตถ่ ้าต้องการน�ำทางต่อไป ไปยงั เปา้ หมายเดิม ก็ให้เลอื ก น�ำทางต่อ
(7) ปรบั ต้งั เขม็ ทศิ (Calibrate Compass) เป็นการปรับการทำ� งานของเข็มทศิ อเิ ลคทรอนิกสภ์ ายในเครื่อง หลังจากมีการเปลย่ี นพลงั งาน
แบตเตอรใี่ หม่ หรอื หลังการใชง้ านในแตล่ ะคร้งั เนื่องจากตัวเข็มทศิ มคี วามคลาดเคลอื่ นขณะใช้งาน เชน่ การจบั ถือไมไ่ ดร้ ะดับ หรือการ
เบย่ี งเบนของสนามแมเ่ หลก็ อนั เนอื่ งมาจากสง่ิ ปลกู สรา้ ง จงึ ตอ้ งมกี ารตรวจเชค็ โดยถอื เครอื่ ง GPS ใหอ้ ยใู่ นแนวระดบั กด Enter ทต่ี ำ� แหนง่
Start และหมนุ ไปทางขวามืออยา่ งช้า ๆ จนครบรอบการหมนุ และกด OK ถา้ การ Calibrate ยงั ไมส่ มบูรณ์ ใหห้ มนุ ต่อไป จนกวา่ จะพบ
ขอ้ ความแสดงวา่ การ Calibrate เสรจ็ สมบูรณ์
| 93
ภาพที่ 42 แสดงการปรบั ตั้งเขม็ ทศิ (Calibrate Compass )
2) หน้าจอแผนที่ (Map Page)
หลงั จากเลอื กคา่ พกิ ดั ทตี่ อ้ งการนำ� ทางและเปลย่ี นหนา้ จอเครอื่ งไปทหี่ นา้ จอแผนท่ี จะพบรายละเอยี ดของแผนทต่ี ามทต่ี งั้ คา่ ไว้ พรอ้ มดว้ ย
เสน้ ตรงทเ่ี ชอื่ มตอ่ ระหวา่ งตำ� แหนง่ ปจั จบุ นั ของเครอื่ งในแผนทกี่ บั คา่ พกิ ดั เปา้ หมายทน่ี ำ� ทาง ผใู้ ชส้ ามารถเลอ่ื นดรู ายละเอยี ดทงั้ หมดไดโ้ ดย
การเลอ่ื น Map Pointer ดว้ ยปุ่ม Soccer และถ้าต้องการเพม่ิ รายละเอยี ดของแผนท่ใี ห้มากขึน้ หรอื มมุ มองทีก่ วา้ งขน้ึ ใหใ้ ช้ปุม่ Zoom
IN/OUT บนตัวเคร่ือง การเดินทางไปยังพิกัดเป้าหมาย ให้สังเกตเส้นตรงท่ีเชื่อมต่อระหว่างค่าพิกัด ถ้าเดินทางไปตามทิศทางที่ถูกต้อง
เสน้ ตรงจะมรี ะยะทางสน้ั ลงเรอื่ ย ๆ ในทำ� นองเดยี วกนั ถา้ เดนิ ทางไมต่ รงเปา้ หมาย หรอื ตรงขา้ มกบั เปา้ หมาย ระยะเสน้ ตรงจะเพม่ิ มากขน้ึ
ตามลำ� ดับ บนหน้าจอนีย้ งั มีรายการเมนยู อ่ ยให้ใชง้ านเพ่มิ เติม ดงั น้ี
- หยดุ นำ� ทาง (Stop Navigation) ใชส้ ำ� หรบั ยกเลกิ การนำ� ทางบนหนา้ จอน้ี เมอ่ื เลอื กเมนนู ี้ เสน้ ตรงทเ่ี ชอ่ื มตอ่ จะหายไปจากหนา้ จอ
- คำ� นวณใหม่ (Recalculate) ใชส้ ำ� หรบั ใหเ้ ครอื่ งทำ� การคดิ คำ� นวณระยะทางในเสน้ ทางการเดนิ ทางทเี่ ชอ่ื มตอ่ กนั ระหวา่ งคา่ พกิ ดั
(Routes) สามารถใชง้ านได้เฉพาะเมอ่ื มีการนำ� ทางเท่านัน้
- ข้อมลู ทแ่ี สดง (Data Field) การแสดงคา่ ข้อมลู เก่ยี วกบั การเดนิ ทางท้งั หมด ถา้ เลือกใช้เมนนู ี้ ผใู้ ช้ตอ้ งเลอื กรูปแบบการแสดง
ผลขอ้ มลู วา่ ต้องการแบบใด โดยหน้าจอจะแสดงผลตามทเี่ ลอื กไว้
94 |
ภาพท่ี 43 แสดงหน้าจอแผนที่และเมนยู ่อย
ภาพที่ 44 แสดงการต้ังคา่ ขอ้ ความนำ� ทาง
- ข้อความนำ� ทาง (Guidance Text) เป็นลกั ษณะขอ้ มูลทบี่ อกทิศทางอย่างครา่ ว ๆ ทป่ี รากฏอยูด่ า้ นบนหนา้ จอ ซงึ่ ผใู้ ช้สามารถ
เลือกใหแ้ สดงหรอื ไมก่ ็ได้ โดยเลอื กเมนยู อ่ ย ได้แก่ แสดงอยตู่ ลอดเวลา (Always Show), ไมต่ ้องให้แสดง (Never Show) และ
แสดงเม่ือมีการนำ� ทางเท่าน้นั (Show When Navigation)
- เมนตู งั้ คา่ (Setup Map) ใชส้ �ำหรบั การต้งั คา่ ข้อมูลการใชง้ านแผนท่ี เม่อื เลือกเมนยู ่อยนี้ จะปรากฏหน้าจอ Map Setup โดยมี
สญั ลักษณจ์ �ำนวน 6 ชนิด ให้เลอื กทำ� การต้ังคา่ ซึง่ ได้กล่าวมาแลว้
| 95
- วัดระยะทาง (Measure Distance) เปน็ การหาค่าระยะทางระหวา่ งต�ำแหนง่ ต่าง ๆ ในแผนที่ ซ่งึ เครอื่ งจะแสดงตัวเลขระยะทาง
อย่ทู างด้านขวามอื พร้อมดว้ ยต�ำแหน่งพิกัดเปา้ หมาย และคา่ ตัวเลขทศิ ทางของเปา้ หมาย วิธกี ารใช้เมนูย่อยนี้ ใหเ้ ลอ่ื นลูกศร
เชอื่ มระหวา่ งจดุ ในแผนท่ี กรณตี อ้ งการเรมิ่ ตน้ ทจี่ ดุ ใดใหก้ ดปมุ่ ยนื ยนั จดุ นนั้ กอ่ น แลว้ คอ่ ยเลอื่ นลกู ศรไปหาจดุ ทต่ี อ้ งการ กจ็ ะทราบ
ค่าระยะทางระหวา่ งจดุ ดงั กลา่ ว
- เพมิ่ /ลด รายละเอยี ดของแผนที่ (Turn Declutter On/ Turn Declutter Off) การเปดิ /ปดิ ใหแ้ สดงรายการแผนที่อื่น ๆ
ภาพที่ 45 แสดงการเพม่ิ /ลด รายละเอยี ดของแผนท่ี
3) หน้าจอถนน (Highway Page)
มลี กั ษณะเปน็ เสน้ ทางถนน สญั ลกั ษณส์ ามเหลยี่ มสดี ำ� แสดงตำ� แหนง่ ของเครอื่ ง มเี สน้ ตรงเชอ่ื มตอ่ แสดงทศิ ทางไปยงั พกิ ดั เปา้ หมาย ดา้ นบน
ของหนา้ จอแสดงคา่ ของขอ้ มลู ทเี่ กย่ี วขอ้ งกบั การนำ� ทางการเดนิ ทางตามลกั ษณะนถ้ี า้ ทศิ ทางตรงตามเปา้ หมายเสน้ ตรงทเ่ี ชอื่ มตอ่ จะอยกู่ งึ่ กลางถนน
ภาพที่ 46 แสดงหน้าจอเมนถู นน (Highway Page)
96 |
ภาพที่ 47 แสดงเมนูย่อยเมนถู นน
โดยมเี มนยู อ่ ยให้ใชง้ านเพ่ิมเตมิ ดงั น้ี
- หยุดนำ� ทาง (Stop Navigation) ใช้ส�ำหรับยกเลกิ การน�ำทางบนหน้าจอนี้ เส้นตรงทีเ่ ชือ่ มต่อจะหายไปจากหนา้ จอ
- คำ� นวณใหม่ (Recalculate) ใชส้ ำ� หรับให้เครอ่ื งทำ� การคิดค�ำนวณเส้นทางการเดนิ ทางใหมอ่ กี คร้ัง
- ข้อมลู ทแ่ี สดง (Data Field) การแสดงคา่ ขอ้ มลู เก่ียวกบั การเดนิ ทางวา่ ตอ้ งการแบบใด
- เปล่ยี นขอ้ มลู ท่ีแสดง (Change Data Field) การปรับเปลยี่ นการแสดงค่าข้อมูลการเดนิ ทาง เป็นการต่อเนือ่ งจากเมนู Data
Field เมื่อเลือกเมนูนี้ จะปรากฏแถบสีทับท่ีต�ำแหน่งข้อความของค่าข้อมูลแรก ผู้ใช้สามารถเลือกเปล่ียนค่าข้อมูลได้ท้ังหมด
โดยใช้ปุ่ม Soccer ถ้าต้องการเปล่ียนให้กดปุ่ม Enter จะปรากฏข้อมูลให้เลือกตามท่ีต้องการ กดปุ่ม Enter อีกคร้ัง ข้อมูล
จะเปลี่ยนไปตามต้องการ
4) หนา้ จอ Routes
การเดนิ ทางทีม่ ลี ักษณะเชอ่ื มตอ่ กันระหว่างพกิ ัดจากจุดเริม่ ตน้ ต่อเนื่องจนถงึ พกิ ดั สุดท้าย รวมเรียกวา่ Route (เสน้ นำ� ทาง) ซ่งึ ช่วยให้ผูใ้ ช้
งานสามารถเดนิ ทางยอ้ นกลบั ตามเสน้ ทางเดมิ ไปสพู่ กิ ดั เรมิ่ ตน้ ไดอ้ ยา่ งถกู ตอ้ ง สามารถทราบระยะทางรวมของการเดนิ ทางทงั้ หมดภายใน
เส้นทางน้ัน ทราบระยะทางและทิศทางระหว่างพิกัดเป้าหมาย และที่ส�ำคัญสามารถน�ำเอาข้อมูลตามเส้นทางการเดินทางมาประยุกต์
ใช้ในการวางแผนจัดการตามภารกิจที่รับผิดชอบได้ เช่น การจัดท�ำเส้นทางเดินศึกษาธรรมชาติในพื้นท่ีป่า และการก�ำหนดเส้นทางเดิน
ลาดตระเวนในป่า เป็นต้น
- การสรา้ ง Route ใหเ้ ขา้ ไปทเ่ี มนู Route บนหนา้ จอเมนหู ลกั (Main Manu) (ถา้ คน้ หาไมพ่ บ ใหเ้ ขา้ ไปทเ่ี มนตู งั้ คา่ แลว้ เรยี กรายการ
เมนู Route ขนี้ ใชง้ าน) ปรากฏหนา้ จอ Saved Route โดยเครอื่ งรนุ่ นส้ี ามารถบรรจเุ สน้ การเดนิ ทางไดจ้ ำ� นวนทง้ั สนิ้ 20 เสน้ ทาง
| 97
ภาพที่ 48 แสดงเมนู Route
- การเสน้ ทางเดนิ ทางในแตล่ ะเสน้ ทาง ใหเ้ ลอื กคำ� วา่ New ซงึ่ จะปรากฏหนา้ จอ Route โดยดา้ นบนสดุ ของหนา้ จอมชี อ่ งบรรทดั
ว่างไว้ส�ำหรับต้ังชื่อเส้นทาง โดยให้เขียนข้อความลงไปด้วยแป้นพิมพ์ของเคร่ือง เส้นบรรทัดต่อมาส�ำหรับใส่ค่าพิกัดเป้าหมาย
(Select Next Point) ให้เลือกยนื ยัน (Enter) ในต�ำแหน่งนจ้ี ะปรากฏเมนู Waypoints เพื่อใหเ้ ลอื กพกิ ัดเปา้ หมายท่จี ะนำ� มา
ใส่ไว้ในเส้นทางที่ก�ำหนด เลือกต่อไปจะแสดงชื่อค่าพิกัดท่ีจัดเก็บไว้ทั้งหมด เลือกช่ือพิกัดน้ัน ซ่ึงเครื่องจะปรากฏหน้าจอ
Waypoint แสดงรายละเอยี ดของพกิ ดั ทเี่ ลอื ก จากนน้ั ใหเ้ ลอื ก ใชง้ าน (Use) ชอ่ งดา้ นลา่ งขวามอื หนา้ จอของเครอื่ ง จะปรากฏชอื่
คา่ พกิ ัดบนหนา้ จอ Route ให้กระทำ� เช่นเดียวกันนี้ถา้ ตอ้ งการชื่อค่าพกิ ดั อื่นเพมิ่ เติม กจ็ ะพบรายชอ่ื ค่าพิกดั จัดเรียงตามแนวดง่ิ
ตามรายชอื่ ทเี่ ลือก ส่วนด้านลา่ งของหนา้ จอปรากฏช่องแสดงค่าระยะทางระหวา่ งพิกดั ท่เี ช่ือมต่อกัน (Leg Dist)
ภาพที่ 49 แสดงการสรา้ งเสน้ การเดนิ ทาง
98 |
ซึ่งชอ่ งขอ้ มูลดังกลา่ วน้ี ถูกซอ่ นดว้ ยข้อมูลอ่ืน ๆ อีกจำ� นวนมาก ถ้าตอ้ งการเปลี่ยนขอ้ มลู ต้องเข้าเมนยู ่อยของหนา้ จอนกี้ ่อน แล้วเลอื ก
เปลยี่ นการแสดงขอ้ มลู (Change Data Field) นอกจากนย้ี งั มเี มนกู ารนำ� ทางในเสน้ ทาง Route (Navigate) และการแสดงเสน้ ทาง Route
บนหนา้ จอแผนทข่ี องเคร่อื ง ถา้ ผ้ใู ช้ต้องการใชง้ าน กใ็ หเ้ ลือกคำ� วา่ แผนทห่ี ลังจากสรา้ ง Route เสรจ็ เรยี บร้อยแลว้ เครื่องจะทำ� การจัดเกบ็
เสน้ ทางไวใ้ นเมนู Route สำ� หรบั ชอ่ งแสดงค่าข้อความดังกลา่ ว มีข้อความท่ซี ่อนไว้ดงั นี้
- Distance To Point ระยะทางระหว่างพกิ ัด
- Time To Point ระยะเวลาทีใ่ ชใ้ นการเดินทางระหว่างพิกดั (ขน้ึ อย่กู บั อัตราความเร็ว
ในการเคลือ่ นท่ีของเครอ่ื ง)
- ETA To Point ระยะเวลาทค่ี าดหมายว่าจะถึงพกิ ดั เปา้ หมาย
- ETE To Point ระยะเวลาทีค่ าดหมายวา่ จะใชไ้ ปในการเดนิ ทางถงึ พิกัดเปา้ หมาย
- Leg Course ทิศทางแตล่ ะชว่ งพกิ ัดเป้าหมาย
- Leg Distance ระยะทางแต่ละช่วงพิกดั เปา้ หมาย
- Leg Time ระยะเวลาการเดนิ ทางแต่ละช่วงพกิ ดั เปา้ หมาย
- Pointer ลกู ศรชนี้ ำ� ทางไปสพู่ กิ ดั เป้าหมาย
- Sunrise at Point เวลาดวงอาทติ ย์ขึ้น ณ พกิ ดั เปา้ หมาย
- Sunset at Point เวลาดวงอาทิตยต์ ก ณ พิกดั เปา้ หมาย
- หลงั จากสร้างเสน้ ทาง Route เสร็จเรยี บรอ้ ยแลว้ ผูใ้ ช้สามารถเขา้ ไปดรู ายละเอยี ดเก่ยี วกับขอ้ มูลต่าง ๆ ที่ซ่อนอยใู่ นช่องขอ้ มลู
ตามทไี่ ดก้ ลา่ วมาแลว้ ได้ โดยเลอื ก Route ทต่ี อ้ งการ จะพบชอ่ื คา่ พกิ ดั จดั เรยี งอยใู่ นเสน้ ทาง Route ผใู้ ชต้ อ้ งการทราบคา่ ขอ้ มลู ใด
ระหวา่ งค่าพิกดั ใดในเส้นทาง ให้เล่อื นแถบสีทับที่ช่ือพกิ ดั น้นั ๆ (ยกเว้นช่อื พกิ ดั แรก เพราะไม่มขี อ้ มูลเชื่อมต่อกบั พกิ ัดก่อนหน้า
จึงไมม่ คี า่ ข้อมลู แสดง) เชน่ ต้องทราบคา่ ระยะทางระหวา่ งช่อื พกิ ัด A – B ให้เลื่อนแถบสีทับทีช่ ่ือพกิ ัด B จะปรากฏคา่ ตวั เลข
ทีช่ อ่ งแสดงขอ้ มลู ดา้ นล่าง (Dist. To Pt) ส�ำหรับค่าข้อมลู ดา้ นล่างนี้ ผใู้ ชต้ ้องเลอื กค่าข้อมลู เองตามทต่ี ้องการ โดยกดปุ่ม MENU
แล้วเลอื กเปลย่ี นการแสดงข้อมูล (Change Data Fields)
- การแกไ้ ขเสน้ ทาง Route สามารถกระทำ� ได้ โดยเขา้ ไปทเี่ มนยู อ่ ยของหนา้ จอนดี้ ว้ ยปมุ่ MENU จะพบเมนยู อ่ ย เพอื่ ใหท้ ำ� การแกไ้ ข
เสน้ ทาง เชน่ ลบค่าพกิ ัดออกท้งั หมด (Remove All) ยอ้ นกลับเสน้ ทาง (Reverse Route) คัดลอก Route (Copy Route)
ลบเส้นทาง (Delete Route) และเปลี่ยนการแสดงขอ้ มลู (Change Data Field) ใช้ส�ำหรบั เปลีย่ นค่าขอ้ มลู ที่ซ่อนอยู่ ซึง่ ได้
อธบิ ายมาแลว้
ภาพที่ 50 แสดงการแก้ไขเส้นทาง Route
| 99