301
302
303
304 เราไม่ สามารถปฏิเสธ หรือหันหลัง โดยเฉพาะรัฐนะคะ กับเรื่องของการเรียนรู้หรือเศรษฐกิจฐานความรู้ ได้ อีกตอไป ่ คือ ไม่ สามารถจะใช้ ชีวิตอยู่ บน ฐานเศรษฐกิจ ซื้อมาขายไปได้ อีกแล้ ว เพียงแต่ ว่ ากลไกมาตรการ ทีจะส่่ งเสริมตรงนีอยู้ที่ ไหน ่ คิดว่ าเราสะสางตรงนี้ก่ อน ก่ อนที่จะกระโจนไปติดป้ าย Learning City ยูเนสโก ผศ. ดร.นิิรมล เสรีีสกุลุ ผู้้อำำนวยการศููนย์ออ์กแบบและพััฒนาเมือืง (UddC) และหััวหน้าโ ้ครงการ “การวิิจััยและขับัเคลื่่อ�นการพััฒนาพื้้�นที่่� และกลไกความร่่วมมือืเมือืงแห่่งการเห่่รีียนรู้้ย่่านกะย่่ดีจีีน-คลองสาน”
305
306
307 พื้นที่นี้มันเปิ ด เมื่อสิบปีทีแล่ ้ ว ความรู้ มีมาก แต่ ขาดคนเข้ าไป กระตุ้ นเรื่อยๆ ดังนั้น บางทีการเรียนรู้ จะต้ องอยู่ ในใจ ตลอดเวลา ผศ.คมกริิช ธนะเพทย์์ อาจารย์ป์ระจำำภาควิิชาการวางแผนภาคและเมือืง คณะสถาปััตยกรรมศาสตร์์จุุฬาลงกรณ์มหา์วิิทยาลััย
308 ตัวชีวัดที้ เป็นกรอบใหญ ่ๆ ่ ที่ทุกโครงการใน Learning City Session พูดถึงเมืองแหงการเรียนรู ่ ้ ของยูเนสโก มีตัวชีวัดหลากหลายมาก ้ มันมีกรอบแนวคิดเชิงทฤษฎีระดับโลก แต่ ไม่ ค่ อยฟิ ตกับเมืองไทย ซักเท่ าไหร่เพราะในเมืองไทย บริบทแตกต่ างมากๆ อดิศัิ ักดิ์์ �กัันทะเมือืงลี้้� รองผู้้อำำนวยการศููนย์ออ์กแบบและพััฒนาเมือืง (UddC) และหััวหน้าโ ้ครงการย่่อ ยที่่� 1 “มหาลััยในย่่าน: ย่่ โครงการขับัเคลื่่อ�นการเรีียนรู้้ฐานชุุมชน”
309
310
311 หลักสูตรปรับปรุงพื้นทีสาธารณะ่ จาก “มหาลัยในย่ าน” อาจจะแค่ เราพูดแสดงความคิดเห็น แตยังไม ่ ่ เกิดการลงมือทำา “ศิลป์ในซอย” ก็จะเป็นการปฏิบัติจริง ธนพร โอวาทวรวรััญญูู ผู้้ช่่ วยผู้้ช่่ผู้้อำำนวยการศููนย์ออ์กแบบและพััฒนาเมือืง (UddC) และหััวหน้าโ ้ครงการย่่อ ยที่่� 2 “ศิิลป์์ในซอย: แสง-สีี-ศิิลป์์ เชื่่อ�มย่่าน เย่่ ชื่่อ�มการเรีียนรู้้ เชื่่อ�มเศรษฐกิิจชุุมชน”
312 การทำาโครงการนี้ เห็นเป็นรูปธรรมหนึ่ งคือ กทม.ค่ อนข้ างใหความสำ ้าคัญ ในการจับประเด็น Learning City ไปดำาเนินการตอ่ผ่ านนโยบายกิจกรรมประจำาเดือน เช่ นเทศกาลบางกอกวิทยา ...รู้ สึกดีใจมากๆ มััญชุชุาดา เดชาคนีีวงศ์์ นัักสัังคมวิิทยา ศููนย์ออ์กแบบ และพััฒนาเมือืง (UddC)
313
314 ถึงแม้ ว่ า ย่ านกะดีจีนเป็ นชุมชน ที่เกิดขึ้นในสมัย กรุงธนบุรี แตมีรากเหง ่ ้ าความเก่ า ตั้งแตสมัยอยุธยา ่การทีเราจะอยู่กับย ่ ่ านเก่ า ถ้ าไม่ มีการปรับตัว การมีชีวิตชีวาของย่ าน ก็จะสูญสลาย ไปโดยเร็ว ธีีรนัันท์ ์ช่่วงพิิ ช่่ชิติ ประธานมูลนิูธิิประชาคมย่่านกะย่่ดีจีีน-คลองสาน ประธานศููนย์ข้์อมู้ ลปูระวััติิศาสตร์์ ชุุมชนธนบุุรีี
315
316
317 บ้ านเราไม่ ใช่ บ้ านทีทำ่าขึ้ นมา เพื่อการทองเที ่ยวนะ ่ มันเป็ นชีวิตของเราจริงๆ เป็ น life museum ทีใครๆ มาดูอาจจะบอกว่่ าไมมีอะไร ่แตนี่ คืออะไรๆ ของเรา ่ ทุกอันมีสตอรี่ เพราะเราอยู่ ที่นี่ มาตั้ งแต่ เกิด ต้ นตระกูลก็อยูที่ นี่ ่ นาวิินีี พงศ์์ ไทย พิิพิิธภัณฑ์ับ้์าน้กุฎีุจีีน
318 เรามักชื่นชมชุมชนญี่ปุ่ นว่ า เขามีความเข้ มแข็ง ทำาไมเขาเก็บอนุรักษ์ ไว้ ได้ จริงๆ การอนุรักษ์ ต้ องอยู่ บนพื้นฐาน ของการตกลง และความเข้ าใจ ของทุกระดับตรงกัน มีคนดูแล และสามารถเชื่อมตอระหว่ ่ างบนถึงล่ างได้และนโยบายของรัฐต้ องเห็นคุณค่ า เข้ าใจในงบประมาณ มีความตอเนื่อง ่ ถ้ าจะสร้ าง Learning City เราต้ องสร้ างกลไกตรงนี้ ออกมาให้ ได้ ผศ.สรายุุทธ ทรััพย์สุ์ุข คณบดีคณีะสถาปััตยกรรมศาสตร์์ จุุฬาลงกรณ์มหา์วิิทยาลััย พิิพิิธภัณฑ์ับ้์าน้กุฎีุจีีน
319
320 การมีนักท่ องเที่ยว หรือใครเข้ าไป ทำาใหหลายอย้ ่ างดีขึ้น บางทีมีของกินของดีแล่ ้ วหายไป เนื่องจากช่ วงโควิดทีผ่่ านมา ถ้ ามีนักทองเที ่ยวเข่ ้ าไป เขาก็จะเริมฟื่ ้นตัวกลับมาให้ เห็น อันไหนที่ซบเซาไป ก็จะเรียกคนกลับมา ว่่าที่่�ร.ต. สรวุุฒิิ วิิเศษสงวน ผู้้อำำนวยการสำำนัักงานเขตคลองสาน
321
322
323 ส่ วนตัวอยากแนะนำา เส้ นถนนสมเด็จเจ้ าพระยา เนื่องจากมีอุทยานเฉลิมพระเกียรติฯ สวนสมเด็จย่ า เป็ นกึ่งสวนสาธารณะ เป็ นพิพิธภัณฑ์ ด้ วย มีความร่ มรื่น ใกล้ เคียงก็จะมีวัด มัสยิด ศาลเจ้ า เรียกว่ าครบถ้ วน ยศธน ต้นโ ้ พธิ์์�ทอง นัักพััฒนาสัังคมชำำนาญการ รัักษาการในตำำแหน่่งน่่หััวหน้าฝ่้ ่ ายพััฒนาชุุมชน และสวััสดิิการสัังคม สำำนัักงานเขตคลองสาน
324 คำาว่ า Learning City ทำาใหคนเกิดจุดประกาย ้รู้ สึกว่ าต้ องให้ ความสำาคัญ กับการมองเมืองมากขึ้ น และพร้ อมจะมาร่ วมมือ เพราะเห็นปั ญหาร่ วมกัน กรรณิิกา สงวนสิินธุุกุลุ ผู้้อำำนวยการศููนย์น์วััตกรรมเพื่่�อพััฒนาการออกแบบ (IDDC) คณะสถาปััตยกรรมศาสตร์์ มหาวิิทยาลััยศรีีปทุุม
325
326
327 ทิศทางการทองเที ่ยว ่ ก็อยากใหคนเข้ ้ ามาเยอะๆ มาสัมผัสวัฒนธรรม ของพวกเรา เรื่องยาเสพติดก็ลดลง เพราะคนมีอาชีพ พวกทีเคยติดยา่ ก็มาทำาวินมอเตอร์ ไซค์ เยอะ ทุกคนมีงานทำา ไม่ ตกงาน ไม่ เครียด นุุศรา โกณานนท์์ ร้้ านเฮโลนมสด ขนมจีีนแกงไก่่คั่่ ว�
328 พื้นที่ ย่ านกะดีจีน-คลองสาน สวยมาก ริมแมน้ำ ่า ก็เป็นความท้ าทายในแงที่ว่่ า มีการกอสร่ ้ างมากมาย บางส่ วนก็อาจจะหาย หรือถูกขายไปเรื่อยๆ ก็ได้ซึ่ งก็คอยๆ ่มาแล้ ว ม.ล.จิิรทิพย์ิ เทว์กุลุ นัักวิิจััยมหาวิิทยาลััยเทคโนโลยีพีระจอมเกล้าธนบุุ้รีี และตััวแทนกลุ่่ม�ยัังธน
329
330 โครงการ we!park เป็นแพลตฟอร์ ม เชื่อมทรัพยากรใหทุกคน้ มาขับเคลื่อนไปด้ วยกัน มีทั้งกลุมที ่ เป็นฝ ่่ ายวิชาการ คนทำางานด้ านข้ อมูล ด้ านชุมชน ด้ านเครือข่ าย ภาคเอกชน กลยุทธ์เราคือ ทำาคนเดียวไม่ ได้ และถ้ า ทำาคนเดียว มันไม่ ยั่ งยืน ยศพล บุุญสม ภูมิูิสถาปนิิกและผู้้บริ ิหารบริิษััท ฉมา จำกัำ ัด หััวหน้าโ ้ครงการ we!park
331
332 เราปวารณา บอกทุกคนทั้ง we!park, UddC, สวนศิลป์ ฯ เลยว่ า ถ้ าเมื่อไหร่ ที่คิดจะ ทำาอะไรที่ฝั่งธน ขอโอกาสให้ เรา ได้ ทำาอะไรก็ได้จะเป็นสถานที่ หรือองคความรู์ ้ ให้ คุยได้ เลย ดร.วดี ีภิิญโญทรััพย์์ ผู้้จั ัดการฝ่่ ายอาวุุโสสนับัสนุุนสัังคม บริิษััท ไอคอนสยาม จำกัำ ัด
333
334
335 โครงการ สวนลอยฟ้ าเจาพระยา ้ สกายวอล์ ก ทีสวยและยาวที่สุดของประเทศ ่ เป็ นการพัฒนาย่ านกะดีจีน ไปถึงย่ านคลองสาน เดินแมน้ำ ่าเจ้ าพระยาถึงกัน สายน้ำาไม่ หยุดไหลฉันใด สายใจเราทั้ งหลาย ก็จะร้ อยเป็ นอันเดียวกัน พระโสภณวชิิรวาทีี ผู้้ช่่ วผู้้ช่่ยเจ้า้อาวาสวััดประยุุรวงศาวาสวรวิิหาร
336
337 ต่ อไปน้ำาลูกยอ สูตรคุณปู่ ก็คงอาจจะหมด ทุกวันนีมีเด็กนักศึกษาโทรมา ้ ให้ เราสอนทำาน้ำาลูกยอ เราก็ทำาใหดู ้อย่ างน้ อยถ้ าหมดเรา หลานเรา หรือไมมีใคร ่ก็ยังมีคนทีรู่ ้ พวกนีอยู้่ ก็ทำากันต่ อไปได้ อุุทััยวรรณ ศรีีวิิทย์์ เจ้า้ของน้ำลูำูกยอ สููตรสมเด็็จนวมฯ ชุุมชนวััดประยุุรวงศ์์
338 ด้ วยผมลงพื้นทีบ่อย ่ สิ่ งที่ผมเห็น คลองสานคือ ศาลเจาเยอะ ้ผมเคยคิดจะทำาเส้ นทางศาลเจ้ า แต่ ก่ อนมีพิธีแห่ เจา้ แล้ วมันก็หายไป ซึ่ งถ้ าเอามาปั้ นกันดีๆ มันโดดเดนนะ่ พีีรพััฒน์ ์อนัันต์ธนสาร์ เจ้าห้น้า้ที่่�ฝ่่ ายพััฒนาชุุมชนและสวััสดิิการสัังคม สำำนัักงานเขตคลองสาน
339
340 เทพเจากวนอู้จะเน้ นคุณธรรมกับซื่อสัตย์ คนมาไหว้ ขอหวย จะไม่ ได้ ผล แตถ่ ้ าค้ าขายรุ่ งเรือง ลูกหลานจะไปเข้ าทีไหน่ เป็ นคนดี ซื่อสัตย์ กตัญญู จะได้ เพราะท่ านอยากใหทำ ้างาน พงษ์์ ศัักดิ์์ ตััน �ติปิระยุุกต์์ ผู้้ดู ูแลศาลเจ้ากวน้อููคลองสาน
341
342 มีกิจกรรมก็ดีนะ มันเหนื่อยน้ อยลง ถ้ าปล่ อยใหรก ้ มันเหนื่อยกว่ า ทำาเท่ าไหร่ ก็ไมจบ ่ส่ วนหนึ่ งก็ อยากสร้ าง จิตสำานึกส่ วนรวมด้ วย ถ้ าเราทำาแล้ วได้ ผล อย่ างน้ อยคนที่อยู่ แถวนั้ น อาจจะไม่ กล้ าทิ้ งขยะล่ ะ ธนาภรณ์์อมรพิิพััฒนานนท์์ หััวหน้า้ฝ่่ ายรัักษาความสะอาดและสวนสาธารณะ สำำนัักงานเขตคลองสาน
343
344
345 อาจารย์ แดง เป็ นคนที่ใหป้้ าก้ าวเดิน มาทุกวันนี้ ท่ านนำาทางแล้ ว ป้ าก็ตาม จนทุกวันนีคนรู้้ จักป้ าเยอะมาก เวลามีงานวัดประยุรฯ ต้ องมีหมูกระดาษ ป้ าน้ อย ธนธรณ์ ธง์น้อ้ย เจ้า้ของป้้ าน้อ้ยหมููกระดาษ ชุุมชนวััดประยุุรวงศ์์
346 ผมเป็ นบาริสต้ า แฟนทำาขนม ให้ แมมาเป็นแม ่ ครัว ่เราก็คิดว่ า ถ้ าเราทำางานอื่น เราไม่ ค่ อยได้ ใช้ เวลา อยู่ กับครอบครัว ฐานพงศ์์ จิตปัิ ั ญโญยศ เจ้า้ของร้้ าน Deep Root Café
347
348
349 สิ่ งที่อยากจะฝาก คือ โครงการมาดีอยูแล่ ้ ว แต่ จะทำายังไง ใหต้ ่ อเนื่อง มันต้ องลงทุน สััมฤทธิ์์� เอื้้�อโชติพณิชิ ประธานกรรมการชุุมชนสวนสมเด็็จย่่าย่่
350 ผมอยากให้ ชาวบ้ าน ได้ ประโยชนจริงๆ ์ อาซิ่ มอาเจ็กได้ ประโยชน์ ไม่ ใช่ มาเป็ นแหล่ งท่ องเที่ยว ขีจักรยานมาแล่ ้ วบอกชาวบ้ าน ต้ องต้ อนรับเขานะ แขกมาเยี่ยมชมเรา แล้ วก็พาไปร้ านโน้ นร้ านนี้ ซึ่ งจุดใหญๆ ่ไม่ ได้ เป็นของชุมชนมาตั้ง แล้ วชาวบ้ านได้ อะไร อุุดม ศรีศุีุภภัักดีี ประธานชุุมชนซอยช่่างนาช่่ค-สะพานยาว