แผนการจัดการเรียนรู้มุ่งเน้นสมรรถนะ ชื่อวิชา การถ่ายภาพเบื้องต้น รหัสวิชา 20308-2005 ทฤษฎี 1 ปฏิบัติ 4 หน่วยกิต 3 หลักสูตรประกาศนียบัตรวิชาชีพ หลักสูตรประกาศนียบัตรวิชาชีพชั้นสูง ประเภทวิชา ศิลปกรรม สาขาวิชา คอมพิวเตอร์กราฟิก จัดทำโดย นายธนิสร คงสมบูรณ์ แผนกวิชา คอมพิวเตอร์กราฟิก วิทยาลัยพณิชยการเชตุพน สำนักงานคณะกรรมการการอาชีวศึกษา กระทรวงศึกษาธิการ ภาคเรียนที่ 2 ปีการศึกษา 256๖ ✓
1 หลักสูตรรายวิชา ชื่อวิชา การถ่ายภาพเบื้องต้น รหัสวิชา 20308-2005 ทฤษฎี 1 ปฏิบัติ 4 หน่วยกิต 3 หลักสูตรประกาศนียบัตรวิชาชีพ หลักสูตรประกาศนียบัตรวิชาชีพชั้นสูง ประเภทวิชา ศิลปกรกรรม สาขาวิชาคอมพิวเตอร์กราฟิก จุดประสงค์รายวิชา 1. เข้าใจหลักการและกระบวนการถ่ายภาพเบื้องต้น 2. มีทักษะตามหลักการและกระบวนการถ่ายภาพเบื้องต้น 3. มีทักษะในการนําเสนอผลงานและประเมินผลงานการถ่ายภาพเบื้องต้น 4. มีเจตคติและมีกิจนิสัยที่ดีต่อการเรียนรู้ ปฏิบัติงานด้วยความรับผิดชอบ มุ่งมั่น สนใจใฝ่รู้ มีความคิดสร้างสรรค์ สมรรถนะรายวิชา 1, ถ่ายภาพดิจิตอลประเภทต่าง ๆ ตามหลักการและกระบวนการของการถ่ายภาพเบื้องต้น 2. คัดแต่ง แก้ไขภาพด้วยซอฟแวร์ดิจิตอลกราฟิก บันทึกจัดเก็บข้อมูลไฟล์ 3. นําเสนอผลงาน ประเมินผลงาน แก้ปัญหาและพัฒนาการถ่ายภาพเบื้องต้น คำอธิบายรายวิชา ศึกษาและปฏิบัติเกี่ยวกับวิวัฒนาการของกล้องถ่ายภาพ ชนิดของกล้องถ่ายภาพ หลักการทํางาน ของ กล้องถ่ายภาพนึ่ง การใช้กล้องถ่ายภาพ องค์ประกอบของภาพ การจัดแสงในการถ่ายภาพ มุมกล้องและการสื่อ ความหมาย การตัดแต่งแก้ไขภาพด้วยซอฟแวร์ดิจิตอลกราฟิก
2 หน่วยการเรียนรู้ หน่วย ที่ ชื่อหน่วยการเรียนรู้ ภาระงาน สมรรถนะ จำนวน ชม. สัปดาห์ ที่ 1 เขียนสรุปประวัติการถ่ายภาพและวิวัฒนาการของกล้อง จัดทำรายงาน พร้อมนำเสนอ 1 ชุด ทราประวัติการถ่าย ภาพ และวิวัฒนาการของ กล้อง 10 1-2 2 เขียนสรุปกระบวนการถ่ายภาพดิจิตอล นำเสนอ กระบวนการ ทำงานของกล้อง เข้าใจ กระบวนการถ่าย ภาพดิจิตอล 10 3-4 3 เขียนหลักการทํางานของกล้องดิจิตอล จัดทำรายงานการ ทำงานของกล้อง 1 ชุด เข้าใจเขียนหลักการ ทํางานของกล้อง ดิจิตอล 10 5-6 4 ใช้เครื่องมืออุปกรณ์ถ่ายภาพดิจิตอล การถ่ายภาพโดย ใช้เครื่องมือ ธรรมชาติ 10 รูป นักเรียนสามารถ ใช้เครื่องมืออุป กรณ์ถ่ายภาพดิจิตอล 10 7-8 5 ถ่ายภาพตามหลักองค์ประกอบการถ่ายภาพ การถ่ายภาพโดย การจัด องค์ประกอบ 10 รูป นักเรียนสามารถจัด หลักองค์ประกอบการ ถ่ายภาพ 10 9-10 6 ถ่ายภาพโดยใช้การควบคุมแสง การถ่ายภาพโดย ใช้แสงธรรมชาติ 10 รูป นักเรียนสามารถ ควบคุม แสงได้ 10 11-12 7 ถ่ายภาพให้สื่อความหมาย การสร้าง ความหมายให้กับ ภาพ 10 ภาพ นักเรียนมีความรู้ ความเข้าใจ ในการ สื่อความหมาย 5 13 8 เลือกใช้ระบบการถ่ายภาพของกล้องดิจิตอล รายงานระบบ กล้อง 1 ชุด นักเรียนสามารถใช้ ระบบกล้องถ่ายภาพ ได้ 5 14 9 ควบคุมระบบการถ่ายภาพของกล้องดิจิตอล ทดสอบการ ถ่ายภาพ 20ภาพ นักเรียนสามารถควบ คุมระบบการถ่ายภาพ 5 15 10 บันทึกภาพตามประเภทการใช้งาน ทดสอบกับบันทึก ไฟล์ 10ภาพ นักเรียนสามารถ บันทึกภาพ 5 16 11 ปรับแต่งภาพโดยใช้โปรแกรมlightroom การปรับแต่ง ภาพถ่าย จำนวน 20 ภาพ นักเรียนสามารถ ปรับแต่งภาพโดยใช้ โปรแกรมlightroom 5 17 12 สอบปลายภาค ทดสอบปลายภาค ทดสอบ ๕ ๑๘ สอบปลายภาค
3 ตารางวิเคราะห์หลักสูตร รหัส 20308-2005 วิชา การถ่ายภาพเบื้องต้น จำนวน 3 หน่วยกิต ชั้น ปวช.1 สาขาวิชา/กลุ่มวิชา คอมพิวเตอร์กราฟิก พฤติกรรม ชื่อหน่วย พุทธิพิสัย ทักษะพิสัย จิตพิสัย รวม ลำดับความสำคัญ จำนวนคาบ ความรู้ ความข้าใจ นำไปใช้ วิเคราะห์ สังเคราะห์ ประเมินค่า เขียนสรุปประวัติการถ่ายภาพและวิวัฒนาการของกล้อง 3 2 1 1 - - 4 3 7 3 3 เขียนสรุปกระบวนการถ่ายภาพดิจิตอล 2 2 3 - - - 4 3 7 1 3 เขียนหลักการทํางานของกล้องดิทัล 2 2 2 - - - 4 3 7 3 3 ใช้เครื่องมืออุปกรณ์ถ่ายภาพดิจิตอล 2 2 2 - - - 4 3 7 1 3 ถ่ายภาพตามหลักองค์ประกอบการถ่ายภาพ 3 5 5 2 - - 9 6 15 1 6 ถ่ายภาพโดยใช้การควบคุมแสง 2 2 2 1 - - 4 3 7 2 3 ถ่ายยภาพให้สื่อความหมาย 1 3 3 - - - 4 3 7 2 3 เลือกใช้ระบบการถ่ายภาพของกล้องดิจิตอล 2 2 2 1 - - 4 3 7 2 3 ควบคุมระบบการถ่ายภาพของกล้องดิจิตอล 3 7 5 - - - 9 6 15 2 6 บันทึกภาพตามประเภทการใช้งาน 2 2 3 - - - 4 3 7 3 3 ปรับแต่งภาพโดยใช้โปรแกรมlightroom 3 4 7 - - - 8 6 14 3 6 สอบกลางภาค สอบปลายภาค รวม 28 32 35 5 ลําดับความสําคัญ 3 3 1 4
4 หน่วยการเรียนรู้และสมรรถนะประจำหน่วย ชื่อหน่วย สมรรถนะ ความรู้ ทักษะ คุณลักษณะที่พึง ประสงค์ หน่วยที่ 1 เขียนสรุปประวัติการถ่ายภาพและวิวัฒนา การของกล้อง 1. เพื่อให้นักศึบอกประวัติการ ถ่ายภาพ 2. เพื่อให้นักศึกษาอธิบาย วิวัฒนาการของกล้อง 3. เพื่อให้นักศึกษาอธิบาย ความแตกต่างของวิวัฒนาการ ของกล้อง 4. เพื่อให้นักศึกษาเขียนสรุป ประวัติการถ่ายภาพและวิวัฒนา การของกล้อง 1. สามารถบอกประวัติการ ถ่ายภาพ 2. สามารถอธิบายวิวัฒนา การของกล้อง 3. สามารถอธิบายความแต กต่างของวิวัฒนาการของ กล้อง 4. สามารถเขียนสรุปประ วัติการถ่ายภาพและวิวัฒนา การของกล้อง มีความรู้ความเข้าใจ เกี่ยวกับ ประวัติการถ่ายภาพและ วิวัฒนาการของกล้อง หน่วยที่ 2 เขียนสรุปกระบวนการถ่ายภาพดิจิตอล 1. เพื่อให้นักศึกษาอธิบายกระ บวนการถ่ายภาพดิจิตอล 2. เพื่อให้นักศึกษาเขียนสรุปก ระบวนการถ่ายภาพดิจิตอล 1. สามารถอธิบายกระบว นการถ่ายภาพดิจิตอล 2. สามารถเขียนสรุปกระ บวนการถ่ายภาพดิจิตอล นักเรียนเข้าใจกระบวนการ ถ่ายภาพดิจิตอล หน่วยที่ 3 เขียนหลักการทํางานของกล้องดิทัล 1. เพื่อให้นักศึกษาอธิบายหลัก การทํางานของกล้องดิจิตอล 2. เพื่อให้นักศึกษาเขียนหลักการ ทํางานของกล้องดิจิตอล 1. สามารถอธิบายหลักการ ทํางานของกล้องดิจิตอล 2. สามารถเขียนหลักการ ทํางานของกล้องดิจิตอล นักเรียนสามารถ เขียน หลักการทํางานของ กล้องดิทัล หน่วยที่ 4 ใช้เครื่องมืออุปกรณ์ถ่ายภาพดิจิตอล 1. เพื่อให้นักศึก บอกประเภทของอุปกรณ์ที่ใช้ใน การถ่ายภาพดิจิตอล 2. เพื่อให้นักศึกษาอธิบาย คุณสมบัติของอุปกรณ์ที่ใช้ใน การถ่ายภาพดิจิตอล 3. เพื่อให้นักศึกษา ถ่ายภาพโดยใช้เครื่องมือต่างๆ 1. สามารถบอกประเภทข องอุปกรณ์ที่ใช้ในการ ถ่ายภาพดิจิตอล 2. สามารถอธิบายคุณสมบั ติของอุปกรณ์ที่ใช้ในกา รถ่ายภาพดิจิตอล 3. สามารถ่ายภาพโดยใช้ เครื่องมือต่างๆ นักเรียนสามารถ ใช้เครื่องมืออุปกรณ์ถ่าย ภาพดิจิตอล หน่วยที่ 5 ถ่ายภาพตามหลักองค์ประกอบการถ่ายภา พ 1.เพื่อให้นักศึก บอกประเภทของอุปกรณ์ที่ใช้ใน การถ่ายภาพดิจิตอล 1.สามารถบอกประเภทของ อุปกรณ์ที่ใช้ในการ ถ่ายภาพดิจิตอล นักเรียนสามารถ ถ่ายภาพตามหลักองค์ประ กอบการถ่ายภาพ
5 2.เพื่อให้นักศึกษาอธิบายคุณสม บัติของอุปกรณ์ที่ใช้ในการ ถ่ายภาพดิจิตอล 3. เพื่อให้นักศึกษ ถ่ายภาพโดยใช้เครื่องมือต่างๆ 2.สามารถอธิบายคุณสมบัติ ของอุปกรณ์ที่ใช้ในการ ถ่ายภาพดิจิตอล 3.สามารถ ถ่ายภาพโดยใช้เครื่องมือต่าง ๆ หน่วยที่ 6 ถ่ายภาพโดยใช้การควบคุมแสง 1. เพื่อให้นักศึก บอกประเภทของแสงในการ ถ่ายภาพ 2. เพื่อให้นักศึกษา บอกหลักการจัดแสงให้วัตถุ 3. เพื่อให้นักศึกษาควบคุมแสง ในการถ่ายภาพ 1. สามารถบอกประเภท ของแสงในการถ่ายภาพ 2. สามารถบอกหลักการ จัดแสงให้วัตถุ 3. สามารถควบคุมแสงใน การถ่ายภาพ มีความรู้ความเข้าใจ เกี่ยวกับการควบคุมแสง หน่วยที่ 7 ถ่ายยภาพให้สื่อความหมาย 1. เพื่อให้นักศึกษาอธิบาย การใช้เส้นและรูปทรง 2. เพื่อให้นักศึกษาบอกหลัก การถายภาพสื่อความหมาย 3. เพื่อให้นักศึกษาถ่ายภาพ ให้สื่อความหมาย 1. สามารถอธิบายการใช้เส้ นและรูปทรง 2. สามารถบอกหลักการถ ายภาพสื่อความหมาย 3. สามารถถายภาพให้สื่อ ความหมาย เข้าใจและสามารถถ่ายทอด สื่อความหมายได้ หน่วยที่ 8 เลือกใช้ระบบการถ่ายภาพของกล้องดิจิต อล 1. เพื่อให้นักศึกษา บอกประเภทของระบบการ ถ่ายภาพ 2. เพื่อให้นักศึกษาอธิบายความ หมายของระบบถ่ายภาพแบบ ต่างๆ 3. เพื่อให้นักศึกษาเลือกระบบกา รถ่ายภาพของกล้องดิจิตอล 1. สามารถบอกประเภทของ ระบบการถ่ายภาพ 2. สามารถอธิบายความหมา ยของระบบถ่ายภาพแบบ ต่างๆ 3. สามารถเลือกระบบการถ่ ายภาพของกล้องดิจิตอล มีความรู้ความเข้าใจ เกี่ยวกับระบบการถ่าย ภาพของกล้องดิจิตอล หน่วยที่ 9 ควบคุมระบบการถ่ายภาพของกล้องดิจิตอ ล 1. เพื่อให้นักศึกษา บอกการใช้เมนูในการควบคุม ก่ายภาพรถ 2. เพื่อให้นักศึกษาควบคุมระบบ การถ่ายภาพของกล้องดิจิตอล 1. สามารถบอกการใช้เมนูใน การควบคุมก่ายภาพรถ 2. สามารถควบคุมระบบการ ถ่ายภาพของกล้องดิจิตอล มีความรู้ความเข้าใจ เกี่ยวกับ การควบคุม ระบบการถ่ายภาพของ กล้องดิจิตอล หน่วยที่ 1o บันทึกภาพตามประเภทการใช้งาน 1. เพื่อให้นักศึกษา บอกประเภทของการบันทึกภาพ 1. สามารถบอกประเภทข องการบันทึกภาพ มีความรู้ความเข้าใจ เกี่ยวกับการบันทึกภาพตาม ประเภทการใช้งาน
6 2. เพื่อให้นักศึกษา บอกความแตกต่างงของการบัน ทึกภาพประเภทต่างๆ 3. เพื่อให้นักศึกษาบันทึกภาพ ตามประเภทการใช้งาน 2. สามารถบอกความแตก ต่างของการบันทึกภาพปร ะเภทต่างๆ 3. สามารถบันทึกภาพตาม ประเภทการใช้งาน หน่วยที่ 11 ปรับแต่งภาพโดยใช้โปรแกรมlightroom 1.เพื่อให้นักศึกษาอธิบาย เมนูที่ใช้ในการปรับแต่งภาพ 2. เพื่อให้นักศึกษาบอก ขั้นตอนการปรับแต่งภาพ 3.เพื่อให้นักศึกษาปรับแต่งภาพ โดยใช้โปรแกรมlightroom 1. สามารถอธิบายเมนูที่ใช้ ในการปรับแตงภาพ 2. สามารถบอกขั้นตอน การปรับแต่งภาพ 3. สามารถปรับแต่งภาพโด ยใช้โปรแกรมlightroom นักศึกษา สามารถปรับแต่งภาพโดย ใช้โปรแกรมlightroom
7 การนำหลักปรัชญาของเศรษฐกิจพอเพียงมาใช้ในการจัดการเรียนรู้ 1. ผู้สอนนำหลักปรัชญาของเศรษฐกิจพอเพียงในการเตรียมการจัดกิจกรรมการเรียนรู้ ดังนี้ กิจกรรม พอประมาณ มีเหตุผล สร้างภูมิคุ้มกัน 1. วัสดุอุปกรณ์ กำหนดชิ้นงานและภาระงาน ให้เหมาะสมกับเนื้อหาและ อุปกรณ์ที่มีอยู่ ผู้เรียนใช้อุปกรณ์อย่างคุ้มค่า และมีประสิทธิภาพ เพื่อให้ กิจกรรมบรรลุเป้าหมาย ตรวจสอบความพร้อมของ อุปกรณ์อย่างสม่ำเสมอ 2. สื่อการเรียนรู้ การเลือกใช้สื่อ วัสดุ อุปกรณ์/ ในการเรียนการสอนเหมาะสม กับเนื้อหา กิจกรรม วันผู้เรียน ผู้เรียนฝึกทักษะการคิด วิเคราห์และแก้ปัญหาได้ จัดเตรียมสื่อให้เพียงพอต่อ จำนวนผู้เรียน มีการลำดับการ ใช้งานเพื่อสะดวกต่อการใช้ งาน 3. กระบวนการเรียนรู้ วิเคราห์สาระการเรียนรู้และ จัดเนื้อหาสาระให้เหมาะสม กับบริบทของชุมชน เวลา และวัยของผู้เรียน เพื่อผู้เรียนได้เรียนรู้เข้าใจ ตามลำดับ วัตถุประสงค์ ตัวชี้วัดที่กำหนด จัดเรียงเนื้อหาจากง่ายไปหา ยาก เนื้อหาที่เป็นเรื่องใกล้ตัว ไปถึงไกลตัว 4. ชิ้นงาน/ผลผลิต - ใช้วัสดุอุปกรณ์ให้คุ้มค่าและ เกิดประโยชน์สูงสุด - ใช้เวลาในการปฏิบัติงานได้ อย่างเหมาะสม - ผู้เรียนมีความรับผิดชอบต่อ หน้าที่ที่ได้รับมอบหมายเพื่อ ทำงานให้บรรลุวัตถุประสงค์ -มีการวางแผนงานทำงาน อย่างรอบคอบทำงานให้ทัน ตามเวลาที่กำหนด ความรู้ 1. กระกวนการออกแบบงานสื่อสิ่งพิมพ์ 2. หลักเศรษฐกิจพอเพียง คุณธรรม 1. มีความตรงต่อเวลา มีความรับผิดชอบต่องานที่ได้รับมอบหมาย 2. นักเรียนนักศึกษาแบ่งบันความรู้และแนะนำแนวทางที่ดีแก่ผู้อื่นได้
8 กิจกรรม พอประมาณ มีเหตุผล สร้างภูมิคุ้มกัน - เตรียมอุปกรณ์ให้ เพียงพอกับจำนวน นักเรียนนักศึกษา ผู้เรียนเกิดความพร้อมในการ เรียน มีความรอบคอบ ระมัดระวัง ในการใช้วัสดุอุปกรณ์ทุกครั้ง - เตรียมอุปกรณ์ให้เพียงพอ กับจำนวนนักเรียนนักศึกษา - ใบงาน - Power point ประกอบการสอน - ตัวอย่างชิ้นงาน ผู้เรียนมีสื่อการเรียนการสอน ที่ทันสมัยเหมาะสมกับการใช้ งาน ผู้เรียนได้รับความรู้ตาม เป้าหมายที่กำหนดไว้ - ใบงาน - Power point ประกอบการ สอน - ตัวอย่างชิ้นงาน มีการนำเข้าสู่บทเรียน จัดกิจกรรมการเรียนรู้ และเนื้อหาที่ สอดคล้องกับบทเรียน และแผนการสอน ผู้เรียนเกิดความเข้าใจ สามารถอธิบาย วิเคราะห์ แยกประเภท ครูชี้แจงขั้นตอนการทำ กิจกรรม และการเรียนรู้ให้ ชัดเจน ให้คำปรึกษาแนะนำ อย่างใกล้ชิด มีการนำเข้าสู่บทเรียน จัดกิจกรรมการเรียนรู้และ เนื้อหาที่สอดคล้องกับบทเรียน และแผนการสอน ปฏิบัติงานที่ได้รับ มอบหมายในแต่ละ สัปดาห์ ผู้เรียนออกแบบและผลิต ชิ้นงานสื่อสิ่งพิมพ์ได้จากการ ปฏิบัติงานที่ได้รับมอบหมาย ฝึกการปฏิบัติงานจริง สามารถ ผลิตงานได้จริง ปฏิบัติงานที่ได้รับมอบหมาย ในแต่ละสัปดาห์ ความรู้ 1. มีความรู้ความเข้าใจเกี่ยวกับงานสิ่งพิมพ์ การใช้โปรแกรมสำเร็จรูปด้านการออกแบบสิ่งพิมพ์สร้างภาพกราฟิก สิ่งพิมพ์ การจัดเก็บข้อมูล และการพิมพ์ผลงานออกทางเครื่องพิมพ์แบบ Laser แบบ Inkjet 2. สามารถปฏิบัติการการใช้โปรแกรมสำเร็จรูปสร้างภาพกราฟิกสิ่งพิมพ์ คุณธรรม 1. มีทักษะในการประเมินคุณค่าผลงาน 2. มีความตั้งใจในการทำงาน มีความมุ่งมั่นในการปฏิบัติงาน มีความรอบคอบตรงต่อเวลา
9 2. ผู้เรียนได้เรียนรู้ที่จะอยู่อย่างพอเพียง ดังนี้ กิจกรรม พอประมาณ มีเหตุผล สร้างภูมิคุ้มกัน - เตรียมอุปกรณ์ให้ เพียงพอกับจำนวน นักเรียนนักศึกษา ผู้เรียนเกิดความพร้อมในการ เรียน มีความรอบคอบ ระมัดระวัง ในการใช้วัสดุอุปกรณ์ทุกครั้ง - เตรียมอุปกรณ์ให้เพียงพอ กับจำนวนนักเรียนนักศึกษา - ใบงาน - Power point ประกอบการสอน - ตัวอย่างชิ้นงาน ผู้เรียนมีสื่อการเรียนการสอน ที่ทันสมัยเหมาะสมกับการใช้ งาน ผู้เรียนได้รับความรู้ตาม เป้าหมายที่กำหนดไว้ - ใบงาน - Power point ประกอบการ สอน - ตัวอย่างชิ้นงาน มีการนำเข้าสู่บทเรียน จัดกิจกรรมการเรียนรู้ และเนื้อหาที่ สอดคล้องกับบทเรียน และแผนการสอน ผู้เรียนเกิดความเข้าใจ สามารถอธิบาย วิเคราะห์ แยกประเภท และออกแบบสื่อ สิ่งพิมพ์ได้ ครูชี้แจงขั้นตอนการทำ กิจกรรม และการเรียนรู้ให้ ชัดเจน ให้คำปรึกษาแนะนำ อย่างใกล้ชิด มีการนำเข้าสู่บทเรียน จัดกิจกรรมการเรียนรู้และ เนื้อหาที่สอดคล้องกับบทเรียน และแผนการสอน ปฏิบัติงานที่ได้รับ มอบหมายในแต่ละ สัปดาห์ ผู้เรียนออกแบบและผลิต ชิ้นงานสื่อสิ่งพิมพ์ได้จากการ ปฏิบัติงานที่ได้รับมอบหมาย ฝึกการปฏิบัติงานจริง สามารถ ผลิตงานได้จริง ปฏิบัติงานที่ได้รับมอบหมาย ในแต่ละสัปดาห์ ความรู้ 1. มีความรู้ความเข้าใจเกี่ยวกับงานสิ่งพิมพ์ การใช้โปรแกรมสำเร็จรูปด้านการออกแบบสิ่งพิมพ์สร้างภาพกราฟิก สิ่งพิมพ์ การจัดเก็บข้อมูล และการพิมพ์ผลงานออกทางเครื่องพิมพ์แบบ Laser แบบ Inkjet 2. สามารถปฏิบัติการการใช้โปรแกรมสำเร็จรูปสร้างภาพกราฟิกสิ่งพิมพ์ คุณธรรม 1. มีทักษะในการประเมินคุณค่าผลงาน 2. มีความตั้งใจในการทำงาน มีความมุ่งมั่นในการปฏิบัติงาน มีความรอบคอบตรงต่อเวลา
10 3. ผลลัพธ์ (KPA) ที่เกิดกับผู้เรียนจากการจัดการเรียนรู้ตามหลักปรัชญาของเศรษฐกิจพอเพียง ด้าน วัด อยู่อย่างพอเพียง สมดุลและพร้อมรับการเปลี่ยนแปลงในด้านต่าง ๆ วัตถุ สังคม สิ่งแวดล้อม วัฒนธรรม ความรู้ (K) -รู้วิธีการใช้ อุปกรณ์อย่าง คุ้มค่าและ ปลอดภัย -รู้กระบวนการการ ทำงานกลุ่ม -มีความรับผิดชอบ ต่อจัวเองและสังคม -สามารถแก้ไข ปัญหาได้ -รู้สภาพปัญหาและ ร่วมกันแก้ไข -จัดบรรยากาศใน ห้องเรียนเพื่อให้ผู้เรียนมี ความสุข -ผู้เรียนเกิดการ เรียนรู้ช่วยเหลือ เกื้อกูลกัน ทักษะ (P) -ใช้อุปกรณ์อย่าง ระมัดระวังคุ้มค่า และประหยัด -เลือกใช้วัสดุให้ เหมาะสมกับงาน -เกิดทักษะในการ ทำงานกลุ่ม การอยู่ ร่วมกันเป็นกลุ่ม -ทักษะการคิด แก้ปัญหา ใช้วัสดุ อุปกรณ์อย่าง คุ้มค่าและถูกวิธี ไม่เป็น ปัญหากับสิ่งแวดล้อม -ยอมรับฟังความ คิดเห็นของผู้อื่น -ปฏิบัติตนตาม ขนบธรรมเนียม ประเพณีได้อย่าง เหมาะสม ค่านิยม (A) เห็นคุณค่า ความสำคัญของ วัสดุอุปกรณ์ เห็นคุณค่าของการ นำเอาหลักปรัชญา เศรษฐกิจพอเพียง มาใช้ในการดำเนิน ชีวิตประจำวัน เห็นคุณค่าของการรักษา สภาพแวดล้อมที่ดีทั้งใน ชุมชนและในห้องเรียน ตระหนักและเห็น ความสำคัญของ การอยู่ร่วมกัน เอื้อเฟื้อเผื่อแผ่
11 แผนการจัดการเรียนรู้มุ่งเน้นสมรรถนะ หน่วยที่......1.......... ชื่อหน่วย ประวัติการถ่ายภาพและวิวัฒนาการของกล้อง สอนครั้งที่....1............. ชั่วโมงรวม...10.......... จำนวนชั่วโมง..10... 1. สาระสำคัญ 1.ประวัติการถ่ายภาพ 2.วิวัฒนาการของกล้อง ผู้สอนอธิบายถึงประวัติความเป็นมาของมนุษย์ใช้วิธีการวาดภาพลงบนวัสดุชนิด ต่างๆเพื่อใช้เป็นเครื่องบันทึกความทรงจําและใช้เพื่อสื่อความหมาย ซึ่งการวาดภาพนั้นในสมัยโบราณนั้น ต้องใช้ระยะเวลานานและไม่เหมือนความเป็นจริงในธรรมชาติทําให้มนุษย์เกดความคิดที่จะหาวิธีการสร้างสรรค์ ภาพโดยใช้ระยะเวลาที่น้อยที่สุดและได้ภาพที่สมบูรณ์เหมือนจริงมากที่สุดจากความพยายามของมนุษย์ดังกล่าวทํา ให้เกิกระบวนการถ่ายภาพขึ้น โดยพัฒนาจากศาสตร์ 2 สาขามาประกอบกันคือ สาขาฟิสิกส์เกี่ยวกับแสงและกล้องถ่ายภาพ 2. สมรรถนะประจำหน่วย 1.บอกประวัติการถ่ายภาพ 2.อธิบายวิวัฒนาการของกล้อง 3.อธิบายความแตกต่างของวิวัฒนาการของกล้อง 4.เขียนสรุปประวัติการถ่ายภาพและวิวัฒนาการของกล้อง 3. จุดประสงค์การเรียนรู้ 3.1 ด้านความรู้ 5.เพื่อให้นักศึบอกประวัติการถษา่ายภาพ 6.เพื่อให้นักศึกษาอธิบ ยวิวัฒนาการของกล้อง 7.เพื่อให้นักศึกษาอธิบ ยความแตกต่างของวิวัฒนาการของกล้อง 8.เพื่อให้นักศึกษาเขียนสรุปประวัติการถ่ายภาพและวิวัฒนาการของกล้อง 3.2 ด้านทักษะ 5.สามารถบอกประวัติการถ่ายภาพ 6.สามารถอธิบายวิวัฒนาการของกล้อง 7.สามารถอธิบายความแตกต่างของวิวัฒนาการของกล้อง 8.สามารถเขียนสรุปประวัติการถ่ายภาพและวิวัฒนาการของกล้อง 3.3 คุณลักษณะที่พึงประสงค์ 3.3.1มีความรู้ความเข้าใจเกี่ยวกับประวัติการถ่ายภาพและวิวัฒนา การของกล้อง
12 แผนการจัดการเรียนรู้มุ่งเน้นสมรรถนะ หน่วยที่......1.......... ชื่อหน่วย ประวัติการถ่ายภาพและวิวัฒนาการของกล้อง สอนครั้งที่....1............. ชั่วโมงรวม...10.......... 4. เนื้อหาสาระการเรียนรู้ การถ่ายภาพได้วิวัฒนาการมาจากการวาดภาพของจิตรกรในสมัยโบราณ เพื่อบันทึกภาพแห่งความทรงจำและภาพ แห่งความประทับใจเอาไว้ เพื่อใช้ในการสื่อสารและสื่อความหมาย ต่อมามนุษย์ได้มีความคิดที่จะสร้างภาพให้ได้ เหมือนจริงตามธรรมชาติ และใช้เวลาในการสร้างภาพให้น้อยลง จึงได้คิดวิธีการทำกระโจมให้เป็นห้องมืด และ เจาะรูให้แสงลอดเข้ามา จากนั้นจะใช้เฟรมรับภาพแล้ววาดภาพที่เกิดขึ้นฝั่งตรงข้ามกับช่องรับแสง ต่อมาได้ วิวัฒนาการมีการประดิษฐ์กล้องออบสคิวรา (Camera Obscura) ช่วยในการวาดภาพ ซึ่งปีค.ศ. 1490 ลีโอนาโด ดา วินซี (Leonardo Da Vinci) นักวิทยาศาสตร์และศิลปะชาวอิตาเลียน ได้บันทึกคำอธิบายเกี่ยวกับหลักการ ทำงานของกล้องออบสคิวราไว้อย่างสมบูรณ์ ทำให้คนเริ่มเข้าใจเรื่องกล้องมากขึ้น โดยเฉพาะจิตรกรสนใจนำกล้อง ออบสคิวราไปช่วยในการวาดภาพลอกแบบ เพื่อให้ได้ภาพในเวลาที่รวดเร็วขึ้น มีสัดส่วนเหมือนจริง และมีแสงเงาที่ ถูกต้อง กล้องออบสคิวราใช้ในการวาดภาพ ที่มา : http://www.digitalpixels.net/wp-content/uploads/2009/05/large.png. ศตวรรษที่ 19 มนุษย์ก็ประสบผลสำเร็จในการคิดค้นกระบวนการสร้างภาพ จากผลการทดลองของ นักวิทยาศาสตร์ที่พัฒนาความรู้จากศาสตร์2 สาขา คือ สาขาฟิสิกส์ ได้แก่เรื่องของแสงและกล้องถ่ายภาพ และ สาขาเคมี ในส่วนที่เกี่ยวกับฟิล์ม สารไวแสง และน้ำยาสร้างภาพ บุคคลแรกที่สามารถใช้กล้องออบสคิวราบันทึกภาพได้คือ โจเซฟ เนียฟฟอร์ เนียฟซ์ (Joseph Nicephore
13 Niepce) ชาวฝรั่งเศส ด้วยการถ่ายภาพเมือง ชาลอง เซอร์ ซอง (Chalon-Sur-Saone) จากหน้าต่างบ้านของเขา ใช้เวลาการเปิดรับแสงนาน 8 ชั่วโมง ด้วยสารไวแสงบิทูเมน (Bitumen) ฉาบบนแผ่นโลหะที่ผสมระหว่างดีบุกกับ ตะกั่ว นำไปล้างด้วยสารละลายไลท์ปิโตรเลี่ยม (Light Petroleum) ผสมกับน้ำมันลาเวนเดอร์ (Lavender) บริเวณ ที่ถูกแสงสารบิทูเมนจะแข็งตัว บริเวณที่ไม่ถูกแสงจะอ่อนตัว ทำให้ถูกล้างออกไปจนหมด เหลือแต่ผิวของแผ่นโลหะ เป็นสีดำ นับว่าเป็นภาพถ่ายภาพแรกของโลก ในปีค.ศ. 1826 ภาพถ่ายแรกของโลก โดย โจเซฟ เนียฟฟอร์ เนียฟซ์ ที่มา : http://cool.conservation-us.org /byorg/abbey/an /an26/An26-3/an26-307.html ต่อมาปี ค.ศ. 1837 หลุยส์ จาคเกอร์ แมนเด ดาแกร์ (Louis Jacques Mande Daguerre) จิตรกร ชาวฝรั่งเศส ได้ใช้แผ่นทองแดงฉาบผิวหน้าด้วยเงิน (Silver) แล้วนำไปอังไอโอดีน (Iodine) ทำให้เกิดเกลือเงิน ไอโอได (Silver Iodide) เพื่อให้เป็นสารไวแสง แล้วนำไปถ่ายภาพโดยใช้เวลาประมาณ 30 นาที จากนั้นนำแผ่น ทองแดงที่ถูกแสงแล้วไปอังไอปรอท ซึ่งจะเกาะติดผิวเฉพาะบริเวณที่ถูกแสงเท่านั้น จากนั้นนำไปแช่น้ำเย็น และ ทำให้คงสภาพ โดยแช่สารละลายของเกลือแกง หรือไฮโป ส่วนใดที่ไม่ถูกแสงจะละลายออกไป ภาพที่ได้จะมี ความละเอียด คมชัด กว่าภาพของโจเซฟ เนียฟฟอร์ เนียฟซ์ ลักษณะของภาพจะกลับซ้ายเป็นขวาเหมือนภาพที่ มองผ่านกระจกเงา เรียกว่า กระบวนการถ่ายภาพดาแกโรไทป์ (Daguerrotype)
14 ภาพถ่ายทิวทัศน์ของดาแกร์ ภาพถ่ายหุ่นนิ่งของดาแกร์ ที่มา : http://en.wikipedia.org/wiki/File:Daguerreotype_Daguerre_Atelier_1837.jpg. และในปีค.ศ. 1840 วิลเลี่ยม เฮนรี่ ฟอกซ์ ทัลบอท (William Henry Fox Talbot) นักวิทยาศาสตร์ และนักคณิตศาสตร์ชาวอังกฤษ ได้พัฒนากระบวนการถ่ายภาพ ด้วยการถ่ายภาพเนกาทิฟ ลงบนกระดาษที่ฉาบ ผิวหน้าด้วยซิลเวอร์ไอโอไดด์ หลังจากนำไปเข้ากล้องถ่ายภาพ และถ่ายภาพแล้ว นำกระดาษมาล้างในน้ำยาสร้าง ภาพ ซึ่งใช้ส่วนผสมของเงินไนเตรทกับกรดแกลลิก เขาเรียกน้ำยานี้ว่า แกลโลไนเตรท ออฟ ซิล เวอร์ (Gallonitrate of Silver) เมื่อนำไปผ่านกระบวนการสร้างภาพและคงสภาพแล้ว จะได้ภาพพอซิทิฟที่ สมบูรณ์ กระบวนการถ่ายภาพเนกาทิฟ – พอซิทิฟ ของทัลบอทนี้ เรียกชื่อว่า “แคโลไทป์” (Calotype) ซึ่งเป็น ต้นแบบในการพัฒนาสร้างฟิล์มเนกาทิฟในยุคต่อมา
15 ประวัติการถ่ายภาพในประเทศไทย การถ่ายภาพในประเทศไทยเกิดขึ้นในสมัยพระบาทสมเด็จพระนั่งเกล้าเจ้าอยู่หัวโดยการนำมาเผยแพร่ของ บาทหลวงแห่งโรมันคาทอลิคชื่อ ยีน แบบตีสตา ปาลเลกัวร์ ( Jean Baptita Pallegois )แต่ไม่เป็นที่นิยมของคน ไทย เพราะความเชื่อที่ผิดๆว่าถ้าใครถูกถ่ายภาพแล้วอายุจะสั้น หรือจะถูกนำไปทำร้ายด้วยวิธีทางไสยศาสตร์ความ เชื่อดังกล่าวนี้มีมาจนถึงสมัยพระบาทสมเด็จพระจอมเกล้าเจ้าอยู่หัว ได้ทรงเป็นผู้นำในการถ่ายภาพพระบรมฉายา ลักษณ์ ทำให้ประชาชนนิยมการถ่ายภาพเจริญรอยตามพระองค์มากขึ้นในเวลาต่อมาประมาณปีพ.ศ.2408ได้มีชาว อังกฤษเข้ามาเปิดร้านรับถ่ายภาพขึ้นที่ย่านถนนเจริญกรุง โดยคิดราคาภาพที่ถ่าย ขนาด 4 นิ้ว ราคา 1 ตำลึงและ ภาพขนาด15 นิ้วราคา 10 ตำลึง ทำให้เกิดความนิยมการถ่ายภาพในหมู่ประชาชนมากขึ้น นอกจากการถ่ายภาพ บุคคลต่างๆทั้งในและนอกสถานที่แล้วยังมีการถ่ายภาพสถานที่สำคัญๆ ภาพทิวทัศน์ที่สวยงามต่างๆ เพื่อนำมาทำ เป็นภาพโปสการ์ดขายอีกด้วยต่อมาในสมัยพระบามสมเด็จพระจุลจอมเกล้าเจ้าอยู่หัวเป็นยุคสมัยที่การถ่ายภาพ แพร่หลายเป็นอย่างมาก มีคนไทยหลายคนที่นิยมชมชอบการถ่ายภาพ ช่างภาพคนแรกที่มีฝีมือเป็นเยี่ยมจนได้เป็น ช่างภาพหลวงคือพระยากษาปนกิจโกศล ( โหมด อมาตยกุล ) นอกจากนี้ยังมีคนไทยชื่อ นายจิต บ้านอยู่กุฏีจีน ฝั่ง ธนบุรีเปิดร้านถ่ายรูปขึ้นเมื่อ พ.ศ.2406และบริการถ่ายภาพจนมีความชำนาญเป็นอย่างมากจนได้รับพระราชทาน บรรดาศักดิ์เป็น ขุนสุนทรสารทิสลักษณ์ส่วนช่างภาพหญิงคนแรกของไทยก็คือแม่สร้อย ซึ่งเป็นน้องสาวแท้ๆของ นายจิต นั่นเอง ในสมัยพระบาทสมเด็จพระมงกุฎเกล้าเจ้าอยู่หัวได้มีการเปลี่ยนแปลงการใช้ฉากหลังเรียบๆมาเป็นฉากรูปวิว ป่าไม้ สวนดอกไม้ท้องพระโรง ห้องรับแขกที่จัดไว้อย่างสวยงาม นอกจากนี้ยังมีการนำเอาไฟมาใช้ในการถ่ายภาพโดยเริ่ม ที่โรงเรียนเพาะช่างและได้แพร่หลายเป็นที่นิยมอย่างกว้างขวางเพราะสามารถถ่ายภาพได้ทั้งกลางวันและกลางคืน ปัจจุบันการถ่ายภาพได้พัฒนาไปอย่างรวดเร็ว มีการนำเทคนิคใหม่ๆมาใช้กันมากขึ้นอีกทั้งการถ่ายภาพยังมีอิทธิพล ต่อการดำรงชีวิตประจำวันของคนเราเป็นอย่างมากโดยใช้ภาพถ่ายเป็นเครื่องช่วยในการจดจำเหตุการณ์ต่างๆ บอก เล่าถ่ายทอดเรื่องราวให้เกิดการรับรู้ได้กว้างขวางและรวดเร็วขึ้น
16 แผนการจัดการเรียนรู้มุ่งเน้นสมรรถนะ หน่วยที่......1.......... ชื่อหน่วย ประวัติการถ่ายภาพและวิวัฒนาการของกล้อง สอนครั้งที่....1............. ชั่วโมงรวม...10.......... จำนวนชั่วโมง............. 5. กิจกรรมการเรียนรู้ 5.1 การนำเข้าสู่บทเรียน ผู้สอนแนะนําหลักเกณฑ์การให้คะแนนในรายวิชา งานที่มอบหมายในระหวางเรียน(40 คะแนน) จิตพิสัยและการร่วมกิจกรรม 20 คะแนน ทดสอบกลางภาคเรียน(20 คะแนน) ทดสอบปลายภาคเรียน(30 คะแนน) 5.2 การเรียนรู้ ผู้สอนแนะนําเนื้อหาเรื่องที่จะได้เรียนวิชาหลักการถ่ายภาพดิติตอล 5.3 การสรุป ผู้สอนกล่าวนําเกี่ยวกบกล้องดิจิตอลและกล้องอนาล็อค พร้อมเปิชด่วงเวลาให้สอบถามข้อสงสัยหลักการถ่ายภาพดิจิตอล สมรรถนะผู้เรียนในศตวรรษที่ 21 • การทำงานเป็นทีม ฝึกการคิดวิเคราะห์ การแก้ปัญหา • การใช้สื่อ/เทคโนโลยี/คำศัพท์ภาษาอังกฤษ/สิ่งที่น่าสนใจ • การใช้ทักษะรับรู้ • การใช้ทักษะการตัดสินใจ/การประยุกต์ใช้/การควบคุมกำกับตนเอง ทักษะชีวิต • ฝึกสังเกต/รวบรวมข้อมูล (กิจกรรมส่งเสริมการเรียนรู้) • การศึกษาข้อมูลเพิ่มเติมจากแหล่งเรียนรู้ต่างๆ เช่น อินเทอร์เน็ต หนังสือ วารสาร 5.4 การวัดและประเมินผล การทดสอบก่อนเรียน และหลังเรียน
17 แผนการจัดการเรียนรู้มุ่งเน้นสมรรถนะ หน่วยที่......1.......... ชื่อหน่วย ประวัติการถ่ายภาพและวิวัฒนาการของกล้อง สอนครั้งที่....1............. ชั่วโมงรวม...10.......... จำนวนชั่วโมง............. 6. สื่อการเรียนรู้ / แหล่งการเรียนรู้ 6.1 สื่อสิ่งพิมพ์ หนังสือเรียน เฉลยแบบประเมินผลการเรียนรู้ 6.2 สื่อโสตทัศน์ (ถ้ามี) 1. เครื่องคอมพิวเตอร์ 2. โปรเจคเตอร์ 3. โปรแกรม Lightroom 4. ตัวอย่างสื่อมัลติมีเดียด้านการถ่ายภาพ 5. ภาพถ่ายจากอินเทอร์เน็ต 6.3 หุ่นจำลองหรือของจริง (ถ้ามี) ๓.๑ สื่อสิ่งพิมพ์ แผ่นพับ 6.4 อื่น ๆ (ถ้ามี) ............................................................................................................................. ....................................................... ............................................................................................................................. ....................................................... ............................................................................................................................. ....................................................... 7. เอกสารประกอบการจัดการเรียนรู้ (ใบความรู้ ใบงาน ใบมอบหมายงาน ฯลฯ) 7.1 งานนำเสนอข้อมูล PowerPoint 7.2 ใบงานมอบหมายในรายวิชา 8. การบูรณาการ / ความสัมพันธ์กับวิชาอื่น ๑. การถ่ายภาพดิจิทัล ๒. การสร้างสร้างสื่อสิงพิมพ์ ๓. การผลิตสื่อโฆษณา
18 แผนการจัดการเรียนรู้มุ่งเน้นสมรรถนะ หน่วยที่......1.......... ชื่อหน่วย ประวัติการถ่ายภาพและวิวัฒนาการของกล้อง สอนครั้งที่....1............. ชั่วโมงรวม...10.......... จำนวนชั่วโมง............. 9. การวัดผลและประเมินผล 9.1 ก่อนเรียน - แบบประเมินผลการเรียนรู้ก่อนเรียน/หลังเรียน 10 ข้อ - ตรวจแบบประเมินผลการเรียนรู้ก่อนเรียน 9.2 ขณะเรียน - สังเกตพฤติกรรมการปฏิบัติงานกลุ่ม - การสังเกตและประเมินผลพฤติกรรมด้านคุณธรรม จริยธรรม ค่านิยม และคุณลักษณะอันพึงประสงค์ - นักศึกษาผ่านเกณฑ์การประเมินด้านพุทธิพิสัยภายหลังการเรียน คะแนนประเมินความรู้ หลังการ เรียนรายหน่วย ผ่านเกณฑ์ไม่น้อยกว่า …๘๐….% 9.3 หลังเรียน - แบบประเมินผลการเรียนรู้ก่อนเรียน/หลังเรียน 10 ข้อ - แบบสังเกตคุณธรรม จริยธรรม ค่านิยม และคุณลักษณะอันพึงประสงค์ คะแนนขึ้นอยู่กับการ ประเมินตามสภาพจริง - เกณฑ์ผ่านการสังเกตพฤติกรรมการปฏิบัติงานรายบุคคล ต้องไม่มีช่องปรับปรุง - แบบประเมินผลการเรียนรู้ก่อนเรียนไม่มีเกณฑ์ผ่าน เก็บคะแนนไว้เปรียบเทียบกับคะแนนที่ได้จากการ ทดสอบหลังเรียน
19 แผนการจัดการเรียนรู้มุ่งเน้นสมรรถนะ หน่วยที่......1.......... ชื่อหน่วย ประวัติการถ่ายภาพและวิวัฒนาการของกล้อง สอนครั้งที่....1............. ชั่วโมงรวม...10.......... จำนวนชั่วโมง.10..... 10. บันทึกหลังสอน 10. บันทึกหลังสอน 10.1 ผลการใช้แผนการจัดการเรียนรู้ - นักเรียนสามารถอธิบายความหมายประวัติการถ่ายภาพและวิวัฒนาการของกล้อง - นักเรียนสามารถอธิบายประวัติการถ่ายภาพและวิวัฒนาการของกล้อง - นักเรียนสามารถอธิบายประโยชน์ประวัติการถ่ายภาพและวิวัฒนาการของกล้อง 10.2 ผลการเรียนรู้ของนักเรียน นักศึกษา - นักเรียนขาดทักษะการเข้าใจวิวัฒนาการของกล้อง - นักเรียนบางคนขาดเรียนบ่อยในคาบเรียนทำให้เรียนไม่ทันเพื่อน - นักเรียนมีการพัฒนา หลังจากได้ทำการเรียนในหน่วยการเรียนนี้ โดยจากการทดสอบ ก่อนเรียน และ หลังเรียน 10.3 แนวทางการพัฒนาคุณภาพการเรียนรู้ ครูผู้สอน จะนำสื่อการเรียนรู้ และผลิตสื่อการเรียนรู้ ให้สอดคล้องกับรายวิชา นำมาใช้กับนักเรียนให้เกินประโยชน์ มากที่สุด
20 แผนการจัดการเรียนรู้มุ่งเน้นสมรรถนะ หน่วยที่......2............. ชื่อหน่วย กระบวนการถ่ายภาพดิจิตอล สอนครั้งที่...2............. ชั่วโมงรวม....20........ จำนวนชั่วโมง...10...... 1. สาระสำคัญ 1.กระบวนการถ่ายภาพดิจิตอล สาระสําคัญ ผู้สอนอธิบายถึงขั้นตอนในการถ่ายภาพ เริ่มจากจุดประสงค์ในการถ่ายภาพ อุปกรณ์ที่จําเป็น การ เตรียมสถานที่และแบบ การเซ็ตอุปกรณ์ตั้งค่ากล้องการเจอปัญหาหน้างานและแนวทางแกไข้ การถ่ายโอนภาพลง เครื่อง การตกแต่งภาพด้วยซอฟต์แวร์เพื่อให้เห็นภาพรวมของการถ่ายภาพดิจิตอล 2. สมรรถนะประจำหน่วย 1.อธิบายกระบวนการถ่ายภาพดิจิตอล 2.เขียนสรุปกระบวนการถ่ายภาพดิจิตอล 3. จุดประสงค์การเรียนรู้ 3.1 ด้านความรู้ 3.เพื่อให้นักศึกษาอธิบายกระบวนการถ่ายภาพดิจิตอล 4.เพื่อให้นักศึกษาเขียนสรุปกระบวนการถ่ายภาพดิจิตอล 3.2 ด้านทักษะ 3.สามารถอธิบายกระบวนการถ่ายภาพดิจิตอล 4.สามารถเขียนสรุปกระบวนการถ่ายภาพดิจิตอล 3.3 คุณลักษณะที่พึงประสงค์ 3.3.1 นักเรียนเข้าใจกระบวนการถ่ายภาพดิจิตอล
21 แผนการจัดการเรียนรู้มุ่งเน้นสมรรถนะ หน่วยที่......2............. ชื่อหน่วย กระบวนการถ่ายภาพดิจิตอล สอนครั้งที่...2............. ชั่วโมงรวม....20........ จำนวนชั่วโมง...10...... 4. เนื้อหาสาระการเรียนรู้ กล้องดิจิตอลเป็นเพียงอุปกรณ์หนึ่งในการเปลี่ยนภาพที่เรามองเห็นให้เป็นภาพดิจิตอล ได้กล้องดิจิตอล แบบ คอมแพคหรือ SLR ที่เราเห็นกันทั่วไปเรียกว่า Digital Still Camera หรือ DSC ยังมีอุปกรณ์อีกหลาย อย่างและมี กระบวนการอีกหลายวิธีที่เราจะสามารถเปลี่ยนภาพที่ตามองเห็นให้เป็นภาพดิจิตอล เช่น กล้อง VDO Digital ที่ สามารถถ่ายภาพนิ่งได้(ความละเอียดต่ำ) สแกนเนอร์ซึ่งมีทั้งสแกนเนอร์สำหรับใช้สแกนฟิล์ มสไลด์และเนกาติฟ (Transparency Scanner) ซึ่งเรามักเรียกว่า ฟิล์มสแกนเนอร์และสแกนเนอร์ที่ใช้ สแกนภาพต้นฉบับสะท้อนแสง (Reflection Scanner) หรือที้เรามันเรียกว่า Flatbed Scanner, กล้องวงจร ปิดหรือกล้องที่ใช้กับการถ่ายทอด ภาพทางอินเตอร์เนท (Web Camera) ฯลฯ กระบวนการถ่ายภาพดิจิตอลจะประกอบด้วยส่วนสำคัญ 3-ส่วนใหญ่ๆ คือ 1. Input หรือส่วนที่เปลี่ยนภาพหรือแสงให้เป็นข้อมูลดิจิตอล เช่น สแกนเนอร์กล้อง Digital Still Camera กล้อง VDO กล้อง Digital Video นอกจากกล้องถ่ายภาพแล้ว นาฬิกาบางรุ่น โทรศัพท์มือถือบางรุ่นก็ยัง สามารถ ถ่ายภาพดิจิตอลได้เช่นกัน 2. Image Processing หรือส่วนที่นำข้อมูลดิจิตอลมาประมวลผล แก้ไข ปรับปรุง ส่วน Image Processing นี้เป็น ส่วนที่ทำให้การถ่ายภาพดิจิตอลมีความสามารถไม่มีที่สิ้นสุด เราสามารถปรับแต่งภาพได้ไม่จำกัดตาม ความสามารถ ของ Software จินตนาการ และความสามารถในการทำงานของผู้ใช้Software ในส่วนนี้เราสามารถปรับแต่งภาพ ได้หลากหลาย เช่น ตัดส่วนภาพ ทำภาพพาโนรามา ทำผลพิเศษให้กับ ภาพ ย่อขยายภาพ ทำภาพสามมิติทำภาพ บิดเบี้ยว เพิ่มความสว่างหรือ Contrast ทำภาพ Photomontage ฯลฯ 3. Output เป็นส่วนที่เปลี่ยนภาพดิจิตอลให้เป็นภาพในรูปแบบอื่น ๆ เช่น พิมพ์ภาพออกทางเครื่องพิมพ์, สอด ภาพในงานเอกสาร, ทำเวปไซท์, ส่ง E-Mail, ทำภาพบนวัสดุต่าง ๆ เช่น เสื้อยืด, พวงกุญแจ, เมาท์แพ ด, เค้ก, คุกกี้, เก็บภาพใน CD ไว้ใช้งาน, ยิงฟิล์มทางเครื่อง Film Recorder หรือฉายออกทาง TV, LCD Projector ฯลฯ
22 แผนการจัดการเรียนรู้มุ่งเน้นสมรรถนะ หน่วยที่......2............. ชื่อหน่วย กระบวนการถ่ายภาพดิจิตอล สอนครั้งที่...2............. ชั่วโมงรวม....20........ จำนวนชั่วโมง...10...... 5. กิจกรรมการเรียนรู้ 5.1 การนำเข้าสู่บทเรียน ผู้สอนอธิบายถึงความสําคัญของขั้นตอนการถ่ายภาพ 5.2 การเรียนรู้ ผู้สอนอธิบายขั้นตอนการถ่ายภาพ ได้แก่ จุดประสงค์ในการถ่ายภาพ อุปกรณ์ที่จําเป็น การเตรียมสถานที่และแบบ การเซ็ตอุปกรณ์การตั้งค่ากล้อง ปัญหาหน้างานและแนวทางแก้ไข การถ่ายโอนภาพลงเครื่อง การตกแต่งภาพด้วยซอฟต์แวร์ 5.3 การสรุป ผู้สอนสรุปเกี่ยวกบขั้นตอนการถ่ายภาพ สมรรถนะผู้เรียนในศตวรรษที่ 21 • การทำงานเป็นทีม ฝึกการคิดวิเคราะห์ การแก้ปัญหา • การใช้สื่อ/เทคโนโลยี/คำศัพท์ภาษาอังกฤษ/สิ่งที่น่าสนใจ • การใช้ทักษะรับรู้ • การใช้ทักษะการตัดสินใจ/การประยุกต์ใช้/การควบคุมกำกับตนเอง ทักษะชีวิต • ฝึกสังเกต/รวบรวมข้อมูล (กิจกรรมส่งเสริมการเรียนรู้) • การศึกษาข้อมูลเพิ่มเติมจากแหล่งเรียนรู้ต่างๆ เช่น อินเทอร์เน็ต หนังสือ วารสาร 5.4 การวัดและประเมินผล การทดสอบก่อนเรียน และหลังเรียน
23 แผนการจัดการเรียนรู้มุ่งเน้นสมรรถนะ หน่วยที่......2............. ชื่อหน่วย กระบวนการถ่ายภาพดิจิตอล สอนครั้งที่...2............. ชั่วโมงรวม....20........ จำนวนชั่วโมง...10...... 6. สื่อการเรียนรู้ / แหล่งการเรียนรู้ 6.1 สื่อสิ่งพิมพ์ หนังสือเรียน เฉลยแบบประเมินผลการเรียนรู้ 6.2 สื่อโสตทัศน์ (ถ้ามี) 1. เครื่องคอมพิวเตอร์ 2. โปรเจคเตอร์ 3. โปรแกรม Lightroom 4. ตัวอย่างสื่อมัลติมีเดียด้านการถ่ายภาพ 5. ภาพถ่ายจากอินเทอร์เน็ต 6.3 หุ่นจำลองหรือของจริง (ถ้ามี) ๓.๑ สื่อสิ่งพิมพ์ แผ่นพับ 6.4 อื่น ๆ (ถ้ามี) ............................................................................................................................. ....................................................... ............................................................................................................................. ....................................................... ............................................................................................................................. ....................................................... 7. เอกสารประกอบการจัดการเรียนรู้ (ใบความรู้ ใบงาน ใบมอบหมายงาน ฯลฯ) 7.1 งานนำเสนอข้อมูล PowerPoint 7.2 ใบงานมอบหมายในรายวิชา 8. การบูรณาการ / ความสัมพันธ์กับวิชาอื่น ๑. การถ่ายภาพดิจิทัล ๒. การสร้างสร้างสื่อสิงพิมพ์ ๓. การผลิตสื่อโฆษณา
24 แผนการจัดการเรียนรู้มุ่งเน้นสมรรถนะ หน่วยที่......2............. ชื่อหน่วย กระบวนการถ่ายภาพดิจิตอล สอนครั้งที่...2............. ชั่วโมงรวม....20........ จำนวนชั่วโมง...10...... 9. การวัดผลและประเมินผล 9.1 ก่อนเรียน - แบบประเมินผลการเรียนรู้ก่อนเรียน/หลังเรียน 10 ข้อ - ตรวจแบบประเมินผลการเรียนรู้ก่อนเรียน 9.2 ขณะเรียน - สังเกตพฤติกรรมการปฏิบัติงานกลุ่ม - การสังเกตและประเมินผลพฤติกรรมด้านคุณธรรม จริยธรรม ค่านิยม และคุณลักษณะอันพึงประสงค์ - นักศึกษาผ่านเกณฑ์การประเมินด้านพุทธิพิสัยภายหลังการเรียน คะแนนประเมินความรู้ หลังการ เรียนรายหน่วย ผ่านเกณฑ์ไม่น้อยกว่า …๘๐….% 9.3 หลังเรียน - แบบประเมินผลการเรียนรู้ก่อนเรียน/หลังเรียน 10 ข้อ - แบบสังเกตคุณธรรม จริยธรรม ค่านิยม และคุณลักษณะอันพึงประสงค์ คะแนนขึ้นอยู่กับการ ประเมินตามสภาพจริง - เกณฑ์ผ่านการสังเกตพฤติกรรมการปฏิบัติงานรายบุคคล ต้องไม่มีช่องปรับปรุง - แบบประเมินผลการเรียนรู้ก่อนเรียนไม่มีเกณฑ์ผ่าน เก็บคะแนนไว้เปรียบเทียบกับคะแนนที่ได้จากการ ทดสอบหลังเรียน
25 แผนการจัดการเรียนรู้มุ่งเน้นสมรรถนะ หน่วยที่......2............. ชื่อหน่วย กระบวนการถ่ายภาพดิจิตอล สอนครั้งที่...2............. ชั่วโมงรวม....20........ จำนวนชั่วโมง...10...... 10. บันทึกหลังสอน 10. บันทึกหลังสอน 10.1 ผลการใช้แผนการจัดการเรียนรู้ - นักเรียนสามารถอธิบายความหมายกระบวนการถ่ายภาพดิจิตอล - นักเรียนสามารถอธิบายกระบวนการถ่ายภาพดิจิตอล - นักเรียนสามารถอธิบายประโยชน์กระบวนการถ่ายภาพดิจิตอล 10.2 ผลการเรียนรู้ของนักเรียน นักศึกษา - นักเรียนขาดทักษะการเข้าใจกระบวนการถ่ายภาพ - นักเรียนบางคนขาดเรียนบ่อยในคาบเรียนทำให้เรียนไม่ทันเพื่อน - นักเรียนมีการพัฒนา หลังจากได้ทำการเรียนในหน่วยการเรียนนี้ โดยจากการทดสอบ ก่อนเรียน และ หลังเรียน 10.3 แนวทางการพัฒนาคุณภาพการเรียนรู้ ครูผู้สอน จะนำสื่อการเรียนรู้ และผลิตสื่อการเรียนรู้ ให้สอดคล้องกับรายวิชา นำมาใช้กับนักเรียนให้เกินประโยชน์ มากที่สุด
26 แผนการจัดการเรียนรู้มุ่งเน้นสมรรถนะ หน่วยที่......3............. ชื่อหน่วย เขียนหลักการทํางานของกล้องดิจิตอล สอนครั้งที่...5-6........ ชั่วโมงรวม...30........... จำนวนชั่วโมง...10...... 1. สาระสำคัญ การทํางานของกล้องดิจิอลส่วนใหญ่กล้องดิจิตอล จะออกแบบโปรแกรมสําเร็จรูปมา ให้เราใช้ได้ง่ายอยู่ แล้วแบ่งแยกตามหมวดหมูที่ต้องการ อาทิ โหมดกลางวัน กลางคืนเน้มเมฆครึหรือจะถ่ายคน ดอกไม้ นํ้าตก ก็มีทั้งหมด เพื่อให้ถ่ายรูปได้ง่ายไม่ต้องคิดค่าชดเชยแสงให้เสียเวลา หรือการตั้งค่าเรื่องแสง เรื่องโฟกัสก็มีมาให้อย่างอัตโนมัติในระบบดิจิตอล ทั้งหมดการถ่ายภาพในกล้องดิจิตอลนันส่วนใหญ่ก็จะ สามารถซูมได้ เมื่อซูมแล้วก็จะกำหนดโฟกัส เพื่อให้ได้ภาพที่คมชัด หลังจากนั้นจะมีกลไกการทํางาน ต่อเนื่อง เพื่อดึงรูปภาพไปใสในเมมโมรี่ หลังจากกดชัตเตอร์แล้วซึ่งกลไกการทํางานไมได้ต่างออกไปจาก ระบบอะนาล็อก หรือกล้องฟิล์ม กล้องโบราณแตกต่าง ไปโดยการพัฒนามาให้เป็นกลไกการทํางานใน ระบบดิจิตอลเพื่อการใช้งานที่ ง่ายขึ้น และการต่อยอดพัฒนากล้องถ่ายภาพ 2. สมรรถนะประจำหน่วย 1.อธิบายหลักการทํางานของกล้องดิจิตอล 2.เขียนหลักการทํางานของกล้องดิจิตอล 3. 3. จุดประสงค์การเรียนรู้ 3.1 ด้านความรู้ 1. เพื่อให้นักศึกษาอธิบายหลักการทํางานของกล้องดิจิตอล 2. เพื่อให้นักศึกษาเขียนหลักการทํางานของกล้องดิจิตอล 3.1ด้านทักษะ 1. สามารถอธิบายหลักการทํางานของกล้องดิจิตอล 2. สามารถเขียนหลักการทํางานของกล้องดิจิตอล 3. 3.3 คุณลักษณะที่พึงประสงค์ 3.3.1.นักเรียนสามารถ เขียนหลักการทํางานของกล้องดิทัล
27 แผนการจัดการเรียนรู้มุ่งเน้นสมรรถนะ หน่วยที่......3............. ชื่อหน่วย เขียนหลักการทํางานของกล้องดิจิตอล สอนครั้งที่...5-6........ ชั่วโมงรวม...30........... จำนวนชั่วโมง...10...... 5. กิจกรรมการเรียนรู้ 5.1 การนำเข้าสู่บทเรียน 1.ผู้สอนอธิบายถึงความสําคัญของหลักการทํางาน 2. นักศึกษาฟังและจดบันทึก ของกล้องดิจิตอล ขั้นสอน 1 ผู้สอนนําวีดีโอแสดงหลักการทํางานของกล้อง 2. ผู้เรียนบันทึกดิจิตอลและการทํางานโดยรวม 3. ผู้สอนให้ผู้เรียนเขียนสรุปหลักการทํางานของ 4. เรียนปฏิบัติงานตามผู้สอนแนะนํา กล้องดิจิตอล 5.2 การเรียนรู้ 1.ผู้สอนอธิบายหลักการทํางานของกล้องดิจิตอล 2. นักศึกษาฟังและจดบันทึก ได้แก่การซูมเมื่อซูมแล้วก็จะกำหนดโฟกัส เพื่อให้ได้ภาพที่คมชัด หลังจากนั้นจะมีกลไกการทํางาน ต่อเนื่อง เพื่อดึงรูปภาพไปใสในเมมโมรี่ 5.3 การสรุป 1 .ผู้สอนสรุปเกี่ยวกับหลักการทํางานของกล้องดิจิตอล 2. นักศึกษาถามข้อที่สงสัยและข้อที่ต้องการทราบ สมรรถนะผู้เรียนในศตวรรษที่ 21 • การทำงานเป็นทีม ฝึกการคิดวิเคราะห์ การแก้ปัญหา • การใช้สื่อ/เทคโนโลยี/คำศัพท์ภาษาอังกฤษ/สิ่งที่น่าสนใจ • การใช้ทักษะรับรู้ • การใช้ทักษะการตัดสินใจ/การประยุกต์ใช้/การควบคุมกำกับตนเอง ทักษะชีวิต • ฝึกสังเกต/รวบรวมข้อมูล (กิจกรรมส่งเสริมการเรียนรู้) • การศึกษาข้อมูลเพิ่มเติมจากแหล่งเรียนรู้ต่างๆ เช่น อินเทอร์เน็ต หนังสือ วารสาร 5.4 การวัดและประเมินผล การทดสอบก่อนเรียน และหลังเรียน
28 แผนการจัดการเรียนรู้มุ่งเน้นสมรรถนะ หน่วยที่......3............. ชื่อหน่วย เขียนหลักการทํางานของกล้องดิจิตอล สอนครั้งที่...5-6........ ชั่วโมงรวม...30........... จำนวนชั่วโมง...10...... 6. สื่อการเรียนรู้ / แหล่งการเรียนรู้ 6.1 สื่อสิ่งพิมพ์ หนังสือเรียน เฉลยแบบประเมินผลการเรียนรู้ 6.2 สื่อโสตทัศน์ (ถ้ามี) 1. เครื่องคอมพิวเตอร์ 2. โปรเจคเตอร์ 3. โปรแกรม Lightroom 4. ตัวอย่างสื่อมัลติมีเดียด้านการถ่ายภาพ 5. ภาพถ่ายจากอินเทอร์เน็ต 6.3 หุ่นจำลองหรือของจริง (ถ้ามี) ๓.๑ สื่อสิ่งพิมพ์ แผ่นพับ 6.4 อื่น ๆ (ถ้ามี) ............................................................................................................................. ....................................................... ............................................................................................................................. ....................................................... ............................................................................................................................. ....................................................... 7. เอกสารประกอบการจัดการเรียนรู้ (ใบความรู้ ใบงาน ใบมอบหมายงาน ฯลฯ) 7.1 งานนำเสนอข้อมูล PowerPoint 7.2 ใบงานมอบหมายในรายวิชา 8. การบูรณาการ / ความสัมพันธ์กับวิชาอื่น ๑. การถ่ายภาพดิจิทัล ๒. การสร้างสร้างสื่อสิงพิมพ์ ๓. การผลิตสื่อโฆษณา
29 แผนการจัดการเรียนรู้มุ่งเน้นสมรรถนะ หน่วยที่......3............. ชื่อหน่วย เขียนหลักการทํางานของกล้องดิจิตอล สอนครั้งที่...5-6........ ชั่วโมงรวม...30........... จำนวนชั่วโมง...10...... 9. การวัดผลและประเมินผล 9.1 ก่อนเรียน - แบบประเมินผลการเรียนรู้ก่อนเรียน/หลังเรียน 10 ข้อ - ตรวจแบบประเมินผลการเรียนรู้ก่อนเรียน 9.2 ขณะเรียน - สังเกตพฤติกรรมการปฏิบัติงานกลุ่ม - การสังเกตและประเมินผลพฤติกรรมด้านคุณธรรม จริยธรรม ค่านิยม และคุณลักษณะอันพึงประสงค์ - นักศึกษาผ่านเกณฑ์การประเมินด้านพุทธิพิสัยภายหลังการเรียน คะแนนประเมินความรู้ หลังการ เรียนรายหน่วย ผ่านเกณฑ์ไม่น้อยกว่า …๘๐….% 9.3 หลังเรียน - แบบประเมินผลการเรียนรู้ก่อนเรียน/หลังเรียน 10 ข้อ - แบบสังเกตคุณธรรม จริยธรรม ค่านิยม และคุณลักษณะอันพึงประสงค์ คะแนนขึ้นอยู่กับการ ประเมินตามสภาพจริง - เกณฑ์ผ่านการสังเกตพฤติกรรมการปฏิบัติงานรายบุคคล ต้องไม่มีช่องปรับปรุง - แบบประเมินผลการเรียนรู้ก่อนเรียนไม่มีเกณฑ์ผ่าน เก็บคะแนนไว้เปรียบเทียบกับคะแนนที่ได้จากการ ทดสอบหลังเรียน
30 แผนการจัดการเรียนรู้มุ่งเน้นสมรรถนะ หน่วยที่......3............. ชื่อหน่วย เขียนหลักการทํางานของกล้องดิจิตอล สอนครั้งที่...5-6........ ชั่วโมงรวม...30........... จำนวนชั่วโมง...10...... 10. บันทึกหลังสอน 10. บันทึกหลังสอน 10.1 ผลการใช้แผนการจัดการเรียนรู้ - นักเรียนสามารถอธิบายความหมายประวัติการถ่ายภาพและวิวัฒนาการของกล้อง - นักเรียนสามารถอธิบายประวัติการถ่ายภาพและวิวัฒนาการของกล้อง - นักเรียนสามารถอธิบายประโยชน์ประวัติการถ่ายภาพและวิวัฒนาการของกล้อง 10.2 ผลการเรียนรู้ของนักเรียน นักศึกษา - นักเรียนขาดทักษะการเข้าใจวิวัฒนาการของกล้อง - นักเรียนบางคนขาดเรียนบ่อยในคาบเรียนทำให้เรียนไม่ทันเพื่อน - นักเรียนมีการพัฒนา หลังจากได้ทำการเรียนในหน่วยการเรียนนี้ โดยจากการทดสอบ ก่อนเรียน และ หลังเรียน 10.3 แนวทางการพัฒนาคุณภาพการเรียนรู้ ครูผู้สอน จะนำสื่อการเรียนรู้ และผลิตสื่อการเรียนรู้ ให้สอดคล้องกับรายวิชา นำมาใช้กับนักเรียนให้เกินประโยชน์ มากที่สุด
31 แผนการจัดการเรียนรู้มุ่งเน้นสมรรถนะ หน่วยที่......4............. ชื่อหน่วย ใช้เครื่องมืออุปกรณ์ถ่ายภาพดิจิตอล สอนครั้งที่...7-8.......... ชั่วโมงรวม...40......... จำนวนชั่วโมง...10...... 1. สาระสำคัญ 1.ใช้เครื่องมืออุปกรณ์ ถ่ายภาพดิจิตอลสาระสําคัญนอกจากสวนประกอบที่สําคัญอันเป็พื้นฐานของกล้องถ่ายรูปแล้วอาจจะ ต้อง การใช้อุปกรณ์ อื่น ๆประกอบเพื่อให้ การถ่ายรูปมีคุณภาพ อุปกรณ์ต่างๆ มีดังนี้คือ เครื่องวัดแสงงกล้องขาตั้งกล้อง ฟินเตอร์กรองแสงลันไก่ ไฟแฟลชอิเลคโทรนิค เลนส์ ฮูด กระเป๋ากล้อง เครื่องขับเคลื่อนฟิล์มโดยอัตโนมัติาเก็บกล้อง กระเป๋าและอุปกรณ์อื่น ๆ 2. สมรรถนะประจำหน่วย 1.บอกประเภทของอุปกรณ์ที่ใช้ในการถายภาพดิจิตอล 2.อธิบายคุณสมบัติของอุปกรณ์ที่ใช้ในการถายภาพดิจิตอล 3.ถ่ายภาพโดยใช้เครื่องมือต่างๆ 3. จุดประสงค์การเรียนรู้ 3.1 ด้านความรู้ 4.เพื่อให้นักศึกบอกประเภทของอุปกรณ์ที่ใช้ในการถ่ายภาพดิจิตอล 5.เพื่อให้นักศึกษาอธิบายคุณสมบัติของอุปกรณ์ที่ใช้ในการถ่ายภาพดิจิตอล 6.เพื่อให้นักศึกษถ่ายภาพโดยใช้เครื่องมือต่างๆ 3.2 ด้านทักษะ 4.สามารถบอกประเภทของอุปกรณ์ที่ใช้ในการถ่ายภาพดิจิตอล 5.สามารถอธิบายคุณสมบัติของอุปกรณ์ที่ใช้ในการถ่ายภาพดิจิตอล 6.สามารถ่ายภาพโดยใช้เครื่องมือต่างๆ 3.3 คุณลักษณะที่พึงประสงค์ 3.3.1.นักเรียนสามารถใช้เครื่องมืออุปกรณ์ถ่ายภาพดิจิตอล
32 แผนการจัดการเรียนรู้มุ่งเน้นสมรรถนะ หน่วยที่......4............. ชื่อหน่วย ใช้เครื่องมืออุปกรณ์ถ่ายภาพดิจิตอล สอนครั้งที่...7-8.......... ชั่วโมงรวม...40......... จำนวนชั่วโมง...10...... 4. เนื้อหาสาระการเรียนรู้ อุปกรณ์ที่ใช้ร่วมกับกล้อง นอกจากส่วนประกอบที่สำคัญ ๆ อันเป็นพื้นฐานของกล้องถ่ายรูปแล้วอาจต้องการใช้อุปกรณ์ อื่น ๆ ประกอบ เพื่อให้ การถ่ายรูปมีคุณภาพยิ่ง อุปกรณ์ต่าง ๆ มีดังนี้ คือ 1. เครื่องวัดแสง (Exposure light meter) เป็นเครื่องมือที่ช่วยบอก ลักษณะของแสงที่พอเหมาะในการถ่ายรูป แต่ละครั้งเพื่อให้ได้ภาพที่พอดี (Nor-mal) นั่นคือ จะบอกหน้ากล้องหรือ ขนาดของรูรับแสงที่พอเหมาะ และความเร็ว ชัดเตอร์ที่ควรใช้อันสัมพันธ์กับแสงสอดคล้องกับความมุ่งหมายการ ถ่ายรูปนั้น ๆ โดยปกติกล้องถ่ายรูประดับปานกลาง ถึงระดับดี จะมีเครื่องวัดแสงนี้ติดมาพร้อมกับกล้องอย่างไรก็ ตาม อาจจำเป็นที่ต้องมีเครื่องวัดแสงเฉพาะสำหรับ งานบางอย่างก็ได้ 2. ขาตั้งกล้อง (Tripod, Camera Supports) เป็นอุปกรณ์ที่จำเป็นในการ ถ่ายรูปที่ต้องใช้ความไวช้า ๆ หรือถ่ายรูปกลางคืนเพราะจะทำให้กล้องมั่นคงได้ภาพที่ไม่ไหวปกติขาตั้งกล้องมี ลักษณะ 3 ขา (Tripod) ในบางครั้งอาจใช้ขาเดียว Monopod) รับน้ำหนักก็ได้ หรือมีลักษณะเป็นแท่นรองรับก็สุด แล้วแต่จุดมุ่งหมาย
33 3. แว่นกรองแสง (Filters) เป็นอุปกรณ์ที่ใช้ประกอบกับเลนส์เพื่อให้ได้ภาพ ที่สวยงามแตกต่างไปจากภาพปกติ ในการถ่ายรูปสีแว่นกรองแสงจะช่วยควบคุมแสง แก้ไขสีเพิ่มสีและทำภาพพิเศษ อื่น ๆ ได้ตามความต้องการในบางชนิด เช่น สกายไลท์ (Skylight) ช่วยป้องกันเลนส์ไม่ให้สกปรกหรือเกิดรอยขีด ข่วนได้สำหรับการถ่ายรูปขาวดำ ฟิลเตอร์หรือ แว่นกรองแสงก็จะช่วยในการเน้นจุดสนใจของภาพให้ดียิ่งดีขึ้นซึ่ง ปกติฟิลเตอร์ที่ใช้กับงานถ่ายรูปขาวมีนิยมอยู่ 5 สีด้วยกัน คือ สีเหลือง สีส้ม สีแดง สีน้ำเงิน และสีเขียว 4. สายลั่นไก (Shutter Release Cable) เป็นอุปกรณ์ที่ ใช้ต่อเข้ากับปุ่มลั่นไกช่วยลั่นไกชัดเตอร์ โดยให้กล้องรับการกระทบกระเทือนน้อยที่สุดในกรณีที่ตั้งความไวชัดเตอร์ ต่ำ ๆ ปกตินิยมใช้กับการถ่ายรูป วัตถุเล็ก ๆ หรืองานก้อบปี้ ตลอดจนการถ่ายรูปกลางคืน (Night Picture) เมื่อ จำเป็นต้องใช้ความไวชัดเตอร์ต่ำ ๆ สายลั่นไก มีความยาวหลายขนาด และบางชนิดอาจมีล็อกเพื่อให้การเปิดหน้า กล้องนาน ๆ ตามต้องการได้ 5. ไฟแฟลชอิเลคโทรนิค (Electronic Flash) เป็นอุปกรณ์ที่เป็นแหล่งของ แสงสว่างเพื่อช่วยถ่ายรูป เมื่อแสงไม่พอ เช่น ถ่ายรูปในเวลากลางคืนหรือในห้องที่ไม่ค่อยมีแสงสว่าง นอกจากนั้น อาจใช้ไฟแวบนี้ ช่วยลดเงาเมื่อถ่ายภายในแสงหลักที่สว่างมาก ๆ นอกจากนั้นอาจใช้แหล่งแสงสว่างอื่น ๆ แทนไฟ แวบได้ เช่น ไฟส่อง (Flood) แบบที่ใช้ในห้องถ่ายรูป หรือพวกไฟที่ใช้กับโทรทัศน์ภาพยนตร์ที่เรียกว่าซันกัน (Sun Gun) ก็ได้
34 6. เลนส์ ฮูด (Lense Hood) เป็นอุปกรณ์ ที่ไม่มีแก้วเหมือนเลนส์ชนิดอื่น ๆ แต่เป็นเพียงกรอบ หรือขอบเพื่อสวมเข้าหน้าเลนส์ เพื่อกันการสะท้อนของแสง หรือแสงส่องเฉียงที่ไม่ต้องการมา กระทบผิวหน้าเลนส์ เลนส์ฮูดอาจทำด้วยโลหะ หรือยางมีขนาดแตกต่างกันตามความยาวโฟกัสของเลนส์และรัศมี เส้นผ่าศูนย์กลาง ของเลนส์ที่ใช้ 7. กระเป๋ากล้อง ( Case) เป็นอุปกรณ์ที่ควรจะสวมใส่กล้องไว้ตลอดเพราะ ป้องกันการขูดขีดของตัวกล้อง และเลนส์เป็นอย่างดี ยิ่งกว่านั้นป้องกันการ กระทบกระเทืยนได้อีกด้วยกระเป๋า กล้องอาจเป็นหนังชนิดแข็งหรืออ่อนก็ได้ 8. เครื่องขับเคลื่อนฟิล์มโดยอัตโนมัติ (Motor Drive,Autowinder) อุปกรณ์ชิ้นนี้อาจไม่จำเป็นในการถ่ายรูปปกติ เพราะมีเวลาในการเลื่อนฟิล์มด้วยตนเอง แต่ สำหรับงานอาชีพที่ต้องการบันทึกภาพติดต่อกันในเวลาสั้น ๆ ถ้ามัวเคลื่อนฟิล์มอยู่อาจพลาดภาพนั้น ๆ ได้ดังนั้นจึง มีอุปกรณ์ที่เลื่อนฟิล์มโดยอัตโนมัตินี้ โดยผู้ใช้เพียงกดปุ่มถ่ายภาพ ฟิล์มจะเลื่อนโดยอัตโนมัติ บางชนิดจะเลื่อน วินาทีละ 5 ภาพหรือบางชนิดอาจต่ำกว่านั้น
35 9. กระเป๋าเก็บกล้อง และอุปกรณ์อื่น ๆ (Baggage) เป็นกระเป๋า เอนกประสงค์ที่สามารถบรรจุกล้องและอุปกรณ์ประกอบต่าง ๆ นำไปใช้ถ่ายรูปได้ นอกจากนั้นยังช่วยป้องกันการ กระแทกได้เป็นอย่างดี และสามารถเก็บกล้อง และรักษาฟิล์มได้ด้วย กระเป๋าบางชนิดอาจทำเป็นกล่องอะลูมิเนียม บุด้วยฟองน้ำกันการกระเทือน บางชนิดทำด้วยผ้าร่มสักหลาดหรือผ้าใบ และบางชนิดสามารถป้องกันน้ำเข้าไปใน กระเป๋าได้
36 แผนการจัดการเรียนรู้มุ่งเน้นสมรรถนะ หน่วยที่......4............. ชื่อหน่วย ใช้เครื่องมืออุปกรณ์ถ่ายภาพดิจิตอล สอนครั้งที่...7-8.......... ชั่วโมงรวม...40......... จำนวนชั่วโมง...10...... 5. กิจกรรมการเรียนรู้ 5.4 การนำเข้าสู่บทเรียน 1. ผู้สอนอธิบายถึงความสําคัญของเครื่องมืออุปกรณ์ 2. นักศึกษาฟังและจดบันทึก ขั้นสอน 1 ผู้สอนนําวีดีโอแสดงหลักการทํางานของกล้อง 2. ผู้เรียนบันทึกดิจิตอลและการทํางานโดยรวม 3. ผู้สอนให้ผู้เรียนเขียนสรุปหลักการทํางานของ 4. เรียนปฏิบัติงานตามผู้สอนแนะนํา กล้องดิจิตอล 5.5 การเรียนรู้ ผู้สอนอธิบายการใช้งานอุปกรณ์ต่างๆ มีดังนี้ เครื่องวัดแสง กล้องขาตั้งกล้อง ฟินเตอร์กรองแสง่ สายลันไก ไฟแฟลชอิเลคโทรนิค เลนส์ ฮูด กระเป๋ากล้อง 5.6 การสรุป 1 .ผู้สอนสรุปเกี่ยวกับเครื่องมืออุปกรณ์ถ่ายภาพ 2. นักศึกษาถามข้อที่สงสัยและข้อที่ต้องการทราบ สมรรถนะผู้เรียนในศตวรรษที่ 21 • การทำงานเป็นทีม ฝึกการคิดวิเคราะห์ การแก้ปัญหา • การใช้สื่อ/เทคโนโลยี/คำศัพท์ภาษาอังกฤษ/สิ่งที่น่าสนใจ • การใช้ทักษะรับรู้ • การใช้ทักษะการตัดสินใจ/การประยุกต์ใช้/การควบคุมกำกับตนเอง ทักษะชีวิต • ฝึกสังเกต/รวบรวมข้อมูล (กิจกรรมส่งเสริมการเรียนรู้) • การศึกษาข้อมูลเพิ่มเติมจากแหล่งเรียนรู้ต่างๆ เช่น อินเทอร์เน็ต หนังสือ วารสาร 5.4 การวัดและประเมินผล การทดสอบก่อนเรียน และหลังเรียน ............................................................................................................................. ....................................................... ............................................................................................................................. .......................................................
37 แผนการจัดการเรียนรู้มุ่งเน้นสมรรถนะ หน่วยที่......4............. ชื่อหน่วย ใช้เครื่องมืออุปกรณ์ถ่ายภาพดิจิตอล สอนครั้งที่...7-8.......... ชั่วโมงรวม...40......... จำนวนชั่วโมง...10...... 6. สื่อการเรียนรู้ / แหล่งการเรียนรู้ 6.1 สื่อสิ่งพิมพ์ หนังสือเรียน เฉลยแบบประเมินผลการเรียนรู้ 6.2 สื่อโสตทัศน์ (ถ้ามี) 1. เครื่องคอมพิวเตอร์ 2. โปรเจคเตอร์ 3. โปรแกรม Lightroom 4. ตัวอย่างสื่อมัลติมีเดียด้านการถ่ายภาพ 5. ภาพถ่ายจากอินเทอร์เน็ต 6.3 หุ่นจำลองหรือของจริง (ถ้ามี) ๓.๑ สื่อสิ่งพิมพ์ แผ่นพับ 6.4 อื่น ๆ (ถ้ามี) ............................................................................................................................. ....................................................... ............................................................................................................................. ....................................................... ............................................................................................................................. ....................................................... 7. เอกสารประกอบการจัดการเรียนรู้ (ใบความรู้ ใบงาน ใบมอบหมายงาน ฯลฯ) 7.1 งานนำเสนอข้อมูล PowerPoint 7.2 ใบงานมอบหมายในรายวิชา 8. การบูรณาการ / ความสัมพันธ์กับวิชาอื่น ๑. การถ่ายภาพดิจิทัล ๒. การสร้างสร้างสื่อสิงพิมพ์ ๓. การผลิตสื่อโฆษณา
38 แผนการจัดการเรียนรู้มุ่งเน้นสมรรถนะ หน่วยที่......4............. ชื่อหน่วย ใช้เครื่องมืออุปกรณ์ถ่ายภาพดิจิตอล สอนครั้งที่...7-8.......... ชั่วโมงรวม...40......... จำนวนชั่วโมง...10...... 9. การวัดผลและประเมินผล 9.1 ก่อนเรียน - แบบประเมินผลการเรียนรู้ก่อนเรียน/หลังเรียน 10 ข้อ - ตรวจแบบประเมินผลการเรียนรู้ก่อนเรียน 9.2 ขณะเรียน - สังเกตพฤติกรรมการปฏิบัติงานกลุ่ม - การสังเกตและประเมินผลพฤติกรรมด้านคุณธรรม จริยธรรม ค่านิยม และคุณลักษณะอันพึงประสงค์ - นักศึกษาผ่านเกณฑ์การประเมินด้านพุทธิพิสัยภายหลังการเรียน คะแนนประเมินความรู้ หลังการ เรียนรายหน่วย ผ่านเกณฑ์ไม่น้อยกว่า …๘๐….% 9.3 หลังเรียน - แบบประเมินผลการเรียนรู้ก่อนเรียน/หลังเรียน 10 ข้อ - แบบสังเกตคุณธรรม จริยธรรม ค่านิยม และคุณลักษณะอันพึงประสงค์ คะแนนขึ้นอยู่กับการ ประเมินตามสภาพจริง - เกณฑ์ผ่านการสังเกตพฤติกรรมการปฏิบัติงานรายบุคคล ต้องไม่มีช่องปรับปรุง - แบบประเมินผลการเรียนรู้ก่อนเรียนไม่มีเกณฑ์ผ่าน เก็บคะแนนไว้เปรียบเทียบกับคะแนนที่ได้จากการ ทดสอบหลังเรียน
39 แผนการจัดการเรียนรู้มุ่งเน้นสมรรถนะ หน่วยที่......4............. ชื่อหน่วย ใช้เครื่องมืออุปกรณ์ถ่ายภาพดิจิตอล สอนครั้งที่...7-8.......... ชั่วโมงรวม...40......... จำนวนชั่วโมง...10...... 10. บันทึกหลังสอน 10. บันทึกหลังสอน 10.1 ผลการใช้แผนการจัดการเรียนรู้ - นักเรียนสามารถอธิบายความหมายประวัติการถ่ายภาพและวิวัฒนาการของกล้อง - นักเรียนสามารถอธิบายประวัติการถ่ายภาพและวิวัฒนาการของกล้อง - นักเรียนสามารถอธิบายประโยชน์ประวัติการถ่ายภาพและวิวัฒนาการของกล้อง 10.2 ผลการเรียนรู้ของนักเรียน นักศึกษา - นักเรียนขาดทักษะการเข้าใจวิวัฒนาการของกล้อง - นักเรียนบางคนขาดเรียนบ่อยในคาบเรียนทำให้เรียนไม่ทันเพื่อน - นักเรียนมีการพัฒนา หลังจากได้ทำการเรียนในหน่วยการเรียนนี้ โดยจากการทดสอบ ก่อนเรียน และ หลังเรียน 10.3 แนวทางการพัฒนาคุณภาพการเรียนรู้ ครูผู้สอน จะนำสื่อการเรียนรู้ และผลิตสื่อการเรียนรู้ ให้สอดคล้องกับรายวิชา นำมาใช้กับนักเรียนให้เกินประโยชน์ มากที่สุด
40 แผนการจัดการเรียนรู้มุ่งเน้นสมรรถนะ หน่วยที่......5............. ชื่อหน่วย ถ่ายภาพตามหลักองค์ประกอบการถ่ายภาพ สอนครั้งที่...2............. ชั่วโมงรวม...50.......... จำนวนชั่วโมง...10...... 1. สาระสำคัญ การจัดวางสิ่งของต่างๆหรือให้สิงที่ต้องการปรากฏภายในกรอบหรือช่องมองภาพการจัดวางตําแหน่ง สิ่งของดังกล่าว ต้องอาศัยความรู้ทางศิลปะเพื่อทําให้ภาพมีจุดเด่นชวนมอง มี 2ลักษณะ คือ การจัด องค์ประกอบของภาพ 1. การจัดวางวัตถุให้อยูในตําแหน่งที่ต้องการ คือ วัตถุสามารถเคลื่อนย้ายตําแหนงได้ เช่น การถ่ายภาพคน สัตว์สิ่งของ 2. การจัดวางกล้องถ่ายภาพให้ อยูในตําแหน่งที่ต้องการคือการถ่ายภาพสิงที่ เคลื่อนย้ายไมได้ เช่น วิว ดอกไม้ นก 2. สมรรถนะประจำหน่วย 1.บอกประเภทของหลักการจัดองค์ประกอบภาพ 2.อธิบายความแตกต่างของการจัดองค์ประกอบภาพในประเภทต่างๆ 3.ถ่ายภาพตามประเภทของหลักการจัดองค์ประกอบภาพ 3. จุดประสงค์การเรียนรู้ 3.1 ด้านความรู้ 7.เพื่อให้นักศึกษาบอกประเภทของอุปกรณ์ที่ใช้ในการถ่ายภาพดิจิตอล 8.เพื่อให้นักศึกษาอธิบายคุณสมบัติของอุปกรณ์ที่ใช้ในการถ่ายภาพดิจิตอล 9.เพื่อให้นักศึกษถ่ายภาพโดยใช้เครื่องมือต่างๆ 3.2 ด้านทักษะ 7.สามารถบอกประเภทของอุปกรณ์ที่ใช้ในการถ่ายภาพดิจิตอล 8.สามารถอธิบายคุณสมบัติของอุปกรณ์ที่ใช้ในการถ่ายภาพดิจิตอล 9.สามารถ่ายภาพโดยใช้เครื่องมือต่างๆ 3.3 คุณลักษณะที่พึงประสงค์ 3.3.1. นักเรียนสามารถถ่ายภาพตามหลักองค์ประกอบการถ่ายภาพ
41 แผนการจัดการเรียนรู้มุ่งเน้นสมรรถนะ หน่วยที่......5............. ชื่อหน่วย ถ่ายภาพตามหลักองค์ประกอบการถ่ายภาพ สอนครั้งที่...2............. ชั่วโมงรวม...50.......... จำนวนชั่วโมง...10...... 4. เนื้อหาสาระการเรียนรู้ การจัดองค์ประกอบภาพ (Composition) การจัดองค์ประกอบ สิ่งที่ควรพิจารณาในการจัดองค์ประกอบ ในการถ่ายภาพให้ได้ดีนี้มิได้ขึ้นอยู่กับการมีกล้องที่ดี เลือกใช้ฟิล์มได้ถูกต้องและรู้จักใช้อุปกรณ์ต่าง ๆ เพียงเท่านั้น หากยังขึ้นอยู่กับเทคนิคการจัดองค์ประกอบของภาพถ่ายที่ดีด้วย การจัดองค์ประกอบหมายถึง การจัดวางสิ่งต่าง ๆ ภายในภาพให้ดูเหมาะสม น่าดูสวยงาม และมีหลักการทางศิลปะ การถ่ายภาพส่วนมากจะพบกับสถานะการณ์จัด องค์ประกอบ 2 ประการ คือ} 1. จัดองค์ประกอบ หรือจัดวางวัตถุให้อยู่ในตำแหน่งตามจุดมุ่งหมายสอดคล้องและสัมพันธ์กันในภาพ ซึ่ง ลักษณะนี้สามารถควบคุมได้ เช่น ถ่ายภาพคนภาพสิ่งของ ที่ผู้ถ่ายสามารถควบคุมการจัดวางตำแหน่งได้ 2. จัดองค์ประกอบหรือจัดวางวัตถุที่เราควบคุมไม่ได้ เช่น ตึกรามบ้านช่อง และเหตุการณ์เคลื่อนไหวต่าง ๆ แต่เราสามารถแก้ไขวัตถุที่ถูกถ่ายอยู่ในตำแหน่งที่ต้อการได้ การจัดองค์ประกอบช่วยทำให้ผู้ดูรับรู้ความสัมพันธ์ระหว่างส่วนต่าง ๆ ในภาพ มีข้อคำนึง ดังนี้ 1. ควรจะรวมอะไรไว้ในภาพ จึงจะเกิดความสวยงามสามารถแสดงเรื่องราวได้ 2. ควรจะกดชัตเตอร์ เพื่อบันทึกภาพเมื่อใดจึงจะได้ภาพที่สื่อสารได้ตามต้องการ เพื่อให้ได้ภาพถ่ายสวยงามสื่อสารได้ตามจุดประสงค์ ผู้ถ่ายต้องเลือกจัดภาพโดยยึดหลักพื้นฐานดังนี้ คือ 1. จุดและเส้น (Point & line) จุดเป็นพื้นฐานในทางศิลปทุกสาขาและเส้นก็เกิดจากการต่อกันของจุด เส้นใช้นำ สายตาและแสดงการเคลื่อนไหวได้ไม่ว่าเส้นจะอยู่ลักษณะใด สามารถทำให้เกิดการเคลื่อนไหว (Dynamic) หรืออยู่ กับที่ได้ที่นิยมใช้มี ดังนี้
42 • เส้นตัวเอส S บางครั้งธรรมชาติอาจช่วยสร้างศิลปขึ้นได้ เช่น ถนนหนทาง รูปตัว S เป็นสิ่งที่นักถ่ายภาพ อาจจะเลือกใช้ เพื่อให้ภาพถ่ายสวยงามอีกแบบหนึ่ง ภาพถนน รูปตัว S • เส้นทะแยงมุม ในการถ่ายภาพสิ่งที่ตั้งเป็นแนวยาว ถ้าถ่ายภาพตามขวางธรรมดาจะทำให้ภาพดูแบน ๆ ไม่ น่าสนใจ หากถ่ายภาพ โดยตั้งกล้องเฉียงจะได้ภาพมีลักษณะเส้นทะแยงมุมทำให้เกิดเห็นความคมชัดลึก ของภาพได้ดีสวยงาม ภาพเส้นทะแยงมุม • เส้นนำสายตา ในการถ่ายภาพอาจใช้แนวพุ่มไม้เป็นแนวนำสายตาผู้ชมเข้าไปสู่เนินสูง ๆ และหมู่ไม้เบื้อง หน้าซึ่งเป็นจุดเด่นของภาพได้ ภาพเส้นนำสายตา • เส้นรัศมี การถ่ายภาพวัตถุที่มีลักษณะรูปทรงคล้ายดาวกระจายหรือรัศมีเป็นสิ่งที่ต้องยึดนำมาใช้ถ่ายภาพ โดยไม่ต้องอาศัยการแต่งเติมใด ๆ ภาพจะออกมาสวยงามได้
43 ภาพเส้นรัศมี • เส้นแนวนอน สร้างความรู้สึกที่สงบนิ่ง และมั่นคงให้กับภาพถ่าย การวางเส้นแนวนอน ควรให้อยู่สูงหรือต่ำ กว่าระดับกลางภาพ เช่น เมื่อถ่ายภาพทิวทัศน์ที่ต้องการแสดงพื้นที่ส่วนล่างให้เห็นได้จากระยะใกล้ถึงลึก ไกล ควรให้เส้นขอบฟ้าอยู่ข้างบนประมาณ 2/3 หรือ 3/4 ของพื้นที่ของภาพ ถ้าต้องการให้ภาพดูลึกไกล แสดงเรื่องราวของท้องฟ้า มากกว่าส่วนล่างให้เส้นขอบฟ้าอยู่ข้างล่างประมาณ 1/4 หรือ 1/3 ของพื้นที่ ของภาพ ถ้ามีคนรวมอยู่ด้วย หลีกเลียงไม่ให้มีเส้นแนวนอนอยู่ระดับคอหรือศรีษะของคนในภาพ • เส้นตรง หรือเส้นตั้ง แสดงถึงความแข็งแรง มั่นคง สง่างาม • เส้นโค้ง แสดงถึงความอ่อนโยน ร่าเริง เบิกบานและมีความงดงามประกอบกัน 2. รูปร่าง (Shape) องค์ประกอบส่วนมากในภาพมีลักษณะที่เป็นรูปร่างอยู่มากสามารถบอกให้รู้ว่าสิ่งนั้นมี ลักษณะเช่นไร ด้วยเค้าโครงภายนอกและลักษณะรูปร่างสามารถแยกแยะวัตถุได้เด่นชัดนำมาใช้ประกอบช่วยให้ ภาพมีจุดสนใจสดุดตาแสดงอารมณ์ความรู้สึกได้ถึงแม้รูปร่างจะไม่แสดงมิติความลึก หนาก็ตามแต่สามารถเข้าใจใน ภาพได้ เช่น การถ่ายภาพคนเงาดำย้อนแสง จะเห็นลักษณะรูปร่างของคนได้อย่างดี ภาพคนเงาดำย้อนแสง 3. รูปทรง (Form) การถ่ายทอดลักษณะรูปทรงต่าง ๆ ได้สมบูรณ์นั้นขึ้นอยู่กับคุณภาพทิศทางของแสง และมุม กล้องเป็นสำคัญ รูปทรงแบ่งออกเป็น 3 ชนิด 1. รูปทรงที่มีลักษณะ แบบเรขาคณิต (Geometric Form) เช่น สี่เหลี่ยมสามเหลี่ยม หกเหลี่ยม แปดเหลี่ยม วงกลม เป็นต้น ซึ่ง เป็นพื้นฐานสำคัญในการถ่ายภาพให้ได้ดีและควรใช้การประสานกันของรูปทรง และ
44 สัดส่วนเหล่านี้ประกอบในการจัดภาพ เช่น จัดภาพรูปทรงสามเหลี่ยม หรือสี่เหลี่ยมในการถ่ายภาพคนยืน อยู่ในกรอบหน้าต่าง หรือจัดภาพรูปทรงในการถ่ายภาพดอกกุหลาบที่มีกลิ่นดอกวกวนเป็นวงกลม เป็นต้น 2. รูปทรงทางธรรมชาติ (Organic Form) เป็นรูปทรงที่ให้ความรู้สึกทางโครงสร้างของการเจริญเติบโตของ สิ่งมีชีวิต การนำรูปทรงชนิดนี้มาจัดองค์ประกอบจะทำให้เห็นได้ง่าย เพราะมีอยู่ในชีวิตประจำวัน 3. รูปทรงอิสระ (Free Form) เป็นรูปทรงที่ไม่สามารถจำแนกลักษณะได้แน่ชัดลงไป เพราะจะมีการ เปลี่ยนแปลงอยู่ตลอดเวลาไม่มีที่สิ้นสุดให้ความรู้สึกทางจินตนาการได้มากที่สุด เช่น รูปทรงของก้อนเมฆ กระแสน้ำ หรือก้อนหิน เป็นต้น 4. พื้นผิว (Texture) พื้นผิวจะเพิ่มความรู้สึกที่เป็นจริงขึ้นมา (Realism) บอกให้ทราบว่าสิ่งนั้น ๆ มีผิวสัมผัสเช่น ไร องค์ประกอบแต่ละอย่างจะมีผิวเรียบมันหรือหยาบและมีลวดลาย สีสันแตกต่างกันออกไป เช่น ผิวของกระจกจะ เรียบมัน ผิวของหินจะขรุขระ ผิวของคนชราจะเป็นริ้วรอยเหี่ยวย่น เป็นต้น การเลือกใช้พื้นผิวต่างกันมาประกอบ กันทำให้ภาพดูเด่นและน่าสนใจยิ่งขึ้น เช่นไข่ที่มีผิวเรียบวางเด่นอยู่บนผิวขรุขระ สร้างความรู้สึกที่ขัดแย้งให้เกิดขึ้น และสดุดตามากด้วย อย่างไรก็ตามพื้นผิวจะแสดงเด่นชัดเพียงใดนั้นขึ้นอยู่กับคุณภาพ และทิศทางของแสงเป็น สำคัญ 5. ลวดลาย (Pattern) ลวดลาย คือลักษณะรูปร่างรูปทรง เส้น รวมถึงสิ่งที่ปรากฏซ้ำซ้อนเหมือนกันมาก ๆ ใน พื้นที่ใกล้เคียงต่อเนื่องกันหรือเรียงกันไปตามลำดับซึ่งจะพบเห็นเป็นประจำในชีวิตประจำวัน ทั้งที่มนุษย์สร้างขึ้น และมีขึ้นเองตามธรรมชาติ เช่น ลวดลายอิฐบนกำแพงรั้วที่เรียงซ้อนกัน รถที่จอดเรียงรายกันหลาย ๆ คัน รถจัก ยานยนต์ที่เรียงกันเป็นแถว บางทีเรียกการจัดภาพถ่ายแบบนี้ว่าแบบซ้ำซ้อนนิยมใช้ประกอบเป็นโครงสร้างหลักของ ภาพ ช่วยเน้นองค์ประกอบสำคัญที่ต่างกัน ข้อควรระวังคือ อย่าจัดภาพให้เกิดความสับสนควรสอดแทรกจุดเด่นของ ภาพเอาไว้ด้วย เช่น รูปทรงของเจดีย์มีลักษณะคล้ายๆกัน และมีเณรเป็ฯจุดเด่นของภาพ 6. น้ำหนักสี (Tone) หรือ (Chiaroscuro) น้ำหนักความกลมกลืนของสีที่ปรากฎในภาพมีค่าแตกต่างกันเพราะมี สีอ่อนและสีเข้มต่างกัน น้ำหนักของภาพถ่ายขาว-ดำก็คือ ระดับความอ่อนแก่ของสีที่มืดที่สุดคือ สีดำและค่อย ๆ สว่างขึ้นจนสว่างที่สุด คือสีขาวและระหว่างสีดำกับสีขาวก็มีสีเทานั่นเอง ดังนั้นในการจัดองค์ประกอบเกี่ยวกับ น้ำหนักสีนั้นต้องให้มีความตัดกันและกลมกลืนกันในระดับต่าง ๆ ที่พอเหมาะภาพถ่ายที่ดีควรจัดให้วัตถุมีค่าน้ำหนัก แตกต่างจากฉากหลัง เพื่อเน้นวัตถุให้เด่นออกมาโดยทั่วไปการถ่ายภาพที่เกี่ยวข้องกับค่าของน้ำหนักนิยมถ่ายภาพ 2 ลักษณะคือ 1. ภาพสีสว่างขาว (High Key) คือภาพถ่ายที่มีลักษณะค่าน้ำหนักของสีสว่าง หรือสีขาวมาก ลักษณะนี้ให้ ความรู้สึกสดใส มีชีวิตชีวา สนุกสนานร่าเริง บอบบาง อ่อนหวาน ภาพสีสว่างขาว 2. ภาพสีส่วนใหญ่มืดเข้ม (Low Key) คือภาพถ่ายที่มีลักษณะค่าน้ำหนักของสีมืดมากหรือสีดำมาก ให้ ความรู้ที่โศกเศร้าเสียใจ ลึกลับน่ากลัวเคร่งขรึม บางภาพอาจมีค่าน้ำหนักสีส่วนที่สว่างขาวตัดกับสีมืดมาก ๆ ก็ได้ ลักษณะนี้ให้ความรู้สึกที่น่าตื่นเต้นสดุดสายตา ส่วนภาพที่มีน้ำหนักสีที่กลมกลืนต่อเนื่องกัน จากสีที่ เข้มในระยะฉากหน้าและจางลงไปถึงฉากหลัง หรือตรงกันข้าม คือฉากหน้าจางต่อไปถึงเข้มมากในฉากหลัง ภาพลักษณะนี้จะให้ความรู้สึกที่ลึกไกลได้
45 ภาพที่มีสีส่วนใหญ่มืดเข้ม 7. ช่องว่าง (Space) ในการถ่ายภาพเคลื่อนไหวควรเว้นช่องว่างด้านหน้าสิ่งที่เคลื่อนไหวให้มากกว่าด้านหลัง เพื่อให้ผู้ดูรู้สึกอึดอัดและมีความรู้สึกว่าข้างหน้าเป็นทางปิดหรือตันที่วัตถุนั้นกำลังเคลื่อนไปชนเอาขอบของภาพ การจัดที่ว่างรอบ ๆ วัตถุช่วยเน้นให้วัตถุเด่นขึ้นมา โดยเฉพาะฉากหลังของภาพควรให้ว่างเปล่า ไม่สับสนวุ่นวายถ้า ต้องการเน้นวัตถุ ภาพที่เว้นช่องว่างได้เหมาะสม 8. กฎสามส่วน (Rule of Thirds) ก่อนการถ่ายภาพ ควรแบ่งบริเวณช่องมองภาพออกเป็น 3 ส่วนเท่า ๆ กันทั้ง ในแนวตั้งและแนวนอนจุดที่เส้นตัดกันคือบริเวณที่ควรวางสิ่งสำคัญของภาพไว้ เพราะตำแหน่งดังกล่าวจะทำให้ภาพ เด่นขึ้น ควรเลือกใช้เพียงจุดใดจุดหนึ่งเท่านั้นใน 4 จุดดังเช่นจุดสำคัญของภาพคือ ใบหน้าของเด็กหญิงโดยเฉพาะ คือดวงตา ซึ่งกำลังมองใบไม้ในมือซึ่งเป็นจุดสำคัญรองลงมา เพื่อให้สมบูรณ์จริง ๆ จึงให้ใบไม้และมือของเด็กหญิง อยู่ในบริเวณจุดตัด กันอีกจุดหนึ่ง ทำให้เกิดความสัมพันธ์ระหว่างดวงตาและใบไม้ กฎข้อนี้มีข้อยกเว้นในกรณีที่ต้องการเน้นวัตถุที่มี ความสำคัญมาก ก็อาจวางวัตถุนั้นไว้กลางภาพก็ได้ เช่น ภาพถ่ายใกล้ของดอกไม้ที่ต้องการ เน้นให้เห็นกลีบดอก อย่างชัดเจนที่ถือว่าเป็นจุดเด่นของภาพ
46 ตัวอย่างภาพที่ใช้กฏสามส่วน 9. ความสมดุลย์ (Balance) ความสมดุลย์ ได้แก่การจัดให้ส่วนประกอบต่าง ๆ ที่ปรากฏในภาพ ให้มีลักษณะที่มี น้ำหนักเท่ากันทั้งสองด้านไม่เอียงไปด้านใดด้านหนึ่งนั่นคือ ให้เกิดความสมดุลย์ทั้งในด้านวัตถุ น้ำหนักของสี แสง เป็นต้น ความสมดุลย์มี 2 ประเภท คือ 1. ความสมดุลย์แบบเสมอภาค (Formal or Symmetrical Balance) คือการจัดให้ส่วนประกอบใน ภาพเหมือนกันทั้ง 2 ด้านทั้งขนาด รูปร่าง และสี 2. ความสมดุลย์แบบไม่เสมอภาค (Informal or Asymme-trical Balance) เป็นการจัดส่วนประกอบที่มี รูปทรงและสัดส่วนไม่เหมือนกันทั้งสองด้าน น้ำหนักสีไม่เท่ากันหรือพื้นผิวไม่เหมือนกันเป็นต้น ลักษณะนี้ อาจแก้ไขให้เกิดความรู้สึกสมดุลย์ขึ้นมาได้เช่นการวางวัตถุรูปทรงใหญ่ แต่มีสีอ่อน อยู่ข้างซ้ายส่วนรูปทรง เล็กแต่มีสีเข้มอยู่ด้านขวามือก็จะช่วยให้เกิดดุลย์กันได้ หรือวางตำแหน่ง ของวัตถุที่มีขนาดใหญ่ อยู่ใกล้จุด กึ่งกลางภาพมากกว่าวัตถุอีกด้านหนึ่ง ซึ่งมีขนาดเล็ก หรือสีที่มีความสดใส เช่น สีแดง สีส้ม มีพื้นที่น้อยกว่า สีที่มีความสงบ เช่น สีฟ้า หรือสีขาว หรือพื้นผิวขรุขระ มีบริเวณน้อยกว่าพื้นผิวเรียบ เป็นต้น การจัดภาพ ลักษณะนี้ ต้องการให้แลดูดึงดูดความสนใจ และมีอิสระเสรีในการถ่ายภาพได้มาก 10. มุมกล้อง (Camera Angle) ภาพที่เลือกใช้มุมกล้องต่างกันถึงแม้จะเป็นวัตถุสิ่งของอย่างเดียวกันแต่จะมีผล ต่อความคิด การสื่อความหมาย และอารมณ์แตกต่างกันโดยทั่วไปมุมกล้องแบ่งเป็น 3 ระดับคือ • ภาพระดับสายตา (Eye-level Angle) เป็นการถ่ายภาพที่กล้องอยู่ในตำแหน่งขนานกับพื้นดิน ในระดับ เดียวกันกับสายตา ให้ความรู้สึกเป็นปกติธรรมดา • ภาพมุมต่ำ (Low Angle) เป็นการถ่ายภาพที่กล้องอยู่ในตำแหน่งต่ำกว่าวัตถุที่ถ่าย ให้ความรู้สึกบ่งบอกถึง ความสูงใหญ่ สง่าผ่าเผย มีอำนาจ ทรงพลัง เป็นต้น • ภาพมุมสูง (High Angle) เป็นการถ่ายภาพที่กล้องอยู่ในตำแหน่งสูงกว่าวัตถุที่ถ่าย ให้ความรู้สึกบ่งบอกถึง ขนาดเล็กความต่ำต้อยไม่สำคัญ หมดอำนาจวาสนาเป็นต้น การเปลี่ยนมุมภาพแต่ละครั้ง ควรพิจารณาถึงผลดี ผลเสียก่อนกดชัตเตอร์ เช่น ถ้าถ่ายภาพผู้หญิงด้วยมุม ต่ำ และระยะใกล้เกินไป จะทำให้รูปทรงของใบหน้าผิดสัดส่วนไม่สวยงาม จะเห็นคอสั้น คางใหญ่ จมูกบาน กว้าง ใบหน้าแคบแหลม เป็นต้น เมื่อเลือกมุมภาพได้แล้วต้องคำนึงถึงลักษณะทิศทางของแสงด้วย • กรอบของภาพ (Framing) บางครั้งการถ่ายภาพ โดยการนำสิ่งใดสิ่งหนึ่งมาทำให้เกิดเป็นกรอบภาพขึ้นมา จะช่วยให้ภาพนั้นน่าดูยิ่งขึ้น เช่นการนำกิ่งไม้มาเป็นกรอบหน้าประกอบภาพพระพุทธรูปและเจดีย์ในเมือง โบราณที่สุโขทัยหรือการถ่ายภาพสามเณรกำลังกวาดลานวัดโดยถ่ายจากข้างในโบสถ์ให้ประตูโบสถ์เป็น กรอบ จะช่วยให้ภาพมีคุณค่ามีมิติ และความลึกน่าสนใจขึ้น
47 • พลัง (Power) ในบางครั้งการถ่ายภาพจะแสดงถึงพลังในตัวของมันเองออกมาทำให้ภาพเพิ่มความน่าสนใจ มากยิ่งขึ้น โดยเฉพาะภาพเคลื่อนไหวที่ตั้งกล้องให้เห็นเส้นในแนวทะแยงมุม การส่ายกล้องตามสิ่งที่ เคลื่อนไหวที่ทำให้ฉากหลังไม่ชัดแต่วัตถุชัดเจน พร้อมแสดงออกถึงพลังการเคลื่อนไหวของสิ่งนั้นตลอดจน การถ่ายภาพสิ่งที่เคลื่อนไหวด้วยความเร็วชัตเตอร์ช้า เช่น นักแข่งกำลังปั่นจักรยานด้วยความเร็วสูงเพื่อ แสดงให้เห็นพลังการเคลื่อนไหว • เอกภาพ (Unity) คือความเป็นอันหนึ่งอันเดียวกันขององค์ประกอบต่าง ๆ โดยยึดถือความสัมพันธ์กันใน ภาพ เชื่อมโยงประกอบกันจนอยู่ในลักษณะหลอมรวมกันเป็นกลุ่มก้อน หรือเป็นหนึ่งเดียว ในการถ่ายภาพ ต้องคำนึงถึงจังหวะในการถ่ายระยะความใกล้ไกลและต้องทำให้เกิดความสัมพันธ์ของสิ่งต่าง ๆ ที่บันทึกลง ในภาพถ่ายนั้น • ความเรียบง่าย (Simplification) ความเรียบง่ายสามารถผลิตรูปภาพให้มีอิทธิพลได้ เช่น รูปภาพสถานี เตือนภัยในทะเลที่อยู่ท่ามกลางบรรยากาศพระอาทิตย์กำลังตกดินมีคลื่นกระทบฝั่งมีฉากหลังน้ำทะเล การ จัดภาพไม่สลับซับซ้อนลักษณะนี้ทำให้บอกเรื่องราวได้ นอกจากนั้นอาจนำการจัดภาพอื่น ๆมา ประกอบด้วย เช่นความสมดูลย์ ความกลมกลืนในภาพ (Harmonious Picture) เป็นต้น • ส่วนเกิน หรือสิ่งที่ทำให้ภาพขาดคุณภาพไป (Merger) ก่อนการกดชัตเตอร์ทุกครั้งควรพิจารณาฉากหลัง หรือสิ่งแวดล้อมต่าง ๆ ให้ดีเสียก่อนระวังอย่าให้ปรากฏสิ่งที่ไม่ต้องการเกิดขึ้นในภาพ โดยเฉพาะสิ่งที่จะทำ ให้ภาพเสียไป เช่นโคมไฟที่งอกขึ้นกลางศีรษะของหญิงสาว ทำให้ภาพเสียไปอย่างน่าเสียดาย นอกจากนี้ อาจมีองค์ประกอบอื่น ๆ ที่สามารถนำมาใช้ในการจัดองค์ประกอบภาพ ให้ภาพน่าดู น่าชม มีคุณภาพ ยิ่งขึ้น ซึ่งขึ้นอยู่กับประสบการณ์ของนักถ่ายภาพแต่ละคนด้วย อย่างไรก็ตามการศึกษาจากผลงานของคนอื่น ๆ น่าจะมีประโยชน์อย่างยิ่งในการเพิ่มพูนความรู้และประสบการณ์
48 แผนการจัดการเรียนรู้มุ่งเน้นสมรรถนะ หน่วยที่......5............. ชื่อหน่วย ถ่ายภาพตามหลักองค์ประกอบการถ่ายภาพ สอนครั้งที่...2............. ชั่วโมงรวม...50.......... จำนวนชั่วโมง...10...... 5. กิจกรรมการเรียนรู้ 5.7 การนำเข้าสู่บทเรียน 1. ผู้สอนอธิบายถึงความสําคัญของเครื่องมืออุปกรณ์ 2. นักศึกษาฟังและจดบันทึก ขั้นสอน 1 ผู้สอนนําวีดีโอแสดงหลักการทํางานของกล้อง 2. ผู้เรียนบันทึกดิจิตอลและการทํางานโดยรวม 3. ผู้สอนให้ผู้เรียนเขียนสรุปหลักการทํางานของ 4. เรียนปฏิบัติงานตามผู้สอนแนะนํา กล้องดิจิตอล 5.8 การเรียนรู้ ผู้สอนอธิบายการใช้งานอุปกรณ์ต่างๆ มีดังนี้ เครื่องวัดแสง กล้องขาตั้งกล้อง ฟินเตอร์กรองแสง่ สายลันไก ไฟแฟลชอิเลคโทรนิค เลนส์ ฮูด กระเป๋ากล้อง 5.9 การสรุป 1 .ผู้สอนสรุปเกี่ยวกับเครื่องมืออุปกรณ์ถ่ายภาพ 2. นักศึกษาถามข้อที่สงสัยและข้อที่ต้องการทราบ สมรรถนะผู้เรียนในศตวรรษที่ 21 • การทำงานเป็นทีม ฝึกการคิดวิเคราะห์ การแก้ปัญหา • การใช้สื่อ/เทคโนโลยี/คำศัพท์ภาษาอังกฤษ/สิ่งที่น่าสนใจ • การใช้ทักษะรับรู้ • การใช้ทักษะการตัดสินใจ/การประยุกต์ใช้/การควบคุมกำกับตนเอง ทักษะชีวิต • ฝึกสังเกต/รวบรวมข้อมูล (กิจกรรมส่งเสริมการเรียนรู้) • การศึกษาข้อมูลเพิ่มเติมจากแหล่งเรียนรู้ต่างๆ เช่น อินเทอร์เน็ต หนังสือ วารสาร 5.4 การวัดและประเมินผล การทดสอบก่อนเรียน และหลังเรียน
49 แผนการจัดการเรียนรู้มุ่งเน้นสมรรถนะ หน่วยที่......5............. ชื่อหน่วย ถ่ายภาพตามหลักองค์ประกอบการถ่ายภาพ สอนครั้งที่...2............. ชั่วโมงรวม...50.......... จำนวนชั่วโมง...10...... 6. สื่อการเรียนรู้ / แหล่งการเรียนรู้ 6.1 สื่อสิ่งพิมพ์ หนังสือเรียน เฉลยแบบประเมินผลการเรียนรู้ 6.2 สื่อโสตทัศน์ (ถ้ามี) 1. เครื่องคอมพิวเตอร์ 2. โปรเจคเตอร์ 3. โปรแกรม Lightroom 4. ตัวอย่างสื่อมัลติมีเดียด้านการถ่ายภาพ 5. ภาพถ่ายจากอินเทอร์เน็ต 6.3 หุ่นจำลองหรือของจริง (ถ้ามี) ๓.๑ สื่อสิ่งพิมพ์ แผ่นพับ 6.4 อื่น ๆ (ถ้ามี) ............................................................................................................................. ....................................................... ............................................................................................................................. ....................................................... ............................................................................................................................. ....................................................... 7. เอกสารประกอบการจัดการเรียนรู้ (ใบความรู้ ใบงาน ใบมอบหมายงาน ฯลฯ) 7.1 งานนำเสนอข้อมูล PowerPoint 7.2 ใบงานมอบหมายในรายวิชา 8. การบูรณาการ / ความสัมพันธ์กับวิชาอื่น ๑. การถ่ายภาพดิจิทัล ๒. การสร้างสร้างสื่อสิงพิมพ์ ๓. การผลิตสื่อโฆษณา