The words you are searching are inside this book. To get more targeted content, please make full-text search by clicking here.
Discover the best professional documents and content resources in AnyFlip Document Base.
Search
Published by rainbowsrisuwan, 2022-07-27 03:18:33

1-ทศวรรษ-ศอ.บต

1-ทศวรรษ-ศอ.บต

‫ماس هادڤن ويلايه سمڤادن سلاتن مڠيكو ت ميسي ص‪.‬ا‪.‬ب‪.‬ت‪.‬‬

‫ايت ممڤوڽأي ڤكرجأن‪ .‬اينله يڠ هاروس كيت جالني‪ .‬اي‬ ‫تيدق اي برڬنتوڠ ڤد ڤمباڠونن سومبر مأنسي‪ .‬ڤركمبڠن اوتق‪،‬‬
‫ممرلوكن باڽق كقواتن كران اين اداله تيتيق ڤروبهن و يلايه‬ ‫كچرداسن‪ ،‬هاتي‪ ،‬عقل دان مورال يڠ باءيك برساما‪-‬ساما دڠن‬

‫سمڤادن سلاتن‪.‬‬ ‫كادأن بادن دان كماهيران يڠ باءيك‪.‬‬
‫بركنأن بهاس تهاي‪ ،‬ڤڠوكوران ڤڠڬونأن بهاس تهاي د‬ ‫مسئله ڤد هاري اين برڤونچا دري كڤلباڬايان ڤنديديقكن‬
‫كالڠن كانق‪-‬كانق د سيني ساڠت رنده‪ .‬سكيراڽ تيدق داڤت‬ ‫دان چارا هيدوڤ‪ .‬اڤبيل تامت تيڠكتن ‪ 6‬مريك ماسوق بلاجر‬
‫بركومونيكاسي دان ممڤلاجري دڠن باءيك كرجايا ستروسڽ‬ ‫د سكوله سواستا رعيت يڠ بسر‪ .٢‬تتاڤي سكوله كچيل‪-‬كچيل‬
‫اكن منجادي سوكر كران بهاس تهاي سڤرتي بوتڠ ڤرتاما‪ .‬ساي‬ ‫مڠالمي مسئلهكواليتي الت‪-‬الت ڤنديديقكن تيدق منچوكوڤي ‪.‬‬
‫چوبا ممبري تاهو كڤد سموا اورڠ بهاوا بهاس ايت بوكن اڬام‪،‬‬ ‫اد مسئله ڤڤر يقسأن ‪ O - NET‬د سكوله كچيل‪-‬كچيل ‪ .‬لالو‬
‫بهاس اداله ڤلواڠ اونتوق بلاجر‪ .‬ممڤلاجري بهاس تهاي‪،‬‬
‫ممڤلاجري بهاس ايڠڬريس بوكنله بردوسا تتاڤي اين اداله ڤلواڠ‬ ‫مريك تيدق بوليه برساءيڠن دڠن سكوله يڠ لبيه بسر‪..‬‬
‫دالم هيدوڤ‪ .‬اوليهئت‪ ،‬كامي تله مڠمبڠكن ‪ 18‬بواه سكوله‬ ‫يڠ ڤنتيڠ اداله دماسا هادڤن مريك مستي ممڤوڽاءي كرجايا‪.‬‬
‫ڤوليس سمڤادن سباڬاي موديل‪ .‬ڤد ماسا لالو ص‪.‬ا‪.‬ب‪.‬ت‪.‬‬ ‫سبيلڠن دري مريك مڠهابيسكن ماسا ‪ 6 – 7‬تاهون د اينستيتوسي‬
‫برساما دڠن اونيۏرسيتي سوڠكلا ناكارين چاوڠن ڤتتاني مميليه‬ ‫ڤڠاجين ڤوندوق‪ ،‬سمنتارا تمڤت منچاري ماكن ماكين بركورڠن‪.‬‬
‫سيسوا دان سيسوي سڤاي بنتو مڠاجر‪ .‬ڤركارا ڤنتيڠ‪ ،‬سومديج‬ ‫ستله تامت ڤنديديقكن مريك تيدق تاهو اڤ يڠ هاروس‬
‫ڤهرأ تيهڤ تله برتيته كڤد ص‪.‬ا‪.‬ب‪.‬ت‪ .‬اونتوق ممبنتو دان‬ ‫دبوات‪ .‬مسئله اين اداله ڤركارا يڠ مستي كيت لاكوكن اونتوق‬
‫منجاڬڽ‪ .‬سكارڠ مماسوقكي تاهون كتيڬ دان كيت مولا‬ ‫مڠوبه سواي بهاوا تيدق كيرا د مانا سهاج مريك بلاجر‪ ،‬ڤستي‬
‫اكن ممڤوڽأي كماهيرن اونتوق منروسكن كرجايا ڤد ماسا اكن‬
‫مليهت سماكين باڽق ڤروبهن يڠ بأيك‪.‬‬
‫ساي ايڠين مليهت ڬرادوان ممڤوڽأي ڤكرجأن دان مڠتاهوي‬ ‫داتڠ‪.‬‬
‫چارا دان دنيا كرجايا‪ .‬كران والاو كيت سوده مڠمبڠ ببراڤ‬ ‫بوليهكه بلاجر اڬام برسام دڠن علمو ڤكرجأن؟ ببراڤ‬
‫ڤركارا دالم كاواسن تتاڤي جك ماسيه منداڤتي بليا مڠڠڬور‬ ‫هاري يڠ لالو كامي برچاكڤ دڠن ڤنتدبير كوليج تيكنيك‬
‫تمڤتن بركنأن ڤركارا اين كران كامي ماهو ڤلاجر يڠ تله لولوس‬
‫سلوروهكمڤوڠ سداڠكن مريك لولوس دري لوار نڬارا‪ ،‬ايت‬

‫بوكن ڤركمبڠن يڠ بأيك‪ .‬اوليهئت‪ ،‬سماسا كيت مرنچڠ ميكانيسمى‬

‫ڤمباڠونن ايكونومي اي مستي برسلاراس دڠن ڤمباڠونن مأنسي‪.‬‬

‫تتاڤي ڤمباڠونن مأنسي اداله اساس ڤنتيڠ‪ .‬اي اكن مماكن‬

‫ماسا دان مستي دكوڠسي برساما‪.‬‬

‫‪....‬‬

‫‪   54‬ڤ نچاڤاين اولڠ تاهون ك ‪ )2020-2010( 10 -‬ڤوست ڤنتدبيران و يلايه سمڤادن سلاتن‬

‫“اوليه ايت ساي ايڠين مڽمڤأيكن بهاوا‬ ‫نامون‪ ،‬ساي ڤرچايا بهاوا د ماسا هادڤن اورڬانيساسي‬
‫‪ 10‬تاهون يڠ تله برلالو‪ ،‬ص‪.‬ا‪.‬ب‪.‬ت‪.‬‬ ‫ايستيميوا اين مستي دسسوايكن مڠيكوت كأدأن‪.‬‬
‫سباڬاي ڤوست ڤڽلساين مسئله و يلايه‬
‫اوليهئايت‪ ،‬ليما اتاو سڤولوه تاهون دري سكارڠ‪ ،‬كيت‬
‫سمڤادن سلاتن اونتوق مڠورڠكن‬ ‫ڤرلو ممبايڠكن ڤرانن اورڬانيساسي يڠ مانا كموڠكينن بسر ايت‬
‫جوراڠ‪ ،‬منڬق كعاديلن دان ممباوا‬
‫اي برڬنتوڠ ڤد ڤرسكيتران يڠ بربيذا‪.‬‬
‫كسجهترأن سچارا برككلن” ‪.‬‬ ‫جكالاو مسئله‪ ٢‬يڠ اد سكارڠ تله دسلسايكن اتاو سوده‬
‫هيلڠ دري تمڤت اين‪ .‬موڠكين ص‪.‬ا‪.‬ب‪.‬ت‪ .‬منجادي ساتو‬
‫هاري اين‪ ،‬نڬارا تهاي تله منتڤكن ستراتيڬي ناسيونل ‪20‬‬ ‫اورڬانيساسي يڠ بوليه بروبه بنتوق دان اوكورنڽ‪ ،‬تنتو سكالي‬
‫تاهون ﴿ ‪ .﴾ 2018 – 2580‬ڤد تاهون ‪ 2022‬فاسا ‪ 1‬اكن‬ ‫اي تيدق تتڤ‪ .‬اندايڽ ايكونومي تمڤتن برتمبه بأيك ص‪.‬ا‪.‬ب‪.‬ت‪.‬‬
‫برأخير‪ .‬د سلاتن تهاي‪ ،‬سكيراڽ أخير فاسا ‪ ،1‬اساسڽ مستي‬ ‫موڠكين مروڤاكن سبهاڬين كچيل دري ڤوست كواورديناسي‬
‫جلس دان مستي دڤرباأيقكي دان اڤبيلا منجلڠ تاهون ‪2022‬‬ ‫ايكونومي اتاو ڤرلو دڤرلواسكن لاڬي‪ .‬ص‪.‬ا‪.‬ب‪.‬ت‪ .‬موڠكين‬
‫منجادي ڤوست اونتوق مڠهوبوڠكن ڤرداڬڠن دان ڤلابوارن‬
‫ببراڤ ڤركارا مستي سوده دسيڤكن همڤير سڤروه جالن‪.‬‬ ‫د دالم دان لوار نڬارا‪ .‬اي موڠكين منجادي ڤوست اوتاما‬
‫كامي ايڠين مروڠكاي مسئله اين هيڠڬا برأخير‪ ،‬والاوڤون‬ ‫مڠاواسي ايكونومي تمڤتن كران و يلايه سمڤادن سلاتن جأوه‬
‫تيدق ‪. 100 %‬هاڽ دالم فيكيرن تيدق مڠاڤا كران مسئله اين‬
‫سر يڠ برلاكو د سموا رانتاو نڬارا اين‪ .‬تتاڤي جاڠن كران ڤنداڤت‬ ‫دري ڤوست ڤنتدبيران نڬارا‪.‬‬
‫يڠ بربيذا ايت ممباوا كڤد ڤمبنتوقكن ڤاسوقكن برسنجات دان‬ ‫ڤندڠ لبيه جأوه ‪ 20 - 30‬تاهون كهادڤن‪ ،‬موڠكين اكن‬
‫برتمڤور تيدق ڤرلو بونوه ممبونوه انتارا ساتو ساما لأين‪ .‬ايت اداله‬ ‫اد اورڬانيساسي سڤرتي اين لاڬي‪ .‬تتاڤي اڤاكه ناماڽ‪ ،‬سجأوه‬
‫مانكه ڤراننڽ اي ترڬنتوڠ كڤد كادأن ڤد ماسا هادڤن‪ .‬كران‬
‫متلامت ساي‪.‬‬ ‫اڬينسي اين ادله اڬينسي ايستيميوا يڠ در يكا بنتوق سڤرتي‬
‫اوليهئيت ساي ايڠين مڽمڤأيكن بهاوا ‪ 10‬تاهون يڠ تله‬ ‫اڬينسي د ڤر يڠكت كمنترين يڠ برادا دالم تمڤتن‪ .‬تتاڤي اي اداله‬
‫برلالو ادڽ ص‪.‬ا‪.‬ب‪.‬ت‪ .‬سباڬاي ڤوست ڤڽلساين مسئله و يلايه‬ ‫اڬينسي ڤنتيڠ كران اين ادلهكراجأن تهاي‪ ،‬ساتو نڬارا‪ .‬ڤركارا‬
‫سمڤادن سلاتن اونتوق مڠورڠكن جوراڠ‪ ،‬منڬق كعاديلن دان‬ ‫يڠ ڤاليڠ ڤنتيڠ كيت هاروس ممبوات رعيت تهاي مراساكن‬
‫ممباوا كأمانن سچارا برككلن بوكن سقدر كات‪-‬كات يڠ هاڽ‬ ‫مريك دلاين دڠن عاديل‪ ،‬هيدوڤ سقساما‪ ،‬رواڠ جوراڠ‬

‫ملايڠ د اودارا‪.‬‬ ‫برتورون‪.‬‬
‫تتاڤي اي ادلهكات‪-‬كات يڠ ممڤوڽأي كڽاتأن دان برمولا‬ ‫مڠاڤ و يلايه لأين تيدق اد اورڬانيساسي سڤرتي اين؟‬
‫مليهت اراه توجو يڠ لبيه جلس سڤرتي كات‪-‬كات “ ص‪.‬ا‪.‬ب‪.‬ت‪.‬‬ ‫كران د كاوسن لأين ڤركارا‪-‬ڤركارا يڠ اد دالم كاوسن ايت‬
‫تيدق جأوه بربيذا‪ .‬ڤوست ڤمرينتهن كراجأن موڠكين مموتوڠ‬
‫ادله اونيت ممبينا كماجوان تمڤت برڬنتوڠ كڤد رعيت”‪.‬‬ ‫باجو يڠ ساما دان مڠهنترڽ كو يلايه لمڤون‪ ،‬بوليه مڠڬوناكنڽ‬
‫مڠناءي ڤلاجرن‪ ،‬والاوڤون كيت تله لقسانا دالم برباڬاي‬ ‫د و يلايه سيسأكيت‪ ،‬تتاڤي د سيني تيدق‪ .‬باجو يڠ دسدياكن‬
‫ڤركارا تتاڤي اي ڤرلو باڽق بركمبڠ لبيه جأوه لاڬي‪ .‬حال اين‬ ‫ايت موڠكين تيدق برفوڠسي د سيني‪ ،‬سبب ايتله اورڬانيساسي‬
‫سنتياس اد دالم ڤميكيران ساي‪ .‬باڬايماناكه چارا اونتوق ممبوات‬
‫سموا اورڠ ايت مليهت ڬمبران يڠ ساما‪ .‬ڤركارا ڤاليڠ ڤنتيڠ‪،‬‬ ‫اين مستي اد‪.‬‬
‫و يلايه سمڤادن سلاتن اتاو نڬارا تهاي اكن امان داماي اتاو‬ ‫اوليهئيت‪ ،‬ساي ايڠين مڽمڤأيكن دسيني بهاوا تمڤت اين‬
‫مستي اد‪ .‬اڤ يڠ ڤرلو بوات؟ اورڠ‪-‬اورڠ د سيني ممڤوڽاءي‬
‫   ‪53‬‬ ‫هارڤن بهاوا جك تمڤت اين ماسيهككل‪ ،‬مريك يقين مسئله‬

‫اكن دسلسايكن‪ .‬ايتله يڠ ايڠين ساي سمڤأيكن‪.‬‬

‫ماس هادڤن ويلايه سمڤادن سلاتن مڠيكو ت ميسي ص‪.‬ا‪.‬ب‪.‬ت‪.‬‬

‫ماس هادڤن ويلايه سمڤادن‬ ‫�لكسمانا مودا سومكيات ڤونڤرأيون‬
‫سلاتن د باوه ناوڠن ص‪.‬ا‪.‬ب‪.‬ت‪.‬‬
‫ستيا اوسها اڬوڠ ص‪.‬ا‪.‬ب‪.‬ت‪.‬‬
‫“ كورڠكن جوراڠ‪ ،‬منڬقكن‬
‫كعاديلن دان منچيڤتا كسجهترأن‬ ‫مڠورڠكن جوراڠ ڤمباڠونن اداله جوابن ترأخير باڬي ڤرانن‬
‫ص‪.‬ا‪.‬ب‪.‬ت‪.‬‬
‫بوكن سقدار كات‪-‬كات يڠ هاڽ‬
‫ملايڠ د اودارا”‪.‬‬ ‫جك ايڠين بركات بهاوا ڤنوبوهن ص‪.‬ا‪.‬ب‪.‬ت‪ .‬اداله‬
‫كران و يلايه سمڤادن سلاتن اين تيدق سڤرتي تمڤت لأين‪ .‬اي‬
‫ڤرانن ساي هاري اين اداله مڠورڠكن جوراڠ دالم ڤمباڠونن‬ ‫ادالهكاواسن ايستيميوا‪ ،‬ايستيميوا كران ممڤوڽاءي ايتنيك ملايو‬
‫د و يلايه سمڤادن سلاتن‪ .‬ستيڤ اڬينسي كراجأن يڠ برادا د‬ ‫براڬام اسلام ڤاليڠ باڽق د نڬارا اين‪ .‬اي بربيذا دري بهاڬين‬
‫سيني اكن مڽاتوكن كرجا ‪ ،‬تتڤكن متلامت يڠ ساما‪ ،‬كرجا‬ ‫لأين‪ ،‬چارا هيدوڤ دان كڤرچايأن بربيذا دڠن بهاڬين لأين‪.‬‬
‫برساما دان مليهت برساما بهاوا ادكه اي سوده منچاڤاي متلامت‬ ‫كران كايستيميوأن اينله ص‪.‬ا‪.‬ب‪.‬ت‪ .‬دتوبوهكن‪ .‬اي منجادي‬
‫اتاو تيدق‪ .‬جك تيدق‪ ،‬جوراڠ انتارا كراجأن دان ڤندودوق‬ ‫سباڬاي ڤوست ‪ ،‬منجاڬ رواڠ ڤربيذأن‪ ،‬منار يق سموا اورڠ‬

‫د كاوسن اين اكن مرڬڠكن لبيه جأوه لاڬي‪.‬‬ ‫اونتوق برڬابوڠ دان برساما‪.‬‬

‫‪   52‬ڤ نچاڤاين اولڠ تاهون ك ‪ )2020-2010( 10 -‬ڤوست ڤنتدبيران و يلايه سمڤادن سلاتن‬

‫بكس ڤڠوروسن ڤنجاواتن عوام يڠ اد بهاڬين دالم مڠڬرقكن كرجا ص‪.‬ا‪.‬ب‪.‬ت‪.‬‬

‫“ساتو ڤركارا يڠ هاروس دجاڬ اداله‬
‫روح دان جيوا ص‪.‬ا‪.‬ب‪.‬ت‪ ،.‬دان‬
‫كروحانين ڤڬاواي ص‪.‬ا‪.‬ب‪.‬ت‪ .‬مروڤا‬

‫تمڤت لاهير كاسيه سايڠ دان‬
‫كڤرچايأن”‪.‬‬

‫كروحانين ص‪.‬ا‪.‬ب‪.‬ت‪      .‬‬

‫يڠمليا انچئ سوڠڤون سواد تام‪،‬‬ ‫ساي ڤرنه برتوڬس د ڤوست ڤنتدبيران و يلايه سمڤادن سلاتن‬
‫﴿ ص‪.‬ا‪.‬ب‪.‬ت‪ 4 ﴾.‬كالي‪ ،‬جوملهكسلوروهنڽ ملبيهي ‪ 10‬تاهون‪،‬‬
‫منتن ڬبنور و يلايه لمڤاڠ‬
‫لبيه لاما دري مان‪-‬مان تمڤت يڠ ساي برتوڬس‪.‬‬
‫ڤد ماسا يڠ ساما‪ ،‬ساي سدار دان تاهو اڤاكهكاءستيميوأن‬
‫يڠ دميليكي اوليه اڬينسي اين يڠ بربيذا دڠن ڤيهق بركواسا لأين‪.‬‬ ‫برمولا دري مڠيكوتي كتوا دري بهاڬين ڤڽلارسن ڤنتدبيران‪،‬‬
‫دري سڬي اصل اصول‪ ،‬ميسي‪ ،‬چارا برفيكير‪ ،‬قاعدةكرجا دان‬ ‫سبلوم ڤيندهكڤجابت و يلايه جالا دالم ماسا يڠ ڤينديق دان كمودين‬
‫يڠ ڤاليڠ ڤنتيڠ اياله “روح” اورڬانيساسي‪ ،‬كحارمونيان ڤڬاواي‬
‫ص‪.‬ا‪.‬ب‪.‬ت‪ .‬يڠ مڠومڤول دان منروسكن اونتوق دواريثي دري‬ ‫كمبالي سكالي لاڬي‪.‬‬
‫كمودين‪ ،‬اد ڤرينته دري جابتن ڤنتدبيران و يلايه اونتوق‬
‫ساتو جنراسي ساتو جنراسي‪.‬‬ ‫كمبالي دان برتوڬس د لمباڬا ڤنتدبيران مقيم ﴿ ا‪.‬ب‪.‬ت‪ ﴾ .‬سبلوم‬
‫والاو د ستيڤ تيمڤوه ستاتوس اورڬانيساسي‪ ،‬داسر ڤميمڤين‬ ‫مماسوقكي سكولهكتوا ڤجابت دأيره دان كمبالي كڤد ص‪.‬ا‪.‬ب‪.‬ت‪.‬‬
‫دان كأدأن موڠكين بروبه‪ ،‬تتاڤي ساتو ڤركارا يڠ هاروس دجاڬ‬ ‫اونتوق ڤوسيڠن كتيڬ‪ .‬كالي اين برتوڬس د ص‪.‬ا‪.‬ب‪.‬ت‪ .‬دڠن‬
‫اداله “ روح دان جيوا ص‪.‬ا‪.‬ب‪.‬ت‪ ،.‬دان كحارمونين ڤڬاواي‬ ‫جڠكا ماسا يڠ ڤنجڠ سهيڠڬ تيبا ماسا اونتوق منجاوات كتوا ڤجابت‬
‫ص‪.‬ا‪.‬ب‪.‬ت‪ .‬مروڤاكن تمڤت لاهير كاسيه سايڠ كڤرچايأن دان‬ ‫دأيره ‪ .‬اوليه ايت دمينتا كلوار دري كاواسن اونتوق ڤرڬي كڤاتتالوڠ‪.‬‬
‫كيقينن رعيت تمڤتن سباڬاي اورڬانيساسي يڠ “مماهمي‪ ،‬مندكاتي‬ ‫كمودين تيدق لاما كادأن بروبه‪ ،‬دڠن ڤمبوباران ص‪.‬ا‪.‬ب‪.‬ت‪.‬‬
‫دايكوتي دڠن ڤرڬولقكن تربارو‪ .‬برلاكو ڤروبهن ڤوليتيك دان‬
‫دان بوليه دڤرچايأي”‪.‬‬ ‫ڤمبهاروان ص‪.‬ا‪.‬ب‪.‬ت‪ .‬ساي منريما اراهن اونتوق كمبالي دان‬
‫دان ايتله يڠ ممبوات ص‪.‬ا‪.‬ب‪.‬ت‪ .‬ماسيه مروڤاكن‬ ‫منروكا ص‪.‬ا‪.‬ب‪.‬ت‪ .‬سمولا “ايرا بارو” برمولا دري كوسوڠ سهيڠڬا‬
‫اورڬانيساسي يڠ برنيلاي د مات رعيت “هرتا يڠ برنيلاي” يڠمانا‬ ‫منجادي كونكريت‪ .‬كالي اين ساي برتوڬس سلاما ‪ 3‬تاهون دان‬
‫رعيت د سلاتن ممڤوڽاءي ساهم ‪ ،‬ادڤرسأن ترايكت سباڬاي‬ ‫ستروسڽ منجاوت سباڬاي تيمبالن ڬبنور و يلايه ڤتتاني دان دڤينده‬
‫توان‪ ،‬مڠهرڬأي‪ ،‬دان برسديا اونتوق منجڬا دان مليندوڠي سلاماڽ‬
‫كتمڤت لأين سچارا راسمي مڠيكوت اراهن‪.‬‬
‫تيدق كيرا اڤ يڠ برلاكو ڤد ماس اكن داتڠ‪.‬‬ ‫سڤنجڠ ماسا ساي بكرجا د سيني سباڬاي تمڤت “ماكن‪-‬‬
‫تيدور” د سينن ساي برڤلواڠ اونتوق مڽراڤ سواسانا ڤرسودارأن‪،‬‬
‫كران اي ادله روح ص‪.‬ا‪.‬ب‪.‬ت‪ .‬دڠن رعيت د و يلايه‬ ‫ممڤلاجري دان مڠومڤول باڽق ڤڠالمن‪ .‬سامأدا دري ڤڠاره‪ ،‬دري‬
‫سمڤادن سلاتن سأومڤاما “بادن يڠ ساتو”‪.‬‬ ‫راكن سكرجا‪ ،‬بهاڬين اكاديميك‪ ،‬جاوتنكواس ڤنصيحة ‪ ،‬اونيت‬

‫‪....‬‬ ‫يڠ بركأيتن دان ڤلباڬاي اورڬانيساسي راڠكين دالم كاواسن‪.‬‬

‫   ‪51‬‬

‫بكس ڤڠوروسن ڤنجاواتن عوام يڠ اد بهاڬين دالم مڠڬرقكن كرجا ص‪.‬ا‪.‬ب‪.‬ت‪.‬‬

‫ ساي ايڠين مليهت ص‪.‬ا‪.‬ب‪.‬ت‪ .‬‬
‫ منجادي سباڬاي رومه سموا اورڠ ‬

‫سباڬاي جار يڠن ص‪.‬ا‪.‬ب‪.‬ت‪ .‬ممبر يكن ڤڠتاهوان تمبهن‬ ‫يڠمليا انچئ كيتتيئ سورأ كمهيڠ‪،‬‬
‫بركنأن حال‪ ٢‬ادوان‪ .‬ستله ايت كامي منداڤتي باڽق كيس‬
‫ادوان دان رايوان كران جار يڠن سوكارالاوان داڤت ممبنتو‬ ‫منتن تيمبالن ستيااوسها اڬوڠ ص‪.‬ا‪.‬ب‪.‬ت‪.‬‬
‫دڠن بأيك سهيڠڬ رعيت مولا ڤرچايا كڤد ڤيهق كراجأن‪.‬‬
‫ڤد ماس يڠ ساما‪ ،‬كامي مڠڠڬونا ساينس فورينسيك‬ ‫ساي بكرجا دڠن ص‪.‬ا‪.‬ب‪.‬ت‪ .‬كالي ڤرتام دڠن جاواتن ڤڠاره‬
‫دالم مڠوروس كسي‪ .٢‬سهيڠڬ لبيه باڽق كيس داڤت‬ ‫ڤجابت ڤنتدبيران كعاديلن سلاما ‪ 9‬تاهون‪ .‬كمودين برخدمت سباڬاي‬
‫دسلسايكن دڠن سواجرڽ‪ .‬سهيڠڬ هاري اين اينستيتوت‬ ‫تيمبالن ستيااوسها اڬوڠ ص‪.‬ا‪.‬ب‪.‬ت‪ .‬ڤد ايرا ستياوسها اڬوڠ يڠمليا انچئ‬
‫فورينسيك و يلايه سمڤادن سلاتن دأڠڬڤ سباڬاي اينستيتوسي‬
‫يڠ ڤاليڠ ماجو د نڬارا تهاي دڠن ستنادرد ‪،ISO 19000‬‬ ‫سوڤنات سيئرانتاويئنيتئ‪.‬‬
‫ساتو‪-‬ساتوڽ د تهايليند‪ .‬ترماسوق جوڬ ڤمر يقسأن ‪،DNA‬‬
‫ڤلورو بديل دان لأين‪ . ٢‬سلأين ايت كامي جوڬ بكرجا‬ ‫ڤد ماس ايت‪ ،‬مسئله اوتام د و يلايه سمڤادن سلاتن ادالهكعاديلن‬
‫ساما دڠن اورڬانيساسي لأين سڤرتي ڤجابت ڤندعوا راي‪،‬‬ ‫يأيت حاصيل درڤد ڤلقسانأن اوندڠ‪-‬اوندڠ خاص اوليه ڤڬاواي كسلامتن‪.‬‬
‫كران ڤڬاواي كسلامتن تيدق ممهمي سڤنوهڽ بركنأن كراڠك اوندڠ‪-‬اوندڠ‬
‫محكمه‪ ،‬دان لأين‪.٢‬‬ ‫اين‪ .‬سبب اي اداله ڤركارا بارو دالم ڤڠوروسن كيس يڠ ماسيه لوڠڬر‪،‬‬
‫ڤد أخيرڽ‪ ،‬كراجأن مندعوا ‪ 100‬اورڠ‪ ،‬تتاڤي محكمه‬ ‫كيس‪ ٢‬دبكوكن‪ ،‬تيدق جلس‪ ،‬تيدق اد اينتڬراسي انتارا اڬينسي كراجأن‬
‫مڠمبيل كڤوتوسن ‪ 3‬اورڠ سهاج‪ .‬هيڠڬ ڤڬوام نڬارا‬ ‫يڠ بركاءيتن‪ .‬سهيڠڬ ملاهيركن كسوسهن كڤد يڠ ترتودوه‪ .‬سهيڠڬ‬
‫منوبوهكن ڤندعوا خاص كيس جنايه اونتوق مڠوروسكن‬ ‫ملاهيركن مسئله كلوارڬ دان مشاركت‪ .‬دڠن اين كومڤولن ڬرقكن‬
‫كيس كسلامتن د و يلايه سمڤادن سلاتن‪ .‬ڤد ماس اين‪،‬‬
‫ڤجابت ترسبوت برادا د و يلايه ڤتتاني‪ ،‬ملنتيق سبواه جاوتنكواس‬ ‫مڠمبيل كسمڤتن سباڬاي السن دالم ملاكوكن سراڠن‪.‬‬
‫خاص اونتوق ممنتاو كيس‪ ٢‬دالم ڤمرهاتين مشاركت‪ .‬اي‬ ‫ڤڠاره ڤجابت ڤنتدبيران كعاديلن ڤد ماس ايت ساڠت برات‪ .‬كامي‬
‫د ڤڠروسي اوليهكومندورك‪ .4 -‬دان ساي سباڬاي ستيااوسها‪.‬‬ ‫ملاكوكن سڬلاڽ‪ ،‬منريما ادوان‪ ،‬سياست مڽياست كبنران‪ ،‬سڤرتي كيس‬
‫مڠاداكن مشوارت ستيڤ بولن‪ .‬هاري اين بوليه منجامين‬ ‫ڤڽقسأن‪ ،‬كرجا ڤرليندوڠن حق‪ ،‬كرجا ڤموليهن‪ .‬دان كرجا منريما رايوان‬
‫بهاوا تونتوتن يڠ بركأيتن دڠن كأمنن سلاما ‪ 6‬بولن تله‬ ‫دري رعيت‪ .‬تراوتما ڤركارا ڤڽياساتن‪ .‬كامي كرجا ساما دڠن ‪ 15‬اورڠ‬

‫دسلسايكن‪.‬‬ ‫ڤڬاواي ‪ DSI‬دري ‪ 30‬اورڠ ڤڬاواي ڤكرجا‪.‬‬
‫ڤد ماس ايت‪ ،‬منداڤتي باڽق مسئله رايوان دري رعيت‪ .‬والاوڤون‬
‫“كرجا كعاديلن اداله ڤركارا يڠ هاروس دلاكوكن‬ ‫دالم كادأن كچور يڬأن تيدق اد يڠ ممڤرچايأي سسياڤا‪ .‬تتاڤي اد سوكار يلاوان‬
‫اوليه ص‪.‬ا‪.‬ب‪.‬ت‪ .‬رعيت اكن اد تمڤت برڬنتوڠ اڤبيل‬ ‫كعاديلن كومونيتي يڠ داتڠ اونتوق ممبنتو‪ .‬كومڤولن سوكار يلاون اين‪،‬‬
‫مريك مڠهادڤي مسئله‪ .‬ساي ماهو ص‪.‬ا‪.‬ب‪.‬ت‪ .‬منجادي‬ ‫دتوبوهكن اوليهكمنترين كعاديلن ڤد ماس ساي منجاوات سباڬاي ڤڠاره‬
‫سباڬاي رومه باڬي سموا اورڠ يڠ مريك ممڤو برجالن ماسوق‬ ‫ڤجابت ڤرچوبأن بهاڬين ‪﴿ 9‬مڠاواسي ‪ 7‬و يلايه سلاتن بهاڬين باوه ﴾‪.‬‬
‫دان كلوار دڠن موده سباڬاي رومه داتؤ نينيق دان‬ ‫ستله ساي برتوڬس د ص‪.‬ا‪.‬ب‪.‬ت‪ .‬ساي كرجاساما دڠن كومڤولن ايت‬

‫ص‪.‬ا‪.‬ب‪.‬ت‪ .‬سباڬاي اورڠ تڠه دالم ڤڠوروسن مسئله‪.‬‬

‫‪....‬‬

‫‪   50‬ڤ نچاڤاين اولڠ تاهون ك ‪ )2020-2010( 10 -‬ڤوست ڤنتدبيران و يلايه سمڤادن سلاتن‬

‫بكس ڤڠوروسن ڤنجاواتن عوام يڠ اد بهاڬين دالم مڠڬرقكن كرجا ص‪.‬ا‪.‬ب‪.‬ت‪.‬‬

‫ كراجأن هاروس ممندڠ ڤنديديقكن ‬
‫ سباڬاي مسئله كتڬوهن مأنسي ‬

‫ڤنولوڠ ڤروفيسور ڤيئيأ كيتتاوون‪،‬‬ ‫ساي بكرج دڠن ص‪.‬ا‪.‬ب‪.‬ت‪ .‬سجق ايرا يڠمليا انچئ‬
‫چارونچيت نأ سوڠكلا (ڤڠاره ص‪.‬ا‪.‬ب‪.‬ت‪ .‬يڠڤرتام)‪.‬‬
‫منتن تيمبالن ستيااوسها اڬوڠ ص‪.‬ا‪.‬ب‪.‬ت‪.‬‬
‫ڤد وقتو ايت ص‪.‬ا‪.‬ب‪.‬ت‪ .‬منجالنكن توڬس يأيت‬
‫“بنتوان ڤموليهن مريك يڠ ترججس دري‬ ‫مڠاواسي ڤڬاواي كراجأن سڤاي جاڠن ڬوناكن كواس‬
‫مسئلهكأمانن كراجأن مستي اءخلاص‬ ‫ملمڤاوي باتسن‪ .‬جك ممڤوڽأي مسئله‪ ،‬بوليه دڤيندهكلوار دري‬
‫كاواسن دان تيدق بوليهكمبالي ككاوسن ايت لاڬي‪ .‬بهاڬين‬
‫دالم ممبنتو اونتوق ڤري كمأنسيأن”‬ ‫لأين اداله مڠنأي لاتيهن كاكيتاڠن دان ڤڬاواي اونتوق مماهمي‬

‫معلومت بركنأن ايسيڽ باڬايمانا‪ ،‬ادكه اي برو يه دري سڬي ايسي‬ ‫كونتيك كواسن‪.‬‬
‫كندوڠن اتاو تيدق كيت ايكوتيڽ‪.‬‬ ‫ڤد زمان كولونيل ڤوليس تاوي صودصوڠ ‪ ،‬ساي منجاوت‬
‫سباڬاي تيمبالن ستيااوسها اڬوڠ ص‪.‬ا‪.‬ب‪.‬ت‪ .‬يڠمانا ڤد وقتو‬
‫“كراجأن جاڠن ڤرلو تاكوت بهاوا تاديكا اداله تمڤت ڤمبياق‬ ‫ايت ساي اداله ديكن فاكولتي سأينس ڤوليتيك‪ ،‬اونيۏرسيتي‬
‫اديولوڬي ڤميسه‪ .‬ساي تڬسكن بهاوا تيدق‪ .‬كيت هاڽ منرڠكنڽ‪،‬‬ ‫سوڠكلا ناكارين چاوڠن ڤتتاني‪ .‬ساي دبري كڤرچايأن اونتوق‬
‫ممبوكاكنڽ دان مليبتكنڽ‪ .‬ڤرينسيڤ موده اياله سموا ايبو باڤ‬ ‫لقسانكن ڤكرجأن بهاڬين كعاديلن دان ڤموليهن‪ .‬رانچڠن ڤروجيك‪،‬‬
‫مڠاسيهي انق‪-‬انق مريك‪ ،‬ماهو انق‪-‬انق ممڤوڽأي اڬام دان مورال‬ ‫ستله ايت ساي منجاڬ حال ڤنديديقكن (تاديكا) تتاڤي بلوم‬
‫يڠ باءيك‪ ،‬ايت سهاج‪ .‬كيت مستي سچارا برانسور‪-‬انسور ممبينا‬ ‫برجايا كران ص‪.‬ا‪.‬ب‪.‬ت‪ .‬تله داوبه ڤڠوروسن د باوه اوڤراسي‬
‫سيستم ڤمنتاوان‪ .‬كونچي ڤنتيڠ اداله مريك ڤميليكڽ‪ ،‬ملاكوكنڽ‬
‫اونتوق انق‪-‬انق‪ ،‬اونتوق كبنران ‪ ،‬مريك سچارا برنسور‪-‬انسور‬ ‫‪. NCPO‬‬
‫اونتوق ممبري بنتوان كڤد مريك يڠ تركنا كروسوهن‪ ،‬ايت‬
‫اكن بركمبڠ سندير”‪.‬‬ ‫برڬنتوڠ ڤد كاءخلاصن ڤمرينته دالم ممبر يكن بنتوان كمأنسيأن‬
‫“كراجأن هاروس ممندڠ ڤنديديقكن سباڬاي مسئلهكتڬوهن‬ ‫بنتو سموا ڤيهق يڠ ترليبت دڠن منجالني ڤروسيس ڤمر يقسأن يڠ‬
‫مأنسي بوكن هاڽ مليهت سباڬاي مسئله كأمانن سهاج‪ .‬ساي‬
‫سؤرڠ ڬورو‪ ،‬ساي تاهو اڤ يڠ هاروس دلاكوكن اڬر انق‪-‬انق‬ ‫جلس‬
‫دان عاديل‪ .‬سڤرتي كيس د كروسيك دان تاكباي‪ .‬كامي‬
‫داڤت بلاجر مڠيكوت ڤوتينسي مأنسي”‪.‬‬ ‫ممر يقسا معلومت لبيه سچارا تليتي‪ ،‬ممبأيقكي كديامن‪ ،‬ممبنتو‪،‬‬
‫مرانچڠ ڤڠڬونأن واڠ يڠ دتريما اونتوق فاءيده ترتيڠڬي‪ ،‬سڤرتي‬
‫‪....‬‬ ‫ممبلي تر يكتور‪ ،‬ممبلي تانه‪ ،‬دان سباڬايڽ سرتا مماجو ڤنديديقكن‬

‫   ‪49‬‬ ‫انق چوچو‪.‬‬
‫بركنأن ڤڠاجين د سكوله تاديكا كامي بربينچڠ دڠن ڤميمڤين‬
‫اڬام دان اوستاذ دالم كاواسن‪ .‬تراوتما دالم حال يڠ بركاءيتن‬
‫دڠن كور يكولوم ڤنديديقكن ‪ .‬اي تله دچاڤاي دڠن باءيك‬
‫هاڽ توڠڬو ڤڠومومن كمنترين سهاج‪ .‬تله برلالو‪ 5 6-‬تاهون ساي‬
‫داڤت تاهو اي تله دعمومكن اوليهكمنترين تتاڤي ساي تيدق اد‬

‫بكس ڤڠوروسن ڤنجاواتن عوام يڠ اد بهاڬين دالم مڠڬرقكن كرجا ص‪.‬ا‪.‬ب‪.‬ت‪.‬‬

‫ ص‪.‬ا‪.‬ب‪.‬ت‪ .‬سباڬاي اورڬانيساسي ‬
‫ يڠ ڤنتيڠ دالم كاواسن اين ‬

‫دان ليندوڠي سموا دايمينسي‪ ،‬ساما اد مسئله اڬام‪ ،‬بودايا‪،‬‬ ‫يڠمليا انچئ ڤرأموك لأمون‪،‬‬
‫ڤمباڠونن دالم ڤلباڬاي بيدڠ‪ ،‬هوبوڠن دڠن نڬارا لوار‪ ،‬كواليتي‬
‫هيدوڤ دان لأين‪ . ٢‬برفوڠسي دڠن ڤلباڬاي چارا كران‬ ‫منتن تيمبالن ستيااوسها اڬوڠ ص‪.‬ا‪.‬ب‪.‬ت‪.‬‬
‫توجوان اوتاما كامي اداله ممباڠون كواليتي هيدوڤ رعيت‪.‬‬
‫سبب يڠ ممنڠي هاتي رعيت ساي راسا كران كامي‬ ‫ساي تله برخدمت د و يلايه سمڤادن سلاتن سلاما‬
‫داڤت ممنوهي كماهوان رعيت دان منچاري كبنران‪ .‬يڠ‬ ‫ببراڤ ديكد دان ساي ترايكت مماهمن كاواسن اين دڠن‬
‫ڤنتيڠ‪ ،‬اد جاوتنكواس ڤنصيحة يڠ ممڤوڽأي ڤرانن يڠ جلس‪.‬‬
‫كاكيتاڠن ص‪.‬ا‪.‬ب‪.‬ت‪ .‬ممڤوڽأي هوبوڠن راڤت دڠن‬ ‫بأيك‪.‬‬
‫رعيت‪ ،‬مندڠر مسئله مريك دان منچاري ڤڽلساين تڤت ڤد‬
‫ماساڽ‪ .‬ممڤوڽأي رانچڠن دان ڤروجيك يڠ سنتياس مڠيسي‪،‬‬ ‫ساي مڠمبيل ڤوسيسي سباڬاي تيمبالن ستيااوسها اڬوڠ‬
‫مڽمبوڠ دان مڽلارس دڠن اونيت يڠ بركأيتن سچارا ڤرواكتيف‪.‬‬ ‫ص‪.‬ا‪.‬ب‪.‬ت‪ .‬ڤد ايرا كولونيل ڤوليس تاوي صود صوڠ يڠ‬
‫سهيڠڬ برجا يا موجودكن ڤرڤادوان انتارا اڬينسي يڠ‬ ‫مروڤاكن ساله ساتو ايرا د مان ص‪.‬ا‪.‬ب‪.‬ت‪ .‬داڤت بكرجا‬
‫بكرجاسام دڠن ص‪.‬ا‪.‬ب‪.‬ت‪ .‬دان جوڬ داڤت مڠررڠكن‬ ‫دڠن لنچر‪ ،‬ممڤو مڽلسايكن مسئله دان ممباڠون كاواسن‬
‫دساتو تاهڤ‪ .‬سباڬاي جوابن ترهادڤ چارا ڤڽلساين مسئله‬
‫جوراڠ انتارا كراجأن دڠن رعيت‪.‬‬
‫كامي برڤنداڤت بهوا جك مڽلسايكن مسئله دان مڠمبڠكن‬ ‫كسلامتن نڬارا دببراڤ بهاڬين‪.‬‬
‫رانچڠن سمڤاي كڤد ساسرن يڠ سبنر‪ ،‬ممبري كڤنتيڠن كڤد‬ ‫اين دأڠڬڤ سباڬاي حصيل دري اوندڠ‪-‬اوندڠ‬
‫ستيڤ دايمينسي‪ ،‬ستيڤ ميسي ص‪.‬ا‪.‬ب‪.‬ت‪ .‬سچارا لڠسوڠ‬ ‫ص‪.‬ا‪.‬ب‪.‬ت‪ .‬يڠ مننتوكن ڤرانن يڠ جلس دان لواس‪ .‬ممڤو‬
‫ساي برفيكير بهوا ڤركارا اين ادله موديل يڠ دتريما كران‬ ‫تورون كڤادڠ اونتوق مندڠر دان منجاڬ رعيت دڠن تليتي‬

‫كامي ممڤو تيندق بالس كڤد رعيت‪.‬‬ ‫“سبب يڠ ممنڠي هاتي رعيت ساي‬
‫راسا كران ممنوهي كماهوان رعيت‬
‫ساي برڤنداڤت بهوا ص‪.‬ا‪.‬ب‪.‬ت‪ .‬ماسيه مروڤاكن‬
‫اورڬانيساسي يڠ دڤرلوكن باڬي سموا بيدڠ ڤمباڠونن اونتوق‬ ‫دان منچاري كبنران‪”.‬‬
‫منيڠكتكن كستابيلن‪ .‬ص‪.‬ا‪.‬ب‪.‬ت‪ .‬مروڤاكن اورڬانيساسي‬
‫يڠ داعتراف دان دكنلي اوليه رعيت اورڠ‪-‬اورڠ سكين لاما‪.‬‬
‫ڤنمبهبأيكن ڤرانن دان تڠڬوڠجواب اتاو اڠڬران اونتوق ڤلباڬاي‬
‫ڤروجيك مستي سلاراس دڠن كهندق رعيت‪ .‬جك داڤت‬

‫منجواب سؤالن اين سموا اورڠ اكن بهاڬيا‪.‬‬

‫‪....‬‬

‫‪   48‬ڤ نچاڤاين اولڠ تاهون ك ‪ )2020-2010( 10 -‬ڤوست ڤنتدبيران و يلايه سمڤادن سلاتن‬

‫بكس ڤڠوروسن ڤنجاواتن عوام يڠ اد بهاڬين دالم مڠڬرقكن كرجا ص‪.‬ا‪.‬ب‪.‬ت‪.‬‬

‫ ممبينا كڤرچايأن دڠن رعيت ‬
‫ اداله چارا مڽلسايكن مسئله ‬

‫ ويلايه سلاتن ‬

‫يڠمليا انچئ ويئسوت سيڠكاچون ۏوراكول‪،‬‬ ‫ڤد ماس لالو‪ ،‬ص‪.‬ا‪.‬ب‪.‬ت‪ .‬تروس لڠسوڠ دڠن اراهن‬
‫ڤردانا منتري اتاو ڤجابت ڤردانا منتري‪ .‬ڤڠاره ص‪.‬ا‪.‬ب‪.‬ت‪ .‬ادله‬
‫‪.‬منتن ڤڠاره ص‪.‬ا‪.‬ب‪.‬ت‬ ‫واكيل ستيااوسها تتڤ كمنتر ين دالم نڬري‪ .‬اوليهئيت ڤڠاره‬
‫ص‪.‬ا‪.‬ب‪.‬ت‪.‬هاروس داڤت ڤرستوجوان منتري دالم نڬري دان‬
‫كيرا‪-‬كيرا ‪ 40-50‬اورڠ اڠڬوتا‪ .‬سباهاڬين بسر ما سسا اكن برادا‬
‫د ڤيهق كيت‪ ،‬هاسوتن تيدق بڬيتو قوات سڤرت زامان سكارڠ‪.‬‬ ‫ڤرستوجوان ڤردانا منتري‪.‬‬
‫اولهئت ص‪.‬ا‪.‬ب‪.‬ت‪ .‬دسوكأي اوليه رعيت ڤد ايرا ايت‬
‫كران ڤميمڤين سبلوم ساي تله باڽق برخدمت‪ ،‬سهيڠڬ ڤندودوق‬ ‫ڤد اول‪ ،٢‬فوڠسي ڤنتيڠ اداله اونتوق مڽلاراس دان مڠاواسي‬
‫كمڤوڠ ڤرچايا‪ .‬سياڤا ايڠين بوبر ص‪.‬ا‪.‬ب‪.‬ت‪ .‬مريك تيدق ر يلا‪.‬‬ ‫ڤنتدبيران كراجأن د ڤلباڬاي ايڬينسي دان مڽلارسكن اوڤراسي‬
‫ڤد تاهون ‪ ،2010‬ص‪.‬ا‪.‬ب‪.‬ت‪ .‬ممڤوڽاءي اوندڠ‪-‬اوندڠ‬
‫مڽوكوڠ اوڤراسي دري ڤارتي‪-‬ڤارتي ڤوليتيك‪ ،‬تراوتماڽ ڤارتي ديموكرات‪،‬‬ ‫دڠن بهاڬين كسلامتن‪.‬‬
‫يڠ برڤنداڤت بهاوا ص‪.‬ا‪.‬ب‪.‬ت‪ .‬هاروس ممڤوڽأي اكتا اوندڠ‪-‬اوندڠ‬ ‫ڤد ماس ايت تيدق اد باڽق اڠڬران سڤرتي هاري اين‪ ،‬هاڽ‬
‫‪ 35‬جوتا ‪ /‬تاهون‪ .‬تتاڤي اد واڠ ترڤيسه اونتوق ممبنتو براوڤرسي‬
‫سڤاي تيدق سنڠ اونتوق دبوبركن د ماسا هادڤن‪.‬‬ ‫ستيڤ تاهون دڠن جمله يڠ تيدق باڽق دري كمنترين‪ ٢‬دان ايڬينسي‬
‫والاو باڬايماناڤون‪ ،‬اكتا يڠ دڤراوليهي تيدق بڬيتو ممواسكن‪.‬‬
‫چونتوهڽ‪ ،‬دالم سؤال كواسا مطلق‪ ،‬اي تيدق بنر‪-‬بنر مطلق‪ .‬سبيلڠن‬ ‫يڠ بركأيتن دڠن ڤمباڠونن‪.‬‬
‫مسئله ممبر يكن كقواتن يڠ ساڠت سديكيت‪ .‬دالم ببراڤ ڤركارا يڠ‬ ‫ڤلقسانأن‪ ٢‬ڤد ماس ايت دداسركن ڤد ڤرينسيڤ ڤنتيڠ اتاو‬
‫ستراتيڬي ڤنتدبيران و يلايه سمڤادن سلاتن يڠ دتوبوهكن اوليه مجليس‬
‫هاروس ممڤوڽأي كواسا تتاڤي تيدق اد‪.‬‬ ‫كسلامتن ناسيونل ﴿س‪.‬م‪.‬چ‪ .﴾.‬اڤ يڠ ڤنتيڠ‪ ،‬س‪.‬م‪.‬چ‪ .‬اكن‬
‫دبهاڬيكن كڤد ڤلباڬاي ستراتيڬي اونتوق ممبيمبيڠ ص‪.‬ا‪.‬ب‪.‬ت‪.‬‬
‫“اڤ يڠ مستي دلاكوكن اوليه ص‪.‬ا‪.‬ب‪.‬ت‪ .‬اداله ممبينا‬
‫كڤرچايأن كڤد رعيت‪ .‬رانچڠ ستراتيڬي يڠ بأيك ‪ .‬ڤد ماس‬ ‫دان تنترا‪.‬‬
‫دهولو‪ ،‬جك اد سسياڤا يڠ اڠين منجاتوهكن ص‪.‬ا‪.‬ب‪.‬ت‪ .‬مك‬ ‫ستله ايت ص‪.‬ا‪.‬ب‪.‬ت‪ .‬اكن ملقساناكن ستراتيڬي دڠن‬
‫مڠوبهڽ منجادي ڤروجيك‪ .‬سباهاڬين بسرڽ بركأيتن دڠن ڤكرجأن‬
‫رعيت اكن بڠكيت ممڤرتاهنكنڽ”‪.‬‬ ‫ڤوليتيك‪ ،‬يأيت ڤمبينأن ديوان رعيت سڤاي رعيت منچينتأي دان‬
‫ڤرچايا كڤد كراجأن‪ .‬يڠ مانا كيت جوڬ سباڬاي اونيت سوكوڠن‬
‫‪....‬‬ ‫ريسيقكن يڠبركأيتن دڠن مسئلهكأمنن كڤد تنترا جوڬ‪ .‬ماسا ايت‬
‫كواورديناسي داڤت دلقسانا دڠن بأيك‪ ،‬تنترا ساڠت تكتيكال‪،‬‬
‫تراوتماڽ زمان ساي اياله دالم تيمڤوه جنرال كيتتيء راتانأ چايا ﴿منتن‬

‫كومندور بهاڬين ك‪﴾4 -‬‬
‫ماسا ايت كجادين كڬانسن جارڠ برلاكو كران كراجأن تله‬
‫باڽق منجالنكن ڤمبسمين‪ ،‬منڠكڤ دان راماي يڠ مڽراه ديري‪ .‬كالاو‬
‫تيدق سيلڤ ساي ڤد تاهون ترأخير‪ ،‬سكيتر تاهون ‪ ،1997‬اد‬

‫   ‪47‬‬

‫ڤروتوكول يڠ مماءينكن ڤرانن ڤنتيڠ دالم مندوروڠ اوڤراسي ص‪.‬ا‪.‬ب‪.‬ت‪.‬‬

‫ “اونتوق مڽلسايكن مسئله ‬
‫ كسلامتن‪ ،‬كيت مستي مڽلسايكن ‬

‫ مسئله كميسكينن”‪ .‬‬

‫يڠبربهاڬيا نيئڤون بونياماني‪،‬‬ ‫“ نيئڤون بونياماني” ساله سؤرڠ ڤروتوكول يڠ مندوروڠ اوندڠ‪-‬‬
‫اوندڠ ڤنتدبيران ڤمرينتهن و يلايه سمڤادن سلاتن ڤد تاهون ‪.2010‬‬
‫تيمبالن منتري دالم نڬري‬ ‫ايرا ڤردانا منتري أفيئسيت ويچچاچيوأ ماسيه تروس ممفوكوسكن‬
‫اوندڠ‪-‬اوندڠ اين‪ .‬دان يقين بهوا اي اكن داڤت مڽلسايكن مسئله‬
‫كامي رنچڠ ستروكتور ايت كران كامي ايڠين ص‪.‬ا‪.‬ب‪.‬ت‪.‬‬ ‫دو يلايه سمڤادن سلاتنن سچارا ممڤن د باوهكونسيڤ “ايكونومي يڠ‬
‫مميليقكي كواسا ڤنوه‪.‬‬ ‫بأيك ممڤو ممبينا مشاركت” دڠن مميسهكن كرجا كسلامتن دان‬

‫اكن تتاڤي‪ ،‬دالم فصل ‪ ،10‬يڠ ساي مڠوبه راڠ اصلڽ تيدق‬ ‫كرجا ڤمباڠونن‪.‬‬
‫اد‪ ،‬ڤركارا ڤنتيڠ اياله ص‪.‬ا‪.‬ب‪.‬ت‪ .‬ممڤو مننتوكن زون ڤمباڠونن‬ ‫اوندڠ‪-‬اوندڠ مولأي بركواسا ڤد تاهون ‪ 2009-2010‬د ماسا‬
‫خاص كران كامي ايڠين منيڠكتكن ڤرانن ص‪.‬ا‪.‬ب‪.‬ت‪ .‬يڠ جلس‬ ‫ڤردانا منتري أفيئسيت ويچچاچيوأ‪ .‬سبلوم ايت ص‪.‬ا‪.‬ب‪.‬ت‪.‬‬
‫د مانا سسواي ص‪.‬ا‪.‬ب‪.‬ت‪ .‬ممڤو مماسوقكي اونتوق ڤمباڠونن خاص‪.‬‬ ‫دبوبركن‪ ،‬كادأن ڤد ماسا ايت سماكين مروسوت‪ .‬ڤد ماس لالو‬
‫ماناكا فصل ‪ ،18‬ممڤو مميندهكن كواسا دري ڤلباڬاي كمنترين‬ ‫كامي ممڤوڽاءي ڤ‪.‬ت‪.‬ط‪( 43 .‬ڬابوڠن ڤمرينته عوام‪ ،‬ڤوليس‪،‬‬
‫تنترا ‪ ، )43‬اد ص‪.‬ا‪.‬ب‪.‬ت‪ ، .‬اد بهاڬين منجاڬ كسلامتن‪ ،‬اد‬
‫كڤد ص‪.‬ا‪.‬ب‪.‬ت‪ .‬سڤاي تروسكن ڤلقسانأن‪.‬‬
‫“اينله يڠ كامي سبوت ميكانيسمى خاص اونتوق ڤلابوران د‬ ‫بهاڬين ريسيكن‪ ،‬ستله د بوبر مسئله ڤون لاهير ‪.‬‬
‫و يلايه سمڤادن سلاتن يڠ مروڤاكن ڤرانن اوتاما ص‪.‬ا‪.‬ب‪.‬ت‪ .‬دالم‬ ‫ڤارتي ديموكريت ڤد ماس ايت منوڬسكن ساي دان ڤاسوقكن‬
‫مڽلسايكن مسئلهكمسكينن دان منچيڤتاكن ڤكرجأن‪ .‬ممبري موتيۏاسي‬ ‫اهلي ڤرليمين مڠاواسي كاواسن اين‪ .‬اوليهئت‪ ،‬كامي برڤنداڤت بهوا‬
‫تار يق ڤلابور ككاواسن‪ .‬جادي كامي منوليس اوندڠ‪-‬اوندڠ‬ ‫“اونتوق مڽلسايكن مسئلهكسلامتن‪ ،‬كيت مستي مڽلسايكن مسئله‬

‫ممبري كواسا كڤدڽ” ‪.‬‬ ‫كمسكينن ڤد ماسا يڠ ساما”‪.‬‬
‫“ داڤت د ليهت بهوا اهلي جاتنكواسا يڠد كتوأي اوليه ڤردانا‬ ‫كامي برڤنداڤت بهوا ‪ ISOC‬يڠ برتوڬس سڬي كأمنن ايت‬
‫منتري دڠن اد كابينيت منتري دري ستيڤ كمنترين سباڬاي‬ ‫تروس كڤد ڤردانا منتري‪ ،‬اولهئت كامي برفيكير بهوا اورڬانيساسي‬
‫جاوتنكواسا يڠد ڤڠڬيل “كابينيت كچيل”‪ .‬ايت كران كيت ايڠين‬ ‫ڤڽلساين مسئلهكميسكينن جوڬ هاروس تروس كڤد ڤردانا منتري‪.‬‬
‫ممبوات كڤوتوسن د سيني‪ ،‬تيدق ڤرلو ماسوق كابينيت بسر‪ ،‬كيت‬
‫ايتله ڤرينسيڤ اونتوق مندروڠكن اوندڠ‪-‬اوندڠ ص‪.‬ا‪.‬ب‪.‬ت‪.‬‬
‫مستي فهم كاءيستيميوأن د سيني”‪.‬‬ ‫ڤد ماس ايت‪ ،‬كامي مڠاداكن ڤربينچڠن دڠن ببراڤ اورڠ‬
‫ڤروتوكل‪ .‬ماسا دولو جاواتن ڤڠاره ص‪.‬ا‪.‬ب‪.‬ت‪ .‬اداله ڤڬاواي‬
‫“ساي ماهو ص‪.‬ا‪.‬ب‪.‬ت‪ .‬ملاكوكن ڤركارا بسر‪ .‬برفيكير‬ ‫كراجأن تاهڤ ‪ ، 10‬جاواتن تيمبالن ستياوسها تتڤ كمنترين دالم‬
‫بسر كران ڤركارا لأين سوده ممڤوڽأي اڬينسي د كاواسن ايت بأيك‬ ‫نڬري‪ .‬كواسا دان جوڬ سڤاي ممبري ص‪.‬ا‪.‬ب‪.‬ت‪ .‬ممڤوڽأي كواسا‬
‫تمڤتن دان مشاركت تمڤتن‪ .‬سڤاي داڤت منچيڤتاكن ڤكرجأن‪،‬‬ ‫ڤنوه يڠ مراڠكومي ستيڤ اونيت كراجأن دالم كاواسن‪ ،‬كامي‬
‫مڠوبهكنڽ كڤد ستيااوسها اڬوڠ ‪ ،‬ساما دڠن جاواتن ستيااوسها اڬوڠ‬
‫مڽلسايكن كميسكينن‪ ،‬دان مڽلسايكن مسئلهكأمن”‪.‬‬ ‫ديوان ڤمباڠونن ايكونومي‪ ،‬سيكريتار يات مجليس كسلامتن سي ‪.11‬‬
‫ساما دڠن جاواتن ستيااوسها تتڤ كمنترين دان تروس كڤد ڤردانا‬
‫‪....‬‬ ‫منتري‪ .‬ممڤوڽأي اهلي جاوتنكواس ممباڠون و يلايه سمڤادن سلاتن يڠ‬

‫ترديري دري منتري‪-‬منتري يڠ مانا ڤردانا منتري سباڬاي كتوا‪.‬‬

‫‪   46‬ڤ نچاڤاين اولڠ تاهون ك ‪ )2020-2010( 10 -‬ڤوست ڤنتدبيران و يلايه سمڤادن سلاتن‬

‫ڤروتوكول يڠ مماءينكن ڤرانن ڤنتيڠ دالم مندوروڠ اوڤراسي ص‪.‬ا‪.‬ب‪.‬ت‪.‬‬

‫سلاكو كتوا واكيل خاص كراجأن يڠ مڠاره دان منجاڬا ڬمبرن‬
‫كسلوروهن تنتڠ ڤڽلساين مسئله و يلايه سمڤادن سلاتن د بهاڬين ديليڬاسي‬

‫خاص دان بهاڬين ص‪.‬ا‪.‬ب‪.‬ت‪.‬‬

‫ مڽلارس دان مڽاتوكن كرجا كأره ‬
‫ “ستابيل‪ ،‬معمور‪ ،‬ليستاري” ‬

‫جنرال چايچان چاڠ موڠ خون‬ ‫كراجأن تله باڬيكن ميكانيسمى اونتوق مڽلسايكن مسئله د و يلايه‬
‫سمڤادن سلاتن كڤد ‪ 3‬ڤر يڠكت‪ :‬ڤر يڠكت داسر‪ ،‬ڤنوكرن داسر منجادي‬
‫تيمبالن منتري ڤرتاهنن‬
‫ڤلقسانأن دان ڤر يڠكت اونيت ڤلقسانأن‪.‬‬
‫د ماس يڠ تله لڤس‪ ،‬واكيل خاص تله مڽوكوڠ‬ ‫د ڤر يڠكت ڤنوكرن داسر منجادي ڤلقسانأن دبهاڬيكن كڤد ‪2‬‬
‫دان ممڤروموسيكن ڤروجيك ص‪.‬ا‪.‬ب‪.‬ت‪ .‬سڤرتي‬ ‫بهاڬين يأيت جاوتنكواس ڤڠڬرقن ڤڽلساين مسئله و يلايه سمڤادن سلاتن‬
‫ڤروجيك باندر موديل‪ “ ،‬سڬيتيڬ ستابيل‪ ،‬معمور‪،‬‬ ‫اتاو خ‪ .‬ڤ‪.‬ط‪ .‬برتڠڬوڠجواب دان برتوڬس اونتوق مڠاينترڬرا سيكن‬
‫ليستاري”‪ .‬يأيت ڤروجيك اونتوق منولوڠ رعيت دالم‬ ‫ڤكرجأن اونتوق مڽلسايكن مسئله و يلايه سمڤادن سلاتن دڠن ڤلباڬاي‬
‫كاوسن ممڤوڽأي كواليتي هيدوڤ يڠ لبيه بأيك منوروت‬ ‫جابتن يڠترليبت‪ .‬دڠن ادڽ ‪ ISOC‬دان ص‪.‬ا‪.‬ب‪.‬ت‪ .‬سباڬاي اونيت‬
‫كتتڤن كابينيت يڠ تله مننتوكن د كوتا ‪ 3‬موديل‪ ،‬يأيت‪:‬‬
‫‪ .1‬ڤلنچوڠن ليستاري د دأيره بتوڠ‪ ،‬و يلايه جالا‪ .‬دڠن‬ ‫اوتاما اونتوق مڽاتوكن كرجا سام دان منجاديكنڽ لبيه چكڤ‪.‬‬
‫ممباڠون تمڤت ڤلنچوڠن بارو سڤرتي ‪ .Skywalk. 2‬كوتا‬ ‫اوليهئيت كراجأن تله ملنتيق “واكيل خاص كراجأن” اونتوق‬
‫موديل اونتوق ڤرداڬڠن سمڤادن‪ ،‬ددأيره سوڠاي ڬولوق‬ ‫مڽلاراس دڠن اڬينسي دالم كاوسن دان مڠاينتڬراسيكن ڤلقسانأن سڬي‬
‫و يلايه ناراتيوات‪ .‬اونتوق مميليقكي برباڬاي ڤركمبڠن سڬي‬ ‫كسلامتن جوڬ ڤمباڠونن يڠ سلاراس دڠن ايدينتيتي دان كڤرلوان‬
‫فيسيكال‪ .‬ترماسوق ممڤرچڤتكن ڤمبينأن جمبتن ك ‪ 2 -‬د‬ ‫ڤندودوق دالم كاواسن مڠيكوت متلامت يأيت مڽلسايكن مسئله دالم‬
‫سوڠاي ڬولوق دان كاجين كموڠكينن ڤڽمبوڠن جالن‬
‫كريتاڤي دري سوڠاي ڬولوق ككوتا بهارو ﴿مليسيا﴾‪.‬‬ ‫سموا ايسڤيك‪.‬‬
‫دان مڽدياكن زون بيبس چوكاي دان ‪ .3‬بندار موديل‬ ‫واكيل خاص كراجأن برتڠڬوڠجواب اونتوق مڽوكوڠ ڤلقسانأن‬
‫ڤمڤروسيسن ايندوستري ڤرتانين دأيره نوڠ چيق‪ ،‬و يلايه‬ ‫ص‪.‬ا‪.‬ب‪.‬ت‪ .‬اونتوق مڠهوبوڠكن كرجا دالم ڤمباڠونن كاڤاسيتي ايكونومي‬
‫ڤتتاني‪ .‬د مان ڤڠوسها ملابور سڤرتي كيلڠ ڤمڤروسيسن‬ ‫‪ ،‬مڠڠكت تارف كهيدوڤن رعيت يڠ سسواي دڠن ڤڠمبڠن سومبر‬
‫دورين دان كيلڠ ڤمڤروسيسن كلاڤا‪ ،‬سباڬاي حاصيل‬ ‫مأنسي دڠن ممبنركن رعيت دالم تمڤتن كك�لكن ايدينتيتيڽ دالم مشاركت‬
‫درڤد مندوروڠ لڠكه‪-‬لڠكه چوكاي دان ڤينجمن فأيده‬
‫رنده دان دري ڤنوبوهن ڤوست ڤڽلارسن ڤرداڬڠن‬ ‫بربيلڠ بودايا‪.‬‬
‫اوليهئت‪ ،‬كومڤولن كرجا تله دتوڬسكن اونتوق برتڠڬوڠجواب دالم‬
‫دان ڤلابوران يڠ لڠكڤ‪.‬‬ ‫ڤلقسانأن ڤمباڠونن سچارا لڠسوڠ يأيت ‪ :‬كومڤولن ڤمباڠونن كواليتي هيدوڤ‬
‫دان كبوليهن كاواسن‪ ،‬كومڤولن ڤڠوكوهن ڤلباڬاي بودايا دان كومڤولن‬
‫‪....‬‬ ‫ڤنيڠكتن كچكڤن سيكتوركراجأن يڠ بكرجاساما دڠن ص‪.‬ا‪.‬ب‪.‬ت‪ .‬سچارا‬
‫دكت اونتوق مڽلاراسكن ڤڠڬرقكن كرجا ڤمباڠونن منوروت رانچڠن‬
‫ڤروجيك يڠ بركأيتن سڤاي منچاڤأي كجايأن كوڠكريت يڠ ممڤو موجودكن‬
‫كأمانن د كاوسن اين د باوه كراڠكا ستراتيڬي ناسيونل ‪ 20‬تاهون‪،‬‬

‫“ستابيل‪ ،‬معمور‪ ،‬ليستاري”‪.‬‬

‫   ‪45‬‬

‫“اوڤراسي ص‪.‬ا‪.‬ب‪.‬ت‪ .‬ڤد ماس‬
‫ايت ترتومڤو ڤد ڤنيڠكتن ڤنداڤتن‬
‫رعيت”‬

‫ڤمباڠونن و يلايه سمڤادن سلاتن‪ .‬د مانا ڤراننڽ دكورڠكن‪،‬‬ ‫ڤنصيحة ڤنتدبيران دان ڤمباڠونن و يلايه سمڤادن سلاتن”‬
‫دان ‪ ISOC‬برتڠڬوڠجواب لبيه باڽق ترهادڤ مسئله ڤمباڠونن‪.‬‬ ‫اونتوق منجادي سوارا رعيت يڠ ترديري دري سموا لاڤيسن‬
‫سوألنڽ؟ مڠاڤ ص‪.‬ا‪.‬ب‪.‬ت‪ .‬ايرا مڤوڽأي اوندڠ‪-‬اوندڠ‬ ‫مشاركت‪ .‬ماله ڤميمڤين ميديا دان ڤميمڤين أڬام توروت‬
‫ممڤو بكرجا دڠن سنڠ دان لنچر؟ ڤرتاما كران سموا ڤڬاواي‬ ‫برتيندق سباڬاي ڤمبيمبيڠ‪ ،‬ڤتونجوق دان ڤمبڠكڠ سڬي اڬاما‬
‫كراجأن يڠ داتڠ كسيني ڤوتوس دري اڬينسي اصل‪ .‬كدوا‬ ‫دان بودايا‪ .‬ترماسوق موجودكن ڤرسفهمن يڠ بأيك انتارا‬
‫ص‪.‬ا‪.‬ب‪.‬ت‪ .‬ممڤوڽأي اڠڬران سنديري‪ ،‬كتيڬ ص‪.‬ا‪.‬ب‪.‬ت‪.‬‬
‫بوليه ملاكوكن ڤراوليهن اتاو منداڤتكن سسواتو سنديري‪،‬‬ ‫سيكتورعوام دڠن رعيت دالم كاواسن‪.‬‬
‫دان كأمڤت ص‪.‬ا‪.‬ب‪.‬ت‪ .‬بوليه منتدبير دان مڠوروس‬ ‫والاوباڬايماناڤون ص‪.‬ا‪.‬ب‪.‬ت‪ .‬ماسيه د باوه ڤڠاواسن‬
‫‪ ISOC‬ك ‪ 4 -‬بهاڬين دڤن‪ .‬مروڤاكن اڬينسي ڤمباڠونن‬
‫ڤروجيك سنديري‪.‬‬ ‫يڠ برتيندق سباڬاي ڬابوڠن دڠن جابتن كسلامتن‪ .‬دان‬
‫دهاري اين ص‪.‬ا‪.‬ب‪.‬ت‪ .‬ممڤوڽأي باڽق شرط اونتوق‬ ‫أخيرڽ مڠحاصي�لكن ڤنيڠكتن كتارا دالم اوڤراسي ص‪.‬ا‪.‬ب‪.‬ت‪.‬‬
‫ملقساناكن سسواتو ڤركارا‪ .‬اوليه ايت ملاهيركن كليواتن‬ ‫اوڤراسي ص‪.‬ا‪.‬ب‪.‬ت‪ .‬ڤد ماس ايت ممفوكوسكن ڤد‬
‫دالم مڠمبيل كڤوتوسن دان ڤلقسانأن‪ .‬والاوڤون ممڤوڽأي‬ ‫ڤنيڠكتن ڤنداڤتن رعيت‪ .‬ميثلڽ‪ ،‬كامي منداڤتي بهاوا د و يلايه‬
‫كسوڠڬوهن دالم ڤكرجا يڠ ساما‪ .‬تتاڤي ڤروسيس كرجا اكن‬ ‫سمڤادن سلاتن اد اورڠ مسكين دڠن ڤنداڤتن كورڠ دري‬
‫لبيه لاما‪ .‬اين اداله هالڠن‪ .‬سبنرڽ كامي ايڠين مڽلسايكن‬ ‫‪ 1‬راتوس ريبو بات ‪ /‬اورڠ ‪ /‬تاهون‪ .‬اڤاكهكيت هاروس‬
‫بوات؟ اورڠ يڠ دتينداس‪ ،‬باڬايماناكه چارا ڤڽلساينڽ؟ ڤميمڤين‬
‫مسئله دان ڤمباڠونن يڠ بركسودهن د سيتو‪.‬‬ ‫اڬام د چور يڬاي‪ ،‬اڤ يڠ ڤرلو دلاكوكن؟ سموا اين اداله‬
‫ڤتونجوق اونتوق كرجا كيت ڤد ماس ايت‪ .‬يڠمان مجليس‬
‫اوليه ايت‪ ،‬اڤ يڠ ايڠين ساي سمڤايكن د سيني اياله‬ ‫ڤنصيحة كمودين براوسها دان ترچاڤاي حاصيل مڠيكوت‬
‫ساي ماهو ‪ NCPO‬مڠمباليكن كواسا كڤد ستيااوسها اڬوڠ‬
‫دان ص‪.‬ا‪.‬ب‪.‬ت‪ .‬ساي يقين بهاوا ستيااوسها اڬوڠ سكارڠ‬ ‫متلامت يڠ تله دتتڤكن‪.‬‬
‫ممڤو منجالنكن توڬس دڠن بأيك كران بلياو تله ملالوءي‬ ‫نامون‪ ،‬ستله ‪ NCPO‬مماسوقكي‪ ،‬مجليس ڤنصيحة‬
‫باڽق ڤرتيڠكرن دان ڤرتاروڠن‪ .‬ساي فيكير بلياو جوڬ مماهمي‬ ‫دبط�لكن دان منجادي “مجليس ڤنصيحة ڤنتدبيران دان‬

‫ڤركارا اين دڠن بأيك‪.‬‬

‫‪....‬‬

‫‪:Nota QO‬دتمو رامه فد احير جنجواري ‪2021‬‬

‫‪   44‬ڤ نچاڤاين اولڠ تاهون ك ‪ )2020-2010( 10 -‬ڤوست ڤنتدبيران و يلايه سمڤادن سلاتن‬

‫ڤروتوكول يڠ مماءينكن ڤرانن ڤنتيڠ دالم مندوروڠ اوندڠ‪-‬اوندڠ ڤنتدبران ويلايه سمڤادن سلاتن ‪2014‬‬

‫ علمية ‬
‫ دراج “مماهمي مندكتي ممباڠون” ‬

‫ اداله چارا ڤڽلساين مسئله سلاتن ‬

‫ايت‪ .‬بلياو مڠوروسكن ڤنتدبيران و يلايه سمڤادن سلاتن دالم‬ ‫يڠبربهاڬيا تاوون سينيام‪،‬‬
‫بنتوق “ڤوليتيك مميمڤين تنترا” دڠن ممباوا ڤلاكو كسالهن‬
‫كمبالي كڤد ڤمباڠونن نڬارا‪ .‬اي بركسن هيڠڬ اخيرڽ كأدأن‬ ‫تيمبالن منتري ڤڠڠكوتن‬

‫كمبالي بأيك داڤت ليهت دڠن جلس‪.‬‬ ‫ساي سباڬاي ساله سؤرڠ درڤد ڤندوروڠ اوندڠ‪-‬اوندڠ‬
‫سلڤس تاهون ‪ ،2004‬كجادين منجادي سماكين تڬن‬ ‫ڤنتدبيران و يلايه سمڤادن سلاتن ﴿‪ ،﴾2553‬اتاو يڠ دكنل‬
‫كران كيت ڬاڬل‪ .‬كأدأن تيدق برتمبه باءيك‪ .‬ڤد تاهون‬ ‫سباڬاي “اوندڠ‪-‬اوندڠ ص‪.‬ا‪.‬ب‪.‬ت‪ ”.‬يڠ لاهير ڤد ماس‬
‫‪ ،2008‬دأخير تاهون‪ ،‬ساي مڠمبيل اليهكڤد جاوتن تيمبالن‬ ‫يڠ بربهاڬيا انچئ أفيئسيت ويچچاچيوأ سباڬاي ڤردانا منتري‪.‬‬
‫منتري دالم نڬري دان برتڠڬوڠجواب مڠوروس ص‪.‬ا‪.‬ب‪.‬ت‪.‬‬
‫دان مڠڬونا علميه سري ڤادوكا بڬيندا راج دان برفيكير بهاوا‬ ‫ڤرتاما سكالي‪ ،‬كراجأن ڤد ماس ايت لقسانكن ڤركارا‬
‫هاروس ممبياركن اورڠ‪-‬اورڠ دري ستيڤ سيكتور دالم‬ ‫يڠ مڠمبيل برات ترهادڤ تيته دراج يأيت ڬاريس ڤندوان‬
‫كاوسن مڠمبيل بهاڬين دالم مڽلسايكن مسئله‪ .‬جادي ايت‬ ‫راج راما ‪“ 9‬مماهمي‪ ،‬مندكتي دان ممباڠون”‪ .‬سكيراڽ مليهت‬
‫اداله سومبر اكتا ص‪.‬ا‪.‬ب‪.‬ت‪ .‬يڠ دعمومكن ڤد تاهون‬ ‫كمبالي اراهن ڤد ماسا لالو ڤرينته ڤردانا منتري ‪/ 2523‬‬
‫‪ .2010‬ڤد ماس ايت‪ ،‬ساي اداله ڤريسيدين راڠ اوندڠ‪-‬‬ ‫‪ 66‬اوليه جنرال ڤريم تينسولانوندا‪ ،‬ڤردانا منتري ڤد ماس‬

‫اوندڠ اين‪.‬‬
‫توجوانڽ اياله سڤاي سموا ڤيهق‪ ،‬سموا سيكتور مڠمبيل‬
‫بهاڬين دالم مڠوروسكن و يلايه سمڤادن سلاتن دان اونتوق‬
‫ممبوليهكن ص‪.‬ا‪.‬ب‪.‬ت‪ .‬ممڤوڽأي كساتوان دالم ڤڠوروسن‬
‫ڤنتدبيران ‪ .‬ڤردانا منتري جوڬ مڠمبيل ڤرانن سباڬاي ڤڠاره‬
‫ص‪.‬ا‪.‬ب‪.‬ت‪ .‬اولهئت تله دتوبوه ساتو جاوتنكواس ستراتيڬي‬
‫ڤمباڠونن و يلايه سمڤادن سالاتن ﴿ ق‪ .‬ڤ‪.‬ط‪ ،﴾ .‬يڠ‬
‫دڤڠروسيكن اوليه ڤردانا منتري‪ .‬سلأين ايت اد منتري‪٢‬‬
‫دري برباڬاي كمنترين سرتا ڤرسونيل يڠ بركأيتن مڽرتأي‬
‫جاوتنكواس لبيه دري ‪ 30‬اورڠ‪ .‬دان ڤنتدبير ص‪.‬ا‪.‬ب‪.‬ت‪.‬‬

‫ممڤوڽأي جاواتن سباڬاي “ستيااوسها اڬوڠ”‪.‬‬
‫ڤڠڬرقكن ڤنداڤت دري سموا ڤيهق تيدق منچوكوڤي‪،‬‬
‫مستي ادڽ دري سيكتور رعيت‪ .‬مك لاهيرله “مجليس‬

‫   ‪43‬‬

‫كدوا‪ ،‬مستي دتريما بهاوا ڤيهق كومڤولن ڤڠاچاو كأمانن‬ ‫يڠ أخيرڽ دكلواركن ڤد تاهون ‪ 2010‬اڠكت تارف ص‪.‬ا‪.‬ب‪.‬ت‪.‬‬
‫سنديري تيدق سموا اد كساتوان‪ .‬اوليهئت‪ ،‬اكن اد ببراڤ‬ ‫ڤد اصلڽ تيدق اد اوندڠ‪-‬اوندڠ كڤد ادڽ اوندڠ‪-‬اوندڠ‪ .‬اد‬
‫سبب يڠ موڠكين دسببكن اوليه كومڤولن ترتنتو يڠ ملاكوا‬ ‫سبواه جاوتنكواس‪ ،‬د ڤڠروسيكن اوليه ڤردانا منتري‪ ،‬دان‬
‫كڬانسن‪ .‬دان ستيڤ كالي برلاكو كڬانسن كيت جوڬ‬
‫هاروس مڠاكوي بهاوا اكن اد تيندق بالس دري اورڠ عوام‪.‬‬ ‫منتري ‪ ٢‬مستي ممبري سوكوڠن‪ .‬ايتله ڤركارا ڤرتاما‪.‬‬
‫درڤد مشاركت يڠ كڤلباڬاين د سيني‪ ،‬سموا اين اكن منجادي‬ ‫كدوا اياله ممڤرتيمبڠكن كمبالي ڤمباڠونن‪ ،‬سوسيال‪ ،‬ايكونومي‬
‫ڤڠهالڠ‪ .‬اوليهئيت‪ ،‬كامي اوسها مڠڬوناكن ميكانيسمى مجليس‬ ‫دان منداهولوي ڤوليتيك لبيه درڤد حال كأمنن‪ .‬كتيڬ‪،‬‬
‫سالوران تربوكا اونتوق مجليس ڤنصيحة يڠ ممڤوڽاءي واكيل‬
‫ڤنصيحة اونتوق ممبنتو ڤركارا ايت‪.‬‬ ‫دري سيكتورعوام‪ .‬بهكن مريك يڠ ممڤوڽاءي ڤنداڤت يڠ بربيذا‬
‫والاو باڬايماناڤون‪ ،‬توجوان اوتاما اوڤراسي‪ ،‬تيدق سلالو‬
‫موده اونتوق مندوروڠڽ‪ .‬تراوتما بودايا كرجا د ڤلباڬاي‬ ‫ڤون بوليهكرجاساما دڠن مجليس اين‪.‬‬
‫اورڬانيساسي اتاو ايسو مڠناءي سياڤ يڠ مميليكقي اڠڬران‪ .‬يڠ‬ ‫تتاڤي هاڽ ستروكتور سهاج تيدق منچوكوڤي‪ .‬اي هاروس‬
‫مانا ماسيڠ‪-‬ماسيڠ اورڬانيساسي ممڤوڽاءي اوندڠ‪-‬اوندڠ سنديري‬ ‫اد داسر اونتوق مڽوكوڠڽ‪ .‬ساله ساتو داسر ڤنتيڠ يڠ كيت‬
‫يڠ مروڤاكن ميسي خاص‪ .‬تتاڤي موڠكين تيدق داڤت مليهت‬ ‫سنتياسا مندوروڠ اياله ڤمباڠونن ايكونومي دڠن متلامت يڠ‬
‫كسن كسلوروهن بهاوا اڤ يڠ اكن برلاكو دڠنڽ‪ .‬اوليهئيت‬ ‫جلس يأيت تاهڤ ڤنداڤتن مشاركت اتاو ڤندودوق كمڤوڠ‬
‫ڤرلو كرجاساما دري ڤيهق ايكسيكوتيف ص‪.‬ا‪.‬ب‪.‬ت‪ .‬ڤردانا‬ ‫دو يلايه سمڤادن سلاتن مستي تيدق رنده دري كاواسن لأين‪.‬‬
‫كامي جوڬ مڽدياكن ميكانيسمى ڤمندوان ص‪.‬ا‪.‬ب‪.‬ت‪ .‬يڠ‬
‫منتري دان سموا منتري‪ ٢‬بركأيتن‪.‬‬ ‫چكڤ د سڬي ڤرونتوكن دان ڤمنتاوان‪ ،‬مڠڬوناكن بلنجاوان‪،‬‬
‫سؤالن ادكه ڤرتينديهن اڬينسي كراجأن يڠ بكرجا ساما ايت‬
‫سباڬاي هالڠن دالم ڤڠوروسن اتاو تيدق؟ منجواب بهاوا مسئله‬ ‫دان لأين ‪ ٢‬ترماسوق ڤلباڬاي سومبڠن‪.‬‬
‫ايت تيدق ترحد كڤد و يلايه سمڤادن سلاتن سهاج‪ .‬كيت‬ ‫سهيڠڬ بوليه منار يق اونيت كسلامتن منوكر ڤرانن‪ ،‬ميثلڽ‪،‬‬
‫هاروس منريما بهاوا سلالو منداڤي ببراڤ مسئله اونتوق مڠاينتڬراسيكن‬ ‫مڠڬوناكن تنترا اونتوق ممبنتو ممبينا جالن راي يڠ تيدق داڤت‬
‫سسوات ڤكرجأن‪ .‬اين اداله مسئله بسر دالم سيستم كراجأن ‪.‬‬
‫تراوتاما د كاوسن يڠ ممڤوڽاءي مسئله خاص يڠ ممرلوكن كڤكأن‬ ‫دلاكوكن اوليهكونتراكتور‪.‬‬
‫اوليهئيت‪ ،‬اوندڠ‪-‬اوندڠ اين سباڬاي الت دان ستروكتور‬
‫خاص يڠ لبيه سوكر اي ڤرلو كڤد ڤمبينأن ڤماهمن‪.‬‬ ‫ڤڠوروسن كرجا اونتوق منجادي لبيه چكڤ‪ .‬ڤڽلساين مسئله‬
‫ساي فيكير اكتا اين اداله ميكانيسمى يڠ برمنفعة‪ .‬تتاڤي‬ ‫مستي برساما دڠن ڤوليسي لأين‪ .‬سڤرتي دالم سؤال ايكونومي‬
‫اونتوق مڽلسايكن مسئله دڠن لبيه باڽق دان لبيه باءيك‪ ،‬اي‬ ‫دان سؤال ڤروسيس رونديڠن داماي دڠن ڤيهق يڠ ممڤوڽاءي‬
‫ڤنداڤت يڠ بربيذا‪ .‬د ماس ڤردانا منتري سورايود چوءلانون‬
‫هاروس مميكير بركنأن داسر يڠ بوليه مندوكوڠكنڽ‪.‬‬ ‫دان ماسا ڤمرينته ساي ترداڤت اوڤراسي ايت تتاڤي سچارا سوليت‪.‬‬
‫كمودين كراجأن ڤردانا منتري ييڠلاك ممبوكا تيراي ڤروسيس‬
‫سماكين باڽق ص‪.‬ا‪.‬ب‪.‬ت‪ .‬منار يق لبيه راماي اورڠ‬
‫اونتوق مڠمبيل بهاڬين‪ ،‬سماكين راماي اورڠ اكن مماهمي دان‬ ‫رونديڠن داماي سچارا تربوكا برتروسن هيڠڬ سكارڠ‪.‬‬
‫مڠهرڬأي ميكانيسمى اين‪ .‬اي برڬنتوڠ ڤد كممڤوان ڤنتدبير‬ ‫ادڤون مسئله دان رينتاڠن ستله منراڤكن اوندڠ‪-‬اوندڠ‬
‫ايت سنديري بهاوا براڤ باڽقكه مڠڬوناكن ڤرينسيڤ ڤڽرتأن‬ ‫اين‪ ،‬كيت مستي منريما بهاوا كونسيڤ ڤڽلساين مسئله اكن‬
‫اد ڤلباڬاي ڤنداڤت‪ .‬والاوڤون ستروكتور اين سوده اد‪ ،‬تتاڤي‬
‫اونتوق ممبنتو اوڤراسي ص‪.‬ا‪.‬ب‪.‬ت‪.‬‬ ‫ڤرسفهمن انتارا جابتن دان ڤرانن جوڬ ڤرلو دكنداليكن‪.‬‬
‫چونتوهڽ‪ ،‬دالم ڤروسيس رونديڠن داماي اونتوق موجودكن‬
‫‪....‬‬ ‫رواڠ يڠ سلامت اي مستي داڤت كرجاسام دري ڤوليس دان‬

‫جوڬ تنترا اونتوق ممبينا كڤرچايأن انتارا ساتو ساما لأين‪.‬‬

‫‪   42‬ڤ نچاڤاين اولڠ تاهون ك ‪ )2020-2010( 10 -‬ڤوست ڤنتدبيران و يلايه سمڤادن سلاتن‬

‫ڤروتوكول يڠ مماءينكن ڤرانن ڤنتيڠ دالم مندوروڠ اوندڠ‪-‬اوندڠ ڤنتدبران ويلايه سمڤادن سلاتن ‪2014‬‬

‫كتيك اد ڤروبهن دالم ڤمرينتهن دان ڤمبوبارن ص‪.‬ا‪.‬ب‪.‬ت‪.‬‬
‫يڠ ڤد وقتو ايت اد بهاڬين ڬابوڠن ڤمرينته عوام‪ ،‬ڤوليس‪ ،‬تنترا‬
‫‪( 43‬ڤ‪.‬ت‪.‬ط‪ )43 .‬برسام دڠن مسئلهكڬانسان د ڤر يڠكت‬
‫انتارا بڠسا ڤد ماس ايت منجادي لبيهڬانس دالم ڬلومبڠ بارو‪،‬‬

‫كادأن منجادي لبيه تروق‪.‬‬
‫ستله ڤراليهن ك ايرا ‪﴿ NCPO‬مجليس كسلامتن ناسيونل﴾‬
‫نمڤقڽ ‪ NCPO‬منريما كڤرلوان اونتوق ممباڠون ص‪.‬ا‪.‬ب‪.‬ت‪.‬‬
‫كمبالي سكالي لاڬي‪ .‬هاڽ ڤد ايرا مجليس كسلامتن ناسيونل‬
‫(‪ )NCPO‬كمودين مڠڬوناكن ميكانيسمى بارو يأيت اوندڠ‪-‬‬
‫اوندڠ كسلامتن بارو اونتوق مميمڤين كرجا د كاوسن دڠن‬

‫تكن اوڤراسي سڬي كأمانن‪.‬‬
‫ساي سلالو مڠيكوتي مسئله اين دان ڤرچايا بهاوا مسئله‬
‫داڤت دسلسايكن تتاڤي اي ڤرلو مليهت دايمنسي د لوار كسلامتن‬
‫د سڬي ڤوليس تنترا‪ .‬تراوتما دالم بيدڠ ايكونومي‪ ،‬ڤوليتيك‪،‬‬

‫ سودوت ڤنداڠن “أفيئسيت ويچچاچيوأ” ‬ ‫يڠبربهاڬيا أفيئسيت ويچچاچيوأ ‪،‬‬
‫ ڤڽرتأن سيكتورعوام اداله چارا‬
‫منتن ڤردانا منتري‬
‫ ڤڽلساين تربأيك اونتوق مسئله ويلايه ‬
‫ سمڤادن سلاتن ‬

‫مشاركت‪ ،‬بودايا يڠ برلأينن دان لأين‪-‬لأين‪ .‬ميكانيسمى‬ ‫دالم تيمڤوه ‪ 30‬تاهون سبلوم اد اوندڠ‪-‬اوندڠ اين ﴿اوندڠ‪-‬‬
‫ص‪.‬ا‪.‬ب‪.‬ت‪ .‬اداله ميكانيسمى يڠ سسواي كران اي داڤت‬ ‫اوندڠ ڤنتدبيران و يلايه سمڤادن سلاتن ‪ ،﴾2010‬كراجأن‬
‫مڽلارسكن اتاو بوليه مڠاينتڬراسيكن فوڠسي دڠن ڤلباڬاي‬ ‫جوڬ مڠالمي مسئلهكوميونيس‪ .‬سوده اد ايديا اونتوق موجودكن‬
‫جابتن‪ .‬كامي بر فيكير اڤبيل ڤوليسي بروبه‪ ،‬كموڠكينن سوده‬ ‫ساتو اڬينسي سڤاي داڤت برهوبوڠ دان بركواورديناسي دڠن‬
‫تيبا ماسا اونتوق موجودكن ستروكتور ككل ملالوءي ميكانيسمى‬ ‫اڬينسي كراجأن اونتوق منجاڬ كاوسن دالم بنتوق كاوسن‬

‫اوندڠ‪-‬اوندڠ‪.‬‬ ‫يڠ ايستيميوا‪.‬‬
‫دسيتولهكيت تله مڠوسو�لكن ڤوليسي سجق تاهون ‪2007‬‬
‫بهاوا اوندڠ‪-‬اوندڠ اين هاروس ددوروڠ كدڤن سڤاي‬ ‫دسوسون سجق ڤمرينتاهن ڤردانا منتري ڤريم تينسولانوندا‪.‬‬
‫ميكانيسمى اين مروڤاكن ميكانيسمى ڤنتيڠ دالم مڽلسايكن‬
‫ص‪.‬ا‪.‬ب‪.‬ت منجادي برسيستيماتيق سكالي لاڬي‪.‬‬ ‫مسئلهكڬانسان د و يلايه سمڤادن سلاتن دان تله برجاي‪ .‬ڤد‬
‫كتيك ساي منداڤت كسمڤتن منجادي كتوا كراجأن‬
‫ڤد اخير تاهون ‪ ،2008‬اوندڠ‪-‬اوندڠ اين مولأي دتروسكن‪،‬‬ ‫تاهون ‪ 2000-2001‬ترجادي ها ڽ سديكيت كروسوهن‪.‬‬

‫   ‪41‬‬

‫نامون سباهاڬينڽ‪ ،‬كامي منداڤت سوكوڠن كأواڠن‬ ‫“سبنرڽ‪ ،‬كامي تيدق برتنتڠن دڠن‬
‫دري ص‪.‬ا‪.‬ب‪.‬ت‪ .‬اوتوق ملاتيه سوكار يلاوان و يلايه‬ ‫للاكي تتاڤي كامي مليهت بهاوا فوڠسي‬
‫سمڤادن سلاتن دالم بيدڠ اوندڠ‪-‬اوندڠ اونتوق مڽمڤأيكن‬ ‫اين اداله چارا ممبنتو ساتو ساما لأين‪”.‬‬
‫ڤڠتهوان دان ڤماهمن كڤد مريك يڠ ترججس اوليه كجادين دالم‬
‫بهاڬين ڤوست ايكوت سرتا دان لقسانكن بركنأن ڤموليهن‪.‬‬
‫تمڤتن‪.‬‬ ‫اياله اورڬانيساسي ڤرتاما يڠ لقسانكن حال ڤموليهن سبلوم‬
‫ڤد تاهون ‪ ،2007‬منريما أڠڬاران دري ص‪.‬ا‪.‬ب‪.‬ت‪.‬‬ ‫ڤيهق كراجأن لاكوكنڽ‪ .‬كامي منيلاي كأدأن وانيتا ستله‬
‫اونتوق مڽمبوڠ ڤروجيك ترسبوت‪ .‬ڤد ماس ايت كامي ادا‬ ‫كهيلڠن اهلي كلوارڬ‪ ،‬باڬيمانا كهيدوڤن سباڬي سؤرڠ‬
‫كيرا‪ 100 ٢‬سوكار يلاوان دالم كاواسن‪ .‬تتاڤي تيدق مليڤوتي‬ ‫ايبو‪ ،‬دان اڤكه ايمڤيق يڠ برلاكوسلڤس كجادين دان اڤكه‬
‫سموا كواسن‪ .‬اي ڤرلو مڠمبڠكن سوكار يلاوان دالم ككواسن‬
‫يڠ برلأينن‪ .‬دان سجملهڽ كامي تله منريما بنتوان دانا دري‬ ‫كبيمبڠن مريك‪.‬‬
‫ڤركارا ڤرتاما يڠ كامي ممبري بنتوان اياله ڤموليهن جيوا‪،‬‬
‫أورڬانيساسي لوار‪.‬‬ ‫كدوا ڤكرجأن كڤد ايبو ‪ -‬ايبو سڤرتي كداي رونچيت دالم‬
‫تركيني‪ ،‬كامي سدڠ براوسها أونتوق مڠمبڠكن ڤوتينسي‬
‫وانيتا‪ ،‬ممبينچڠكن كڤيمڤينن كران كونتيكس سوشيال د‬ ‫كمڤوڠ دان منيڠكتكن كرجايا‪.‬‬
‫و يلايه سمڤادن سلاتن‪ ،‬وانيتا تيدق براني مميڤين‪ .‬كيت تيدق‬ ‫سبيلڠن بسر دري كيس كريسيك يڠ برلاكو ڤد تڠڬل‬
‫برتنتڠن دڠن للاكي تتاڤي كيت مليهت بهاوا ملاكوكن فوڠسي‬ ‫‪ 28‬اڤر يل ‪ 2004‬اكن مڠهادڤي مسئله دڠن منريما سورت‬
‫ڤڠڬيلن ڤمبيچارأن كيس دري محكمه سامأدا استري اتاو‬
‫اين اداله چارا اونتوق ممبنتو ساتو ساما لأين‪.‬‬ ‫اهلي كلوارڬ‪ .‬اي مروڤاكن مسئله بسر باڬي سؤرڠ وانيتا‬
‫“وانيتا باڽق ترليبت‪ ،‬تتاڤي كڤوتوسن بوكن توڬس وانيتا‪،‬‬ ‫اونتوق مڠهوبوڠي ڤمرينته‪ ،‬كران مريك هاڽ بياسا مڠهوبوڠي‬
‫جادي كامي مراسا بهوا اهلي جاواتنكواس‪ ،‬بأيك دڤر يڠكت‬ ‫ببراڤ ڤركارا سڤرتي لاڤورن كلاهيرن‪ ،‬لاڤورن كماتين‪،‬‬
‫ديسا هيڠڬ ڤر يڠكت و يلايه هاروس مميليكي ڤركاداران‬ ‫سيجيل كماتين اتاو كاد كنالن سهاج‪ .‬اڤبيل هاروس ڤرڬي‬
‫وانيتا سكورڠ‪ .30/70 ٢‬سبنرڽ‪ ،‬كامي ممينتأ ‪، 50/50‬‬
‫كمحكمه ممبوات مريك مراسا ترتكن‪.‬‬
‫تتاڤي ايت موڠكين مستحيل”‪.‬‬ ‫ساله ساتو ڤركارا يڠ كيت لاكوكن اداله ممبري ڤماهمن‬
‫والاو باڬايمانڤون ساي سلاكو سؤرڠ اهلي ڤنصيحة‪،‬‬ ‫بركنأن اوندڠ ‪-‬اوندڠ اساس دان بيليق محكمه‪ .‬كامي باوا‬
‫ساي منداڤتي بهاوا ڤڠليبتن وانيتا جوڬ ماسيه سديكيت هاڽ‬ ‫مريك كسانا برتمو‪ ،‬بوات مريك راسا بياسا‪ ،‬كمودين اڤبيل‬
‫تيبا ماساڽ دڠن ڤڠڬيلن محكمه‪ .‬ڤركارا ڤرتام يڠ هاروس‬
‫‪ 7‬اورڠ دري جومله ‪ 60‬اورڠ‪.‬‬ ‫مريك تموي اياله ڤميمڤين مشاركت سڤرتي ڤڠهولو كمڤوڠ‬
‫اتاو سسؤرڠ يڠ بوليه ممباچ بهاس تهاي اونتوق دترجمهكن‪،‬‬
‫“سبنرڽ‪ ،‬ڤرڬرقكن اورڬانيساسي كامي سلاما ‪ 10‬تاهون‬ ‫اتاو ڤرڬي كڤد انق‪-‬انق يڠ بوليه منرجمهكنڽ‪ .‬جك مريك‬
‫يڠ لالو‪ ،‬كامي مليهت ص‪.‬ا‪.‬ب‪.‬ت‪ .‬سجق اول بهاوا ساڠت‬ ‫تيدق مماهمي كيت اكن اد ڤڬوام ‪ ٢‬اونتوق ممبري نصيحت‬
‫سديكيت وانيتا يڠ ترليبت دالم ڤكرجأن اورڬانيساسي ايت‪.‬‬ ‫مڠناءي ڤركارا ترسبوت‪ .‬كامي ممڤوڽاءي ‪ 781‬سوكار يلاون‬
‫ص‪.‬ا‪.‬ب‪.‬ت‪.‬هاڽ برفوڠسي دالم ساتو اسڤيك سهاج يڠ‬
‫بركاءيتن دڠن وانيتا يأيت ڤموليهن‪ .‬دان ڤد تاهون ك‪،-2‬‬ ‫اونتوق ممبر يكن ڤڠتاهوان ڤموليهن اساس دان لأين‪.٢‬‬

‫ك‪ ،-3‬ك‪ .-4‬ڤنيڠكتن ڤڽرتأن وانيتا لبيه منيڠكت“‪.‬‬

‫‪....‬‬

‫‪   40‬ڤ نچاڤاين اولڠ تاهون ك ‪ )2020-2010( 10 -‬ڤوست ڤنتدبيران و يلايه سمڤادن سلاتن‬

‫واكيل سيۏيل كمشاركتن‬

‫سؤرڠ وانيتا يڠ قوات سڤرت “ ڤوان فاطمة ڤؤ ايتي‬
‫داود” ڤريسيدين ڤرساتوان وانيتا أونتوق كداماين مليهت بهوا‬
‫ص‪.‬ا‪.‬ب‪.‬ت‪ .‬دالم ‪ 10‬تاهون يڠ تله لڤس تله ممبري كڤنتيڠن‬
‫كڤد وانيتا ساڠت جلس‪ .‬تراوتاما دبرباڬاي جواتنكواس‪،‬‬
‫دان جوڬ مشاركة دو يلايه سمڤادن سلاتن دمانا وانيتا برمولا‬

‫ممأين ڤرانن لبيه باڽق در ڤد دهولو‪.‬‬

‫ڤرساتوان وانيتا أونتوق كداماين ددير يكن سجق تاهون‬
‫‪ ،2004‬برتوجوان أونتوق مڠمبڠكن ڤوتينسي وانيتا دو يلايه‬
‫سمڤادن سلاتن دبيدڠ ڤموليهن دان ڤرليندوڠن حق‪ ٢‬وانيتا‬
‫سرتا ممڤرموسيكن وانيتا كڤروسيس ڤرداماين اتاو كبهاڬيأن‬
‫دو يلايه سمڤادن سلاتن‪ ،‬يڠ تله برلاكو كجادين سجق تاهون‬

‫‪ 2004‬سلڤس ڤريستيوا كرسيك‪.‬‬

‫ڤوان فاطمة ڤؤ ايتي داود‬

‫ڤريسيدن ڤرساتوان وانيتا اونتوق كداماين‬

‫ مشاركت ويلايه سمڤادن سلاتن ‬
‫ هاروس منيڠكتكن ڤرانن وانيتا لبيه دري سكارڠ ‬

‫أوليهئت‪ ،‬ساي مڠمبيل كڤوتوسن اونتوق باڠون دان‬ ‫ساي سلاكو سؤرڠ وانيتا يڠ ترججس دري مسئلهكأمنن‬
‫مارا كهادڤن‪ .‬ڤكرجأن ساي ساڠت بريسيكو‪ .‬كمدين برلاكو‬ ‫د و يلايه سمڤادن سلاتن كران ساي سنديري كهيلڠن ‪3‬‬
‫كجادين يڠد ڤڠڬيل “داون ڬوڬور” يأيت كهيلڠن برلاكو‬ ‫اورڠ ابڠ دان سئورڠ كاكق‪ .‬ساي كلوار بكرجا اونتوق‬
‫ستيڤ هاري دوا مايت سهاري‪ .‬ساي مليهت أنق يڠ كهيلڠن‬ ‫برخدمت كڤد مشاركت‪ .‬والاوڤون سبلوم ايت ساي هاڽ‬
‫ڬورو دسكوله رنده ( سكوله بان چالوڠ‪ ،‬دائرةكروڠ ڤينڠ‪،‬‬
‫ايبو دان ايه‪ ،‬كهيلڠن اورڠ ترسايڠ دالم كلوارڬ‪.‬‬ ‫و يلايه جالا )‪ .‬تاهون ‪ 2004‬كهيلڠن ابڠ ڤرتاما‪ ،‬ڤد تاهون‬
‫اي منيمبو�لكن ڤرسؤالن بهاوا أڤكه يڠ برلاكو دكاواسن‬ ‫‪ 2007‬ابڠ كدوا‪ ،‬ڤد تاهون ‪ 2009‬سئورڠ لاڬي ابڠ كتيڬ‬
‫اين؟ باڬيمانا اونتوق مڠهاداڤيڽ؟ سلڤس ايت‪ ،‬ساي د‬
‫هوبوڠي اوله اورڬانايساسي وانيتا دري بهاڬين ڤوست‪ .‬ساي‬ ‫دان تاهون ‪ 2016‬كهيلڠن لاڬي سؤرڠ كاكق‪.‬‬
‫سباڬاي واكيل أورڠ‪ ٢‬يڠ ترججس دكاواسن اين‪ .‬بركومڤول‬ ‫ڤرسؤالن دالم كڤلا ساي مڠاڤكهكلوارڬ ساي مستي‬
‫دان منيلاي كأدأن ستلهكهيلاڠن بهاوا باڬايمانكه اونتوق‬ ‫مڠالمي كهيلڠن سؤرڠ دمي سؤرڠ‪ .‬كيت تيدق تاهو نصيب‬
‫مڠاتاسيڽ‪ .‬ستله ايت ساي مناوار ديري سباڬاي سوكار يلاوان‬ ‫هيدوڤ كيت‪ .‬ڤد أخيرڽ‪ ،‬هاري اين اتاو بيسوق هاريڽ‪.‬‬
‫اداكهكيت أكن هيدوڤ د تيڬ و يلايه؟ دان أداكهكيت‬
‫ڤڽلارس دڠن كلوارڬ أورڠ‪ ٢‬يڠ ترججس دالم كاواسن‪.‬‬ ‫ستروسڽ اكن منجادي مڠسا دتيڬ و يلايه؟ اتاو اڤكهكيت‬
‫كالي ڤرتاما ساي ملقساناكن كڬياتن “منجالين هاتي‬
‫كلوارڬ سمڤادن سلاتن” دڠن اد اورڬانيساسي وانيتا دري‬ ‫تيدق اكن ملاكوكن أف‪٢‬؟‬

‫   ‪39‬‬

‫اوسها اڬوڠ ص‪.‬ا‪.‬ب‪.‬ت‪ ،.‬دأڠڬف سباڬي ايرا يڠ دتريما‬ ‫سنديري‪ .‬سڤرتي مريك ممڤوڽأي ڤروجيك سنديري تتاڤي أڠڬارانڽ‬
‫دان د دڤرچايأي اوليه ڤندودوق تمڤتن‪ .‬ولاوڤون كڽتأنڽ بهوا‬ ‫تيدق منچوكوڤي اونتوق مڠوروسڽ‪ .‬ص‪.‬ا‪.‬ب‪.‬ت ممڤوڽأي‬
‫كولونيل ڤوليس تاوي صود صوڠ بوكن دري ڤڬاواي ڤمرينته‬ ‫كواجيبن أونتوق ممڤرلواسكن ڤروجيك‪ ،‬اتاو ڤروجيك ايت تله‬
‫دلاكوكن تتاڤي مريك إيڠين منجادي لبيه بأيك‪ ،‬اتاو كران‬
‫دري جابتن اوروسن ڤنتدبيران‪.‬‬ ‫رعيت منداڤت منفعة تتافي أڠڬاران تيدق اد ‪ .‬ص‪.‬ا‪.‬ب‪.‬ت‪.‬‬
‫كناڤكه رعيت سوك كڤد بلياو‪ .‬ساي مليهت كران كڤريبادينڽ‬
‫سباڬاي أورڠ يڠبأيك‪ ،‬بلياو مليهت دنيا دڠن چارا يڠ ڤوزيتيف‪،‬‬ ‫اكن ممبري سوكوڠن اونتوق منفعة رعيت دالم تمڤتن‪.‬‬
‫يأيت مليهت مسأله سڤاي تيدق جادي مسألة‪ .‬مليهت سموا أورڠ‬ ‫ص‪.‬ا‪.‬ب‪.‬ت‪ .‬ڤد إيرا ايت اداله ايرا دمانا كرجا ڤمباڠونن‬
‫دڠن هارڤن يڠ بأيك دان ڤستي بهوا سموا أورڠ ايت بأيك‪.‬‬ ‫داڤت دلقسانكن سڤنوهڽ‪ .‬ساي ماسيه برفيكير بهوا ص‪.‬ا‪.‬ب‪.‬ت‪.‬‬
‫دسمڤيڠ أيت جوڬ بلياو مڠڬوناكن أڠڬاران دڠن چارا يڠ‬
‫مستي لبيه بأيك درڤد اين‪.‬‬
‫چڤت دان بلياو ڤرڬي دستيڤ كاواسن يڠ ادا اورڠ سوسه‪.‬‬ ‫كامي ماهو بهاوا ص‪.‬ا‪.‬ب‪.‬ت‪ .‬كرجا بيبس دباوه ناوڠن‬
‫بركنأن داسرلأين‪ ،٢‬سڤرتي حال‪ ٢‬دلوار نڬارا‪ .‬بلياو ڤرڬي‬ ‫جابتن ڤردانا منتري دان ممڤوڽأي اوندڠ ‪ ٢‬ص‪.‬ا‪.‬ب‪.‬ت‪.‬‬
‫أونتوق مليهت كهيدوڤن ڤارا ڤلاجر تيڬ و يلايه سلاتن دستيف‬ ‫سنديري كران دماس يڠتله لڤس كيت هاروس مڠاكوي بهوا‬
‫نڬارا دتيمور تڠه دان سمڤاي كنڬارا سودان سباڬي أورڠ يڠ‬ ‫ص‪.‬ا‪.‬ب‪.‬ت‪ .‬هاروس بكرجا ساما دڠن بهاڬين جابتن كسلاماتن‪.‬‬
‫سبلوم برلاكو كجادين ڤد تاهون ‪ ،2004‬ص‪.‬ا‪.‬ب‪.‬ت‪.‬‬
‫نيت بأيك دان هارڤن يڠ بأيك‪.‬‬ ‫بكرجا ساما دڠن بهاڬين ڬابوڠن ڤمرينته عوام‪ ،‬ڤوليس‪ ،‬تنترا‬
‫ڤد وقت ايت‪ .‬ڤندودوق كمڤوڠ مڠاتاكن بلياو ادله “ستيا‬ ‫‪( 43‬ڤ‪.‬ت‪.‬ط‪ ،) 43 .‬يڠ مروڤاكن أڬينسي كسلامتن يڠ‬
‫اوسهااڬوڠ كيت”‪ .‬ساي سباڬاي وارتاوان‪ ،‬جوڬ برأوسها‬ ‫دكتواي أوليه تنترا‪ ،‬يڠ أكن بكرجا سام سهيڠڬا ڤارتي ديموكريت‬
‫مڽمڤايكن كڤد ڤندودوق كمڤوڠ مڠاتاكن “ص‪.‬ا‪.‬ب‪.‬ت‪.‬‬ ‫منچادڠكن أوندڠ‪ ٢‬ص‪.‬ا‪.‬ب‪.‬ت‪ .‬اونتوق مماسوقكي دان مليواتي‬
‫كيت” كران ڤركتأن “ستيا اوسهااڬوڠ كيت” اداله اونتوق‬ ‫ديوان رعيت‪ .‬ستله ص‪.‬ا‪.‬ب‪.‬ت‪ .‬ممڤوڽأي أوندڠ‪ ٢‬ڤراتوران‬
‫ترسنديري سڤرت سبواه ايڬينسي بيبس‪ ،‬بيبس دري مجليس‬
‫مماتوهي اورڠ بوكن كڤد اورڬانايساسي‪.‬‬
‫ستله ستيا اوسهااڬوڠ كولونيل ڤوليس تاوي صود صوڠ‬ ‫كسلاماتن دالم نڬري‪.‬‬
‫دڤيندهكن اونتوق منجاوات سباڬاي ڤناصيحة كڤد ڤردانا‬ ‫ستله أوندڠ ص‪.‬ا‪.‬ب‪.‬ت‪ .‬مڠومومكن ڤڠواتكواسا‪،‬‬
‫منتري‪ .‬دان يڠمليا انچئ ڤانوء اوءتهايراتنا كمبالي منجاوات ستيا‬ ‫كڤيمڤينن درڤد ڤڠارهكڤد ستيا اوسها اڬوڠ‪ .‬تاهڤ ڤنجاوات‬
‫اوسهااڬوڠ‪ .‬ڤد ستڠه ڤڠڬل يڠمليا انچئ ڤانوء دان ڤد ايرا يڠمليا‬ ‫سباڬاي ستيا اوسها اڬوڠ اداله تاهڤ ‪ ،11‬ستارف دڠن ستيا‬
‫انچئ تاوي ‪ 3‬تاهون‪ .‬ص‪.‬ا‪.‬ب‪.‬ت‪ .‬سديا تمڤت اونتوق رعيت‬ ‫أوسها تتڤ كمنترين دان أورڠ ڤرتاما يڠ برتوكر دري ڤڠارهكڤد‬
‫يأيت ملالوي مجلس ڤناصيحة يڠد تيرو درڤد مجليس واكيل‬ ‫ستيا اوسها اڬوڠ اياله يڠمليا انچئ ڤانوء اوءتهايراتنا ‪ ،‬ستله ايت‬
‫رعيت‪ .‬دڠن مميليه واكيل دري سموا سيكتور‪ ،‬سموا بيدڠ ڤكرجأن‬ ‫دأوبهكڤد كولونيل ڤوليس تاوي صود صوڠ‪ ،‬ڤد زمان كراجأن‬
‫سباڬاي واكيل سيكتورعوام اونتوق ممبري چادڠن سوڤاي‬
‫يڠبربهاڬيا ڤوان ييڠلاق چيناواترا‪.‬‬
‫مڽلسايكن مسئله‪.‬‬ ‫بوليه دكاتكن بهوا ايرا كتيك ايت ص‪.‬ا‪.‬ب‪.‬ت‪ .‬ڤاليڠ‬
‫هيبت دان چمرلڠ كران ممڤوڽأي أوندڠ‪ ٢‬ڤراتوران ترسنديري‬
‫“ أڤكه چورق ص‪.‬ا‪.‬ب‪.‬ت‪ .‬دالم إيمڤين ساي؟ جوابن‬ ‫دان مميليكي أڠڬارن ترسنديري‪ .‬اين اداله إيرا دمانا ڤكرجأن‬
‫ساي اياله ساي ماهو مليهت ص‪.‬ا‪.‬ب‪.‬ت‪ .‬بيبس مڠيكوت‬ ‫داڤت منمبوسي د ستيڤ بيدڠ‪ ،‬ممڤوڽأي كبيسن‪ ،‬ممڤوڽأي‬
‫أوندڠ‪ ٢‬دان ڤراتورانڽ ترسنديري‪ .‬ممڤوڽأي ڤمبهاڬين كرجا يڠ‬ ‫أڠڬاران‪ ،‬مميليكي ڤوليسي‪ ،‬مميليكي ستراتيڬي ترسنديري‪4-5 .‬‬
‫جلس دان ممڤوڽأي توجوان يڠ ساما أونتوق منجاڬ رعيت‬ ‫تاهون ايت دأڠڬف سباڬاي ايرا يڠ تراوڠڬول‪ .‬ترأوتام ڤد ايرا‬

‫دو يلايه سمڤادن سلاتن”‪.‬‬ ‫كولونيل ڤوليس تاوي صود صوڠ سباڬاي ستيا‬

‫‪....‬‬

‫‪   38‬ڤ نچاڤاين اولڠ تاهون ك ‪ )2020-2010( 10 -‬ڤوست ڤنتدبيران و يلايه سمڤادن سلاتن‬

‫واكيل سيۏيل كمشاركتن‬

‫سلاكو ميديا كانن يڠ تله لاما بربركچيمڤوڠن دڠن و يلايه‬
‫سمڤادن دان ص‪.‬ا‪.‬ب‪.‬ت‪ .‬تله ملالوي برباڬاي رينتڠن برساما‬
‫دڠن ص‪.‬ا‪.‬ب‪.‬ت‪ .‬سمنجق زمان أنان أنان تكول ( منتن ستيا‬
‫أوسها أڬوڠ ص‪.‬ا‪.‬ب‪.‬ت‪ .‬تاهون ‪ )1982-1985‬هيڠڬا سكارڠ‪،‬‬
‫“ چاييوڠ ماني روڠساكون “ ماسيه برڤنداڤت بهوا زمان سكارڠ‬
‫كڬميلاڠن ص‪.‬ا‪.‬ب‪.‬ت‪ .‬اياله زمان يڠ مڠڬوناكن أوندڠ‪٢‬‬

‫ڤڠوروسن يڠ لڠكڤ‪.‬‬

‫انچئ چاييوڠ ماني روڠساكون‬ ‫ميديا كانن ممبهاڬيكن ڤكرجأن ص‪.‬ا‪.‬ب‪.‬ت‪ .‬سمنجق ‪10‬‬
‫تاهون لالو كڤد ‪ 3‬تيمڤوه‪ .‬يأيت تيمڤوه سبلوم اوندڠ‪-‬اوندڠ‪ ،‬تمڤوه‬
‫ڤريسيدن ڤرساتوان سورت خبر سلاتن تهاي‬ ‫اد اوندڠ‪-‬اوندڠ دان تيمڤوه مجليس كبڠسأن اونتوق كامانن دان‬

‫كتنترامن ( ‪ . )NCPO‬ستيڤ تيمڤوه جلس بربيذا‪.‬‬
‫ڤد تيمڤوه ڤرتاما‪ ،‬كباڽقكن ڤميمڤين دان ڤڬاواي ص‪.‬ا‪.‬ب‪.‬ت‪.‬‬

‫برأصل دري جابتن ڤنتدبيران ( كمنترين دالم نڬري )‪.‬‬

‫ ص‪.‬ا‪.‬ب‪.‬ت‪ .‬هاروس ممبوك رواڠ باڬي مشاركت ماداني ‬
‫ اونتوق برساما ممباڠون ويلايه سمڤادن سلاتن ‬

‫چاندي‪ ٢‬دان جوڬ ڤلباڬاي بودايا‪.‬‬ ‫سلأين توڬس ڤمباڠونن‪ ،‬أدا باڽق توڬس لأين يڠڤرلو‬
‫ڤد ايرا ايت رعيت يقين بهاوا ستيڤ مسئله يڠ مريك اد‬ ‫دجالنكن‪ .‬سچارا كسلوروهن كامي ممڠڬيل مباڠونن يڠ سبنرڽ‬
‫اڤبيل داتڠك ص‪.‬ا‪.‬ب‪.‬ت‪ .‬اكن داڤت د سلسايكن‪ .‬ايرا ايت‬ ‫كيت بوات برباڬاي ڤركارا ترماسوق مسئلهكعاديلن‪ ،‬ڤنديديقكن‪،‬‬
‫اداله ايرا يڠ ڤرهوبوڠن انتارا ص‪.‬ا‪.‬ب‪.‬ت‪ .‬دڠن اونيت‪ ٢‬دالم‬
‫كاواسن ساڠت بأيك‪ .‬تراوتماڽ دڠن بهاڬين ڤنتدبير كران‬ ‫دان جوڬ اڬام‪.‬‬
‫كباڽقكنڽ ستيااوسها اڬوڠ‪ ،‬تيمبلن ستيااوسها اڬوڠ‪ ،‬ڤڠاره‪ ٢‬ايت‬ ‫والاو باڬاي مانڤون دالم ڤراسأن رعيت‪ ،‬ستيڤ ڤركارا‬
‫ڤرنه منجاوت سباڬاي كتوا دأيره‪ ،‬سباڬاي ستيااوسها تتڤ‬ ‫يڠ مريك اد مسئله مريك اكن داتڠ كسيني كران دسيني منريما‬
‫سموا ڤركارا ادوان‪ .‬ص‪.‬ا‪.‬ب‪.‬ت‪ .‬سباڬاي ڤوست منڬق‬
‫و يلايه‪ ،‬ڬوبنور و يلايه برتوڬس د ص‪.‬ا‪.‬ب‪.‬ت‪.‬‬ ‫كعاديلن يڠ منريما ادوان دان رايوان دري رعيت‪ .‬دالم مسئله‬
‫ڤڽلارسن انتارا ص‪.‬ا‪.‬ب‪.‬ت‪ .‬دڠن بهاڬين ڤنتدبير‪ ،‬بهاڬين‬ ‫أڬام‪ ،‬كيت باڽق ترليبت‪ ،‬كيت اداله اورڠ يڠ مڠوروسكن‬
‫و يلايه داڤت د لقسانكن دڠن بأيك‪ ،‬داڤت لنچركن ڤروجيك‬ ‫بلنجاوان واڠ‪ .‬سڤرتي واڠ كڤد امام دان لأين‪ .٢‬ڤركارا يڠ ڤاليڠ‬
‫بسر اياله اڠڬرن اونتوق منونايكن حج كران ص‪.‬ا‪.‬ب‪.‬ت‪ .‬اداله‬
‫يڠ برمنفعة اونتوق رعيت‪.‬‬
‫ص‪.‬ا‪.‬ب‪.‬ت‪ .‬جوڬ ممڤوڽأي أڠڬاران اونتوق منولوڠ‬ ‫كتوا ڤروجيك‪.‬‬
‫جابتن كراجأن دالم تمڤتن سڤاي داڤت ملاكوكن ڤكرجأن مريك‬ ‫دالم حال اڬام بوذا كامي جوڬ ممبري سوكوڠن كڤد‬

‫   ‪37‬‬

‫“سمڤادن بوكيت تال تله برلالو ‪ 10‬تاهون دان ماسيه‬ ‫سچارا ڤريبادي‪ ،‬ساي إيڠين ص‪.‬ا‪.‬ب‪.‬ت‪ .‬مماجوكن‬
‫بلوم سيڤ كران سر يڠ بروبهكراجأن‪ .‬ساي ماهو اي منجادي‬ ‫ڤروجيك يڠ مروڤاكن ڤمباڠونن ڤنتيڠ يڠ ممبري منفعةكڤد‬
‫كواس مطلق باڬي ص‪.‬ا‪.‬ب‪.‬ت‪ .‬دان بادن ڤمرينته تمڤتن‬ ‫ڤندودوق دكاواسن اين كران باڽق ڤروجيك دو يلايه سمڤادن‬
‫كران اي اكن برجالن دڠن چڤت دان بركمبڠ دڠن لبيه‬ ‫سلاتن بلوم اد ڤركمبڠن‪ .‬ببراڤ ڤروجيك بلوم دجالنكن‪،‬‬
‫سڤرتي ڤروجيك جمبتن كوتا بهارو ‪ -‬سوڠاي ڬولوق يڠ‬
‫ڤانتس”‪.‬‬ ‫مڠهوبوڠكن تهايلند‪ -‬ماليسيا‪ .‬تتاڤي اولهكران وابق كوۏيد ‪-‬‬
‫ڤر بيذأن انتارا مجلس ڤنصيحة دڠن جواتنكواس‬ ‫‪ ،19‬ڤروجيك اين دتڠڬوهكن‪ .‬سكارڠ‪ ،‬ساي داڤت تاهو‬
‫ڤنصيحة‪ ،‬ڤرأ كرو سونتهون تهيڤ ويئمول منجاوب بهاوا بلياو‬ ‫سچارا كاسر بهاوا ڤيهق ص‪.‬ا‪.‬ب‪.‬ت‪ .‬تله مڠهنتر ڤڬاواي‬
‫بكرجا دڠن مجلس ڤنصيحة سمنجق تاهون ‪ 2002‬دديوان‬
‫تورون ڤادڠ سڤاي منداڤت تانه أونتوق تاڤق ڤمبينأن‪.‬‬
‫ڤنصيحة جوڬ‪.‬‬ ‫ڤروجيك‪ ٢‬اين منجادي مسأله بسر باڬي ڤندودوق‬
‫“ديوان ڤنصيحة مميليكي تيمڤوه وقت ‪ 4‬تاهون‪ ،‬تتاڤي‬ ‫تمڤتن كران إيكونومي سوڠاي ڬولوق اداله ڤرداڬڠن أنتارا‬
‫مميليكي باڽق كواسا كران داڤت ممڠڬيل ڤڬاواي ڤمرينته‬ ‫بڠسا‪ .‬سكيراڽ ڤروجيك ايت برجايا‪ ،‬اي ممڤو منچيڤتاكن‬
‫اونتوق منجلسكن إيسو‪ ٢‬يڠ مريك برتڠڬوڠجواب‪ ،‬جك‬ ‫ڤكرجأن دان كرجايا اونتوق مشاركت د ولايه ناراتيوات‬
‫منداڤتي ادوان اتاو رايوان كڤد ڤيهق كامي بركنأن ڤروجيق‬
‫يڠ مريك جالنكن‪ .‬سڤرتي مسألة دسمڤادن‪ ،‬جك ادا سئورڠ‬ ‫دڠن جومله يڠ بسر‪.‬‬
‫مڠادو بهوا ايميڬريسين ممڤوڽأي ماس برباريس يڠ ترلاجق‬ ‫نامون‪ ،‬اهلي مجلس ڤنصيحة‪ ،‬واكيل و يلايه ناراتيوات‬
‫لاما‪ ،‬ڤڠڬونا ڤرخدمتن مستي منوڠڬو لاما‪ .‬كامي بوليه ممڠڬيل‬ ‫داڤت رايوان بركنأن ڤروجيك ڤمبينأن جمبتن سبله بوكيت تال‬

‫ڤڬاواي أونتوق ممبري ڤنجلاسن”‪.‬‬ ‫دالم كاواسن اين ماسيه ترداڤت باڽق‬
‫“سكارڠ اين‪ ،‬جواتنكواس ڤنصيحة داتڠ مشوارة سهاج‪،‬‬ ‫جوراڠ كڤرچايأن انتارا ساتو ساما‬
‫تيدق داڤت بر بوات أڤ ‪ ٢‬كران توڬسڽ هاڽ ممبري‬
‫چاداڠن‪ ،‬يڠ مانا ڤيهق ص‪.‬ا‪.‬ب‪.‬ت‪ .‬موڠكين مڠمبيل‬ ‫لأين‪ .‬اين ادله ساتو توڬس بسر باڬي‬
‫ص‪.‬ا‪.‬ب‪.‬ت‪ .‬اونتوق سلسايكن‬
‫تيندقكن اتاو تيدق ملاكوكن اڤ‪.”٢‬‬ ‫ستروسڽ‪.‬‬
‫والاو باڬايمانڤون كاواسن اين ماسيه ترداڤت باڽق‬
‫جوراڠ كڤرچيأن انتارا ساتو سام لأين‪ .‬اي مروڤاكن‬ ‫يڠ مڠهوبوڠي كنڬارا ماليسيا يڠ ماسيه برمسئله‪ .‬يأيت لارڠ‬
‫ڤرسوألن ڤنتيڠ دالم مڽلسايكن مسأله باڬي ڤيهق ص‪.‬ا‪.‬ب‪.‬ت‪.‬‬ ‫رعيت بكرجا د تانه ‪ 400‬راي يڠ دأمبيل اليه والاوڤون بلوم‬
‫ممبايرهرڬ امبيل اليه‪ .‬رعيت منونتوت اڬر مريك بوليه‬
‫ستروسڽ‪.‬‬ ‫مڠڬوناكن تمڤت يڠ اكن دأمبيل اليه ترلبيه دهولو‪ .‬رعيت‬
‫“كتيك ساي ماسيه كچيل‪ ،‬ساي تيڠكل برساما‪ ،‬بلاجر‬ ‫ممبوات رايوان ملالوءي مجليس ڤناصيحة دان كامي مڽمڤأيكن‬
‫برساما كاوان‪ ٢‬مسلم‪ .‬ساي برڤلواڠ بلاجر بهاس عرب‬ ‫ستروسڽ كڤد ڤيهق ڬوبنور و يلايه دان كڤد ص‪.‬ا‪.‬ب‪.‬ت‪.‬‬
‫أساس سمڤأي سكارڠ ساي ماسيه تاهو اليف با تا ثا كران‬
‫دولو ڬورو ساي اياله سؤرڠ مسلم‪ .‬ساي جوڬ دڤنداي‬ ‫‪.‬‬
‫برچاكڤ بهاس ملايو‪ .‬دككواسن اين أورڠ يڠ برعمور لبيه‬
‫دري ‪ 60‬تاهون بوليه برچاكڤ دڠن بهاس ملايو‪ ،‬والاوڤأون‬
‫تيدق ڤنداي برچاكڤ بهاس ملايو مريك بوليه بركومونيكاسي‬

‫دڠن بأيك ‪.‬‬

‫‪....‬‬

‫‪   36‬ڤ نچاڤاين اولڠ تاهون ك ‪ )2020-2010( 10 -‬ڤوست ڤنتدبيران و يلايه سمڤادن سلاتن‬

‫واكيل سيۏيل كمشاركتن‬

‫أونتوق ممڤرچڤتكن ڤروجيك‪ ٢‬يڠبرمنفعة‬
‫باڬي رعيتد و يلايه سمڤادن سلاتن‪.‬‬

‫ساي دڤيليه سباڬاي سؤرڠ اهلي‬
‫مجليس ڤناصيحة دان ڤمباڠونن و يلايه سمڤادن‬
‫سلاتن دزامان اين‪ .‬كمودين دڤيليه سباڬاي‬
‫اهلي جاوتنكواس ڤنديديقكن‪ ،‬اڬام دان‬

‫بوديا‪.‬‬
‫اولهكران اهلي جاوتنكواس ڤناصيحة‬
‫دان ڤمباڠونن و يلايه سمڤادن سلاتن بارو‬
‫بكرجا ‪ 1‬تاهون‪ ،‬مشوارت هاڽ ‪ 4‬كالي‪.‬‬

‫ماسيه تيدق ممڤوڽاءي ڤرانن بڬيتو باڽق‪.‬‬
‫نامون‪ ،‬ڤد ماس لالو‪ ،‬ترداڤت ببراڤ‬
‫چادڠن مڠناءي هاري‪-‬هاري ڤنتيڠ اڬام‬
‫بوزا د سلاتن تهاي‪ ،‬دري بهاڬين ڤنديديقكن‬
‫بركنأن ڤمبرين چوتي ڤد بولن كسڤولوه ﴿يڠ‬
‫ترأخير﴾ كران ڤڠانوت اڬام اسلام دسلا‬
‫تن تهاي سوده ممڤوڽاءي هاري چوتي د‬
‫هاري راي ‪ -‬كتورونن چينا ڤون اد هاري‬
‫چوتي اونتوق تاهون بارو چينا‪ .‬ڤد ماس‬

‫اين ڤمرينته تله مڠمبيل تيندقكن‪.‬‬

‫ مستي ممڤرچڤتكن ڤمباڠونن ‬ ‫ڤرأ كرو سونتهون تهيڤ ويئمول‬
‫ ايكونومي سمڤادن سلاتن ‬
‫كتوا كو يل كولوك تهيڤ ويئمول‪ ،‬دائره سوڠاي ڬولوق‪ ،‬و يلايه‬
‫ اونتوق ممچيڤتاكن ڤكرجأن ‬ ‫ناراتيوات‬
‫ دان كرجايا ‬
‫ڤرأ كرو سونتهون تهيڤ و يئمول‪ ،‬كتوا كو يل‬
‫كولوك تهيڤ ويئمول اتاو دكنالي دڠن ڬلاران “ ڤوتن‬
‫إ ياد” مليهت بهوا كراجأن مستي ممڤرچڤت ڤمبينأن‬
‫هوبوڠن أنتارا رعيت بوزا دان مسلم سڤاي داڤت‬
‫تيڠڬل دان هيدوڤ برساما سڤرت ماسا لالو سبلوم‬
‫ترلمبت‪ .‬دڠن اد ص‪.‬ا‪.‬ب‪.‬ت‪ .‬منجادي ڤرأنتاران‬

‫   ‪35‬‬

‫ايديا ترسبوت ادله حصيل در ڤد‬ ‫اهلي اکاديميك دري يونيويسيتي تمڤتن اونتوق منجاوات‬
‫ديوان ڤناصيهت د ماس ايت‪.‬‬ ‫سباݢاي تيمبلن ستيااوسها اݢوڠ سڤاي ممڤو مڠايكسيس كڤد‬
‫رعيت دڠن لبيه بأيك‪ .‬ساي دبري توݢس منجاݢ مسألة‬
‫دتمبهكن لاڬي دڠن صيفة ڤريبادي‬ ‫دالم أورسن أڬام‪ ،‬ڤرجالنن كمكة أونتوق منونايكن حج دان‬
‫دان ايديولوڬي بلياو تتاڤي سجارا‬
‫كسلوروهنڽ ادله حصيل دري‬ ‫جوڬ ممبينچڠكن حال‪٢‬كسلاماتن‪.‬‬
‫كتيك زمان يڠمليا تاوي صودصوڠ‪ ،‬بلياو ملنتيق ستيڤ‬
‫اوندڠ‪-‬اوندڠ ص‪.‬ا‪.‬ب‪.‬ت‪ .‬يڠ ممبوكا‬ ‫جواتنكواس دالم مجلس ڤنصيحة أونتوق ممڤاميركن مسألة‬
‫لواس‪.‬‬ ‫يڠد ادوكن أوله مشاركة اتاو يڠ كيت علامي ڤد وقت ايت‪.‬‬
‫مجلس ڤنصيحة جوݢ لنتيق سبواه جواتنكواس كچيل أونتوق‬
‫نامون‪ ،‬ببراڤ أيديا اين داتڠ دري مجلس ڤنصيحة ڤد‬ ‫مڠاواسي حج دان سؤال ڬاجي باڬي ڤميمڤين أڬام‪ .‬ڤيهق‬
‫ماس ايت‪ .‬تمبه دڠن كڤريبادين دان أيديولوجي بلياو سنديري‪.‬‬ ‫ص‪.‬ا‪.‬ب‪.‬ت‪ .‬منجاڬ دڠن بأيك‪ .‬هيڠݢ ممڤو منجالين‬
‫تتاڤي سچارا كسلوروهنڽ سموا ايت أدا له حاصيل دري‬ ‫هوبوڠن ايرت دڠن ڤارا ڤميمڤين أڬام‪ ،‬ترماسوق منجمڤوت‬
‫اوندڠ‪ -‬اوندڠ ص‪.‬ا‪.‬ب‪.‬ا‪.‬ت‪ .‬يڠ ممبوك لواس ڤد ماس‬ ‫اونتوق برساما دالم ڤروڬريم لاواتن سمبيل بلاجر دلوار نڬارا‬
‫ايت‪ .‬تتاڤي ڤد ماس سكارڠ بنتوق ڤكرجأن لبيه سمڤيت‬ ‫دالم حال يڠبركأيتن دڠن ڤرانن ڤنتدبيران جواتنكواس مجلس‬

‫ملاهيركن رواڠ دأنتارا ص‪.‬ا‪.‬ب‪.‬ا‪.‬ت‪ .‬دڠن رعيت‪.‬‬ ‫أكام إسلام دو يلايه‪.‬‬
‫“سبب اڤ رعيت سوكا كڤد بلياو‪ ،‬مڠيكوت ڤندڠن‬
‫دهاري اين برهارڤ ص‪.‬ا‪.‬ب‪.‬ا‪.‬ت‪ .‬ممبنتو مڽلسايكن‬ ‫ساي ايالهكران كڤريبادين بلياو‪ ،‬بلياو مندكاتي دان بر أوسها‬
‫مسألة ڤنچارين هارين ترلبيه دهولو‪ ،‬كران جك ڤندودوق‬ ‫مماهامي بودايا رعيت دالم تمڤتن‪ .‬بلياو ممبوكا ڤينتو اونتوق‬
‫كمڤوڠ هيدوڤ سنڠ‪ ،‬مسألهكسلاماتن دان ڤرتمڤوران دڠن‬
‫سموا اورڬانيساسي مندكتي دان‬
‫ڤيهق بركواس أكن هيلڠ دڠن سنديريڽ‪.‬‬ ‫بربينچڠ د ڤجابتڽ‪ .‬ستيڤ اورڠ موده أونتوق مندكاتي‬
‫بلياو‪ .‬ترأوتام سكالي سنتياس أدا ڤرجومڤأن هارين ستيڤ‬
‫‪....‬‬ ‫ڤاڬي سبلوم وقت ڤجابت أونتوق بربينچڠ دان ممبنتڠي مسأله‪،‬‬
‫ولاوڤون بوكن سچارا رسمي تتاڤي اي داڤت مڽلسايكن مسأله‬

‫دڠن چڤت‪.‬‬
‫بليو منجاڬ أورڠ تهاي دلوار نڬارا‪ .‬ترأوتام أنق‪ ٢‬يڠ‬
‫كورڠ بلاجر بهاس تهاي‪ .‬بلياو مڽدياكن كور يكولم بهاس‬
‫تهاي كڤد كومڤولن ايت‪ .‬جوڬ مڽلسايكن مسئله ڤرساتوان‬
‫توميم (ر يستور ين رعيت تهاي دماليسيا)‪ .‬سر يڠ ممبري‬
‫ڤينجامن كڤد اورڠ يڠ مڠهادڤي مسألةكأواڠن‪ ،‬ڤرداڬاڠن‪،‬‬
‫سهيڠڬا داڤت موجودكن ڤرهو بوڠن بأيك دان ساليڠ‬
‫ممڤرچيأي‪ .‬جوڬ ملاكوكن لاواتن أونتوق برتمو دڠن‬
‫ڤرساتوان ڤلاجر دنڬارا‪ ٢‬عرب أونتوق ممبري ڬالقكن‪،‬‬

‫مڠنلي دان مڽلسايكن مسألة يڠ مريك مڠهاداڤي‪.‬‬

‫‪   34‬ڤ نچاڤاين اولڠ تاهون ك ‪ )2020-2010( 10 -‬ڤوست ڤنتدبيران و يلايه سمڤادن سلاتن‬

‫واكيل سيۏيل كمشاركتن‬

‫سماس ص‪.‬ا‪.‬ب‪.‬ت‪ .‬دتوبوهکن ڤد‬
‫تاهون ‪ 1981‬ساي بلوم برڤرانن دکاواسن‬
‫اين‪ .‬تتاڤي مليهت دالم ݢمبران لواس اي‬
‫اداله ڤرکارا يڠ ساڠت بأيك کران‬
‫ص‪.‬ا‪.‬ب‪.‬ت اداله واکيل دالم مڽلسايکن‬
‫مسأله يڠ ممڤو مڠايکسيس رعيت د ستيڤ‬
‫کاواسن دان سيکتور‪ .‬منجاݢ سيكتور‬
‫كراجأن‪ ،‬سيكتور عوام دان سيكتور‬
‫سواستا‪ .‬اڤبيل ماسا بروبه‪ ،‬كرجا جوڬ‬
‫بروبه مڠيكوت زمان‪ .‬ساي برڤرانن دزمان‬
‫كولونيل ڤوليس تاوي صود صوڠ سباݢاي‬
‫اهلي مجليس ڤناصيحت‪ .‬بلياو تله ممبري‬
‫کسمڤتن اونتوق برتوݢس د سيني دان‬
‫جوݢ اونتوق منيڠکتکن ڤرسونيل يڠ‬
‫برڤوتينسي دالم برباݢي بيدڠ سڤرتي مڠوندڠ‬

‫ ساي ايڠين مليهت ‬ ‫يڠمليا وان درامن مأميڠچيء‬
‫ ص‪.‬ا‪.‬ب‪.‬ت‪ .‬‬
‫يڠد ڤرتوا مجليس اڬام اسلام و يلايه ڤتتاني‬
‫ تولوڠ سلساي مسئله ‬
‫ كهيدوڤن رعيت ‬ ‫ڤڠاسس ص‪.‬ا‪.‬ب‪.‬ت‪ .‬اداله ڤا ڤريم کران‬
‫و يلايه سمڤادن سلاتن ممڤوڽاءي مسئله تيدق سڤرتي‬
‫و يلايه لأين‪ .٢‬اولهئت ستيڤ كراجأن ممبري کڤنتيڠن‬
‫ترهادڤ ص‪.‬ا‪.‬ب‪.‬ت‪ .‬سڤاي منجادي سباڬاي‬

‫واكيل اونتوق مڽلسايكن مسئله دكاواسن اين‪.‬‬

‫   ‪33‬‬

‫سرانيا نوکيو‬ ‫چيئبيده ابوباکا‬ ‫بينچوان سوسارا‬ ‫فاتيمه فأأيتيدأود‬ ‫راهيم يينا‬ ‫سوتيق مادنيڠ‬

‫تر يووت سيکيت‬ ‫سورڤون کاڤلانونوات‬ ‫انکيت ليلاڤايبون‬ ‫ڤکاڤن سنسوات کويسڤوڠ سيئريئتاناسکون واروت چاكاتيت‬

‫اليسا اوڠسارا‬ ‫محمداسمي مامأ‬ ‫محمدخراستن حج چيئلي‬ ‫عثمان دأود‬ ‫عبدالعزيز يانيا‬ ‫راڤي مامأ‬

‫ناتنون ڤوڠتانيأو يئريئيا بونياسيت سؤواننارات دوللاديت ڤاتنأرات ساكدا ويتياسيئريئکون‬ ‫تاويساك دأود‬ ‫کيڤاچا چنتأسيئرو‬

‫نيئموء مأکاچي‬ ‫سومڤوچ سؤواننارات ديدرات سيمسيئريء‬ ‫ڤوچ نوانبون‬ ‫سومماي کوانتوڠييم‬ ‫راچني دينکانچانأساك‬

‫ابيدين مانونتاوي‬
‫‪   32‬ڤ نچاڤاين اولڠ تاهون ك ‪ )2020-2010( 10 -‬ڤوست ڤنتدبيران و يلايه سمڤادن سلاتن‬

‫ديوان ڤناصيحت ڤنتدبيران دان ڤمباڠونن ويلايه‬
‫سمڤادن سلاتن (‪)2020‬‬

‫چاييوڠ مانيروڠسکون‬ ‫وانهأمأ باکا‬ ‫ڤرأموك لمول‬ ‫سأيد اليوفري‬

‫ڤريسيدين ديوان‬ ‫نأيب ڤريسيدين ديوان نومبور ‪2‬‬ ‫نأيب ڤريسيدين ديوان نومبور ‪1‬‬ ‫ستيااوسها ديوان‬

‫بهارودين يوسوف‬ ‫اسيء اسي‬ ‫ڤانيا سيتهوڠسوك سيئريئساك ڤرأتيڤراسميکون‬ ‫ياکر يا سيئمأ‬ ‫ويئچيد تهاي تهوڠنوم‬

‫عبدالعزيز چيءمامأ‬ ‫چيءهوسيڠ چيءاوبوڠ‬ ‫روشدي باکوء‬ ‫ادون مواقسوڠ‬ ‫ارون کاوعو‬ ‫ڤايسان تانيهيڠ‬

‫ڤرأسونتهون ويئسوتتانؤوات ڤرأ سيئريئ چارييا لاڠکان ڤرأکرو سونتهن تيڤويئمون ڤرأکروسؤواتناڤون‬ ‫يمعاد ليڠالا‬ ‫دونسوکوت ناي دي‬
‫(سيئريئواتنأ نوڤرات)‬

‫قسيم بوهاس‬ ‫نيءحسن نيءمأ‬ ‫ايمچيت لتڤوڠسومبات‬ ‫ويسوت چومڠ‬ ‫موسيث لتڤر يڤان‬ ‫ڤرأکرو سوڤونڤنياسان‬
‫   ‪31‬‬

‫سوراساك اينسيکراي‬ ‫ادول ڤرومسيڠ‬ ‫وارات سيڠچارون‬ ‫خاليل الرحمن درامي‬ ‫عبدالله وامي‬ ‫کراسناي واڠراڠسيئماکول‬

‫راچني دينکانأچانأساك‬ ‫خسمه ليميني‬ ‫عبدالرانيء کاهأمأ‬ ‫عبدالعزيز يانيا‬ ‫نيئسيت چايفاك‬ ‫سومسوك سؤوانکيت‬

‫مأصالح سامأ ويئسوت سيڠکچون وراکون‬ ‫يوسين چينتاڤاکان سورچاي چيتڤاكديبدين چاييوڠ مانيروڠسکون‬ ‫ڤيتاك كوکياتڤيئتاك‬

‫چينتنا چيئنووات‬ ‫راتنا کانسيئريء‬ ‫ڤاکون ڤريچاووتتيئديت دنؤڤوڠ اونڤواڠرات‬ ‫اڠخانا نيلأڤايچيت‬ ‫سودتيئڤن کنانوءراك‬

‫بينچاوان سوسارا‬ ‫کيتيئڤوڠ کوبويتتاي سامريت سياڠڤرأسيت‬

‫‪   30‬ڤ نچاڤاين اولڠ تاهون ك ‪ )2020-2010( 10 -‬ڤوست ڤنتدبيران و يلايه سمڤادن سلاتن‬

‫چارتا ديوان ڤناصيحت‬

‫ڤنتدبيران دان ڤمباڠونن ويلايه سمڤادن سلاتن (‪)2013 - 2010‬‬

‫وانچاي سواناکان‬ ‫سومچاي تنسيسکول‬ ‫سأيد اليوفري‬ ‫عزيز بينهاوان‬

‫ستيااوسها ديوان‬ ‫نأيب ڤريسيدين مجليس‬ ‫نأيب ڤريسيدين ديوان‬ ‫ڤريسيدين ديوان‬

‫اهلي ديوان ڤناصيحت ڤنتدبيران دان ڤمباڠونن ويلايه سمڤادن سلاتن‬

‫سومات مأمؤڤي‬ ‫سماعيل دوله‬ ‫سيري نيءمأيؤ‬ ‫ڤراي ڤاتنو‬ ‫سموت مهامأ‬ ‫هاريس مأريسة‬

‫مؤراد باي سأمأوة‬ ‫روشدي باکوق‬ ‫أسمي توءمينا‬ ‫عبدالعزيز چيءمامأ‬ ‫ويرأ ڤيد ڤراداڤ‬ ‫دوله ليمليء‬

‫ڤرأ کرو سونتهونتيف ويئمون ڤرا سيئريتچار يا لڠکان ويئچاي رونروڠکوللاريت ڤرأ سيرا تانأو يءمون ڤرأ کرو سوڤون ڤنياسان‬ ‫يمعاد ليڠالا‬
‫   ‪29‬‬

‫منداڤتكن معلومت سهيڠݢ کامي داڤت مڠݢوناکنڽ سباݢاي‬
‫ڤڠکالن داتا يڠ ساما سموا‪ .‬دان داڤت چاتت دالم ڤتا دان لأين‪.٢‬‬
‫اين اداله ڤڠوروسن ڤڠکالن داتا يڠ اکن ممباوا کڤد ڤڽلساين‬

‫مسأله د ما سا منداتڠ‪.‬‬

‫مڽوکوڠ ايکونومي اساس دڠن مندوروڠ ايکونومي ڤلنچوڠن‬ ‫ڤوست ڤڽلاراسن كانق‪-‬كانق دان وانيتا مروڤاکن تمڤت‬
‫ڤروجيك چونتوه يڠ مانا ص‪.‬ا‪.‬ب‪.‬ت‪ .‬كرجا ساما دڠن‬ ‫يڠ ڤرتاما د تهايلند جوݢ برتمڤت د تيڠکت باواه‪.‬‬
‫ڤلباڬاي كمنترين دان جابتن ڤمرينتهن سڤرتي بندار ڤلنچوڠن د‬
‫بتوڠ‪ .‬ص‪.‬ا‪.‬ب‪.‬ت‪ .‬اداله بهاڬين ڤڽلاراس باڬي بندارموديل‪.‬‬ ‫اورݢانايساسي مشاراکة سيفيل جوݢ اد دسيني‪ .‬اين اداله‬
‫بتوڠ ادله بندار موديل سڬي ڤلنچوڠن ليستاري‪ .‬سكيراڽ اندا‬ ‫کجايأن دالم ڤڠوروسن‪ .‬بركنأن ڤڽلساين ککوراڠن زات ماكنن‪،‬‬
‫مڠاتكن اڤ يڠ كامي لاكوكن اونتوق منيڠكتكن ڤلنچوڠن؟‬ ‫کيني باڽق اورݢانايساسي بکرجا أتس ناما اهليجاواتنكواسا کرجا‪.‬‬
‫اولهئت ص‪.‬ا‪.‬ب‪.‬ت‪ .‬برتيندق سبا ݢاي ڤوست کواورديناسي‪.‬‬
‫دري يڠ سوده اد‪.‬‬
‫اندا مليهت تلاڬ اير ڤانس د كمڤوڠ ناكا ( دأيره بتوڠ )‬ ‫منوبوهکن ڤوست داتا اونتوق مراوات مريك يڠ ترججس اوليه‬
‫يڠ اينده دان ڤنوه دڠن ڤلنچوڠ سكارڠ‪ .‬تتاڤي دهولو كاواسن‬ ‫کروسوهن‬
‫ايت دتومبوهي هوتن‪ .‬اتاو د رومه براوسيا ‪ 150‬تاهون‪ ،‬کمڤوڠ‬
‫کومونيتي چينا کيلو ‪ ،4‬کمڤوڠ کومونيتي چينا هقکا ( دأيره‬ ‫دسيني جوݢ مروڤکن ڤوست داتا ڤمباڠونن ڤرتاما د سلاتن‪.‬‬
‫بتوڠ )‪ .‬سوکوڠن مندوروڠ ڤمباڠونن د سکاي ووق ( اير و يڠ‬ ‫ڤرݢرقکن يڠ بارو دبينچڠکن دان يڠتله‬
‫) كامي كرجاساما دڠن بهاڬين و يلايه‪ ،‬ا‪.‬ب‪.‬ت‪ ،.‬جابتن‬
‫ڤرهوتنن مندوروڠ ڤلباݢي لڠکه اونتوق منجاديکن تمڤت ڤلنچوڠن‬ ‫دتنداتاڠني اداله معلومت مريك يڠ ترججس اوليهکروسوهن‪.‬‬
‫دالم تمڤتن‪ .‬جوݢ مندوروڠ لا ڤڠن تربڠ بتوڠ‪ .‬ص‪.‬ا‪.‬ب‪.‬ت‪.‬‬ ‫ادله سيستيم يڠ دهوبوڠکن دڠن ڤر يڠکت مقيم دان كمڤوڠ‪.‬‬
‫سباݢاي ڤوست ڤندوروڠ دڠن ڤلباݢي اݢينسي هيڠݢا برجايا‪.‬‬ ‫سباݢاي ڤوست داتا اوراڠ‪ ٢‬يڠ ترججس‪ .‬سلڤس اين كيت‬
‫جادي کامي ايڠين مليهت ڤلنچوڠ ماسوقي كاواسن کومونيتي‬
‫ممڤو مليهت ݢمبر يڠ ساما‪ .‬کمنترين‬
‫دان برمالم دهومستي يڠ دسدياكن اوليه ڤندودوق کمڤوڠ‪.‬‬ ‫ڤنديديقکن اکن مميليقکي ساتو سيت معلومت اونتوق‬

‫بوليه دكاتكن جالن راي دري سوڠکلا داتڠ کسيني اد‬ ‫مڠاواسي ڤنديدقکن اوراڠ ‪ ٢‬يڠ ترججس‪ .‬معلومت‬
‫باڽق ريستوران‪ .‬د بندر جالا ڤون ڤنوه دڠن ريستوران کران‬ ‫تربارو اکن مونچول تروس كڤد کامي دڠن سݢرا‪ .‬جادي‬
‫ڤلنچوڠ اكن سيڠڬه سيني دهولو‪ .‬بݢيتو جوݢ دڠن جالن كتانتو‬ ‫كيت اكن مليهت ݢمبر يڠ ساما‪ .‬کمنترين کصيحتن‪ ،‬جابتن‬
‫سكارڠ د ڤنوهي دڠن ريستوران‪ .‬بوكن هاڽا د بتوڠ سهاج تتافي‬ ‫کصيحتن جيوا جوݢ منندا تاڠني اونتوق كرجاساما‪ .‬دڠن اين‬
‫اين اداله ڤمباڠونن سچارا كسلوروهن‪ .‬سکاراڠ ڤندودوق کمڤوڠ‬ ‫مريك اکن دجاݢ‪ .‬سبلوم اين معلومت تيدق ڤرنه مونچول‪.‬‬
‫راماي يڠ اکن ممبوات هومستي کران اين اداله ڤنداڤتن اساس‪.‬‬ ‫معلومت رعيت تهاي دري ماليسيا د سݢي ڤڠڠݢوران‪ .‬کامي‬
‫مڠݢوناکن سيسوا سوكار يلاوان برجالن د ستيڤ رومه اونتوق‬
‫‪....‬‬

‫‪   28‬ڤ نچاڤاين اولڠ تاهون ك ‪ )2020-2010( 10 -‬ڤوست ڤنتدبيران و يلايه سمڤادن سلاتن‬

‫اينتيݢراسي ڤڠوروسن اير دو يلايه سمڤادن سلاتن‬ ‫ڤڽلارسن اونتوق ممبري سوكوڠن ترهادڤ بيسنيس ڤرتڠهن‬
‫سچاراکسلوروهن ڤمباڠونن ستله مماسوقكي تاهون کتيݢ‬ ‫دان كچيل د باڠونن ڤوست كراجأن سلاتن بهاڬين باوه ﴿‬
‫هوتيل چاڠلي ﴾ وقتو سكارڠ كڬياتن مارا سچارا برتروسن ‪.‬‬
‫ساي تيدق منيڠݢ�لکن ڤركارا يڠ منتن ڤڠاره‬ ‫اوليهئيت ڬمباران عموم ايكونومي وقتو سكارڠ منيڠكت باءيك‪.‬‬
‫اتاو ستيااوسهااݢوڠ تله ملتقکن اساسڽ‪ .‬ساي ماسيه‬
‫ممبنتو مڠوروس ݢولوڠن ضعيف‪ ،‬ݢولوڠن کوراڠ ڤلواڠ دان‬
‫مڠيکوتيڽ تتاڤي اي ممبوکا جالن لبيه لواس دري‬ ‫ڤنديديقکن بهاس تهاي‬
‫سبلومڽ‪ .‬دهاري اين ساي برمولا مليهت ڤروبهن يڠ جلس‬
‫ݢولوڠن ضعيف کوراڠ ڤلواڠ ڤيهق ص‪.‬ا‪.‬ب‪.‬ت‪ .‬ممبري‬
‫دالم ستيڤ دايمينسي‪.‬‬ ‫ڤلواڠ كڤد مريك سڤاي ممڤو مڠايکسيس دالم برباݢاي ڤركارا‬
‫اڤكه ڤنچاڤاين دان کماجوان يڠ جلس؟ ساي ايڠين مڠاتاکن‬
‫بهاوا اونداڠ ‪ ٢‬ڤنتدبيران عوام برتوجوان اونتوق مڠادكن ڤڠوروسن‬ ‫دان تله ترچاڤاي باڽق کماجوان‪.‬‬
‫يڠ بنر‪ ٢‬برساتو دان برسڤادو ايتله يڠ كامي اڠݢڤ سباݢي‬ ‫ترداڤت ‪ 7.5‬ڤولوه ريبو کانق‪ ٢‬کوراڠ اوڤاي دسلاتن‬
‫تهاي‪ .‬دري جمله ايت لبيه دري ‪ 3000‬اورڠ تيدق داڤت‬
‫کماجوان‪.‬‬ ‫منجاݢا ديري سنديري ساما سکالي‪ .‬دري جومله ايت جوڬ‬
‫سباݢي چونتوه‪ ،‬ڤڠوروسن اير ممڤوڽأي باڽق اوݢانايساسي‬ ‫ترداڤت يڠ كورڠ اوڤاي برتينديه‪ .‬سبلوم اين ببراڤ اݢينسي‬
‫يڠ ترليبت سوده ممبنتو‪ ،‬تتاڤي کيت مڽوسونكن سيستيم‪ ،‬مليهت‬
‫يڠ ترليبت دالم اوڤراسي‪ .‬کامي تله‬ ‫ݢمبر يڠ ساما‪ ،‬اڤ يڠ بوليه دالاکوکن‪ .‬كروم سومديد ڤهرأ‬
‫مڠومڤو�لکن سموا سيکتور اونتوق مڠوروسکنڽ دڠن اد‬ ‫تهيڤ سنتيا براڠكت كسيني ساي مڽمڤأيكن لاڤوران‪ ،‬بڬيندا‬
‫ص‪.‬ا‪.‬ب‪.‬ت‪ .‬سباݢي ڤوست ڤڽلارس‪ .‬کيني برسديا اونتوق‬
‫ممبوکا ڤوست معلومت ڤڠوروسن اير دو يلايه سمڤادن سلاتن‬ ‫ساڠت برمينت‪.‬‬
‫مڠادكن ڤروجيك "كروسي بهاݢيا" كرجا ساما دڠن‬
‫دمان سموا سيکتور‬
‫اکن برکومڤول دڤوست ترسبوت د چاڠلي‪ .‬يڠ کيني‬ ‫دوکتورڤاکر اونتوق ممبوات کاسوت کانق‪٢‬‬
‫مڠاداکن ڤرتموان تنتڠ اير‪ ،‬سموا سيكتور يڠ ترليبت اکن داتڠ‪.‬‬ ‫دڠن مڠوناکن تيکنولوݢي تيڠݢي يأيت مڠوکوردسيني دان‬
‫ملتککن سيستيم ايردموسيم کماراو‪ ،‬بنجير دان ايرلأوت‪ .‬دهاري‬ ‫هنتر معلومت کبڠکوق سباڬاي كاسوت ڤاسڠ ڤرتام يڠ ممبوات‬
‫اين سموا سيکتور داتڠ دان مليهت ݢمبر يڠ ساما کران سيستيم‬ ‫كانق‪ ٢‬بوليه دودوق‪ .‬منداڤتي بريبو اورڠ كانق‪ ٢‬يڠ مماسوقكي‬
‫مستي داوروس اونتوق جڠکا ڤنجڠ‪ .‬يڠمانا کأمفت ‪٢‬اليران اير‬ ‫راڠکين ڤروجيك اين‪ .‬اڤبيل مريك برمولا برݢراق دان ستروسڽ‬
‫يأيت سوڠاي ڤتتاني‪ ،‬سوڠاي سايبوري‪ ،‬سوڠاي باڠ نارا دان‬ ‫مريك اكن ممڤو دودوق‪ .‬دڠن ايت ايبو باڤ بوليه بريحة دان‬
‫اليران سوڠاي ݢولوق‪ .‬سموا سيستيم اكن داوروس اونتوق‬
‫ممبوات ڤركارا لأين‪.‬‬
‫جڠکا ڤينديق دان ڤنجڠ‪.‬‬ ‫مسأله سوسيل سچارا کسلوروهنڽ جوڬ تله مالاکوکن‬

‫مڠوبوهكن ڤوست انتررڬراسي د باڠونن چاڠلي‬ ‫باڽق ڤركارا‪ .‬كامي اداله ڤوست ڤڽلارسن‪.‬‬
‫ص‪.‬ا‪.‬ب‪.‬ت‪ .‬ممڤوڽاءي ڤوست كراجأن سلاتن بهاڬين‬ ‫سباݢي چونتوه‪ ،‬مسئله ککوراڠن زات ماکنن‪ ،‬كامي‬
‫کرجا ساما دڠن ‪ PSU‬ڤتتاني‪ ،‬کمنترين کصيحتن عوام دان‬
‫باوه ﴿هوتيل چاڠلي ﴾‪.‬‬
‫کامي مميليکي ڤوست اونتوق مڠکواوديناسيکن ڤرداݢڠن‬ ‫ببراڤ اونيت يڠبركأيتن‪.‬‬
‫دان ڤلابوران دالم ساتو سيت لڠکڤ‪ .‬برمولا برجاي‪ ،‬سكارڠ‬ ‫منوجو "کليستارين“ سمواڽ اداله ڤمباڠونن يڠ جلس دان‬
‫ليستاري ‪.‬سڤرتي کليستارين سومبور‪ ،‬كرجاساما رعيت اونتوق‬
‫سياڤ يڠ اکن مالابور سيلا تروس كباڠونن ترسبوت‪.‬‬ ‫موجودكن ڤمباڠونن يڠ ممڤن‪ .‬کامي تله بکرجا دالم برباڬاي بيدڠ‬
‫والاوڤون تيدق ‪ 100 %‬لڠکڤ تتاڤي جك ادا تمڤت يڠ‬
‫ايڠين اندا ملابور اتاو ايڠين مڠهوبوڠي‪ ،‬كامي اکن ممبري‬ ‫ترماسوق ڤمباڠونن ڤڬاواي کراجأن‪.‬‬

‫ڤتولوڠن‪ .‬اين اداله اونتوق ممباوا سموا سيكتور برݢابوڠ‪.‬‬

‫   ‪27‬‬

‫دان مڠاݢيهکن ڤنداڤتن دڤر يڠکت اساس يأيت ايسي رومه‬ ‫ميكانيسما مجليس كأمانن مقيم كأره ستراتيڬي ڤمباڠونن نڬارا‬
‫دان مشاراکة‪ .‬ص‪.‬ا‪.‬ب‪.‬ت‪ .‬برساما دڠن ڤلباݢاي اݢينسي‬ ‫"ستابيل‪ ،‬معمور‪ ،‬ليستاري"‬

‫منتڤکن کراڠکا سڤاي ايسي رومه ممڤو برديکاري‪.‬‬ ‫كرجا كامي سلارس دڠن ستراتيڬي كبڠسأن اياله ممباوا‬
‫هاري اين کامي بکرجاساما دڠن کمنترين ڤرتانين دان‬ ‫و يلايه سمڤادن سلاتن كأره "ستابيل‪ ،‬معمور‪ ،‬ليستاري"‪.‬‬

‫اݢينسي لأين اونتوق ممباڠون ڤنداڤتن‬ ‫"کستابيلن" اداله توڬس اوتاما ق‪.‬ا‪.‬ر‪.‬م‪.‬ن‪ISOC ( .‬‬
‫رعيت اونتوق مووجودکن چيري کلوارݢا يڠ برديکاري‪.‬‬ ‫) ‪ .‬ص‪.‬ا‪.‬ب‪.‬ت‪ .‬اکن مڽوکوڠ اونتوق ممڤرقواتكن کسلامتن‪.‬‬
‫ممبري سوكوڠن ڤروجيك هوتن ‪ 3‬جنيس ممبري فأيدة ‪ 4‬ڤركارا‪.‬‬
‫سوكوڠن تانامن ايکونومي بارو اݢربر سلاراس دڠن کڽاتأن‪.‬‬ ‫اڤ يڠ كامي بوات ادله سڤرتي‪:‬‬
‫ساتو ڤنيڠکتن کسلامتن اداله ممبينا ستاتوس مقيم يڠ تڬوه‬
‫مڽوکوڠ تانامن جڠکا‬ ‫يڠمانا ص‪.‬ا‪.‬ب‪.‬ت‪ .‬اكن منجادي ڤوست ڤڽلارسن اونتوق‬
‫ڤينديق سفرت کوڤي دان لأين‪.٢‬بركنأن تناݢا جوݢا‬ ‫سموا منوروت ستراتيڬي ڤمباڠونن نڬارا يأيت "مقيم ستابيل‪،‬‬
‫معمور‪ ،‬ليستاري" ‪ .‬اين ادله ستراتيڬي ڤمباڠونن نڬارا ‪ 20‬تاهون‪.‬‬
‫دڤروموسيکن اونتوق ممنوهي کاواسن‬ ‫ص‪.‬ا‪.‬ب‪.‬ت‪ .‬مڠݢونا مکانيسما مجليس كأمانن مقيم‪.‬‬
‫سمڤادن سلاتن‪ .‬مموليه ڤيڠڬيرلأوت سچارا عموم سڤرتي‬ ‫مڠادكن ڤمباڠونن داسر ايکونومي اونتوق ممبينا مقيم يڠ تڬوه‪.‬‬
‫سوكوڠن ڤنترنقکن کتم لأوت‪ .‬ترنقکن اوڠݢس‪ .‬اين اداله‬
‫ڤڠکلن ايسي رومه دالم کومونيتي‪ .‬تردافت لبيه داري ‪ 30‬جنيس‬ ‫اين اداله توݢس تمبهن ڤرتاما دان ترڤنتيڠ‪.‬‬
‫ڤرودوق ‪ OTOP‬يڠ تله کامي بڠکيتکن اونتوق مڠوکوهکنڽ‬
‫سڤاي منجادي ڤروساهأن ڤر يڠكت رانتاو كچيل ‪ 5‬و يلايه‬ ‫کأديلن دان ڤموليهن اونتوق مڠوكوهكن كستابيلن‬
‫کدوا اداله ملقساناكن کأديلن‪ .‬سموا ڤيهق يڠ برکڤنتيڠن‬
‫سلاتن‪.‬‬
‫سباڬاي موديل اونتوق منار يك ڤلابور‪.‬‬ ‫دڠن کسلامتن اتاو مشاراکت عموم ممڤو مڠأسيس‬
‫جوݢا مندوکوڠ ڤنچيڤتأن ڤمبڠکيت تناݢا ايليكتر يك دالم‬ ‫سيستيم يڠ عاديل‪ .‬براوڤراسي دالم دانا کأديلن‪ .‬ملݢاکن‬
‫ڤندريتأن داكر اومبي مسئله‪ .‬مڠادكن كاكي تاڠن دتمڤت‪٢‬‬
‫تمڤتن‪ .‬تراوتاما ڤمبڠکيت تناݢا‬
‫باي اوميس د برباݢي تمڤت ددأيره نوڠچيق (ڤتتاني )‪.‬‬ ‫ڤمرينتهن اوتاما دان لأين‪. ٢‬‬
‫بركنأن ڤموليهن دماس ‪ 17‬تاهون يڠ لڤس تله ممنداڤتي مريك‬
‫جوݢا ممڤوڽأي ڤرتانين ماجو‪ ،‬ڤمباڠونن ع‬ ‫يڠ ترججس دري مسئله كأمنن همڤير ‪ 20000‬اورڠ‪ .‬کيت‬
‫ايندوستري کيلڠ کلاڤا ساويت يڠ سوده اد‪ ،‬کيلڠ کلاڤا‬ ‫هاروس مڠاتور سيستيم بنتوان دان ڤموليهن کران ممرلوکن ماس‬
‫برسڤادو د نوڠ چيق ستله تاهون باروهاروس براوڤراسي يڠ‬ ‫سڤرت انق كڤد مريك يڠ تله منيڠݢل دونيا کيت هاروس‬
‫برسبلهن دڠن کيلڠ کلاڤا ساويت ڤرتام د سلاتن‪ .‬کيلڠ اين جك‬ ‫ممبري بنتوان ڤنديديقكن سهيڠݢا اوسيا ‪ 25‬تاهون اتاو منداڤتکن‬
‫دلقسانا دڠن سڤنوهڽ اي ممڤو ممبري حاصيلن ‪ 1.6‬راتوس‬
‫ريبو بواهکلاڤا سهاري‪ .‬اي ممڤو مووجودکن ڤکرجأن دكاواسن‬ ‫ايجازة سارجانا مودا‪ .‬ايت اداله بنتوان يڠ ڤنجڠ‪.‬‬
‫ايت اونتوق منيڠکتکن ڤنداڤتن ڤتاني‪ .‬سمأد کيلڠ دورين کيلڠ‬
‫ممباڠون ايکونومي اساس‪ ،‬ايکونومي مشارکت كڤر يڠكت رانتاو‬
‫ڤرابوت‪ .‬كيت مارا كهادڤن لڠكه دمي لڠكه‪.‬‬ ‫كچيل ‪ 5‬و يلايه سلاتن‬
‫سمنتارا باندار ڤرداڬڠن سمڤادن يڠ ماسيه ممڤوڽاءي مسئله‬
‫اياله د سوڠاي ݢولوق كران مسئلهكوۏيد ‪ .-19‬کوتا ڤريندوسترين‬ ‫کدوا ڤمباڠونن اونتوق ممباوا کڤدا "كمعمورن" اتاو هيدوڤن‬
‫ماجوکوتا چأنأ مڠيکوتي کراڠکا کرجا يأيت ايکونومي د ڤر يڠكت‬ ‫هارين دڠن باءيك منوروت‬

‫رانتاو كچيل ‪ 5‬و يلايه سلاتن‪.‬‬ ‫ستراتيݢي ناسينل معمور‪ ،‬ليستاري اتاو اتاو هيدوڤن هارين‬
‫بركنأن ڤرداڬڠن ‪ SME‬كامي تله منوبوهكن ڤوست‬ ‫دڠن باءيك مرڠکومي ايكونومي‪ ،‬سوسيال‪ ،‬ڤمباڠونن مأنسي ادله‬
‫اساس يڠ جلس‪ .‬ممباڠون ايکونومي اونتوق مووجودکن ڤکرجأن‬

‫‪   26‬ڤ نچاڤاين اولڠ تاهون ك ‪ )2020-2010( 10 -‬ڤوست ڤنتدبيران و يلايه سمڤادن سلاتن‬

‫كجيأن ‪ /‬ڤمباڠونن دستيڤ ايرا‬

‫�لكسمانا مودا سومكيات ڤونڤرأيون‬ ‫سوده مماسوقكي تاهون کتيݢ ساي مڠمبيل‬
‫اليه توݢس دالم مڠڬرقن كرجا ص‪.‬ا‪.‬ب‪.‬ت‪ .‬اونتوق‬
‫ستيااوسهااڬوڠ ص‪.‬ا‪.‬ب‪.‬ت‪.‬‬
‫مڽدمبوڠ كرجا دري ستيااوسهااڬوڠ سبلوم اين‪.‬‬

‫سڤرت يڠ دکتهوي ڤنوبوهن ص‪.‬ا‪.‬ب‪.‬ت‪.‬‬
‫ادلهکران ڤرلوڽ اوݢانايساسي اين منجادي سباݢاي‬
‫ڤوست ڤڠوروسن‪ .‬نام يڠد توبوه منونجوق ڤرخدمتن‬
‫بهاڬين و يلايه سمڤادن سلاتن يڠ برمقصود كراجأ‬
‫ايڠين مڠݢوناکنڽ سباݢي ڤوست فنتدبيران دستيڤ‬
‫ڤركارا دڠن سلوڬين "اونيت ممبينا كماجوان تمڤت‬

‫برڬنتوڠ كڤد رعيت"‪.‬‬

‫مڠهوبوڠ مڽلاراس مڽوكوڠ‬

‫اداله ڤرانن ڤنتيڠ ص‪.‬ا‪.‬ب‪.‬ت‪.‬‬

‫بلوم ممڤوڽأي رانچڠن ڤمباڠونن‪ .‬دڠن ايت ص‪.‬ا‪.‬ب‪.‬ت‪.‬‬ ‫ڤرانن ص‪.‬ا‪.‬ب‪.‬ت‪ .‬اداله اونتوق منجالين دان‬
‫اکن منجادي اونيت ڤرتام اونتوق برمولا ڤروجيك سڤرت‬ ‫مڠاينترڬراسي دڠن ستيڤ بهاڬين سڤاي بكرجا كأره‬
‫منجالنکن ڤروچيق ڤرتانين‪ ،‬مڽلسايکن مسألهکصيهتن دان لأين ‪.٢‬‬
‫ڤرتام دڤرلوکن اونتوق مبوکا جالن اتاو ممنوهي رواڠ اتاو سكيراڽ‬ ‫يڠ ساما‪.‬‬
‫مانا‪-‬مانا اونيت ڤرلو اونتوق ممڤرلواسكن كاواسن دڠن توجوان‬ ‫دڠن اد ستراتيڬي ڤمباڠونن و يلايه سمڤادن‬
‫سلاتن سباڬاي كونچي ڤنتيڠ يڠ داڤت مڠهوبوڠكن‬
‫اونتوق ممباڠون ص‪.‬ا‪.‬ب‪.‬ت‪ .‬جوڬ اكن ممبري سوكوڠن‪.‬‬ ‫اورݢانيساسي اين دڠن اݢينسي لأين‪ .‬ممڤو ڽأي‬
‫ڤرانن کدوا اداله اونتوق مڽوکوڠ ڤمباڠونن‪ .‬يڠکتيݢ اداله‬ ‫ميكانيسما يڠ مڽوکوڠ جاواتنكواسا ڤمباڠونن و يلايه‬
‫اونتوق مڽوکوڠ ڤمباڠونن اونتوق کأمنن يڠد جاڬ اوليه ق‪.‬ا‪.‬ر‪.‬م‪.‬ن‪.‬‬ ‫سمڤادن سلاتن يڠد کتوأي اوليه ڤردانا منتري جنرال‬
‫ڤرأ يوت چان اوچا دان دتوݢسکنڽ كڤد جنرال ڤرأ‬
‫ك‪ -4‬بهاڬين دڤن‪.‬‬ ‫ويت ووڠ ؤوان تيمبلن ڤردانا منتري برتيندق سباݢي‬
‫دالم ڤرانن کتيݢ دماناكه اي بربيزا دڠن ڤمباڠونن بياس؟ ايت‬
‫اکن ممڤوڽإي توجوان سچارا خصوص اونتوق كاواسن ترتنتوسڤرتي‬ ‫کتوا‪.‬‬
‫دسکيتر تامن ناسينل بودو‪ -‬سوڠي ڤادي‪ .‬دان دمانا ادا مسألهکيت‬ ‫ڤرانن ڤرتام اداله مڠهوبوڠکن ستراتيڬي ڤمباڠونن‬
‫و يلايه سمڤادن سلاتن يڠمان ص‪.‬ا‪.‬ب‪.‬ت‪ .‬اكن‬
‫هاروس لاكوكن د سيتو ترلبيه دهولو‪.‬‬ ‫مڠيسي دان مڽوكوڠ سکيراڽ ببراڤ جابتتن‬

‫   ‪25‬‬

‫كيت تيدق بوليه ممبياركن مريك كمبالي مڽرتأي‬ ‫ملالوي ڤرتنديڠن سموا ڤلاجر مسلم د ان بوزا‪ ،‬مريك سا‬
‫كومڤولن ترسبوت‪ .‬سڤاي مريك تيدق ترليبت دڠن داده‪.‬‬ ‫ڠت برڬمبيرا‪.‬‬
‫كيت مستي ڤدولي دان مستي مڠمبيل برات سچارا برتروسن‬
‫دان ممبري ڤڠتهوان كڤد مريك‪ .‬مريك تيدق بلاجر اتاو‬ ‫أخير ڽ مريك تيدق ماهوبكرجا دكاواسن لأين‪ .‬كيت‬
‫تيدق ممڤوڽأي ڤلواڠ كامي مستي ممبري ڤلواڠ ڤنديديقكن‬ ‫امبيل مريك سباݢاي سيسوا سوكا ر يلاوان‪ .‬والاوڤون‬
‫دان سدياكن كرجا اونتوق مريك‪ .‬ڤركارا اين سيسوا‬ ‫ڬاجيڽ رنده تتاڤي مريك ماسيه بكرجا دان برخدمت دالم‬
‫سوكار يلاوان داڤت مڽلسايكن دساتو تاهڤ سهاج‪ .‬ماناكالا‬
‫كاواسن اين‪.‬‬
‫ڤربيذأن ايديا ‪ ٢‬تيدق منجادي‬
‫رعيت دسيني لبيه سوكا مڠهنتر انق ‪ ٢‬مريك اونتوق‬
‫مسئلهكران كيت داڤت مڠادكن فوروم اونتوق بربيچارا‬ ‫بلاجرد سكوله ڤوندوق دان ستله تامت مريك تيدق ممڤوڽاءي‬
‫انتارا ساتو سام لأين‪.‬‬ ‫ڤكرجأن‪ .‬كبا ڽقكن سباݢي اوستاذ سهاج‪ .‬كامي ممبري‬
‫سوكوڠن سڤاي مريك ممڤلاجري ڤكرجأن سڤاي داڤت‬
‫مستي مندوروڠ سڤاي مريك ممڤوڽأي کرجا دڠن‬ ‫بكرجا ستله تامت ڤڠاجين‪ .‬اد يڠ ايڠين مڽمبوڠ ڤنديديقكن‬
‫مڠمبڠكن ايكونومي اساس يأيت ڤمباڠونن مڠيكوت‬ ‫دلوار نݢارا‪ ،‬كامي مڽديا بيا سيسوا‪ .‬ساي ڤرنه ممباوا رومبوڠن‬
‫سڤاي منز يارة ڤلاجر تهاي د نݢارا سعودي عربيا‪ .‬مريك‬
‫كبيجقسانأن يڠ سوده ادا اونتوق منيڠكتكن حاصيلن‪.‬‬
‫سكيراڽ حاصيلن منيڠكت كادأن هيدوڤ جوڬ اكن‬ ‫ساڠت برݢمبيرا اڤبيل برتمو دڠن رومبوڠن كامي‪.‬‬

‫باءيك‪ .‬ستروسڽ كأمانن اكن لاهير سنديري‪.‬‬ ‫ساتو ڤركارا لاݢي اداله مسأله داده‪ .‬جك داڤت دسلسي‬
‫كاواسن اين تيدق اد مسأله لاݢي ‪.‬‬
‫‪....‬‬
‫مليهت كڤد ڬمبارن سچارا كسلوروهنڽ‪ ،‬ص‪.‬ا‪.‬ب‪.‬ت‪.‬‬
‫ڤوليسي تركموك ڤد ماس ايت‬ ‫ڤد ايرا ڤرمولأن‪ ،‬ملقسانكن حال كأمنن‪ ،‬مڠادكن كورسوس‬
‫كڤد رعيت‪ .‬هاري اين ساتو ڤركارا تيدق بوليه دابايكن‬
‫ •مڽدياكن ‪ 2500‬بياسيسوا اونتوق بليا دو يلايه‬
‫سمڤادن سلاتن اونتوق بلاجر د يونيووسيتي‪ ٢‬د‬ ‫اداله مماهمي انق‪ ٢‬جنراسي بارو‪.‬‬

‫سلوروه نݢارا كڤد بوزا دان مسلم‪.‬‬
‫ •ممڤروموسيکن ايکونومي اساس‪ ،‬تراوتام ڤرودوق‬
‫‪ OTOP‬ممبري سوكوڠن دهولو اير‪ ،‬ڤرتڠهن اير‬
‫دان دان ڤڠهوجوڠ اير‪ .‬دڠن ڤنکنن مڠنأي‬
‫ڤماساران سڤرت مميمڤين ڤداݢڠ د کاواسن‬
‫سمڤادن سلاتن برڤاتيسيڤاسي دالم ݢراي منجوال‬
‫ڤرودوق دبندار‪ ٢‬بسردنکارا اين‪ .‬ترماسوق نݢارا‬

‫اسيڠ سڤرت نݢارا چينا دان لأين‪.٢‬‬

‫‪   24‬ڤ نچاڤاين اولڠ تاهون ك ‪ )2020-2010( 10 -‬ڤوست ڤنتدبيران و يلايه سمڤادن سلاتن‬

‫دان لأين‪ .٢‬باوا مريك ماكن ايم بيتوڠ‪ .‬مريك ساڠت سوكا‬ ‫ڤرأيوت جوڬ ممبري كڤنتيڠن مڠنأي ڤركارا ايت‪ .‬مك كامي‬
‫هيڠڬ ماهو منمڤه دوا جوتا ايكور سبولن‪ .‬تتاڤي مسألهکيت‬ ‫كرجا ساما دڠن اينستيتوت ڤمباڠونن ايكونومي سلاتن دان‬
‫تيدق مڽدياکن جمله يڠ منچوكوڤي اونتوق ممنوهي کڤرلوان‬
‫مريك‪ .‬اورڠ خونميڠ ساڠت مڽوکأي ماکنن د نݢارا کيت‪.‬‬ ‫أخيرڽ منيڠكت بأيك‪.‬‬
‫اڤبيل مڠتاهوي بهاوا اي اداله ماکنن حلال‪ ،‬مريك لاڬي‬
‫د كاواسن تاچي ( دأيره جاها‪ ،‬و يلايه جالا ) کامي‬
‫سوكا دان برميتن اونتوق ممبوات نمڤهن يڠ لبيه باڽق‪.‬‬ ‫ممبري سابسيدي اڠݢارن اونتوق ممبينا کيلڠ ݢته‪ .‬اين ادله‬
‫چونتوه يڠمانا ص‪.‬ا‪.‬ب‪.‬ت‪ .‬تروس مڽوكوڠ اونتوق منيڠكتكن‬
‫بركنأن ڤنديديکن كامي جوݢا ممڠمبيل برات‪ .‬كران د‬ ‫کستابيلن دباوهکونسيف “ ڤندودوق كمڤوڠ هيدوڤ دڠن‬
‫سيني رعيت بركومونيكاسي دڠن بهاس ملايو تمڤتن ماناكالا‬ ‫بأيك اد ڤنداڤتن كسجهترأن دان كسلامتن اكن لاهير‬
‫بهاس تهاي اداله بهاس كدوا‪ .‬مريك مڠهادڤي مسأله ڤمبلاجران‬
‫ستله مڽمبوڠ ڤنديديقكن د لوار کاواسن‪ .‬ڤد وقتو ايت كامي‬ ‫سنديري “‪.‬‬
‫مڽدياكن بياسيسوا دڠن جومله يڠ بسر اونتوق مڽمبوڠ‬
‫ڤنديديقكن د سلوروه نڬارا تهاي‪ .‬كامي ممباوا ڤنشرح دري‬ ‫اد ڤروجيك ممباوا ڤنياڬا تمڤتن اونتوق منجوال ڤرودوق‬
‫اونيۏرسيتي‪ ٢‬اونتوق مڠاداكن ڤڤر يقسأن‪ .‬سهيڠݢ سكارڠ‬ ‫د كوتا‪ ٢‬بسر دسموا بهاڬين نڬارا تهاي يڠمانا ص‪.‬ا‪.‬ب‪.‬ت‪.‬‬

‫راماي يڠ تله تامت دان بكرجا‪.‬‬ ‫مڽدياكن سموا بايرن‪.‬‬

‫ستيڤ تاهون ص‪.‬ا‪.‬ب‪.‬ت‪ .‬ممبر يكن يباسيسوا كڤد‬ ‫کامي جوڬ منومڤو ڤرهاتين کڤد نڬارا چينا تراوتام دكوتا‬
‫‪ 2500‬اورڠ ڤلاجر اونتوق بلاجر دڤر يڠكت اونيويسيتي‪.‬‬ ‫خونميڠ کران دسانا بايق اومة اسلام‪ .‬كامي برجمڤا دان ممباوا‬
‫مريك كسيني‪ .‬ساي ممباوا مريك منز ياره بندار بيتوڠ‪ ،‬کوكڤو‬

‫   ‪23‬‬

‫سماس ساي منريما جواتن ستيااوسهااڬوڠ ص‪.‬ا‪.‬ب‪.‬ت‪.‬‬ ‫والاوڤون ساي برچاكڤ بهاس ملايو كورڠ فصيح‬
‫كأدأن كڬانسان تله منورون دڠن كتارا كران ڤڠليما تنترا‬ ‫تتاڤي ستاهو ساي دالم جواتن ڤڠاره ستيااوسهااڬوڠ‬
‫ك ‪ 4 -‬كرجا كراس‪ .‬اڤبيل كڬانسان تله منورون رعيت‬ ‫ص‪.‬ا‪.‬ب‪.‬ت‪ .‬موڠكين سا ي سؤرڠ سهاج يڠ بوليه برچاكڤ‬
‫ماسيه ممڤڽأي سوألن سڤرتي كناڤا رعيت ماسيه مسكين دان‬ ‫ملايو‪ .‬ماناكالا يڠ لأين موڠكين فهم بهاس ملايو دان‬
‫تيادا واڠ اونتوق هنتر انق‪٢‬كسكوله‪ .‬دان ايت ادله تڠڬوڠجواب‬ ‫بركومونيكاسي دڠن ڤندودوق كمڤوڠ سڤرت انچئ ڤانؤ يڠ‬

‫ص‪.‬ا‪.‬ب‪.‬ت‪.‬‬ ‫بوليه برچاكڤ دان مندڠرتتاڤي جاراڠ برچاكڤ‪.‬‬

‫ڤد ماس ايت ص‪.‬ا‪.‬ب‪.‬ت‪ .‬ممڤروموسيكن ايكونومي‬ ‫نامون اڤبيل كيت بوليه برچاكڤ بهاس تمڤتن دڠن‬
‫اساس تراوتاما ڤرودوق ‪ OTOP‬يڠ مڽوكوڠ سجق دهولواير‪،‬‬ ‫ڤندودوق كمڤوڠ اي داڤت ممبري كسن بسرترهادڤ ڤكرجأن‪.‬‬
‫ڤر تڠهن اير دان ڤڠهوجوڠ اير‪ .‬تراوتاماڽ مسئله سڬي ڤماسران‪.‬‬ ‫سلأين دري سنڠ بركومونيكاسي اي جوڬ مروڤاكن ساتو‬
‫كران ڤندودوق كمڤوڠ تيدق تاهو دمانكه تمڤت اونتوق‬ ‫چارا اونتوق منجالينكن هوبوڠن دان ممبينا كڤرچيأن دڠن‬
‫منجوال ڤرودوقڽ‪ ،‬ڤنياڬا تيدق براني داتڠ ممبلي‪ .‬اولهئت‬
‫كامي مڠمبيل برات ترهادڤ ڤركارا ترسبوت‪ .‬ڤردانا منتري‬ ‫رعيت‪.‬‬

‫اورڠ راماي بركاتا بهوا ڤروجيك كامي ساڠت بأيك مڽببكن مريك‬
‫ممڤوڽاءي حاصيلن يڠ برتمبه درڤد دهولو نمڤق ليهت دڠن جلس‪.‬‬

‫“ساي ماسيه ايڠت بهوا أول‪-‬أول ص‪.‬ا‪.‬ب‪.‬ت‪ .‬ادا‬
‫اڠڬاران ڤراونتوقكن يڠد تتڤكن اونتوق ڤڬاوي كراجأن يڠ‬
‫مڠڬوناكن بهاس جاوي‪/‬ملايو ستيڤ اورڠ ‪ 10‬بات‪ /‬بولن”‪.‬‬

‫“ اورڠ راماي مڠاتاكن بهوا ڤروجيق كامي ساڠت باڬوس‬
‫كران ممڤو منيڠكت ڤنداڤتن دڠن كتارا دري يڠ أصل”‪.‬‬

‫سبنرڽ ص‪.‬ا‪.‬ب‪.‬ت‪ .‬ممفوكسكن ڤمباڠونن داام اونيت‬
‫كسلامتن‪ .‬يڠمانا ص‪.‬ا‪.‬ب‪.‬ت‪ .‬اداله اڬينسي ڤمباڠونن‬
‫دكومڤولن و يلايه يڠ ممباڠون مڠيكوت كسسواين دڠن‬
‫كڤرلوان رعيت دالم كاواسن‪ .‬ميسي ص‪.‬ا‪.‬ب‪.‬ت‪ .‬بربيذا‬
‫دڠن اڬينسي لأين كران ص‪.‬ا‪.‬ب‪.‬ت بكرجا اونتوق مڽوكوڠ‬
‫كسلامتن‪ .‬سڤرت د كاواسن يڠ بر مسئله ڤاسوكن برسنجاتا‬
‫تنترا دان ڤوليس اكن مماسوقي ككاواسن ترلبيه دهولو‪.‬‬
‫توڬس كيت اياله منجاڬ ستروسث بركنأن كماهوان رعيت‪.‬‬

‫‪    22‬ڤنچاڤاين اولڠ تاهون ك ‪ )2020-2010( 10 -‬ڤوست ڤنتدبيران و يلايه سمڤادن سلاتن‬

‫كجيأن ‪ /‬ڤمباڠونن دستيڤ ايرا‬

‫ڤندودوق كمڤوڠ هيدوڤ دڠن‬ ‫يڠمليا انچئ سوڤنات سيئرانتاويئنيتئ‬
‫بأيك اد ڤنداڤتن‬
‫منتن ستيا اوسها اڬوڠ ص‪.‬ا‪.‬ب‪.‬ت‪.‬‬
‫كسجهترأن دان كسلامتن اكن لاهير‬ ‫تيمڤوه ‪ 1‬أوكتوبر ‪ 30 - 2016‬سيفتيمبر ‪2018‬‬
‫سنديري‬

‫ساي برأصل دري و يلايه ناكون سيتامارات‪ .‬دبسركن دان بلاجر د روسق (ناراتيوات)‪ .‬ساي‬
‫ممڤوڽأي راماي كاوان مسلم‪ .‬ستله تامت ڤڠاجين ساي برخدمت اونتوق ڤرتاما كالي د و يلايه ناراتيوات‪.‬‬
‫ساي بكرجا دو يلايه سلاتن لبيه دري ‪ 30‬تاهون سهيڠڬا ساي ڤنداي برچاكڤ بهاس ملايو‪ .‬سبلوم‬

‫منريماجواتن ستيااوسهااڬوڠ ص‪.‬ا‪.‬ب‪.‬ت‪ .‬جاواتن تر أخير ساي اياله ڤڠاره جابتن‪.‬‬

‫   ‪21‬‬

‫هاري اين كيت تيدق اكن ترلڤس دري ايديا باڬاي‬ ‫نامون ترداڤت ‪ 3‬مسأله بسر دو يلاية سمڤادن سلاتن ‪:‬‬
‫ماناكه چارا ممباڠونكن و يلايه سمڤادن سلاتن دماسا هاڤن‪.‬‬ ‫ڤرتام مسأله اورڠ تيدق برڤڠتهوان‪ ،‬كدوا مسأله اورڠ مسكين‪،‬‬
‫ڤوليتيك دان ڤمرينتهن دكاواسن ايت موڠكين دسسوايكن‬
‫مڠيكوت كادأن‪ .‬موڠكين ادا ڤميليهن ستيااوسهااڬوڠ‬ ‫كتيڬ مسأله اورڠ ساكيت‪.‬‬
‫ص‪.‬ا‪.‬ب‪.‬ت اتاو ڬوبنور د ‪ 3‬و يلايه‪ .‬جك دسيني ادا‬
‫مسأله موڠكين بوليه مميليه تمڤت لأين دهولو‪ .‬ماسا هادڤن‬ ‫جادي كأره مانكهكيت اكن برجالن؟ كيت مستي‬
‫مڽلسايكن مسأله اورڠ ترلبيه دهولو يأيت بري ڤڠتهوان‪ .‬كران‬
‫تنتو سكالي اكن كأره ايت‪.‬‬ ‫ڤڠتهوان داڤت مڽلسايكن مسأله‪ .‬جادي ڤد ايرا ايت ڤنديديقكن‪،‬‬
‫دڤرموسيكن‪ .‬باڬايماناكه چارا اونتوق منجاديكن سموا اورڠ‬
‫اڤ يڠ مستي دچاڤاي اياله دايلوق اونتوق ممبينا ڤرداماين‬ ‫ايت ڤنتيڠ‪ ،‬برنيلاي دان ممڤوڽاءي مروءة يڠ ساما دان‬
‫أتس داسرديموكراسي نڬارا تهاي‪ .‬ممبوكا رواڠ اونتوق سموا‬ ‫برڤنديديقكن؟ ممبري ڤڠتهوان بوكن مروڤاكن فكتور ڤركمبڠن‬
‫سيكتور سڤاي مڠمبيل بهاڬين‪ ،‬مميكير برساما‪ ،‬ممبنتو مڠمبڠكن‬ ‫تتاڤي اين اداله ڤركارا يڠ واجب‪ .‬اولهئت كامي تيدق ممندڠ‬
‫كاواسن دڠن اساس يڠ تيدق مروسقكن كمرديكأن نڬارا‬ ‫بهاوا اين اداله سكوله سواستا اتاو اين اداله سكولهكراجأن‪.‬‬
‫دان مستي موجودكن كمعموران‪ .‬جوڬ بركمبڠ يڠ برداسركن‬ ‫سسياڤ سهاج يڠ داتڠ اونتوق منديديق دان مڠاجر سودارا‬
‫دان سوداري كيت‪ ،‬كيت ڤرلوممبري سوكوڠن‪ .‬ستله‬
‫مشاركةكڤلباڬاين بودايا‪.‬‬
‫ممڤوڽاءي ڤڠتهوان مريك اكن منچاري كرجاڽ سنديري‪.‬‬
‫‪....‬‬
‫مسألهكتيدقعاديلن‪ ،‬ساي اڠڠڬڤ سباڬي كواجيبن‬
‫داسر يڠ منونجول دايرا‬ ‫ساي‪ .‬ساي هاروس برتيندق عاديل‪ .‬ساي دولومڠتاكن‬
‫بهوا ساي مستي منجادي اير سجوق اونتوق سموا اورڠ بوكن‬
‫ •ممفروموسيكن سيكڤ اورڠ سباڬي ڤميمڤين \‬
‫ڤنجوات عوام اونتوق ممڤوڽأي كڤرچيأن ڤد‬ ‫اير ڤانس‪.‬‬

‫سودارا دان سوداري‪.‬‬ ‫يڠ ڤنتيڠ ص‪.‬ا‪.‬ب‪.‬ت‪ .‬مستي براوسها مڠڬوناكن‬
‫ •ممبوكا كاواسن اونتوق ڤڠمبڠن برسام – سام‬ ‫اڠڬاران اونتوق ممنوهي تجوان دان منجاڬ كونتيق كڤرچيأن‬
‫مڠمبڠكن سمڤادن سلاتن ملالوي رونديڠن‬ ‫مشاركة دالم كاواسن سڤرت منجاڬ اومة اسلام يڠ ڤرڬي‬

‫داماي‬ ‫منونايكن عبادة حج دان لأينڽ‪. ٢‬‬
‫ •منجاڬ اومة اسلام يڠ منونايكن عبادة حج‪.‬‬
‫ •سوكوڠ مجليس “شورا” برسام مميكير دان بربينجڠ‬ ‫ساي برڤنداڤت بهوا انتارا ڤركارا ترڤنتيڠ دالم مڽلسايكن‬
‫مسأله دو يلايه سمڤادن سلاتن‪ :‬ڤرتاما هاروس ممبوات‬
‫اونتوق مماجوكن كاواسن اين‪.‬‬ ‫كسجهترأن كڤد رعيت‪ ،‬منديموكراسيكن كران ديموكراسي‬
‫ •ممودهكن كعاديلن باڬي مريك يڠ ترججس اوليه‬ ‫دان ڤرينسيڤ دالم اسلام سروڤا دڠن مجليس شورا‪ .‬كدوا‬
‫دمانا كڤنتيڠنث تيدق كاله بهوا ڤممڤين مستي ممڤو ڽأي‬
‫كروسوهن‪.‬‬
‫ •مڽوكوڠ ڤممڤين اڬام دباوه مشاركة مجموع دسلاتن‪.‬‬ ‫كقواتن اونتوق منڬقكن كعاديلن كڤد رعيت‪.‬‬

‫‪   20‬ڤ نچاڤاين اولڠ تاهون ك ‪ )2020-2010( 10 -‬ڤوست ڤنتدبيران و يلايه سمڤادن سلاتن‬

‫ساي برستوجو بهوا دهاري اين نڬارا تهاي هاروس‬ ‫اوندڠ‪ ،‬ڤڠواتكواسا مستي منڬقكن كعاديلن‪ .‬تتاڤي اونتوق‬
‫مڽيبركن اڠڬران بلنجا‪ ،‬منديسينترا لايساسيكن ڤمرينته دان‬ ‫مڽاتاكن سياڤ يڠ لبيه عاديل درڤد سياڤ اي اكن مڠورڠن‬
‫ڤمباڠونن كڤد مشاركت ستمڤت‪ .‬داسر يڠ ڤنتيڠ اداله ڤڽرتأن‬ ‫كڤرچيأن دري رعيت‪ .‬اوليهئت ڤڽرتأن دري ىسيكتور عوام‬
‫سكتورعوام بوكن ڤڽرتأن واتقسهاج تتاڤ ادا ڤلواڠ اونتوق‬
‫برفيكير‪ ،‬برساما مڠڬونكن اڠڬاران‪ ،‬ممبوات كڤوتوسن‪،‬‬ ‫اداله جوابن تربأيك اونتوق ڤرسؤالن اين‪.‬‬
‫مڠمبيل بهكين دالم ڤمنتاوان دان منيلاي كبيجقكن اوتام‬
‫لأين‪ ،‬مڠڬونكن ڤرينسيف حق اساسي مأنسي يڠمانا سموا‬ ‫اوليهئيت كامي تله ملنتيق جواتنكواسا دري ڤمرينته‬
‫مأنسي مميليقكي حق كبيباسن‪ ،‬ڤرسامأن‪ ،‬كعاديلن دان‬ ‫اورڠ‪ -‬اورڠ يڠ تركنا دمڤق‪ ،‬اكتيويس حق اساسي مأنسي‬
‫دان مريك يڠ ممڤوڽاءي ڤربيذأن ڤنداڠن ا ونتوق كرجا‬
‫مروءةكمأنسيأن‪.‬‬ ‫ساما‪ .‬اين اداله ماسا ڤموليهن يڠ ڤنتيڠ سلاما ساي برخدمت‬
‫سباڬي ستيا اوسها اڬوڠ ص‪.‬ا‪.‬ب‪.‬ت‪ .‬اين اداله ڤموليهن‬
‫ڤد ماس ايت كامي مڠڬوناكن ڤرينسيف “امبيل ‪”5‬‬ ‫سڬي كبندأن دان ماتا واڠ تتاڤي ڤركارا ڤنتيڠ يڠ مستي لقسانا‬
‫دان “تيدق امبيل ‪ 1. ”1‬ستيڤ اورڠ ممڤوڽأي مكانن تيدق‬ ‫ستروسڽ اياله ڤموليهن سڬي جيوا دان فڽمبوهن مشاركة تيدق‬
‫مسكين‪ .2 .‬ستيڤ اورڠ مستي ممڤوڽأي كرجايا دان مستي‬ ‫كورڠ فنتيڠڽ درڤد يڠ لأين اونتوق مڠمباليكن كاواسن اين‬
‫مڠمبڠكن كرجاي‪ .3 .‬ستيڤ اورڠ ممڤوڽاءي كصيحتن يڠ‬
‫باءيك‪ .4 .‬ستيڤ اورڠ ممڤوڽأي ڤلواڠ انتوق بلاجر دان‬ ‫كڤد كداماين‪ ،‬كبهاڬيأن دان ڤلواڠ سكالي لاڬي‪.‬‬
‫ڤلواڠ مڠڬوناكن كچردسن سسواي دڠن ڤوتينسي سسؤرڠ‪.‬‬
‫‪ .5‬ساڠت ڤنتيڠ يڠ داڤت مڽببكن كونفليق يأيت ايدينتيتي‪.‬‬ ‫ستراتيجي اوتاما كامي ڤد ماس ايت هاروس دأكوي‬
‫تيدق بوليه مڠمبيل نيلاي دان بودايا دري بهاڬين ماجوريتي‬ ‫بهوا اوندڠ ‪ -‬اوندڠ مڽاتكن بهوا ڤمبنتوقكن سترا تيجي كيت‬
‫مستي داتڠ داري مجليس كسلامتن ناشيونل اونتوق ڤمباڠونن‬
‫انتوق ممقسا بهاڬين مينوريتي اونتوق برفيكير ساما‪.‬‬ ‫و يلايه سمڤادن سلاتن‪ .‬دان ماسا ايت ادله ماسا ڤروبهن‬
‫ڤمرينته كڤد كراجأن ديموكراسي‪ .‬اوليهئت تله ممبوكا رواڠ‬
‫ماناكالا ڤرينسيف “تيدق امبيل ‪ ”1‬اياله “كتيدقعاديلن”‪.‬‬ ‫كڤد سموا ڤيهق اونتوق كرجا ساما‪ .‬ديوان ڤناصيحت ڤمباڠونن‬
‫كتيدقعاديلن اينله ڤر ينسيف موده يڠ ساي ڬونا دالم‬ ‫دان ڤنتدبيران و يلايه سمڤادن سلاتن بر ستوجو بهوا داسر‬
‫اوتاما اداله رواڠ تربوكا سڤاي مريك يڠ ممڤوڽاءي ڤربيذأن‬
‫فنتر بيران‪.‬‬ ‫ڤنداڠن ممڤوڽاءي ڤنتس ڤرداماين دان كرجاسام اونتوق‬

‫ساتو ڤركارا يڠ ايڠين ساي ممبري تاهو اداله دمانا ساجا‬ ‫ممباڠون و يلايه سمڤادن سلاتن‪.‬‬
‫كيت برتوڬس كيت ڤرلو مماهمي كأدأن تمڤت دان ماسا‪.‬‬
‫كيت ڤرلو ممبوات اورڠ ممڤرچيأي كڤد ڤميمڤين‪ .‬بڬيتو‬

‫جوڬ د و يلايه سمڤادن سلاتن‪.‬‬

‫ڤرتام ڤرلو مڽسوايكن سيكڤ ڤميمڤين دان ڤنجاوات‬
‫عوام ترلبيه دهولو بهاوا يقين كڤد رعيت‪ .‬اولهئيت ماس‬

‫ايت برباڬاي ڤروجيك يڠ برلاكو دري ڤنداڤت رعيت‪.‬‬

‫   ‪19‬‬

‫بدان كراجأن تتاڤي ص‪.‬ا‪.‬ب‪.‬ت‪ .‬ادله دميليكي اوليه ستيڤ‬ ‫ص‪.‬ا‪.‬ب‪.‬ت‪ .‬مروڤاكن اڬينسي يڠ ممڤوڽأي كواجيبن‬
‫اورڠ‪ .‬بوكن اورڠ اسلام‪ ،‬بوكن هاڽ بوزا‪ ،‬بوكن كريستين‬ ‫اونتوق براينتاكراسي دڠن اڬينسي كراجأن دالم تمڤتن يڠ‬
‫اتاو اورڠ تهاي كتورونن جينا‪ .‬تتاڤي د ميليكي اوليه سموا‬ ‫مروڤاكن حسرت اوندڠ‪ -‬اوندڠ اونتوق ممڤوڽأي شرط‬
‫اورڠ تهاي‪ .‬اين اداله متلامت يڠ مستي كيت چاڤاي بوكن‬ ‫خاص كران و يلايه سمڤادن سلاتن اداله و يلايه يڠ ممڤوڽأي‬
‫هاث كاتا ‪ -‬كاتا تتاڤي كيت مستي لقسانا ڤركارا ايت سچارا‬
‫برتروسن‪ .‬ڤرينسيڤ يڠ تيدق داڤت دايلقكن اياله “سموا‬ ‫ڤربيزأن يڠ بربيزا د سڬي كڤرچيأن‪ ،‬اڬام دان بودايا‪.‬‬

‫اورڠ اداله ساودارا دان ممڤوڽاءي كسقسمأن يڠ ساما”‪.‬‬ ‫اولهئيت مستهيل اونتوق منراڤكن ايديا ساتو كاواسن‬
‫دكاواسن لأين‪ .‬حسرت ص‪.‬ا‪.‬ب‪.‬ت‪ .‬اياله هاروس ممباوا‬
‫اوليهئيت ساي برفيكير بهوا مسأله يڠ تيمبول تيدق داڤة‬ ‫مسأله يڠ تيمبول اونتوق دسلسايكن برساما دڠن سموا سكتور‪.‬‬
‫دايلقكن‪ .‬كيت هاروس برتمودان برچاكڤ كران ستيڤ‬
‫اورڠ ممڤوڽأي ايدياولوجي‪ ،‬ايديا دان كڤرچيأن يڠ بربيزا‪.‬‬ ‫ڤڽرتأن دري سموا سكتور بوكن برمقصود جمله اورڠ‬
‫جادي كيت هاروس ساليڠ برچاكڤ سساما كيت دان‬ ‫يڠ لبيه باڽق ايت سواراڽ لبيه قوات دري سوارا اورڠ يڠ‬
‫ملاكوكن ڤربينچاڠن سچارا برتروسن‪ .‬ممبري ڤلواڠ كڤد‬ ‫لبيه سديكيت‪ .‬تتاڤي كيت مستي هيدوڤ برسام‪ .‬اورڠ مسلم‬
‫رونديڠن داماي‪ .‬ستله ايت برتوكر كڤد كبهاڬيأن‪ .‬يڠ ڤنتيڠ‬ ‫والاوڤون مريك اداله مينوريتي د نڬارا تهاي تتاڤي مريك‬
‫اداله باڬيمان مندوروڠ سموا اورڠ اونتوق ايكوت سرتا دالم‬ ‫مستي داڤت هيدوڤ دالم مشاركة تهاي دڠن چارا يڠ مريك‬
‫ڤمباڠونن و يلايه سمڤادن سلاتن‪ .‬اين اداله ساتو تيتيق دمانا‬ ‫مڠحرمتي‪ .‬دماسا يڠ ساما كيت جوڬ هاروس برفيكير‬
‫كيت مولا برچاكڤ تتاڤي كيت هاروس مڠاكوي بهوا ڤد‬ ‫باڬاي مانكه چارا سڤاي رعيت بوزا يڠ سوده تيڠڬل د‬
‫ماس ايت تله ترداڤت باڽق لوكا داري سموا ڤيهق‪ .‬باڽق‬ ‫سيني كيان لاما ممڤو هيدوڤ مڠيكوت چارا مشاركت بوزا‪.‬‬
‫ڤنجاوات عوام يڠ ماتي‪ ،‬تتاڤي يڠ لبيه باڽق منيڠڬل اياله رعيت‬ ‫د مانا ستيڤ اورڠ ممڤوڽاءي كبيبسن دان ساليڠ مڠحرمتي‬
‫انتارا ساتو ساما لأين‪ .‬اينله توجوان اوتاما كامي دباوه اوڤراسي‬
‫ترماسوق اورڠ بوزا دان جوڬ مسلم‪.‬‬
‫ص‪.‬ا‪.‬ب‪.‬ت‪.‬‬
‫باڬيمانكه اونتوق ممينده دري مشاركت كونفليق‬
‫كمشاركت يڠ داماي‪ .‬يأيت سسؤرڠ هاروس منداڤت‬ ‫سيتواسي ڤد ماس ايت ساي مڠاكوي بهاوا كونفليكڽ‬
‫كعاديلن دالم كڽاتأن بوكن هاڽ كعاديلن مڠيكوت حكوم‬ ‫چوكوڤ تيڠڬي تتاڤي ددالم كنفليق يڠ اڬق تيڠڬي كيت‬
‫سهاج‪ .‬چارا ڤموليهن اداله جوابن يڠ جلس‪ .‬سڤرتي كجادين‬ ‫هاروس مڠاكوي بهوا سموا اورڠ براد دالم بڠسا يڠ ساما‬
‫د تاكباي‪ ،‬كريسيك دان ايرڤا يي ولوڤون ڤريستيوا ايت سوده‬ ‫يأيت سموا اورڠ ادله وارڬنڬارا تهاي‪ .‬سموا اورڠ اداله اورڠ‬
‫تامت دالم ڤروسيس كعاديلن تتاڤي اورڠ ماسيه مڠڠڬڤڽ‬ ‫تهاي تتاڤي ادا ايدياولوجي يڠ بر بيزا‪ .‬سلاكو واكيل ص‪.‬ا‪.‬ب‪.‬ت‪.‬‬
‫سباڬي تيدق عاديل كران ايت اداله كعاديلن منوروت‬ ‫دان واكيل ڤمرينته‪ ،‬ميسي اوتاما اداله باڬيمانكه چارا سڤاي‬
‫سموا اورڠ هاروس منريما ڤركارا يڠ ساما‪ .‬ايت ادلهكعاديلن‪،‬‬
‫ڤروسيس كعاديلن بوكن كعاديلن دالم كبنران‪.‬‬ ‫ڤرسمأن دان كستارأن‪ .‬باڬيماناكه چارا سڤاي تيدق‬
‫مروسقكن مروءة مأنسي اتاو اونتوق ممبوليهكن ستيڤ اورڠ‬
‫اوليهئيت كامي تله ممباوا ڤركارا – ڤركارا اين كدالم‬
‫جواتنكواسا اونتوق مڽياست باڬيماناكه اونتوق منروسكن‬ ‫هيدوڤ برساما أتس داسر كڤلباڬايان‪.‬‬

‫ڤموليهن دان ڤڽمبوهن‪.‬‬ ‫ڤركارا يڠ ساي سنتياس فيكيركن سڤنجڠ ماسا اياله‬
‫باڬيمانكه چارا سڤاي ص‪.‬ا‪.‬ب‪.‬ت‪ .‬تيدق دڤندڠ سباڬي‬
‫سؤله ‪ -‬سؤلهكامي سيمق سمولا سموا فكتا‪ .‬بركنأن اوندڠ‪-‬‬

‫‪    18‬ڤنچاڤاين اولڠ تاهون ك ‪ )2020-2010( 10 -‬ڤوست ڤنتدبيران و يلايه سمڤادن سلاتن‬

‫كجيأن ‪ /‬ڤمباڠونن دستيڤ ايرا‬

‫كولونيل ڤوليس تاوي صود صوڠ‬ ‫مڽلسايكن مسأله ويلايه‬
‫سمڤادن سلاتن‬
‫منتن ستيااوسهااڬوڠ ص‪.‬ا‪.‬ب‪.‬ت‪.‬‬ ‫مستي برديالق‬
‫تيمڤوه ‪ 4‬نوفيمبر ‪ 24 - 2011‬مي ‪2014‬‬
‫اونتوق ممبينا كأمان‬
‫ڤد أخير تاهون ‪ 2011‬ساي مڠمبيل‬ ‫برداسركن ديموكراسي‬
‫جواتن سباڬي ستيااوسهااڬوڠ ص‪.‬ا‪.‬ب‪.‬ت‪.‬‬
‫يأيت ماسا يڠ مانا كروسوهن منداهولوي‬
‫ڤريستيوا لأين د كاواسن و يلايه سمڤادن‬

‫سلاتن‪.‬‬

‫   ‪17‬‬

‫اڬام اسلام دالم راڠكاين ڤروجيكردراج‪ ،‬ڤروجيك دري‬ ‫سباليقڽ كيت منجاڬ سماڠت ڤڬاواي كراجأن دڠن مميليه‬
‫داڤور سكولهكداڤور رومه‪ .‬يڠ مليا تروسكن ستيڤ تاهون‪.‬‬ ‫ڤڬاواي چمرلڠ سلاما ‪ 3‬بولن\ تاهون دان منجاڬ كماجوان دالم‬
‫اين ادله ڤركارا ڤنتيڠ يڠما ڤنتدبير ص‪.‬ا‪.‬ب‪.‬ت‪ .‬مستي‬ ‫كدودوقكن‪ .‬كومڤولن يڠ ترججس دري مسئله كأمنن اكن‬
‫مميكيركن كرجا يڠ اكن دلاكوكن اونتوق مڽدياكن لاڤوران‬ ‫منريما ڤنجاڬأن خاص‪ .‬مننتوكن ڤندوان اونتوق ‪ 3‬ت‪ .‬يأيت‬
‫سڬرا‪ ،‬سچارا مڽلوروه دان سقسما‪ .‬دان تله ممبوات ڤڠيشتهارن‬
‫ترسبوت ستيڤ تاهون‪.‬‬
‫دان منجاڬ منفعة ڤواريث دان مشاركة عموم‪.‬‬
‫‪....‬‬
‫ساي ممبري تاهو راكن – راكن ڤكرج بهوا كامي مستي‬
‫داسريڠ منونجول دزمان‬ ‫ممبنتو ڤندودوق كمڤوڠ بوكن هاڽ اونتوق اڤ يڠ مريك “لاڤر”‬

‫ •تالين هوتلين ‪ 24( 1880‬جم)‬ ‫تتاڤي جوڬ اڤ يڠ مريك هارڤكن”‪.‬‬
‫ •سيسوا سوكا ر يلاوان ڤمباڠون تانه اير يڠ داڠڬڤ‬
‫داڤت ڤمبنتو ستيا اوسهااڬوڠ دالم منريما ادوان‬ ‫ساي فهم بهوا هاري اين سمواڽ تله براو به د سڬي‬
‫ستراكتوردان ڤرانن‪ .‬تتاڤي ساتو ڤركارا يڠ ايڠين ساي ممبري تاهو‬
‫دان منجاڬ رعيت دالم دكاواسن‪.‬‬ ‫اداله (‪ )1‬توڬس ص‪.‬ا‪.‬ب‪.‬ت‪ .‬اداله اونتوق منولوڠ اورڠ‬
‫ •سوكار يلا برسديا اونتوق ممبنتواورڠ ساكيت‬ ‫كمڤوڠ‪ .‬اڤبيل اورڠ كمڤوڠ سوكا دان برستوجو اي اكن ممباوا‬
‫كڤد كڤرچيأن دان ستله ايت اورڠ ص‪.‬ا‪.‬ب‪.‬ت‪ .‬اكن برتمبه‬
‫ترلنتر \ كورڠ اوڤايا‪.‬‬ ‫(‪ )2‬اورڠ ص‪.‬ا‪.‬ب‪.‬ت‪ .‬دمراتا تمڤت مريك بيجق دان تاهو‬
‫ •منيڠكتكن كواليتي ڤنديديقكن سڤرتي ڤروجيك‬ ‫برفيكيراونتوق مننتڠ كڬانسن دان تيدق منجادي الت (‪)3‬‬
‫تاديكا‪ ،‬سوكوڠن اونتوق ڤنديديقكن بليا د تهايلند‬ ‫سموا ايكتيو يتي‪ /‬ڤروجيك‪ /‬ايديا سكيراڽ كيت مميكيركن‬

‫دان دلوار نڬارا )بوزا‪ -‬مسلم( ‪.‬‬ ‫حاصيلڽ‪ ،‬اي هاروس دتروسكن‪.‬‬
‫ •فوكس ڤد ڤندكتن كوميونيتي اڬام‪ ،‬مجليس‬
‫شورا‪ ،‬كمڤوڠ تقوى‪ ،‬ممباڠون كوميونيتي كمڤوڠ‬ ‫والاو باڬيمان ڤون ساي ماهو اورڠ – اورڠ ص‪.‬ا‪.‬ب‪.‬ت‪.‬‬
‫داماي‪ ،‬كاواسن سلامت‪ -‬اورڠ سلامت‪ ،‬مقيم‬ ‫برڤڬڠ ڤد ايدياولوجي كلاهيران اڬينسي خاص اين يڠ دتوبوهكن‬
‫امان‪ ،‬ايكتيويتي “ سودارا دان سوداري كمبالي‬ ‫اونتوق مڽلسايكن مسأله دان منجاڬ مروءةكبڠڬأن اين كران‬
‫منچينتأي سڤت دولو” ايكتيويتي سانتاي اورڠ‬
‫سكومڤولن \ كومڤولن يڠ بربيزا سڤرت اورڠ‬ ‫ص‪.‬ا‪.‬ب‪.‬ت‪ .‬اداله تمڤت ڤرليندوڠن رعيت‪.‬‬
‫تهاي كتورونن چينا‪ ،‬جوڬا مڽمڤايكن معلومت‬
‫مڠنأي فكتا دالم ‪ 4‬بهاس ‪ :‬تهاي‪ ،‬ايڠڬريس‪،‬‬ ‫ڤركارا ترڤنتيڠ دان برهرڬا باڬي ص‪.‬ا‪.‬ب‪.‬ت‪ .‬تله دمولاكن‬
‫ڤد تاهون ‪ 2015‬يأيت سمبوتن ڤوتري دولي يڠ مها مليا مها چكري‬
‫ملايو دان عرب‪.‬‬ ‫سيءرينتون سايام بورومراچاكوماري‪ .‬ص‪.‬ا‪.‬ب‪.‬ت‪ .‬بركسمڤتن‬
‫ •مڠومومكن ‪ 3‬و يلايه سمڤادن سلاتن سباڬاي‬ ‫اونتوق ممڤرسمبهكن كر يا يڠ سري ڤادوكا باڬيندا راج برمينت‬
‫يأيت كرجا اونتوق منجاڬ كومڤولن يڠ كورڠ برناصيب بأيك‪،‬‬
‫كاواسن بيبس دري كتيدقعاديلن‪.‬‬ ‫منيڠكتكن ڤروجيك سكوله ڤوليس سمڤادن دان سكوله سواستا‬
‫ •ميليه چالون يڠ چمرلڠ سلاما ‪ 3‬بولن \تاهون‬

‫اونتوق منجاڬ سماڠت ڤڬا واي كراجأن‪.‬‬

‫‪    16‬ڤنچاڤاين اولڠ تاهون ك ‪ )2020-2010( 10 -‬ڤوست ڤنتدبيران و يلايه سمڤادن سلاتن‬

‫مقيم امان داماي‪ .‬كڬياتن “منچيڤتاكن كاسيه سايڠ سڤرتي‬ ‫‪ 2011‬يڠ د لنچر اوليه جابتن كاجين س‪.‬ك‪.‬و‪ .‬بهاوا رعيت‬
‫بياسا”‪ ،‬كڬياتن سنتاي دالم كمڤولن سنديري دان كومڤاولن‬ ‫تمڤتن ممڤرچايأي ص‪.‬ا‪.‬ب‪.‬ت‪ .‬دنومبور ‪ 2‬ستله محكمه كحكيمن‪.‬‬
‫لأين سڤرتي كومڤولن رعيت تهاي كتورونن چينا‪ ،‬ڤڽيباران‬
‫معلومت بركنأن فكتا و يلايه سمڤادن سلاتن دالم ‪ 4‬بهاس يأيت‬ ‫ڤڠوروسن دالم بنتوق “ ڤڬاواي كراجأن هاري اين” بوليه‬
‫دڤرچايأي دان بوليه برڬنتوڠ‬
‫بهاس تهاي‪ ،‬ايڠڬريس‪ ،‬ملايو دان عرب‪.‬‬
‫د تمڤوهكدوا تاهون ‪ ، 2014 - 2016‬كامي مستي مماهمي‬
‫كدودوقكن ڤنتيڠ اياله نڬارا – نڬارا ددنيا اسلام مڽاتاكن‬ ‫بهوا سكارڠ ص‪.‬ا‪.‬ب‪.‬ت‪ .‬مميليقكي ستيتاس اجينسي ترتنتودباوه‬
‫سوكوڠن اونتوق مڽلسايكن مسأله د و يلايه سمڤادن سلاتن دري‬ ‫ڤد ڤردانا منتري دان ڤمرينته ڤد ماس ايت ايالهكراجأن دباوه‬
‫كراجأن تهاي يڠمان چارا يڠد لقسانا اوليه مجليس كبڠسأن‬ ‫مجليس كبڠسأن اونتوق كأمانن دان كتنترامن ‪.) )NCPO‬‬
‫اونتوق كأمانن دان كتنترامن ‪ ))NCPO‬اداله ڤندكتن يڠ تمڤت‬ ‫ساي د ص‪.‬ا‪.‬ب‪.‬ت‪ .‬ڤوسيڠن كدوا دان ماسيه ممڤرچايأي‬
‫دان سباڬاي تلادان باڬي نڬارا –نڬارا مينوريتي مسلم يڠ لأين‪.‬‬ ‫ڤڬاواي دان كاكي تاڠن ص‪.‬ا‪.‬ب‪.‬ت‪ .‬اراهن اونتوق مڽلسايكن‬
‫مسأله ڤدماس ايت اداله “موجودكن كعاديلن‪ ،‬منيڠكتكن اورڠ‬
‫ڤد تاهون ‪ 2016‬مڠومومكن كاواسن ‪ 3‬و يلايه سلامت در ڤد‬ ‫تهاي” كاوان ڤڬاواي كراجأن دان ڤڬاواي كراجأن اداله‬
‫كتيدقعاديلن‬ ‫“ڤڬاواي ڤمرينته يڠ بوليه د ڤرچايأي دان برڬنتوڠ” دان رعيت‬

‫ڤد تاهون ‪ 2016‬ڤمرينته مڠومومكن ستراتيجي ڤمباڠونن‬ ‫ساليڠ منچينتأ سڤرت بياس‪.‬‬
‫تمڤتن ‪ :‬سڬي تيڬ يڠ ستابيل‪ ،‬معمور دان ليستاري‪ .‬يڠمروڤاكن‬
‫فكتوراوتام اونتوق مڠورڠكن كڬانسن‪ ،‬منيڠكت ڤمباڠونن دان‬ ‫ساي دان ص‪.‬ا‪.‬ب‪.‬ت‪ .‬مروموسكن سترا تيجي ‪ 3‬خ‪.‬‬
‫اونتوق مڽلسايكن مسأله دان مڠمبڠكن و يلايه سمڤادن سلاتن‬
‫كداماين منجادي لبيه ڽاتا‪.‬‬ ‫خ‪ -)1( .‬قواة اداله اورڠ يڠ قواة دڠن ڤنكنن ڤد ڤڠمباڠن‬
‫كواليتي هيدوڤ‪ ،‬كصيحاتن‪ ،‬ڤنديديقكن دان ڤكرجأن‪ .‬خ‪.‬‬
‫حاصيلڽ اي داڤت ممڤڠاروهي سڬلڽ‪ ،‬كسلامتن‪ ،‬مڠوراڠكن‬ ‫(‪ )2‬تابه ادالهكميونيتي يڠ قواة منكنكن ڤمبينأن مشاركة ملالؤي‬
‫شرط يڠ دتونتوڤ سڤرتي ممبيچاراكن كأدأن يڠ تيدق عاديل‪.‬‬
‫ساي ايڠين ممبوات ڤمهامن يڠ جلس مڠنأي ڤركارا اين‪ .‬ساي‬ ‫جواتن موقيم دان ديسا يڠ قواة‪ .‬خ‪ – )3(.‬مماهمي‪.‬‬
‫كرجا سام دڠن سيسوا سوكا ر يلا ص‪.‬ا‪.‬ب‪.‬ت‪ .‬يڠ تيڠڬل‬
‫برسام دڠن ڤندودوق كمڤوڠ دان ميديا كمڤوڠ‪ .‬مريك ڤرڬي‬ ‫مشاركة تهاي مشاركة مماهمي‪ ،‬ممبري ڤنكانن كڤد مشركة‬
‫كڤد اونتوق برتاڽ خبر تنتڠ كعاديلن دان بركنأن كتيدقعاديلن‪.‬‬ ‫ستمڤت اونتوق مڠتهوي تنتڠ مسأله‪ ،‬موجودكن چينتا دان ڤرڤادوان‬
‫دالم مشاركة بربيلڠ بودايا اڬر رعيت تهاي دان انتارا بڠسا داڤت‬
‫سهيڠڬ أخيرڽ ترداڤت ‪ 11‬كيس ستله ممر يقسا كامي‬ ‫منريما معلومة يڠ بتول‪ .‬ص‪.‬ا‪.‬ب‪.‬ت‪ .‬ڤد هاري ايت دفهمي اوله‬
‫دداڤتي بهوا مريكا هاڽ ترساله فهم‪ .‬كامي منجلسكن دان ممبنتو‬ ‫رعيت‪ .‬سڤرت مڠاتور سوكار يلاوان اونتوق ممبنتو ڤساكيت‬
‫مڽلسايكنڽ سهيڠڬ تڠڬل ‪ 24‬مي ‪ 2016‬كامي داڤت مڽاتكن‬ ‫يڠترلنتار‪ ،‬ڤڠمبڠن كواليتي ڤنديديقكن‪ ،‬ڤروجيك تاديكا يڠدجامين‪/‬‬
‫بهوا كاواسن ‪ 3‬و يلايه سمڤادن سلاتن بيبس دري كتيدقعاديلن‪.‬‬ ‫دسوكوڠ اونتوق ملنجوتكن ڤنديديقكن ددالم دان جوڬ دلوار‬

‫جوڬ تڬسكن سڤاي ڤنجوات عوام تيدق موجودكن‬ ‫نڬرا اونتوق ڤلاجرتهاي بوزا دان مسلم دسلوروهكاواسن‪.‬‬
‫شرط تتافي سباڬي ڤڽديا ڤرخدمتن اونتوق مڽلسايكن مسأله رعيت‬
‫تنڤا ديسكريميناسي “ ڤنجوات عوام و يلايه سمڤادن سلاتن هاري‬ ‫ڤكرجأن مشاركة دتومڤو كڤد ڤڠڬونأن ڤندكتن كأڬمأن‬
‫– مشاركة‪ .‬ترماسوق مجليس شورا‪ ،‬كمڤوڠ تقوى دان ڤمباڠونن‬
‫اين لبيه بأيك درڤد يڠدهارڤكن”‪.‬‬ ‫مشاركةكمڤوڠ يڠ داماي‪ ،‬كاواسن يڠ امان – رعيت سلامة‪،‬‬

‫   ‪15‬‬

‫ساي ممبري تاهو راكن –‬
‫سكرجا بهوا كامي ممبنتو‬
‫ڤندودوق كمڤوڠ بوكن هاث ڤركا‬
‫را يڠ مريك ماهو تتاڤي كامي‬
‫جوڬ ممبري اڤ يڠ مريك‬
‫هارڤكن‪ .‬ساي يقين كيت بنر‪-‬بنر‬
‫داڤت ملاكوكنڽ ڤد ماس ايت‪.‬‬

‫انتارا تاهون ‪ 2017 - 2012‬ساي برتوڬس د كالڠن‬ ‫دري “ انق تمڤتن” كأره ڤمباڠونن ‪ -‬مڽلسايكن مسأله و يلايه‬
‫كروسوهن كموڠكينن اكن منيڠكت كامي مننتوكن ستراتيڬي‬ ‫سمڤادن سلاتن‬
‫اتاو متلامت اوتام اياله منجاديكن ص‪.‬ا‪.‬ب‪.‬ت‪ .‬سباڬاي تمڤت‬
‫برڬنتوڠ باڬي رعيت دان ملقساناكن توڬس ص‪.‬ا‪.‬ب‪.‬ت‪.‬‬ ‫ايذينكن ساي منرڠكن ڤرينسيف – ڤرينسيف “ملاكوكن‬
‫برسلارس دڠن‪ .‬حروف ص‪.‬ا‪.‬ب‪.‬ت‪ .‬يأيت ص ‪ :‬هوبوڠن‬ ‫كرجا رومه “ بهوا ساي ادله اورڠ ڤتتاني سباڬاي ڬوبنور و يلايه‬
‫اڬام‪ ،‬ا‪ :‬كمورهن هاتي مڠحاصي�لكن كتنڠن جيوا‪ ،‬ب‪ :‬اينتڬراسي‬ ‫ڤتتاني اتاو ستيااوسها اڬوڠ ص‪.‬ا‪.‬ب‪.‬ت‪ .‬يڠ برتڠڬوڠجواب‬

‫كرجا كراجأن دان ت‪ :‬مڽمق سوسولن كرجا‪.‬‬ ‫اونتوق منجاڬ تانه اير‪.‬‬

‫ستيڤ ڤركارا كامي مننتوكن چارا يڠ جلس‪ .‬كامي تمبه‬ ‫كامي بكرجا دڠن كسداران يڠ ايستيميوا سلاكو “انق‬
‫سالوران ڤرهوبوڠن سڤاي رعيت ممڤو ممبوات ادوان دڠن ممبوكا‬ ‫تمڤتن” كران ڤرانن كيت دالم كدودوقكن داڤت براوبه‪ .‬تتاڤي‬
‫ڤوست منڬق كعاديلن بهاڬين رعيت‪ ،‬ممبوكا تالين اونتوق منريما‬ ‫منجادي اورڠ تمڤتن تيدق بوليه داوندوركن اتو دڤيندهكن‪.‬‬
‫رايوان دان ادوان ملالوءي تالين ‪ 1880‬سڤنجڠ ‪ 24‬جم ‪.‬‬ ‫كيت مستي براد دسيني‪ ،‬برتڠڬوڠجواب أتس ر يڤوتاسي كلوارڬ‬
‫ممبري ڤرتولوڠ دان سيمڤن راهسيا سڤاي ڤڠادو سلامت‪ .‬هيڠڬ‬
‫دان برتوڬس اونتوق بربقتي كڤد تانه اير‪.‬‬
‫سكارڠ رعيت ماسيه ممبوات رايوان ملالوءي تالين ايت‪.‬‬
‫سڤنجڠ كهيدوڤن ساي‪ ،‬ساي براد دو يلايه سمڤادن‬
‫اد “ سيسوا سوكار يلا” سباڬاي ميكانيسما اورڠ دالم كاواسن‬ ‫سلاتن‪ .‬تراوتامڽ د ص‪.‬ا‪.‬ب‪.‬ت‪ .‬ساي تله برادا دالم أمڤت‬
‫برسام دڠن بهاڬين ڤنتدبير يأيت كمنان دان نيبان‪ .‬مريك د‬ ‫ڤوسيڠن دان مڠتهوي ڤنتيڠڽ اجينسي اين‪ .‬اي دتوبهكن اونتوق‬
‫اڠڬڤ سباڬاي ستيسين منريما مسئله دان ستيسين كومونيكاسي‬ ‫مڽلسايكن مسأله‪ ،‬بوكن موجودكن مسأله‪ .‬اورڬنايساسي يڠ‬
‫بوات ڤرسفهمن‪ .‬كامي ممبياركن مريك منجادي توان رومه د‬ ‫دتوبوهكن اونتوق موجودكن ڤرسفهامن‪ ،‬موجودكن چينتا دان‬
‫كمڤوڠ‪ .‬سهيڠڬ حاصيل تينجاوان ڤندودوق ستمڤت ڤد تاهون‬
‫ڤرڤادوان دالم مشاركت كڤلباڬايان بوديا‪.‬‬

‫‪    14‬ڤنچاڤاين اولڠ تاهون ك ‪ )2020-2010( 10 -‬ڤوست ڤنتدبيران و يلايه سمڤادن سلاتن‬

‫كجيأن ‪ /‬ڤمباڠونن دستيڤ ايرا‬

‫يڠمليا انچئ ڤانوء اوءتهايرات‬ ‫‪ 6‬تاهون ص‪.‬ا‪.‬ب‪.‬ت‪.‬‬
‫دباوه ڤيمڤينن‬
‫منتن ڤنتدبير ص‪.‬ا‪.‬ب‪.‬ت‪ 2 .‬تيمڤوه‬
‫انتارا ‪ 21‬ميسايون ‪ 3 -‬نويمبور ‪2011‬‬ ‫ڤانوء اوءتهايرات‬
‫انتارا ‪ 27‬جون – ‪ 30‬سيڤتيمبر ‪2016‬‬
‫رعيت كيت كمبالي منچينتائي سڤرت‬
‫سبلومڽ‪.‬‬

‫جك دليهت ايرا ڤنتدبيران ص‪.‬ا‪.‬ب‪.‬ت‪ .‬سجق اوال هيڠڬ سكارڠ موڠكين د باڬيكن كڤد ‪ 3‬ايرا‪ ،‬يأيت ايرا‬
‫بلوم ممڤوڽاءي اوندڠ‪-‬اوندڠ ‪ ،‬ايرا يڠ ممڤوڽاءي اوندڠ‪-‬اوندڠ دان ايرا مجليس ناسيونل اونتوق كأمانن دان كتنترامن‬
‫(‪ .)NCPO‬داڤت مڠاتكن بهوا هاث توان ڤانؤ اوءءتيهرات سؤرڠ سهاج يڠ مڠمبيل ڤرانن سباڬي ستيااوسهااڬوڠ‬
‫ص‪.‬ا‪.‬ب‪.‬ت‪ .‬يڠ برتينديه دالم ‪ 2‬ايرا يأيت ڤد ايرا يڠ ممڤوڽاءي اوندڠ‪-‬اوندڠ دان ايرا مجليس ناسيونل اونتوق كأمانن‬
‫دان كتنترامن (‪ )NCPO‬دڠن منجوات جواتن سباڬي ڤڠاره ص‪.‬ا‪.‬ب‪.‬ت‪ .‬دان ستيااوسهااڬوڠ ص‪.‬ا‪.‬ب‪.‬ت‪.‬‬

‫‪...‬سلاما ‪ 6‬تاهون اڤ يڠ برلاكوترها دڤ اورڬانيساسي اين‬

‫   ‪13‬‬

‫ميسي‬ ‫تاهون‪10‬‬

‫ برتيندق مڠيكوت كواسا يڠد تتڤكن دالم اوندڠ‬ ‫ڤوست ڤنتدبيران ويلايه‬
‫– اوندڠ ڤنتدبيران و يلايه سمڤادن سلاتن ‪.2010‬‬ ‫سمڤادن سلاتن‬

‫ مڠاينترڬراسيكن دان مڠهوبوڠكن اجينسي دان‬ ‫ويسي‬
‫رانچاڠن كرجا يغ بركأيتن دڠن ڤڽلساين مسأله دان ڤمباڠونن‬
‫اداله اوركانيساسي ڤمباڠونن‬
‫و يلايه سمڤادن سلاتن‪.‬‬ ‫انتوق مڠوراڠكن ڤربيذأن‬
‫ ممنتاو دان ممڤرچفت اوڤراسي سموا يونيت اڬرسسواي‬
‫موجودكن كعاديلن ممباوا كأمانن‬
‫دڠن رانچاڠن دان جڠڬا ماسا يڠ دتنتوكن‪.‬‬ ‫كويلايه سمڤادن سلاتن سچارا‬
‫ ڬالقكن كرج‪ -‬كرج ڤلباڬاي اونيت اونتوق تروس‬ ‫ليستاري‪.‬‬
‫دساتوكن تنڤا موجودكن جوراڠ دالم بنتوق ڤروجيك ڤرچوبأن‬

‫دان ڤروجيك يڠ بلوم ممڤوڽاءي اوركانيساسي توان رومه‪.‬‬
‫ مڽوكوڠ ڤمباڠونن ڤنيڠكتن كسلامتن بهاڬين كسلامتن‬

‫دالم نڬري ك‪ 4 -‬بهاڬين دڤن‪.‬‬

‫نيلاي‬

‫اونيت ممبينا كماجوان تمڤت برڬنتوڠ باڬي رعيت‬

‫جمله متلامت‬

‫ ڤمباڠونن يڠ راتا (سيمليس ديو يلوبمين) جالين هوبوڠ‬
‫دڠن سموا دايمينسي اڬر مڽمبوڠ‪ ،‬ليستري دان سسواي دڠن‬
‫كڤرلوان ايدينتيتي دان ڬاياهيدوڤ مشاركة دمانا رعيت ممڤو‬

‫برديكاري‪.‬‬
‫ ممباڠون ڤماهمن اونتوق ڤڽرتأن سيكتورعوام دان‬
‫مشاركة سيفيل دالم ڤروسيس ڤمبتولن دان ڤڠمباڠن و يلايه‬
‫سمڤادن سلاتن سرت نڬارا اسيڠ دان اورڬاني ساسي انتارا‬

‫بڠسا‪ ،‬ممهامي كأدأن سبنر دان مڽوكوڠ ڤڽلسيان مسأله‪.‬‬
‫ رعيت دو يلايه سمڤادن سلاتن مراساكن كسلامتن‬
‫ترهادڤ ڽاوا دان هرتابندا مراساكن كأمانن دان مشاركة داڤت‬

‫منچڬه دان مڠهيلڠكن فكتور– فكتور ڤندوكوڠ كومڤولن‬
‫ڤڠاچاو كأمانن دالم تمڤتن‪.‬‬

‫‪    12‬ڤنچاڤاين اولڠ تاهون ك ‪ )2020-2010( 10 -‬ڤوست ڤنتدبيران و يلايه سمڤادن سلاتن‬

‫ص‪.‬ا‪.‬ب‪.‬ت‪ .‬دالم ايرا مجليس ناشونل‬ ‫ • اداله أجينسي يڠ ستارف دڠن‬
‫اونتوق كأمانن دان كتنترامن‬ ‫ق‪.‬ا‪.‬ر‪.‬م‪.‬ن‪ .‬اوليهكران ڤردانا منتري ادالهكتوا‬
‫أيكسيكوتيف جابتن ڤرخدمتن عوام‪ .‬دان مڠڬنتي‬
‫ • ڤرينته مجليس ناشونل اونتوق كأمانن دان كتنترامن نمبر‬ ‫جاوتن منجادي “ ستيااوسها اڬوڠ ص‪.‬ا‪.‬ب‪.‬ت‪”.‬‬
‫‪ 11 / 2557‬سڤاي يڠمليا أنچئ ڤانؤ اوءتهيرات‪ ،‬اينسڤكتور كمنترين‬ ‫جوڬ داڤت ممڠڬيل تيندقكن اونتوق ممينده ڤڬاواي‬
‫كراجأ ستيڤ اونيت دالم كاواسن (سامأ دڠن‬
‫دالم نڬري‪ ،‬برتيندق سباڬي ستيا اوسها اڬوڠ ص‪.‬ا‪.‬ب‪.‬ت‪.‬‬ ‫سڬرا دڤيندهكن دان ممبري تاهو كڤد أجينسي‬
‫بدان ) جوڬ داڤت ممڠڬيل ڤڽليديكن كيس يڠ‬
‫• اد جواتنكواس ديوان ڤناصيحت ڤنتدبيران دان ڤمباڠونن‬ ‫تله دادوكن اوليه مشاركت بهوا تيدق عاديل‬
‫و يلايه سمڤادن سلاتن يڠ بارو دلنتيق ڤد ‪ 24‬ماچر‪ 2020‬أتس ڤرينته‬
‫ڤردانا منتري جنرال ڤراءيوت چان او چا‪ 60 ،‬اورڠ برسام مماچو كرجا‬ ‫اونتوق دڤر يقسا دان لأين‪.٢‬‬

‫ڤمباڠونن‪.‬‬ ‫ • يڠمليا أنچئ ڤانوء اوءتهايرات دلنتيق‬
‫سباڬي ستيا اوسها اڬوڠ (تاهڤ ‪ ) 11‬سباڬي‬
‫• ص‪.‬ا‪.‬ب‪.‬ت‪ .‬بركواجيبن اونتوق مروموسكن ستراتيڬي ڤمباڠونن‬ ‫ستيا اوسها اڬوڠ ص‪.‬ا‪.‬ب‪.‬ت‪ .‬ڤرتاما مڠيكوت‬
‫و يلايه سمڤادن سلاتن يڠ سسواي دڠن ڤوليسي ڤنتدبيران دان ڤمباڠونن‬
‫و يلايه سمڤادن سلاتن مڠيكوت ڤڠشورن سيكتور عوام كأره ممباڠونكن‬ ‫اوندڠ‪-‬اوندڠ بارو‪.‬‬
‫‪ 5‬و يلايه سمڤادن سلاتن منوروت اكتا ڤنتدبيران و يلايه سمڤادن سلاتن‬
‫ • برتڠڬوڠجواب اونتوق مڽدياكن “ڤلن‬
‫‪ ،2010‬سيكشين (‪.9 )1‬‬ ‫ستراتيڬي اونتوق ڤمباڠونن و يلايه سمڤادن سلاتن‪”.‬‬
‫يڠ سسواي دڠن ڤوليسي ڤنتدبيران دان ڤمباڠونن‬
‫‪....‬‬ ‫و يلايه سمڤادن سلاتن دان دأوسو�لكن كڤد‬
‫جواتنكواس ستراتيڬي ڤمباڠونن اتو ك‪ .‬ڤ‪.‬ت‪.‬‬
‫( جواتنكواس ڤر يڠكت كراجأن) ممبوات ڤرتيمبڠن‬
‫يڠ برسڤادو دڠن “ڤلن ستراتيڬي اونتوق كسلامتن‬

‫يڠ برتڠڬوڠجواب اوليه ق‪.‬ا‪.‬ر‪.‬م‪.‬ن‪.‬‬

‫ • اد سبواه جواتنكواس ديوان ڤناصيحت‬
‫ڤنتدبيران دان ڤمباڠونن و يلايه سمڤادن سلاتن يڠ‬
‫ترديري دري ‪ 49‬واكيل دري سموا سيكتور اونتوق‬
‫مڠ مڠڬرقكن أوڤراسي ص‪.‬ا‪.‬ب‪.‬ت‪ .‬سڤاي‬
‫مڠتاهوي كادأن فكتا سبنر دالم كاواسن دان‬
‫كهندق رعيت أڬر داڤت مماجوكن كره يڠ بتول‬
‫سسواي دڠن كڤرلوان كاواسن دان ڤندودوق‬

‫تمڤتن‪.‬‬

‫   ‪11‬‬

‫• تاهون ‪ ،2004‬ڤرينته ن‪.‬ر‪ .‬نمبر ‪ 69 /2547‬برتاريخ‬ ‫• ممڤوڽاءي ستاتوس سباڬاي “ اورڬانيساسي خاص”‬
‫‪ 24‬ماچر ‪ 2004‬اونتوق منوبوهكن ڤوست ڤڠاره سوكوڠن‬ ‫كران تيدق ادا سوكوڠن اوندڠ‪-‬اوندڠ كچوالي ڤرينته ڤردانا‬
‫كداماين و يلايه سمڤادن سلاتن (ق‪.‬ا‪.‬س‪.‬س‪.‬س‪ ).‬يڠ‬
‫منتري سهاج‪.‬‬
‫برتڠڬوڠجواب سباڬاي اونيت لڠسوڠ كڤد ڤردانا منتري‪.‬‬
‫مڽلارسكن أوڤراسي دڠن تنترا دان بهاڬين ڤ‪.‬ت‪.‬ط‪.‬‬
‫• ڤدا تاهون ‪ ،2006‬سسواي دڠن ڤرينته ڤجابت‬ ‫‪( 43‬ڬابوڠن ڤمرينته بهاڬين عوام‪ ،‬ڤوليس‪ ،‬تنترا ر‪ )43‬د‬
‫ڤردانا منتري نمبر‪ 207 / 2549‬ڤركارا ڤمرينته دو يلايه‬ ‫باوه ڤڠاوسن كومندر ك‪ ،4 -‬مميليكي اهلي جاوتنكواس‬
‫سمڤادن سلاتن اوليه جنرال سورايوت چوءلانون‪ ،‬ڤردانا‬ ‫اونتوق مڽلسيكن مسئلهكأمانن دو يلايه سمڤادن سلاتن‪ ،‬يڠ‬
‫منتري ممبري اراهن سڤاي منوبوهكن ڤوست ڤنتدبيران‬ ‫ادا كتوا ڤجابت مجليس كسلامتن نڬارا (ص‪.‬م‪.‬چ) سباڬي‬
‫و يلايه سمڤادن سلاتن (ص‪.‬ا‪.‬ب‪.‬ت‪ ) .‬دالم جابتن ڤردانا‬ ‫يڠدڤرتوا ڤڠاره ص‪.‬ا‪.‬ب‪.‬ت‪ .‬دان ڤڠليما ك‪ -4‬سباڬي نأيب‬
‫منتري دباوه ڤڠاواسن ق‪.‬ا‪.‬ر‪.‬م‪.‬ن‪ .‬دان د لنتيق تيمبلن كتوا‬ ‫كتوا ڤڠاره ‪ ،‬دان واكيل‪-‬واكيل أجينسي بركاءيتن سباڬي‬
‫ڤڠاره جابتن كمنترين دالم نڬري سباڬي ڤڠاره ص‪.‬ا‪.‬ب‪.‬ت‪.‬‬
‫برتڠڬوڠجواب اونتوق منوڬسكن ڤڬاواي كراجأن دان ممنتاو‬ ‫اڠڬوتا‪.‬‬

‫كرجا ص‪.‬ا‪.‬ب‪.‬ت‪.‬‬ ‫ڤنتدبيران يڠد جالن اداله ص‪.‬ا‪.‬ب‪.‬ت‪ .‬برتڠڬوڠجواب‬
‫اونتوق كرجا ڤمباڠونن دان كعاديلن‪ .‬مانكالا ڤ‪.‬ت‪.‬ط‪.‬‬
‫كأره أيرا اوندڠ‪-‬اوندڠ ڤنتدبيران‬
‫ويلايه سمڤادن سلاتن‬ ‫‪ 43‬برتوڬس اونتوق ڤمبسمين كومڤولن ڤڠاچاو كأمانن‪.‬‬

‫• ڤدا أخير تاهون ‪ ،2008‬دايرا يڠبربهاڬيا أڤيئسيت‬ ‫ • ص‪.‬ا‪.‬ب‪.‬ت‪ .‬دباوه ڤڠاواسن تروس اليه ڤردانا‬
‫ۏيچاچيوأ سباكي ڤردانا منتري‪ ،‬مندوروڠ اوندڠ‪-‬اوندڠ يڠ‬ ‫منتري دڠن داڤت ممرينتهكن ڤينداهن ڤڬاواي كراجأن‬
‫منريما ص‪.‬ا‪.‬ب‪.‬ت‪ .‬دان راڠ اوندڠ‪-‬اوندڠ ڤنتدبيران و يلايه‬ ‫اونتوق منيڠڬ�لكن كاواسن‪ ،‬جوڬ برتيندق سباڬي ڤوست‬
‫سمڤادن سلاتن تاهون‪ ،...‬كابينيت ملولوسكن راڠ اوندڠ‪-‬‬ ‫ڤڠادوان ڤندودوق كمڤوڠ‪ ،‬دكاونتر سباڬي ستراتيڬي اونتوق‬
‫اوندڠ ترسبوت ڤد تڠڬل ‪ 18‬اوڬوس ‪ 2009‬دان ملولوسكنڽ‬ ‫هيدوڤ دالم كادأن عاديل يڠ برفوڠسي دڠن بأيك ڤدا اير‬
‫اونتوق مڠوسو�لكن كڤد ديوان ڤرواكيلن ڤد تڠڬل ‪20‬‬
‫ايت‪.‬‬
‫اوكتوبر ‪.2009‬‬
‫• تاهون ‪ 1996‬ڤرينته س‪.‬ر ‪ 56 / 2539‬برتاريخ‬
‫ • اوندڠ‪-‬اوندڠ اين دتربيتكن دالم ورتا ڤمرينته ڤد‬ ‫‪ 23‬اڤر يل ‪ 1996‬تالين تروس كڤد ڤردانا منتري‪.‬‬
‫تاهون ‪.2010‬‬
‫• ڤدا تاهون ‪ ،2002‬سسواي دڠن ڤرينته ڤجابت‬
‫اكتا اين مڠوبه دفينيسي و يلايه سمڤادن سلاتن دري‬ ‫ڤردانا منتري ‪ 123/ 2545‬مڠنأي ڤڠوبهسواين ڤنتدبيران‬
‫‪ 3‬و يلايه أصل (ڤتتاني‪ ،‬جالا دان ناراتيوات ) كڤدا ‪5‬‬ ‫دو يلايه سمڤادن سلاتن تڠڬل ‪ 30‬اڤر يل ‪ ،2002‬ممباط�لكن‬
‫و يلايه‪ ،‬يأيت جالا‪ ،‬ڤتتاني ‪ ،‬ناراتيوات‪ ،‬ساتون دان سوڠكلا‪.‬‬ ‫ڤرينته ڤجابت ڤردانا منتري نمبر ‪ 56 / 2539‬دان لأين‪-‬لأين‬
‫ڤرينته بركاءيتن‪ ،‬مڽببكن ص‪.‬ا‪.‬ب‪.‬ت‪ .‬دان ڤ‪.‬ت‪.‬ط‪.‬‬

‫‪ 43‬تامت ڤد تڠڬل ‪ 1‬مي ‪.2002‬‬

‫‪    10‬ڤنچاڤاين اولڠ تاهون ك ‪ )2020-2010( 10 -‬ڤوست ڤنتدبيران و يلايه سمڤادن سلاتن‬

‫لاهير ص‪.‬ا‪.‬ب‪.‬ت‪ : .‬تيتيق‬ ‫• ‪ 24‬جنواري ‪ ،1978‬كابينيت ملولوسكن داسر‬
‫ڤرمولأن كڤرچيأن رعيت هيڠڬ‬ ‫ڤرتاما يڠ مرڠكومي سموا أسڤيك ڤڽلساين مسئله دو يلايه‬
‫سمڤادن سلاتن برتجوان انتوق مڽلارسكن انتارا أجينسي‬
‫سكارڠ‬ ‫ڤمرينته يڠ براوسها مڽلسايكن مسئله دالم كاواسن اڬر برسلارس‬
‫دڠن اوبجيقتيف اوتاما اونتوق ممبينا كسجهترأن دالم كاواسن‬
‫• ڤدا تاهون ‪ ،1980‬ڤوست ڤنتد بيران و يلايه سمڤادن‬ ‫ترسبوت دان موجودكن‌ ڤمهامن يڠ لبيه بأيك دڠن نڬارا‪-‬‬
‫سلاتن (ص‪.‬ا‪.‬ب‪.‬ت‪ ).‬د لاهيركن دري ڤوست كوأورديناسي‬
‫ڤنتدبيران و يلايه سمڤادن سلاتن (ص‪.‬ڤ‪.‬ت‪ ).‬دري ڤجابت‬ ‫نڬارا مسلم‪.‬‬
‫ڤنتدبيران و يلايه سمڤادن سلاتن اصل اونتوق ممڤرچڤت‪،‬‬
‫مڠاواسي‪ ،‬مڠاتاسي‪ ،‬مڽلارس‪ ،‬برڬابوڠ دان منيلاي ڤريستاسي‬ ‫ • ‪ 16‬دسيمبر ‪ ، 1980‬كابينيت جنرال ڤر يم‬
‫سيفيل دان أجينسي ڤوليس د الم كاواسن سڤاي منچاڤي‬ ‫تينسولانوندا مڠلواركن ڤرينته ڤجابت ڤردانا منتري نومبر‬
‫اوبجيقتيف دان متلامت داسر كسلامتن نڬارا بركنأن و يلايه‬ ‫‪ 8 / 2524‬برتاريخ ‪ 20‬جنواري ‪ 1981‬ڤركارا ڤڽلسأين‬
‫سمڤادن سلاتن‪ .‬ڤنكنن دبر يكن ڤدا ممباڠون سوسيال‬ ‫مسئله ڤمرينتهن دو يلايه سمڤادن سلاتن دڠن مننتوكن سكوڤ‬
‫فسيكولوجي‪ ،‬ڤوليتيك‪ ،‬ڤنتدبيران‪ ،‬كچكڤن ڤمرينته‪ ،‬ڤمباڠونن‬ ‫دان كواس توڬس ص‪.‬ا‪.‬ب‪.‬ت‪ .‬دان ڤ‪.‬ت‪.‬ط‪( 43 .‬‬
‫سوسيال‪ -‬ايكونومي‪ ،‬سوسيال ‪ ،‬ڤنيڠكتن ڤماهمن يڠ بأيك دان‬ ‫ڬابوڠن ڤمرينته بهاڬين عوام‪ ،‬ڤوليس‪ ،‬تنترا ‪ )43‬دڠن ادا‬
‫كرجا سام ڤر يڠكت تمڤتن دان نڬارا‪-‬نڬارا جيران‪ .‬ڤڠاره‬ ‫كمنترين‪-‬كمنترين دان جباتن ‪-‬جباتن ممبري سوكوڠن كڤد‬
‫ص‪.‬ا‪.‬ب‪.‬ت‪ .‬يڠڤرتام اياله يڠمليا انچئ چارونچيت نأ سوڠكلا‪.‬‬
‫سموا أوڤراسي‪.‬‬

‫   ‪09‬‬

‫مڠنالي ص‪.‬ا‪.‬ب‪.‬ت‪.‬‬

‫ايۏولوسي ص‪.‬ا‪.‬ب‪.‬ت‪.‬‬

‫سبلوم اد اوندڠ‪-‬اوندڠ سهيڠڬ ايرا مجليس ناشونل اونتوق كأمانن دان كتنترامن‪.‬‬

‫تيتيق ڤرمولأن‬

‫ايرا ڤنتيڠ اداله سڤرتي برايكوت‪:‬‬ ‫بودايا سباڬاي ايدينتيتي ڬمبران كاوسن ڤرڬولقكن‬
‫دان سيتواسي سينسيتيف دان كومڤليقس‪ ،‬تراوتما كتيدق‬
‫• تاهون ‪ ،1978‬كتيك جنرال ڤريم تينسولانوندا‬ ‫فهامن دان كچور يڬأن دالم هوبوڠن انتارا ڤڬاواي ڤمرينته‬
‫سباڬاي ڤردانا منتري بلياو مولأي ممڤرتيمبڠكن ڤوليسي دالم‬ ‫دڠن رعيت‪ .‬دڠن ايت كراجأن ممڤوڽأي ڤوليسي خاص‬
‫مڽلسيكن مسئله كسلامتن و يلايه سمڤادن سلاتن انتوق‬ ‫اونتوق مناڠاني مسئله دو يلايه سمڤادن سلاتن اتاو داسر‬

‫مڠاتاسي سموا مسئله يڠ برسلارس دان كأره يڠ ساما‪.‬‬ ‫خوسوص اتو يڠدتتڤكن برتجوان مڽلسايكن مسئله ترتنتو‪.‬‬

‫‪   08‬ڤ نچاڤاين اولڠ تاهون ك ‪ )2020-2010( 10 -‬ڤوست ڤنتدبيران و يلايه سمڤادن سلاتن‬

‫كندوڠن‬

‫‪ 08‬أيوولوسي ص‪.‬ا‪.‬ب‪.‬ت‪( .‬دري ماس لالوهيڠڬ سكارڠ)‬ ‫بوكو ڤريستاسي اولڠ تاهون ك ‪)2020 - 2010( 10 -‬‬
‫‪ 1 2‬ميسي‪/‬ڤرانن‪ /‬ويسي ص‪.‬ا‪.‬ب‪.‬ت‪ .‬فد ماس سكارڠ‬ ‫ڤوست ڤنتدبيران و يلايه سمڤادن سلاتن‬

‫كجيأن ‪ /‬ڤمباڠونن دستيڤ ايرا‬ ‫ڤميليك‬

‫‪ 13‬يڠمليا انچئ ڤانوء اوءتهايراتنا تيمڤوه ‪ 21‬أيفر يل ‪ 2011-3‬نوفيمبر ‪2011‬‬ ‫ڤوست ڤنتدبيران و يلايه سمڤادن سلاتن‬
‫‪ 60‬جالن سوكيڠ ساتيڠ مواڠ جالا ‪95000‬‬
‫تيمڤوه ‪ 27‬جون ‪ -30 2014‬جولاي ‪2016‬‬
‫تيليفون ‪073203872‬‬
‫‪ 17‬كولونيل ڤوليس تاوي صود صو ڠ تيمڤوه ‪ 4‬نوفيمبر ‪ 24 - 2011‬مي ‪2014‬‬ ‫فيكس ‪073203873‬‬
‫‪ 2 1‬يڠمليا انچئ سوڤنات سيئرانتاويئنيت ئ تيمڤوه ‪ 1‬أوكتوبر ‪ 30 - 2016‬سيفتيمبر ‪2018‬‬ ‫‪Email: contact @sbpac.go.th‬‬
‫‪www.sbpac.go.th‬‬
‫‪� 25‬لكسمانا مودا سومكيات ڤونڤرأيون تيمڤوه ‪ 9‬أيفر يل ‪ - 2018‬سكارڠ‬
‫‪ 29‬اهلي ديوان ڤناصيحت ڤنتدبيران دان ڤمباڠونن و يلايه سمڤادن سلاتن‬ ‫جواتنكواس ڤڽديأن بوكو‬

‫(مجليس ناشونل اونتوق كأمانن دان كتنترامن ‪)2010-‬‬ ‫�لكسمانا مودا سومكيات ڤونڤرأيون‪،‬‬
‫ستيا اوسها اڬوڠ ص‪.‬ا‪.‬ب‪.‬ت‪.‬‬
‫‪ 31‬اهلي ديوان ڤناصيحت ڤنتدبيران دان ڤمباڠونن و يلايه سمڤادن سلاتن‬ ‫انچئ تاماروڠ خوڠ وادماي ‪،‬‬

‫(تاهون ‪)2020‬‬ ‫تيمبالن ستيا اوسها اڬوڠ ص‪.‬ا‪.‬ب‪.‬ت‪.‬‬
‫انچئ چنأتن سيڠڤوم‪ ،‬تيمبالن ستيا اوسها اڬوڠ ص‪.‬ا‪.‬ب‪.‬ت‪.‬‬
‫واكيل سيۏيل كمشاركتن‬
‫ڤنولوڠ ستيا اوسها اڬوڠ ص‪.‬ا‪.‬ب‪.‬ت‪.‬‬
‫‪ 33‬يڠمليا وان درامن مأميڠچيء‪ ،‬يڠد ڤرتوا مجليس اڬام اسلام و يلايه فطاني‬ ‫ڤنولوڠ ستيا اوسها اڬوڠ ص‪.‬ا‪.‬ب‪.‬ت‪( .‬كمنترين ‪ ،‬جابتن )‬
‫‪ 35‬ڤرأ كرو سونتهون تهيڤ ويئمول‪ ،‬كتوا كو يل كولوك تهيڤ ويئمول‬ ‫فڠاروه بهاڬين‪ /‬أينستيتوسي دان ڤجابت د باوه لمباڬ ايندوق‬

‫‪ 3 7‬انچئ چاييوڠ ماني روڠساكون‪ ،‬ڤريسيدن ڤرساتوان سورت خبر سلاتن تهاي‬ ‫ڤڬاوايكومڤولن ڤڠوروسن ستراتيڬي‬
‫‪ 39‬ڤوان فاطمة ڤؤ ايتي داود‪ ،‬ڤريسيدن ڤرساتوان وانيتا اونتوق كداماين‬ ‫اونتوق موجودكن ڤماهامن يڠ بأيك‬
‫بهاڬين ڤڠوروسن ستراتيڬي ڤمباڠونن و يلايه سمڤادن سلاتن‬
‫ڤروتوكول يڠ مماءينكن ڤرانن ڤنتيڠ دالم مندوروڠ اوندڠ‪-‬اوندڠ ڤنتدبران‬
‫ويلايه سمڤادن سلاتن ‪2014‬‬ ‫ايديتوريال‬

‫‪ 4 1‬يڠبربهاڬيا أفيئسيت ويچچاچيوأ ‪ ،‬منتن ڤردانا منتري‬ ‫ايديتور‬
‫‪ 43‬يڠبربهاڬيا تاوون سينيام‪ ،‬تيمبالن منتري ڤڠڠكوت ن‬
‫أنچئ تيراڤوڠ ڤيچاراد ڤنولوڠ ستيا اوسها اڬوڠ ص‪.‬ا‪.‬ب‪.‬ت‪.‬‬
‫ڤروتوكول يڠ مماءينكن ڤرانن ڤنتيڠ دالم مندوروڠ اوڤراسي ص‪.‬ا‪.‬ب‪.‬ت‪.‬‬
‫ايديتوريال‬
‫‪ 4 5‬جنرال چايچان چاڠ موڠ خون ‪ ،‬تيمبالن منتري ڤرتاهنن‬
‫‪ 46‬يڠبربهاڬيا نيئڤون بونياماني‪ ،‬تيمبالن منتري دالم نڬري‬ ‫كڤتن چاكاڤوڠ أفيئماهاتم‬
‫أنچئ نئڤون چايياي‬
‫بكس ڤڠوروسن ڤنجاواتن عوام يڠ اد بهاڬين دالم مڠڬرقكن كرجا ص‪.‬ا‪.‬ب‪.‬ت‪.‬‬
‫أنچئ محمد صابري موصودي‬
‫‪ 4 7‬يڠمليا انچئ ويئسوت سيڠكاچون ۏوراكول‪ ،‬منتن ڤڠاره ص‪.‬ا‪.‬ب‪.‬ت‪.‬‬ ‫أنچئ أيكرات موكيم‬
‫‪ 48‬ڤرأموك لأمون‪ ،‬منتن تيمبالن ستيااوسها اڬوڠ ص‪.‬ا‪.‬ب‪.‬ت‪ .‬يڠمليا انچئ‬ ‫أنچئ ايلييا موكيم‬
‫‪ 4 9‬ڤنولوڠ ڤروفيسور ڤيئيأ كيتتاوون‪ ،‬منتن تيمبالن ستيااوسها اڬوڠ ص‪.‬ا‪.‬ب‪.‬ت‪.‬‬
‫‪ 5 0‬يڠمليا انچئ كيتتيئ سورأ كمهيڠ‪ ،‬منتن تيمبالن ستيااوسها اڬوڠ ص‪.‬ا‪.‬ب‪.‬ت‪.‬‬ ‫ڬرافيق كو مڤوتر‬

‫‪ 5 1‬سوڠڤون سواد تام‪ ،‬منتن ڬبنور و يلايه لمڤاڠ يڠمليا انچئ‬ ‫أنچئ أتيئچاد ڤرأ تان‬
‫‪ 52‬ماس دڤن ص‪.‬ا‪.‬ب‪.‬ت‪ .‬دالم ڤندڠن ستيا اوسها اڬوڠ سكارڠ‬
‫‪ 55‬يڠبربهاڬيا سيد اليوفري‪ ،‬كتوا ديوان ڤناصيحت ڤنتدبيران دان ڤمباڠونن و يلايه‬ ‫ديسأين‬

‫سمڤادن سلاتن‬ ‫بلو ايميج ليميتيد تيليفون(‪)074-464401‬‬

‫‪ 5 8‬كليندر‪ /‬ڤرنچاڠن‬ ‫دتربيتكن اوليه‬

‫ايس اينسڤاير كومڤاني ليميتيد تيليفون(‪)081-0995530‬‬

‫ڬمبر كوليت بوكو‪ :‬ڤندودوق كمڤوڠ كوء ياو‪ ،‬أمڤور تاكباي‪ ،‬و يلايه‬
‫ناراتيوات (ڤولاو ترأخير‪ ،‬ڤڠهوجوڠ كاڤق)‪ ،‬برڬابوڠ برسام اونتوق‬

‫منأيكن بنديرا تهايليند يڠ بسر اونتوق منونجوقكن كساتوان دالم كڬياتن‬
‫“ هاري ڤمبرسيهن بسر ڤنتاي كوء ياو”‬
‫اوليه ‪ :‬راچتأ حاج ماموء‬

‫اوچاڤن‬

‫جنرال ڤرأ ويت ووڠسؤوان تيمبلن ڤردانا منتري‬

‫سمڤنا أولڠ تاهون ك ‪10 -‬‬
‫ڤوست ڤنتدبيران و يلايه سمڤادن سلاتن‬

‫تاهون ‪2021‬‬

‫و يلايه سمڤادن سلاتن ادله و يلايه يڠ اونيك دڠن كڤلباگاين بودايا‪ ،‬بڠسا‪ ،‬اگام دان دايليك‪ .‬كراجأن تروس‬
‫ممبري كڤنتيڠن ڤنتدبيران و يلايه سمڤادن سلاتن ملالوي ڤوست فنتدبيران و يلايه سمڤادن سلاتن سباگاي ڤڠگرق دكاواسن‬
‫تمڤتن‪ .‬اي ادله بهاكين ڤنتيڠ دالم ممباڠون ايكونومي سوسيو دان كسلامتن دكاواسن اين‪ ،‬سرتا َمموڤوق ڤرسفاهمن يڠ بأيك‬

‫ترهادڤ ڤندودوق ستمڤت دان كرج ساما د ڤر يڠكت تمڤتن سرتا ممڽوكوڠ كرجاسام دڠن نڬارا جيران‪.‬‬
‫سلام ‪ 10‬تاهون يڠ تله لڤس ‪ ،‬ڤوست ڤنتدبيران و يلايه سمڤادن سلاتن تله ممأينكن ڤرانن ڤنتيڠ دالم ڤمباڠونن‬
‫ايكونومي دان سوسيل دكاواسن اين دڠن ممڤروموسيكن ڤنچيڤتأن انتوق رعيت دان جوگ مڠمبڠكن ڤوتينسي ڤڠاءوسها د‬
‫و يلايه سمڤادن سلاتن سرتا مڠگرقكن كرجا مڠايكوت كتتڤن كابينيت‪ ،‬سرتا ممڤرموسيكن ككواتن مشاركةكڤلباگاين بودايا‬
‫سڤاي رعيت سموا كتورونن‪ ،‬اگام هيدوڤ برسام دڠن ڤماهمن يڠ بأيك دان ممڤو يأي كهيدوڤن يڠ بهاگيا‪ .‬ساي يقين بهاوا‬
‫چيڤتأن كسلامتن دان كداماين يڠ برككلن د و يلايه سمڤادن سلاتن دان ڤمباڠونن ايكونومي يڠ تگوه سباگاي اساس ڤنتيڠ‬
‫دالم ممبينا كسلامتن ترهادڤ ڽاوا دان هرتا بندا دان كوالتي هيدوڤ يڠبأيك كڤد رعيت تمڤتن يڠ اكن هيدوڤ دڠن بهاگيا‪.‬‬
‫دان ساي برهارڤ سموا اورڠ اكن ممبري كرجا سام انتوق مندورڠ ڤمباڠونن سلاتن اڬر منجادي معمور دان مڠمبڠكن‬
‫كسجهترأن مشاركة دكاواسن اين مڠيكوت فلسفه ايكونومي منچوكوڤي انتوق هيدوڤ برساما دالم مشاركة بربيلڠ بودايا دڠن‬

‫امان دان بهاگيا سلاما ڽ ‪.٢‬‬
‫سمڤنا اولڠ تاهون ك‪ 10 -‬ڤوست فنتدبيران و يلايه سمڤادن سلاتن ‪ ،‬ساي مڠوجڤكن سلامت ماجو جايا كڤد‬
‫سموا ايكسكوتيف يڠ برگيات دو يلايه سمڤادن سلاتن دان ساي موهون ريستو دوعأ كڤد يڠ مها بركواس دان ريستو دولي ماها‬
‫راج دان ڤرمايسوري ممبركتي اندا سموا دان كورنياكن كبهاڬيأن‪ ،‬كسجهترأن سنتياسا ممڤوڽأي ككواتن فيز يكال يڠ قوات‬

‫أونتوق برسام‪ ٢‬مندوروڠ ڤمباڠونن ستراتيجي كسلامتن نڬارا أونتوق ڤنچاڤاين لبيه لنجوت ستروسڽ‪.‬‬

‫جنرال‬ ‫ ‬
‫(ڤرأ ويت ووڠسؤوان)‬ ‫ ‬

‫تيمبلن ڤردانا منتري‬

‫اوچاڤن‬

‫جنرال ڤرأيوت چان أوچا ڤردانا منتري‬

‫سمڤنا أولڠ تاهون ك ‪10 -‬‬
‫ڤوست ڤنتدبيران و يلايه سمڤادن سلاتن‬

‫تاهون ‪2021‬‬

‫ڤمرينته برتوجوان أونتوق ممباڠونكن نڬارا اين منجادي ستابيل‪ ،‬معمور دان ليستاري برتوجوان سڤاي رعيت‬
‫ممڤوڽأي كواليتي هيدوڤ يڠ بأيك‪ .‬خصوصڽ ڤمباڠونن و يلايه سمڤادن سلاتن تله دباڠونكن دڠن چارا يڠ أمان ملالوي ڤلباڬاي‬
‫ميكانيسما أونتوق ممبوليهكن رعيت دري سموا كتورونن دان أڬام هيدوڤ برسام‪ ،‬سمبيل مڠك�لكن إينديتيتي‪ ،‬بودايا دان‬
‫كواليتي هيدوڤ‪ .‬ساي بڠڬا أتس كجايأن ڤوست فنتدبيران و يلايه سمڤادن سلاتن‪ ،‬يڠ سلاما ‪ 10‬تاهون ترأخير مندوروڠ‬
‫ڤڠمباڠن سموا دايمينسي و يلايه سمڤادن سلاتن أونتوق منيڠكت كواليتي هيدوڤ رعيت دان ممڤوڽأي حاصيل يڠ كونكريت‪.‬‬
‫ڬالقكن دان مينتأ سموا ڤيهق أونتوق برسام‪ ٢‬مڠإينتڬراسيكن دان مندوروڠ داسر‪ ٢‬ڤمرينتهن منجادي عمالن يڠ ڤاليڠ إيفيسيان‬
‫دڠن مماتوهي علمية د راج “مماهامي‪ ،‬مندكاتي‪ ،‬ممباڠون دان ممباڠون نڬارا مڠيكوت فلسفة إيكونومي سدرهانا دان ممباڠونكن‬
‫لنسكاف مشاركة أونتوق ڤمباڠونن ليستاري كباوه دولي يڠ مها مليا راج ڤهوميئڤهول ادول ياديد مأرا راد بوروم ماناد تا بوڤهيت‬
‫دالم منروسكن‪ ،‬مليستار يكن دان ممڤرلواسكن إينسياتيف كراجأن دان ڤروجيك كسوكار يلأن دراج أونتوق ڤمباڠونن كاواسن‬
‫ايت‪ ،‬يڠ أكن مندوروڠ ڤڽرتأن مشاركة سيفيل أونتوق كبهاڬيأن رعيت سڤاي هيدوڤ بردمڤيڠن دباوه مشاركة بربيلاڠن قوم‬

‫دڠن امان داماي سلاماڽ‪.‬‬
‫سمڤنا أولڠ تاهون كسڤوله ڤوست ڤنتدبيران و يلايه سمڤادن سلاتن‪ ،‬ساي مڠوچڤكن تهنيئه دان سلام محبةكڤد‬
‫ڤنجاوت عوام‪ ،‬كاكي تاڠن ستيڤ لاڤيسن عمور دو يلايه سمڤادن سلاتن دان ساي موهون ريستو دوعأ كڤد يڠ مها بركواس‬
‫دان ريستو دولي ماها راج دان ڤرمايسوري ممبركتي اندا سموا دان كورنياكن كبهاڬيأن‪ ،‬كسجهترأن سنتياسا ممڤوڽأي ككواتن‬

‫فيز يكال يڠ قوات أونتوق برسام‪ ٢‬مندوروڠ ڤمباڠونن ستراتيجي كسلامتن نڬارا أونتوق ڤنچاڤاين لبيه لنجوت ستروسڽ‪.‬‬

‫جنرال‬

‫(ڤرأيوت چان أوچا)‬ ‫ ‬
‫ڤردانا منتري‬ ‫ ‬


Click to View FlipBook Version