ชุดการสอนการทดลองวงจรอิเล็กทรอนิกส์ด้วยโปรแกรม Electronic Workbench

1

คู่มือครู
ชุดการสอนที่ 3
เรื่อง การทดลองวงจรอเิ ลก็ ทรอนิกส์ด้วยโปรแกรม Electronic Workbench

คาชี้แจง ชุดการสอนเรื่องการทดลองวงจรเขา้ รหัส-ถอดรหัส ดว้ ยโปรแกรม Electronic
Workbench ตอ้ งการให้นกั ศึกษา ศึกษาเกี่ยวกบั การการใช้งานโปรแกรม Electronic Workbench
การใชเ้ ครื่องมือวดั และเทคนิคการออกแบบวงจรอิเล็กทรอนิกส์ และการทดลองวงจรอิเล็กทรอนิกส์
ดว้ ยโปรแกรม Electronic Workbench

1. จุดประสงค์ทวั่ ไป
1.1 เพื่อใหม้ ีความรู้และเขา้ ใจการการใชง้ านโปรแกรม Electronic Workbench
1.2 เพอื่ ใหม้ ีความรู้และเขา้ ใจการใชเ้ ครื่องมือวดั วเิ คราะห์วงจรอิเลก็ ทรอนิกส์
1.3 เพอื่ ใหม้ ีความรู้และเขา้ ใจการทดลองวงจรอิเล็กทรอนิกส์ดว้ ยโปรแกรม Electronic Workbench
1.4 เพอ่ื ใหม้ ีทกั ษะในการใชเ้ คร่ืองมือวดั วเิ คราะห์วงจรอิเลก็ ทรอนิกส์
1.5 เพอ่ื ใหม้ ีคุณธรรม จริยธรรม และคุณลกั ษณะอนั พงึ ประสงค์

2. จุดประสงค์เชิงพฤตกิ รรม
เม่ือนักศึกษาเรียนเรื่องการทดลองวงจรอิเล็กทรอนิกส์ด้วยโปรแกรม Electronic Workbench

แลว้ สามารถ
2.1 อธิบายความหมายของโปรแกรม Electronic Workbench ไดอ้ ยา่ งถูกตอ้ ง
2.2 อธิบายระบบที่โปรแกรม Electronic Workbench ตอ้ งการไดอ้ ยา่ งถูกตอ้ ง
2.3 อธิบายข้นั ตอนการติดต้งั โปรแกรม Electronic Workbench ได้
2.4 อธิบายหนา้ ต่างการใชง้ านของโปรแกรม Electronic Workbench ได้
2.5 อธิบายแถบเครื่องมือในโปรแกรม Electronic Workbench ได้
2.6 อธิบายการใชง้ านเครื่องมือวดั ในโปรแกรม Electronic Workbench แบบต่างๆ ได้
2.7 อธิบายการกาหนดคา่ ของแหล่งจ่ายไฟในโปรแกรม Electronic Workbench ได้
2.8 อธิบายข้นั ตอนการคน้ หาอุปกรณ์ในโปรแกรม Electronic Workbench ได้
2.9 อธิบายการจดั วางอุปกรณ์ในโปรแกรม Electronic Workbench ได้
2.10 อธิบายการเชื่อมต่อสายสัญญาณในโปรแกรม Electronic Workbench ได้
2.11 อธิบายการต้งั ค่าไฟล์ Schematic ของโปรแกรม Electronic Workbench ได้
2.12 อธิบายข้นั ตอนการเขียนวงจร Schematic ในโปรแกรม Electronic Workbench ได้

2

2.13 อธิบายการจาลองวงจรอนาลอ็ กดว้ ยโปรแกรม Electronic Workbench ได้
2.14 อธิบายการจาลองวงจรดิจิตอลดว้ ยโปรแกรม Electronic Workbench ได้
2.15 ใชเ้ คร่ืองมือวดั ในโปรแกรม Electronic Workbench ได้
2.16 ใชแ้ หล่งจ่ายในโปรแกรม Electronic Workbench ได้
2.17 เรียกใชง้ านอุปกรณ์ในโปรแกรม Electronic Workbench
2.18 จดั วางอุปกรณ์ในโปรแกรม Electronic Workbench
2.19 เช่ือมตอ่ สายสญั ญาณในโปรแกรม Electronic Workbench
2.20 จาลองวงจรอนาล็อกดว้ ยโปรแกรม Electronic Workbench
2.21 จาลองวงจรดิจิตอลดว้ ยโปรแกรม Electronic Workbench
2.22 เขา้ ช้นั เรียนอยา่ งสม่าเสมอ ไมข่ าดเรียนโดยไมจ่ าเป็น
2.23 มีสมาธิ จดจอ่ กบั การเรียนและการปฏิบตั ิงาน
2.24 ขยนั ศึกษาหาความรู้ ท้งั ในช้นั เรียนและนอกช้นั เรียน
2.25 ส่งงานครบตามกาหนด
2.26 แสดงความคิดเห็นและใหค้ วามร่วมมือกบั เพอื่ นในการเรียนเป็นกลุ่ม

3. ส่วนประกอบของชุดการสอนท่ี 3 เรื่อง การทดลองวงจรอเิ ลก็ ทรอนิกส์ด้วยโปรแกรม Electronic

Workbench มดี งั นี้
3.1 คู่มือครูชุดการสอนที่ 3 เร่ือง การทดลองวงจรอิเล็กทรอนิกส์ดว้ ยโปรแกรม Electronic Workbench
3.2 โครงการสอนชุดที่ 3 เร่ือง การทดลองวงจรอิเลก็ ทรอนิกส์ดว้ ยโปรแกรม Electronic Workbench
3.3 แผนการสอนชุดท่ี 3 เรื่อง การทดลองวงจรอิเล็กทรอนิกส์ดว้ ยโปรแกรม Electronic Workbench
3.4 แบบทดสอบก่อนเรียนชุดท่ี 3 เรื่อง การทดลองวงจรอิเล็กทรอนิกส์ดว้ ยโปรแกรม Electronic

Workbench
3.5 ใบความรู้ชุดที่ 3 เร่ือง การทดลองวงจรอิเลก็ ทรอนิกส์ดว้ ยโปรแกรม Electronic Workbench
3.6 แบบฝึกหดั ชุดท่ี 3 เร่ือง การทดลองวงจรอิเลก็ ทรอนิกส์ดว้ ยโปรแกรม Electronic Workbench
3.7 ใบงานท่ี 3.1 เร่ือง จาลองการทางานของวงจรอนาลอ็ กดว้ ยโปรแกรม Electronic Workbench
3.8 ใบงานที่ 3.2 เรื่อง จาลองการทางานของวงจรดิจิตอลดว้ ยโปรแกรม Electronic Workbench
3.9 แบบทดสอบหลงั เรียนชุดท่ี 3 เร่ือง การทดลองวงจรอิเลก็ ทรอนิกส์ดว้ ยโปรแกรม Electronic

Workbench
3.10 ส่ือประกอบการสอนชุดท่ี 3 เรื่อง การทดลองวงจรอิเล็กทรอนิกส์ดว้ ยโปรแกรม Electronic

Workbench
3.11 แบบสงั เกตพฤติกรรมระหวา่ งการเรียนและการปฏิบตั ิงาน

3

4. เวลาทใ่ี ช้
ใชเ้ วลาในการสอน จานวน 12 ชว่ั โมง

5. การเตรียมการล่วงหน้า
ส่ิงที่ผสู้ อนตอ้ งเตรียมการล่วงหนา้
5.1 ศึกษาคู่มือครูและแผนการสอนท่ี 3 เร่ือง การทดลองวงจรอิเล็กทรอนิกส์ด้วยโปรแกรม

Electronic Workbench
5.2 กิจกรรมเสริมการเรียนรู้ เรื่อง การทดลองวงจรอิเล็กทรอนิกส์ด้วยโปรแกรม Electronic

Workbench
5.3 ใบงานท่ี 3.1 และใบงานที่ 3.2
5.4 ตวั อยา่ งการทดลองการทดลองวงจรอิเลก็ ทรอนิกส์ดว้ ยโปรแกรม Electronic Workbench
5.5 แบบสงั เกตพฤติกรรมระหวา่ งการเรียนและการปฏิบตั ิงาน
5.6 แบบทดสอบก่อนเรียน-หลงั เรียนชุดการสอนท่ี 3 เร่ือง การทดลองวงจรอิเล็กทรอนิกส์

ดว้ ยโปรแกรม Electronic Workbench

6. สื่อการเรียนการสอน
6.1 ชุดการสอนท่ี 3 เรื่อง การทดลองวงจรอิเล็กทรอนิกส์ดว้ ยโปรแกรม Electronic Workbench
6.2 สื่อ Power Point เรื่อง การทดลองวงจรอิเล็กทรอนิกส์ดว้ ยโปรแกรม Electronic Workbench
6.3 สื่อท่ีใชใ้ นการสอนจริง
6.4 ใบงานท่ี 3.1 และใบงานท่ี 3.2
6.5 ตวั อยา่ งการทดลองการทดลองวงจรอิเลก็ ทรอนิกส์ดว้ ยโปรแกรม Electronic Workbench
6.6 เคร่ืองคอมพวิ เตอร์ PC หรือ Notebook (ถา้ มี)

7. การจัดช้ันเรียน
การจัดช้ันเรี ยนจัดตามปกติสาหรับการเรี ยนการสอนทฤษฎี โดยจัดการเรี ยนการสอน

แบบอภิปราย อธิบาย สาธิต สรุป ในการเรียนการสอนภาคปฏิบตั ิ จะจดั เป็ นกลุ่มการปฏิบตั ิงาน
โดยแบ่งเป็ นกลุ่ม กลุ่มละ 4 คน เพื่อให้นักศึกษาได้ปฏิบตั ิงาน ผู้สอนเตรียมโต๊ะ คอมพิวเตอร์
เครื่องมืออุปกรณ์ ให้เพียงพอกบั จานวนนกั ศึกษา จากน้นั ผูส้ อนสาธิตให้ดู และคอยควบคุมดูแล
พฤติกรรมการปฏิบตั ิงาน ใหค้ าช้ีแนะหากพบปัญหา

8. วธิ ีใช้ชุดการสอน
8.1 ศึกษาคูม่ ือและแผนการสอน
8.2 ศึกษาวธิ ีการใชส้ ื่อการเรียนการสอน

4

8.3 ศึกษาวธิ ีการเขียนแบบและทดลองวงจรคอมบิเนชนั่ ดว้ ยโปรแกรม Electronic Workbench
8.4 ศึกษาวธิ ีการวดั ผลและประเมินผล

9. ข้นั ดาเนินการสอน
9.1 ผสู้ อนช้ีแจงใหน้ กั ศึกษาทราบเก่ียวกบั บทบาทของนกั ศึกษาในการใชช้ ุดการสอน
9.2 ผสู้ อนช้ีแจงกบั นกั ศึกษาใหท้ ราบถึงขอ้ ตกลงในการวดั ผลและประเมินผลพร้อมท้งั กาหนดเวลา

ส่งใบงานกบั ผสู้ อน
9.3 การจดั กิจกรรมการเรียนการสอน แบง่ ออกเป็นข้นั ตอนดงั น้ี
ข้นั ท่ี 1 ทดสอบก่อนเรียน (Pre test)
ข้นั ที่ 2 นาเขา้ สู่บทเรียน (Motivation)
ข้นั ท่ี 3 ใหเ้ น้ือหา (Information)
ข้นั ที่ 4 ประกอบกิจกรรมการเรียน (Application)
ข้นั ท่ี 5 สรุปผล (Progress)
ข้นั ที่ 6 ทดสอบหลงั เรียน (Post test)
9.4 ขณะนักศึกษาปฏิบัติตามใบงาน ผู้สอนควรควบคุมดูแลการปฏิบัติงานของนักศึกษา

หากนกั ศึกษามีปัญหาขณะปฏิบตั ิงานจะไดใ้ หค้ าแนะนาช่วยเหลือ
9.5 ผสู้ อนคอยควบคุมและติดตามผลการปฏิบตั ิงานของนกั ศึกษาให้เป็นไปตามข้นั ตอนในใบงาน
9.6 การสรุปบทเรียนและการปฏิบตั ิงานควรเป็ นกิจกรรมร่วมของนกั ศึกษาทุกกลุ่มหรือตวั แทนกลุ่ม

ร่วมกนั สรุปบทเรียนและการปฏิบตั ิงาน
9.7 สงั เกตพฤติกรรมนกั ศึกษาระหวา่ งการเรียนและการปฏิบตั ิงาน
9.8 ใหน้ กั ศึกษาทาแบบทดสอบหลงั เรียนชุดที่ 3เรื่อง การทดลองการทางานของวงจรอิเล็กทรอนิกส์

ดว้ ยโปรแกรม Electronic Workbench
9.9 ตรวจผลงานการปฏิบตั ิตามใบงานและแบบทดสอบหลงั เรียน แลว้ แจง้ ผลใหน้ กั ศึกษาทราบ
9.10 สอนซ่อมเสริมหรือมอบหมายงานเพม่ิ ใหก้ บั นกั ศึกษาที่ไมผ่ า่ นเกณฑ์

10. วิธีการใช้สื่อการเรียนการสอนชุดการสอนท่ี 3 เรื่องการทดลองวงจรอิเล็กทรอนิกส์ด้วยโปรแกรม
Electronic Workbench

นักศึกษา ศึกษาวิธีการเรียนจากตนด้วยคู่มือ หรือผูส้ อนช้ีแจงให้นักศึกษาทราบถึงวิธีการ
เรียนด้วยตนเอง โดยใช้ชุดการสอนที่ 3 เรื่อง การทดลองวงจรอิเล็กทรอนิกส์ด้วยโปรแกรม
Electronic Workbench

11. บทบาทของนักศึกษา
11.1 นกั ศึกษาตอ้ งปฏิบตั ิตามคาแนะนาของผสู้ อนและกลุ่ม

5

11.2 นกั ศึกษาตอ้ งทากิจกรรมตามท่ีมอบหมายและร่วมกนั อภิปราย
11.3 นกั ศึกษาตอ้ งปฏิบตั ิงานตามใบงาน
11.4 นกั ศึกษาตอ้ งส่งใบงานใหต้ รงตามเวลาท่ีกาหนด

12. การวดั และประเมนิ ผล

12.1 วธิ ีวดั ผล
12.1.1 สังเกตพฤติกรรมระหวา่ งการเรียนและการปฏิบตั ิงาน
12.1.2 ตรวจผลจากแบบฝึกหดั /การอภิปราย
12.1.3 ตรวจแบบทดสอบก่อนเรียน-หลงั เรียน
12.1.4 ตรวจผลการปฏิบตั ิงานตามใบงาน

12.2 เครื่องมือวดั
12.3.1 แบบสงั เกตพฤติกรรมระหวา่ งเรียนและการปฏิบตั ิงาน
12.3.2 แบบฝึกหดั /ใบประเมินผลการอภิปราย
12.3.3 แบบทดสอบก่อนเรียน-หลงั เรียน
12.3.4 ใบประเมินผลการปฏิบตั ิงานตามใบงาน

12.3 เกณฑ์การประเมนิ ผล
12.3.1 นกั ศึกษาไดค้ ะแนนพฤติกรรมระหวา่ งการเรียนการสอนและการปฏิบตั ิงานไม่ต่า

กวา่ ร้อยละ 80
12.3.2 คะแนนรวมตามแบบประเมินผลงาน/ใบงาน ไม่ต่ากวา่ ร้อยละ 70
12.3.3 คะแนนแบบฝึกหดั และแบบทดสอบ ไม่ต่ากวา่ ร้อยละ 60

6

โครงการสอน

วชิ า การออกแบบวงจรอเิ ล็กทรอนิกส์ด้วยคอมพวิ เตอร์ รหัสวชิ า 3105-2010

ชื่อหน่วย การทดลองวงจรอิเลก็ ทรอนิกส์ด้วยโปรแกรม Electronic Workbench

จานวน 12 ช่ัวโมง

หน่วยท่ี 3 การทดลองวงจรอเิ ลก็ ทรอนิกส์ด้วยโปรแกรม Electronic Workbench

จานวน 12 ช่ัวโมง

เร่ือง
1. ความหมายของโปรแกรม Electronic Workbench
2. ระบบที่โปรแกรม Electronic Workbench ตอ้ งการ
3. การติดต้งั โปรแกรม Electronic Workbench
4. หนา้ ตา่ งการใชง้ านของโปรแกรม Electronic Workbench
5. แถบเคร่ืองมือในโปรแกรม Electronic Workbench
6. การใชง้ านเครื่องมือวดั ในโปรแกรม Electronic Workbench แบบต่างๆ
7. กาหนดคา่ ของแหล่งจา่ ยไฟในโปรแกรม Electronic Workbench
8. การคน้ หาอุปกรณ์ในโปรแกรม Electronic Workbench
9. การจดั วางอุปกรณ์ในโปรแกรม Electronic Workbench
10. การเช่ือมต่อสายสัญญาณในโปรแกรม Electronic Workbench
11. การต้งั ค่าไฟล์ Schematic ของโปรแกรม Electronic Workbench
12. การเขียนวงจร Schematic ในโปรแกรม Electronic Workbench
13. การจาลองวงจรอนาล็อกดว้ ยโปรแกรม Electronic Workbench
14. การจาลองวงจรดิจิตอลดว้ ยโปรแกรม Electronic Workbench

จุดประสงค์การสอน รายการสอน

1. เพื่อให้มีความรู้ และเข้าใจการการใช้งาน 1. ความหมายของโปรแกรม Electronic

โปรแกรม Electronic Workbench Workbench

2. เพอ่ื ใหม้ ีความรู้ และเขา้ ใจการใชเ้ คร่ืองมือวดั 2. ระบบที่โปรแกรม Electronic Workbench

วเิ คราะห์วงจรอิเลก็ ทรอนิกส์ ตอ้ งการ

3. เพื่อให้มีความรู้และเข้าใจการทดลองวงจร 3. การติดต้งั โปรแกรม Electronic Workbench

อิ เล็กทรอนิ กส์ ด้วย โปรแกรม Electronic 4. หนา้ ต่างการใชง้ านของโปรแกรม Electronic

Workbench Workbench

4. เพื่อใหม้ ีทกั ษะในการใชเ้ ครื่องมือวดั วิเคราะห์ 5. แถบเครื่ องมือในโปรแกรม Electronic

วงจรอิเลก็ ทรอนิกส์ Workbench

7

5. เพ่ือใหม้ ีคุณธรรม จริยธรรม และคุณลกั ษณะ 6. การใช้งานเครื่ องมือวัดในโปรแกรม

อนั พึงประสงค์ Electronic Workbench แบบตา่ งๆ

7. กาหนดค่าของแหล่งจ่ายไฟในโปรแกรม

Electronic Workbench

8. การคน้ หาอุปกรณ์ในโปรแกรม Electronic

Workbench

9. การจดั วางอุปกรณ์ในโปรแกรม Electronic

Workbench

10. การเชื่อมต่อสายสัญญาณในโปรแกรม

Electronic Workbench

11. การต้งั ค่าไฟล์ Schematic ของโปรแกรม

Electronic Workbench

12. การเขียนวงจร Schematic ในโปรแกรม

Electronic Workbench

13. การจาลองวงจรอนาล็อกด้วยโปรแกรม

Electronic Workbench

14. การจาลองวงจรดิจิตอลด้วยโปรแกรม

Electronic Workbench

วธิ ีการสอน บรรยาย/ถาม-ตอบ สาธิต เวลาปฏิบตั ิงานตามใบงาน ผูส้ อนควรกาหนดตามความ

พร้อมของเครื่องมือและคอมพวิ เตอร์

ส่ือการสอน หนังสืออ้างองิ บรรณานุกรม หนา้ ที่ 172

สื่อประกอบการสอน Power Point หน่วยท่ี 3

เคร่ืองคอมพิวเตอร์ PC หรือ Notebook (ถ้ามี)

ใบความรู้ แบบฝึกหดั ใบงาน แบบทดสอบ

การประเมิน คะแนนจากการทาแบบทดสอบก่อนเรียน-หลังเรียน แบบประเมินผลใบงาน

แบบฝึกหดั แบบประเมินพฤติกรรมระหวา่ งการเรียนและการปฏิบตั ิงาน

8

แผนการสอน

ช่ือวชิ า การออกแบบวงจรอเิ ลก็ ทรอนิกส์ด้วยคอมพวิ เตอร์ รหัสวชิ า 3105-2010 สอนคร้ังท่ี 7-10
หน่วยที่ 3 ชื่อหน่วย การทดลองวงจรอิเลก็ ทรอนิกส์ด้วยโปรแกรม Electronic Workbench
จานวน 12 ชั่วโมง

หัวเร่ือง
1. ความหมายของโปรแกรม Electronic Workbench
2. ระบบท่ีโปรแกรม Electronic Workbench ตอ้ งการ
3. การติดต้งั โปรแกรม Electronic Workbench
4. หนา้ ต่างการใชง้ านของโปรแกรม Electronic Workbench
5. แถบเคร่ืองมือในโปรแกรม Electronic Workbench
6. การใชง้ านเครื่องมือวดั ในโปรแกรม Electronic Workbench แบบตา่ งๆ
7. กาหนดค่าของแหล่งจ่ายไฟในโปรแกรม Electronic Workbench
8. การคน้ หาอุปกรณ์ในโปรแกรม Electronic Workbench
9. การจดั วางอุปกรณ์ในโปรแกรม Electronic Workbench
10. การเช่ือมต่อสายสัญญาณในโปรแกรม Electronic Workbench
11. การต้งั คา่ ไฟล์ Schematic ของโปรแกรม Electronic Workbench
12. การเขียนวงจร Schematic ในโปรแกรม Electronic Workbench
13. การจาลองวงจรอนาล็อกดว้ ยโปรแกรม Electronic Workbench
14. การจาลองวงจรดิจิตอลดว้ ยโปรแกรม Electronic Workbench

สาระสาคัญ
Electronic Workbench คือโปรแกรมคอมพิวเตอร์ที่ใช้ในการจาลองวิเคราะห์การทางาน

ของวงจรไฟฟ้า-อิเล็กทรอนิกส์ ซ่ึงการใช้งานน้ันเพียงสร้างวงจรท่ีตอ้ งการจาลองในโปรแกรม
โดยเลือกอุปกรณ์อิเล็กทรอนิกส์ท่ีมีอยูใ่ นโปรแกรมมาต่อกนั ให้เป็ นวงจรแลว้ เลือกใชเ้ คร่ืองมือวดั
ตามต้องการ แล้วจากน้ันก็สั่งงานให้โปรแกรมทางานเพียงเท่าน้ีโปรแกรมก็จะแสดงผลลัพธ์
ที่ตอ้ งการออกมาซ่ึงมีประโยชน์มากเพราะไม่ตอ้ งเสียเวลาในการทดลองจริงถา้ เกิดขอ้ ผิดพลาด
ในวงจรกส็ ามารถแกไ้ ขในโปรแกรมใหถ้ ูกตอ้ งก่อนทดลองจริงได้

9

จุดประสงค์การเรียน
1. จุดประสงค์ทวั่ ไป
1.1 เพอ่ื ใหม้ ีความรู้และเขา้ ใจการการใชง้ านโปรแกรม Electronic Workbench
1.2 เพือ่ ใหม้ ีความรู้และเขา้ ใจการใชเ้ ครื่องมือวดั วเิ คราะห์วงจรอิเล็กทรอนิกส์
1.3 เพื่อใหม้ ีความรู้และเขา้ ใจการทดลองวงจรอิเล็กทรอนิกส์ดว้ ยโปรแกรม Electronic

Workbench
1.4 เพือ่ ใหม้ ีทกั ษะในการใชเ้ คร่ืองมือวดั วเิ คราะห์วงจรอิเล็กทรอนิกส์
1.5 เพ่ือใหม้ ีคุณธรรม จริยธรรม และคุณลกั ษณะอนั พงึ ประสงค์

2. จุดประสงค์เชิงพฤติกรรม
เมื่อนกั ศึกษาเรียนเร่ืองการทดลองวงจรอิเลก็ ทรอนิกส์ดว้ ยโปรแกรม Electronic Workbench

แลว้ สามารถ
2.1 อธิบายความหมายของโปรแกรม Electronic Workbench ไดอ้ ยา่ งถูกตอ้ ง
2.2 อธิบายระบบที่โปรแกรม Electronic Workbench ตอ้ งการไดอ้ ยา่ งถูกตอ้ ง
2.3 อธิบายข้นั ตอนการติดต้งั โปรแกรม Electronic Workbench ได้
2.4 อธิบายหนา้ ต่างการใชง้ านของโปรแกรม Electronic Workbench ได้
2.5 อธิบายแถบเคร่ืองมือในโปรแกรม Electronic Workbench ได้
2.6 อธิบายการใชง้ านเครื่องมือวดั ในโปรแกรม Electronic Workbench แบบตา่ งๆ ได้
2.7 อธิบายการกาหนดคา่ ของแหล่งจ่ายไฟในโปรแกรม Electronic Workbench ได้
2.8 อธิบายข้นั ตอนการคน้ หาอุปกรณ์ในโปรแกรม Electronic Workbench ได้
2.9 อธิบายการจดั วางอุปกรณ์ในโปรแกรม Electronic Workbench ได้
2.10 อธิบายการเชื่อมต่อสายสญั ญาณในโปรแกรม Electronic Workbench ได้
2.11 อธิบายการต้งั คา่ ไฟล์ Schematic ของโปรแกรม Electronic Workbench ได้
2.12 อธิบายข้นั ตอนการเขียนวงจร Schematic ในโปรแกรม Electronic Workbench ได้
2.13 อธิบายการจาลองวงจรอนาล็อกดว้ ยโปรแกรม Electronic Workbench ได้
2.14 อธิบายการจาลองวงจรดิจิตอลดว้ ยโปรแกรม Electronic Workbench ได้
2.15 ใชเ้ ครื่องมือวดั ในโปรแกรม Electronic Workbench ได้
2.16 ใชแ้ หล่งจา่ ยในโปรแกรม Electronic Workbench ได้
2.17 เรียกใชง้ านอุปกรณ์ในโปรแกรม Electronic Workbench
2.18 จดั วางอุปกรณ์ในโปรแกรม Electronic Workbench
2.19 เชื่อมตอ่ สายสัญญาณในโปรแกรม Electronic Workbench
2.20 จาลองวงจรอนาล็อกดว้ ยโปรแกรม Electronic Workbench

10

2.21 จาลองวงจรดิจิตอลดว้ ยโปรแกรม Electronic Workbench
2.22 เขา้ ช้นั เรียนอยา่ งสม่าเสมอ ไมข่ าดเรียนโดยไม่จาเป็น
2.23 มีสมาธิ จดจอ่ กบั การเรียนและการปฏิบตั ิงาน
2.24 ขยนั ศึกษาหาความรู้ ท้งั ในช้นั เรียนและนอกช้นั เรียน
2.25 ส่งงานครบตามกาหนด
2.26 แสดงความคิดเห็นและใหค้ วามร่วมมือกบั เพ่ือนในการเรียนเป็นกลุ่ม

กจิ กรรมการเรียนการสอน
1. ทาแบบทดสอบก่อนเรียน
2. ผสู้ อนนาเขา้ สู่บทเรียนโดยเปิ ดไฟล์งานวงจรอนาล็อกและวงจรดิจิตอล ดว้ ยโปรแกรม

Electronic Workbench ให้นกั ศึกษาไดด้ ู จากน้นั ให้นกั ศึกษาทดลองเปิ ดดว้ ยตวั เอง เพ่ือให้เกิดการ
ทดลอง จินตนาการ การทดลองวงจรอิเล็กทรอนิกส์ดว้ ยโปรแกรม Electronic Workbench และเกิด
คาถาม

2.1 นักศึกษาจะทดลองการทางานด้วยโปรแกรม Electronic Workbench ของวงจร
อะไรบา้ ง

2.2 นกั ศึกษาอยากเรียนรู้การใชง้ านโปรแกรม Electronic Workbench ไหม
2.3 นกั ศึกษาร่วมกนั อภิปราย
3. ข้นั ใหข้ อ้ มูลและการสอน
ผสู้ อนใหน้ กั ศึกษาอ่านทาความเขา้ ใจในเน้ือหาเรื่องการทดลองวงจรอิเลก็ ทรอนิกส์ดว้ ย
โปรแกรม Electronic Workbench แบ่งกลุ่มท่ีจดั เตรียมไวก้ ลุ่มละไม่เกิน 4 คน เพ่ือศึกษาการทดลอง
วงจรอิเล็กทรอนิกส์ดว้ ยโปรแกรม Electronic Workbench ผสู้ อนอธิบายประกอบเน้ือหาโดยใชส้ ื่อ
การสอนประกอบการสอนเพ่ือให้นกั ศึกษาเขา้ ใจในเน้ือหาสาระของการเรียนรู้และเขา้ ใจเน้ือหา
ดงั ตอ่ ไปน้ี
3.1 ความหมายของโปรแกรม Electronic Workbench
3.2 ระบบที่โปรแกรม Electronic Workbench ตอ้ งการ
3.3 การติดต้งั โปรแกรม Electronic Workbench
3.4 หนา้ ต่างการใชง้ านของโปรแกรม Electronic Workbench
3.5 แถบเคร่ืองมือในโปรแกรม Electronic Workbench
3.6 การใชง้ านเครื่องมือวดั ในโปรแกรม Electronic Workbench แบบตา่ งๆ
3.7 กาหนดค่าของแหล่งจ่ายไฟในโปรแกรม Electronic Workbench
3.8 การคน้ หาอุปกรณ์ในโปรแกรม Electronic Workbench
3.9 การจดั วางอุปกรณ์ในโปรแกรม Electronic Workbench

11

3.10 การเชื่อมต่อสายสญั ญาณในโปรแกรม Electronic Workbench
3.11 การต้งั ค่าไฟล์ Schematic ของโปรแกรม Electronic Workbench
3.12 การเขียนวงจร Schematic ในโปรแกรม Electronic Workbench
3.13 การจาลองวงจรอนาลอ็ กดว้ ยโปรแกรม Electronic Workbench
3.14 การจาลองวงจรดิจิตอลดว้ ยโปรแกรม Electronic Workbench
3.15 ผูส้ อนอธิบายสรุปเน้ือหาเร่ืองการทางานวงจรวงจรอิเล็กทรอนิกส์ดว้ ยโปรแกรม
Electronic Workbench และอธิบายวิธีการเขียนแบบวงจร Schematic diagram ให้เหมาะสมกบั การ
ทดลองการทางานของวงจรอิเล็กทรอนิกส์ดว้ ยโปรแกรม Electronic Workbench ดว้ ยขอ้ กาหนดท่ี
กาหนดไว้
4. ข้นั ประกอบกิจกรรม
นักศึกษาฝึ กปฏิบัติงานเขียนแบบและทดลองวงจร Schematic diagram และทา
แบบฝึ กหัดเรื่องการทดลองวงจรอิเล็กทรอนิกส์ด้วยโปรแกรม Electronic Workbench จากน้ัน
ผสู้ อนและนกั ศึกษาร่วมกนั เฉลย ตรวจคาตอบเพอื่ ประเมินผลการเรียน
5. ทาแบบทดสอบหลงั เรียน
6. ข้นั สรุป
ตรวจประเมินการปฏิบตั ิงานการทดลองวงจรอิเล็กทรอนิกส์ดว้ ยโปรแกรม Electronic
Workbench และอธิบายสรุปผลการปฏิบตั ิงานให้นักศึกษารู้วิธีปฏิบตั ิและวิธีการแก้ไขงานที่มี
ปัญหา

ส่ือการเรียนการสอน
1. ใบความรู้ชุดที่ 3 เร่ือง การทดลองวงจรอิเล็กทรอนิกส์ดว้ ยโปรแกรม Electronic Workbench
2. ส่ือ Power Point เร่ือง การทดลองวงจรอิเลก็ ทรอนิกส์ดว้ ยโปรแกรม Electronic Workbench
3. ส่ือที่ใชใ้ นการสอนจริง
4. แบบฝึกหดั
5. ใบงานท่ี 3.1 และใบงานท่ี 3.2
6. แบบทดสอบก่อนเรียน-หลงั เรียน
7. เครื่องคอมพิวเตอร์ PC หรือ Notebook (ถา้ มี)

การวดั ผลประเมินผล
1. คะแนนจากการอภิปรายเรื่อง การทดลองวงจรอิเล็กทรอนิกส์ดว้ ยโปรแกรม Electronic

Workbench
2. คะแนนจากการทาแบบฝึ กหัด เร่ืองการทดลองวงจรอิเล็กทรอนิกส์ด้วยโปรแกรม

Electronic Workbench

12

3. คะแนนแบบทดสอบก่อนเรียน-หลงั เรียนชุดที่ 3 เรื่อง การทดลองวงจรอิเล็กทรอนิกส์
ดว้ ยโปรแกรม Electronic Workbench

4. คะแนนจากแบบประเมินผลการปฏิบัติงานการทดลองวงจรอิเล็กทรอนิกส์ด้วย
โปรแกรม Electronic Workbench ตามใบงาน

5. คะแนนจากแบบสงั เกตพฤติกรรมระหวา่ งการเรียนและการปฏิบตั ิงาน

แหล่งการเรียนรู้เพม่ิ เติม
1. หอ้ งสมุด
2. สถานประกอบการ
3. ขอ้ มูลจากอินเทอร์เน็ต

กจิ กรรมเสนอแนะ
1. นกั ศึกษาทดลองใชแ้ ถบเครื่องมืออ่ืนๆ เพิ่มเติม
2. นกั ศึกษาสืบคน้ ขอ้ มูลเพม่ิ เติมหรือทบทวนเน้ือหาจากเวบ็ ไซตท์ ่ีหอ้ งศูนยข์ อ้ มูลคอมพวิ เตอร์

ในเวลาวา่ ง

13

ชุดการสอน

วชิ า การออกแบบวงจรอเิ ลก็ ทรอนิกส์ด้วยคอมพวิ เตอร์ รหสั วชิ า 3105-2010
หลกั สูตรประกาศนียบตั รวชิ าชีพช้ันสูง พทุ ธศักราช 2557

ประเภทวชิ าอุตสาหกรรม สาขางานอเิ ลก็ ทรอนิกส์อุตสาหกรรม

ชุดที่ 3
เร่ือง การทดลองวงจรอเิ ลก็ ทรอนิกส์ด้วยโปรแกรม

Electronic Workbench

นายสิทธิพงษ์ จีนหม้นั

วทิ ยาลยั เทคนิคสุราษฎร์ธานี จงั หวดั สุราษฎร์ธานี
สานักงานคณะกรรมการการอาชีวศึกษา กระทรวงศึกษาธิการ

14

คาแนะนาสาหรับนักศึกษา

1. นกั ศึกษาทาแบบทดสอบก่อนเรียน จานวน 10 ขอ้ เวลา 10 นาที
2. ให้นักศึกษาศึกษาใบความรู้เรื่องการทดลองวงจรอิเล็กทรอนิกส์ด้วยโปรแกรม Electronic
Workbench
3. ใหน้ กั ศึกษาทากิจกรรมเสริมความรู้วงจรอนาล็อกและวงจรดิจิตอล
4. ใหน้ กั ศึกษาปฏิบตั ิงานตามใบงาน
5. ใหน้ กั ศึกษาทาแบบทดสอบหลงั เรียน จานวน 10 ขอ้ เวลา 10 นาที

15

จุดประสงค์เชิงพฤตกิ รรม

1. อธิบายความหมายของโปรแกรม Electronic Workbench ไดอ้ ยา่ งถูกตอ้ ง
2. อธิบายระบบท่ีโปรแกรม Electronic Workbench ตอ้ งการไดอ้ ยา่ งถูกตอ้ ง
3. อธิบายข้นั ตอนการติดต้งั โปรแกรม Electronic Workbench ได้
4. อธิบายหนา้ ต่างการใชง้ านของโปรแกรม Electronic Workbench ได้
5. อธิบายแถบเคร่ืองมือในโปรแกรม Electronic Workbench ได้
6. อธิบายการใชง้ านเคร่ืองมือวดั ในโปรแกรม Electronic Workbench แบบต่างๆ ได้
7. อธิบายการกาหนดคา่ ของแหล่งจ่ายไฟในโปรแกรม Electronic Workbench ได้
8. อธิบายข้นั ตอนการคน้ หาอุปกรณ์ในโปรแกรม Electronic Workbench ได้
9. อธิบายการจดั วางอุปกรณ์ในโปรแกรม Electronic Workbench ได้
10. อธิบายการเช่ือมตอ่ สายสัญญาณในโปรแกรม Electronic Workbench ได้
11. อธิบายการต้งั ค่าไฟล์ Schematic ของโปรแกรม Electronic Workbench ได้
12. อธิบายข้นั ตอนการเขียนวงจร Schematic ในโปรแกรม Electronic Workbench ได้
13. อธิบายการจาลองวงจรอนาลอ็ กดว้ ยโปรแกรม Electronic Workbench ได้
14. อธิบายการจาลองวงจรดิจิตอลดว้ ยโปรแกรม Electronic Workbench ได้
15. เขา้ ช้นั เรียนอยา่ งสม่าเสมอ ไม่ขาดเรียนโดยไม่จาเป็น
16. มีสมาธิ จดจอ่ กบั การเรียนและการปฏิบตั ิงาน
17. ขยนั ศึกษาหาความรู้ ท้งั ในช้นั เรียนและนอกช้นั เรียน
18. ส่งงานครบตามกาหนด
19. แสดงความคิดเห็นและใหค้ วามร่วมมือกบั เพ่ือนในการเรียนเป็นกลุ่ม

16

เนื้อหา ชุดท่ี 3

1. ความหมายของโปรแกรม Electronic Workbench
2. ระบบท่ีโปรแกรม Electronic Workbench ตอ้ งการ
3. การติดต้งั โปรแกรม Electronic Workbench
4. หนา้ ตา่ งการใชง้ านของโปรแกรม Electronic Workbench
5. แถบเครื่องมือในโปรแกรม Electronic Workbench
6. การใชง้ านเคร่ืองมือวดั ในโปรแกรม Electronic Workbench แบบต่างๆ
7. กาหนดค่าของแหล่งจ่ายไฟในโปรแกรม Electronic Workbench
8. การคน้ หาอุปกรณ์ในโปรแกรม Electronic Workbench
9. การจดั วางอุปกรณ์ในโปรแกรม Electronic Workbench
10. การเช่ือมตอ่ สายสัญญาณในโปรแกรม Electronic Workbench
11. การต้งั ค่าไฟล์ Schematic ของโปรแกรม Electronic Workbench
12. การเขียนวงจร Schematic ในโปรแกรม Electronic Workbench
13. การจาลองวงจรอนาลอ็ กดว้ ยโปรแกรม Electronic Workbench
14. การจาลองวงจรดิจิตอลดว้ ยโปรแกรม Electronic Workbench

17

แบบทดสอบก่อนเรียน
ชุดที่ 3 เรื่อง การทดลองวงจรอเิ ลก็ ทรอนิกส์ด้วยโปรแกรม Electronic Workbench

ให้นักศึกษาทาแบบทดสอบโดยเลือกคาตอบทถี่ ูกต้องทส่ี ุด ทาเครื่องหมาย (X) ลงในกระดาษคาตอบ

1. ขอ้ ใดคือความหมายของโปรแกรม Electronic Workbench
ก. เป็นโปรแกรมคอมพวิ เตอร์ที่ใชใ้ นการสร้างตวั อุปกรณ์ทางานพิเศษเฉพาะวงจรแบบพเิ ศษ
ข. เป็นโปรแกรมคอมพิวเตอร์ท่ีใชใ้ นในการจาลองการทาระบบไฟบา้ น และอาคาร
ค. เป็นโปรแกรมคอมพิวเตอร์ที่ใชใ้ นการควบคุมการทางานของ เคร่ือง PLC
ง. เป็นโปรแกรมคอมพิวเตอร์ที่ใชใ้ นการเขียนคาส่ังควบคุมบอร์ดไมโครคอนโทรลเลอร์
จ. เป็ นโปรแกรมคอมพิวเตอร์ที่ใชใ้ นการจาลองวเิ คราะห์การทางานของวงจงไฟฟ้า และวงจร
อิเล็กทรอนิกส์

2. เครื่องมือใดไม่ไดอ้ ยใู่ นแถบเครื่องมือ Standard
ก. Toggle Full Screen
ข. Print Circuit
ค. New
ง. Save File
จ. Copy

3. ขอ้ ใดอธิบายองคป์ ระกอบของเคร่ืองมือวดั Oscilloscope ไม่ถูกตอ้ ง
ก. ต่อใชง้ านข้วั ไหนก็ได้
ข. Scale ภายใน Chanel A ของ Oscilloscope ใชป้ รับขนาดรูปคล่ืนสัญญาณใน Chanel A
ค. หน่ึงข้วั ต่อของ Oscilloscope จะมีขาตอ่ ใชง้ านอยู่ 2 ขา คือบวก ลบ
ง. หน่ึงข้วั ต่อของ Oscilloscope จะมีขาตอ่ ใชง้ านอยู่ 3 ขา คือบวก ลบ และกราวด์
จ. Oscilloscope มีข้วั ต่ออยู่ 3 ชุด คือช่อง A, ช่อง B, และช่องตอ่ จากภายนอก

4. ขอ้ ใดเป็นการใชง้ านเคร่ืองมือวดั Function Generator ท่ีไมถ่ ูกตอ้ ง
ก. สร้างสญั ญาณรูปคล่ืนสามเหลี่ยม
ข. กาหนดค่าแรงดนั เริ่มตน้ ใหก้ บั สญั ญาณ
ค. กาหนดค่ากระแสเริ่มตน้ ใหก้ บั สัญญาณ
ง. สร้างสัญญาณรูปคลื่นส่ีเหล่ียม
จ. สร้างสญั ญาณรูปคลื่นไซน์

18

5. การกาหนดคา่ ของ Time Delay ในแหล่งจ่ายไฟฟ้ากระแสสลบั (AC) จะตอ้ งกาหนดอยา่ งไร
ก. กาหนดเวลารูปคลื่นใหค้ ่อยๆ ลดแรงดนั จนถึง 0 โวลต์
ข. หน่วงเวลาในการเกิดรูปคล่ืน
ค. กาหนดคา่ ความตา้ นทานภายในวงจร
ง. กาหนดความถ่ีใหก้ บั แหล่งจ่าย
จ. กาหนดคา่ แรงดนั ใหก้ บั แหล่งจา่ ย

6. การคน้ หาอุปกรณ์ ทรานซิสเตอร์ ชนิด NPN จะตอ้ งเลือกจากส่วนไหนของไลบราร่ี
ก. ไลบราร่ีหลกั BJT_NPN
ข. ไลบรารี่ยอ่ ย BJT_NPN
ค. ไลบราร่ียอ่ ย NPN_Transistor
ง. ไลบราร่ีหลกั Transistor_NPN
จ. ไลบราร่ียอ่ ย Transistor_NPN

7. ขอ้ ใดอธิบายข้นั ตอนการคน้ หาอุปกรณ์อตั โนมตั ิท่ีถูกตอ้ ง
ก. จากไดอะล็อกบ็อกซ์ Select a Component คลิกเลือกที่ช่อง Group เลือก >Basic คลิกท่ีช่อง
Family เลือก BASIC_VIRTUAL
ข. จากไดอะลอ็ กบอ็ กซ์ Select a Component คลิกเลือกท่ีช่อง Group เลือก >Basic
ค. จากไดอะล็อกบ็อกซ์ Select a Component คลิกเลือกที่ช่อง Group เลือก > Select all groups
คลิกท่ีช่อง Family เลือก 3D_VIRTUAL
ง. จากไดอะล็อกบ็อกซ์ Select a Component คลิกเลือกท่ีช่อง Group เลือก > Select all groups
คลิกที่ช่อง Family เลือก Select all families
จ. จากไดอะลอ็ กบอ็ กซ์ Select a Component คลิกเลือกที่ช่อง Group เลือก Sources

8. หากตอ้ งการจดั วางอุปกรณ์โดยการหมุนตวั อุปกรณ์แบบตามเข็มนาฬิกาให้ได้ 180 องศา จะตอ้ ง
กดป่ ุมคียล์ ดั ใด เป็นจานวนกี่คร้ัง
ก. กดป่ ุมคีย์ Ctrl+L 1 คร้ัง
ข. กดป่ ุมคีย์ Ctrl+L 2 คร้ัง
ค. กดป่ ุมคีย์ Ctrl+L 3 คร้ัง
ง. กดป่ ุมคีย์ Ctrl+R 1 คร้ัง
จ. กดป่ ุมคีย์ Ctrl+R 2 คร้ัง

19

9. หากต้องการต้งั ค่าไฟล์ Schematic ให้อุปกรณ์ท้งั หมดบนแผ่นงาน เพื่อแสดงค่าของอุปกรณ์
จะตอ้ งทาอยา่ งไร
ก. คลิกเลือก Options > คลิกเลือก Sheet Properties > เลือกช่อง Sheet visibility > เอาเคร่ืองหมาย
กาถูกออกจากช่อง Refdes
ข. คลิกเลือก Options > คลิกเลือก Sheet Properties > เลือกช่อง Sheet visibility > เลือกเป็ น
เคร่ืองหมายกาถูกท่ีช่อง Values
ค. คลิกเลือก Options > คลิกเลือก Sheet Properties > เลือกช่อง Circuit > เอาเคร่ืองหมายกาถูก
ออกจากช่อง Show grid
ง. คลิกเลือก Options > คลิกเลือก Sheet Properties > เลือกช่อง Circuit > เลือกเป็ นเคร่ืองหมาย
กาถูกท่ีช่อง Show grid
จ. คลิกเลือก Options > คลิกเลือก Sheet Properties > เลือกช่อง Circuit > เอาเคร่ืองหมายกาถูก
ออกจากช่อง Values

10. ขอ้ ใดอธิบายข้นั ตอนการเขียนวงจร Schematic ไดถ้ ูกตอ้ งที่สุด
ก. จาลองการทางาน > ลากสายต่อวงจร > จดั วางอุปกรณ์ > จดั เตรียมอุปกรณ์ > จดั เตรียมแผน่ งาน
ข. จดั เตรียมแผน่ งาน > จดั เตรียมอุปกรณ์ > จดั วางอุปกรณ์ > ลากสายตอ่ วงจร > จาลองการทางาน
ค. จดั เตรียมแผน่ งาน > จดั เตรียมอุปกรณ์ > ลากสายต่อวงจร > จดั วางอุปกรณ์ > จาลองการทางาน
ง. จดั เตรียมแผน่ งาน > จาลองการทางาน > จดั วางอุปกรณ์ > ลากสายตอ่ วงจร > จดั เตรียมอุปกรณ์
จ. จดั เตรียมแผน่ งาน > จดั เตรียมอุปกรณ์ > จาลองการทางาน > ลากสายต่อวงจร > จดั วางอุปกรณ์

20

ใบความรู้ชุดที่ 3

การทดลองวงจรอเิ ลก็ ทรอนิกส์ด้วยโปรแกรม Electronic Workbench

1. ความหมายของโปรแกรม Electronic Workbench
Electronic Workbench คือโปรแกรมคอมพิวเตอร์ท่ีใช้ในการจาลองวิเคราะห์การทางาน

ของวงจรไฟฟ้า-วงจรอิเล็กทรอนิกส์ ซ่ึงการใช้งานน้ันเพียงสร้างวงจรที่ต้องการจาลอง
ในโปรแกรม โดยเลือกอุปกรณ์อิเลก็ ทรอนิกส์ท่ีมีอยใู่ นโปรแกรมมาต่อกนั ใหเ้ ป็ นวงจรแลว้ เลือกใช้
เครื่องมือวดั ตามตอ้ งการ เช่น ออสซิลโลสโคป มลั ติมิเตอร์ แลว้ จากน้นั สั่งงานใหโ้ ปรแกรมทางาน
เพียงเท่าน้ีโปรแกรมก็จะแสดงผลลพั ธ์ที่ตอ้ งการออกมาซ่ึงมีประโยชน์มากเพราะไม่ตอ้ งเสียเวลา
ในการทดลองจริงถา้ เกิดขอ้ ผิดพลาดในวงจรก็สามารถแกไ้ ขในโปรแกรมให้ถูกตอ้ งก่อนทดลอง
จริงได้

2. ระบบทโ่ี ปรแกรม Electronic Workbench ต้องการ

ความตอ้ งการโปรแกรม NI Circuit Design Suite 11 Electronic Workbench Group ที่แนะนามีดงั น้ี
2.1. ระบบปฏิบตั ิการ Windows XP ข้ึนไป
2.2. หน่วยประมวลผล (CPU) Pentium 4 ข้ึนไป
2.3. หน่วยความจา (RAM) 256M ข้ึนไป
2.4. การ์ดแสดงผล (VGA) 64M ข้ึนไป
2.5. พ้ืนที่วา่ งบนฮาร์ดดิสก์ 400M ข้ึนไป

3. การติดต้งั โปรแกรม Electronic Workbench
โปรแกรม NI Circuit Design Suite 11 เป็นโปรแกรมใน Electronic Workbench Group สามารถ

ดาวน์โหลดไดท้ างอินเตอร์เน็ตซ่ึงจะเป็ นเวอร์ชนั ทดลองใช้งาน 30 วนั เม่ือดาวน์โหลดเรียบร้อย
แลว้ มีข้นั ตอนการติดต้งั ดงั น้ี

3.1 เมื่อทาการแตกไฟล์ ZIP โปรแกรมท่ีดาวนโ์ หลดมาเรียบร้อยแลว้ ใหด้ บั เบิลคลิกท่ีโฟลเดอร์

1

รูปที่ 3-1 การแตกไฟล์ ZIP

21

3.2 จากน้นั คลิกที่โฟลเดอร์ 11.0

2

รูปท่ี 3-2 คลิกที่โฟลเดอร์ 11.0
3.3 ดบั เบิลคลิกท่ี Setup เพอ่ื ติดต้งั โปรแกรม

3

รูปที่ 3-3 ดบั เบิลคลิกที่ไอคอน setup
3.4 จะปรากฏหนา้ ตา่ ง NI Circuit Design Suite 13.0 ข้ึนมา ใหร้ อสกั ครู่

4

รูปที่ 3-4 หนา้ ตา่ ง NI Circuit Design Suite 11.0

22
3.5 ต้งั ช่ือในช่อง Full Name และช่อง Organization ตามตอ้ งการ ซ่ึงในที่น้ีเลือกจากที่โปรแกรม
กาหนดไว้
3.6 คลิกที่ช่อง Install this product for evaluation เพื่อเลือกลงโปรแกรมแบบทดลองใชง้ าน 30 วนั
3.7 คลิกที่ป่ ุม Next >

5

67

รูปท่ี 3-5 การต้งั ชื่อผใู้ ชง้ าน
3.8 จะปรากฏหน้าต่างสาหรับให้เลือกตาเหน่งเก็บไฟล์โปรแกรมโดยคลิกท่ีป่ ุม Browse
ซ่ึงในที่น้ีเลือกตามท่ีโปรแกรมติดต้งั ไวใ้ หท้ ี่ C: Program Files National Instruments
3.9 คลิกท่ีป่ ุม Next > เพ่ือเขา้ สู่ข้นั ตอนตอ่ ไปน้ี

23

8
9

รูปที่ 3-6 หนา้ ต่างใหเ้ ลือกตาเหน่งเกบ็ ไฟลโ์ ปรแกรม
3.10 คลิกที่ป่ ุม Next >

10

รูปท่ี 3-7 เลือกส่วนโปรแกรมท่ีตอ้ งการติดต้งั

24

3.11 คลิกที่ป่ ุม Next >

11

รูปที่ 3-8 การแจง้ เตือนจากโปรแกรมดา้ นความเป็นส่วนตวั
3.12 คลิกที่ป่ ุม Next >

12

รูปท่ี 3-9 การแจง้ เต่ือนจากโปรแกรม

25

3.13 คลิกที่ช่อง I accept the License Agreement เพื่อยอมรับเงื่อนไขการติดต้งั โปรแกรม
3.14 คลิกที่ป่ ุม Next >

13

14

รูปที่ 3-10 การยอมรับเง่ือนไขการโปรแกรม

3.15 คลิกที่ช่อง I accept the above 2 License Agreement เพ่ือยอมรับเงื่อนไขดังกล่าวท้ัง 2

เง่ือนไข ซ่ึงเป็นเง่ือนไขของบริษทั ผผู้ ลิต
3.16 คลิกท่ีป่ ุม Next >

26

15 16

รูปท่ี 3-11 การยอมรับเง่ือนไขของผผู้ ลิต

3.17 คลิกท่ีป่ ุม Next > อีกคร้ังนึง

17

รูปท่ี 3-12 เริ่มการติดต้งั โปรแกรม

27

3.18 โปรแกรมจะเริ่มทาการติดต้งั ใหร้ อสกั ครู่

18

รูปท่ี 3-13 ดาเนินการติดต้งั โปรแกรม

3.19 คลิกป่ ุม Cancel

19

รูปท่ี 3-14 การติดต้งั โปรแกรมอื่นๆ

28

3.20 คลิกป่ ุม Finish

20

รูปท่ี 3-15 สิ้นสุดการติดต้งั โปรแกรม
3.21 จากน้ันโปรแกรมจะถามว่าต้องการ Restart, Shut Down, Restart Later ซ่ึงในที่น้ีให้
คลิกเลือกท่ีป่ ุม Restart เพ่ีอเริ่มตน้ คอมพวิ เตอร์ใหม่ เป็นอนั เสร็จสิ้นการติดต้งั โปรแกรม Electronic
Workbench

21

รูปท่ี 3-16 รีสตาร์ทเพอ่ื เร่ิมใชง้ าน
4. หน้าต่างการใช้งานของโปรแกรม Electronic Workbench

เม่ือติดต้งั โปรแกรม Electronic Workbench ลงบนเครื่องคอมพิวเตอร์แล้ว ต่อไปจะเป็ นการ
แนะนาส่วนประกอบของตวั โปรแกรม

29

4.1 คลิกที่ป่ ุม Start แลว้ ไปที่ Multisim 11.0

1

รูปที่ 3-17 การเขา้ ใชง้ านโปรแกรม Electronic Workbench ของ Multisim 11.0
4.2 จะปรากฏหนา้ ตา่ ง Multisim ข้ึนมาดงั รูปใหค้ ลิกท่ีป่ ุม Begin Evaluate เพอื่ ใชง้ านโปรแกรม
Electronic Workbench

2

รูปท่ี 3-18 หนา้ ต่าง Multisim

4.3 หนา้ ตา่ ง NI Multisim 11.0 กจ็ ะปรากฏข้ึนมาใหร้ อสกั ครู่ 30

3

รูปที่ 3-19 หนา้ ต่าง NI Multisim 11.0
4.4 จะพบกบั หนา้ ต่างของโปรแกรม Electronic Workbench Multisim 11.0 ดงั รูปที่ 3-20

AC
B

D

E I
F B

H

G

รูปท่ี 3-20 หนา้ ตา่ งของโปรแกรม Electronic Workbench Multisim 11.0

A = แถบหวั เรื่อง คือ แถบที่ใชบ้ อกถึงช่ือโปรแกรมหรือชื่อไฟลเ์ อกสารท่ีเปิ ดอยใู่ นปัจจุบนั
B = แถบเครื่องมือ คือ แถบที่รวมคาส่ังการใช้งานที่ใช้บ่อยๆ ให้อยู่ในรูปของป่ ุมกดและ
มีรูปสัญลกั ษณ์บอกถึงหนา้ ท่ีการใชง้ าน
C = ป่ ุมควบคุมโปรแกรม ทาหนา้ ท่ีเปิ ด-ปิ ด หรือพบั หนา้ ต่างโปรแกรมข้ึน-ลง

31

D = ป่ ุมสั่งงาน คือ สวติ ชป์ ิ ด-เปิ ดใหโ้ ปรแกรมจาลองการทางานของวงจร
E = กล่องแสดงไฟลเ์ อกสาร คือ ไฟลเ์ อกสารต่างๆ ท่ีสร้างจะปรากฏอยูใ่ นช่องน้ีซ่ึงสามารถ
เลือกใชไ้ ฟลเ์ อกสารอื่นๆ ไดด้ ว้ ย
F = แผน่ งาน คือ พ้นื ที่ท่ีใชส้ ร้างวงจรไฟฟ้าท่ีตอ้ งการจาลองการทางาน
G = ไฟลเ์ อกสารที่ใชง้ าน ทาหนา้ ที่บอกไฟลเ์ อกสารท่ีใชง้ านอยใู่ นปัจจุบนั
H = แถบเลื่อนซา้ ย-ขวา เป็นแถบใชส้ าหลบั เล่ือนดูพ้นื ที่ทางาน
I = แถบเลื่อนข้ึน-ลง เป็นแถบใชส้ าหรับเลื่อนดูพ้ืนท่ีทางาน

5. แถบเคร่ืองมือภายในโปรแกรม Electronic Workbench
ในการใชง้ านโปรแกรม Electronic Workbench 11.0 บนเคร่ืองคอมพิวเตอร์จาเป็นตอ้ งรู้จกั คาส่ัง

และเครื่องมือใชง้ านต่างๆ ก่อนเพราะเคร่ืองมือเหล่าน้ีเป็ นตวั ช่วยเหลือใหส้ ามารถสร้างวงจรไฟฟ้า-
อิเล็กทรอนิกส์ในโปรแกรมไดซ้ ่ึงในหนา้ ต่าง Schematic จะมีเครื่องมือใชง้ านไดด้ งั น้ี

5.1 แถบเคร่ืองมือ Standard

New ใชเ้ ร่ิมสร้างไฟลว์ งจรข้ึนมาใหม่
Open File ใชเ้ ปิ ดไฟลท์ ี่เคยสร้างวงจรมาก่อนหนา้ น้ี
Open a sample design ใชเ้ ปิ ดไฟลต์ วั อยา่ งที่โปรแกรมสร้างไวใ้ หแ้ ลว้
Save File ใชบ้ นั ทึกไฟลเ์ อกสารท่ีสร้างไว้
Print Circuit ใชพ้ ิมพง์ านวงจรท่ีสร้างไว้
Print Preview ใช้ เพอื่ ดูตวั อยา่ งวงจรก่อนส่งั พมิ พง์ านจริง
Cut ใช้ตัดส่วนที่ไม่ต้องการทิ้งไปโดยคลิกที่วัตถุหรื อคลิกซ้ายค้างแล้วลากเมาส์
คลุมท้งั หมดใหป้ รากฏเป็นกรอบเส้นประแลว้ จึงใชค้ าสั่ง Cut เพอื่ ตดั ทิง้ ไป
Copy ใชค้ ดั ลอกวตั ถุโดยคลิกท่ีวตั ถุหรือคลิกซา้ ยคา้ งแลว้ ลากเมาส์คลุมท้งั หมด ใหป้ รากฏ
เป็นกรอบเส้นประแลว้ จึงใชค้ าส่ัง Copy เพอ่ื คดั ลอกเอาไว้
Paste ใชว้ างวตั ถุที่ถูกคดั ลอกดว้ ยคาส่งั Copy
Undo ใชย้ กเลิกคาส่ังท่ีไดท้ าไปแลว้
Redo ใชว้ นกลบั คาสั่ง

32

5.2 แถบเครื่องมือ View

Toggle Full Screen ทาใหพ้ ้นื ท่ีทางานแสดงภาพเตม็ หนา้ จอคอมพวิ เตอร์
Increase Zoom ใชข้ ยายพ้ืนที่ทางาน
Decrease Zoom ใชย้ อ่ พ้นื ท่ีทางาน
Zoom to Selected area ใชข้ ยายเฉพาะในส่วนท่ีตอ้ งการโดยการคลิกซา้ ยคา้ งแลว้ ลากเมาส์
คลุมบริเวณน้นั
Zoom to Fit To Page ใชข้ ยายดูพ้นื ที่ทางานท้งั หมดใหพ้ อดีกบั หนา้ จอ

5.3 แถบเคร่ืองมือ Components

Place Source คือ แหล่งจา่ ยไฟชนิดตา่ งๆ และกราวด์
Place Basic คือ อุปกรณ์ทวั่ ไป เช่น ตวั ตา้ นทาน, ตวั เก็บประจุ, สวติ ช์ รีเลย,์ หมอ้ แปลง
Place Diode คืออุปกรณ์ท้งั หมดท่ีเป็นตระกูลไดโอด เช่น LED, SCR, DIAC
Place Transistor คือ อุปกรณ์ท้งั หมดที่เป็นตระกูลทรานซิสเตอร์
Place Analog คือ อุปกรณ์ท้งั หมดท่ีเป็นไอซีอนาล็อก
Place TTL คือ อุปกรณ์ท้งั หมดที่ไอซีดิจิตอลและเกตชนิดต่างๆ
Place CMOS คือ อุปกรณ์ท้งั หมดท่ีเป็นไอซีชนิด CMOS
Place Misc Digital คือ อุปกรณ์ท้งั หมดที่เป็นไอซีชนิด TIL, MEMORY
Place Mixed รวมอุปกรณ์ หลายชนิดไวด้ ว้ ยกนั เช่น Timer, Analog
Place Indicator รวมอุปกรณ์มิเตอร์ หลอดไฟ ตวั แสดงผล บซั เซอร์
Place Power Component รวมอุปกรณ์เรกกเู รเตอร์และอุปกรณ์ที่เก่ียวขอ้ ง เช่น ฟิ วส์
Place Misc คาส่งั เรียกคน้ หาอุปกรณ์ในไลบรารี่ Misc
Place Advanced Peripherals คาส่ังเรียกคน้ หาอุปกรณ์ในไลบรารี่ Advanced Peripherals
Place RF รวมอุปกรณ์ที่เกี่ยวกบั สญั ญาณ RF
Place electromechanical รวมอุปกรณ์ที่เกี่ยวกบั เคร่ืองกล เช่น มอเตอร์ไฟฟ้า

33

Place NI Component คาสัง่ เรียกคน้ หาอุปกรณ์ในไลบรารี่ NI
Place MCU รวมอุปกรณ์ที่เก่ียวกบั ไมโครคอนโทรลเลอร์ เช่น 8051, 16F84
Hierarchical Block from File เปิ ดไฟลว์ งจรในรูปแบบเป็น Block
Place Bus คือ สายสัญญาณที่รวมหลายๆ สัญญาณไวเ้ พียงเส้นเดียว แลว้ จึงแยกออกเพื่อไป
เช่ือมตอ่ กบั ขาอุปกรณ์

5.4 แถบเคร่ืองมือ Instrument

Multimeter คือ เคร่ืองมือวดั แรงดนั ไฟฟ้ากระแสตรงและกระแสสลบั , คา่ ความตา้ นทาน
Function Generator คือ แหล่งกาเนิดสัญญาณต่างๆ เช่น สัญญาณส่ีเหล่ียม, สัญญาณ
ลูกคล่ืนสามเหลี่ยม
Wattmeter คือ เคร่ืองมือวดั กาลงั ไฟฟ้ามีหน่วยเป็นวตั ต์ (W)
Oscilloscope คือ เครื่องมือวดั สัญญาณต่างๆ ใหอ้ อกมาเป็นคล่ืน
Channel Oscilloscope คือ เคร่ืองมือวดั สญั ญาณตา่ งๆ ใหอ้ อกมาเป็นคลื่นซ่ึงแบบได้ 4 ช่อง
Bode Plotter คือ เคร่ืองใชส้ าหรับดูสัญญาณเป็นจุดกราฟ
Frequency Counter คือ เครื่องมือท่ีใชน้ บั ความถ่ี
Word Granulator คือ เครื่องมือส่งขอ้ มูลทางดิจิทลั ใหก้ บั วงจรท่ีตอ้ งการทดสอบ
Logic Analyzer คือ เครื่องมือแสดงสญั ญาณทางดิจิทลั ได้ 16 สญั ญาณ
Logic Converter คือ เครื่องมือที่จดั การเปลี่ยนแปลงของวงจรไดซ้ ่ึงใช้ต่อกบั วงจรที่สร้าง
จากตาราง Truth Table
IV-Analysis คือ เคร่ืองมือวดั อุปกรณ์ไดโอดและทรานซิสเตอร์แสดงเป็นรูปกราฟ
Agilent Function Generator คือ แหล่งกาเนิดความถ่ีหนา้ จอเหมือนของจริงยหี่ อ้ Agilent
Agilent Multimeter คือ เครื่องมือวดั ไฟฟ้าที่หนา้ จอเหมือนองจริงยหี่ ้อ Agilent
Agilent Oscilloscope คือ เครื่องมือวดั สญั ญาณหนา้ จอเหมือนของจริงยหี่ ้อ Agilent
Tektronix Oscilloscope คือ เคร่ืองมือวดั สญั ญาณหนา้ จอเหมือนของจริงยห่ี ้อ Tektronix
Current Probe ใชว้ ดั กระแสที่ไหลในวงจรตามจุดต่างๆ ที่ตอ้ งการ

34

5.5 แถบเครื่องมือ Simulation Switch

Simulation Switch เป็นสวติ ชป์ ิ ด-เปิ ดส่งั งานใหโ้ ปรแกรมจาลองการทางาน
เคร่ืองมือ Simulation Switch
Run ใชส้ ง่ั งานใหโ้ ปรแกรมจาลองการทางาน
Pause ใชส้ ั่งใหโ้ ปรแกรมหยดุ การจาลองการทางานชว่ั คราว

Stop ใชส้ ง่ั ใหโ้ ปรแกรมปิ ดการจาลองการทางาน

6. การใช้งานเครื่องมือวดั ในโปรแกรม Electronic Workbench แบบต่างๆ

6.1 องค์ประกอบเคร่ืองมืดวดั ในโปรแกรม Electronic Workbench
เคร่ืองมือวดั แต่ละชนิดก็มีหน้าท่ีแตกต่างกนั ไป ซ่ึงตอ้ งเลือกใช้ให้ตรงกับวตั ถุประสงค์

เครื่องมือวดั ที่ใช้บ่อยและนิยมใช้คือ มลั ติมิเตอร์, ฟังก์ชนั เจนเนอเรเตอร์ และออสซิลโลสโคป
ซ่ึงในส่วนของโปรแกรม Electronic Workbench น้ันมาดูกันว่าส่วนประกอบของเคร่ืองมือวดั
มีรายละเอียดอะไรบา้ ง

6.1.1 เคร่ืองมือวดั Multimeter

รูปที่ 3-21 Multimeter

เม่ือเลือกใชเ้ คร่ืองมือ Multimeter จะเห็นวา่ มีข้วั ต่ออยู่ 2 ข้วั คือ ข้วั บวกและข้วั ลบ ซ่ึง
จะเหมือนกบั Multimeter ของจริง จากน้นั ดบั เบิลคลิกที่ตวั Multimeter จะทาให้เขา้ สู่หนา้ ต่างการ
ต้งั คา่ ตา่ งๆ ของตวั Multimeter XMM1

35

23 4 5
1

67

8

รูปท่ี 3-22 การเลือกใชเ้ คร่ืองมือ Multimeter

เม่ือสู่หนา้ ต่าง Multimeter XMM1 แลว้ จะเห็นวา่ ฟังกช์ น่ั ตา่ งๆ ใหเ้ ลือกใชด้ งั น้ี

1 = หนา้ จอแสดงผลคา่ ตา่ งๆ ท่ีทาการวดั 5 = ยา่ นวดั ความดงั เสียง

2 = ยา่ นวดั กระแสไฟฟ้า 6 = ยา่ นไฟฟ้ากระแสสลบั

3 = ยา่ นวดั แรงดนั ไฟฟ้า 7 = ยา่ นไฟฟ้ากระแสตรง

4 = ยา่ นวดั ความตา้ นทาน 8 = ต้งั คา่ มลั ติมิเตอร์

6.1.2 เครื่องมือวดั Function Generator

รูปท่ี 3-23 การเลือกใชเ้ คร่ืองมือ Function Generator

เม่ือเลือกใช้เคร่ืองมือ Function Generator จะเห็นว่ามีข้ัวต่ออยู่ 3 ข้วั คือ ข้วั บวก
คอมมอนและข้วั ลบ จากน้นั ดบั เบิลคลิกที่ตวั Function Generator จะทาให้เขา้ สู่หนา้ ต่างการต้งั ค่า
ตา่ งๆของตวั Function Generator XFG3

36

1 23

4
5
6

7
8

รูปที่ 3-24 การเลือกใชเ้ ครื่องมือ Function Generator

1 = ยา่ นสญั ญาณคล่ืนไซน์
2 = ยา่ นสญั ญาณคลื่นสามเหล่ียม
3 = ยา่ นสญั ญาณคลื่นสี่เหลี่ยม
4 = กาหนดความถี่ใหก้ บั สัญญาณ
5 = กาหนดช่วงเวลา ON-OFF ใหก้ บั สัญญาณ
6 = กาหนดขนาดของแรงดนั ให้กบั สัญญาณ
7 = กาหนดคา่ แรงดนั เร่ิมตน้ ใหก้ บั สญั ญาณ
8 = กาหนดเวลาข้ึนและลงของสญั ญาณ

6.1.3 เคร่ืองมือวดั Oscilloscope

รูปท่ี 3-25 Oscilloscope

37
เม่ือเลือกใชเ้ คร่ืองมือ Oscilloscope จะเห็นวา่ มีข้วั ต่ออยู่ 3 ชุด คือ ช่วง A, ช่วง B, และ
ช่วงต่อจากภายนอก จากน้นั ดบั เบิลคลิกท่ีตวั Oscilloscope จะทาให้เขา้ สู่หน้าต่างการต้งั ค่าต่างๆ
ของตวั Oscilloscope XSC2

1

24 5 7
3 8
6

รูปที่ 3-26 การเลือกใชเ้ ครื่องมือ Oscilloscope

1 = หนา้ จอแสดงผลคา่ ตา่ งๆ ท่ีทาการวดั

2 = T1-T2 ทาหนา้ ที่เป็ นตวั วดั แรงดนั และคาบเวลา ซ่ึงจะแสดงในช่อง Time

3 = Time base
Scale ใชป้ รับคาบเวลาใหก้ บั รูปคล่ืน
X pos ใชเ้ ล่ือนรูปคล่ืนไปซา้ ย-ขวา

4 = Channel A
Scale ใชป้ รับขนาดรูปคลื่นสัญญาณในช่อง A
Y pos ใชเ้ ล่ือนรูปคลื่นข้ึน-ลงช่อง A

5 = Channel B
Scale ใชป้ รับขนาดรูปคล่ืนสัญญาณในช่อง B
Y pos เล่ือนรูปคล่ืนข้ึน-ลงช่อง B

38

6 = Trigger
Edge เลือกใหแ้ สดงคา่ เร่ิมตน้ ขอรูปคล่ืนวง่ิ ข้ึนหรือวงิ่ ลงก่อน
Level เป็นจุดบนแกน Y ของ Oscilloscope ซ่ึงรูปคลื่นจะตอ้ งวงิ่ ผา่ นดว้ ย

7 = Reverse เปลี่ยนสีหนา้ จอแสดงผลขาวหรือดา
8 = Save ใชบ้ นั ทึกรูปคลื่นใหอ้ ยใู่ นรูปไฟลน์ ามสกุล.scp

6.1.4 เครื่องมือวดั Agilent Multimeter

รูปท่ี 3-27 Agilent Multimeter

เม่ือเลือกใชเ้ คร่ืองมือ Agilent Multimeter จะเห็นวา่ มีข้วั ต่ออยู่ 5 ข้วั และป่ ุมกดอยใู่ ตจ้ อ
จากน้นั ดบั เบิลคลิกท่ี Agilent Multimeter จะทาให้เขา้ สู่หน้าจอเคร่ืองมือวดั ที่เหมือนกบั ของจริง
ซ่ึงการตอ่ ข้วั HI กบั LO ใหอ้ า้ งอิงจากของจริงได้

1 3 4
2

รูปที่ 3-28 การเลือกใชเ้ คร่ืองมือ Agilent Multimeter

1 = หนา้ จอแสดงผลคา่ ตา่ งๆ ที่ทาการวดั
2 = ป่ ุมปิ ด-เปิ ดเครื่อง
3 = FUNCTION ใชเ้ ลือกยา่ นที่ตอ้ งการวดั เช่น VDC, VAC, คา่ ความตา้ นทาน, ความถ่ี
4 = ช่องต่อสายวดั สัญญาณซ่ึงจะมีอยู่ 2 คู่ใหเ้ ลือกใชไ้ ดต้ ามตอ้ งการ

39

6.1.5 เครื่องมือวดั Agilent Oscilloscope

รูปที่ 3-29 Agilent Oscilloscope
เม่ือเลือกใช้เครื่องมือ Agilent Oscilloscope ให้ดับเบิลคลิกท่ี Agilent Oscilloscope
จะทาใหส้ ู่หนา้ จอเครื่องมือวดั ที่เหมือนกบั ของจริง ตาแหน่งตอ่ สายสามารถอา้ งอิงจากของจริงไดเ้ ลย

78
6
1

45
23

รูปที่ 3-30 การเลือกใชเ้ คร่ืองมือ Agilent Oscilloscope
1 = หนา้ จอแสดงผลต่างๆท่ีทาการวดั
2 = ป่ ุมปรับความหนาบางของเส้นรูปคลื่น
3 = สวติ ชป์ ิ ด-เปิ ดเครื่องสโคป
4 = ช่องสัญญาณวดั แชนแนล 1 ซ่ึงมีป่ ุมปรับขนาดรูปคลื่นและเล่ือนรูปคล่ืนข้ึน-ลง
5 = ช่องสัญญาณวดั แชนแนล 2 ซ่ึงมีป่ ุมปรับขนาดรูปคล่ืนและเล่ือนรูปคลื่นข้ึน-ลง
6 = ใชป้ รับคาบเวลาใหก้ บั รูปคล่ืนท้งั สองแชนแนล
7 = ใชเ้ ลื่อนรูปคลื่นไปซา้ ย-ขวาท้งั สองแชนแนล
8 = สงั่ ใหร้ ูปคลื่นหยดุ ชวั่ คราวท้งั สองแชนแนล

40

6.1.6 เครื่องมือวดั Tektronix Oscilloscope

รูปท่ี 3-31 Tektronix Oscilloscope
เมื่อเลือกใชเ้ คร่ืองมือ Tektronix Oscilloscope ใหด้ บั เบิลคลิกท่ีตวั Tektronix Oscilloscope
จะทาใหส้ ู่หนา้ จอเคร่ืองมือวดั ที่เหมือนกบั ของจริง ซ่ึงตาแหน่งตอ่ สายอา้ งอิงจากการต่อของจริงไดเ้ ลย

10

19
8

2 7
456

3

รูปที่ 3-32 การเลือกใชเ้ ครื่องมือ Tektronix Oscilloscope

1 = หนา้ จอแสดงผลต่างๆท่ีทาการวดั
2 = สวติ ช์ปิ ด-เปิ ดเครื่องสโคป
3 = ช่องสัญญาณวดั แชนแนล 1 ซ่ึงมีป่ ุมปรับขนาดรูปคล่ืนและเลื่อนรูปคล่ืนข้ึน-ลง
4 = ช่องสัญญาณวดั แชนแนล 2 ซ่ึงมีป่ ุมปรับขนาดรูปคลื่นและเลื่อนรูปคล่ืนข้ึน-ลง
5 = ช่องสญั ญาณวดั แชนแนล 3 ซ่ึงมีป่ ุมปรับขนาดรูปคล่ืนและเล่ือนรูปคล่ืนข้ึน-ลง
6 = ช่องสัญญาณวดั แชนแนล 4 ซ่ึงมีป่ ุมปรับขนาดรูปคล่ืนและเลื่อนรูปคลื่นข้ึน-ลง
7 = ใชป้ รับคาบเวลาใหก้ บั รูปคลื่นท้งั ส่ีแชนแนล
8 = ใชเ้ ล่ือนรูปคล่ืนไปซา้ ย-ขวาท้งั ส่ีแชนแนล
9 = สั่งใหร้ ูปคล่ืนหยดุ ชว่ั คราวท้งั ส่ีแชนแนล
10 = สัง่ ใชส้ โคปต้งั คา่ การวดั สญั ญาณรูปคล่ืนแบบอตั โนมตั ิ

41

6.2 การใช้งานเครื่องมือวดั ในโปรแกรม Electronic Workbench
6.2.1 การใช้งานเครื่องมือวดั Multimeter

รูปที่ 3-33 การต่อใชง้ าน Multimeter
การใช้งานของ Multimeter น้ันมกั จะใช้ในการวดั แรงดันเป็ นส่วนมากเนื่องจาก
สามารถใช้ไดง้ ่ายไม่ตอ้ งปรับแต่งให้ยุ่งยาก สามารถวดั ไดท้ ้งั แบบไฟฟ้ากระแสสลบั (AC) และ
ไฟฟ้ากระแสตรง (DC) จะแสดงค่าการวดั ในรูปแบบดิจิตอลเป็นตวั เลข และตวั หนงั สือดงั รูปที่ 3-34

รูปที่ 3-34 แสดงผลการวดั แรงดนั (V)

42
6.2.2 การใช้งานเครื่องมือวดั Function Generator ในโปรแกรม Electronic Workbench

รูปที่ 3-35 การตอ่ ใชง้ าน Function Generator
Function Generator เป็ นอุปกรณ์ที่ใช้กาเนิดสัญญาณความถี่ได้ท้ังแบบรู ปคลื่น
สามเหลี่ยม รูปคล่ืนไซน์ และรูปคลื่นพลั ส์ จากวงจรรูปท่ี 3-35 บนจะแสดงผลให้ LED กระพริบดงั
รูปที่ 3-36

รูปท่ี 3-36 การแสดงผลของ Function Generator

43

6.2.3 การใช้งานเคร่ืองมือวดั Oscilloscope ในโปรแกรม Electronic Workbench

รูปที่ 3-37 การต่อใชง้ าน Oscilloscope

Oscilloscope สามารถใชใ้ นการวดั รูปร่าง และขนาดของสญั ญาณได้ อีกท้งั ยงั สามารถ
วดั คาบเวลาการเกิดข้ึนของรูปคลื่น ซ่ึงการแสดงผลน้นั จะแสดงในรูปแบบของกราฟดงั รูปที่ 3-38

รูปท่ี 3-38 การแสดงผลของ Oscilloscope

44
7. กาหนดค่าของแหล่งจ่ายไฟในโปรแกรม Electronic Workbench

ในการวิเคราะห์วงจรไฟฟ้าน้ัน เราต้องทาการต้ังค่าแหล่งจ่ายให้กบั วงจรเสียก่อน แล้วจึง
นาเครื่องมือวดั ต่างๆ มาวดั ค่าท่ีตอ้ งการ ซ่ึงในท่ีน้ีจะขออธิบายในส่วนท่ีสาคญั เบ้ืองตน้ เท่าน้ัน
ส่วนที่ไม่ไดอ้ ธิบาย สามารถศึกษาเองได้ ส่วนการเขา้ ไปกาหนดน้ันทาได้โดย เลือกอุปกรณ์ใน
ไลบรารี่SOURCES มาวางลงบนแผน่ งาน แลว้ ดบั เบิลคลิกท่ีแหล่งจ่ายก็จะสามารถเขา้ ไปต้งั ค่าต่างๆ ได้

7.1 การกาหนดแหล่งจ่ายไฟฟ้ากระสลบั (AC) ในโปรแกรม Electronic Workbench
7.1.1 แหล่งจา่ ยไฟฟ้ากระแสสลบั AC POWER
AC POWER เป็ นแหล่งจ่ายกาลังไฟฟ้ากระแสสลับ หรือเป็ นตวั กาเนิดสัญญาณ

ที่เป็ นรูปคล่ืนท่ีไม่มี Distortion รูปคลื่นจะเป็ นเพียงความถี่พ้ืนฐานของตวั AC POWER โดยไม่มี
ความถี่หลายๆ ความถี่มาซอ้ นกนั ที่เรียกวา่ Harmonics

รูปที่ 3-39 แหล่งจ่ายไฟฟ้ากระแสสลบั
1) Voltage (RMS) กาหนดค่าแรงดนั ใหก้ บั แหล่งจ่าย
2) Voltage Offset กาหนดคา่ แรงดนั อา้ งอิงเม่ือเทียบกราวด์
3) Frequency (F) กาหนดความถี่ใหก้ บั แหล่งจ่าย
4) Time Delay หน่วงเวลาในการเกิดรูปคล่ืน
5) Damping Factor (1/sec) กาหนดเวลารูปคล่ืนใหค้ อ่ ยๆ ลดแรงดนั จนถึง 0
6) Phase กาหนดมุมเฟสใหข้ องแรงดนั ไฟฟ้ากระแสสลบั

45

1 5
2
3
4

6

รูปที่ 3-40 ต้งั คา่ แหล่งจา่ ยไฟฟ้ากระแสสลบั
7.1.2 แหล่งจ่ายไฟฟ้ากระแสสลบั 3 เฟส (THREE PHASE WYE)

รูปที่ 3-41 แหล่งจ่ายไฟฟ้ากระแสสลบั 3 เฟส
1) Voltage (Phase, RMS) กาหนดคา่ แรงดนั ใหก้ บั แหล่งจา่ ย
2) Frequency (F) กาหนดความถ่ีใหก้ บั แหล่งจ่าย
3) Time Delay หน่วงเวลาในการเกิดรูปคลื่น

46

4) Damping Factor (1/sec) กาหนดเวลารูปคลื่นใหค้ อ่ ยๆ ลดแรงดนั จนถึง 0

1
2

3
4

รูปที่ 3-42 ต้งั คา่ แหล่งจา่ ยไฟฟ้ากระแสสลบั 3 เฟส
7.2 การกาหนดแหล่งจ่ายไฟฟ้ากระตรง (DC) ในโปรแกรม Electronic Workbench

7.2.1 แหล่งจ่ายไฟฟ้ากระแสตรง DC POWER
DC POWER เป็ นแหล่งจ่ายไฟฟ้ากระแสตรงท่ีมีได้หลายๆ ค่า ซ่ึงสามารถปรับได้

สูงสุดถึงหน่วย T (เทระ) เช่นเดียวกบั AC POWER

รูปที่ 3-43 แหล่งจา่ ยไฟฟ้ากระแสตรง

47

1) กาหนดคา่ แรงดนั ใหก้ บั แหล่งจ่าย

1

รูปท่ี 3-44 ต้งั คา่ แหล่งจ่ายไฟฟ้ากระแสตรง
7.2.2 แหล่งจา่ ยไฟฟ้ากระแสตรงในอุดมคติ (NON IDEAL BATTERY)

รูปท่ี 3-45 แหล่งจ่ายไฟฟ้ากระแสตรงในอุดมคติ

48

1) Voltage กาหนดแหล่งจ่าย
2) Internal Resistance กาหนดค่าความตา้ นทานภายในแหล่งจา่ ย

1
2

รูปท่ี 3-46 ต้งั คา่ แหล่งจา่ ยไฟฟ้ากระแสตรงในอุดมคติ
7.2.3 แหล่งจ่ายไฟฟ้ากระแสตรงแบบจุดต่อร่วม VCC

รูปท่ี 3-47 แหล่งจ่ายไฟฟ้ากระแสตรงแบบจุดต่อร่วม
1) Voltage (V) กาหนดคา่ แรงดนั ใหก้ บั แหล่งจา่ ย

49

1

รูปท่ี 3-48 ต้งั ค่าแหล่งจ่ายไฟฟ้ากระแสตรงแบบจุดต่อร่วม
7.3 การใช้งานแหล่งจ่ายไฟฟ้า

แหล่งจ่ายไฟฟ้า คือ จุดอา้ งอิงที่จ่ายไฟฟ้าให้กบั วงจรสามารถทางานได้ โดยจะแยกเป็ น
จุดของ VCC

7.3.1 คลิกท่ีป่ ุม ก็จะปรากฏไดอะลอ็ กบอ็ กซ์ Select a component ข้ึนมา

1

รูปท่ี 3-49 แถบเคร่ืองมือ Place Source

7.3.2 เลือกที่ POWER_SOURCES 50
7.3.3 คลิกเลือก VCC
7.3.4 คลิกที่ป่ ุม OK 4

2
3

รูปท่ี 3-50 แหล่งจา่ ย VCC
7.3.5 สัญลกั ษณ์ VCC ก็จะลอยติดมากบั เคอร์เซอร์ ให้นามาเช่ือมต่อกบั จุดท่ีตอ้ งการป้อน
แหล่งจา่ ยภายในวงจร

5

รูปท่ี 3-51 การเช่ือมตอ่ ระหวา่ ง VCC กบั อุปกรณ์