Penerbitan Pelangi Sdn Bhd. All Rights Reserved.
Rekod Pencapaian Pentaksiran Murid ........... iii - vi Modul SPM ............................................................... 61
Fokus KBAT ............................................................... 69
BAB 1 Sudut PAK-21............................................................ 70
Penerbitan Pelangi Sdn Bhd. All Rights Reserved.
1 Pengurusan Sumber Manusia Online Quick Quiz Kod QR ....................................... 70
BAB 71
Fokus Topik ............................................................... 1
Lembaran PBD .......................................................... 3 5 Persediaan Menjadi Usahawan
Modul SPM ................................................................. 9
Fokus KBAT ............................................................... 16 Fokus Topik .............................................................. 71
Sudut PAK-21............................................................ 17 Lembaran PBD ......................................................... 73
Online Quick Quiz Kod QR ....................................... 17 Modul SPM ............................................................... 82
Fokus KBAT ............................................................... 89
BAB 18 Sudut PAK-21............................................................ 90
Online Quick Quiz Kod QR ....................................... 90
2 Pengurusan Sumber Fizikal dan
Teknologi
BAB 91
Fokus Topik .............................................................. 18 6 Persediaan Memulakan
Lembaran PBD ......................................................... 20 Perniagaan
Modul SPM ............................................................... 26
Fokus KBAT ............................................................... 33 Fokus Topik .............................................................. 91
Sudut PAK-21............................................................ 34 Lembaran PBD ......................................................... 93
Online Quick Quiz Kod QR ....................................... 34 Modul SPM ............................................................. 108
Fokus KBAT .............................................................114
Sudut PAK-21..........................................................115
BAB 35 Online Quick Quiz Kod QR .....................................115
3 Sumber Pembiayaan Perniagaan
BAB 116
Fokus Topik .............................................................. 35 7 Merancang Pengendalian
Lembaran PBD ......................................................... 37 Perniagaan
Modul SPM ............................................................... 43 Fokus Topik ............................................................116
Fokus KBAT ............................................................... 50 Lembaran PBD .......................................................118
Sudut PAK-21............................................................ 51 Modul SPM ............................................................. 124
Online Quick Quiz Kod QR ....................................... 51
Fokus KBAT .............................................................130
Sudut PAK-21..........................................................131
BAB
52 Online Quick Quiz Kod QR .....................................131
4 Penyata Kewangan Perniagaan
Panduan Kertas Kerja Projek ..............................132
Fokus Topik .............................................................. 52 Kertas Model SPM .................................................134
Lembaran PBD ......................................................... 54 Jawapan .......................................................... J1 – J36
ii
00A KAND TOP ONE KSSM PNiagaan Tg5.indd 2 14/10/2021 5:37 PM
BAB
1 Pengurusan Sumber
Manusia
Penerbitan Pelangi Sdn Bhd. All Rights Reserved.
FOKUS TOPIK
1.1 Definisi Pengurusan Sumber Manusia
1. Kepentingan sumber manusia ialah memastikan sumber manusia mencukupi, mengagih sumber manusia
secara berkesan, menyediakan program latihan yang mencukupi dan sesuai, menjaga kebajikan pekerja,
menjaga prestasi pekerja, dan memotivasikan pekerja.
1.2 Peranan Pengurusan Sumber Manusia dalam Sesebuah Perniagaan
1. Peranan pengurusan sumber manusia dalam sesebuah perniagaan ialah:
(a) Merancang keperluan pekerja, perekrutan pekerja, kontrak pekerjaan, dan deskripsi tugas
Perekrutan pekerja dilakukan berdasarkan keperluan kualiti dan kuantiti pekerja.
(b) Membangunkan pasukan untuk mencapai sasaran organisasi.
(c) Prestasi pasukan.
(d) Latihan peningkatan kemahiran
Pekerja juga memerlukan kemahiran dan pengetahuan baharu terutama dari segi sains dan teknologi
untuk menghadapi perubahan persekitaran kerja.
(e) Membentuk persekitaran kerja yang positif dan harmoni
Menyediakan tempat kerja yang kondusif untuk meningkatkan motivasi dan kepuasan pekerja dan
seterusnya meningkatkan produktiviti perniagaan.
(f) Pemantapan budaya profesional
Mengamalkan kerja beretika, integriti, dan mementingkan kecemerlangan.
(g) Menggalakkan kreativiti dan inovasi.
(h) Pemberian insentif yang munasabah.
(i) Pemberhentian pekerja
Penamatan perkhidmatan pekerja secara wajib, secara sukarela atau secara pemberhentian.
1.3 Aplikasi Pengurusan Sumber Manusia dalam Pembangunan Perniagaan yang Mampan
Perniagaan menjadi mampan kerana bergantung kepada kecekapan dalam pengurusan sumber manusia
melalui:
Sediakan analisis kerja Sediakan program Amalkan pelbagai penilaian Laksanakan
yang jelas dan teratur. dan latihan yang dalam pembangunan pelbagai program
kompetensi. prestasi menerusi KPI. kepimpinan.
Galakan perkongsian pengetahuan Wujudkan pelbagai skim Sentiasa
profesional, kemahiran teknikal, dan ganjaran dan insentif. memantau
pengalaman melalui program mentor menti keperluan pekerja.
1.4 Aspek Pengelolaan Sumber Manusia dalam Pembangunan Perniagaan
Aspek pengelolaan sumber manusia dalam pembangunan perniagaan ialah:
(a) Penempatan pekerja dan fasiliti yang berkaitan – Menempatkan pekerja berdasarkan kelayakan akademik,
pengalaman, dan kemahiran pekerja.
1 © Penerbitan Pelangi Sdn. Bhd.
01 Hybrid PNiagaan Tg5_EM.indd 1 14/10/2021 5:38 PM
Perniagaan Ting. 5 KSSM Bab 1 Pengurusan Sumber Manusia
(b) Standard prosedur operasi tugas – Meliputi peraturan, pelan, pematuhan, dan dasar untuk memastikan
tugas dilaksanakan mengikut piawaian yang ditetapkan.
(c) Sistem penggajian – Sistem penggajian yang adil dan menarik dapat memotivasi dan mengekalkan sumber
manusia.
(d) Penghargaan dan hukuman – Pekerja yang berprestasi tinggi diberi penghargaan seperti pakej percutian.
Pekerja yang berprestasi rendah diberi hukuman seperti penurunan pangkat.
(e) Penyelesaian masalah – Perhubungan harmoni antara pekerja dengan majikan adalah diperlukan.
(f) Struktur organisasi – Struktur organisasi dapat menunjukkan pembahagian kerja, tugas, rantaian autoriti,
komunikasi formal, dan tahap pengurusan. Struktur organisasi penting untuk mengagih dan menyelaras
Penerbitan Pelangi Sdn Bhd. All Rights Reserved.
sumber manusia dalam sesebuah perniagaan.
1.5 Hubung Kait antara Kemahiran Kebolehkerjaan Pekerja dengan Kejayaan Sesebuah
Perniagaan
Kemahiran kebolehkerjaan pekerja:
(a) Kelayakan yang bersesuaian
(b) Berpengalaman
(c) Berpengetahuan tentang produk dan perkhidmatan
(d) Berpengalaman dalam industri tertentu.
(e) Keberkesanan mencapai sasaran individu dan pasukan/jabatan.
1.6 Mencipta Satu Struktur Organisasi dalam Sesebuah Perniagaan
Jenis struktur organisasi:
Jenis struktur perniagaan
Struktur Struktur Struktur Struktur Struktur
organisasi organisasi organisasi organisasi organisasi
berdasarkan berdasarkan berdasarkan berdasarkan berdasarkan
fungsi produk pelanggan geografi matriks
1.7 Sistem Penggajian bagi Sesebuah Organisasi
1. Gaji termasuk gaji asas, upah, dan elaun.
2. Faedah termasuk bonus tunai, komisen, caruman KWSP, caruman PERKESO, insurans berkelompok,
kemudahan perubatan, dan sebagainya.
3. Faktor penentu sistem penggajian:
Kemampuan Bentuk Undang-udang dan
organisasi tugas peraturan kerajaan
Ganjaran yang diberi Permintaan dan Faktor
oleh pesaing penawaran buruh lokasi
© Penerbitan Pelangi Sdn. Bhd. 2
01 Hybrid PNiagaan Tg5_EM.indd 2 14/10/2021 5:38 PM
Perniagaan Ting. 5 KSSM Bab 1 Pengurusan Sumber Manusia
Tahap Halaman
Penguasaan Tafsiran Buku Teks
Menyatakan definisi pengurusan sumber manusia dalam sesebuah
1 5
L
perniagaan.
1. (a) Berikan maksud pengurusan sumber manusia. SP 1.1.1 TP1 E
Maksud pengurusan sumber manusia ialah satu usaha pembangunan tenaga kerja dalam
M
Penerbitan Pelangi Sdn Bhd. All Rights Reserved.
organisasi untuk menarik, membangun dan mengekalkan tenaga pekerja yang berprestasi tinggi.
B
A
R
A
(b) Senaraikan enam kepentingan pengurusan sumber manusia.
N
(i)
Sumber manusia
sentiasa mencukupi.
P
(vi) (ii)
Tahap motivasi Sumber manusia
pekerja sentiasa diberikan latihan B
tinggi. yang cukup dan
terkini.
D
Kepentingan
pengurusan sumber
manusia 1
(v) (iii)
Prestasi sumber Pengagihan sumber
manusia sentiasa manusia secara
dipantau. berkesan.
(iv)
Kebajikan pekerja
sentiasa dijaga.
PENTAKSIRAN Menguasai Belum Menguasai Tandatangan Guru:
3 © Penerbitan Pelangi Sdn. Bhd.
01 Hybrid PNiagaan Tg5_EM.indd 3 14/10/2021 5:38 PM
Perniagaan Ting. 5 KSSM Bab 1 Pengurusan Sumber Manusia
Tahap Halaman
Tafsiran
Penguasaan Buku Teks
L 2 Menghuraikan peranan pengurusan sumber manusia dalam sesebuah 6 – 8
perniagaan.
E 2. Lengkapkan jadual di bawah dengan menghuraikan peranan pengurusan sumber manusia dalam
M sesebuah perniagaan. SP 3.1.2 TP2 Huraian
Peranan pengurusan
B (a) Keperluan pekerja, Perancangan keperluan sumber manusia sangat penting untuk
sumber manusia
A perekrutan pekerja, memastikan pekerja yang diambil dapat memenuhi keperluan semasa
pekerjaan dan keperluan sumber manusia pada masa hadapan.
kontrak pekerjaan,
R dan deskripsi tugas Selepas mengenal pasti keperluan pekerja, pengurus sumber manusia
hendaklah merekrut pekerja yang sesuai dengan pelbagai kaedah.
A Kontrak pekerjaan merupakan satu perjanjian antara majikan dengan
pekerja dalam bentuk tulisan atau lisan. Deskripsi tugas merupakan
N (b) Latihan peningkatan maklumat yang berkaitan tugas seseorang pekerja.
Kejayaan sesebuah organisasi amat bergantung kepada kemahiran
kemahiran pekerjanya. Program latihan dan pembangunan dapat memastikan
semua pekerja mendapat kemahiran sesuai dengan perkembangan
semasa dan mempunyai daya saing yang tinggi.
P (c) Menggalakkan Pengurusan sumber manusia perlu menggalakkan pembangunan
B (c) Penerbitan Pelangi Sdn Bhd. All Rights Reserved.
bakat pekerja menerusi pelbagai aktiviti dan menyediakan sumber
kreativiti dan inovasi
pembiayaan pendidikan untuk menggalakkan pekerja menambahkan
pengetahuan dan kemahiran kepakaran.
D
(d) Pemberhentian Pemberhentian pekerja bermaksud penamatan kontrak pekerjaan
pekerja antara organisasi dengan pekerjanya. Jenis penamatan kontrak seperti
persaraan, penamatan perkhidmatan secara sukarela, penamatan
2 perkhidmatan secara tindakan disiplin, dan pemecatan.
3. Lengkapkan teks yang berkaitan dengan satu daripada peranan pengurus sumber manusia.
SP 3.1.2 TP2
Insentif adalah (a) balasan daripada organisasi kepada pekerja kerana
(b) sumbangan tenaga fizikal dan mental kepada organisasi. Insentif merupakan
faedah dan ganjaran yang diberikan oleh sesebuah organisasi kepada pekerja sebagai
bayaran kerana menyumbangkan tenaga fizikal dan mental dalam proses pengeluaran.
Insentif yang menarik dapat membantu mengekalkan pekerja dan dapat meningkatkan
(d) motivasi pekerja. Oleh hal yang demikian, seseorang pengurus sumber manusia
perlu memastikan insentif yang ditawarkan kepada pekerja adalah (e) munasabah .
PENTAKSIRAN Menguasai Belum Menguasai Tandatangan Guru:
© Penerbitan Pelangi Sdn. Bhd. 4
01 Hybrid PNiagaan Tg5_EM.indd 4 14/10/2021 5:38 PM
Perniagaan Ting. 5 KSSM Bab 1 Pengurusan Sumber Manusia
Tahap Tafsiran Halaman
Penguasaan Buku Teks
Mengaplikasikan peranan pengurusan sumber manusia yang berkesan
3 13 – 15
untuk meningkatkan prestasi sesebuah perniagaan. L
E
4. Wahid telah menubuhkan sebuah syarikat penjualan barang elektrik. Anda sebagai seorang murid
yang mengambil subjek Perniagaan dikehendaki mencadangkan peranan pengurusan sumber
manusia yang berkesan untuk meningkatkan prestasi sesebuah perniagaan. SP 3.1.3 TP3 M
Peranan pengurusan sumber manusia yang berkesan untuk meningkatkan prestasi sesebuah
perniagaan ialah dengan menyediakan: B
(a) Penempatan pekerja dan fasiliti yang berkaitan. A
Syarikat Wahid perlu menyediakan penempatan sumber manusia yang melibatkan empat proses,
iaitu merekrut, pemilihan, penawaran kerja, dan induksi. R
(b) Standard prosedur operasi tugas. A
Syarikat Wahid perlu menyediakan standard prosedur operasi tugas. Standard ini merupakan
N
satu senarai peraturan dan prosedur yang harus dipatuhi oleh seseorang pekerja dalam sesebuah
organisasi. Prosedur operasi tugas mengandungi proses kerja sesuatu tugas atau aktiviti dalam
sesebuah organisasi. Ia merupakan satu garis panduan yang boleh digunakan oleh seseorang
pekerja semasa melaksanakan tugas. P
(c) Sistem penggajian.
Penerbitan Pelangi Sdn Bhd. All Rights Reserved.
Syarikat Wahid perlu menyediakan sistem penggajian yang adil dan berdaya saing untuk
memastikan pekerjanya sentiasa bermotivasi untuk bekerja. B
(d) Penghargaan dan hukuman.
Syarikat Wahid perlu memberi penghargaan kepada pekerja yang menunjukkan prestasi yang D
cemerlang dalam satu tahun. Penghargaan diberikan untuk menggalakkan pekerja bekerja
dengan lebih rajin dan cemerlang. Hukuman yang merupakan tindakan disiplin yang dikenakan
kepada pekerja yang tidak menunjukkan prestasi yang baik juga perlu dilakukan oleh Syarikat 3
Wahid.
(e) Penyelesaian masalah.
Perhubungan industri perlu diwujudkan oleh Syarikat Wahid untuk menyelesaikan masalah
antara majikan dengan pekerja. Perhubungan industri melibatkan pihak majikan, kesatuan
sekerja, dan kerajaan dalam menyelesaikan masalah berkaitan pekerja. Melalui kesatuan sekerja,
perundingan boleh dilaksanakan bagi menyelesaikan sebarang masalah.
(f) Struktur organisasi.
Struktur organisasi Syarikat Wahid perlu ditunjukkan dalam bentuk carta organisasi. Carta
organisasi menunjukkan peringkat jawatan, hubungan kuasa dan tugasan yang dilaksanakan
oleh seseorang pegawai.
PENTAKSIRAN Menguasai Belum Menguasai Tandatangan Guru:
5 © Penerbitan Pelangi Sdn. Bhd.
01 Hybrid PNiagaan Tg5_EM.indd 5 14/10/2021 5:38 PM
Perniagaan Ting. 5 KSSM Bab 1 Pengurusan Sumber Manusia
Tahap Halaman
Tafsiran
Penguasaan Buku Teks
L 4 Menganalisis keperluan sumber manusia dari segi kepentingan dan 11 – 12
kesannya kepada sesebuah perniagaan.
E 5. Maklumat berikut berkaitan dengan kilang Encik Ricky. SP 3.1.4 TP4
M Encik Ricky ingin membuka sebuah perniagaan menjual kereta di Sri Iskandar, Perak yang
bernama Ricky Motor Corporation. Dia telah membuat penyelidikan pemasaran dan telah
B memilih sebuah lokasi perniagaan yang strategik. Selain daripada itu, dia juga telah membuat
ramalan keperluan sumber manusia secara kuanlitatif dan kuantitatif untuk perniagaannya.
A Berdasarkan maklumat di atas, anda dikehendaki menganalisis kepentingan dan kesan Ricky Motor
R Corporation meramal keperluan sumber manusia.
(a) Kepentingan Ricky Motor Corporation meramal keperluan sumber manusia:
A (i) Memenuhi keperluan kualiti sumber manusia.
N Melalui ramalan keperluan kualiti sumber manusia, pekerja yang direkrut merupakan
pekerja yang mempunyai kemahiran, kelayakan, dan pengalaman yang bersesuaian dengan
kekosongan jawatan yang sedia ada.
P
(ii) Memenuhi keperluan kuantiti sumber manusia.
B Penerbitan Pelangi Sdn Bhd. All Rights Reserved.
Melalui ramalan keperluan kuantiti sumber manusia, kuantiti pekerja yang direkrut adalah
D mencukupi berdasarkan kekosongan jawatan yang sedia ada.
4 (b) Kesan:
(i) Pemadanan kelayakan akademik dan kemahiran dengan jenis pekerjaan.
(ii) Mengelakkan pembaziran sumber.
(iii) Meningkatkan produktiviti perniagaan.
PENTAKSIRAN Menguasai Belum Menguasai Tandatangan Guru:
© Penerbitan Pelangi Sdn. Bhd. 6
01 Hybrid PNiagaan Tg5_EM.indd 6 14/10/2021 5:38 PM
Perniagaan Ting. 5 KSSM Bab 1 Pengurusan Sumber Manusia
Tahap Tafsiran Halaman
Penguasaan Buku Teks
Menilai kemahiran yang perlu dikuasai oleh individu dengan keperluan
5 16 – 18
pengurusan sumber manusia bagi sesebuah perniagaan. L
E
6. Maklumat berikut berkaitan dengan kemahiran yang dikuasai oleh Aminah. SP 3.1.5
TP5
Aminah merupakan seorang pelajar lepasan kolej vokasional. Dia mempunyai pengetahuan dan
kemahiran tentang pembuatan roti dan kek. Aminah pernah bekerja di Kedai Bakery S10 selama M
2 tahun. Dia ingin memohon pekerjaan sebagai pembuat roti dan kek di sebuah kedai roti dan
kek. Syarat kelayakan jawatan kosong ini adalah seperti yang berikut: B
• Minimum SPM/Sijil Kemahiran/Diploma.
• Graduan baharu dan berpengalaman adalah digalakkan. A
Berdasarkan maklumat di atas, anda dikehendaki menilai dan menjelaskan kemahiran kebolehkerjaan
yang perlu dikuasai oleh Aminah untuk memohon pekerjaan itu. R
Kemahiran kebolehkerjaan yang perlu dikuasai oleh Aminah ialah: A
(a) Kelayakan yang bersesuaian.
Merupakan kelayakan akademik yang ada pada pekerja. Aminah perlu mempunyai kelayakan N
akademik SPM ke atas untuk memohon jawatan ini. Dari kes itu, Aminah mempunyai kelayakan
akademik di mana dia merupakan pelajar lepasan kolej vokasional.
(b) Berpengalaman.
Majikan mementingkan pengalaman kerja kerana pekerja yang berpengalaman dapat melakukan P
Penerbitan Pelangi Sdn Bhd. All Rights Reserved.
tugas-tugas yang akan diberikan dengan berkesan. Pekerja yang mempunyai pengalaman yang
bersesuaian dapat meningkatkan produktivitinya. Malah pengalaman kerja diperlukan untuk B
menyumbangkan kemahiran kerja dalam keadaan majikan sedang mengalami kekurangan atau
tiada pekerja di bidang berkenaan. Pengalaman kerja juga memudahkan arahan diberikan D
kepada pekerja. Pekerja yang memiliki pengalaman mampu mentafsir arahan, memberi perhatian
serta melaksanakan arahan kerja dengan lebih berkesan. Dari kes itu, Aminah berpengalaman
dalam pembuatan kek dan roti.
(c) Berpengetahuan tentang produk dan perkhidmatan. 5
Ia merupakan keperluan memahami prinsip-prinsip yang saintifik dan berteknologi tinggi. Ia
berkaitan dengan pembelajaran sepanjang hayat, penyelesaian masalah, kemahiran membuat
keputusan, prinsip-prinsip sains dan teknologi yang digunakan dalam bidang pekerjaan. Dari kes
tersebut, Aminah mempunyai pengetahuan tentang pembuatan roti dan kek.
(d) Berpengalaman dalam industri tertentu
Jawatan ini juga perlu mengambil kira pengalaman pekerja dalam industri tertentu. Pekerja yang
berpengalaman dalam industri yang berkaitan dapat melakukan kerja dengan lebih cekap.
Pekerja yang lebih cekap dapat meningkatkan produktivitinya dan seterusnya meningkatkan
pendapatan organisasi. Dari kes itu, Aminah yang pernah bekerja di Kedai Bakery S10 selama
2 tahun dianggap sebagai pekerja yang berpengalaman dalam industri tertentu.
PENTAKSIRAN Menguasai Belum Menguasai Tandatangan Guru:
7 © Penerbitan Pelangi Sdn. Bhd.
01 Hybrid PNiagaan Tg5_EM.indd 7 14/10/2021 5:38 PM
Perniagaan Ting. 5 KSSM Bab 1 Pengurusan Sumber Manusia
Tahap Halaman
Penguasaan Tafsiran Buku Teks
L 6 Merangka struktur organisasi dan menghuraikan deskripsi tugas setiap 21
jawatan dalam sebuah perniagaan.
E 7. Maklumat berikut berkaitan dengan Syarikat Victory Sdn. Bhd.. SP 3.1.6 TP6
M Syarikat Victory Sdn. Bhd. merupakan sebuah syarikat pemborong hasil laut. Saiz perniagaan
adalah besar dan perniagaan meliputi pasaran Asia Tenggara.
B Syarikat Victory Sdn. Bhd. telah membahagikan pasarannya kepada Malaysia, Singapura, dan
Thailand. Syarikat Victory Sdn. Bhd. diuruskan oleh Ketua Pengawai Eksekutif, Encik Rahman
A bin Saad dan dibantu oleh pengurus cawangan Malaysia, Puan Amirah binti Osman, pengurus
cawangan Singapura, Encik Tan Ai Hong, dan pengurus cawangan Thailand, Encik Vinnes a/l
R Subramanian. Encik Vinnes dibantu oleh penyelia, Cik Anis binti Lukman.
A (a) Berdasarkan maklumat di atas, anda dikehendaki merangka struktur organisasi Syarikat Victory
Sdn. Bhd..
N Ketua Pegawai Eksekutif
(Encik Rahman bin Saad)
P Cawangan Malaysia (Puan Pengurus Cawangan Cawangan Thailand
Pengurus
Pengurus
Singapura
Amirah binti Osman)
(Encik Tan Ai Hong)
(Encik Vinnes a/l Subramanian)
B Penerbitan Pelangi Sdn Bhd. All Rights Reserved.
Penyelia
D (Cik Anis binti Lukman)
(b) Berdasarkan jawapan di Soalan 7(a), anda dikehendaki menghuraikan deskripsi tugas setiap
jawatan dalam Syarikat Victory Sdn. Bhd..
6 Jawatan Deskriptif tugas
Ketua pegawai Bertanggungjawab terhadap seluruh kejayaan organisasi.
eksekutif – pengurus Menentukan wawasan, hala tuju, visi, misi, dan strategi jangka masa
atasan panjang organisasi.
Pengurus cawangan – • Bertanggungjawab menterjemahkan wawasan, hala tuju, dan
pengurus pertengahan strategi jangka masa panjang organisasi kepada objektif dan aktiviti
yang lebih khusus.
• Mengawal dan merancang aktiviti cawangan masing-masing dan
memberi arahan kepada pengurus peringkat bawahan.
Penyelia – pengurus • Bertanggungjawab untuk melaksanakan rancangan yang telah
bawahan ditetapkan oleh pengurus peringkat pertengahan.
• Menyelia aktiviti pekerja dan operasi pengeluaran secara langsung.
PENTAKSIRAN Menguasai Belum Menguasai Tandatangan Guru:
© Penerbitan Pelangi Sdn. Bhd. 8
01 Hybrid PNiagaan Tg5_EM.indd 8 14/10/2021 5:38 PM
Perniagaan Ting. 5 KSSM Bab 1 Pengurusan Sumber Manusia
SPM
Kertas 1 4. Maklumat berikut berkaitan 6. Maklumat berikut berkaitan
dengan peranan pengurusan
dengan konsep pengurusan
yang diamalkan di sebuah sumber manusia.
Pilih jawapan yang paling tepat.
organisasi. Syarikat YY membayar
1. X merupakan satu proses bonus kepada pekerja yang
perancangan, pengagihan, • 5S berproduktiviti tinggi.
pengawalan dan kepimpinan • Kaizen
modal insan organisasi. • Zero Defect Apakah peranan pengurusan
Apakah yang berkaitan sumber manusia tersebut?
dengan X? Apakah peranan yang A Merancang keperluan
A Pengurusan sumber dimainkan oleh pengurusan sumber manusia
kewangan sumber manusia tersebut? B Pemantapan budaya
B Pengurusan sumber A Prestasi pasukan profesional
manusia B Pemantapan budaya C Pemberian insentif yang
C Pengurusan sumber fizikal profesional munasabah
D Pengurusan pengeluaran C Pemberian insentif yang D Menyediakan latihan dan
Buku Teks munasabah pembangunan
m.s. 6 Buku Teks
D Membangunkan pasukan m.s. 8
2. Pernyataan manakah yang untuk mencapai sasaran
benar tentang peranan Buku Teks 7. Maklumat berikut
pengurusan sumber manusia? m.s. 7 menunjukkan satu sebab
pemberhentian pekerja.
Pembayaran elaun
I Penerbitan Pelangi Sdn Bhd. All Rights Reserved.
5. Gambar 1 menunjukkan
tahunan pekerja yang sedang
II Penyelesaian masalah menghadiri kursus Encik Lau bercadang untuk
organisasi peningkatan kemahiran. bersara lebih awal.
III Pemantapan budaya Apakah sebab pemberhentian
profesional pekerja tersebut?
IV Membangunkan pasukan A Penamatan perkhidmatan
untuk mencapai sasaran secara sukarela
A I dan II B Penamatan perkhidmatan
B I dan IV secara wajib
C II dan III C Penamatan perkhidmatan
D III dan IV secara pemberhentian
Buku Teks
m.s. 6-8 D Penamatan perkhidmatan
secara paksaan
3. Mengapakah setiap pekerja Gambar 1 Buku Teks
berusaha untuk mencapai m.s. 8
Indeks Pencapaian Utama Apakah kebaikan aktiviti di 8. Dokumen ini yang jelas dan
(KPI) pasukan? atas kepada pekerja? terancang akan dijadikan
A Menggalakkan kreativiti A Meningkatkan gaji sebagai panduan kepada
dan inovasi pekerja pekerja semasa menjalankan
B Membentuk persekitaran B Meningkatkan kebajikan tugas. Apakah dokumen
kerja yang harmoni pekerja tersebut?
C Sebagai petunjuk kepada C Meningkatkan A Prestasi kerja
prestasi pencapaian kerja penglibatan pekerja B Keperluan kerja
D Menarik calon yang D Meningkatkan C Penghuraian kerja
berkelayakan menyertai produktiviti pekerja D Pengalaman kerja
syarikat Buku Teks Buku Teks
Buku Teks m.s. 7 m.s. 12
m.s. 6
9 © Penerbitan Pelangi Sdn. Bhd.
01 Hybrid PNiagaan Tg5_EM.indd 9 14/10/2021 5:38 PM
Perniagaan Ting. 5 KSSM Bab 1 Pengurusan Sumber Manusia
9. Gambar 2 berkaitan dengan 11. Maklumat berikut berkaitan 14. Antara yang berikut, yang
satu iklan jawatan kosong. dengan aspek dalam manakah merupakan aspek
pengelolaan sumber manusia. pengelolaan sumber manusia
Kilang Pakaian GB Encik Zikri telah dalam pembangunan
ditawarkan jawatan sebagai perniagaan yang mampan?
juruteknik di sebuah A Nilai sosial
syarikat memandangkan B Kebolehkerjaan
dia mempunyai C Kemahiran sosial
PENGURUS KILANG pengalaman dalam bidang D Penghargaan dan hukuman
Penerbitan Pelangi Sdn Bhd. All Rights Reserved.
Kelayakan : tersebut. Buku Teks
m.s. 14
5 tahun berpengalaman dalam Apakah aspek pengelolaan
industri ini 15. Pernyataan manakah yang
sumber manusia dalam
Mempunyai ijazah sarjana muda situasi tersebut? menunjukkan kepentingan
dalam bidang pengurusan industri perhubungan harmoni antara
A Sistem penggajian majikan dengan pekerja?
Gambar 2 B Struktur organisasi A Mewujudkan suasana
Kelayakan jawatan kosong C Penempatan pekerja tempat kerja yang
adalah berdasarkan dokumen D Penyelesaian masalah sejahtera
A keperluan kerja Buku Teks B Meningkatkan
m.s. 13 – 14
B spesifikasi kerja keuntungan majikan
C pengurusan kerja 12. Antara yang berikut, yang C Meningkatkan
D Indeks Pencapaian manakah berkaitan aspek penglibatan majikan
Utama (KPI) pengelolaan sumber manusia dengan pekerja
Buku Teks dengan pembangunan
KBAT Menganalisis m.s. 12 perniagaan yang mampan? D Menyelesaikan masalah
I Mengamalkan gaya persekitaran organisasi
10. Maklumat berikut berkaitan kepimpinan autokratik Buku Teks
m.s. 15
dengan aspek pengelolaan II Menahan kenaikan gaji
sumber manusia dalam pekerja sesuka hati 16. Antara yang berikut, yang
pembangunan perniagaan III Menyediakan pengagihan manakah dapat mengekalkan
yang mampan. tugas dengan cekap hubungan harmoni antara
Pengurus sumber IV Penempatan pekerja majikan dengan pekerja?
manusia mengagihkan bersesuaian dengan I Pihak majikan dan pihak
sumber manusia kemahirannya pekerja mempunyai niat
ke dalam jabatan A I dan II C II dan III yang baik
sumber manusia, B I dan IV D III dan IV II Mempunyai kesanggupan
pengeluaran, dan Buku Teks untuk berhubung dan
m.s. 13 – 15
pemasaran. Pengurus berunding antara pihak
sumber manusia juga 13. Amin, pekerja Syarikat majikan dengan majikan
menyediakan tempat Pemasaran Global akan pekerja
kerja yang kondusif. menerima tindakan disiplin III Menyelak menyelesaikan
kerana dia telah lewat datang pertikaian pekerja
Aspek manakah yang telah bekerja disebabkan oleh
disediakan oleh pengurus kesesakan jalan raya. IV Sentiasa menyediakan
sumber manusia? Apakah tindakan disiplin yang latihan dan
A Berpengalaman sesuai diberi kepada Amin? pembangunan kepada
B Penyelesaian masalah A Amaran lisan pekerja
C Penghargaan dan B Amaran bertulis A I dan II
hukuman C Surat tunjuk sebab B I dan IV
D Penempatan pekerja dan D Inkuiri C II dan III
penyediaan fasiliti Buku Teks D III dan IV
Buku Teks KBAT Menganalisis m.s. 14 Buku Teks
m.s. 13 m.s. 15
© Penerbitan Pelangi Sdn. Bhd. 10
01 Hybrid PNiagaan Tg5_EM.indd 10 14/10/2021 5:38 PM
Perniagaan Ting. 5 KSSM Bab 1 Pengurusan Sumber Manusia
17. Maklumat berikut C Berpengalaman 22. Antara yang berikut, yang
menunjukkan satu daripada D Kelayakan yang manakah merupakan
peranan Cik Lau. bersesuaian kemahiran kebolehkerjaan
sumber manusia?
Buku Teks
Cik Lau merupakan seorang KBAT Menganalisis m.s. 17 I Kelayakan
pengurus pemasaran. Dia II Berpengalaman
mengagihkan pekerja 20. Maklumat berikut berkaitan III Tempat pengajian
bawahannya berdasarkan dengan jenis kemahiran IV Bermurah hati
kemahiran dan kelayakan kebolehkerjaan yang dimiliki
mereka. A I dan II
Penerbitan Pelangi Sdn Bhd. All Rights Reserved.
oleh Encik Wan. B I dan IV
Cik Lau telah menjalankan Encik Wan telah menceburi C II dan III
pengelolaan sumber manusia bidang pertanian sejak D III dan IV
melalui lima tahun yang lepas. Buku Teks
m.s. 17-18
A speksifikasi pekerja Baru-baru ini, dia telah
B penghargaan dan memohon jawatan kosong 23. Gambar 3 berkaitan dengan
hukuman di Syarikat Agro Hijau di satu iklan jawatan kosong.
C struktur organisasi Pahang.
D penyelesaian masalah
Buku Teks
m.s. 15 Apakah jenis kemahiran
18. Antara yang berikut, yang kebolehkerjaan tersebut? JAWATAN KOSONG
manakah merupakan jenis A Kelayakan
kemahiran kebolehkerjaan? B Kecekapan KERANI AKAUN (DUA KEKOSONGAN)
I Tidak berpengalaman C Keberkesanan Kelayakan minimum: SPM
II Bekerja berpasukan D Berpengalaman Minimum 2 tahun dalam bidang berkaitan
Waktu kerja: Isnin - Jumaat (9 pagi - 5.30 petang)
III Kemahiran KBAT Menganalisis Buku Teks Gaji: RM1 500-RM2 000 (boleh berunding
berkomunikasi m.s. 17 berdasarkan pengalaman kerja)
IV Bersikap mementingkan
diri 21. Maklumat berikut berkaitan Calon yang berminat sila hubungi
012 - 7738995 (Encik Zul) atau menghantar e-mel ke
A I dan II dengan syarat dalam satu [email protected].
B I dan IV iklan jawatan kosong.
C II dan III Syarat permohonan: Gambar 3
D III dan IV Apakah kemahiran
Buku Teks • Berumur 20 – 30 kebolehkerjaan tersebut?
m.s. 16 tahun
• Pernah menceburi I Pengalaman kerja
19. Maklumat berikut berkaitan bidang ini II Kelayakan yang
dengan jenis kemahiran bersesuaian
kebolehkerjaan yang dimiliki III Berpengetahuan
oleh Aminah. Apakah kebolehkerjaan yang tentang produk dan
perlu dimiliki oleh pemohon
Aminah merupakan seorang jawatan di atas? perkhidmatan
mahasiswa yang baru tamat A Kelayakan IV Berpengalaman dalam
pengajian perakaunan. Dia B Kecekapan industri tertentu
ingin memohon jawatan C Berpengalaman dalam A I dan II
akauntan di Syarikat Murni industri tertentu B I dan IV
Sdn. Bhd.. C II dan III
D Berpengetahuan
Apakah jenis kemahiran tentang produk dan D III dan IV
kebolehkerjaan tersebut? perkhidmatan KBAT Menganalisis Buku Teks
m.s. 17-18
A Kecekapan Buku Teks
m.s. 17
B Keberkesanan
11 © Penerbitan Pelangi Sdn. Bhd.
01 Hybrid PNiagaan Tg5_EM.indd 11 14/10/2021 5:38 PM
Perniagaan Ting. 5 KSSM Bab 1 Pengurusan Sumber Manusia
24. Maklumat berikut berkaitan 26. E&E Plastik Sdn. Bhd. C Struktur organisasi
dengan kemahiran merupakan sebuah organisasi berdasarkan matriks
kebolehkerjaan. perniagaan yang mengeluarkan D Struktur organisasi
pelbagai jenis produk. Apakah berdasarkan fungsi
Jurujual perlu jenis struktur organisasi yang
memahami setiap boleh diamalkan oleh syarikat Buku Teks
m.s. 21-23
produk dan ini?
perkhidmatan yang A Struktur organisasi 29. Antara yang berikut, yang
ditawarkan oleh berdasarkan fungsi manakah digolong dalam
organisasinya. kategori faedah?
Penerbitan Pelangi Sdn Bhd. All Rights Reserved.
B Struktur organisasi I Upah
Apakah kemahiran berdasarkan produk II Elaun
kebolehkerjaan tersebut? C Struktur organisasi III Komisen
A Pengalaman kerja berdasarkan matriks IV Bonus tunai
B Kemahiran teknikal D Struktur organisasi A I dan II
C Teknologi maklumat dan berdasarkan pelanggan B I dan IV
komunikasi Buku Teks
m.s. 21-23
D Berpengetahuan C II dan III
tentang produk dan 27. Maklumat berikut D III dan IV
perkhidmatan menunjukkan sejenis struktur Buku Teks
m.s. 26 – 27
Buku Teks organisasi.
m.s. 17 30. Maklumat berikut
Jenis penjabatan menunjukkan faktor
25. Rajah 1 menunjukkan sejenis yang merujuk kepada
struktur organisasi. pengelompokan aktiviti penentu sistem penggajian
yang diamalkan di sebuah
Pengurus besar kerja yang saling berkaitan organisasi.
dan spesifik dalam satu
jabatan. Encik Fuad telah bertugas
sebagai pengurus operasi
Pengurus Pengurus Pengurus Apakah jenis struktur selama 5 tahun di Pembekal
krim krim krim organisasi di atas? Makanan Sejuk Beku Faizal
pemutih pelembap pelembap A Struktur organisasi Sdn. Bhd. Baru-baru ini,
Ennos malam siang berdasarkan fungsi syarikat Encik Fuad telah
Ennos Ennos B Struktur organisasi mengarahkan dia selaku
berdasarkan produk pengurus besar di cawangan
Rajah 1 C Struktur organisasi Melaka dengan kenaikan
berdasarkan matriks gaji sebanyak 20%.
Apakah jenis struktur
organisasi di atas? D Struktur organisasi
A Struktur organisasi berdasarkan geografi Apakah faktor penentu
Buku Teks
berdasarkan fungsi m.s. 21-23 sistem penggajian yang
B Struktur organisasi diterima oleh Encik Fuad?
berdasarkan produk 28. Apakah jenis struktur A Kemampuan organisasi
C Struktur organisasi organisasi yang sesuai untuk B Bentuk dan jenis tugas
organisasi yang mempunyai
berdasarkan geografi C Permintaan dan
D Struktur organisasi banyak pasaran luar negara? penawaran buruh
berdasarkan pasaran A Struktur organisasi D Ganjaran yang dibayar
berdasarkan geografi oleh pesaing
Buku Teks
KBAT Menganalisis m.s. 21 B Struktur organisasi Buku Teks
berdasarkan produk m.s. 28
© Penerbitan Pelangi Sdn. Bhd. 12
01 Hybrid PNiagaan Tg5_EM.indd 12 14/10/2021 5:38 PM
Perniagaan Ting. 5 KSSM Bab 1 Pengurusan Sumber Manusia
Kertas 2
Bahagian A
1. (a) Berikan maksud pengurusan sumber manusia. [3 markah]
Buku Teks
m.s. 5
(b) Nyatakan empat kepentingan pengurusan sumber manusia. [4 markah]
Buku Teks
Penerbitan Pelangi Sdn Bhd. All Rights Reserved.
m.s. 5
(c) Terangkan peranan pengurusan sumber manusia dalam aspek membangunkan pasukan untuk
mencapai sasaran organisasi. [3 markah]
Buku Teks
m.s. 6
Kementerian
Sumber
Manusia
INFO
2. Salah satu peranan pengurusan sumber manusia ialah pemberhentian pekerja.
(a) Senaraikan empat jenis penamatan kontrak perkhidmatan. [4 markah]
Buku Teks
m.s. 8
(b) Nyatakan dua sebab sesebuah perniagaan perlu mempunyai sistem pemberhentian pekerja.
[2 markah]
Buku Teks
m.s. 8
(c) Berikan tiga jenis ganjaran atau pampasan dalam sistem pemberhentian pekerja. Mengapakah
ganjaran atau pampasan diberikan kepada pekerja? [4 markah]
Buku Teks
KBAT Menilai m.s. 8
3. Terangkan aspek pengelolaan sumber manusia di bawah:
(a) Standard prosedur operasi tugas [3 markah]
Buku Teks
m.s. 13
(b) Sistem penggajian [4 markah]
Buku Teks
m.s. 14
(c) Penghargaan dan hukuman [3 markah]
Buku Teks
m.s. 14
4. (a) Berikan maksud kemahiran kebolehkerjaan. [2 markah]
Buku Teks
m.s. 16
(b) Terangkan kemahiran kebolehkerjaan yang berikut:
(i) Berpengalaman. [4 markah]
Buku Teks
m.s. 16
(ii) Berpengetahuan tentang produk dan perkhidmatan. [2 markah]
Buku Teks
m.s. 17
(c) Mengapakah kelayakan yang sesuai adalah penting semasa majikan merekrut pekerja? [2 markah]
Buku Teks
m.s. 17
13 © Penerbitan Pelangi Sdn. Bhd.
01 Hybrid PNiagaan Tg5_EM.indd 13 14/10/2021 5:38 PM
Perniagaan Ting. 5 KSSM Bab 1 Pengurusan Sumber Manusia
5. (a) Maklumat berikut berkaitan dengan Restoran Sedap Seafood.
Restoran Sedap Seafood merupakan sebuah restoran yang baru dioperasi di Melaka.
Saiz perniagaan dan skala perniagaan adalah kecil dan terhad kepada pasaran tempatan sahaja.
(i) Kenal pasti jenis struktur organisasi Restoran Sedap Seafood. [1 markah]
Buku Teks
KBAT Menganalisis m.s. 21
(ii) Jelaskan struktur organisasi di 5(a)(i). [4 markah]
Buku Teks
m.s. 21
Penerbitan Pelangi Sdn Bhd. All Rights Reserved.
(b) Huraikan struktur organisasi berdasarkan matriks. [5 markah]
Buku Teks
m.s. 23
Bahagian B
6. (a) Maklumat berikut menunjukkan aspek dalam pengelolaan sumber manusia.
Cik Noraini merupakan graduan lepasan universiti dalam bidang pemasaran. Baru-baru ini, dia telah
menerima tawaran kerja sebagai pegawai pemasaran di Syarikat Kosmetik Dr. Beauty. Dia telah
ditempatkan di bahagian pemasaran. Cik Noraini dibekalkan perisian CRM (Customer Relationship
Management) semasa menguruskan kerjanya.
(i) Kenal pasti aspek pengelolaan sumber manusia dalam situasi tersebut. [1 markah]
Buku Teks
KBAT Menganalisis m.s. 13
(ii) Jelaskan aspek pengelolaan sumber manusia di 6(a)(i). [4 markah]
Buku Teks
m.s. 13
(b) Gambar 1 menunjukkan satu iklan jawatan kosong.
Jawatan kosong
Eksekutif Sumber Manusia
Kelayakan:
Warganegara Malaysia
Diploma atau ijazah sarjana muda
dalam bidang sumber manusia
Tiga tahun berpengalaman dalam
bidang sumber manusia
Mempunyai kemahiran berkomunikasi
yang baik
*Gaji RM2500-RM5000
*Caruman KWSP & PERKESO
+ Elaun + Bonus
Gambar 1
(i) Kenal pasti dua kebolehkerjaan yang perlu ada pada calon yang memohon jawatan
tersebut. [2 markah]
Buku Teks
KBAT Menganalisis m.s. 16 – 18
© Penerbitan Pelangi Sdn. Bhd. 14
01 Hybrid PNiagaan Tg5_EM.indd 14 14/10/2021 5:38 PM
Perniagaan Ting. 5 KSSM Bab 1 Pengurusan Sumber Manusia
(ii) Jelaskan kebolehkerjaan di 6(b)(i). [7 markah]
Buku Teks
m.s. 16-18
(iii) Apakah jenis bentuk gaji untuk jawatan eksekutif sumber manusia tersebut? [1 markah]
Buku Teks
m.s. 26
7. (a) (i) Nyatakan satu komponen utama penggajian. [1 markah]
Buku Teks
m.s. 26
(ii) Terangkan empat faktor penentu sistem penggajian. [8 markah]
Penerbitan Pelangi Sdn Bhd. All Rights Reserved.
Buku Teks
m.s. 28
(b) Jelaskan tiga faedah asas yang boleh dinikmati oleh Encik Borhan yang bekerja di sebuah syarikat
logistik. [6 markah]
Buku Teks
m.s. 28
Bahagian C
8. Encik Amir telah memulakan sebuah perniagaan yang menjual rak barang niaga. Rak niaga
yang dikeluarkan oleh Encik Amir dapat menarik perhatian pengguna kerana ia adalah unik dan
berwarna-warni. Berikut adalah contoh rak niaga yang dijual oleh Encik Amir:
Encik Amir telah mendaftarkan perniagaannya dengan nama Amir Rak Moden. Pengurus sumber
manusianya, Encik Victor telah mengenal pasti terdapat keperluan menambah bilangan pekerja
untuk perniagaan dan dia telah mengadakan aktiviti merekrut pekerja. Encik Ricky, pengurus
pemasaran telah menjalankan strategi campuran pemasaran untuk memperkenalkan produk
perniagaan kepada orang ramai. Encik Hashim, pengurus pengeluaran bertanggungjawab untuk
membeli bahan mentah dan menjalankan proses pengeluaran. Manakala Puan Roslina merupakan
pengurus kewangan.
Semasa penubuhan, perniagaan Amir Rak Moden merupakan sebuah perniagaan yang bersaiz
kecil dan pasarannya terhad pada pasaran domestik sahaja. Walau bagaimanapun, selepas 10
tahun beroperasi, Perniagaan Amir Rak Moden dapat berkembang dengan menggunakan strategi
pemasaran yang berkesan dan mampu meluaskan pasaran ke seluruh Malaysia. Kini perniagaan
Amir Rak Moden telah mempunyai kakitangannya seramai 60 orang.
Berdasarkan kes di atas, jawab soalan-soalan berikut:
(a) Berikan maksud struktur organisasi dan nyatakan empat kepentingan struktur organisasi kepada
sesebuah perniagaan. [5 markah]
Buku Teks
m.s. 15
15 © Penerbitan Pelangi Sdn. Bhd.
01 Hybrid PNiagaan Tg5_EM.indd 15 14/10/2021 5:38 PM
Perniagaan Ting. 5 KSSM Bab 1 Pengurusan Sumber Manusia
(b) Kenal pasti dan jelaskan jenis struktur organisasi yang sesuai untuk Perniagaan Amir Rak Moden
pada permulaan penubuhan perniagaan. [5 markah]
Buku Teks
KBAT Menganalisis m.s. 21
(c) Lakarkan struktur organisasi Amir Rak Moden. [5 markah]
Buku Teks
KBAT Mencipta m.s. 21
(d) Cadangkan struktur organisasi yang sesuai untuk Perniagaan Amir Rak Moden selepas 10 tahun
beroperasi. Berikan alasan anda. [5 markah]
Buku Teks
Penerbitan Pelangi Sdn Bhd. All Rights Reserved.
KBAT Mencipta m.s. 22
1. Andaikan anda seorang pengurus sumber manusia di sebuah kilang elektronik. Bagaimanakah anda
menempatkan pekerja-pekerja yang berikut supaya dapat membangunkan perniagaan yang mampan?
Saya mahir dan Saya seorang
mempunyai pekerja yang
kelayakan dalam kreatif dan
perakaunan. inovatif.
Cik Amanda Encik Kishan
Saya berupaya
merancang
strategi, melaksana
pelan, menepati
tarikh akhir, dan
Cik Zuhrah mencapai sasaran
jualan.
2. Anda seorang usahawan yang ingin memulakan perniagaan baharu di tempat anda. Anda ingin
merekrut sumber manusia untuk jawatan yang berikut:
(a) Penolong pengurus sumber manusia (b) Pengurus pengeluaran
(c) Pengurus kewangan (d) Pengurus pemasaran
(e) Kerani am
Jelaskan kepada pengurus sumber manusia anda tentang kemahiran kebolehkerjaan yang perlu ada
pada pekerja baharu untuk melayakkan mereka dipilih.
© Penerbitan Pelangi Sdn. Bhd. 16
01 Hybrid PNiagaan Tg5_EM.indd 16 14/10/2021 5:38 PM
SUDUT PAK–21
Rotating Review
Bab 1 Pengurusan sumber manusia
Penerbitan Pelangi Sdn Bhd. All Rights Reserved.
Subtajuk • Peranan pengurusan sumber manusia dalam sesebuah perniagaan
• Aspek pengelolaan sumber manusia dalam pembangunan perniagaan
• Hubung kait antara kemahiran kebolehkerjaan pekerja dengan kejayaan sesebuah
perniagaan
• Sistem penggajian bagi sesebuah organisasi
Hasil • Menjelaskan peranan pengurusan sumber manusia dalam sesebuah perniagaan.
pembelajaran • Menganalisis aspek pengelolaan sumber manusia dalam pembangunan perniagaan.
• Menilai hubung kait antara kemahiran kebolehkerjaan pekerja dengan kejayaan
sesebuah perniagaan.
• Mencadangkan idea baharu bagi untuk sistem penggajian bagi sesebuah organisasi.
Persiapan Kertas sebak dan pen penanda.
awal
Objektif Membantu murid memahami peranan pengurusan sumber manusia, aspek pengelolaan
sumber manusia, kemahiran kebolehkerjaan pekerja, dan sistem penggajian di sesebuah
organisasi.
Aktiviti 1. Membahagikan murid di dalam kelas kepada empat kumpulan.
2. Setiap kumpulan bertanggungjawab kepada satu tajuk.
Kumpulan 1: Peranan pengurusan sumber manusia
Kumpulan 2: Aspek pengelolaan sumber manusia
Kumpulan 3: Kemahiran kebolehkerjaan
Kumpulan 4: Sistem penggajian
3. Setiap kumpulan diberikan kertas sebak dan pen penanda.
4. Setiap kumpulan membincangkan topik masing-masing. Kemudian mereka perlu
mencatatkannya di kertas sebak dan memaparkannya di tempat kumpulan masing-
masing.
5. Setiap kumpulan akan bergerak dari satu kumpulan ke satu kumpulan yang lain
untuk membuat penilaian hasil kerja setiap kumpulan.
6. Setiap kumpulan boleh membuat komen, persoalan atau memberi idea tambahan
pada kertas berkenaan dengan menggunakan warna pen penanda yang berbeza.
Kuiz 1
17 © Penerbitan Pelangi Sdn. Bhd.
01 Hybrid PNiagaan Tg5_EM.indd 17 14/10/2021 5:38 PM
BAB
3 Sumber Pembiayaan
Perniagaan
Penerbitan Pelangi Sdn Bhd. All Rights Reserved.
FOKUS TOPIK
3.1 Sumber Pembiayaan untuk Sesebuah Perniagaan
1. Usahawan memerlukan modal untuk memulakan perniagaan.
2. Saiz modal bergantung kepada jenis pemilikan perniagaan.
3. Jenis modal terdiri daripada wang tunai, inventori, bangunan kilang, dan jentera.
3.2 Jenis Pembiayaan Dalaman dan Luaran yang Sesuai untuk Sesebuah Perniagaan
1. Dua sumber pembiayaan perniagaan:
(a) Sumber pembiayaan dalaman
(i) Simpanan peribadi
Wang simpanan di dalam akaun simpanan, akaun semasa, dan akaun simpanan tetap.
(ii) Modal daripada keuntungan (rizab)
Keuntungan syarikat yang tidak diagihkan kepada pemegang saham dalam bentuk dividen tetapi
disimpan untuk kegunaan perniagaan mengembangkan perniagaan pada masa hadapan.
(b) Sumber pembiayaan luaran
Sumber pembiayaan luaran boleh diperoleh daripada bank/institusi kewangan atau agensi kerajaan.
(i) Jenis pembiayaan daripada bank/ dan institusi kewangan:
• Modal permulaan – Pinjaman yang diperoleh untuk memulakan perniagaan.
• Sewa beli – Membeli aset dengan bayaran secara ansuran.
• Pajakan – Perjanjian antara pemajak dengan pihak bank dan institusi kewangan untuk
menyewa satu aset tertentu.
• Pemfaktoran – Pembelian invois oleh syarikat pemfaktoran (bank dan institusi kewangan)
daripada sesebuah perniagaan.
• Syer – Sumbangan modal oleh pemilik.
• Overdraf – Kemudahan kredit dengan membenarkan pemegang akaun semasa mengeluarkan
wang yang melebihi baki dalam akaun semasa bank.
• Gadaian/ Ar-Rahnu– Menggadaikan barang berharga.
(ii) Jenis pembiayaan daripada agensi kerajaan:
• Bantuan modal
– Diperoleh daripada agensi kerajaan seperti MARA, TEKUN, dan sebagainya.
– Contoh skim yang ditawarkan oleh MARA ialah Skim Pembiayaan Peningkatan Perniagaan
(SPiM).
– Contoh skim yang ditawarkan oleh TEKUN ialah Skim Pembiayaan Tekun Niaga.
• Jaminan kredit – Credit Guarantee Corporation Malaysia Berhad (CGC) beroperasi sebagai
agensi tunggal yang menyediakan lindungan jaminan kepada Perusahaan Kecil dan Sederhana
(PKS).
• Geran penyelidikan dan pembangunan – Disediakan untuk menggalakkan syarikat menjadi
lebih inovatif dalam menggunakan dan menyesuaikan teknologi sedia ada serta mencipta
teknologi dan produk baharu.
35 © Penerbitan Pelangi Sdn. Bhd.
03 Hybrid PNiagaan Tg5_EM.indd 35 14/10/2021 5:39 PM
Perniagaan Ting. 5 KSSM Bab 3 Sumber Pembiayaan Perniagaan
3.3 Keperluan Pembiayaan bagi Sesebuah Perniagaan
1. Usahawan perlu memilih sumber pembiayaan yang sesuai mengikut keperluan perniagaannya.
2. Contoh penyelesaian keperluan pembiayaan:
(a) Perniagaan bersaiz kecil (milikan tunggal) – Mengguna simpanan sendiri atau mendapat pinjaman
daripada ahli keluarga atau bantuan modal kerajaan.
(b) Perniagaan yang bersaiz besar/mengembangkan perniagaan – Mendapat pembiayaan dari bank dan
institusi kewangan atau agensi kerajaan.
Penerbitan Pelangi Sdn Bhd. All Rights Reserved.
3.4 Kekuatan dan Kelemahan Jenis Pembiayaan untuk Sesebuah Perniagaan
Sumber pembiayaan dalaman
Kekuatan Kelemahan
1. Simpanan peribadi 1. Simpanan peribadi
• Modal yang tersedia. • Menghadapi kehilangan wang simpanan
• Tidak perlu bayar faedah pinjaman/dividen. jika berlaku kegagalan.
2. Modal daripada keuntungan/untung tertahan 2. Modal daripada keuntungan/untung tertahan
• Sebagai modal pertumbuhan perniagaan. • Cukai perniagaan yang tinggi.
• Sebagai modal untuk pelaburan. • Pengagihan dividen yang rendah.
• Tidak perlu dibayar balik.
Sumber pembiayaan luaran
Kekuatan Kelemahan
1. Bank dan institusi kewangan 1. Bank dan institusi kewangan
• Tempoh bayaran balik pinjaman dan • Memerlukan penjamin.
ansuran bulanan boleh mengikut • Memerlukan cagaran.
kemampuan peminjam. • Kaedah faedah yang tinggi.
• Jumlah pinjaman boleh disesuaikan dengan 2. Agensi kerajaan
keperluan semasa. • Prosedur yang berunsur bikrokasi.
2. Agensi kerajaan • Persaingan yang sengit.
• Kadar faedah yang rendah/tiada. • Jumlah pinjaman terhad.
• Tanpa cagaran.
• Jumlah pinjaman boleh disesuaikan dengan
keperluan semasa.
3.5 Prosedur Mendapatkan Sumber Pembiayaan untuk Sesebuah Perniagaan
Mendapat khidmat Membuat
Menyediakan permohonan dan Kelulusan
nasihat kewangan
rancangan daripada pengawai menyediakan pembiayaan
perniagaan
kewangan dokumen sokongan
© Penerbitan Pelangi Sdn. Bhd. 36
03 Hybrid PNiagaan Tg5_EM.indd 36 14/10/2021 5:39 PM
Perniagaan Ting. 5 KSSM Bab 3 Sumber Pembiayaan Perniagaan
Tahap Halaman
Tafsiran
Penguasaan Buku Teks
Menyatakan sumber pembiayaan dalaman dan luaran untuk sesebuah
1 70
perniagaan. L
E
1. Lengkapkan rajah di bawah dengan menyatakan sumber pembiayaan dalaman dan luaran untuk
M
sesebuah perniagaan. SP 3.3.1 TP1
Penerbitan Pelangi Sdn Bhd. All Rights Reserved.
(a) B
Sumber pembiayaan dalaman
A
R
(i) Simpanan peribadi (ii) Modal daripada keuntungan A
(Rizab)
N
(b)
Sumber pembiayaan luaran P
B
(i) Pembiayaan bank/ institusi (ii) Agensi kerajaan D
kewangan
1
(iii) Modal permulaan (x) Bantuan modal
(iv) Sewa beli (xi) Jaminan kredit
(v) Pajakan (xii) Geran penyelidikan dan
(vi) Pemfaktoran pembangunan
(vii) Syer
(viii) Overdraf
(ix) Pinjaman perniagaan
atau gadaian/Ar-Rahnu
PENTAKSIRAN Menguasai Belum Menguasai Tandatangan Guru:
37 © Penerbitan Pelangi Sdn. Bhd.
03 Hybrid PNiagaan Tg5_EM.indd 37 14/10/2021 5:39 PM
Perniagaan Ting. 5 KSSM Bab 3 Sumber Pembiayaan Perniagaan
Tahap Tafsiran Halaman
Penguasaan Buku Teks
L 2 Menerangkan kekuatan dan kelemahan sumber pembiayaan dalaman 77
dan luaran untuk sesebuah perniagaan.
E 2. Lengkapkan jadual yang berikut dengan kekuatan dan kelemahan sumber pembiayaan dalaman dan
M luaran untuk sesebuah perniagaan. SP 3.3.4 TP2
B (a) Sumber pembiayaan dalaman Kelemahan
Kekuatan
A (i) Cepat dan ringkas. (i) Modal terhad.
R
A (ii) Tiada faedah. (ii) Sukar menambah modal dalam masa
yang singkat.
N
(b) Sumber pembiayaan bank dan institusi kewangan
Kekuatan Kelemahan
P (i) Tempoh bayaran balik pinjaman dan (i) Memerlukan penjamin dan cagaran.
ansuran
bulanan
mengikut
boleh
B Penerbitan Pelangi Sdn Bhd. All Rights Reserved.
kemampuan peminjam.
D (ii) Jumlah pinjaman boleh disesuaikan (ii) Kadar faedah yang tinggi.
dengan keperluan semasa.
2 (c) Sumber pembiayaan agensi kerajaan
Kekuatan Kelemahan
(i) Kadar faedah yang rendah atau tiada. (i) Tertakluk kepada terma dan syarat.
(ii) Tanpa cagaran. (ii) Persaingan yang sengit.
(iii) Jumlah pinjaman boleh disesuaikan (iii) Jumlah pinjaman terhad.
dengan keperluan semasa.
PENTAKSIRAN Menguasai Belum Menguasai Tandatangan Guru:
© Penerbitan Pelangi Sdn. Bhd. 38
03 Hybrid PNiagaan Tg5_EM.indd 38 14/10/2021 5:39 PM
Perniagaan Ting. 5 KSSM Bab 3 Sumber Pembiayaan Perniagaan
Tahap Halaman
Tafsiran
Penguasaan Buku Teks
Mengaplikasikan kaedah untuk mendapatkan sumber pembiayaan
3 dalaman dan luaran untuk sesebuah perniagaan. 78 L
E
3. Jordan baru menamatkan pengajiannya di universiti. Dia tidak berminat untuk kerja makan gaji
tetapi ingin bekerja sendiri dengan memulakan perniagaan sendiri. Walau bagaimanapun, Jordan M
Penerbitan Pelangi Sdn Bhd. All Rights Reserved.
tidak mempunyai modal yang mencukupi. Dia ingin memohon pembiayaan daripada agensi kerajaan
untuk memulakan perniagaan baharunya. SP 3.3.5 TP3 B
Huraikan kaedah untuk mendapatkan sumber pembiayaan bagi perniagaan Jordan. A
Kaedah mendapatkan sumber pembiayaan yang perlu diikuti oleh Jordan ialah:
(a) Menyediakan rancangan perniagaan. R
Untuk memudahkan proses permohonan pinjaman, pihak pembiaya mensyaratkan supaya A
peminjam menyediakan satu kertas cadangan perniagaan yang biasanya dikenali sebagai
rancangan perniagaan. Rancangan perniagaan ini harus merangkumi visi, misi, objektif, dan N
segala maklumat perniagaan yang ingin diketengahkan. Dalam usaha memudahkan pihak
pembiaya menilai kelayakan peminjam, rancangan perniagaan seharusnya lengkap, mantap,
mudah, dan ringkas. P
(b) Mendapat khidmat nasihat kewangan.
Jordan perlu mendapat khidmat nasihat kewangan daripada pihak bank atau agensi kerajaan B
yang dipilih. Semasa ingin memohon pembiayaan perniagaan, usahawan boleh mendapatkan D
khidmat nasihat berkaitan kelayakan, had pembiayaan, cagaran, margin pembiayaan, dan
kaedah bayaran balik.
(c) Membuat permohonan.
Jordan hendaklah memohon pembiayaan daripada institusi kewangan atau agensi kerajaan yang 3
dipilih dengan mematuhi segala prosedur dan syarat am.
PENTAKSIRAN Menguasai Belum Menguasai Tandatangan Guru:
39 © Penerbitan Pelangi Sdn. Bhd.
03 Hybrid PNiagaan Tg5_EM.indd 39 14/10/2021 5:39 PM
Perniagaan Ting. 5 KSSM Bab 3 Sumber Pembiayaan Perniagaan
Tahap Halaman
Tafsiran
Penguasaan Buku Teks
Menganalisis jenis pembiayaan yang sesuai untuk memulakan 70 – 75
L 4 sesebuah perniagaan.
E 4. Cik Sasilawati ingin memulakan perniagaan dengan membuka sebuah kedai yang menjual bunga segar.
M Cadangkan jenis pembiayaan yang sesuai untuk Cik Sasilawati. SP 3.3.1 SP 3.3.2 TP4
Jenis pembiayaan yang sesuai untuk Cik Sasilawati ialah:
B Simpanan peribadi
A Simpanan peribadi merupakan sumber asas sesebuah perniagaan. Simpanan peribadi merupakan
modal sendiri yang diperoleh daripada wang simpanan peribadi. Wang simpanan peribadi merupakan
R wang tunai dan simpanan di dalam akaun simpanan, akaun semasa, dan akaun simpanan tetap.
A Cik Sasilawati tidak perlu membuat permohonan pembiayaan dana sekiranya dia mempunyai
simpanan sendiri.
N
P
B Penerbitan Pelangi Sdn Bhd. All Rights Reserved.
D
4
PENTAKSIRAN Menguasai Belum Menguasai Tandatangan Guru:
© Penerbitan Pelangi Sdn. Bhd. 40
03 Hybrid PNiagaan Tg5_EM.indd 40 14/10/2021 5:39 PM
Perniagaan Ting. 5 KSSM Bab 3 Sumber Pembiayaan Perniagaan
Tahap Tafsiran Halaman
Penguasaan Buku Teks
Menyediakan kertas cadangan bagi mendapatkan sumber pembiayaan
5 untuk sesebuah perniagaan. – L
E
5. Anda ingin memulakan perniagaan sendiri. Sediakan rancangan perniagaan untuk mendapatkan
sumber pembiayaan bagi perniagaan anda. TP5
M
Penerbitan Pelangi Sdn Bhd. All Rights Reserved.
B
A
R
A
N
P
B
D
5
PENTAKSIRAN Menguasai Belum Menguasai Tandatangan Guru:
41 © Penerbitan Pelangi Sdn. Bhd.
03 Hybrid PNiagaan Tg5_EM.indd 41 14/10/2021 5:39 PM
Perniagaan Ting. 5 KSSM Bab 3 Sumber Pembiayaan Perniagaan
Tahap Halaman
Penguasaan Tafsiran Buku Teks
L 6 Menilai pembiayaan yang optimum diperlukan untuk mengoperasikan 71 – 76
sesebuah perniagaan.
E 6. Anda dikehendaki menilai pembiayaan yang optimum berdasarkan kes di bawah.
M SP 3.3.1 SP 3.3.2 SP 3.3.3 TP6
B Peniaga A yang tidak ingin menghilangkan kawalan perniagaan
dan lebih suka bebas dalam membuat keputusan haruslah
A mengelakkan daripada mendapatkan modal daripada pelabur
seperti pemegang saham.
R
A (a) Apakah jenis pembiayaan yang optimum diperlukan oleh Peniaga A?
Peniaga A harus memilih pembiayaan hutang seperti pinjaman dari bank, pemfaktoran, dan
N sebagainya.
(b) Beri pendapat anda terhadap pemilihan tersebut.
P Ini adalah kerana setelah hutang diselesaikan, hubungan antara perniagaan dengan pembiaya
adalah tidak wujud lagi.
B Penerbitan Pelangi Sdn Bhd. All Rights Reserved.
D
6
PENTAKSIRAN Menguasai Belum Menguasai Tandatangan Guru:
© Penerbitan Pelangi Sdn. Bhd. 42
03 Hybrid PNiagaan Tg5_EM.indd 42 14/10/2021 5:39 PM
Perniagaan Ting. 5 KSSM Bab 3 Sumber Pembiayaan Perniagaan
SPM
Kertas 1 III Sumber pembiayaan bank A rizab
IV Sumber pembiayaan
B hasil diterima
agensi kerajaan
Pilih jawapan yang paling tepat. C perolehan bersih
Penerbitan Pelangi Sdn Bhd. All Rights Reserved.
A I dan II C II dan III D keuntungan kasar
1. Antara yang berikut, yang B I dan IV D III dan IV Buku Teks
manakah dikenali sebagai Buku Teks m.s. 70
modal? m.s. 70 6. Antara yang berikut, yang
I Buruh 4. Maklumat berikut berkaitan manakah merupakan sumber
II Peniaga dengan sejenis sumber pembiayaan dalaman?
III Jentera pembiayaan. I Overdraf
IV Wang tunai • Sewa beli II Pinjaman bank
A I dan II • Overdraf III Simpanan peribadi
B I dan IV • Gadaian IV Modal daripada
C II dan III keuntungan
D III dan IV Apakah sumber pembiayaan A I dan II
Buku Teks tersebut? B I dan IV
m.s. 68 A Sumber pembiayaan C II dan III
2. Sumber pembiayaan luaran D III dan IV
manakah yang sesuai untuk B Sumber pembiayaan Buku Teks
m.s. 70
perniagaan bersaiz kecil? dalaman
I Pinjaman bank C Sumber pembiayaan bank 7. Jenis pembiayaan manakah
II Geran penyelidikan dan D Sumber pembiayaan yang boleh didapati daripada
pembangunan agensi kerajaan agensi kerajaan?
III Simpanan peribadi Buku Teks A Overdraf
m.s. 70
IV Pinjaman daripada B Sewa beli
saudara-mara 5. Keuntungan yang tidak C Pemfaktoran
diagihkan kepada pemegang
A I dan II saham tetapi diguna untuk D Geran penyelidikan dan
B I dan IV mengembangkan perniagaan pembangunan
C II dan III dikenali sebagai Buku Teks
D III dan IV m.s. 70
Buku Teks 8. Gambar 1 menunjukkan perbualan antara dua peniaga.
m.s. 70
Saya ingin membeli Saya cadangkan
3. Maklumat berikut berkaitan sebuah lori untuk anda cuba
dengan sejenis sumber perniagaan saya. Tapi jenis sumber
pembiayaan. saya kekurangan modal pembiayaan X.
untuk pembelian lori itu.
• Bantuan modal
• Jaminan kredit
• Geran penyelidikan dan
pembangunan
Apakah sumber pembiayaan Gambar 1
tersebut?
I Sumber pembiayaan Apakah jenis pembiayaan X?
luaran A Syer C Sewa beli
II Sumber pembiayaan B Pemfaktoran D Modal daripada keuntungan
dalaman KBAT Menganalisis Buku Teks
m.s. 70 – 71
43 © Penerbitan Pelangi Sdn. Bhd.
03 Hybrid PNiagaan Tg5_EM.indd 43 14/10/2021 5:39 PM
Perniagaan Ting. 5 KSSM Bab 3 Sumber Pembiayaan Perniagaan
9. Maklumat berikut berkaitan pembayaran wang 14. Maklumat berikut berkaitan
dengan rancangan Encik pendahuluan dengan sejenis pembiayaan.
Hafiz. II Pemindahan hak milik Pemborong Tan menjual
peti sejuk berlaku selepas
Encik Hafiz ingin proses pembayaran invois pelanggannya.
menubuhkan sebuah selesai Apakah jenis pembiayaan
syarikat pengeluaran kasut. III Pemberi sewa berhak tersebut?
Apakah sumber pembiayaan menarik balik peti sejuk A Sewa beli
yang sesuai untuk Encik jika Puan Hamidah gagal B Gadaian
Penerbitan Pelangi Sdn Bhd. All Rights Reserved.
Hafiz? membayar ansuran C Ansuran
A Ar-Rahnu IV Pemberi sewa tidak D Pemfaktoran
B Pinjaman bank berhak menarik balik Buku Teks
m.s. 71
C Simpanan sendiri peti sejuk jika Puan
D Sahabat handai Hamidah gagal membuat 15. Maklumat berikut berkaitan
Buku Teks pembayaran dengan kekuatan sejenis
m.s. 71 A I dan II sumber pembiayaan.
10. Gambar 2 menunjukkan B I dan IV Perniagaan boleh
beberapa barang tahan lama. C II dan III menggunakan barang
D III dan IV modal seperti jentera untuk
Buku Teks menghasilkan pendapatan
m.s. 71
walaupun bayaran belum
12. Antara yang berikut, yang dijelaskan.
manakah merupakan sumber
pembiayaan perbankan/ Apakah sumber pembiayaan
institusi kewangan? tersebut?
I Pemfaktoran A Pajakan
II Overdraf B Sewa beli
III Jaminan kredit C Pemfaktoran
IV Geran penyelidikan dan D Simpanan peribadi
Gambar 2 Buku Teks
pembangunan m.s. 71
Apakah kaedah yang boleh A I dan II
digunakan untuk membeli B I dan IV 16. Apakah kelebihan mendapat
barang tersebut? C II dan III sumber dana dengan
A Pajakan D III dan IV menggunakan kaedah
B Sewa beli Buku Teks pemfaktoran?
C Ar-Rahnu m.s. 71 A Mendapat tunai dengan
D Gadai janji 13. Maklumat berikut berkaitan segera
Buku Teks B Mengurangkan
m.s. 71 dengan sejenis pembiayaan. pembayaran faedah
11. Maklumat berikut berkaitan Membolehkan usahawan C Mengurangkan kecairan
perniagaan
dengan pembelian Puan menggunakan mesin
Hamidah. dengan cara menyewanya D Meningkatkan simpanan
daripada bank bagi tempoh perniagaan
Puan Hamidah membeli tertentu. Buku Teks
m.s. 71
sebuah peti sejuk secara Apakah jenis pembiayaan
ansuran. 17. Maklumat berikut berkaitan
tersebut? dengan sejenis sumber
Apakah yang berkaitan A Pajakan pembiayaan.
dengan situasi di atas? B Gadaian
I Pemindahan hak milik C Sewa beli Bank saudagar membeli
peti sejuk berlaku semasa D Ar-Rahnu syer yang tidak dapat
Buku Teks dilanggan oleh pelabur.
m.s. 71
© Penerbitan Pelangi Sdn. Bhd. 44
03 Hybrid PNiagaan Tg5_EM.indd 44 14/10/2021 5:39 PM
Perniagaan Ting. 5 KSSM Bab 3 Sumber Pembiayaan Perniagaan
Apakah sumber pembiayaan Apakah jenis pembiayaan III Menggalakkan syarikat
tersebut? yang sesuai untuk membeli Malaysia terlibat dengan
A Syer mesin basuh perniagaan penyelidikan dan
B Pajakan tersebut? pembangunan produk
C Sewa beli A Pajakan IV Menggalakkan budaya
D Pemfaktoran B Gadaian menabung dalam
Buku Teks C Sewa beli kalangan peniaga kecil
m.s. 71
D Pemfaktoran A I dan II
18. Antara yang berikut, yang Buku Teks B I dan IV
m.s. 71
Penerbitan Pelangi Sdn Bhd. All Rights Reserved.
manakah berkaitan dengan C II dan III
kelemahan overdraf? 21. Maklumat berikut berkaitan D III dan IV
I Tiada had maksimum dengan Syarikat Logistik Buku Teks
m.s. 73
II Kadar faedah lebih tinggi Mutiara Sdn. Bhd..
III Bank berhak untuk Kilang Roti &Kek Mutiara 23. Antara yang berikut, yang
menarik semula ingin mengembangkan manakah merupakan
kemudahan overdraf perniagaannya dengan bantuan perniagaan yang
pada bila-bila masa mencipta teknologi dan disediakan oleh MARA?
IV Pembayaran balik produk baharu. A Skim Pembiayaan
pinjaman mengikut masa Kontrak-I
yang ditetapkan Apakah kemudahan B Skim Pembiayaan
A I dan II C II dan III kewangan oleh agensi Kontrak Ekspres (SPiKE)
B I dan IV D III dan IV kerajaan yang sesuai untuk C Program Agropreneur
Buku Teks membantu Kilang Roti & Muda (PAM)
m.s. 71 Kek Mutiara? D Skim Pembiayaan Tekun
A Ar-Rahnu
19. Maklumat berikut berkaitan Niaga
dengan sejenis sumber B Jaminan kredit Buku Teks
m.s. 73
pembiayaan. C Bantuan modal
D Geran penyelidikan dan 24. Apakah tujuan penubuhan
Siti Fatimah menggadaikan pembangunan Credit Guarantee
barang kemasnya untuk Buku Teks Corporation Malaysia
mendapat pinjaman tunai m.s. 72 Berhad (CGC)?
dengan segera. 22. Gambar 4 menunjukkan logo A Membantu PKS yang
Apakah sumber pembiayaan sesuatu agensi kerajaan. tidak mencukupi modal
tersebut? B Membantu PKS
mengembangkan
A Pajakan perniagaan
B Ar-Rahnu C Membantu PKS yang
C Sewa beli tiada cagaran
D Pemfaktoran D Membantu PKS yang
Buku Teks
m.s. 71 tiada modal permulaan
Buku Teks
20. Gambar 3 menunjukkan m.s. 74
Kedai Dobi Layan Diri Jojo.
25. Jenis pembiayaan manakah
Gambar 4
sesuai dipilih oleh Encik Ng
Pernyataan manakah yang yang ingin membuka gerai
berkaitan dengan agensi menjual minuman soya dan
kerajaan tersebut? pao?
I Menyediakan kemudahan A Ar-Rahnu
seperti ruang niaga, B Pinjaman bank
gerai, dan tapak kilang C Simpanan peribadi
II Menawarkan kursus dan D Geran pembangunan
latihan keusahawanan Buku Teks
Gambar 3 m.s. 75
45 © Penerbitan Pelangi Sdn. Bhd.
03 Hybrid PNiagaan Tg5_EM.indd 45 14/10/2021 5:39 PM
Perniagaan Ting. 5 KSSM Bab 3 Sumber Pembiayaan Perniagaan
26. Apakah kelebihan 30. Apakah yang perlu A I dan II
penggunaan simpanan disediakan oleh perniagaan B I dan IV
sendiri sebagai modal? sebelum mengemukakan C II dan III
A Memerlukan cagaran permohonan pembiayaan D III dan IV
B Tiada risiko kegagalan kepada institusi perbankan Buku Teks
C Saiz modal yang besar atau kewangan? m.s. 79
D Tidak perlu membayar A Bahan mentah
faedah pinjaman B Akaun simpanan 33. Apakah faktor yang perlu
Buku Teks C Borang permohonan dipertimbangkan oleh
m.s. 77 peniaga untuk memilih jenis
Penerbitan Pelangi Sdn Bhd. All Rights Reserved.
D Rancangan perniagaan
Buku Teks pembiayaan yang sesuai?
27. Apakah kelemahan m.s. 78 A Kadar faedah
menggunakan sumber 31. Rajah 1 menunjukkan prosedur B Jumlah ganjaran
pembiayaan dalaman? permohonan pembiayaan dari C Lokasi agensi
A Modal terhad sebuah bank. pembiayaan
B Faedah pinjaman tinggi D Latar belakang syarikat
C Susah mendapat Menghantar permohonan Buku Teks
kelulusan kepada pihak bank untuk m.s. 86
D Tempoh bayar balik yang diproses 34. Kriteria manakah yang
panjang digunakan untuk memilih
Buku Teks
m.s. 77 Permohonan jenis pembiayaan yang
dipertimbangkan oleh bank sesuai?
28. Apakah kelemahan jika Lulus A Nama
sesebuah perniagaan B Lokasi
mendapatkan pembiayaan P C Pengurusan
daripada agensi kerajaan? Rajah 1 D Kadar faedah
A Memerlukan cagaran Apakah proses P? Buku Teks
m.s. 86
B Persaingan yang sengit A Penyediaan rancangan
C Kadar faedah yang tinggi perniagaan 35. Antara yang berikut, yang
D Tempoh bayar balik yang B Menghantar borang manakah merupakan faktor
pendek permohonan yang dipertimbangkan oleh
Buku Teks C Memperoleh surat pihak bank untuk meluluskan
m.s. 77
Kelulusan Pembiayaan sesuatu pinjaman?
29. Maklumat berikut berkaitan dari bank A Lokasi perniagaan
dengan rancangan perniagaan. D Mendapat khidmat B Nilai aset yang
Mengandungi maklumat nasihat daripada pegawai dicagarkan
seperti nama syarikat, misi, bank C Jenis pelanggan
visi, matlamat, ringkasan Buku Teks perniagaan
m.s. 79
perniagaan, produk yang D Bilangan rakan kongsi
ditawarkan, modal yang 32. Antara yang berikut, yang perniagaan
diperlukan. manakah merupakan Buku Teks
m.s. 86
dokumen sokongan yang
Apakah tajuk penting dalam perlu dihantar semasa
rancangan perniagaan yang membuat permohonan
dirujuk? pinjaman bank?
A Rumusan eksekutif I Lesen perniagaan
B Rancangan operasi II Tahap teknologi
C Rancangan kewangan III Bilangan sumber manusia
D Rancangan pemasaran IV Rekod jualan perniagaan
Buku Teks
m.s. 78
© Penerbitan Pelangi Sdn. Bhd. 46
03 Hybrid PNiagaan Tg5_EM.indd 46 14/10/2021 5:39 PM
Perniagaan Ting. 5 KSSM Bab 3 Sumber Pembiayaan Perniagaan
Kertas 2
Bahagian A
1. Terangkan sumber pembiayaan yang berikut:
(a) Simpanan peribadi. [4 markah]
(b) Modal daripada keuntungan. [3 markah]
(c) Sewa beli. [3 markah]
Penerbitan Pelangi Sdn Bhd. All Rights Reserved.
Buku Teks
m.s. 70 – 71
2. (a) Maklumat berikut berkaitan dengan perniagaan Encik Khairul.
Encik Khairul berhasrat untuk mengembangkan perniagaannya dengan membuka cawangan
baharu, namun dia menghadapi masalah kekurangan modal. Encik Khairul bercadang untuk
mengumpul modal dengan menerbitkan syer.
Terangkan jenis pembiayaan tersebut. [6 markah]
Buku Teks
m.s. 71
(b) Maklumat berikut berkaitan dengan Sarah.
Sarah ialah seorang pemborong pakaian yang memiliki sebuah kedai yang berlokasi di
Puchong. Sarah mengambil stok secara kredit daripada pengeluar dan membayar selepas dua
bulan melalui akaun semasanya.
Kenal pasti jenis pembiayaan yang sesuai digunakan oleh Sarah jika menghadapi masalah
ketidakcukupan wang untuk membayar hutang. [4 markah]
Buku Teks
m.s. 71
Pengiraan
kadar faedah
overdraf
INFO
3. (a) Gambar 1 menunjukkan satu agensi kerajaan.
Gambar 1
(i) Apakah agensi kerajaan tersebut? [1 markah]
(ii) Terangkan tiga skim jaminan yang ditawarkan oleh agensi kerajaan ini. [6 markah]
Buku Teks
m.s. 74
(b) Terangkan objektif penubuhan agensi pembiayaan TEKUN. [3 markah]
47 © Penerbitan Pelangi Sdn. Bhd.
03 Hybrid PNiagaan Tg5_EM.indd 47 14/10/2021 5:39 PM
Perniagaan Ting. 5 KSSM Bab 3 Sumber Pembiayaan Perniagaan
4. Gambar 2 berkaitan dengan keputusan seorang usahawan.
Saya bercadang membuka satu cawangan
restoran dengan menggunakan sumber
pembiayaan dalaman dan bukan sumber
pembiayaan luaran.
Penerbitan Pelangi Sdn Bhd. All Rights Reserved.
Gambar 2
(a) Mengapakah usahawan tersebut membuat keputusan demikian? Beri pendapat anda. [6 markah]
Buku Teks
m.s. 77
(b) Apakah kelemahan jenis pembiayaan yang dicadangkan oleh usahawan tersebut? [2 markah]
Buku Teks
m.s. 77
(c) Terangkan satu sumber pembiayaan dalam perniagaan yang sesuai untuk usahawan tersebut.
[2 markah]
Bahagian B
5. (a) Maklumat berikut berkaitan dengan Perniagaan Encik Amirul.
Encik Amirul ialah seorang pemborong kain. Dia membeli kain dari kilang kain secara
tunai dan memberi kemudahan kredit kepada peruncit kain. Baru-baru ini, Encik Amirul
menghadapi masalah aliran tunai. Dia ingin menggunakan kemudahan bank untuk mengatasi
masalah tersebut.
Terangkan kemudahan bank yang boleh menyediakan kewangan untuk mengatasi masalah Encik
Amirul. [6 markah]
Buku Teks
KBAT Menganalisis m.s. 71
(b) Maklumat berikut berkaitan dengan Perniagaan Syarikat Anna Sdn. Bhd..
Syarikat Anna Sdn. Bhd. merupakan sebuah syarikat yang menjual alat-alat elektrik. Syarikat
Anna Sdn. Bhd. biasanya memberi kemudahan kredit selama tiga bulan kepada penghutangnya.
Kebelakangan ini, Syarikat Anna Sdn. Bhd. kekurangan wang tunai dan bercadang untuk
menjual surat hutangnya.
Terangkan kemudahan pembiayaan di atas. [9 markah]
Buku Teks
m.s. 71
6. (a) Terangkan tiga kemudahan kewangan yang disediakan oleh agensi kerajaan kepada peniaga.
[9 markah]
Buku Teks
m.s. 72
© Penerbitan Pelangi Sdn. Bhd. 48
03 Hybrid PNiagaan Tg5_EM.indd 48 14/10/2021 5:39 PM
Perniagaan Ting. 5 KSSM Bab 3 Sumber Pembiayaan Perniagaan
(b) Gambar 3 menunjukkan logo suatu agensi kerajaan.
Gambar 3
Penerbitan Pelangi Sdn Bhd. All Rights Reserved.
Jelaskan agensi di atas. [6 markah]
Buku Teks
m.s. 73
MARA
INFO
7. (a) Senaraikan proses permohonan pinjaman bank. [7 markah]
Buku Teks
m.s. 79
(b) Apakah dokumen yang diperlukan untuk memohon pembiayaan dari bank atau institusi dan
agensi kerajaan? [8 markah]
Buku Teks
m.s. 79 – 80
Bahagian C
8. Syarikat PTB Bhd. merupakan sebuah syarikat pembuatan air minuman. Syarikat PTB Bhd.
bertapak di Parit Buntar, Perak. Syarikat PTB Bhd. telah diasaskan oleh Encik Abdullah dan telah
beroperasi selama lima tahun.
Baru-baru ini, Encik Abdullah ingin mengembangkan perniagaannya ke seluruh negara dan
berazam untuk mengeksport produk mereka ke Asia Tenggara. Encik Abdullah bercadang untuk
membina sebuah kilang baharu bagi meningkatkan produktiviti pengeluaran. Beliau juga ingin
menambah sebuah mesin pemprosesan minuman yang lebih canggih. Terdapat pemegang saham
yang bercadang menggunakan rizab perniagaan untuk tujuan mengembangkan perniagaan.
Namun, selepas berbincang dengan ahli lembaga pengarah, Encik Abdullah telah bersetuju tidak
menggunakan wang rizab perniagaan, tetapi menerbitkan syer.
Berdasarkan kes di atas, jawab soalan-soalan berikut:
(a) Apakah kesannya terhadap Syarikat PTB Bhd. sekiranya wang rizab (untung tertahan) digunakan
untuk tujuan mengembangkan perniagaan? [10 markah]
(b) Pada pendapat anda, adakah pemilihan Syarikat PTB untuk menggunakan syer sebagai sumber
pembiayaan betul? [10 markah]
KBAT Menilai Buku Teks
m.s. 77
49 © Penerbitan Pelangi Sdn. Bhd.
03 Hybrid PNiagaan Tg5_EM.indd 49 14/10/2021 5:39 PM
Perniagaan Ting. 5 KSSM Bab 3 Sumber Pembiayaan Perniagaan
1. Maklumat berikut diperoleh daripada Syarikat Top Link Precision Engineering Berhad yang
menghasilkan komponen mesin dan peralatan kepada kilang-kilang di Malaysia.
Penerbitan Pelangi Sdn Bhd. All Rights Reserved.
Tahun Untung bersih (RM juta) Rizab (RM juta)
2019 150 45
2020 220 50
2021 280 60
Syarikat Top Link Precision Engineering Berhad memerlukan modal tambahan sebanyak RM150
juta untuk membina sebuah kilang baharu di Senai, Johor bagi memenuhi permintaan yang semakin
meningkat di Malaysia. Cadangkan satu sumber pembiayaan dalaman kepada Syarikat Top Link
Precision Engineering Berhad untuk mendapatkan modal tambahan tersebut.
2. Gambar berikut menunjukkan masalah yang dihadapi oleh Zameer.
Saya ingin memulakan perniagaan sendiri dengan membuka
sebuah kedai kasut yang bersaiz kecil sahaja. Saya
kekurangan modal sebanyak RM30 000 untuk pembelian
aset bukan semasa. Saya juga tidak ada harta yang boleh
dicagar. Bolehkan saya dapat pembiayaan?
(a) Pada pendapat anda, bolehkah Zameer masih mendapat pembiayaan walaupun dia tidak ada
harta yang boleh dicagar?
(b) Apakah sumber pembiayaan yang sesuai untuk perniagaan Zameer?
3. Yasmin merupakan seorang pelajar lepasan kolej pengurusan perniagaan. Dia ingin memulakan
kerjayanya dengan membuka sebuah kafe.
(a) Huraikan cara Yasmin boleh memohon pinjaman daripada bank.
(b) Permohonan Yasmin tidak semestinya diluluskan walaupun dia telah memohon pinjaman dari
bank.
Setujukah anda dengan pernyataan di atas?
© Penerbitan Pelangi Sdn. Bhd. 50
03 Hybrid PNiagaan Tg5_EM.indd 50 14/10/2021 5:39 PM
SUDUT PAK–21
Mix-N-Match
Bab 3 Sumber pembiayaan perniagaan
Subtajuk Jenis pembiayaan dalaman dan luaran yang sesuai untuk sesebuah perniagaan
Penerbitan Pelangi Sdn Bhd. All Rights Reserved.
Hasil Menghuraikan jenis pembiayaan dalaman dan luaran yang sesuai untuk sesebuah
pembelajaran perniagaan.
Persiapan awal Sediakan kad yang ditulis jenis dan huraian pembiayaan dalaman dan luaran.
Objektif Membantu murid menghuraikan jenis pembiayaan dalaman dan luaran yang sesuai untuk
sesebuah perniagaan.
Aktiviti 1. Bahagikan kelas kepada dua kumpulan.
2. Sekumpulan murid akan mendapat kad yang ditulis maklumat tentang jenis pembiayaan
dalaman dan luaran dan sekumpulan yang lain akan mendapat kad yang mengandungi
huraian tentang jenis pembiayaan.
3. Selepas mendapat kad, setiap murid boleh bergerak secara bebas dalam bilik darjah
untuk mencari murid yang memegang kad yang boleh dipadan dengan kadnya.
4. Murid yang mempunyai kad yang sepadan perlu membentangkan hasil mereka di
depan kelas.
Showdown
Bab 3 Sumber pembiayaan perniagaan
Subtajuk Kekuatan dan kelemahan jenis pembiayaan untuk sesebuah perniagaan
Hasil Membandingkan kekuatan dan kelemahan jenis pembiayaan untuk sesebuah perniagaan.
pembelajaran
Persiapan awal Cip.
Objektif Membantu murid memahami kekuatan dan kelemahan jenis pembiayaan untuk sesebuah
perniagaan.
Aktiviti 1. Kelas dibahagikan kepada beberapa kumpulan.
2. Guru mengemukakan tugasan yang berkaitan dengan kekuatan dan kelemahan jenis
pembiayaan kepada setiap ahli dan setiap ahli diminta memikirkannya dalam masa 3
minit.
3. Setiap ahli kumpulan meletakkan cip di tengah-tengah apabila ingin bercakap dan
memberi pendapat tentang kekuatan dan kelemahan jenis pembiayaan untuk sesebuah
perniagaan.
4. Mereka tidak boleh mengulangi giliran bercakap sehingga setiap orang diberikan
peluang untuk bercakap.
Kuiz 3
51 © Penerbitan Pelangi Sdn. Bhd.
03 Hybrid PNiagaan Tg5_EM.indd 51 14/10/2021 5:39 PM
BAB (c) Pengurusan sumber manusia penggajian yang adil
dan berdaya saing untuk
perlu menggalakkan
1 Pengurusan Sumber pembangunan bakat pekerja memastikan pekerjanya
Manusia
menerusi pelbagai aktiviti
sentiasa bermotivasi untuk
dan menyediakan sumber bekerja.
Penerbitan Pelangi Sdn Bhd. All Rights Reserved.
pembiayaan pendidikan (d) Penghargaan dan hukuman.
LEMBARAN PBD untuk menggalakkan pekerja Syarikat Wahid perlu memberi
menambahkan pengetahuan penghargaan kepada pekerja
1. (a) Maksud pengurusan sumber dan kemahiran kepakaran. yang menunjukkan prestasi
manusia ialah satu usaha (d) Pemberhentian pekerja yang cemerlang dalam satu
pembangunan tenaga kerja
dalam organisasi untuk bermaksud penamatan tahun. Penghargaan diberikan
kontrak pekerjaan antara
untuk menggalakkan pekerja
menarik, membangun dan organisasi dengan bekerja dengan lebih rajin
mengekalkan tenaga pekerja pekerjanya. Jenis penamatan dan cemerlang. Hukuman
yang berprestasi tinggi.
(b) (i) Sumber manusia sentiasa kontrak seperti persaraan, yang merupakan tindakan
mencukupi. penamatan perkhidmatan disiplin yang dikenakan
(ii) Sumber manusia secara sukarela, penamatan kepada pekerja yang tidak
menunjukkan prestasi yang
perkhidmatan secara tindakan
diberikan latihan yang disiplin, dan pemecatan. baik juga perlu dilakukan oleh
cukup dan terkini.
(iii) Pengagihan sumber 3. (a) balasan Syarikat Wahid.
manusia secara (b) sumbangan (e) Penyelesaian masalah.
(c) faedah dan ganjaran
Perhubungan industri perlu
berkesan.
(iv) Kebajikan pekerja (d) motivasi diwujudkan oleh Syarikat
Wahid untuk menyelesaikan
(e) munasabah
sentiasa dijaga.
(v) Prestasi sumber manusia 4. Peranan pengurusan sumber masalah antara majikan
sentiasa dipantau. manusia yang berkesan untuk dengan pekerja. Perhubungan
(vi) Tahap motivasi pekerja meningkatkan prestasi sesebuah industri melibatkan pihak
perniagaan ialah dengan
majikan, kesatuan sekerja,
sentiasa tinggi. menyediakan: dan kerajaan dalam
2. (a) Perancangan keperluan (a) Penempatan pekerja dan menyelesaikan masalah
sumber manusia sangat
penting untuk memastikan fasiliti yang berkaitan. berkaitan pekerja. Melalui
Syarikat Wahid perlu
kesatuan sekerja, perundingan
pekerja yang diambil dapat menyediakan penempatan boleh dilaksanakan bagi
memenuhi keperluan semasa sumber manusia yang menyelesaikan sebarang
pekerjaan dan keperluan melibatkan empat proses, masalah.
sumber manusia pada masa
hadapan. Selepas mengenal iaitu merekrut, pemilihan, (f) Struktur organisasi.
penawaran kerja, dan induksi.
Struktur organisasi Syarikat
pasti keperluan pekerja, (b) Standard prosedur operasi Wahid perlu ditunjukkan
pengurus sumber manusia tugas. dalam bentuk carta
hendaklah merekrut pekerja Syarikat Wahid perlu organisasi. Carta organisasi
yang sesuai dengan pelbagai
kaedah. Kontrak pekerjaan menyediakan standard menunjukkan peringkat
prosedur operasi tugas.
jawatan, hubungan kuasa dan
merupakan satu perjanjian Standard ini merupakan tugasan yang dilaksanakan
antara majikan dengan satu senarai peraturan oleh seseorang pegawai.
pekerja dalam bentuk tulisan dan prosedur yang harus 5. (a) Kepentingan Ricky Motor
atau lisan. Deskripsi tugas
merupakan maklumat yang dipatuhi oleh seseorang Corporation meramal sumber
pekerja dalam sesebuah
manusia:
berkaitan tugas seseorang organisasi. Prosedur operasi (i) Memenuhi keperluan
pekerja. tugas mengandungi proses kualiti sumber manusia.
(b) Kejayaan sesebuah kerja sesuatu tugas atau Melalui ramalan
organisasi amat bergantung
kepada kemahiran aktiviti dalam sesebuah keperluan kualiti sumber
manusia, pekerja yang
organisasi. Ia merupakan
pekerjanya. Program latihan satu garis panduan yang direkrut merupakan
dan pembangunan dapat boleh digunakan oleh pekerja yang mempunyai
memastikan semua pekerja seseorang pekerja semasa kemahiran, kelayakan,
mendapat kemahiran sesuai
melaksanakan tugas.
dengan perkembangan (c) Sistem penggajian. dan pengalaman yang
bersesuaian dengan
semasa dan mempunyai daya Syarikat Wahid perlu kekosongan jawatan yang
saing yang tinggi.
menyediakan sistem sedia ada.
J1 © Penerbitan Pelangi Sdn. Bhd.
10 JAW TOP P’NIAGA TG5.indd 1 14/10/2021 5:36 PM
Perniagaan Ting. 5 KSSM Jawapan
(ii) Memenuhi keperluan tinggi. Ia berkaitan dengan Pengurus • Bertanggungjawab
kuantiti sumber manusia. pembelajaran sepanjang cawangan menterjemahkan
Melalui ramalan hayat, penyelesaian masalah, – pengurus wawasan, hala tuju,
keperluan kuantiti sumber kemahiran membuat pertengahan dan strategi jangka
manusia, kuantiti pekerja keputusan, prinsip-prinsip masa panjang
yang direkrut adalah sains dan teknologi yang organisasi kepada
mencukupi berdasarkan digunakan dalam bidang objektif dan aktiviti
kekosongan jawatan yang pekerjaan. Dari kes tersebut, yang lebih khusus.
sedia ada. Aminah mempunyai
(b) Kesan pengetahuan tentang • Mengawal dan
merancang aktiviti
(i) Pemadanan kelayakan pembuatan roti dan kek. cawangan masing-
Penerbitan Pelangi Sdn Bhd. All Rights Reserved.
akademik dan kemahiran (d) Berpengalaman dalam masing dan memberi
dengan jenis pekerjaan. industri tertentu arahan kepada
(ii) Mengelakkan pembaziran Jawatan ini juga perlu pengurus peringkat
sumber. mengambil kira pengalaman bawahan.
(iii) Meningkatkan produktiviti pekerja dalam industri
perniagaan. tertentu. Pekerja yang Penyelia – • Bertanggungjawab
6. Kemahiran kebolehkerjaan yang berpengalaman dalam pengurus untuk melaksanakan
perlu dikuasai oleh Aminah ialah: industri yang berkaitan dapat bawahan rancangan yang
(a) Kelayakan yang bersesuaian. melakukan kerja dengan lebih telah ditetapkan oleh
Merupakan kelayakan cekap. Pekerja yang lebih pengurus peringkat
akademik yang ada pada cekap dapat meningkatkan pertengahan.
pekerja. Aminah perlu produktivitinya dan seterusnya • Menyelia aktiviti
mempunyai kelayakan meningkatkan pendapatan pekerja dan operasi
akademik SPM ke atas untuk organisasi. Dari kes itu, pengeluaran secara
memohon jawatan ini. Dari Aminah yang pernah bekerja langsung.
kes itu, Aminah mempunyai di Kedai Bakery S10 selama
kelayakan akademik di 2 tahun dianggap sebagai SPM
mana dia merupakan pelajar pekerja yang berpengalaman
lepasan kolej vokasional. dalam industri tertentu. Kertas 1
(b) Berpengalaman. 7. (a) Struktur organisasi Syarikat 1. B 2. D 3. C 4. B 5. D
Majikan mementingkan Victory Sdn. Bhd.: 6. C 7. A 8. C 9. B 10. D
pengalaman kerja kerana 11. C 12. D 13. A 14. D 15. A
pekerja yang berpengalaman Ketua Pegawai Eksekutif 16. A 17. C 18. C 19. D 20. D
dapat melakukan tugas (Encik Rahman bin Saad) 21. C 22. A 23. A 24. D 25. B
dengan berkesan. Pekerja 26. B 27. A 28. A 29. D 30. B
yang mempunyai pengalaman
yang bersesuaian dapat Kertas 2
meningkatkan produktivitinya. Pengurus Pengurus Pengurus Bahagian A
Malah pengalaman Cawangan Cawangan Cawangan
kerja diperlukan untuk Malaysia Singapura Thailand 1. (a) Maksud pengurusan sumber
menyumbangkan kemahiran (Puan (Encik Tan (Encik manusia:
kerja dalam keadaan Amirah binti Ai Hong) Vinnes a/l (i) Merupakan usaha
majikan sedang mengalami Osman) Subramanian) membangunkan tenaga
kekurangan atau tiada kerja dalam organisasi.
pekerja di bidang berkenaan. Penyelia [1m]
Pengalaman kerja juga (Cik Anis binti (ii) Juga dikenali sebagai
memudahkan arahan Lukman) pembangunan modal
diberikan kepada pekerja. insan yang menfokuskan
Pekerja yang memiliki (b) Deskripsi tugas setiap kepada keperluan tenaga
pengalaman mampu mentafsir jawatan di Syarikat Victory kerja dan pengurusan
arahan, memberi perhatian Sdn. Bhd.: dalam pembahagian
serta melaksanakan arahan Jawatan Deskripsi tugas kerja. [1m]
kerja dengan lebih berkesan. (iii) Merupakan usaha
Dari kes itu, Aminah Ketua Bertanggungjawab menarik, membangun,
berpengalaman dalam pegawai terhadap seluruh dan mengekalkan tenaga
pembuatan kek dan roti. eksekutif – kejayaan organisasi. pekerja yang berprestasi
(c) Berpengetahuan tentang pengurus Menentukan tinggi. [1m]
produk dan perkhidmatan. atasan wawasan, hala tuju, (b) Empat kepentingan
Ia merupakan keperluan visi, misi, dan strategi pengurusan sumber manusia:
memahami prinsip-prinsip jangka masa panjang (i) Memastikan sumber
yang saintifik dan berteknologi organisasi. manusia sentiasa
mencukupi. [1m]
© Penerbitan Pelangi Sdn. Bhd. J2
10 JAW TOP P’NIAGA TG5.indd 2 14/10/2021 5:36 PM
Perniagaan Ting. 5 KSSM Jawapan
(ii) Menyediakan latihan yang (iii) Tiga jenis ganjaran atau kebolehan yang dimiliki oleh
mencukupi dan terkini. pampasan dalam sistem pekerja. [1m] Kemahiran
[1m] pemberhentian pekerja kebolehkerjaan ini diperlukan
(iii) Menjaga kebajikan ialah bayaran gratuiti oleh majikan apabila
pekerja. [1m] [1m], bayaran pencen menawarkan sesuatu
(iv) Memastikan tahap [1m], dan bayaran pekerjaan kepada pekerja.
motivasi pekerja sentiasa persaraan. [1m] [1m] Kemahiran ini boleh
tinggi. [1m] Ganjaran atau pampasan dipindahkan dari satu bidang
(v) Mengagihkan sumber diberikan kepada kerja ke satu bidang kerja
manusia sentiasa pekerja sebagai tanda lain. [1m] Antara kemahiran
berkesan. [1m] penghargaan atas kebolehkerjaan yang
Penerbitan Pelangi Sdn Bhd. All Rights Reserved.
(vi) Sentiasa memantau sumbangan mereka. [1m] diperlukan ialah kemahiran
prestasi sumber manusia. berkomunikasi, kerja
[1m] 3. (a) Standard prosedur operasi berpasukan, keupayaan
[Maks. 4m] tugas ialah dokumen arahan pembelajaran, dan
(c) Peranan pengurusan sumber bertulis untuk mencapai sebagainya. [1m]
manusia dalam aspek keseragaman pelaksanaan [Maks. 2m]
membangunkan pasukan tugas. [1m] Dokumen ini (b) (i) Berpengalaman:
untuk mencapai sasaran meliputi peraturan, pelan, Di samping kemahiran
organisasi: pematuhan, dan dasar akademik dan teknikal,
(i) Mewujudkan semangat untuk memastikan tugas majikan juga inginkan
kerja berpasukan. [1m] dilaksanakan mengikut pekerja memiliki
(ii) Setiap pekerja akan piawaian yang ditetapkan. pengalaman kerja.
berusaha untuk mencapai [1m] Contohnya, pekerja Majikan mementingkan
Indeks Pencapaian kilang makanan beku perlu pengalaman kerja kerana
Utama (KPI) pasukan memakai sarung tangan dapat menjimatkan masa
sebagai petunjuk kepada semasa proses pengeluaran. dan latihan pekerja.
prestasi pencapaian [1m] [1m] Pekerja yang
kerja. [1m] (b) Sistem penggajian: mempunyai pengalaman
(iii) Wujud kerjasama pekerja Sistem penggajian yang yang bersesuaian
melalui perkongsian kompetitif akan meningkatkan dapat meningkatkan
pengetahuan, motivasi pekerja. [1m] Jika produktivitinya. [1m]
pengalaman, dan sistem penggajian adil dan Malah pengalaman
kemahiran untuk mencapai menarik, ia dapat memotivasi kerja diperlukan untuk
sasaran pasukan. [1m] dan mengekalkan sumber menyumbangkan
manusia. [1m] Sebaliknya, kemahiran kerja dalam
2. (a) (i) Empat jenis penamatan jika sistem penggajian tidak keadaan majikan sedang
kontrak perkhidmatan adil, pekerja tidak akan mengalami kekurangan
ialah: kekal lama dan ini akan atau tiada pekerja di
• Persaraan. [1m] meningkatkan kos mererkrut bidang berkenaan. [1m]
• Penamatan pekerja baharu. [1m] Pengalaman kerja juga
perkhidmatan secara Contohnya, pemberian gaji memudahkan arahan
tindakan disiplin. [1m] berdasarkan kekananan dan diberikan kepada pekerja.
• Penamatan prestasi pekerja. [1m] [1m] Pekerja yang
perkhidmatan secara (c) Penghargaan dan hukuman memiliki pengalaman
sukarela. [1m] (i) Pekerja yang berprestasi mampu mentafsir arahan,
• Pemecatan terhadap tinggi diberi penghargaan memberi perhatian, dan
pekerja. [1m] seperti pakej percutian, melaksanakan arahan
(ii) Dua sebab sesebuah bonus tahunan kerja dengan lebih
perniagaan perlu yang lumayan, dan berkesan. [1m]
mempunyai sistem sebagainya. [1m] [Maks. 4m]
pemberhentian (ii) Pekerja yang berprestasi (ii) Berpengetahuan tentang
pekerja: rendah diberi hukuman produk dan perkhidmatan:
• Sistem pemberhentian seperti amaran lisan Seseorang pekerja
pekerja yang sistematik dan bertulis, penurunan perlu memahami setiap
dapat mengurangkan pangkat, penarikan balik produk dan perkhidmatan
pembaziran sumber. faedah kerja, potongan yang ditawarkan
[1m] gaji, dan dihenti kerja. oleh organisasinya.
• Ia membantu [1m] Contohnya, seorang
mewujudkan suasana (iii) Contohnya, pekerja yang jurujual yang menjualkan
harmoni dan hubungan mencapai KPI akan diberi produk atau perkhidmatan
baik antara majikan bonus tahunan. [1m] kepada pengguna
dengan pekerja di secara langsung
dalam perniagaan. [1m] 4. (a) Kemahiran kebolehkerjaan
ialah kemahiran atau haruslah memahami
J3 © Penerbitan Pelangi Sdn. Bhd.
10 JAW TOP P’NIAGA TG5.indd 3 14/10/2021 5:36 PM
Perniagaan Ting. 5 KSSM Jawapan
produk tersebut seperti (v) Sesuai untuk syarikat sumber manusia.
kandungan produk, yang menghadapi [1m]
kegunaan produk, persaingan yang sengit. – Mempunyai
dan sebagainya. [1m] [1m] kemahiran
Ini dapat meyakinkan Bahagian B berkomunikasi yang
pengguna untuk membeli baik. [1m]
produk yang ditawarkan 6. (a) (i) Penempatan pekerja dan • Berpengalaman. [1m]
dan seterusnya fasiliti. [1m] – Majikan
mementingkan
dapat meningkatkan (ii) Penempatan pekerja dan pengalaman kerja
keuntungan sesebuah fasiliti: kerana pekerja yang
atau kepakaran dalam Pelangi Sdn Bhd. All Rights Reserved.
organisasi. [1m] – Menempatkan pekerja berpengalaman
(c) Kelayakan yang berdasarkan kelayakan dapat melakukan
sesuai penting untuk akademik, pengalaman, tugas-tugas dengan
memenuhi keperluan dan kemahiran pekerja. berkesan. [1m]
perniagaan dan menjamin [1m] Selain itu, majikan
keuntungan perniagaan – Contohnya, Cik Noraini boleh menjimatkan
[1m]. Kelayakan yang yang merupakan masa dan kos latihan
graduan lepasan
sesuai penting untuk universiti dalam pekerja. [1m]
memastikan kelancaran bidang pemasaran – Calon yang ingin
operasi harian perniagaan ditempatkan di memohon jawatan
[1m]. bahagian pemasaran. eksekutif sumber
manusia Chan
[1m]
5. (a) (i) Struktur organisasi – Fasiliti yang Perabot Sdn. Bhd.
berdasarkan fungsi. [1m] bersesuaian dibekalkan perlu mempunyai tiga
(ii) Ciri-ciri struktur organisasi untuk membantu tahun berpengalaman
berdasarkan fungsi: meningkatkan dalam bidang sumber
• Digunakan secara kecekapan dan prestasi manusia. [1m]
meluas oleh kerja. [1m] [Maks. 7m]
kebanyakan organisasi. – Contohnya, Cik (iii) Gaji asas dan elaun. [1m]
[1m] Noraini dibekalkan 7. (a) (i) • Gaji [1m]
• Mudah dibentuk dan perisian CRM • Faedah [1m].
dipraktik. [1m] (Customer relationships (Pilih mana-mana satu
• Diwujudkan management) semasa sahaja)
berdasarkan kepada menguruskan kerjanya. (ii) Empat faktor penentu
fungsi utama [1m] sistem penggajian ialah:
dalam organisasi (b) (i) Kebolehkerjaan yang • Kemampuan organisasi
perlu ada pada calon
seperti pemasaran, yang memohon jawatan [1m]
pengeluaran, kewangan, tersebut ialah kelayakan Organisasi yang
dan sebagainya. [1m] (ii) Kelayakan yang mempunyai kedudukan
yang bersesuaian [1m]
kewangan yang kukuh
• Menempatkan individu
dan berpengalaman. [1m]
Penerbitan menanggung tugas
mampu memberikan
mengikut kemahiran
lebih ganjaran kepada
pekerja. [1m]
• Merupakan kelayakan
fungsi tertentu. [1m]
akademik dan
(b) Ciri-ciri struktur organisasi bersesuaian: • Bentuk tugas [1m]
berdasarkan matriks: kelayakan profesional Pekerja yang
yang ada pekerja. [1m]
(i) Dikenali sebagai sistem • Calon yang ingin yang rumit, berat,
berbilang arahan. [1m]
(ii) Kombinasi struktur memohon jawatan memikul tanggungjawab
yang penting, dan
eksekutif sumber
organisasi mengikut
tugas yang memerlukan
manusia Chan Perabot
fungsi dan struktur
organisasi mengikut
diberi ganjaran yang
memenuhi syarat yang
produk. [1m] Sdn. Bhd. perlu kemahiran tinggi akan
lebih tinggi. [1m]
berikut:
(iii) Boleh berbentuk – Merupakan • Undang-undang dan
sementara. [1m] warganegara peraturan kerajaan [1m]
(iv) Sesuai untuk sesuatu Malaysia.[1m] Pihak kerajaan
projek yang khas seperti – Memiliki kelayakan menetapkan gaji
projek kejuruteraan, akedemik diploma minimum untuk
pembinaan, dan atau ijazah sarjana melindungi hak pekerja.
perundingan. [1m] muda dalam bidang [1m]
© Penerbitan Pelangi Sdn. Bhd. J4
10 JAW TOP P’NIAGA TG5.indd 4 14/10/2021 5:36 PM
Perniagaan Ting. 5 KSSM Jawapan
• Ganjaran yang diberi Bahagian C Pengurus besar
oleh pesaing [1m]
Majikan perlu memberi 8. (a) Struktur organisasi (Encik Amri) [1m]
ganjaran yang setara menunjukkan tentang
atau lebih tinggi pembahagian kerja, tugas-
daripada pesaing untuk tugas, rantaian autoriti, Pengurus Pengurus
komunikasi formal dan tahap
mengelak pekerja pengurusan. [1m] sumber kewangan
bertukar organisasi. [1m] manusia (Puan
(b) Tiga faedah asas yang boleh Empat kepentingan struktur (Encik Roslina)
organisasi kepada sesebuah
dinikmati oleh Encik Borhan perniagaan ialah: Victor) [1m] [1m]
yang bekerja di sebuah (i) Mengagihkan sumber
syarikat logistik ialah: dengan cekap dan Pengurus Pengurus
(i) Bonus tunai [1m] berkesan dalam pengeluaran pemasaran
Bayaran berdasarkan organisasi mengikut (Encik Hashim) (Encik Ricky)
prestasi tahunan syarikat keperluan setiap jabatan, [1m] [1m]
pada akhir sesuatu bahagian dan unit dalam
tempoh. [1m] sesebuah organisasi.
(ii) Komisen [1m] [1m] (d) Struktur organisasi yang
Bayaran terhadap (ii) Menyelaras antara sesuai untuk Perniagaan Amir
Rak Moden selepas 10 tahun
pekerja atas sumbangan jabatan untuk memastikan beroperasi ialah struktur
berdasarkan jumlah aktiviti perniagaan organisasi berdasarkan
jualan yang dibuat selaras dengan matlamat geografi. [1m]
mengikut peratusan yang organisasi. [1m] Ciri-ciri struktur organisasi
dipersetujui. [1m] (iii) Mewujudkan rantaian berdasarkan geografi:
(iii) Caruman KWSP arahan dan komunikasi (i) Pengelompokan aktiviti
[1m] antara jabatan, bahagian, berdasarkan lokasi. [1m]
Bayaran yang dibuat dan unit. [1m] (ii) Sesuai untuk organisasi
oleh pekerja dan majikan (iv) Menetapkan bidang yang menjalankan
sebagai perlindungan tugas dan tanggungjawab perniagaan di lokasi
apabila bersara. [1m] pekerja. [1m] yang berlainan sama ada
(iv) Caruman PERKESO [1m] (b) Jenis struktur organisasi yang di dalam negara atau
sesuai untuk Perniagaan Amir
Caruman majikan kepada
perniagaan antarabangsa.
Penerbitan Pelangi Sdn Bhd. All Rights Reserved.
pekerja bagi perlindungan Rak Moden pada permulaan [1m]
luar jangka seperti penubuhan perniagaan (iii) Ia memudahkan syarikat
kemalangan semasa ialah struktur organisasi menumpukan produk
bekerja. [1m] berdasarkan fungsi. [1m] mereka dengan kehendak
(v) Insurans berkelompok Ciri-ciri struktur organisasi pelanggan di kawasan
[1m] berdasarkan fungsi: yang berlainan. [1m]
Majikan membayar (i) Pengelompokan aktiviti (iv) Sesuai untuk Perniagaan
atau tugas mengikut
premium untuk memberi fungsi asas organisasi Amir Rak Moden kerana
perlindungan pekerja iaitu pemasaran, perniagaannya telah
daripada sebarang risiko pengeluaran, sumber berkembang ke seluruh
semasa bekerja. [1m] manusia, dan kewangan. Malaysia. [1m]
(vi) Kemudahan perubatan [1m]
[1m] (ii) Merupakan struktur
Majikan membiayai organisasi yang paling
kos perubatan secara asas. [1m] 1. Penempatan pekerja yang
percuma/kos yang (iii) Sesuai untuk organisasi berkelayakan dan kemahiran
minimum melalui panel kecil yang mempunyai di jawatan yang sesuai adalah
klinik/hospital. produk yang terhad. [1m] penting untuk memastikan
(vii) Percutian [1m] Pada permulaan penubuhan produktiviti adalah tinggi dan
Memberi pakej percutian perniagaan, Perniagaan dapat membangunkan perniagaan
dengan percuma kepada Amir Rak Moden bersaiz yang mampan. Cik Amanda
pekerja yang cemerlang. kecil dan produknya terhad. yang mahir dan mempunyai
[1m] Jadi struktur organisasi kelayakan dalam perakaunan
(viii) Kemudahan cuti [1m] berdasarkan fungsi adalah haruslah ditempatkan di jabatan
Kemudahan cuti mengikut sesuai untuk perniagaan ini. perakaunan, Encik Kishan
tempoh perkhidmatan dan [1m] seorang yang kreatif dan inovatif
boleh ditempatkan di jabatan
tidak melebihi bilangan (c) Struktur organisasi pengeluaran untuk mereka bentuk
yang ditetapkan. [1m] Perniagaan Amir Rak Moden:
(Pilih mana-mana tiga sahaja) produk yang baharu, manakala
Cik Zuhrah yang berupaya
J5 © Penerbitan Pelangi Sdn. Bhd.
10 JAW TOP P’NIAGA TG5.indd 5 14/10/2021 5:36 PM
Perniagaan Ting. 5 KSSM Jawapan
merancang strategi, melaksana (iv) Memastikan bangunan juga dapat menumpukan
pelan, menepati tarikh akhir, mematuhi keperluan perhatian kepada operasi
dan mencapai sasaran jualan undang-undang yang perniagaannya tanpa
sesuai ditempatkan di jabatan sedia ada. memikirkan kerugian akibat
pemasaran. (v) Mengekalkan nilai fizikal daripada risiko yang dihadapi.
2. Kemahiran kebolehkerjaan yang aset bagi pelaburan Antara jenis insurans yang
perlu ada pada pekerja baharu bangunan. boleh dipertimbangkan oleh
ialah: (vi) Mengekalkan kualiti Encik Yaakub ialah insurans
(i) Kelayakan yang bersesuaian. bangunan. kebakaran dan insurans
(ii) Berpengalaman. (b) (i) Menjaga keselamatan kemalangan.
(iii) Berpengetahuan tentang penggunaan peralatan (b) Global Pharma Sdn. Bhd.
Penerbitan Pelangi Sdn Bhd. All Rights Reserved.
produk dan perkhidmatan. bagi mencegah sebarang perlu melindungi hasil
(iv) Berpengalaman dalam kecelakaan yang mungkin ciptaan makanan suplemen
industri tertentu. berlaku. yang baharu itu dengan
(v) Keberkesanan mencapai (ii) Memaksimumkan kapasiti mengemukakan permohonan
sasaran individu dan pengeluaran melalui paten secara terus kepada
pasukan/jabatan. penggunaan peralatan Perbadanan Harta Intelek
yang sepenuhnya. Malaysia (MyIPO). Paten
(iii) Mengurangkan merupakan hak eksekutif
BAB kekerapan gangguan yang diberikan oleh kerajaan
2 Pengurusan Sumber peralatan dalam proses untuk suatu reka cipta
baharu, sama ada reka
pengeluaran produk.
Fizikal dan Teknologi
(iv) Menjamin kualiti produk
produk atau satu proses.
yang dikeluarkan demi ciptaan itu merupakan satu
LEMBARAN PBD memenuhi kepuasan Sekiranya makanan suplemen
pelanggan. itu dipatenkan, maka
1. (a) Memastikan kerosakan tidak (v) Meminimumkan kos sebarang peniruan atau
berlaku pada bahan mentah pengeluaran dan kos penyelewengan boleh diambil
sebelum diproses. operasi organisasi. tindakan undang-undang oleh
(b) Menjamin kelancaran (vi) Memanjangkan jangka Global Pharma Sdn. Bhd.
sesebuah perniagaan. hayat peralatan. Oleh itu, Global Pharma Sdn.
(c) Memastikan bekalan stok (c) (i) Memastikan sesebuah Bhd. boleh mengeksploitasi
sentiasa mencukupi serta organisasi mempunyai hasil ciptaan yang dipatenkan,
disimpan dalam satu keadaan hak untuk memiliki menyerah hak, atau mengalih
yang sempurna. sesuatu harta intelek tangan paten itu kepada
(d) Melahirkan pekerja yang seperti reka bentuk, pihak lain.
mahir dan berpengalaman lukisan, muzik, dan video. 4. (a) Pengurusan kilang dan
demi meningkatkan (ii) Membolehkan sesebuah mesin yang baik memerlukan
produktiviti organisasi di organisasi menggunakan penyelenggaraan yang
samping boleh mengekalkan sesuatu harta intelek sistematik ke atas kilang dan
pekerja tersebut supaya kekal dengan bebas. mesin. Terdapat dua
berkhidmat dengan organisasi (iii) Mengelakkan sebarang jenis penyelenggaraan
itu. penyalahgunaan harta yang utama, iaitu
(e) Usahawan boleh intelek oleh pihak yang penyelenggaraan pencegahan
mendapatkan perisian tidak bertanggungjawab. dan penyelenggaraan
tulen dan mengelakkan diri (iv) Memastikan harta intelek kerosakan. Penyelenggaraan
daripada dikenakan saman dapat diurus dengan baik pencegahan merupakan
serta melindungi nama baik dan berkesan mengikut penyelenggaraan terancang
perniagaan. perundangan yang sedia yang dilaksanakan mengikut
(f) Menjaga perniagaan ada. jangka masa dan prestasi
daripada ancaman cetak 3. (a) Pengurusan premis sesuatu sumber fizikal
rompak, barangan tiruan, perniagaan yang baik sebagaimana yang telah
penyalahgunaan, penggunaan boleh dilakukan dengan ditetapkan. Penyelenggaraan
tanpa kebenaran, dan pembelian insurans untuk jenis ini bertujuan
sebagainya. melindungi bangunan untuk mengurangkan
2. (a) (i) Memastikan bangunan tersebut. Dengan pembelian kemungkinan yang berlaku
boleh digunakan untuk insurans ke atas premis ke atas sebarang kerosakan
tujuan yang tertentu. perniagaan, Encik Yaakub terhadap sumber fizikal.
(ii) Memastikan bangunan dapat melindungi dirinya Penyelenggaraan kerosakan
sentiasa sesuai untuk daripada kerugian yang merupakan penyelenggaraan
diduduki. berpunca daripada pelbagai yang dijalankan setelah
(iii) Memastikan bangunan risiko yang mungkin berlaku berlakunya kegagalan atau
sentiasa berada dalam ke atas premis tersebut. kerosakan sesuatu sumber
keadaan yang selamat. Selain itu, Encik Yaakub fizikal. Penyelenggaraan
© Penerbitan Pelangi Sdn. Bhd. J6
10 JAW TOP P’NIAGA TG5.indd 6 14/10/2021 5:36 PM
Perniagaan Ting. 5 KSSM Jawapan
jenis ini bertujuan untuk 6. Penerbitan buku rujukan dalam (b) Sebab pengurusan sumber
mengembalikan fungsi bentuk App Buku (Book App) fizikal amat diperlukan
sesuatu sumber fizikal yang merupakan satu idea baharu dalam menjalankan operasi
rosak kepada fungsi asalnya. atau kreatif dalam pengurusan sesebuah perniagaan ialah:
(b) Pengurusan kemahiran sumber fizikal dari aspek (i) Memastikan semua
dan pengalaman yang baik produk siap. Penerbitan ABH sumber fizikal berada
memerlukan organisasi Sdn. Bhd. dicadangkan untuk dalam keadaan yang
menjalankan aktiviti seperti menerbitkan buku rujukan dalam selamat.[1m]
yang berikut: bentuk App, iaitu App Buku (ii) Memastikan semua
(i) Memberikan latihan yang (Book App) selain dalam bentuk sumber fizikal dapat
sesuai kepada pekerja cetakan yang berjilid. App Buku berfungsi dengan baik.
Penerbitan Pelangi Sdn Bhd. All Rights Reserved.
baharu. boleh diterbitkan dalam bentuk [1m]
(ii) Menyediakan Android atau iOS dan kemudian (iii) Memudahkan organisasi
pembangunan yang dipasarkan kepada murid melalui untuk menghasilkan
munasabah kepada pasaran App, iaitu di Google produk atau
pekerja sedia ada. Play Store atau App Store. Murid perkhidmatan.[1m]
(iii) Memberikan ganjaran dapat memuatturunkan App Buku 2. (a) Tiga jenis sumber teknologi
yang setimpal dengan itu melalui telefon pintar Android yang diperlukan dalam
keupayaan dan atau iOS mereka. App Buku operasi sesuatu perniagaan
produktiviti pekerja. memberikan satu pengalaman ialah:
(iv) Memberikan motivasi pembacaan yang baharu kepada (i) Harta intelek. [1m]
yang sesuai kepada murid. Murid boleh melakukan (ii) Lesen perisian. [1m]
pekerja dari semasa ke pembacaan melalui telefon pintar (iii) Kemahiran dan
semasa. pada bila-bila masa dan di mana-
pengalaman. [1m]
(v) Membuat penilaian mana tempat. (b) Maksud harta intelek ialah:
prestasi yang adil dan (Terima jawapan murid yang
saksama kepada semua relevan) (i) Hasil ciptaan atau
kreativiti yang berasal
pekerja.
5. Sumber fizikal yang perlu daripada daya intelektual
dimiliki oleh Encik Syihan untuk SPM atau minda seseorang.
meningkatkan kecekapan [1m]
dalam pengendalian urusan Kertas 1 (ii) Di bawah undang-undang
perakaunan ialah perisian 1. B 2. D 3. B 4. D 5. C harta intelek, pemilik
Sage UBS Accounting. Dengan 6. D 7. B 8. C 9. A 10. A diberikan hak eksklusif
adanya bantuan perisian tertentu bagi reka bentuk,
perakaunan ini, segala kerja 11. A 12. C 13. A 14. D 15. C lukisan, muzik, dan video.
untuk merekod maklumat 16. D 17. D 18. C 19. B 20. B [1m]
perakaunan dapat dipermudah 21. D 22. A 23. C 24. C 25. B (iii) Hal ini bermakna mereka
serta lebih menjimatkan masa. 26. A 27. A 28. D mempunyai hak untuk
Bukan itu sahaja, segala memiliki dan hak untuk
maklumat perakaunan boleh Kertas 2 menggunakan sesuatu
disimpan dengan selamat serta Bahagian A harta intelek tanpa
dapat dibuat backup file untuk sebarang ancaman
menjamin keselamatan maklumat 1. (a) (i) Sumber fizikal ialah daripada pihak lain
perakaunan tersebut. Sementara aset yang berbentuk seperti ancaman cetak
itu, sumber teknologi yang ketara atau nyata rompak, barangan tiruan,
berkaitan dengan perisian Sage untuk dimanfaatkan penyalahgunaan, dan
UBS Accounting ialah lesen oleh organisasi sebagainya. [1m]
perisian bagi perisian perakaunan bagi menjalankan (c) Empat contoh harta intelek
itu. Lesen perisian Sage UBS perniagaannya.[1m] ialah:
Accounting merupakan satu lesen (ii) Enam jenis sumber (i) Reka bentuk. [1m]
perisian pengguna tunggal (single fizikal yang diperlukan (ii) Lukisan. [1m]
user). Hal ini bermakna lesen dalam operasi sesuatu (iii) Muzik. [1m]
perisian jenis ini hanya boleh perniagaan ialah: (iv) Video. [1m]
digunakan untuk satu komputer • Bangunan dan
dan tidak boleh berkongsi dengan 3. (a) Enam tujuan pengurusan
komputer yang lain. Oleh itu, kemudahan. [1m] bangunan dan kemudahan
Encik Syihan harus memiliki lesen • Kilang dan mesin. [1m] ialah:
perisian Sage UBS Accounting • Peralatan teknologi (i) Memastikan bangunan
yang asal yang boleh diperoleh maklumat dan boleh digunakan untuk
daripada PC Mart Sdn. Bhd. di komunikasi (TMK). [1m] tujuan yang tertentu. [1m]
Kuala Lumpur. • Stok. [1m] (ii) Memastikan bangunan
(Terima jawapan murid yang • Bahan mentah. [1m] sentiasa sesuai untuk
relevan) • Produk siap. [1m] diduduki. [1m]
J7 © Penerbitan Pelangi Sdn. Bhd.
10 JAW TOP P’NIAGA TG5.indd 7 14/10/2021 5:36 PM
Perniagaan Ting. 5 KSSM Jawapan
(iii) Memastikan bangunan (c) Enam tujuan pengurusan daripada sebarang risiko.
sentiasa berada dalam kilang dan mesin ialah: [1m] Penyelenggaraan kilang,
keadaan yang selamat. (i) Menjaga keselamatan premis, mesin, dan peralatan
[1m] penggunaan peralatan juga perlu dilakukan oleh
(iv) Memastikan bangunan bagi mencegah sebarang perniagaan berasaskan
mematuhi keperluan kecelakaan yang mungkin produk. [1m]
undang-undang yang berlaku. [1m]
sedia ada. [1m] (ii) Memaksimumkan kapasiti Bahagian B
(v) Mengekalkan nilai fizikal pengeluaran melalui
aset bagi pelaburan penggunaan peralatan 6. (a) Sumber fizikal Perniagaan
Tekstil Lily ialah:
bangunan. [1m] yang sepenuhnya. [1m]
Penerbitan Pelangi Sdn Bhd. All Rights Reserved.
(vi) Mengekalkan kualiti (iii) Mengurangkan (i) Kilang dan mesin
bangunan. [1m] kekerapan gangguan [1m]
(b) Prosedur menguruskan peralatan dalam proses Kilang ialah tempat
sumber fizikal ialah: pengeluaran produk. [1m] memproses bahan
mentah menjadi produk
(i) Perlindungan insurans (iv) Menjamin kualiti produk
dan keselamatan [1m] siap. [1m]
Insurans diambil untuk yang dikeluarkan demi Mesin ialah jentera yang
melindungi perniagaan memenuhi kepuasan digunakan dalam proses
pengeluaran. [1m]
dan pekerja daripada pelanggan. [1m] (ii) Bahan mentah
risiko. Selain itu, (v) Meminimumkan kos
usahawan juga perlu pengeluaran dan kos [1m]
memastikan bangunan operasi organisasi. [1m] Sumber semula jadi
dan kilang adalah (vi) Memanjangkan jangka yang digunakan dalam
selamat iaitu dilengkapi hayat peralatan. [1m] proses pengeluaran untuk
menghasilkan produk
dengan alat penggera, 5. (a) (i) Sumber fizikal tersebut
alat pemadam api, dan ialah stok.[1m] separa siap dan produk
sebagainya. [1m] (ii) Lima tujuan pengurusan siap. [1m]
(ii) Penyelenggaraan stok ialah: (iii) Produk siap [1m]
dan baik pulih secara • Mengelakkan Produk akhir yang siap
diproses dan sedia untuk
terancang [1m] berlakunya kekurangan
Merupakan gabungan stok dan kelewatan dipasarkan. [1m]
tindakan teknikal dan penghantaran (b) Pengurusan sumber fizikal
pentadbiran untuk produk akhir kepada yang ada pada Perniagaan
mengekalkan atau pelanggan. [1m] Tekstil Lily ialah:
(i) Perlindungan insurans
memulihkan sumber • Memastikan stok
tersebut supaya dapat berada pada tahap dan keselamatan [1m]
berfungsi dengan baik. optimum. [1m] Insurans
[1m] • Memastikan proses • Jenis insurans seperti
insurans kebakaran
4. (a) Maksud kilang dan mesin pengeluaran dijalankan telah diambil oleh
ialah: dengan lancar dan pemilik Perniagaan
(i) Sumber fizikal yang berterusan. [1m] Tekstil Lily. [1m]
memastikan produk dapat • Mengurangkan kos • Ia membantu
dikeluarkan mengikut penyimpanan dan kos mengelakkan kerugian
jangka masa yang pemesanan. [1m] akibat berlaku risiko
ditetapkan. [1m] • Menentukan senarai perniagaan. [1m]
(ii) Kilang merupakan keutamaan stok • Membolehkan majikan
tempat atau lokasi untuk mengikut keperluan. tumpuan perhatian ke
mengeluarkan produk dan [1m] atas perniagaan dan
perkhidmatan. [1m] (b) Bagi perniagaan berasaskan tidak risau ke atas risiko
(iii) Mesin merupakan alat produk, sumber fizikal perniagaan. [1m]
yang digunakan untuk adalah lebih banyak kerana Aspek keselamatan
memudahkan proses melibatkan bahan mentah • Premis Perniagaan
pengeluaran sesuatu dan produk siap. [1m] Dari Tekstil Lily mempunyai
produk. [1m] segi prosedur mengurus alat pemadam api, alat
(b) Penyelenggaraan mesin pula, perniagaan berasaskan penggera, dan kamera
diperlukan dalam organisasi produk perlu mengambil litar tertutup [1m]
untuk mengelakkan sebarang insurans yang berkaitan (ii) Penyelenggaraan
kerosakan ke atas mesin dan berkepentingan [1m] dan baik pulih secara
yang boleh menjejaskan seperti insurans kebakaran, terancang [1m]
pengeluaran dan kualiti kecurian, kehilangan, dan Bertujuan untuk
produk. [1m] kerosakan agar perniagaan memastikan sumber
mereka dapat dilindungi
© Penerbitan Pelangi Sdn. Bhd. J8
10 JAW TOP P’NIAGA TG5.indd 8 14/10/2021 5:36 PM
Perniagaan Ting. 5 KSSM Jawapan
fizikal dapat berfungsi Bahagian C • Semua sumber fizikal
dengan baik. [1m] di kilang dan pejabat
Penyelenggataan dan 8. (a) Maksud sumber fizikal urusan syarikat perlu
baik pulih sumber fizikal ialah aset yang berbentuk diselenggarakan secara
Perniagaan Tekstil Lily ketara atau nyata dan berkala oleh jurutera
dilakukan secara setiap digunakan oleh sesebuah yang bertauliah. [1m]
enam bulan untuk organisasi untuk menjalankan (c) Maksud sumber teknologi
memastikan kelancaran perniagaan. [1m] ialah aset yang berbentuk
proses pengeluaran. [1m] Tiga contoh sumber tidak ketara atau tidak nyata
7. (a) Maksud paten ialah satu hak fizikal ialah bangunan dan dan digunakan oleh sesebuah
eksklusif yang dianugerahkan kemudahan, kilang dan organisasi untuk melicinkan
Penerbitan Pelangi Sdn Bhd. All Rights Reserved.
untuk suatu reka cipta, [1m] mesin, serta stok dan bahan operasi perniagaan. [1m]
iaitu sama ada ia merupakan mentah. [1m] Tiga contoh sumber teknologi
satu produk atau satu proses (b) (i) Pengurusan sumber ialah harta intelek, lesen
bagi melakukan sesuatu yang fizikal bertujuan untuk perisian, dan kemahiran dan
baharu atau penyelesaian memastikan semua pengalaman. [1m]
teknikal ke atas sesuatu sumber fizikal berada (d) (i) Pengurusan sumber
masalah. [1m] Paten akan dalam keadaan yang teknologi bertujuan untuk
dikeluarkan apabila sesuatu selamat, berfungsi memastikan semua
menepati ciri-ciri baharu, dengan baik [1m], operasi perniagaan dapat
melibatkan langkah mereka dan memudahkan berjalan dengan lancar
cipta, dan boleh digunakan di organisasi untuk [1m] tanpa menimbulkan
mana-mana industri. [1m] menghasilkan produk sebarang masalah yang
Maksud hak cipta ialah hak atau perkhidmatan. [1m] tidak diingini kepada
eksklusif yang diberikan (ii) Prosedur mengurus organisasi. [1m]
oleh undang-undang untuk sumber fizikal oleh (ii) Prosedur mengurus
tempoh masa tertentu Syarikat Malik Sdn. Bhd. sumber teknologi oleh
kepada pencipta karya bagi ialah: Syarikat Malik Sdn. Bhd.
mengawal penggunaan karya Perlindungan insurans ialah:
mereka. [1m] Perlindungan dan keselamatan [1m] Paten [1m]
hak cipta di Malaysia adalah • Melindungi sumber • Mendaftarkan paten
berasaskan kepada Akta Hak fizikal dengan reka cipta perabot untuk
Cipta 1987. [1m] mengambil insurans melindungi produk
(b) Tiga kepentingan untuk kebakaran dan insurans tersebut daripada ditiru
mendaftarkan paten ialah: kecurian [1m] untuk oleh pihak lain. [1m]
(i) Untuk mengeksploit reka mengelakkan kerugian • Mengemukakan
cipta yang dipatenkan.[1m] yang mungkin berlaku. permohonan paten
(ii) Untuk penyerah hak atau [1m] reka cipta perabot
dipindah milik. [1m] • Melindungi sumber melalui Perbadanan
(iii) Untuk membuat kontrak fizikal dan pekerja [1m] Harta Intelek Malaysia
lesen. [1m] dengan menyediakan (MyIPO). [1m]
(c) Tiga hak pemegang paten ialah: kemudahan
(i) Pemegang paten berhak keselamatan seperti
memberikan kontrak alat pemadam api,
lesen kepada orang alat penggera, pintu 1. (a) Menggunakan prosedur sekat
lain berdasarkan syarat kecemasan, laluan masuk atau tanda keluar di
kontrak lesen itu. [1m] kecemasan, dan pintu masuk utama bangunan.
(ii) Pemegang paten berhak kamera litar tertutup. (b) Menyediakan halangan di
untuk menuntut ganti rugi [1m] sekitar kawasan bahaya di
atau pampasan melalui Penyelenggaraan dalam bangunan.
mahkamah sekiranya dan baik pulih secara (c) Memastikan laluan
berlaku pelanggaran terancang [1m] menyelamatkan diri atau
paten. [1m] • Memastikan sumber laluan kecemasan bebas
(iii) Pemegang paten berhak fizikal seperti mesin dan daripada sebarang halangan.
untuk mendakwa pihak jentera serta peralatan 2. Penyelenggaraan pencegahan
yang melanggar paten dan kelengkapan boleh dianggap paling penting untuk
tersebut. [1m] berfungsi dengan baik. Victor Enterprise supaya
(d) Empat contoh karya yang [1m] perkhidmatan fotostat itu tidak
layak mendapat perlindungan • Hal ini dapat tergendala. Hal ini demikian
hak cipta terpelihara ialah memastikan operasi kerana penyelenggaraan
karya sastera [1m], karya pengeluaran perabot pencegahan merupakan satu
muzik [1m], karya seni [1m], berjalan dengan lancar tindakan penyelenggaraan
karya terbitan, dan filem. [1m] dan berterusan. [1m] berjadual yang diambil untuk
J9 © Penerbitan Pelangi Sdn. Bhd.
10 JAW TOP P’NIAGA TG5.indd 9 14/10/2021 5:36 PM
Perniagaan Ting. 5 KSSM Jawapan
memeriksa, memperbaik, atau 2. (a) Sumber pembiayaan dalaman:
menggantikan sumber fizikal atau
komponen secara teratur supaya Kekuatan Kelemahan
sumber fizikal itu dapat berfungsi (i) Cepat dan ringkas. (i) Modal terhad.
dengan lancar secara berterusan.
Penyelenggaraan pencegahan (ii) Tiada faedah. (ii) Sukar menambah modal dalam masa
yang singkat.
bertujuan untuk mengurangkan
kemungkinan berlakunya (b) Sumber pembiayan bank dan institusi kewangan
sebarang kerosakan terhadap
mesin fotostat tersebut. Kekuatan Kelemahan
Penerbitan Pelangi Sdn Bhd. All Rights Reserved.
3. Sumber teknologi gambar (a) (i) Tempoh bayaran balik pinjaman dan (i) Memerlukan
ialah reka bentuk kereta. Sumber ansuran bulanan boleh mengikut penjamin dan
teknologi tersebut perlu dilindungi kemampuan peminjam. cagaran.
melalui paten. Paten adalah hak (ii) Jumlah pinjaman boleh disesuaikan (ii) Kadar faedah yang
eksklusif untuk sesuatu reka cipta. dengan keperluan semasa. tinggi.
Reka cipta yang dipatenkan dapat
mengelakkan reka bentuknya (c) Sumber pembiayaan agensi kerajaan
ditiru oleh pihak lain.
Sumber teknologi gambar (b) Kekuatan Kelemahan
ialah karya muzik. Sumber (i) Kadar faedah yang rendah atau (i) Tertakluk kepada terma
teknologi gambar(c) ialah video. tiada. dan syarat.
Sumber teknologi gambar (d) pula (ii) Tanpa cagaran. (ii) Persaingan yang sengit.
ialah lukisan. Sumber teknologi
(b), (c), dan (d) perlu dilindungi (iii) Jumlah pinjaman boleh disesuaikan (iii) Jumlah pinjaman
melalui hak cipta terpelihara. Hak dengan keperluan semasa. terhad.
cipta adalah hak eksklusif kepada
pencipta karya untuk mengawal 3. Kaedah mendapatkan sumber perniagaan, usahawan boleh
penggunaan karya mereka. Hasil pembiayaan yang perlu diikuti mendapatkan khidmat nasihat
ciptaan yang telah mendapat oleh Jordan ialah: berkaitan kelayakan, had
hak cipta terpelihara dapat (a) Menyediakan rancangan pembiayaan, cagaran, margin
mengelakkan masalah salah guna perniagaan. pembiayaan, dan kaedah
untuk kepentingan pihak lain. Untuk memudahkan proses bayaran balik.
permohonan pinjaman, pihak (c) Membuat permohonan.
BAB pembiaya mensyaratkan Jordan hendaklah memohon
3 Sumber Pembiayaan supaya peminjam pembiayaan daripada institusi
menyediakan satu kertas
kewangan atau agensi
Perniagaan
cadangan perniagaan yang kerajaan yang dipilih dengan
biasanya dikenali sebagai mematuhi segala prosedur
LEMBARAN PBD rancangan perniagaan. dan syarat am.
Rancangan perniagaan ini
1. (a) (i) Simpanan peribadi harus merangkumi visi, misi, 4. Jenis pembiayaan yang sesuai
(ii) Modal daripada objektif, dan segala maklumat untuk Cik Sasilawati ialah:
keuntungan (Rizab) perniagaan yang ingin Simpanan peribadi
(b) (i) Pembiayaan bank/ diketengahkan. Dalam usaha Simpanan peribadi merupakan
institusi kewangan sumber asas sesebuah
(ii) Agensi kerajaan memudahkan pihak pembiaya perniagaan. Simpanan peribadi
menilai kelayakan peminjam,
(iii) Modal permulaan rancangan perniagaan merupakan modal sendiri
(iv) Sewa beli seharusnya lengkap, mantap, yang diperoleh daripada wang
(v) Pajakan mudah, dan ringkas. simpanan peribadi. Wang
(vi) Pemfaktoran (b) Mendapat khidmat nasihat simpanan peribadi merupakan
(vii) Syer wang tunai dan simpanan di
(viii) Overdraf kewangan. dalam akaun simpanan, akaun
Jordan perlu mendapat
(ix) Pinjaman perniagaan semasa, dan akaun simpanan
atau gadaian/Ar-Rahnu khidmat nasihat kewangan tetap. Cik Sasilawati tidak
(x) Bantuan modal daripada pihak bank atau perlu membuat permohonan
(xi) Jaminan kredit agensi kerajaan yang pembiayaan dana sekiranya dia
(xii) Geran penyelidikan dan dipilih. Semasa ingin mempunyai simpanan sendiri.
pembangunan memohon pembiayaan
© Penerbitan Pelangi Sdn. Bhd. J10
10 JAW TOP P’NIAGA TG5.indd 10 14/10/2021 5:36 PM
Perniagaan Ting. 5 KSSM Jawapan
5. Format rancangan perniagaan • Modal asal syarikat • Jadual pelaksanaan projek.
yang disediakan perlu • Menjelaskan tahap • Premis perniagaan dibeli,
merangkumi perkara yang berikut: kejayaan yang dicapai disewa atau dipajak.
(a) Rumusan Eksekutif yang (e) Latar belakang pemilik/ ahli (j) Rancangan kewangan yang
mengandungi maklumat kongsi yang mengandungi mengandungi maklumat
berikut: maklumat berikut: berikut:
• Tujuan rancangan • Nama pemilik/rakan kongsi, • Kos pelaksanaan projek.
perniagaan disediakan. alamat, nombor telefon, faks. • Peruntukan modal
• Kos projek dan cara • Umur, kelulusan, pusingan.
pembiayaan. pengalaman pemilik dan • Perbelanjaan-perbelanjaan
• Butiran ringkas tentang rakan kongsi. lain seperti perbelanjaan
Penerbitan Pelangi Sdn Bhd. All Rights Reserved.
usahawan dan kakitangan • Kemahiran pemilik dan praoperasi dan peruntukan
utama. rakan kongsi. luar jangka.
• Ringkasan produk atau • Syer pemilikan modal. • Sumber pembiayaan.
perkhidmatan yang (f) Latar belakang projek yang • Keperluan pembiayaan.
ingin ditawarkan serta mengandungi maklumat • Penyata-penyata
keunikannya. berikut: kewangan.
• Ringkasan pemasaran • Menjelaskan lokasi projek (k) Kesimpulan:
yang memberi fokus hendak dijalankan. Bahagian ini menekankan
kepada sasaran pasaran, • Pelan lokasi. keunikan dan kelebihan
pesaing-pesaing utama, • Kelebihan lokasi. perniagaan.
dan strategi pemasaran. • Menjelaskan jenis dan (l) Lampiran:
• Rekod-rekod kewangan struktur bangunan. Pelan Bahagian ini menyertakan
yang lalu (jika ada) atau bangunan perlu disertakan. maklumat tambahan seperti
ramalan kewangan bagi • Menjelaskan kemudahan pelbagai ilustrasi, senarai
sesuatu perniagaan asas yang ada (contoh, data, borang, carta, laporan,
baharu. talian tel, elektrik, air, jalan dan lain-lain maklumat yang
(b) Pengenalan yang raya). menyokong dan berkaitan
mengandungi maklumat (g) Rancangan organisasi yang dengan perniagaan dan
berikut: mengandungi maklumat syarikat.
• Jenis perniagaan yang berikut: 6. (a) Peniaga A harus memilih
diceburi. • Senarai jawatan dan pembiayaan hutang
• Lokasi perniagaan. bilangan pekerja. seperti pinjaman dari bank,
• Tarikh perniagaan • Carta organisasi. pemfaktoran, dan sebagainya.
dimulakan. • Tanggungjawab dan tugas (b) Ini adalah kerana setelah
• Cara-cara perniagaan pekerja. hutang diselesaikan,
ini diuruskan atau • Imbuhan gaji pekerja. hubungan antara perniagaan
dilaksanakan. • Keperluan pejabat. dengan pembiaya adalah
• Strategi-strategi utama (h) Rancangan pemasaran yang tidak wujud lagi.
yang mapan dan berkesan mengandungi maklumat
sebagai penyokong berikut:
pelaksanaan perniagaan • Pelanggan. SPM
atau projek. • Trend pasaran. Kertas 1
(c) Objektif yang mengandungi • Saiz pasaran.
maklumat berikut: • Ciri-ciri pasaran. 1. D 2. D 3. B 4. A 5. A
• Visi, misi syarikat atau • Sasaran pasaran. 6. D 7. D 8. C 9. B 10. B
wawasan perniagaan. • Pesaing-pesaing. 11. C 12. A 13. A 14. D 15. B
• Matlamat jangka panjang • Strategi pemasaran. 16. A 17. A 18. C 19. B 20. C
dan matlamat jangka • Ramalan jualan. 21. D 22. A 23. B 24. C 25. C
pendek. • Kos pemasaran. 26. D 27. A 28. B 29. A 30. D
(d) Latar belakang syarikat yang • Kaedah promosi. 31. C 32. B 33. A 34. D 35. B
mengandungi maklumat (i) Rancangan operasi yang Kertas 2
berikut: mengandungi maklumat
• Menyatakan pengasas berikut: Bahagian A
syarikat/perniagaan • Huraian tapak projek, 1. (a) Simpanan peribadi
• Menjelaskan sebab kesesuaian, dan pelan merupakan sumber asas
asalnya produk disediakan lokasi kilang. sesebuah perniagaan.
dan rasional keperluan • Susun atur ruang operasi. [1m] Simpanan peribadi
atau kesesuaian dengan • Mesin dan peralatan yang merupakan modal sendiri
pasaran atau keadaan digunakan. yang diperoleh daripada
• Menyatakan bentuk • Proses pengeluaran. modal simpanan peribadi.
perniagaan • Penggunaan bahan mentah. [1m] Simpanan peribadi
• Tarikh penubuhan syarikat • Stok simpanan bulanan merupakan wang tunai dan
dan lokasi syarikat atau tahunan. simpanan di dalam akaun
J11 © Penerbitan Pelangi Sdn. Bhd.
10 JAW TOP P’NIAGA TG5.indd 11 14/10/2021 5:36 PM
Perniagaan Ting. 5 KSSM Jawapan
simpanan, akaun semasa, (b) Jenis pembiayaan yang bulan Julai tahun 2000
dan akaun simpanan tetap. sesuai digunakan oleh Sarah untuk membolehkan
[1m] Usahawan yang jika menghadapi masalah SME mendapat
mempunyai simpanan ketidakcukupan wang untuk pembiayaan daripada
sendiri tidak perlu membuat membayar hutang ialah RM50 000 hingga
permohonan pembiayaan overdraf. [1m] RM1 juta [1m] dengan
dana. [1m] Overdraf: memohon terus melalui
(b) Modal daripada keuntungan (i) Merupakan kemudahan cawangan-cawangan
(rizab) merupakan kredit yang disediakan CGC di seluruh
keuntungan yang diperoleh oleh bank untuk negara. [1m] Semua
daripada hasil pelaburan. [1m] pemegang akaun permohonan di bawah
Penerbitan Pelangi Sdn Bhd. All Rights Reserved.
Ia ialah keuntungan syarikat semasa. [1m] SJLT akan dinilai dan
yang tidak diagihkan kepada (ii) Melalui kemudahan diproses oleh CGC,
pemegang saham dalam ini, Sarah boleh yang kemudiannya
bentuk dividen [1m] tetapi mengeluarkan wang akan mengaturkan
disimpan untuk kegunaan melebihi jumlah simpanan pembiayaan yang
perniagaan pada masa dalam akaun semasa diperlukan untuk
depan. [1m] mereka setakat had yang dikeluarkan oleh
(c) Sewa beli ialah kaedah ditetapkan. [1m] institusi-institusi
membeli barang dengan (iii) Faedah hanya dikenakan perbankan di dalam
membayar bayaran secara ke atas jumlah overdraf panel. [1m]
ansuran. [1m] Sewa beli yang digunakan mengikut • Skim Pembiayaan
sesuai untuk membeli kadar harian. [1m] Francais (SPF), yang
barang yang tahan lama (iv) Kemudahan ini sesuai ditubuhkan pada
dan mempunyai nilai jualan untuk usahawan yang tahun 1997 dengan
yang tinggi seperti kenderaan kurang pasti tentang kerjasama Kementerian
dan premis. [1m] Pembeli jumlah, masa dan Pembangunan
dianggap sebagai penyewa tempoh pembiayaan yang Usahawan [1m]
dan perlu membayar ansuran diperlukan. [1m] disasarkan kepada
bulanan. [1m] Sepanjang [Mak. 4m] usahawan-usahawan
tempoh sewa beli, barang 3. (a) (i) Agensi kerajaan itu Bumiputera dengan
tersebut adalah hak ialah Credit Guarantee perniagaan francais
milik pemberi sewa. [1m] Corporation Malaysia yang berdaya
Pemindahan hak milik hanya Berhad (CGC). [1m] maju, [1m] tetapi
berlaku sekiranya penyewa (ii) Tiga skim jaminan yang kekurangan cagaran
menjelaskan keseluruhan ditawarkan oleh Credit untuk mendapatkan
ansuran. [1m] Sekiranya Guarantee Corporation pembiayaan biasa
penyewa gagal membayar Malaysia Berhad (CGC) daripada institusi-
ansuran, pemberi sewa ialah: institusi perbankan. [1m]
berhak menarik balik barang • Skim Jaminan [Mak. 6m]
tersebut. [1m] Anjal (SJA) yang (b) (i) Menawarkan modal
[Mak. 3m] tambahan kepada
2. (a) Jenis pembiayaan yang diperkenalkan pada usahawan.[1m]
tahun 1999 dan
digunakan oleh Encik menawarkan lindungan (ii) Menggalakkan budaya
Khairul ialah menerbitkan jaminan untuk menabung dalam
syer. [1m] Menerbitkan pinjaman-pinjaman yang kalangan peniaga kecil.
syer adalah sejenis sumber dikeluarkan di bawah [1m]
pembiayaan luaran. [1m] tabung-tabung khas (iii) Mewujudkan satu jaringan
Syer ialah bahagian dalam [1m] yang dikendalikan usahawan secara
modal sesuatu perniagaan oleh Bank Negara berkelompok.[1m]
atau saham. [1m] Sesebuah Malaysia (BNM), [1m] 4. (a) Kelebihan pembiayaan
perniagaan menerbitkan iaitu Tabung Pemulihan dalaman:
syer bagi menambahkan Industri Kecil dan (i) Cepat dan ringkas. [1m]
modal. [1m] Bank saudagar Sederhana, Tabung (ii) Tidak melibatkan kos
akan bertindak sebagai Industri Kecil dan seperti faedah atas
penanggung jaminan terbitan Sederhana 2 (TIKS2) pinjaman. [1m]
syer oleh syarikat awam dan Tabung Usahawan Jika usahawan menggunakan
yang hendak meluaskan Baru 2 (TUB2). [1m] sumber pembiayaan luaran
perniagaan mereka [1m] • Skim Jaminan Laluan seperti bank atau institusi
dengan cara membeli syer Terus (SJLT) telah kewangan, dia akan
yang tidak dapat dilanggan diperkenalkan pada
oleh pelabur. [1m]
© Penerbitan Pelangi Sdn. Bhd. J12
10 JAW TOP P’NIAGA TG5.indd 12 14/10/2021 5:36 PM
Perniagaan Ting. 5 KSSM Jawapan
menghadapi masalah seperti (b) Kemudahan pembiayaan (iii) Bantuan modal [1m]
yang berikut: tersebut ialah pemfaktoran. Terdapat beberapa jenis
(i) Memerlukan penjamin. [1m] Pemfaktoran ialah satu pinjaman perniagaan oleh
[1m] kemudahan pembelian invois agensi kerajaan yang
(ii) Memerlukan cagaran oleh syarikat pemfaktoran boleh digunakan untuk
dalam bentuk harta atau daripada pelanggannya. usahawan membiayai
aset tetap. [1m] [1m] Perniagaan boleh perniagaan. [1m] Antara
(iii) Tertakluk kepada syarat memilih untuk mencagarkan agensi kerajaan yang
pinjaman. [1m] pendapatan masa depan boleh memberi bantuan
(iv) Dikenakan faedah yang mereka kepada syarikat modal ialah MARA,
tinggi. [1m] pemfaktoran [1m] bagi Tekun, dan Agrobank.
Penerbitan Pelangi Sdn Bhd. All Rights Reserved.
[1m]
Jika usahawan menggunakan memperoleh pembiayaan (b) Agensi kerajaan tersebut
sumber pembiayaan luaran untuk modal kerja. [1m] ialah Majlis Amanah Rakyat
seperti agensi kerajaan, dia Pemfaktoran merupakan (MARA). [1m] MARA
akan menghadapi masalah satu teknik pembiayaan berperanan untuk membantu
seperti yang berikut: yang melibatkan penjualan peniaga kaum bumiputera
(i) Persaingan yang sengit. hutang pelanggan yang sedia bagi membangunkan
[1m] ada kepada pihak ketiga, perniagaan mereka. [1m]
(ii) Jumlah pinjaman yang iaitu syarikat pemfaktoran. Skim yang ditawarkan oleh
terhad. [1m] [1m] Syarikat pemfaktoran MARA ialah:
(iii) Tertakluk kepada terma akan membayar sebahagian (i) Skim Pembiayaan
dan syarat. [1m] nilai invois dengan serta Peningkatan Perniagaan
[Maks.6m] merta kepada penjual [1m] (SPiM). [1m]
(b) Modal terhad. [1m] dan bakinya akan dibayar Skim ini merangkum
Sukar menambah modal selepas ditolak perbelanjaan pembiayaan untuk
dalam masa yang singkat. dan bayaran, apabila projek perdagangan,
[1m] hutang dipungut daripada perkhidmatan,
(c) Simpanan sendiri [1m] pembeli. [1m] Perniagaan pembuatan, dan
Simpanan peribadi boleh mendapat tunai pengangkutan.
merupakan wang simpanan dengan cepat. [1m] Kecairan Perniagaan secara
di dalam akaun simpanan, perniagaan juga dapat kecil-kecilan biasanya
akaun semasa, dan akaun dipertingkatkan. [1m] memerlukan modal yang
simpanan tetap.[1m] tidak terlalu banyak dan
6. (a) Tiga kemudahan pembiayaan skim ini sesuai untuk
yang ditawarkan oleh agensi mereka yang baru
Bahagian B
kerajaan kepada peniaga memulakan perniagaan.
5. (a) Kemudahan bank yang boleh ialah: [1m]
menyediakan kewangan (i) Jaminan kredit [1m] (ii) Skim Pembiayaan
untuk mengatasi masalah Kerajaan berperanan Kontrak Ekspres (SpiKE).
Encik Amirul ialah overdraf sebagai penjamin [1m]
bank. [1m] Overdraf bank usahawan. [1m] Pembiayaan untuk kerja-
merupakan satu kemudahan Jaminan yang diberi kerja kontrak pembinaan,
yang disediakan oleh pihak kepada usahawan yang bekalan, perkhidmatan
bank kepada pemegang menghadapi kesukaran dan kerja-kerja elektrik.
akaun semasa [1m] mendapat pinjaman Pembiayaan meliputi
dengan membenarkannya daripada bank kerana pemborong kelas F, E,
mengeluarkan wang cagaran dan status dan D bagi kerja-kerja
agensi awam.[1m]
yang melebihi baki dalam kreditnya yang kurang (iii) Skim Jaminan Usahawan
akaun semasa bank. [1m] baik. [1m] MARA (SJUM). [1m]
Pengeluaran melebihi baki (ii) Geran penyelidikan dan SJUM merupakan satu
adalah dibenarkan setakat pembangunan [1m] kemudahan pembiayaan
had yang ditetapkan. [1m] Geran penyelidikan kepada usahawan
Faedah akan dikenakan dan pembangunan Bumiputera yang terpilih.
terhadap pemegang akaun menggalakkan syarikat Melalui skim ini, MARA
tersebut berdasarkan jumlah supaya lebih inovasi bekerjasama dengan
wang yang dikeluarkan dalam menggunakan dan bank komersial (BMMB)
sahaja. [1m] Kadar faedah menyesuaikan teknologi yang menawarkan
yang dikenakan adalah yang disediakan [1m] kemudahan pembiayaan
mengikut harian dan biasanya di samping mencipta dan MARA bertindak
lebih tinggi daripada pinjaman teknologi dan produk sebagai penjamin. [1m]
biasa. [1m] baharu. [1m] [Maks.6m]
J13 © Penerbitan Pelangi Sdn. Bhd.
10 JAW TOP P’NIAGA TG5.indd 13 14/10/2021 5:36 PM
Perniagaan Ting. 5 KSSM Jawapan
7. (a) memaksimumkan
untung tertahan, maka
Menyediakan Mendapat khidmat Menyediakan Menghantar pengagihan untuk dividen
rancangan nasihat kewangan dokumen permohonan akan dikurangkan. [1m]
perniagaan daripada pegawai sokongan kepada pihak Ini akan mengurangkan
[1m] kewangan [1m] [1m] bank [1m] minat pelabur untuk
melabur. [1m]
[Maks. 10m]
Permohonan Memperoleh (b) Pada pendapat saya,
dipertimbangkan surat Kelulusan Menandatangani pemilihan Syarikat PTB
kontrak dengan
oleh pihak bank Pembiayaan dari Agrobank [1m] untuk menggunakan
Penerbitan Pelangi Sdn Bhd. All Rights Reserved.
[1m] bank [1m] syer sebagai sumber
pembiayaan mempunyai
kekuatan dan kelemahannya.
(b) Dokumen yang diperlukan menguasai syer pasaran Kekuatan penerbitan syer
untuk memohon pembiayaan yang lebih besar. [1m] ialah:
dari bank atau institusi (ii) Sebagai modal untuk (i) Syarikat PTB Bhd. tidak
kewangan ialah: pelaburan [1m] perlu membuat bayaran
(i) Salinan kad pengenalan, Untung tertahan boleh dan faedah secara
[1m] dilabur semula untuk berkala. [1m]
(ii) Rekod jualan dan menambah nilainya (ii) Syarikat PTB Bhd. tidak
pembelian perniagaan. serta meningkatkan perlu bayar balik ekuiti
[1m] pulangan masa depan. yang dilaburkan. [1m]
(iii) Lesen perniagaan. [1m] [1m] Keadaan ini boleh (iii) Syarikat PTB Bhd. tidak
Dokumen yang diperlukan membantu Syarikat PTB perlu menyediakan
untuk memohon pembiayaan Bhd mengembangkan sandaran atau cagaran
dari agensi kerajaan ialah: perniagaannya. [1m] untuk mendapat
(i) Salinan kad pengenalan, (iii) Tidak perlu dibayar balik pembiayaan ekuiti. [1m]
[1m] [1m] (iv) Pemberian dividen
(ii) Gambar berukuran Untung tertahan bergantung kepada
pasport. [1m] merupakan baki keuntungan Syarikat PTB
(iii) Salinan pendaftaran keuntungan yang Bhd. [1m]
perniagaan. [1m] disimpan untuk dijadikan (v) Saham biasa tidak
(iv) Gambar lokasi modal tambahan. Maka ia mempunyai tarikh matang
perniagaan. [1m] merupakan modal yang [1m]
(v) Salinan bil utiliti. [1m] tidak perlu dibayar balik. Kelemahan penerbitan syer
[1m] ialah:
Bahagian C (iv) Tidak dikenakan faedah (i) Kos menerbitkan
saham terlalu tinggi dan
8. (a) Sekiranya Syarikat PTB Bhd. [1m] memerlukan masa yang
Pembiayaan
menggunakan wang rizab menggunakan untung lama. [1m]
(untung tertahan) untuk tujuan tertahan membolehkan (ii) Tidak boleh
mengembangkan perniagaan, Syarikat PTB Bhd tidak mengurangkan cukai
syarikat ini akan menghadapi perlu menanggung melalui belanja saham
kekuatan dan kelemahan faedah yang perlu dibayar yang dibuat. [1m]
seperti yang berikut: akibat berhutang. [1m] (iii) Pelabur/pemegang
Kekuatan: Kelemahan: saham mempunyai hak
(i) Pertumbuhan perniagaan (i) Cukai perniagaan yang ke atas perniagaan. [1m]
[1m] tinggi [1m] (iv) Hak kawalan perniagaan
Syarikat PTB Bhd. Untung tertahan akan beralih kepada
boleh menggunakan merupakan keuntungan pemegang saham
untung tertahan selepas ditolak cukai terbesar. [1m]
sebagai modal untuk dan pengagihan dividen. (v) Sukar untuk mendapat
menambahbaikan produk [1m] Baki untung dana yang mencukupi
dan mengembangkan tertahan yang tinggi sekiranya keadaan
perniagaannya demi akan menyebabkan ekonomi tidak baik. [1m]
mengekalkan daya Syarikat PTB Bhd. Jadi, pertimbangan yang
saing dalam pasaran. terpaksa membayar cukai wajar perlu dilakukan
[1m] Selain itu, untung perniagaan yang lebih oleh Syarikat PTB Bhd.
tertahan boleh juga tinggi kepada kerajaan. supaya dapat memilih jenis
digunakan untuk [1m] pembiayaan yang sesuai
membiayai penyelidikan (ii) Dividen [1m] dengan perniagaan yang
dan pembangunan Jikalau objektif Syarikat dijalankan.
supaya perniagaan dapat PTB Bhd. adalah
© Penerbitan Pelangi Sdn. Bhd. J14
10 JAW TOP P’NIAGA TG5.indd 14 14/10/2021 5:36 PM
The words you are searching are inside this book. To get more targeted content, please make full-text search by clicking here.
Discover the best professional documents and content resources in AnyFlip Document Base.
Search