48 แบบประเมินการนำเสนอผลงาน/ผลการทำกิจกรรม คำชี้แจง : ให้ผู้สอนสังเกตพฤติกรรมของนักเรียนในระหว่างเรียนและนอกเวลาเรียน แล้วขีด ✓ลงในช่องที่ ตรงกับระดับคะแนน ลำดับที่ รายการประเมิน ระดับคะแนน 3 2 1 1 เนื้อหาละเอียดชัดเจน 2 ความถูกต้องของเนื้อหา 3 ภาษาที่ใช้เข้าใจง่าย 4 ประโยชน์ที่ได้จากการนำเสนอ 5 วิธีการนำเสนอผลงาน รวม ลงชื่อ...................................................ผู้ประเมิน ............./.................../.............. เกณฑ์การให้คะแนน ผลงานหรือพฤติกรรมสอดคล้องกับรายการประเมินสมบูรณ์ชัดเจน ให้ 3 คะแนน ผลงานหรือพฤติกรรมสอดคล้องกับรายการประเมินเป็นส่วนใหญ่ ให้ 2 คะแนน ผลงานหรือพฤติกรรมสอดคล้องกับรายการประเมินบางส่วน ให้ 1 คะแนน เกณฑ์การตัดสินคุณภาพ ช่วงคะแนน ระดับคุณภาพ 14-15 ดีมาก 11-13 ดี 8-10 พอใช้ ต่ำกว่า 8 ปรับปรุง
49 แบบสังเกตพฤติกรรมการทำงานรายบุคคล คำชี้แจง : ให้ผู้สอนสังเกตพฤติกรรมของนักเรียนในระหว่างเรียนและนอกเวลาเรียน แล้วขีด ✓ลงในช่องที่ ตรงกับระดับคะแนน ลำดับที่ รายการประเมิน ระดับคะแนน 3 2 1 1 การแสดงความคิดเห็น 2 การยอมรับฟังความคิดเห็นของผู้อื่น 3 การทำงานตามหน้าที่ที่ได้รับมอบหมาย 4 ความมีน้ำใจ 5 การตรงต่อเวลา รวม ลงชื่อ...................................................ผู้ประเมิน ............./.................../.............. เกณฑ์การให้คะแนน ปฏิบัติหรือแสดงพฤติกรรมอย่างสม่ำเสมอ ให้ 3 คะแนน ปฏิบัติหรือแสดงพฤติกรรมบ่อยครั้ง ให้ 2 คะแนน ปฏิบัติหรือแสดงพฤติกรรมบางครั้ง ให้ 1 คะแนน เกณฑ์การตัดสินคุณภาพ ช่วงคะแนน ระดับคุณภาพ 14-15 ดีมาก 11-13 ดี 8-10 พอใช้ ต่ำกว่า 8 ปรับปรุง
50 แบบสังเกตพฤติกรรมการทำงานกลุ่ม คำชี้แจง : ให้ผู้สอนสังเกตพฤติกรรมของนักเรียนในระหว่างเรียนและนอกเวลาเรียน แล้วขีด ✓ลงในช่องที่ ตรงกับระดับคะแนน ลำดับ ที่ ชื่อ–สกุล ของ นักเรียน การแสดง ความ คิดเห็น การยอมรับ ฟังคนอื่น การทำงาน ตามที่ได้รับ มอบหมาย ความมี น้ำใจ การมี ส่วนร่วมใน การปรับปรุง ผลงานกลุ่ม รวม 15 คะแนน 3 2 1 3 2 1 3 2 1 3 2 1 3 2 1 ลงชื่อ...................................................ผู้ประเมิน ............./.................../.............. เกณฑ์การให้คะแนน ปฏิบัติหรือแสดงพฤติกรรมอย่างสม่ำเสมอ ให้ 3 คะแนน ปฏิบัติหรือแสดงพฤติกรรมบ่อยครั้ง ให้ 2 คะแนน ปฏิบัติหรือแสดงพฤติกรรมบางครั้ง ให้ 1 คะแนน เกณฑ์การตัดสินคุณภาพ ช่วงคะแนน ระดับคุณภาพ 14-15 ดีมาก 11-13 ดี 8-10 พอใช้ ต่ำกว่า 8 ปรับปรุง
51 แบบประเมินคุณลักษณะอันพึงประสงค์ คำชี้แจง : ให้ผู้สอนสังเกตพฤติกรรมของนักเรียนในระหว่างเรียนและนอกเวลาเรียน แล้วขีด ✓ลงในช่องที่ ตรงกับระดับคะแนน คุณลักษณะ อันพึงประสงค์ด้าน รายการประเมิน ระดับคะแนน 3 2 1 1. รักชาติ ศาสน์ กษัตริย์ 1.1 ยืนตรงเคารพธงชาติ และร้องเพลงชาติได้ 1.2 เข้าร่วมกิจกรรมที่สร้างความสามัคคี ปรองดอง และเป็นประโยชน์ต่อ โรงเรียน 1.3 เข้าร่วมกิจกรรมทางศาสนาที่ตนนับถือ ปฏิบัติตามหลักศาสนา 1.4 เข้าร่วมกิจกรรมที่เกี่ยวกับสถาบันพระมหากษัตริย์ตามที่โรงเรียนจัดขึ้น 2. ซื่อสัตย์ สุจริต 2.1 ให้ข้อมูลที่ถูกต้องและเป็นจริง 2.2 ปฏิบัติในสิ่งที่ถูกต้อง 3. มีวินัย รับผิดชอบ 3.1 ปฏิบัติตามข้อตกลง กฎเกณฑ์ ระเบียบ ข้อบังคับของครอบครัว มีความตรงต่อเวลาในการปฏิบัติกิจกรรมต่าง ๆ ในชีวิตประจำวัน 4. ใฝ่เรียนรู้ 4.1 รู้จักใช้เวลาว่างให้เป็นประโยชน์ และนำไปปฏิบัติได้ 4.2 รู้จักจัดสรรเวลาให้เหมาะสม 4.3 เชื่อฟังคำสั่งสอนของบิดา-มารดา โดยไม่โต้แย้ง 4.4 ตั้งใจเรียน 5. อยู่อย่างพอเพียง 5.1 ใช้ทรัพย์สินและสิ่งของของโรงเรียนอย่างประหยัด 5.2 ใช้อุปกรณ์การเรียนอย่างประหยัดและรู้คุณค่า 5.3 ใช้จ่ายอย่างประหยัดและมีการเก็บออมเงิน 6. มุ่งมั่นในการทำงาน 6.1 มีความตั้งใจและพยายามในการทำงานที่ได้รับมอบหมาย 6.2 มีความอดทนและไม่ท้อแท้ต่ออุปสรรคเพื่อให้งานสำเร็จ 7. รักความเป็นไทย 7.1 มีจิตสำนึกในการอนุรักษ์วัฒนธรรมและภูมิปัญญาไทย 7.2 เห็นคุณค่าและปฏิบัติตนตามวัฒนธรรมไทย 8. มีจิตสาธารณะ 8.1 รู้จักช่วยพ่อแม่ ผู้ปกครอง และครูทำงาน 8.2 รู้จักการดูแลรักษาทรัพย์สมบัติและสิ่งแวดล้อมของห้องเรียนและ โรงเรียน รวม ลงชื่อ...................................................ผู้ประเมิน ................/.................../............. เกณฑ์การตัดสินคุณภาพ ช่วงคะแนน ระดับคุณภาพ 51-60 ดีมาก 41-50 ดี 30-40 พอใช้ ต่ำกว่า 30 ปรับปรุง เกณฑ์การให้คะแนน พฤติกรรมที่ปฏิบัติชัดเจนและสม่ำเสมอ ให้ 3 คะแนน พฤติกรรมที่ปฏิบัติชัดเจนและบ่อยครั้ง ให้ 2 คะแนน พฤติกรรมที่ปฏิบัติบางครั้ง ให้ 1 คะแนน
52 แผนการจัดการเรียนรู้ที่ 21 รายวิชา วิทยาศาสตร์รหัสวิชา ว15101 กลุ่มสาระการเรียนรู้วิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี โรงเรียนเทศบาล 2 มุขมนตรี ชั้นประถมศึกษาปีที่ 5 ภาคเรียนที่ 2 ปีการศึกษา 2566 หน่วยการเรียนรู้ที่ 6 แหล่งน้ำและลมฟ้าอากาศ เวลา 17 ชั่วโมง เรื่อง แหล่งน้ำบนโลก เวลา 2 ชั่วโมง ผู้สอน นายนรินทร์ คันธี วันที่สอน : วันที่……………..เดือน………………….พ.ศ................... 1. มาตรฐานการเรียนรู้/ตัวชี้วัด มาตรฐานการเรียนรู้ ว 3.2 เข้าใจองค์ประกอบและความสัมพันธ์ของระบบโลก กระบวนการเปลี่ยนแปลงภายในโลกและบนผิว โลก ธรณีพิบัติภัย กระบวนการเปลี่ยนแปลงลมฟ้าอากาศและภูมิอากาศโลก รวมทั้งผลต่อสิ่งมีชีวิตและสิ่งแวดล้อม ตัวชี้วัด ป.5/1 เปรียบเทียบปริมาณน้ำในแต่ละแหล่ง และระบุปริมาณน้ำที่มนุษย์สามารถนำมาใช้ประโยชน์ได้จาก ข้อมูลที่รวบรวมได้ 2. จุดประสงค์การเรียนรู้ 1) เปรียบเทียบปริมาณน้ำในแต่ละแหล่งได้(K) 2) ปฏิบัติกิจกรรมเพื่อระบุสัดส่วนของน้ำที่ปกคลุมผิวโลกได้อย่างถูกต้องและเป็นลำดับขั้นตอน (P) 3) ตั้งใจเรียนรู้และแสวงหาความรู้รับผิดชอบต่อหน้าที่ที่ได้รับมอบหมาย (A) 3. สาระสำคัญความคิดรวบยอด โลกของเรามีน้ำปกคลุมเป็นส่วนใหญ่ของพื้นผิวโลกทั้งหมด โดยมีทั้งแหล่งน้ำเค็มและแหล่งน้ำจืดซึ่งมี ความสำคัญต่อการดำรงชีวิตของสิ่งมีชีวิต เราจึงต้องใช้น้ำอย่างประหยัดและคุ้มค่า 4. สาระการเรียนรู้/สาระการเรียนรู้แกนกลาง โลกมีทั้งน้ำจืดและน้ำเค็มซึ่งอยู่ในแหล่งน้ำต่าง ๆที่มีทั้งแหล่งน้ำผิวดิน เช่น ทะเล มหาสมุทร บึง แม่น้ำ และแหล่น้ำใต้ดิน เช่น น้ำในดิน และน้ำบาดาล น้ำทั้งหมดของโลกแบ่งเป็นน้ำเค็ม ประมาณร้อยละ 97.5 ซึ่งอยู่ใม หาสมุทรและแหล่งน้ำอื่น ๆ และที่เหลืออีกประมาณร้อยละ 2.5 เป็นน้ำจืด ถ้าเรียงลำดับปริมาณน้ำจืดจากมากไป น้อยจะอยู่ที่ธารน้ำแข็ง และพืดน้ำแข็ง น้ำใต้ดิน ชั้นดินเยือกแข็งคงตัวและน้ำแข็งใต้ดิน ทะเลสาบ ความชื้นในดิน ความชื้นในบรรยากาศ บึง แม่น้ำ และน้ำในสิ่งมีชีวิต
53 5. สมรรถนะสำคัญของผู้เรียนและคุณลักษณะอันพึงประสงค์ สมรรถนะสำคัญของผู้เรียน คุณลักษณะอันพึงประสงค์ 1. ความสามารถในการสื่อสาร 2. ความสามารถในการคิด 3. ความสามารถในการแก้ปัญหา 4. ความสามารถในการใช้ทักษะ/กระบวนการและ ทักษะในการดำเนินชีวิต 5. ความสามารถในการใช้เทคโนโลยี 1. มีวินัย 2. ใฝ่เรียนรู้ 3. มุ่งมั่นในการทำงาน 6. กิจกรรมการเรียนรู้ แบบสืบเสาะหาความรู้ (5Es Instructional Model) ชั่วโมงที่ 1 ขั้นที่ 1 การสร้างความสนใจ (Engagement) . 1. ครูทักทายกับนักเรียน แล้วแจ้งจุดประสงค์การเรียนรู้ให้นักเรียนทราบ จากนั้นนักเรียนทำแบบทดสอบ ก่อนเรียนหน่วยการเรียนรู้ที่ 6 แหล่งน้ำและลมฟ้าอากาศ เพื่อวัดความรู้เดิมของนักเรียนก่อนเข้าสู่กิจกรรม 2. นักเรียนดูภาพหน้าหน่วยการเรียนรู้ที่ 6 แหล่งน้ำและลมฟ้าอากาศ จากหนังสือเรียนแม่บทมาตรฐาน วิทยาศาสตร์ ป.5 หน่วยการเรียนรู้ที่ 6 แหล่งน้ำและลมฟ้าอากาศ จากนั้นครูกระตุ้นความสนใจโดยใช้คำถาม ว่า “ภาพนี้มีแหล่งน้ำหรือไม่ ถ้ามีแหล่งน้ำนักเรียนคิดว่า เป็นแหล่งน้ำจืดหรือแหล่งน้ำเค็ม เพราะอะไร” โดยให้นักเรียนช่วยกันตอบคำถามอย่างอิสระโดยไม่มีการเฉลยว่าถูกหรือผิด 3. นักเรียนดูภาพหน้าเรื่องที่ 1 แหล่งน้ำในท้องถิ่นและการใช้ประโยชน์จากหนังสือเรียนแม่บทมาตรฐาน วิทยาศาสตร์ ป.5 หน่วยการเรียนรู้ที่ 6 แหล่งน้ำและลมฟ้าอากาศ จากนั้นครูถามคำถามกระตุ้นความคิดนักเรียน ว่า “นักเรียนคิดว่าน้ำมีความสำคัญกับมนุษย์หรือไม่อย่างไร” แล้วให้นักเรียนแต่ละคนร่วมกันอภิปรายแสดงความ คิดเห็นเพื่อหาคำตอบ
54 ขั้นที่ 2 การสำรวจและค้นหา (Exploration) 1. นักเรียนแบ่งกลุ่ม กลุ่มละ 5 คน ตามความสมัครใจ เพื่อปฏิบัติกิจกรรมพัฒนาทักษะกระบวนการทาง วิทยาศาสตร์ที่ 1 ศึกษาแหล่งน้ำบนโลก จากหนังสือเรียนแม่บทมาตรฐาน วิทยาศาสตร์ ป.5 หน่วยการเรียนรู้ที่ 6 แหล่งน้ำและลมฟ้าอากาศ 2. ครูแจ้งจุดประสงค์ของกิจกรรมพัฒนาทักษะกระบวนการทางวิทยาศาสตร์ที่ 1 ศึกษาแหล่งน้ำบนโลก นักเรียนทราบ เพื่อเป็นแนวทางการปฏิบัติกิจกรรมที่ถูกต้อง 3. นักเรียนแต่ละกลุ่มศึกษาขั้นตอนและวัสดุ-อุปกรณ์ที่ใช้ในกิจกรรมพัฒนาทักษะกระบวนการทาง วิทยาศาสตร์ที่ 1 ศึกษาแหล่งน้ำบนโลก จากหนังสือเรียนแม่บทมาตรฐาน วิทยาศาสตร์ ป.5 หน่วยการเรียนรู้ที่ 6 แหล่งน้ำและลมฟ้าอากาศ อย่างละเอียดหากมีข้อสงสัยให้สอบถามครู 4. นักเรียนแต่ละกลุ่มตั้งสมมติฐานในการปฏิบัติกิจกรรม แล้วบันทึกลงในสมุดประจำตัว หรือหนังสือ เรียนแม่บทมาตรฐาน วิทยาศาสตร์ ป.5 หน่วยการเรียนรู้ที่ 6 แหล่งน้ำและลมฟ้าอากาศ 5. นักเรียนแต่ละกลุ่มปฏิบัติกิจกรรมโดยสืบค้นข้อมูลจากหนังสือเรียน หรือ อินเทอร์เน็ตในแต่ละหัวข้อ ที่กำหนดให้ครบถ้วน จากนั้นบันทึกผลลงในสมุดประจำตัวหรือหนังสือเรียนแม่บทมาตรฐาน ชาวิทยาศาสตร์ ป.5 หน่วยการเรียนรู้ที่ 6 แหล่งน้ำและลมฟ้าอากาศ 6. นักเรียนแต่ละกลุ่มร่วมกันวิเคราะห์ผลการปฏิบัติกิจกรรม แล้วอภิปรายผลและสรุปผลการทำ กิจกรรม 7. นักเรียนแต่ละกลุ่มออกมานำเสนอผลการทำกิจกรรมหน้าชั้นเรียน เพื่อแลกเปลี่ยนความคิดจนครบ ทุกกลุ่ม ในระหว่างที่นักเรียนนำเสนอครูคอยให้ข้อเสนอแนะเพิ่มเติม เพื่อให้นักเรียนมีความเข้าใจที่ถูกต้อง 8. นักเรียนและครูร่วมกันสรุปความรู้ที่ได้จากการปฏิบัติกิจกรรมพัฒนาทักษะกระบวนการทาง วิทยาศาสตร์ที่ 1 ศึกษาแหล่งน้ำบนโลก ซึ่งได้ข้อสรุปร่วมกันว่า “จากการทำกิจกรรมพบว่า บนโลกมีปริมาณน้ำ 3 ใน 4 ส่วนพื้นผิวโลก โดยมีปริมาณน้ำเค็มประมาณ 97.5 เปอร์เซ็น และมีปริมาณน้ำจืดประมาณ 2.5 เปอร์เซ็น แสดงว่าน้ำ บนโลกมีปริมาณน้ำเค็มมากกว่าปริมาณน้ำจืด และแหล่งน้ำต่าง ๆ บนโลกมีหลายแหล่ง เช่น มหาสมุทร ทะเล แม่น้ำ ลำคลอง หนอง บึง ทะเลสาบ น้ำบาดาล”
55 ชั่วโมงที่ 2 ขั้นที่ 2 สำรวจค้นหา (Explore) 9. นักเรียนจับคู่กับเพื่อนในห้องเรียน ตามความสมัครใจ จากนั้นครูนำลูกโลกจำลอง มาให้นักเรียน ดูแล้วให้ นักเรียนแต่ละคู่ช่วยกันเปรียบเทียบส่วนที่เป็นพื้นน้ำ พื้นดิน และระบุแหล่งน้ำที่ตนเองรู้จักมาให้ มากที่สุด แล้วช่วยกันจำแนกประเภทของแหล่งน้ำเหล่านั้น โดยอาจตั้งเกณฑ์ในการจำแนก เช่น น้ำจืดและ น้ำเค็ม น้ำผิวดินและน้ำใต้ดิน แหล่งน้ำธรรมชาติแหล่งน้ำที่มนุษย์สร้างขึ้น เป็นต้น 10. ครูขออาสาสมัครนักเรียน จำนวน 2 คู่ ออกมานำเสนอผลการจำแนกประเภทของแหล่งน้ำโดยใช้ เกณฑ์ที่ตนเองกำหนดขึ้นหน้าชั้นเรียน คู่ละ 1 เกณฑ์ แล้วเพื่อนในห้องช่วยกันตรวจสอบว่าสามารถจำแนก ประเภทของแหล่งน้ำตามเกณฑ์นั้น ๆ ได้หรือไม่ 11. นักเรียนแบ่งกลุ่ม (กลุ่มเดิม) จากชั่วโมงที่ผ่านมา จากนั้นให้นักเรียนแต่ละกลุ่มร่วมกันศึกษา ค้นคว้าข้อมูลเกี่ยวกับ แหล่งน้ำบนโลกและตัวอย่างแหล่งน้ำจืดบนโลก จากหนังสือเรียนแม่บทมาตรฐาน วิทยาศาสตร์ ป.5 หน่วยการเรียนรู้ที่ 6 แหล่งน้ำและลมฟ้าอากาศ ขั้นที่ 3 การอธิบายและลงข้อสรุป (Explanation) 12. นักเรียนแต่ละกลุ่มออกมานำเสนอผลการปฏิบัติกิจกรรมหน้าชั้นเรียน เพื่อแลกเปลี่ยนความคิดจน ครบทุกกลุ่ม ในระหว่างที่นักเรียนนำเสนอครูคอยให้ข้อเสนอแนะเพิ่มเติมเพื่อให้นักเรียนมีความเข้าใจที่ถูกต้อง 13. ครูตั้งประเด็นคำถามกระตุ้นความคิดนักเรียน โดยให้นักเรียนแต่ละกลุ่มร่วมกันอภิปรายแสดง ความคิดเห็นเพื่อหาคำตอบ ดังนี้ - แหล่งน้ำบนโลกมีปริมาณน้ำจืดมากกว่าปริมาณน้ำเค็มหรือไม่ อย่างไร (แนวตอบ : มีปริมาณน้ำเค็มมากกว่าปริมาณน้ำจืด ส่วนใหญ่น้ำบนผิวโลกเป็น ทะเล มหาสมุทร) - น้ำมีความจำเป็นต่อการดำรงชีวิตของสิ่งมีชีวิตในด้านใดบ้าง (แนวตอบ : ด้านอุปโภคและบริโภค) - น้ำบนโลกปกคลุมพื้นที่เท่าไรของพื้นที่ผิวโลกทั้งหมด (แนวตอบ : พื้นที่ 3 ใน 4 ส่วนของพื้นที่ผิวโลกทั้งหมด)
56 14. ครูและนักเรียนร่วมกันสรุปความรู้ที่ได้จากศึกษาข้อมูลเกี่ยวกับแหล่งน้ำบนโลกและตัวอย่างแหล่ง น้ำจืดบนโลกจนได้ข้อสรุปร่วมกันว่า “แหล่งน้ำส่วนใหญ่บนโลกเป็นน้ำเค็ม ส่วนน้ำจืดมีปริมาณน้อยมาก หาก เรียงลำดับปริมาณแหล่งน้ำจืดจากมากที่สุดไปน้อยที่สุดสามารถเรียงได้ดังนี้ ธารน้ำแข็ง น้ำใต้ดิน ชั้นดินเยือกแข็งคง ตัว และ น้ำแข็งใต้ดิน ทะเลสาบ ความชื้นในดิน ความชื้นในบรรยากาศ บึง แม่น้ำ และน้ำสิ่งมีชีวิต ตามลำดับ” ชั่วโมงที่ 3 ขั้นที่ 4 ขยายความรู้ (Elaboration) 15.ครูสุ่มนักเรียน จำนวน 4 คน ให้ยกตัวอย่างแหล่งน้ำบน โลก ดังนี้ •คนที่ 1 ให้ยกตัวอย่างแหล่งน้ำผิวดิน 2 ตัวอย่าง •คนที่ 2 ให้ยกตัวอย่างแหล่งน้ำใต้ดิน 2 ตัวอย่าง •คนที่ 3 ให้ยกตัวอย่างแหล่งน้ำจืด 2 ตัวอย่าง •คนที่ 4 ให้ยกตัวอย่างแหล่งน้ำเค็ม 2 ตัวอย่าง 16.ครูเปิดโอกาสให้นักเรียนซักถามเนื้อหาเกี่ยวกับ เรื่อง แหล่งน้ำบนโลก และให้ความรู้เพิ่มเติมจาก คำถามของนักเรียน โดยครูใช้ PowerPoint เรื่อง แหล่งน้ำบนโลก ในการอธิบายเพิ่มเติม ขั้นที่ 5 ประเมินผล (Evaluation) 1. ครูประเมินผลนักเรียน โดยการสังเกตพฤติกรรมการตอบคำถาม พฤติกรรมการทำงานรายบุคคล พฤติกรรมการทำงานกลุ่ม และจากการนำเสนอผลการทำกิจกรรมหน้าชั้นเรียน 2. ครูตรวจผลการทำแบบทดสอบก่อนเรียน หน่วยการเรียนรู้ที่ 6 แหล่งน้ำและลมฟ้าอากาศ 3. ครูตรวจสอบผลการทำกิจกรรมลองทำดู ในสมุดประจำตัว 4. ครูตรวจสอบผลการปฏิบัติกิจกรรมพัฒนาทักษะกระบวนการทางวิทยาศาสตร์ที่ 1 ศึกษาแหล่งน้ำบนโลก ในสมุดประจำตัว หรือหนังสือเรียนแม่บทมาตรฐาน วิทยาศาสตร์ ป.5 หน่วยการเรียนรู้ที่ 6 แหล่งน้ำและลมฟ้า อากาศ 5. นักเรียนและครูร่วมกันสรุปเกี่ยวกับแหล่งน้ำบนโลก ซึ่งได้ข้อสรุปร่วมกันว่า “โลกของเรามีน้ำปกคลุมเป็น ส่วนใหญ่ของพื้นผิวโลกทั้งหมด โดยมีทั้งแหล่งน้ำเค็มและแหล่งน้ำจืด ซึ่งมีความสำคัญต่อการดำรงชีวิตของ สิ่งมีชีวิต”
57 7. การวัดและประเมินผล จุดประสงค์เชิงพฤติกรรม เครื่องมือ วิธีการวัด เกณฑ์การ ประเมิน 1.ด้านความรู้(K) -เปรียบเทียบปริมาณน้ำในแต่ละ แหล่งได้(K) -แบบสังเกตการตอบ คำถาม -สังเกตการตอบคำถาม ร้อยละ 60 ขึ้นไปผ่านเกณฑ์ 2. ด้านทักษะ / กระบวนการ (P) -ปฏิบัติกิจกรรมเพื่อระบุสัดส่วน ของน้ำที่ปกคลุมผิวโลกได้อย่าง ถูกต้องและเป็นลำดับขั้นตอน (P) -กิจกรรม -ตรวจใบกิจกรรม ร้อยละ 60 ขึ้นไปผ่านเกณฑ์ 3.ด้านคุณลักษณะอันพึงประสงค์ (A) - ตั้งใจเรียนรู้และแสวงหาความรู้ รับผิดชอบต่อหน้าที่ที่ได้รับ มอบหมาย (A) -แบบประเมินคุณลักษณะ อันพึง ประสงค์ -สังเกตพฤติกรรม ร้อยละ 60 ขึ้นไปผ่านเกณฑ์ 8. สื่อ/แหล่งการเรียนรู้ 8.1 สื่อการเรียนรู้ 7. หนังสือเรียนแม่บทมาตรฐาน วิทยาศาสตร์ ป.5 หน่วยการเรียนรู้ที่ 5 การเปลี่ยนแปลง 8. ใบงานเรื่องการเปลี่ยนแปลงที่ผันกลับได้และผันกลับไม่ได้ของสาร 9. วัสดุ-อุปกรณ์ที่ใช้ในกิจกรรมเรื่อง การเปลี่ยนแปลงที่ผันกลับได้และผันกลับไม่ได้ของสาร 10. PowerPoint เรื่อง การเปลี่ยนแปลงทางเคมีของสาร 11. กระดาษสีเหลือง 12. กระดาษสีแดง 8.2 แหล่งการเรียนรู้ - อินเทอร์เน็ต
58 9 บันทึกผลหลังสอน 1. สรุปผลการเรียนการสอน ……........................................................................................................................... ............................................................................. ……........................................................................................................................... ............................................................................. ................................................................................................................................. ............................................................................. ……........................................................................................................................... ............................................................................. .........................................................................................................................................……............................................................... ..................................................................................................................……...................................................................................... ...........................................................................................……............................................................................................................. ....................................................................…….................................................................................................................................... .............................................................................................................................................................................................................. 2. ปัญหา / อุปสรรค .............................................................................................................................................................................................................. .............................................................................................................................................................................................................. .............................................................................................................................................................................................................. .............................................................................................................................................................................................................. .............................................................................................................................................................................................................. 3. แนวทางแก้ไข / แนวทางการพัฒนา .............................................................................................................................................................................................................. .............................................................................................................................................................................................................. .............................................................................................................................................................................................................. .............................................................................................................................................................................................................. .............................................................................................................................................................................................................. .............................................................................................................................................................................................................. .............................................................................................................................................................................................................. ลงชื่อ…………………………………………..ผู้สอน (นายนรินทร์ คันธี) นักศึกษาฝึกประสบการณ์วิชาชีพครู วันที่.........เดือน......................พ.ศ..............
59 ความคิดเห็นของครูพี่เลี้ยง ……........................................................................................................................... ...................................................... ……........................................................................................................................... ...................................................... ……........................................................................................................................... ...................................................... ลงชื่อ................................................................ ( นางปิยะมาศ น้อยก่ำ ) ครูพี่เลี้ยง วันที่.........เดือน......................พ.ศ. .................. ความคิดเห็นของรองผู้อำนวยการสถานศึกษาฝ่ายวิชาการ ……........................................................................................................................... ......................................................……................. .............................................................................................................................................................................................................. .............................................................................................................................................................................................................. ลงชื่อ................................................................ ( นางกิติชา ธานีเนียม ) ตำแหน่ง รองผู้อำนวยการสถานศึกษาฝ่ายวิชาการ วันที่.........เดือน......................พ.ศ. .................. ความคิดเห็นของผู้อำนวยการสถานศึกษา ……........................................................................................................................... ......................................................……................. .............................................................................................................................................................................................................. .............................................................................................................................................................................................................. ลงชื่อ................................................................ ( นายพิบูลย์ สิทธิมงคล ) ตำแหน่ง ผู้อำนวยการสถานศึกษา วันที่.........เดือน......................พ.ศ. ..................
60 แผนการจัดการเรียนรู้ที่ 22 รายวิชา วิทยาศาสตร์รหัสวิชา ว15101 กลุ่มสาระการเรียนรู้วิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี โรงเรียนเทศบาล 2 มุขมนตรี ชั้นประถมศึกษาปีที่ 5 ภาคเรียนที่ 2 ปีการศึกษา 2566 หน่วยการเรียนรู้ที่ 6 แหล่งน้ำและลมฟ้าอากาศ เวลา 17 ชั่วโมง เรื่อง การใช้น้ำอย่างประหยัดและการอนุรักษ์น้ำ เวลา 3 ชั่วโมง ผู้สอน นายนรินทร์ คันธี วันที่สอน : วันที่……………..เดือน………………….พ.ศ................... 1. มาตรฐานการเรียนรู้/ตัวชี้วัด มาตรฐานการเรียนรู้ ว 3.2 เข้าใจองค์ประกอบและความสัมพันธ์ของระบบโลก กระบวนการเปลี่ยนแปลงภายในโลกและบนผิว โลก ธรณีพิบัติภัย กระบวนการเปลี่ยนแปลงลมฟ้าอากาศและภูมิอากาศโลก รวมทั้งผลต่อสิ่งมีชีวิตและสิ่งแวดล้อม ตัวชี้วัด ป.5/2 ตระหนักถึงคุณค่าของน้ำโดยนำเสนอแนวทางการใช้น้ำอย่างประหยัดและการอนุรักษ์น้ำ 2. จุดประสงค์การเรียนรู้ 1) บอกปริมาณน้ำที่มนุษย์สามารถนำมาใช้ประโยชน์ได้ (K) 2) สืบค้นข้อมูลและเสนอแนะแนวทางการใช้น้ำอย่างประหยัดและการอนุรักษ์น้ำได้(P) 3) ตั้งใจเรียนรู้และแสวงหาความรู้รับผิดชอบต่อหน้าที่ที่ได้รับมอบหมาย (A) 3. สาระสำคัญความคิดรวบยอด โลกของเรามีน้ำปกคลุมเป็นส่วนใหญ่ของพื้นผิวโลกทั้งหมด โดยมีทั้งแหล่งน้ำเค็มและแหล่งน้ำจืด ซึ่งมี ความสำคัญต่อการดำรงชีวิตของสิ่งมีชีวิต น้ำจืดที่มนุษย์นำมาใช้ได้มีปริมาณน้อยมาก เราจึงต้องใช้น้ำอย่าง ประหยัดและร่วมกันอนุรักษ์น้ำ 4. สาระการเรียนรู้/สาระการเรียนรู้แกนกลาง น้ำจืดที่มนุษย์นำมาใช้ได้มีปริมาณน้อยมากจึงควรใช้น้ำอย่างประหยัดและร่วมกันอนุรักษ์น้ำ
61 5. สมรรถนะสำคัญของผู้เรียนและคุณลักษณะอันพึงประสงค์ สมรรถนะสำคัญของผู้เรียน คุณลักษณะอันพึงประสงค์ 1. ความสามารถในการสื่อสาร 2. ความสามารถในการคิด 3. ความสามารถในการแก้ปัญหา 4. ความสามารถในการใช้ทักษะ/กระบวนการและ ทักษะในการดำเนินชีวิต 5. ความสามารถในการใช้เทคโนโลยี 1. มีวินัย 2. ใฝ่เรียนรู้ 3. มุ่งมั่นในการทำงาน 6. กิจกรรมการเรียนรู้ แบบสืบเสาะหาความรู้ (5Es Instructional Model) ชั่วโมงที่ 1 ขั้นที่ 1 การสร้างความสนใจ (Engagement) . 1. ครูทักทายกับนักเรียน จากนั้นครูทบทวนความรู้เดิมของนักเรียนเกี่ยวกับแหล่งน้ำบนโลก 2. ครูนำแปรงสีฟัน และแก้วน้ำ มาให้นักเรียนดู จากนั้นครูตั้งประเด็นคำถามกระตุ้นความสนใจ นักเรียน โดยให้นักเรียนแต่ละคนร่วมกันอภิปรายแสดงความคิดเห็นโดยไม่มีการเฉลยว่าถูกหรือผิดดังนี้ - ขณะที่นักเรียนแปรงฟัน นักเรียนใช้น้ำในการแปรงฟันประหยัดหรือไม่ - นักเรียนมีวิธีการประหยัดน้ำในการแปรงฟันได้อย่างไรบ้าง ขั้นที่ 2 การสำรวจและค้นหา (Exploration) 1.นักเรียนแบ่งกลุ่ม กลุ่มละ 5 คน เพื่อปฏิบัติกิจกรรมพัฒนาทักษะกระบวนการทางวิทยาศาสตร์ที่ 2 แนวทางในการประหยัดและอนุรักษ์น้ำ จากหนังสือเรียนแม่บทมาตรฐาน วิทยาศาสตร์ ป.5 หน่วยการ เรียนรู้ที่ 6 แหล่งน้ำและลมฟ้าอากาศ 2. ครูแจ้งจุดประสงค์ของกิจกรรมพัฒนาทักษะกระบวนการทางวิทยาศาสตร์ที่ 2 แนวทางในการ ประหยัดและอนุรักษ์น้ำ ให้นักเรียนทราบ เพื่อเป็นแนวทางการปฏิบัติ กิจกรรมที่ถูกต้อง 3. นักเรียนแต่ละกลุ่มตั้งสมมติฐานในการปฏิบัติกิจกรรม แล้วบันทึกลงในสมุดประจำตัวหรือ หนังสือเรียน แม่บทมาตรฐาน วิทยาศาสตร์ ป.5 หน่วยการเรียนรู้ที่ 6 แหล่งน้ำและลมฟ้าอากาศ
62 4. นักเรียนแต่ละกลุ่มศึกษาขั้นตอนและวัสดุ-อุปกรณ์ที่ใช้ในกิจกรรมพัฒนาทักษะกระบวนการ ทางวิทยาศาสตร์ ที่ 2 แนวทางในการประหยัดและอนุรักษ์น้ำ จากหนังสือเรียนแม่บทมาตรฐาน วิทยาศาสตร์ ป.5 หน่วยการเรียนรู้ที่ 6 แหล่งน้ำและลมฟ้าอากาศ 5. จากนั้นนักเรียนแต่ละกลุ่มปฏิบัติกิจกรรมตามขั้นตอนในตอนที่ 1 โดยช่วยกันสำรวจการใช้น้ำใน ชีวิตประจำวัน ของตนเองแล้วบันทึกผลลงในสมุดประจำตัวหรือหนังสือเรียนแม่บทมาตรฐาน วิทยาศาสตร์ ป.5 หน่วยการเรียนรู้ที่ 6 แหล่งน้ำและลมฟ้าอากาศ 6.นักเรียนแต่ละกลุ่ม ช่วยกันสืบค้นข้อมูลเกี่ยวกับการใช้น้ำอย่างประหยัดจากแหล่งข้อมูล เช่น หนังสือเรียน อินเทอร์เน็ต จากนั้นระดมความคิดว่าการใช้น้ำในชีวิตประจำวันของตนเองเป็นการใช้น้ำอย่าง ประหยัด หรือไม่ แล้วบันทึกผลลงในสมุดประจำตัวหรือหนังสือเรียนแม่บทมาตรฐาน วิทยาศาสตร์ ป.5 หน่วยการเรียนรู้ที่ 6 แหล่งน้ำและลมฟ้าอากาศ ชั่วโมงที่ 2 ขั้นที่ 2 สำรวจค้นหา (Explore) 7. นักเรียนแบ่งกลุ่ม (กลุ่มเดิม) จากชั่วโมงที่ผ่านมา จากนั้นให้นักเรียนแต่ละกลุ่มร่วมกัน ปฏิบัติ กิจกรรมพัฒนาทักษะกระบวนการทางวิทยาศาสตร์ที่ 2 แนวทางในการ ประหยัดและอนุรักษ์น้ำ ตอนที่ 2 โดยให้แต่ละกลุ่มช่วยกันสืบค้นข้อมูลเกี่ยวกับแนวทางในการอนุรักษ์น้ำจากแหล่งการเรียนรู้ต่าง ๆ เช่น หนังสือเรียน อินเทอร์เน็ต 8.นักเรียนแต่ละกลุ่มนำข้อมูลที่ได้มาจัดทำเป็นแผนผัง แผนภาพ หรืออื่น ๆ ลงในกระดาษแข็งแผ่น ใหญ่ พร้อมตกแต่งให้สวยงาม ขั้นที่ 3 การอธิบายและลงข้อสรุป (Explanation) 9. นักเรียนแต่ละกลุ่มออกมานำเสนอผลการปฏิบัติกิจกรรมหน้าชั้นเรียน ในระหว่างที่นักเรียน นำเสนอครูคอยให้ ข้อเสนอแนะเพิ่มเติม เพื่อให้นักเรียนมีความเข้าใจที่ ถูกต้อง 10. นักเรียนและครูร่วมกันสรุปความรู้ที่ได้จากการปฏิบัติกิจกรรมพัฒนาทักษะกระบวนการทาง วิทยาศาสตร์ที่ 2 แนวทางในการประหยัดและอนุรักษ์น้ำ จนได้ข้อสรุปว่า “แนวทางในการประหยัดน้ำและการอนุ รักษย์น้ำมีหลายวิธี ดังนั้น เราจึงควรเลือกแนวทางในการใช้น้ำอย่างประหยัดและการอนุรักษ์น้ำที่เหมาะสมกับ ตนเองและปฏิบัติอย่างต่อเนื่อง”
63 ชั่วโมงที่ 3 ขั้นที่ 3 อธิบายความรู้(Explain) 11. นักเรียนจับคู่กับเพื่อนเพื่อศึกษาข้อมูลเพิ่มเติมเกี่ยวกับ การใช้น้ำอย่างประหยัดและแนวทางในการ อนุรักษ์น้ำจากหนังสือเรียนแม่บทมาตรฐาน วิทยาศาสตร์ ป.5 หน่วยการเรียนรู้ที่ 6 แหล่งน้ำและลมฟ้าอากาศ หรือใช้โทรศัพท์มือถือสแกน QR Code เรื่อง การใช้น้ำอย่างประหยัด ในหนังสือเรียนแม่บทมาตรฐาน วิทยาศาสตร์ป.5 หน่วยการเรียนรู้ที่ 6 แหล่งน้ำและลมฟ้าอากาศ 12.ครูขออาสาสมัครนักเรียน จำนวน 6 คน ให้ยกตัวอย่างการใช้น้ำอย่างประหยัดและคุ้มค่า รวมถึงการ อนุรักษ์น้ำดังนี้ • คนที่ 1-3 ให้ยกตัวอย่างการใช้น้ำอย่างประหยัดและคุ้มค่า คนละ 1 ตัวอย่าง • คนที่ 4-6 ให้ยกตัวอย่างการอนุรักษ์น้ำ คนละ 1 ตัวอย่าง 13. ครูเปิดโอกาสให้นักเรียนซักถามเนื้อหาเกี่ยวกับ เรื่อง การใช้น้ำอย่างประหยัดและการอนุรักษ์น้ำและให้ ความรู้เพิ่มเติมจากคำถามของนักเรียน โดยครูใช้ PowerPoint เรื่อง การใช้น้ำอย่างประหยัดและการอนุรักษ์น้ำ ในการอธิบายเพิ่มเติม ขั้นที่ 4 ขยายความรู้ (Elaboration) 14.นักเรียนแต่ละคนทำกิจกรรมแบบฝึกพัฒนาการเรียนรู้ที่ 1 จากหนังสือเรียนแม่บทมาตรฐาน วิทยาศาสตร์ ป.5 หน่วยการเรียนรู้ที่ 6 แหล่งน้ำและลมฟ้าอากาศ ลงในหนังสือเรียนแม่บทมาตรฐานวิทยาศาสตร์ ป.5 หน่วยการเรียนรู้ที่ 6 แหล่งน้ำและลมฟ้าอากาศ 15.นักเรียนแต่ละคนทำสรุปสาระสำคัญ ประจำเรื่องที่ 1จากหนังสือเรียนแม่บทมาตรฐาน วิทยาศาสตร์ ป.5 หน่วยการเรียนรู้ที่ 6 แหล่งน้ำและลมฟ้าอากาศ ลงในหนังสือเรียนแม่บทมาตรฐาน วิทยาศาสตร์ ป.5 หน่วย การเรียนรู้ที่ 6 แหล่งน้ำและลมฟ้าอากาศ 16.นักเรียนแต่ละคนทำกิจกรรมพัฒนาทักษะการคิด ประจำเรื่องที่ 1 จากหนังสือเรียนแม่บทมาตรฐาน วิทยาศาสตร์ ป.5 หน่วยการเรียนรู้ที่ 6 แหล่งน้ำและลมฟ้าอากาศหนังสือเรียนแม่บทมาตรฐาน วิทยาศาสตร์ ป.5 หน่วยการเรียนรู้ที่ 6 แหล่งน้ำและลมฟ้าอากาศ
64 ขั้นที่ 5 ประเมินผล (Evaluation) 1. ครูตรวจสอบผลการปฏิบัติกิจกรรมพัฒนาทักษะกระบวนการทางวิทยาศาสตร์ที่ 2 แนวทางการประหยัด และอนุรักษ์น้ำ ในสมุดประจำตัว หรือหนังสือเรียนแม่บทมาตรฐาน วิทยาศาสตร์ ป.5 หน่วยการเรียนรู้ที่ 6 แหล่ง น้ำและลมฟ้าอากาศ 3. ครูตรวจสอบผลการทำกิจกรรมแบบฝึกพัฒนาการเรียนรู้ที่ 1 ในสมุดประจำตัว หรือหนังสือเรียนแม่บท มาตรฐาน วิทยาศาสตร์ ป.5 หน่วยการเรียนรู้ที่ 6 แหล่งน้ำและลมฟ้าอากาศ 4. ครูตรวจสอบผลการทำสรุปสาระสำคัญ ประจำเรื่องที่ 1 ในสมุดประจำตัว หรือหนังสือเรียนแม่บท มาตรฐาน วิทยาศาสตร์ ป.5 หน่วยการเรียนรู้ที่ 6 แหล่งน้ำและลมฟ้าอากาศ 5. ครูตรวจสอบผลการทำกิจกรรมพัฒนาทักษะการคิด ประจำเรื่องที่ 1 ในสมุดประจำตัว หรือหนังสือเรียน แม่บทมาตรฐาน วิทยาศาสตร์ ป.5 หน่วยการเรียนรู้ที่ 6 แหล่งน้ำและลมฟ้าอากาศ 7. การวัดและประเมินผล จุดประสงค์เชิงพฤติกรรม เครื่องมือ วิธีการวัด เกณฑ์การ ประเมิน 1.ด้านความรู้(K) -เปรียบเทียบปริมาณน้ำในแต่ละ แหล่งได้(K) -แบบสังเกตการตอบ คำถาม -สังเกตการตอบคำถาม ร้อยละ 60 ขึ้นไปผ่านเกณฑ์ 2. ด้านทักษะ / กระบวนการ (P) -ปฏิบัติกิจกรรมเพื่อระบุสัดส่วน ของน้ำที่ปกคลุมผิวโลกได้อย่าง ถูกต้องและเป็นลำดับขั้นตอน (P) -กิจกรรม -ตรวจใบกิจกรรม ร้อยละ 60 ขึ้นไปผ่านเกณฑ์ 3.ด้านคุณลักษณะอันพึงประสงค์ (A) - ตั้งใจเรียนรู้และแสวงหาความรู้ รับผิดชอบต่อหน้าที่ที่ได้รับ มอบหมาย (A) -แบบประเมินคุณลักษณะ อันพึง ประสงค์ -สังเกตพฤติกรรม ร้อยละ 60 ขึ้นไปผ่านเกณฑ์
65 8. สื่อ/แหล่งการเรียนรู้ 8.1 สื่อการเรียนรู้ 13. หนังสือเรียนแม่บทมาตรฐาน วิทยาศาสตร์ ป.5 หน่วยการเรียนรู้ที่ 5 การเปลี่ยนแปลง 14. ใบงานเรื่องการเปลี่ยนแปลงที่ผันกลับได้และผันกลับไม่ได้ของสาร 15. วัสดุ-อุปกรณ์ที่ใช้ในกิจกรรมเรื่อง การเปลี่ยนแปลงที่ผันกลับได้และผันกลับไม่ได้ของสาร 16. PowerPoint เรื่อง การเปลี่ยนแปลงทางเคมีของสาร 17. กระดาษสีเหลือง 18. กระดาษสีแดง 8.2 แหล่งการเรียนรู้ - อินเทอร์เน็ต
66 9 บันทึกผลหลังสอน 1. สรุปผลการเรียนการสอน ……........................................................................................................................... ............................................................................. ……........................................................................................................................... ............................................................................. ................................................................................................................................. ............................................................................. ……........................................................................................................................... ............................................................................. .........................................................................................................................................……............................................................... ..................................................................................................................……...................................................................................... ...........................................................................................……............................................................................................................. ....................................................................…….................................................................................................................................... .............................................................................................................................................................................................................. 2. ปัญหา / อุปสรรค .............................................................................................................................................................................................................. .............................................................................................................................................................................................................. .............................................................................................................................................................................................................. .............................................................................................................................................................................................................. .............................................................................................................................................................................................................. 3. แนวทางแก้ไข / แนวทางการพัฒนา .............................................................................................................................................................................................................. .............................................................................................................................................................................................................. .............................................................................................................................................................................................................. .............................................................................................................................................................................................................. .............................................................................................................................................................................................................. .............................................................................................................................................................................................................. .............................................................................................................................................................................................................. ลงชื่อ…………………………………………..ผู้สอน (นายนรินทร์ คันธี) นักศึกษาฝึกประสบการณ์วิชาชีพครู วันที่.........เดือน......................พ.ศ..............
67 ความคิดเห็นของครูพี่เลี้ยง ……........................................................................................................................... ...................................................... ……........................................................................................................................... ...................................................... ……........................................................................................................................... ...................................................... ลงชื่อ................................................................ ( นางปิยะมาศ น้อยก่ำ ) ครูพี่เลี้ยง วันที่.........เดือน......................พ.ศ. .................. ความคิดเห็นของรองผู้อำนวยการสถานศึกษาฝ่ายวิชาการ ……........................................................................................................................... ......................................................……................. .............................................................................................................................................................................................................. .............................................................................................................................................................................................................. ลงชื่อ................................................................ ( นางกิติชา ธานีเนียม ) ตำแหน่ง รองผู้อำนวยการสถานศึกษาฝ่ายวิชาการ วันที่.........เดือน......................พ.ศ. .................. ความคิดเห็นของผู้อำนวยการสถานศึกษา ……........................................................................................................................... ......................................................……................. .............................................................................................................................................................................................................. .............................................................................................................................................................................................................. ลงชื่อ................................................................ ( นายพิบูลย์ สิทธิมงคล ) ตำแหน่ง ผู้อำนวยการสถานศึกษา วันที่.........เดือน......................พ.ศ. ..................
68 แผนการจัดการเรียนรู้ที่ 23 รายวิชา วิทยาศาสตร์รหัสวิชา ว15101 กลุ่มสาระการเรียนรู้วิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี โรงเรียนเทศบาล 2 มุขมนตรี ชั้นประถมศึกษาปีที่ 5 ภาคเรียนที่ 2 ปีการศึกษา 2566 หน่วยการเรียนรู้ที่ 6 แหล่งน้ำและลมฟ้าอากาศ เวลา 17 ชั่วโมง เรื่อง การใช้น้ำอย่างประหยัดและการอนุรักษ์น้ำ เวลา 3 ชั่วโมง ผู้สอน นายนรินทร์ คันธี วันที่สอน : วันที่……………..เดือน………………….พ.ศ................... 1. มาตรฐานการเรียนรู้/ตัวชี้วัด มาตรฐานการเรียนรู้ ว 3.2 เข้าใจองค์ประกอบและความสัมพันธ์ของระบบโลก กระบวนการเปลี่ยนแปลงภายในโลกและบนผิว โลก ธรณีพิบัติภัย กระบวนการเปลี่ยนแปลงลมฟ้าอากาศและภูมิอากาศโลก รวมทั้งผลต่อสิ่งมีชีวิตและสิ่งแวดล้อม ตัวชี้วัด ป.5/2 ตระหนักถึงคุณค่าของน้ำโดยนำเสนอแนวทางการใช้น้ำอย่างประหยัดและการอนุรักษ์น้ำ 2. จุดประสงค์การเรียนรู้ 1) บอกปริมาณน้ำที่มนุษย์สามารถนำมาใช้ประโยชน์ได้ (K) 2) สืบค้นข้อมูลและเสนอแนะแนวทางการใช้น้ำอย่างประหยัดและการอนุรักษ์น้ำได้(P) 3) ตั้งใจเรียนรู้และแสวงหาความรู้รับผิดชอบต่อหน้าที่ที่ได้รับมอบหมาย (A) 3. สาระสำคัญความคิดรวบยอด โลกของเรามีน้ำปกคลุมเป็นส่วนใหญ่ของพื้นผิวโลกทั้งหมด โดยมีทั้งแหล่งน้ำเค็มและแหล่งน้ำจืด ซึ่งมี ความสำคัญต่อการดำรงชีวิตของสิ่งมีชีวิต น้ำจืดที่มนุษย์นำมาใช้ได้มีปริมาณน้อยมาก เราจึงต้องใช้น้ำอย่าง ประหยัดและร่วมกันอนุรักษ์น้ำ 4. สาระการเรียนรู้/สาระการเรียนรู้แกนกลาง น้ำจืดที่มนุษย์นำมาใช้ได้มีปริมาณน้อยมากจึงควรใช้น้ำอย่างประหยัดและร่วมกันอนุรักษ์น้ำ
69 5. สมรรถนะสำคัญของผู้เรียนและคุณลักษณะอันพึงประสงค์ สมรรถนะสำคัญของผู้เรียน คุณลักษณะอันพึงประสงค์ 1. ความสามารถในการสื่อสาร 2. ความสามารถในการคิด 3. ความสามารถในการแก้ปัญหา 4. ความสามารถในการใช้ทักษะ/กระบวนการและ ทักษะในการดำเนินชีวิต 5. ความสามารถในการใช้เทคโนโลยี 1. มีวินัย 2. ใฝ่เรียนรู้ 3. มุ่งมั่นในการทำงาน 6. กิจกรรมการเรียนรู้ แบบสืบเสาะหาความรู้ (5Es Instructional Model) ชั่วโมงที่ 1 ขั้นที่ 1 การสร้างความสนใจ (Engagement) . 1. ครูทักทายกับนักเรียน แล้วแจ้งจุดประสงค์การเรียนรู้ให้นักเรียนทราบ จากนั้นนักเรียนทำแบบทดสอบ ก่อนเรียนหน่วยการเรียนรู้ที่ 6 แหล่งน้ำและลมฟ้าอากาศ เพื่อวัดความรู้เดิมของนักเรียนก่อนเข้าสู่กิจกรรม 2. นักเรียนดูภาพหน้าหน่วยการเรียนรู้ที่ 6 แหล่งน้ำและลมฟ้าอากาศ จากหนังสือเรียนแม่บทมาตรฐาน วิทยาศาสตร์ ป.5 หน่วยการเรียนรู้ที่ 6 แหล่งน้ำและลมฟ้าอากาศ จากนั้นครูกระตุ้นความสนใจโดยใช้คำถาม ว่า “ภาพนี้มีแหล่งน้ำหรือไม่ ถ้ามีแหล่งน้ำนักเรียนคิดว่า เป็นแหล่งน้ำจืดหรือแหล่งน้ำเค็ม เพราะอะไร” โดยให้นักเรียนช่วยกันตอบคำถามอย่างอิสระโดยไม่มีการเฉลยว่าถูกหรือผิด 3. นักเรียนดูภาพหน้าเรื่องที่ 1 แหล่งน้ำในท้องถิ่นและการใช้ประโยชน์จากหนังสือเรียนแม่บทมาตรฐาน วิทยาศาสตร์ ป.5 หน่วยการเรียนรู้ที่ 6 แหล่งน้ำและลมฟ้าอากาศ จากนั้นครูถามคำถามกระตุ้นความคิดนักเรียน ว่า “นักเรียนคิดว่าน้ำมีความสำคัญกับมนุษย์หรือไม่อย่างไร” แล้วให้นักเรียนแต่ละคนร่วมกันอภิปรายแสดงความ คิดเห็นเพื่อหาคำตอบ
70 ขั้นที่ 2 การสำรวจและค้นหา (Exploration) 1. นักเรียนแบ่งกลุ่ม กลุ่มละ 5 คน ตามความสมัครใจ เพื่อปฏิบัติกิจกรรมพัฒนาทักษะกระบวนการทาง วิทยาศาสตร์ที่ 1 ศึกษาแหล่งน้ำบนโลก จากหนังสือเรียนแม่บทมาตรฐาน วิทยาศาสตร์ ป.5 หน่วยการเรียนรู้ที่ 6 แหล่งน้ำและลมฟ้าอากาศ 2. ครูแจ้งจุดประสงค์ของกิจกรรมพัฒนาทักษะกระบวนการทางวิทยาศาสตร์ที่ 1 ศึกษาแหล่งน้ำบนโลก นักเรียนทราบ เพื่อเป็นแนวทางการปฏิบัติกิจกรรมที่ถูกต้อง 3. นักเรียนแต่ละกลุ่มศึกษาขั้นตอนและวัสดุ-อุปกรณ์ที่ใช้ในกิจกรรมพัฒนาทักษะกระบวนการทาง วิทยาศาสตร์ที่ 1 ศึกษาแหล่งน้ำบนโลก จากหนังสือเรียนแม่บทมาตรฐาน วิทยาศาสตร์ ป.5 หน่วยการเรียนรู้ที่ 6 แหล่งน้ำและลมฟ้าอากาศ อย่างละเอียดหากมีข้อสงสัยให้สอบถามครู 4. นักเรียนแต่ละกลุ่มตั้งสมมติฐานในการปฏิบัติกิจกรรม แล้วบันทึกลงในสมุดประจำตัว หรือหนังสือ เรียนแม่บทมาตรฐาน วิทยาศาสตร์ ป.5 หน่วยการเรียนรู้ที่ 6 แหล่งน้ำและลมฟ้าอากาศ 5. นักเรียนแต่ละกลุ่มปฏิบัติกิจกรรมโดยสืบค้นข้อมูลจากหนังสือเรียน หรือ อินเทอร์เน็ตในแต่ละหัวข้อ ที่กำหนดให้ครบถ้วน จากนั้นบันทึกผลลงในสมุดประจำตัวหรือหนังสือเรียนแม่บทมาตรฐาน ชาวิทยาศาสตร์ ป.5 หน่วยการเรียนรู้ที่ 6 แหล่งน้ำและลมฟ้าอากาศ 6. นักเรียนแต่ละกลุ่มร่วมกันวิเคราะห์ผลการปฏิบัติกิจกรรม แล้วอภิปรายผลและสรุปผลการทำ กิจกรรม 7. นักเรียนแต่ละกลุ่มออกมานำเสนอผลการทำกิจกรรมหน้าชั้นเรียน เพื่อแลกเปลี่ยนความคิดจนครบ ทุกกลุ่ม ในระหว่างที่นักเรียนนำเสนอครูคอยให้ข้อเสนอแนะเพิ่มเติม เพื่อให้นักเรียนมีความเข้าใจที่ถูกต้อง 8. นักเรียนและครูร่วมกันสรุปความรู้ที่ได้จากการปฏิบัติกิจกรรมพัฒนาทักษะกระบวนการทาง วิทยาศาสตร์ที่ 1 ศึกษาแหล่งน้ำบนโลก ซึ่งได้ข้อสรุปร่วมกันว่า “จากการทำกิจกรรมพบว่า บนโลกมีปริมาณน้ำ 3 ใน 4 ส่วนพื้นผิวโลก โดยมีปริมาณน้ำเค็มประมาณ 97.5 เปอร์เซ็น และมีปริมาณน้ำจืดประมาณ 2.5 เปอร์เซ็น แสดงว่าน้ำ บนโลกมีปริมาณน้ำเค็มมากกว่าปริมาณน้ำจืด และแหล่งน้ำต่าง ๆ บนโลกมีหลายแหล่ง เช่น มหาสมุทร ทะเล แม่น้ำ ลำคลอง หนอง บึง ทะเลสาบ น้ำบาดาล”
71 ชั่วโมงที่ 2 ขั้นที่ 2 สำรวจค้นหา (Explore) 9. นักเรียนจับคู่กับเพื่อนในห้องเรียน ตามความสมัครใจ จากนั้นครูนำลูกโลกจำลอง มาให้นักเรียน ดูแล้วให้ นักเรียนแต่ละคู่ช่วยกันเปรียบเทียบส่วนที่เป็นพื้นน้ำ พื้นดิน และระบุแหล่งน้ำที่ตนเองรู้จักมาให้ มากที่สุด แล้วช่วยกันจำแนกประเภทของแหล่งน้ำเหล่านั้น โดยอาจตั้งเกณฑ์ในการจำแนก เช่น น้ำจืดและ น้ำเค็ม น้ำผิวดินและน้ำใต้ดิน แหล่งน้ำธรรมชาติแหล่งน้ำที่มนุษย์สร้างขึ้น เป็นต้น 10. ครูขออาสาสมัครนักเรียน จำนวน 2 คู่ ออกมานำเสนอผลการจำแนกประเภทของแหล่งน้ำโดยใช้ เกณฑ์ที่ตนเองกำหนดขึ้นหน้าชั้นเรียน คู่ละ 1 เกณฑ์ แล้วเพื่อนในห้องช่วยกันตรวจสอบว่าสามารถจำแนก ประเภทของแหล่งน้ำตามเกณฑ์นั้น ๆ ได้หรือไม่ 11. นักเรียนแบ่งกลุ่ม (กลุ่มเดิม) จากชั่วโมงที่ผ่านมา จากนั้นให้นักเรียนแต่ละกลุ่มร่วมกันศึกษา ค้นคว้าข้อมูลเกี่ยวกับ แหล่งน้ำบนโลกและตัวอย่างแหล่งน้ำจืดบนโลก จากหนังสือเรียนแม่บทมาตรฐาน วิทยาศาสตร์ ป.5 หน่วยการเรียนรู้ที่ 6 แหล่งน้ำและลมฟ้าอากาศ ขั้นที่ 3 การอธิบายและลงข้อสรุป (Explanation) 12. นักเรียนแต่ละกลุ่มออกมานำเสนอผลการปฏิบัติกิจกรรมหน้าชั้นเรียน เพื่อแลกเปลี่ยนความคิดจน ครบทุกกลุ่ม ในระหว่างที่นักเรียนนำเสนอครูคอยให้ข้อเสนอแนะเพิ่มเติมเพื่อให้นักเรียนมีความเข้าใจที่ถูกต้อง 13. ครูตั้งประเด็นคำถามกระตุ้นความคิดนักเรียน โดยให้นักเรียนแต่ละกลุ่มร่วมกันอภิปรายแสดง ความคิดเห็นเพื่อหาคำตอบ ดังนี้ - แหล่งน้ำบนโลกมีปริมาณน้ำจืดมากกว่าปริมาณน้ำเค็มหรือไม่ อย่างไร (แนวตอบ : มีปริมาณน้ำเค็มมากกว่าปริมาณน้ำจืด ส่วนใหญ่น้ำบนผิวโลกเป็น ทะเล มหาสมุทร) - น้ำมีความจำเป็นต่อการดำรงชีวิตของสิ่งมีชีวิตในด้านใดบ้าง (แนวตอบ : ด้านอุปโภคและบริโภค) - น้ำบนโลกปกคลุมพื้นที่เท่าไรของพื้นที่ผิวโลกทั้งหมด (แนวตอบ : พื้นที่ 3 ใน 4 ส่วนของพื้นที่ผิวโลกทั้งหมด)
72 14. ครูและนักเรียนร่วมกันสรุปความรู้ที่ได้จากศึกษาข้อมูลเกี่ยวกับแหล่งน้ำบนโลกและตัวอย่างแหล่ง น้ำจืดบนโลกจนได้ข้อสรุปร่วมกันว่า “แหล่งน้ำส่วนใหญ่บนโลกเป็นน้ำเค็ม ส่วนน้ำจืดมีปริมาณน้อยมาก หาก เรียงลำดับปริมาณแหล่งน้ำจืดจากมากที่สุดไปน้อยที่สุดสามารถเรียงได้ดังนี้ ธารน้ำแข็ง น้ำใต้ดิน ชั้นดินเยือกแข็งคง ตัว และ น้ำแข็งใต้ดิน ทะเลสาบ ความชื้นในดิน ความชื้นในบรรยากาศ บึง แม่น้ำ และน้ำสิ่งมีชีวิต ตามลำดับ” ชั่วโมงที่ 3 ขั้นที่ 4 ขยายความรู้ (Elaboration) 15.ครูสุ่มนักเรียน จำนวน 4 คน ให้ยกตัวอย่างแหล่งน้ำบน โลก ดังนี้ •คนที่ 1 ให้ยกตัวอย่างแหล่งน้ำผิวดิน 2 ตัวอย่าง •คนที่ 2 ให้ยกตัวอย่างแหล่งน้ำใต้ดิน 2 ตัวอย่าง •คนที่ 3 ให้ยกตัวอย่างแหล่งน้ำจืด 2 ตัวอย่าง •คนที่ 4 ให้ยกตัวอย่างแหล่งน้ำเค็ม 2 ตัวอย่าง 16.ครูเปิดโอกาสให้นักเรียนซักถามเนื้อหาเกี่ยวกับ เรื่อง แหล่งน้ำบนโลก และให้ความรู้เพิ่มเติมจาก คำถามของนักเรียน โดยครูใช้ PowerPoint เรื่อง แหล่งน้ำบนโลก ในการอธิบายเพิ่มเติม ขั้นที่ 5 ประเมินผล (Evaluation) 1. ครูประเมินผลนักเรียน โดยการสังเกตพฤติกรรมการตอบคำถาม พฤติกรรมการทำงานรายบุคคล พฤติกรรมการทำงานกลุ่ม และจากการนำเสนอผลการทำกิจกรรมหน้าชั้นเรียน 2. ครูตรวจผลการทำแบบทดสอบก่อนเรียน หน่วยการเรียนรู้ที่ 6 แหล่งน้ำและลมฟ้าอากาศ 3. ครูตรวจสอบผลการทำกิจกรรมลองทำดู ในสมุดประจำตัว 4. ครูตรวจสอบผลการปฏิบัติกิจกรรมพัฒนาทักษะกระบวนการทางวิทยาศาสตร์ที่ 1 ศึกษาแหล่งน้ำบนโลก ในสมุดประจำตัว หรือหนังสือเรียนแม่บทมาตรฐาน วิทยาศาสตร์ ป.5 หน่วยการเรียนรู้ที่ 6 แหล่งน้ำและลมฟ้า อากาศ 5. นักเรียนและครูร่วมกันสรุปเกี่ยวกับแหล่งน้ำบนโลก ซึ่งได้ข้อสรุปร่วมกันว่า “โลกของเรามีน้ำปกคลุมเป็น ส่วนใหญ่ของพื้นผิวโลกทั้งหมด โดยมีทั้งแหล่งน้ำเค็มและแหล่งน้ำจืด ซึ่งมีความสำคัญต่อการดำรงชีวิตของ สิ่งมีชีวิต”
73 7. การวัดและประเมินผล จุดประสงค์เชิงพฤติกรรม เครื่องมือ วิธีการวัด เกณฑ์การ ประเมิน 1.ด้านความรู้(K) -บอกปริมาณน้ำที่มนุษย์สามารถ นำมาใช้ประโยชน์ได้ (K) -แบบสังเกตการตอบ คำถาม -สังเกตการตอบคำถาม ร้อยละ 60 ขึ้นไปผ่านเกณฑ์ 2. ด้านทักษะ / กระบวนการ (P) -สืบค้นข้อมูลและเสนอแนะแนว ทางการใช้น้ำอย่างประหยัดและ การอนุรักษ์น้ำได้(P) -กิจกรรม -ตรวจใบกิจกรรม ร้อยละ 60 ขึ้นไปผ่านเกณฑ์ 3.ด้านคุณลักษณะอันพึงประสงค์ (A) - ตั้งใจเรียนรู้และแสวงหาความรู้ รับผิดชอบต่อหน้าที่ที่ได้รับ มอบหมาย (A) -แบบประเมินคุณลักษณะ อันพึง ประสงค์ -สังเกตพฤติกรรม ร้อยละ 60 ขึ้นไปผ่านเกณฑ์ 8. สื่อ/แหล่งการเรียนรู้ 8.1 สื่อการเรียนรู้ 1) หนังสือเรียนแม่บทมาตรฐาน วิทยาศาสตร์ ป.5 หน่วยการเรียนรู้ที่ 6 แหล่งน้ำและลมฟ้าอากาศ 2) วัสดุ-อุปกรณ์ที่ใช้ในกิจกรรมพัฒนาทักษะกระบวนการทางวิทยาศาสตร์ที่ 1 แนวทางในการประหยัด และอนุรักษ์น้ำ 3) PowerPoint เรื่อง การใช้น้ำอย่างประหยัดและการอนุรักษ์น้ำ 4) QR Code เรื่อง การใช้น้ำอย่างประหยัด 5) แปรงสีฟัน 6) แก้วน้ำ
74 7) ลูกบอล 8) นกหวีด 9) กระดาษแข็งแผ่นใหญ่ 10) สมุดประจำตัว 8.2 แหล่งการเรียนรู้- อินเทอร์เน็ต
75 9 บันทึกผลหลังสอน 1. สรุปผลการเรียนการสอน ……........................................................................................................................... ............................................................................. ……........................................................................................................................... ............................................................................. ................................................................................................................................. ............................................................................. ……........................................................................................................................... ............................................................................. .........................................................................................................................................……............................................................... ..................................................................................................................……...................................................................................... ...........................................................................................……............................................................................................................. ....................................................................…….................................................................................................................................... .............................................................................................................................................................................................................. 2. ปัญหา / อุปสรรค .............................................................................................................................................................................................................. .............................................................................................................................................................................................................. .............................................................................................................................................................................................................. .............................................................................................................................................................................................................. .............................................................................................................................................................................................................. 3. แนวทางแก้ไข / แนวทางการพัฒนา .............................................................................................................................................................................................................. .............................................................................................................................................................................................................. .............................................................................................................................................................................................................. .............................................................................................................................................................................................................. .............................................................................................................................................................................................................. .............................................................................................................................................................................................................. .............................................................................................................................................................................................................. ลงชื่อ…………………………………………..ผู้สอน (นายนรินทร์ คันธี) นักศึกษาฝึกประสบการณ์วิชาชีพครู วันที่.........เดือน......................พ.ศ..............
76 ความคิดเห็นของครูพี่เลี้ยง ……........................................................................................................................... ...................................................... ……........................................................................................................................... ...................................................... ……........................................................................................................................... ...................................................... ลงชื่อ................................................................ ( นางปิยะมาศ น้อยก่ำ ) ครูพี่เลี้ยง วันที่.........เดือน......................พ.ศ. .................. ความคิดเห็นของรองผู้อำนวยการสถานศึกษาฝ่ายวิชาการ ……........................................................................................................................... ......................................................……................. .............................................................................................................................................................................................................. .............................................................................................................................................................................................................. ลงชื่อ................................................................ ( นางกิติชา ธานีเนียม ) ตำแหน่ง รองผู้อำนวยการสถานศึกษาฝ่ายวิชาการ วันที่.........เดือน......................พ.ศ. .................. ความคิดเห็นของผู้อำนวยการสถานศึกษา ……........................................................................................................................... ......................................................……................. .............................................................................................................................................................................................................. .............................................................................................................................................................................................................. ลงชื่อ................................................................ ( นายพิบูลย์ สิทธิมงคล ) ตำแหน่ง ผู้อำนวยการสถานศึกษา วันที่.........เดือน......................พ.ศ. ..................
77 แผนการจัดการเรียนรู้ที่ 24 รายวิชา วิทยาศาสตร์รหัสวิชา ว15101 กลุ่มสาระการเรียนรู้วิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี โรงเรียนเทศบาล 2 มุขมนตรี ชั้นประถมศึกษาปีที่ 5 ภาคเรียนที่ 2 ปีการศึกษา 2566 หน่วยการเรียนรู้ที่ 6 แหล่งน้ำและลมฟ้าอากาศ เวลา 17 ชั่วโมง เรื่อง เมฆและหมอก เวลา 2 ชั่วโมง ผู้สอน นายนรินทร์ คันธี วันที่สอน : วันที่……………..เดือน………………….พ.ศ................... 1. มาตรฐานการเรียนรู้/ตัวชี้วัด มาตรฐานการเรียนรู้ ว 3.2 เข้าใจองค์ประกอบและความสัมพันธ์ของระบบโลก กระบวนการเปลี่ยนแปลงภายในโลกและบนผิว โลก ธรณีพิบัติภัย กระบวนการเปลี่ยนแปลงลมฟ้าอากาศและภูมิอากาศโลก รวมทั้งผลต่อสิ่งมีชีวิตและสิ่งแวดล้อม ตัวชี้วัด ป.5/4 เปรียบเทียบกระบวนการเกิดเมฆ หมอก น้ำค้าง และน้ำค้างแข็ง จากแบบจำลอง 2. จุดประสงค์การเรียนรู้ 1) อธิบายการเกิดเมฆและหมอกได้ (K) 2) เปรียบเทียบการเกิดเมฆและหมอกได้ (K) 3) ปฏิบัติกิจกรรมการเกิดเมฆและหมอกได้อย่างถูกต้องและเป็นลำดับขั้นตอน (P) 4) ตั้งใจเรียนรู้และแสวงหาความรู้รับผิดชอบต่อหน้าที่ที่ได้รับมอบหมาย (A) 3. สาระสำคัญความคิดรวบยอด เมฆ เกิดจากไอน้ำในอากาศจะควบแน่นเป็นละอองน้ำเล็ก ๆ โดยมีละอองลอย เช่น เกลือ ฝุ่นละออง ละอองเรณูของดอกไม้ เป็นอนุภาคแกนกลาง เมื่อละอองน้ำจำนวนมากเกาะกลุ่มรวมกันลอยอยู่สูงจากพื้นดิน มาก แต่ละอองน้ำที่เกาะกลุ่มรวมกันลอยอยู่ใกล้พื้นดิน เรียกว่า หมอก 4. สาระการเรียนรู้/สาระการเรียนรู้แกนกลาง ไอน้ำในอากาศจะควบแน่นเป็นละอองน้ำเล็ก ๆ โดยมีละอองลอย เช่น เกลือ ฝุ่นละออง ละอองเรณูของ ดอกไม้ เป็นอนุภาคแกนกลาง เมื่อละอองน้ำจำนวนมากเกาะกลุ่มรวมกันลอยอยู่สูงจากพื้นดินมาก เรียกว่า เมฆ แต่ละอองน้ำที่เกาะกลุ่มรวมกันอยู่ใกล้พื้นดิน เรียกว่า หมอก ส่วนไอน้ำที่ควบแน่นเป็นละอองน้ำเกาะอยู่บนพื้นผิว วัตถุใกล้พื้นดิน เรียกว่า น้ำค้าง ถ้าอุณหภูมิใกล้พื้นดินต่ำกว่าจุดเยือกแข็งน้ำค้างก็จะกลายเป็นน้ำค้างแข็ง
78 5. สมรรถนะสำคัญของผู้เรียนและคุณลักษณะอันพึงประสงค์ สมรรถนะสำคัญของผู้เรียน คุณลักษณะอันพึงประสงค์ 1. ความสามารถในการสื่อสาร 2. ความสามารถในการคิด 3. ความสามารถในการแก้ปัญหา 4. ความสามารถในการใช้ทักษะ/กระบวนการและ ทักษะในการดำเนินชีวิต 5. ความสามารถในการใช้เทคโนโลยี 1. มีวินัย 2. ใฝ่เรียนรู้ 3. มุ่งมั่นในการทำงาน 6. กิจกรรมการเรียนรู้ แบบสืบเสาะหาความรู้ (5Es Instructional Model) ชั่วโมงที่ 1 ขั้นที่ 1 การสร้างความสนใจ (Engagement) 1. ครูทักทายกับนักเรียน แล้วแจ้งจุดประสงค์การเรียนรู้ที่จะเรียนให้นักเรียนทราบ 2. ครูสนทนากับนักเรียนเกี่ยวกับ เรื่อง เมฆและหมอก จากนั้นครูให้นักเรียนดูบัตรภาพเมฆ แล้วตั้ง ประเด็นคำถามกระตุ้นความสนใจนักเรียน โดยให้นักเรียนแต่ละคนร่วมกันอภิปรายแสดงความคิดเห็นอย่าง อิสระโดยไม่มี การเฉลยว่าถูกหรือผิด ดังนี้ - เมฆเกิดขึ้นได้อย่างไร - เมฆที่นักเรียนเห็นมีรูปร่างเหมือนกันหรือแตกต่างกันอย่างไร - นอกจากเมฆแล้ว ในช่วงเวลาเช้ามักจะเกิดอะไรขึ้น - หมอกเกิดขึ้นได้อย่างไร ขั้นที่ 2 การสำรวจและค้นหา (Exploration) 1.นักเรียนแบ่งกลุ่ม กลุ่มละ 5 คน เพื่อปฏิบัติกิจกรรมพัฒนาทักษะกระบวนการทางวิทยาศาสตร์ที่ 1 ศึกษา การเกิดเมฆและหมอก จากหนังสือเรียนแม่บทมาตรฐาน วิทยาศาสตร์ ป.5 หน่วยการเรียนรู้ที่ 6 แหล่งน้ำและลมฟ้าอากาศ
79 2. ครูแจ้งจุดประสงค์ของกิจกรรมพัฒนาทักษะกระบวนการทางวิทยาศาสตร์ที่ 1 ศึกษาการเกิดเมฆและ หมอก ให้นักเรียนทราบ เพื่อเป็นแนวทางการปฏิบัติกิจกรรมที่ถูกต้อง 3. นักเรียนแต่ละกลุ่มศึกษาขั้นตอนและวัสดุ-อุปกรณ์ที่ใช้ในกิจกรรมพัฒนาทักษะกระบวนการทาง วิทยาศาสตร์ ที่ 1 ศึกษาการเกิดเมฆและหมอก จากหนังสือเรียนแม่บทมาตรฐาน วิทยาศาสตร์ ป.5 หน่วยการเรียนรู้ที่ 6 แหล่งน้ำและลมฟ้าอากาศ อย่างละเอียด หากมีข้อสงสัยให้สอบถามครู 4. นักเรียนแต่ละกลุ่มตั้งสมมติฐานในการปฏิบัติกิจกรรม แล้วบันทึกลงในสมุดประจำตัว หรือหนังสือเรียน แม่บทมาตรฐาน วิทยาศาสตร์ ป.5 หน่วยการเรียนรู้ที่ 6 แหล่งน้ำและลมฟ้าอากาศ 5. นักเรียนแต่ละกลุ่มปฏิบัติกิจกรรมตามขั้นตอนดังนี้ 1) นักเรียนช่วยกันสืบค้นข้อมูลเกี่ยวกับการเกิดเมฆและหมอก แล้วระดมความคิดเพื่อออกแบบ แบบจำลองการเกิดเมฆและหมอก โดยใช้อุปกรณ์ที่กำหนดจากนั้นบันทึกผล 2) นักเรียนช่วยกันสร้างแบบจำลองการเกิดเมฆและหมอกที่ได้ออกแบบไว้ ชั่วโมงที่ 2 ขั้นที่ 2 สำรวจค้นหา (Explore) 6. นักเรียนแต่ละกลุ่มออกมานำเสนอผลการสร้างแบบจำลองการเกิดเมฆและหมอก พร้อมทั้ง เปรียบเทียบการเกิดเมฆและหมอกโดยใช้แบบจำลองหน้าชั้นเรียน ในระหว่างที่นักเรียนนำเสนอครูคอยให้ ข้อเสนอแนะเพิ่มเติม เพื่อให้นักเรียนมีความเข้าใจที่ถูกต้อง 7. นักเรียนและครูร่วมกันสรุปความรู้ที่ได้จากการสร้างแบบจำลองการเกิดเมฆและหมอก เพื่อ เปรียบเทียบการเกิดเมฆและหมอก จนข้อสรุปร่วมกันว่า “เมื่อน้ำได้รับความร้อนจะเกิดการระเหยกลายเป็น ไอน้ำ และเมื่อไอน้ำลอยไปกระทบกับความเย็นในอากาศ ไอน้ำจึงเกิดการควบแน่นกลายเป็นละอองน้ำเล็ก ๆ เกาะกลุ่มกัน โดย หากเกิดบนท้องฟ้า เรียกว่า เมฆ แต่ถ้าเกิดอยู่ในระดับต่ำ โดยมีฝุ่นละออกเป็นแกนกลาง เรียกว่า หมอก) 8. นักเรียนจับคู่กับเพื่อน โดยให้นักเรียนแต่ละคู่ร่วมกันศึกษาค้นคว้าข้อมูลเกี่ยวกับ เรื่อง เมฆและ หมอก จากหนังสือเรียนแม่บทมาตรฐาน วิทยาศาสตร์ ป.5 หน่วยการเรียนรู้ที่ 6 แหล่งน้ำและลมฟ้าอากาศ หรือ แหล่งการเรียนรู้ต่าง ๆ เช่น อินเทอร์เน็ต
80 ขั้นที่ 3 การอธิบายและลงข้อสรุป (Explanation) 9. ครูตั้งประเด็นคำถามกระตุ้นความคิดนักเรียน โดยให้แต่ละคู่ร่วมกันอภิปรายเพื่อหาคำตอบ ดังนี้ - ลมฟ้าอากาศ หมายถึงอะไร (แนวตอบ : ลมฟ้าอากาศ หมายถึง สภาพอากาศรอบ ๆ ตัวเราที่เปลี่ยนไปในแต่ละช่วงเวลา) - ปรากฏการณ์ลมฟ้าอากาศที่เกิดมาจากการเปลี่ยนแปลงสถานะของน้ำ มีอะไรบ้าง (แนวตอบ : เมฆ หมอก น้ำค้าง น้ำค้างแข็ง เป็นต้น) - ในการพยากรณ์อากาศและการวางแผนในการใช้ชีวิตประจำวัน เราควรสังเกตจากอะไร (แนวตอบ : เมฆ) 10. นักเรียนแต่ละคู่ร่วมกันอภิปรายเรื่องที่ได้ศึกษา จากนั้น ให้นักเรียนแต่ละคนเขียนสรุปความรู้ที่ได้ จากการศึกษา ค้นคว้าลงในสมุดประจำตัว เพื่อนำส่งครูท้ายชั่วโมง 11. ครูอธิบายเพิ่มเติมว่า “เมฆและหมอกมีลักษณะแตกต่าง กัน คือ เมฆจะลอยอยู่สูงจากพื้นดินมาก และมีลักษณะ เป็นกลุ่มก้อนสีขาว ส่วนหมอกจะลอยอยู่ใกล้พื้นดิน และ มีลักษณะคล้ายควันสีขาว ทำให้ เกิดทิวทัศน์ที่สวยงาม” 12. ครูนำบัตรข้อความเกี่ยวกับเมฆและหมอก ใส่ไว้ในกล่อง แล้วนำมาวางไว้หน้าชั้นเรียน จากนั้นครู แบ่งนักเรียนออกเป็นสองฝ่าย โดยให้แต่ละฝ่ายส่งตัวแทนออกมากลุ่ม ละ 1 คน แล้วเลือกว่าฝ่ายใดจะได้ ทายก่อน ขั้นที่ 4 ขยายความรู้ (Elaboration) 13. ตัวแทนฝ่ายที่ได้เล่นก่อน หยิบบัตรข้อความในกล่อง อ่าน ข้อความให้เพื่อนฟัง แล้วให้เพื่อน ทาย ถ้าทายถูกจะได้ข้อละ 2 คะแนน ถ้าทายผิดจะไม่ได้คะแนน สลับกันเล่นจน หมดบัตรข้อความที่ครู เตรียมไว้ ซึ่งตัวอย่างบัตรข้อความมีดังนี้ - เมฆเกิดขึ้นได้อย่างไร (แนวตอบ : เมฆเกิดจากไอน้ำในอากาศควบแน่น เป็นละอองน้ำขนาดเล็กจำนวนมาก เมื่อละอองน้ำ จำนวนมากเกาะกลุ่มรวมกันลอยอยู่สูงจากพื้นดิน มาก) - เมฆ แบ่งออกเป็นกี่ระดับ ใช้เกณฑ์อะไรบ้างในการแบ่งเมฆ (แนวตอบ : เมฆ แบ่งออกเป็น 3 ระดับ โดยพิจารณาจากความสูง)
81 - เมฆคิวมูลัส มีลักษณะอย่างไร (แนวตอบ : มีลักษณะเป็นก้อนขนาดคล้ายภูเขาหรือดอกกะหล่ำ มีสีขาว) - ถ้าพบเมฆคิวมูลัส แสดงว่าสภาวะอากาศเป็นอย่างไร (แนวตอบ : สภาวะอากาศดี ท้องฟ้ามีสีน้ำเงินเข้ม พบในฤดูร้อน) - หมอกเกิดขึ้นได้อย่างไร (แนวตอบ : หมอกเกิดจากไอน้ำในอากาศควบแน่นเป็นละอองน้ำขนาดเล็กจำนวนมาก เมื่อละออง น้ำจำนวนมากเกาะกลุ่มรวมกันลอยอยู่ใกล้พื้นดิน) - หมอกทำให้เกิดอันตรายหรือไม่อย่างไร (แนวตอบ : หากมีละอองน้ำมาก หมอกจะยิ่งหนามาก ทำให้การมองเห็นของเราลดลง อาจเป็น สาเหตุหนึ่งของการเกิดอุบัติเหตุในการเดินทาง) 14. ครูสุ่มเลขที่นักเรียน จำนวน 3 คน ให้ยกตัวอย่างเมฆใน แต่ละชั้น ดังนี้ •คนที่ 1 ให้ยกตัวอย่างเมฆชั้นสูง •คนที่ 2 ให้ยกตัวอย่างเมฆชั้นกลาง •คนที่ 3 ให้ยกตัวอย่างเมฆชั้นต่ำ 15. ครูเปิดโอกาสให้นักเรียนซักถามเนื้อหาเกี่ยวกับ เรื่อง การเกิดเมฆและหมอก และให้ความรู้เพิ่มเติม จากคำถาม ของนักเรียน โดยครูใช้ PowerPoint เรื่อง การเกิดเมฆและหมอกในการอธิบายเพิ่มเติม 16.นักเรียนแต่ละคนทำใบงานที่ 6.3.1 เรื่อง เมฆและหมอก ขั้นที่ 5 ประเมินผล (Evaluation) 1. ครูตรวจสอบผลการปฏิบัติกรรมพัฒนาทักษะกระบวนการทางวิทยาศาสตร์ที่ 1 ศึกษาการเกิดเมฆและ หมอก ในสมุดประจำตัว หรือหนังสือเรียนแม่บทมาตรฐาน วิทยาศาสตร์ ป.5 หน่วยการเรียนรู้ที่ 6 แหล่งน้ำและลม ฟ้าอากาศ 2.ครูตรวจสอบผลการสรุปความรู้เกี่ยวกับเมฆและหมอกในสมุดประจำตัว 3. ครูตรวจสอบผลการทำใบงานที่ 6.3.1 เรื่อง เมฆและหมอก 4. นักเรียนและครูร่วมกันสรุปเกี่ยวกับการเกิดเมฆและ หมอก ซึ่งได้ข้อสรุปร่วมกันว่า “ไอน้ำในอากาศจะ ควบแน่นเป็นละอองน้ำเล็ก ๆ โดยมีละอองลอย เช่น เกลือ ฝุ่นละออง ละอองเรณูของดอกไม้เป็นอนุภาคแกนกลาง
82 เมื่อละอองน้ำจำนวนมากเกาะกลุ่มรวมกันลอยอยู่สูงจากพื้นดินมากเรียกว่า เมฆ แต่ละอองน้ำที่เกาะกลุ่มรวมกัน อยู่ใกล้พื้นดิน เรียกว่า หมอก” 7. การวัดและประเมินผล จุดประสงค์เชิงพฤติกรรม เครื่องมือ วิธีการวัด เกณฑ์การ ประเมิน 1.ด้านความรู้(K) - อธิบายการเกิดเมฆและ หมอกได้ (K) - เปรียบเทียบการเกิดเมฆและ หมอกได้ (K) -แบบสังเกตการตอบ คำถาม -สังเกตการตอบคำถาม ร้อยละ 60 ขึ้นไปผ่านเกณฑ์ 2. ด้านทักษะ / กระบวนการ (P) - ปฏิบัติกิจกรรมการเกิดเมฆและ หมอกได้อย่างถูกต้องและเป็น ลำดับขั้นตอน (P) -กิจกรรม -ตรวจใบกิจกรรม ร้อยละ 60 ขึ้นไปผ่านเกณฑ์ 3.ด้านคุณลักษณะอันพึงประสงค์ (A) - ตั้งใจเรียนรู้และแสวงหาความรู้ รับผิดชอบต่อหน้าที่ที่ได้รับ มอบหมาย (A) -แบบประเมินคุณลักษณะ อันพึง ประสงค์ -สังเกตพฤติกรรม ร้อยละ 60 ขึ้นไปผ่านเกณฑ์
83 8. สื่อ/แหล่งการเรียนรู้ 8.1 สื่อการเรียนรู้ 1) หนังสือเรียนแม่บทมาตรฐาน วิทยาศาสตร์ ป.5 หน่วยการเรียนรู้ที่ 6 แหล่งน้ำและลมฟ้าอากาศ 2) วัสดุ-อุปกรณ์ที่ใช้ในกิจกรรมพัฒนาทักษะกระบวนการทางวิทยาศาสตร์ที่ 1 ศึกษาการเกิดเมฆและ หมอก 3) PowerPoint เรื่อง การเกิดเมฆและหมอก 4) ใบงานที่ 6.3.1 เรื่อง เมฆและหมอก 5) บัตรข้อความเกี่ยวกับเมฆและหมอก 6) บัตรภาพท้องฟ้า 7) สมุดประจำตัว 8.2 แหล่งการเรียนรู้ - อินเทอร์เน็ต
84 ใบงานที่ 6.3.1 เรื่อง เมฆและหมอก คำชี้แจง : ให้นักเรียนพิจารณาข้อความที่กำหนดให้แล้วทำเครื่องหมาย หน้าข้อความที่ถูกต้อง ทำเครื่องหมายผิด หน้าข้อความที่ไม่ถูกต้อง 1. ไอน้ำในอากาศจะควบแน่นเป็นละอองน้ำเล็ก ๆ โดยมีละอองลอย เช่น เกลือ ฝุ่นละออง ละอองเรณูของดอกไม้ เป็นอนุภาคแกนกลาง 2. เมื่อละอองน้ำจำนวนมากเกาะกลุ่มรวมกันลอยอยู่สูงจากพื้นดินมาก เรียกว่า หมอก 3. ละอองน้ำที่เกาะกลุ่มรวมกันอยู่ใกล้พื้นดิน เรียกว่า เมฆ 4. เมฆแบ่งออกเป็น 3 ระดับ โดยพิจารณาจากความสูงของฐานเมฆ 5. เมฆอัลโตคิวมูลัส เป็นเมฆชั้นต่ำ 6. เมฆที่ทำให้ฝนตกพร่ำ คือ เมฆนิมโบสเตรตัส 7. เมฆที่ทำให้เกิดฝนฟ้าคะนอง คือ เมฆคิวมูโลนิมบัส 8. เมฆที่มีลักษณะแผ่นคล้ายผ้าห่ม คือ เมฆสเตรตัส 9. ในวันอากาศดีมองเห็นท้องฟ้าสีน้ำเงินเข้ม มองเห็นเมฆเป็นริ้วคล้ายขนนก คือ เมฆซีร์รัส 10. หากมีละอองน้ำมาก หมอกจะยิ่งหนามาก ทำให้การมองเห็นของเราลดลง อาจเป็นสาเหตุ หนึ่งของการเกิดอุบัติเหตุในการเดินทาง
85 ใบงานที่ 6.3.1 เฉลย เรื่อง เมฆและหมอก คำชี้แจง : ให้นักเรียนพิจารณาข้อความที่กำหนดให้แล้วทำเครื่องหมาย หน้าข้อความที่ถูกต้อง ทำเครื่องหมายผิด หน้าข้อความที่ไม่ถูกต้อง 1. ไอน้ำในอากาศจะควบแน่นเป็นละอองน้ำเล็ก ๆ โดยมีละอองลอย เช่น เกลือ ฝุ่นละออง ละอองเรณูของดอกไม้ เป็นอนุภาคแกนกลาง 2. เมื่อละอองน้ำจำนวนมากเกาะกลุ่มรวมกันลอยอยู่สูงจากพื้นดินมาก เรียกว่า หมอก 3. ละอองน้ำที่เกาะกลุ่มรวมกันอยู่ใกล้พื้นดิน เรียกว่า เมฆ 4. เมฆแบ่งออกเป็น 3 ระดับ โดยพิจารณาจากความสูงของฐานเมฆ 5. เมฆอัลโตคิวมูลัส เป็นเมฆชั้นต่ำ 6. เมฆที่ทำให้ฝนตกพร่ำ คือ เมฆนิมโบสเตรตัส 7. เมฆที่ทำให้เกิดฝนฟ้าคะนอง คือ เมฆคิวมูโลนิมบัส 8. เมฆที่มีลักษณะแผ่นคล้ายผ้าห่ม คือ เมฆสเตรตัส 9. ในวันอากาศดีมองเห็นท้องฟ้าสีน้ำเงินเข้ม มองเห็นเมฆเป็นริ้วคล้ายขนนก คือ เมฆซีร์รัส 10. หากมีละอองน้ำมาก หมอกจะยิ่งหนามาก ทำให้การมองเห็นของเราลดลง อาจเป็นสาเหตุ หนึ่งของการเกิดอุบัติเหตุในการเดินทาง หมอก เมฆ เมฆชั้นกลาง
86 เมฆเกิดขึ้นได้อย่างไร เมฆแบ่งออกเป็นกี่ระดับใช้เกณฑ์ อะไรบ้างในการแบ่งเมฆ เมฆคิวมูลัส มีลักษณะอย่างไร บัตรข้อความ
87 หมอกทำให้เกิดอันตรายหรือไม่ อย่างไร ถ้าพบเมฆคิวมูลัส แสดงว่าสภาวะ อากาศเป็นอย่างไร หมอกเกิดขึ้นได้อย่างไร
88 ภาพเมฆ บัตรภาพเมฆ
89 9 บันทึกผลหลังสอน 1. สรุปผลการเรียนการสอน ……........................................................................................................................... ............................................................................. ……........................................................................................................................... ............................................................................. ................................................................................................................................. ............................................................................. ……........................................................................................................................... ............................................................................. .........................................................................................................................................……............................................................... ..................................................................................................................……...................................................................................... ...........................................................................................……............................................................................................................. ....................................................................…….................................................................................................................................... .............................................................................................................................................................................................................. 2. ปัญหา / อุปสรรค .............................................................................................................................................................................................................. .............................................................................................................................................................................................................. .............................................................................................................................................................................................................. .............................................................................................................................................................................................................. .............................................................................................................................................................................................................. 3. แนวทางแก้ไข / แนวทางการพัฒนา .............................................................................................................................................................................................................. .............................................................................................................................................................................................................. .............................................................................................................................................................................................................. .............................................................................................................................................................................................................. .............................................................................................................................................................................................................. .............................................................................................................................................................................................................. .............................................................................................................................................................................................................. ลงชื่อ…………………………………………..ผู้สอน (นายนรินทร์ คันธี) นักศึกษาฝึกประสบการณ์วิชาชีพครู วันที่.........เดือน......................พ.ศ..............
90 ความคิดเห็นของครูพี่เลี้ยง ……........................................................................................................................... ...................................................... ……........................................................................................................................... ...................................................... ……........................................................................................................................... ...................................................... ลงชื่อ................................................................ ( นางปิยะมาศ น้อยก่ำ ) ครูพี่เลี้ยง วันที่.........เดือน......................พ.ศ. .................. ความคิดเห็นของรองผู้อำนวยการสถานศึกษาฝ่ายวิชาการ ……........................................................................................................................... ......................................................……................. .............................................................................................................................................................................................................. .............................................................................................................................................................................................................. ลงชื่อ................................................................ ( นางกิติชา ธานีเนียม ) ตำแหน่ง รองผู้อำนวยการสถานศึกษาฝ่ายวิชาการ วันที่.........เดือน......................พ.ศ. .................. ความคิดเห็นของผู้อำนวยการสถานศึกษา ……........................................................................................................................... ......................................................……................. .............................................................................................................................................................................................................. .............................................................................................................................................................................................................. ลงชื่อ................................................................ ( นายพิบูลย์ สิทธิมงคล ) ตำแหน่ง ผู้อำนวยการสถานศึกษา วันที่.........เดือน......................พ.ศ. ..................
91 แผนการจัดการเรียนรู้ที่ 25 รายวิชา วิทยาศาสตร์รหัสวิชา ว15101 กลุ่มสาระการเรียนรู้วิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี โรงเรียนเทศบาล 2 มุขมนตรี ชั้นประถมศึกษาปีที่ 5 ภาคเรียนที่ 2 ปีการศึกษา 2566 หน่วยการเรียนรู้ที่ 6 แหล่งน้ำและลมฟ้าอากาศ เวลา 17 ชั่วโมง เรื่อง น้ำค้างและน้ำค้างแข็ง เวลา 3 ชั่วโมง ผู้สอน นายนรินทร์ คันธี วันที่สอน : วันที่……………..เดือน………………….พ.ศ................... 1. มาตรฐานการเรียนรู้/ตัวชี้วัด มาตรฐานการเรียนรู้ ว 3.2 เข้าใจองค์ประกอบและความสัมพันธ์ของระบบโลก กระบวนการเปลี่ยนแปลงภายในโลกและบนผิว โลก ธรณีพิบัติภัย กระบวนการเปลี่ยนแปลงลมฟ้าอากาศและภูมิอากาศโลก รวมทั้งผลต่อสิ่งมีชีวิตและสิ่งแวดล้อม ตัวชี้วัด ป.5/4 เปรียบเทียบกระบวนการเกิดเมฆ หมอก น้ำค้าง และน้ำค้างแข็ง จากแบบจำลอง 2. จุดประสงค์การเรียนรู้ 1) อธิบายการเกิดน้ำค้างและน้ำค้างแข็งได้ (K) 2) เปรียบเทียบเกิดน้ำค้างและน้ำค้างแข็งได้ (K) 3) ปฏิบัติกิจกรรมการเกิดน้ำค้างและน้ำค้างแข็งได้อย่างถูกต้องและเป็นลำดับขั้นตอน (P) 4) ตั้งใจเรียนรู้และแสวงหาความรู้รับผิดชอบต่อหน้าที่ที่ได้รับมอบหมาย (A) 3. สาระสำคัญความคิดรวบยอด ไอน้ำที่ควบแน่นเป็นละอองน้ำเกาะอยู่บนพื้นผิววัตถุใกล้พื้นดิน เรียกว่า น้ำค้าง ถ้าอุณหภูมิใกล้พื้นดิน ต่ำกว่าจุดเยือกแข็งน้ำค้างก็จะกลายเป็นน้ำค้างแข็ง 4. สาระการเรียนรู้/สาระการเรียนรู้แกนกลาง ไอน้ำในอากาศจะควบแน่นเป็นละอองน้ำเล็ก ๆ โดยมีละอองลอย เช่น เกลือ ฝุ่นละออง ละอองเรณูของ ดอกไม้ เป็นอนุภาคแกนกลาง เมื่อละอองน้ำจำนวนมากเกาะกลุ่มรวมกันลอยอยู่สูงจากพื้นดินมาก เรียกว่า เมฆ แต่ละอองน้ำที่เกาะกลุ่มรวมกันอยู่ใกล้พื้นดิน เรียกว่า หมอก ส่วนไอน้ำที่ควบแน่นเป็นละอองน้ำเกาะอยู่บนพื้นผิว วัตถุใกล้พื้นดิน เรียกว่า น้ำค้าง ถ้าอุณหภูมิใกล้พื้นดินต่ำกว่าจุดเยือกแข็งน้ำค้างก็จะกลายเป็นน้ำค้างแข็ง
92 5. สมรรถนะสำคัญของผู้เรียนและคุณลักษณะอันพึงประสงค์ สมรรถนะสำคัญของผู้เรียน คุณลักษณะอันพึงประสงค์ 1. ความสามารถในการสื่อสาร 2. ความสามารถในการคิด 3. ความสามารถในการแก้ปัญหา 4. ความสามารถในการใช้ทักษะ/กระบวนการและ ทักษะในการดำเนินชีวิต 5. ความสามารถในการใช้เทคโนโลยี 1. มีวินัย 2. ใฝ่เรียนรู้ 3. มุ่งมั่นในการทำงาน 6. กิจกรรมการเรียนรู้ แบบสืบเสาะหาความรู้ (5Es Instructional Model) ชั่วโมงที่ 1 ขั้นที่ 1 การสร้างความสนใจ (Engagement) 1. ครูทักทายกับนักเรียน แล้วแจ้งจุดประสงค์การเรียนรู้ที่จะเรียนให้นักเรียนทราบ 2. ครูนำบัตรภาพน้ำค้าง และน้ำค้างแข็ง มาให้นักเรียนดู โดยครูติดไว้บนกระดาน ดังนี้ 3. จากนั้นครูตั้งประเด็นคำถามกระตุ้นความสนใจนักเรียนจากบัตรภาพ โดยให้นักเรียนแต่ละคนร่วมกัน อภิปราย แสดงความคิดเห็นอย่างอิสระโดยไม่มีการเฉลยว่าถูกหรือผิด ดังนี้ - น้ำค้างเกิดขึ้นได้อย่างไร - น้ำค้างแข็งเกิดขึ้นอย่างไร - น้ำค้างและน้ำค้างแข็งเหมือนกันหรือแตกต่างกันอย่างไร ขั้นที่ 2 การสำรวจและค้นหา (Exploration) 1. นักเรียนแบ่งกลุ่ม โดยครูเตรียมสลากหมายเลข 1-5 จากนั้นให้นักเรียนแต่ละคนออกมาหยิบ สลาก ซึ่ง นักเรียนที่ได้หมายเลขเดียวกันจะอยู่กลุ่มเดียวกัน ซึ่งแต่ละกลุ่มจะมีสมาชิกภายในกลุ่ม 5 คน
93 2. ครูแจ้งจุดประสงค์ของกิจกรรมพัฒนาทักษะกระบวนการทางวิทยาศาสตร์ที่ 2 การเกิดน้ำค้าง และน้ำค้างแข็ง ให้ นักเรียนทราบ เพื่อเป็นแนวทางการปฏิบัติกิจกรรมที่ถูกต้อง 3. นักเรียนแต่ละกลุ่มศึกษาขั้นตอนและวัสดุ-อุปกรณ์ที่ใช้ในกิจกรรมพัฒนาทักษะกระบวนการทาง วิทยาศาสตร์ที่ 2 การเกิดน้ำค้างและน้ำค้างแข็ง จากหนังสือเรียนแม่บทมาตรฐาน วิทยาศาสตร์ ป.5 หน่วย การเรียนรู้ที่ 6 แหล่งน้ำและฝนฟ้าอากาศ อย่างละเอียด หากมีข้อสงสัยให้สอบถามครู 4. นักเรียนแต่ละกลุ่มตั้งสมมติฐานในการปฏิบัติกิจกรรม แล้วบันทึกลงในหนังสือเรียนแม่บท มาตรฐาน วิทยาศาสตร์ ป.5 หน่วยการเรียนรู้ที่ 6 แหล่งน้ำและฝนฟ้าอากาศ 5. นักเรียนแต่ละกลุ่มปฏิบัติกิจกรรมตามขั้นตอนให้ครบถ้วนและถูกต้องทุกขั้นตอน จากนั้นบันทึก ผลลงใน สมุดประจำตัว หรือหนังสือเรียนแม่บทมาตรฐาน วิทยาศาสตร์ ป.5 หน่วยการเรียนรู้ที่ 6 แหล่ง น้ำและฝน ฟ้าอากาศ 6. นักเรียนแต่ละกลุ่มร่วมกันวิเคราะห์ผลการปฏิบัติกิจกรรม แล้วอภิปรายผลและสรุปผลการ ทดลอง ชั่วโมงที่ 2 ขั้นที่ 2 สำรวจค้นหา (Explore) 7. นักเรียนแต่ละกลุ่มออกมานำเสนอผลการสร้างแบบจำลองการเกิดน้ำค้างและน้ำค้างแข็ง พร้อม ทั้ง เปรียบเทียบการเกิดน้ำค้างและน้ำค้างแข็งหน้าชั้นเรียนในระหว่างที่นักเรียนนำเสนอครูคอยให้ ข้อเสนอแนะ เพิ่มเติม เพื่อให้นักเรียนมีความเข้าใจที่ถูกต้อง 8. นักเรียนและครูร่วมกันสรุปกิจกรรมพัฒนาทักษะกระบวนการทางวิทยาศาสตร์ที่ 2 การเกิด น้ำค้างและ น้ำค้างแข็ง ซึ่งได้ข้อสรุปว่า “อากาศบริเวณใกล้พื้นดินจะเย็นลงเร็วกว่าอากาศบนท้องฟ้า ไอน้ำ จะเปลี่ยนสถานะจากแก๊สเป็นละอองน้ำ ซึ่งอยู่ในสถานะของเหลวหรือเรียกว่า การควบแน่น จึงจำลองน้ำแข็ง แทนความเย็นในอากาศ เมื่อตั้งทิ้งไว้ในอุณหภูมิที่สูงกว่า จะทำให้เกิดเป็นละอองน้ำเกาะที่หลอดทดลองซึ่ง เปรียบเทียบได้กับการเกิดน้ำค้าง และเมื่อใส่เกลือลงในน้ำแข็ง เกลือจะดูดความร้อนออกจากน้ำแข็งทำให อุณหภูมิต่ำมาก ละอองน้ำจึงกลายเป็นเกล็ดน้ำแข็งเล็ก ๆ เกาะอยู่ที่หลอดทดลอง ซึ่งเปรียบเทียบได้กับการ เกิดน้ำค้างแข็ง”
94 ชั่วโมงที่ 2 ขั้นที่ 2 สำรวจค้นหา (Explore) 9. นักเรียนแต่ละกลุ่มศึกษาค้นคว้าข้อมูลเพิ่มเติมเกี่ยวกับ เรื่อง น้ำค้างและน้ำค้างแข็ง จากหนังสือเรียน แม่บท มาตรฐาน วิทยาศาสตร์ ป.5 หน่วยการเรียนรู้ที่ 6 แหล่งน้ำและลมฟ้าอากาศหรือแหล่งการเรียนรู้ต่าง ๆ เช่น อินเทอร์เน็ต แล้วนำความรู้ที่ได้มาร่วมกันอภิปรายและบันทึกข้อมูลลงในสมุดประจำตัว ขั้นที่ 3 การอธิบายและลงข้อสรุป (Explanation) 10.นักเรียนแต่ละส่งตัวแทนกลุ่มออกมานำเสนอการปฏิบัติ กิจกรรมหน้าชั้นเรียน ในระหว่างที่นักเรียน นำเสนอครูคอยให้ข้อเสนอแนะเพิ่มเติม เพื่อให้นักเรียนมีความเข้าใจ ที่ถูกต้อง 11.ครูตั้งประเด็นคำถามกระตุ้นความคิดนักเรียน โดยให้นักเรียนแต่ละกลุ่มร่วมกันอภิปรายแสดงความ คิดเห็น เพื่อคำตอบ ดังนี้ - เราจะพบน้ำค้างได้ที่ใดบ้าง (แนวตอบ : จะพบน้ำค้างได้ตอนเช้าตรู่ ซึ่งจะเกาะอยู่บนใบหญ้า บนใยแมงมุมที่ขึงอยู่ตามต้นไม้) - น้ำค้างที่พบบนใยแมงมุมมีลักษณะอย่างไร (แนวตอบ : มีลักษณะเหมือนเพชรเม็ดเล็ก ๆ ร้อยกันเป็นพวง) - การเกิดน้ำค้างแข็งส่งผลอย่างไรบ้าง (แนวตอบ : อาจส่งผลทำให้ผลผลิตทางการเกษตรเสียหาย และหากเกิดเป็นจำนวนมากติดต่อกัน หลายวันอาจเป็นสาเหตุหนึ่งของอุบัติเหตุบนถนนได้) - น้ำค้างแข็งที่เกิดขึ้นทางภาคเหนือเรียกว่าอะไร (แนวตอบ : เหมยขาบ หรือแม่คะนิ้ง) 12.ครูอธิบายให้นักเรียนเข้าใจเกี่ยวกับ เรื่อง น้ำค้างแข็ง ว่า “น้ำค้างแข็งจะเกิดในช่วงฤดูหนาวทาง ภาคเหนือของ ประเทศไทย หรือที่เรียกว่า เหมยขาบ หรือแม่คะนิ้ง อยู่ บนดอยสูง ๆ ทำให้มีนักท่องเที่ยว เดินทางไปชมเป็นจำนวนมาก” ขั้นที่ 4 ขยายความรู้ (Elaboration) 13. ครูเปิดโอกาสให้นักเรียนซักถามเนื้อหาเกี่ยวกับ เรื่องการเกิดน้ำค้างและน้ำค้างแข็ง และให้ ความรู้เพิ่มเติมจาก คำถามของนักเรียน โดยครูใช้ PowerPoint เรื่อง การเกิดน้ำค้างและน้ำค้างแข็งใน การอธิบายเพิ่มเติม
95 14. นักเรียนแต่ละคนทำแบบฝึกพัฒนาการเรียนรู้ที่ 1 จากหนังสือเรียนแม่บทมาตรฐาน วิทยาศาสตร์ ป.5 หน่วย การเรียนรู้ที่ 6 แหล่งน้ำและลมฟ้าอากาศ ลงในสมุดประจำตัวหรือหนังสือเรียนแม่บทมาตรฐาน วิทยาศาสตร์ ป.5 หน่วยการเรียนรู้ที่ 6 แหล่งน้ำและลมฟ้าอากาศ 15. นักเรียนแต่ละคนทำใบงานที่ 6.4.1 เรื่อง น้ำค้างและน้ำค้างแข็ง ขั้นที่ 5 ประเมินผล (Evaluation) 1. ครูตรวจสอบผลการปฏิบัติกิจกรรมพัฒนาทักษะกระบวนการทางวิทยาศาสตร์ที่ 2 การเกิดน้ำค้างและ น้ำค้างแข็งในสมุดประจำตัวหรือหนังสือเรียนแม่บทมาตรฐาน วิทยาศาสตร์ ป.5 หน่วยการเรียนรู้ที่ 6 แหล่ง น้ำและฝนฟ้าอากาศ 2. ครูตรวจสอบผลการสรุปความรู้เกี่ยวกับน้ำค้างและน้ำค้างแข็งในสมุดประจำตัว 3. ครูตรวจสอบผลการทำแบบฝึกพัฒนาการเรียนรู้ที่ 1 ในสมุดประจำตัวหรือหนังสือเรียนแม่บทมาตรฐาน วิทยาศาสตร์ ป.5 หน่วยการเรียนรู้ที่ 6 แหล่งน้ำและลมฟ้าอากาศ 4. ครูตรวจสอบผลการทำใบงานที่ 6.4.1 เรื่อง น้ำค้างและน้ำค้างแข็ง 5. นักเรียนและครูร่วมกันสรุปเกี่ยวกับการเกิดน้ำค้างและน้ำค้างแข็ง ซึ่งได้ข้อสรุปร่วมกันว่า “น้ำค้างเกิด จากการกลั่นตัวเมื่อไอน้ำในอากาศกระทบกับบริเวณผิววัตถุที่เย็นกว่า และน้ำค้างแข็งเกิดจากอากาศที่เย็นจัด ซึ่ง อุณหภูมิลดลงอย่างต่อเนื่องจนถึงจุดต่ำกว่าจุดเยือกแข็ง น้ำค้างก็จะเกิดการแข็งตัวกลายเป็นน้ำค้างแข็ง 7. การวัดและประเมินผล จุดประสงค์เชิงพฤติกรรม เครื่องมือ วิธีการวัด เกณฑ์การ ประเมิน 1.ด้านความรู้(K) -อธิบายการเกิดน้ำค้างและ น้ำค้างแข็งได้ (K) -เปรียบเทียบเกิดน้ำค้างและ น้ำค้างแข็งได้ (K) -แบบสังเกตการตอบ คำถาม -สังเกตการตอบคำถาม ร้อยละ 60 ขึ้นไปผ่านเกณฑ์ 2. ด้านทักษะ / กระบวนการ (P) -ปฏิบัติกิจกรรมการเกิดน้ำค้าง และน้ำค้างแข็งได้อย่างถูกต้องและ เป็นลำดับขั้นตอน (P) -กิจกรรม -ตรวจใบกิจกรรม ร้อยละ 60 ขึ้นไปผ่านเกณฑ์
96 3.ด้านคุณลักษณะอันพึงประสงค์ (A) - ตั้งใจเรียนรู้และแสวงหาความรู้ รับผิดชอบต่อหน้าที่ที่ได้รับ มอบหมาย (A) -แบบประเมินคุณลักษณะ อันพึง ประสงค์ -สังเกตพฤติกรรม ร้อยละ 60 ขึ้นไปผ่านเกณฑ์ 8. สื่อ/แหล่งการเรียนรู้ 8.1 สื่อการเรียนรู้ 1) หนังสือเรียนแม่บทมาตรฐาน วิทยาศาสตร์ ป.5 หน่วยการเรียนรู้ที่ 6 แหล่งน้ำและลมฟ้าอากาศ 2) วัสดุ-อุปกรณ์ที่ใช้ในกิจกรรมพัฒนาทักษะกระบวนการทางวิทยาศาสตร์ที่ 2 การเกิดน้ำค้างและน้ำค้าง แข็ง 3) PowerPoint เรื่อง การเกิดน้ำค้างและน้ำค้างแข็ง 4) ใบงานที่ 6.4.1 เรื่อง น้ำค้างและน้ำค้างแข็ง 5) สลากหมายเลข 1-5 6) บัตรภาพน้ำค้าง และน้ำค้างแข็ง 7) สมุดประจำตัว 8.2 แหล่งการเรียนรู้ - อินเทอร์เน็ต
97 ใบงานที่ 6.4.1 เรื่อง น้ำค้างและน้ำค้างแข็ง คำชี้แจง : ให้นักเรียนพิจารณาภาพที่กำหนดให้ แล้วอธิบายใต้ภาพมาพอสังเขป 1. ............................................................................................................................. ............................ ............................................................................................................................. ............................ ............................................................................................................................. ............................ ............................................................................................................................. ............................ 2. ............................................................................................................................. ............................ ............................................................................................................................. ............................ ............................................................................................................................. ............................