ก ตามที่โรงเรียนบ้านวังตาอินทร์สำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษาลพบุรี เขต ๒ ได้มอบหมายให้ คณะกรรมการจัดทำหลักสูตรสาระการเรียนรู้สังคมศึกษา ศาสนา และวัฒนธรรม โดยได้วิเคราะห์หลักสูตรแกนกลาง พุทธศักราช ๒๕๕๑ (ฉบับปรับปรุง พ.ศ. ๒๕๖0) นั้นเพื่อจัดทำหลักสูตรสถานศึกษา พุทธศักราช ๒๕๖6 คณะทำงาน ได้ร่วมกันศึกษา วิเคราะห์ และจัดทำคำอธิบายรายวิชา มาตรฐาน ตัวชี้วัด โครงสร้างรายวิชา หน่วยการเรียนรู้ สาระการเรียนรู้ท้องถิ่น สาระการเรียนรู้เพิ่มเติม การออกแบบการเรียนรู้ การวัดและประเมินผลเพื่อให้สอดคล้อง กับความต้องการของผู้เรียน โดยแยกเป็น ๒ ระดับ คือ ระดับประถมศึกษา (ป.๑-๖) และระดับมัธยมศึกษาตอนต้น (ม.๑-๓) ซึ่งเอกสารหลักสูตรสถานศึกษา กลุ่มสาระการเรียนรู้สังคมศึกษา ศาสนา และวัฒนธรรม เล่มนี้จะเป็น แนวทางให้ครูใช้ในการจัดการเรียนรู้ตามแนวทางการปฏิรูปการศึกษาของโรงเรียนได้ชัดเจนตามวิสัยทัศน์ และ คุณลักษณะที่พึงประสงค์ที่สถานศึกษาต้องการ โดยนำหน่วยการเรียนรู้ ตัวชี้วัด ไปออกแบบการเรียนรู้ จัดทำเป็น แผนการจัดการเรียนรู้ลงสู่ห้องเรียนคุณภาพอย่างมีประสิทธิภาพ เกิดประสิทธิผลกับผู้เรียน ผู้เรียนมีคุณธรรม จริยธรรม เก่ง ดีและมีสุข สาระการเรียนรู้สาระการเรียนรู้สังคมศึกษา ศาสนาและวัฒนธรรม ในหลักสูตรโรงเรียนบ้านวังตาอินทร์ พุทธศักราช 2566 ตามหลักสูตรแกนกลางการศึกษาขั้นพื้นฐาน พุทธศักราช 2551 (ฉบับปรับปรุง พ.ศ. 2560) ฉบับนี้ ประกอบด้วย ความสำคัญ คุณภาพผู้เรียน โครงสร้างเวลาเรียน สาระมาตรฐานการเรียนรู้ ตัวชี้วัดรายปี คำอธิบายรายวิชา การจัดหน่วยการเรียนรู้ แนวทางการจัดการเรียนรู้ การวัดและประเมินผลการเรียนรู้ สื่อการเรียน แหล่งเรียนรู้ ซึ่งทางโรงเรียนได้กำหนดไว้ในสาระการเรียนรู้สังคมศึกษา ศาสนาและวัฒนธรรม ในหลักสูตรโรงเรียน บ้านวังตาอินทร์พุทธศักราช 2566 ตามหลักสูตรแกนกลางการศึกษาขั้นพื้นฐาน พุทธศักราช 2551 (ฉบับปรับปรุง พ.ศ. 2560) ฉบับนี้ เพื่อให้ผู้ที่เกี่ยวข้องได้เข้าใจ และสามารถนำไปใช้ได้อย่างถูกต้องและบรรลุผลตามที่ต้องการ สาระการเรียนรู้สังคมศึกษา ศาสนาและวัฒนธรรม ในหลักสูตรโรงเรียนบ้านวังตาอินทร์พุทธศักราช 2566 ตามหลักสูตรแกนกลางการศึกษาขั้นพื้นฐาน พุทธศักราช 2551 (ฉบับปรับปรุง พ.ศ. 2560) ฉบับนี้ สำเร็จ ลุล่วงไปด้วยดีก็ด้วยความร่วมมือจากคณะกรรมการสถานศึกษาขั้นพื้นฐานของโรงเรียน ผู้ปกครองนักเรียน คณะครู และผู้ที่มีส่วนเกี่ยวข้องทุกภาคส่วนที่มีส่วนร่วมดำเนินการ ทางโรงเรียนจึงขอขอบพระคุณท่านมา ณ โอกาสนี้ (นางสาวศิรดา เต็งประภา) ครูผู้สอนรายวิชาสังคมศึกษาฯ ชั้นมัธยมศึกษาปีที่ 1-3 โรงเรียนบ้านวังตาอินทร์ สำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษาลพบุรี เขต ๒ คำชี้แจง
ข หน้า คำชี้แจง ค สารบัญ ง ส่วนที่ 1 ความนำ 1 ความนำ 2 วิสัยทัศน์หลักสุตรสถานศึกษา พุทธศักราช ๒๕๖4 3 วิสัยทัศน์ 3 พันธกิจ 4 เป้าประสงค์ 4 สมรรถนะสำคัญของผู้เรียน และคุณลักษณะอันพึงประสงค์ 6 ค่านิยมหลักของคนไทย ๑๒ ประการ ตามนโยบายของ คสช. 7 หลักสูตรต้านทุจริตศึกษา 8 ส่วนที่ 2 หลักสูตรโรงเรียนบ้านวังตาอินทร์ กลุ่มสาระการเรียนรู้สังคมศึกษา ศาสนาและ วัฒนธรรม ระดับมัธยมศึกษาตอนต้น 18 สาระการเรียนรู้สังคมศึกษา ศาสนาและวัฒนธรรม 19 ความนำ 19 จุดมุ่งหมาย 19 ทำไมต้องเรียนสังคมศึกษา ศาสนา และวัฒนธรรม 20 ทักษะและกระบวนการทางสังคมศึกษา ศาสนา และวัฒนธรรม 20 สาระและมาตรฐานการเรียนรู้ 21 คุณภาพผู้เรียน 22 โครงสร้างเวลาเรียน 23 สาระมาตรฐานการเรียนรู้และตัวชี้วัดรายปี 25 ชั้นมัธยมศึกษาปีที่ 1 25 ชั้นมัธยมศึกษาปีที่ 2 52 ชั้นมัธยมศึกษาปีที่ 3 80 สื่อ/แหล่งเรียนรู้ 108 การวัดและประเมินผลการเรียนรู้ 109 เกณฑ์การตัดสินผลการเรียน 117 บรรณานุกรม 118 ภาคผนวก ภาคผนวก ก คำอภิธานศัพท์ 120 ภาคผนวก ข คำสั่งโรงเรียนบ้านวังตาอินทร์ 122 คณะผู้จัดทำ 142 สารบัญ
1 ส่วนที่ 1 ความนำ
2 หลักสูตรกลุ่มสาระการเรียนรู้สังคมศึกษา ศาสนา และวัฒนธรรม โรงเรียนโรงเรียนบ้านวังตาอินทร์ พุทธศักราช ๒๕๖6 มุ่งพัฒนาให้ผู้เรียนเกิดความเข้าใจในตนเองและผู้อื่น มีความอดทน อดกลั้น ยอมรับในความ แตกต่าง และมีคุณธรรม สามารถนำความรู้ไปปรับใช้ในการดำเนินชีวิต เป็นพลเมืองดี มีความรู้ ทักษะ คุณธรรม และค่านิยมที่เหมาะสมประกอบด้วยสาระสำคัญ ดังนี้ ๑. ศาสนา ศีลธรรมและจริยธรรม แนวคิดพื้นฐานเกี่ยวกับศาสนา ศีลธรรม จริยธรรม หลักธรรมของ พระพุทธศาสนาหรือศาสนาที่ตนนับถือ การนำหลักธรรมคำสอนไปปฏิบัติในการพัฒนาตนเอง และการอยู่ร่วมกัน อย่างสันติสุข เป็นผู้กระทำความดี มีค่านิยมที่ดีงาม พัฒนาตนเองอยู่เสมอ รวมทั้งบำเพ็ญประโยชน์ต่อสังคมและ ส่วนรวม ๒. หน้าที่พลเมือง วัฒนธรรม และการดำเนินชีวิต ระบบการเมืองการปกครองในสังคมปัจจุบันการปกครอง ระบอบประชาธิปไตยอันมีพระมหากษัตริย์ทรงเป็นประมุข ลักษณะและความสำคัญ การเป็นพลเมืองดี ความแตกต่าง และความหลากหลายทางวัฒนธรรม ค่านิยม ความเชื่อ ปลูกฝังค่านิยมด้านประชาธิปไตยอันมีพระมหากษัตริย์ทรง เป็นประมุข สิทธิหน้าที่ เสรีภาพการดำเนินชีวิตอย่างสันติสุขในสังคมไทยและสังคมโลก ๓. เศรษฐศาสตร์ การผลิต การแจกจ่าย และการบริโภคสินค้าและบริการ การบริหารจัดการทรัพยากรที่มี อยู่อย่างจำกัดอย่างมีประสิทธิภาพ การดำรงชีวิตอย่างมีดุลยภาพ และการนำหลักเศรษฐกิจพอเพียงไปใช้ใน ชีวิตประจำวัน ๔. ประวัติศาสตร์ เวลาและยุคสมัยทางประวัติศาสตร์ วิธีการทางประวัติศาสตร์ พัฒนาการของมนุษยชาติ จากอดีตถึงปัจจุบัน ความสัมพันธ์และเปลี่ยนแปลงของเหตุการณ์ต่าง ๆ ผลกระทบที่เกิดจากเหตุการณ์สำคัญในอดีต บุคคลสำคัญที่มีอิทธิพลต่อการเปลี่ยนแปลงต่าง ๆ ในอดีตความเป็นมาของชาติไทย วัฒนธรรมและภูมิปัญญาไทย แหล่งอารยธรรมที่สำคัญของโลก ๕. ภูมิศาสตร์ ลักษณะของโลกทางกายภาพ ลักษณะทางกายภาพ แหล่งทรัพยากร และภูมิอากาศของ ประเทศไทย และภูมิภาคต่าง ๆ ของโลก การใช้แผนที่และเครื่องมือทางภูมิศาสตร์ ความสัมพันธ์กันของ สิ่งต่าง ๆ ใน ระบบธรรมชาติ ความสัมพันธ์ของมนุษย์กับสภาพแวดล้อมทางธรรมชาติ และสิ่งที่มนุษย์สร้างขึ้น การนำเสนอข้อมูล ภูมิสารสนเทศ การอนุรักษ์สิ่งแวดล้อมเพื่อการพัฒนาที่ยั่งยืน จัดการเรียนรู้มุ่งให้ผู้เรียนมีความรู้คู่คุณธรรม มีจิตสำนึกสาธารณะในความเป็นพลเมืองดีตามวิถีประชาธิปไตย อันมีพระมหากษัตริย์ทรงเป็นประมุข สืบสานภูมิปัญญาและวัฒนธรรมไทย น้อมนำหลักเศรษฐกิจพอเพียงเป็น แนวทางในการดำเนินชีวิต สาระสำคัญ วิสัยทัศน์ พันธกิจ และเป้าประสงค์ วิสัยทัศน์
3 ๑. จัดการเรียนรู้ส่งเสริมและพัฒนาศักยภาพของผู้เรียนให้มีความรู้ทางวิชาการ และคุณธรรมจริยธรรมตาม หลักสูตร ๒. สนับสนุนการร่วมมือกับวัดและชุมชน พัฒนากิจกรรมและแหล่งเรียนรู้ภูมิปัญญาทางพุทธศาสนา ๓. จัดกิจกรรมส่งเสริมผู้เรียนให้ตระหนักรู้คุณค่าและดำรงตนบนพื้นฐานวิธีไทย ตามหลักปรัชญาของ เศรษฐกิจพอเพียง ๔. ส่งเสริมกิจกรรมปลูกจิตสำนึกในการอนุรักษ์สิ่งแวดล้อม มีความรับผิดชอบต่อสังคม 5. ส่งเสริมให้ผู้เรียนตระหนักถึงความปลอดภัยของตนเองและผู้อื่น (Safety Management) ๑. ผู้เรียนมีศักยภาพทั้งด้านความรู้ควบคู่คุณธรรม จริยธรรม สอดคล้องตามคุณลักษณะอันพึงประสงค์ ๒. ผู้เรียนมีความเป็นพลเมืองดี มีจิตสาธารณะ และสามารถอยู่ร่วมในสังคมได้ อย่างมีความสุข ๓. ผู้เรียนมีความรัก ภาคภูมิใจ และหวงแหนชุมชนของตนเอง ๔. ผู้เรียนนำความรู้ด้านภูมิปัญญาและวัฒนธรรมไทย ตลอดจนแนวคิดตามหลักเศรษฐกิจพอเพียงมาใช้ให้ เกิดประโยชน์ 5. ผู้เรียนตระหนักถึงความปลอดภัยของตนเองและผู้อื่น (Safety Management) ในการพัฒนาผู้เรียนตามหลักสูตรโรงเรียนบ้านวังตาอินทร์ พุทธศักราช ๒๕๖6 ตามหลักสูตรแกนกลาง การศึกษาขั้นพื้นฐาน พุทธศักราช ๒๕๕๑ มุ่งเน้นพัฒนาผู้เรียนให้มีคุณภาพตามมาตรฐานที่กำหนด ซึ่งจะช่วยให้ ผู้เรียนเกิดสมรรถนะสำคัญและคุณลักษณะอันพึงประสงค์ ดังนี้ ๑. ความสามารถในการสื่อสาร เป็นความสามารถในการรับและส่งสาร มีวัฒนธรรมในการใช้ภาษาถ่ายทอด ความคิด ความรู้ความเข้าใจ ความรู้สึก และทัศนะของตนเองเพื่อแลกเปลี่ยนข้อมูลข่าวสารและประสบการณ์อันจะ เป็นประโยชน์ต่อการพัฒนาตนเองและสังคม การเลือกรับหรือไม่รับข้อมูลข่าวสารด้วยหลักเหตุผลและความถูกต้อง ตลอดจนการเลือกใช้วิธีการสื่อสาร ที่มีประสิทธิภาพโดยคำนึงถึงผลกระทบที่มีต่อตนเองและสังคม ๒. ความสามารถในการคิด เป็นความสามารถในการคิดวิเคราะห์ การคิดสังเคราะห์ การคิด อย่างสร้างสรรค์ การคิดอย่างมีวิจารณญาณ และการคิดเป็นระบบ เพื่อนำไปสู่การสร้างองค์ความรู้หรือสารสนเทศเพื่อการตัดสินใจ เกี่ยวกับตนเองและสังคมได้อย่างเหมาะสม ๓. ความสามารถในการแก้ปัญหา เป็นความสามารถในการแก้ปัญหาและอุปสรรคต่าง ๆ ที่เผชิญได้อย่าง ถูกต้องเหมาะสมบนพื้นฐานของหลักเหตุผล คุณธรรมและข้อมูลสารสนเทศ เข้าใจความสัมพันธ์และการเปลี่ยนแปลง ของเหตุการณ์ต่าง ๆ ในสังคม แสวงหาความรู้ ประยุกต์ความรู้มาใช้ในการป้องกันและแก้ไขปัญหา และมีกาตัดสินใจ ที่มีประสิทธิภาพโดยคำนึงถึงผลกระทบที่เกิดขึ้นต่อตนเอง สังคมและสิ่งแวดล้อม สมรรถนะสำคัญของผู้เรียน สมรรถนะสำคัญของผู้เรียน และคุณลักษณะอันพึงประสงค์ ) พันธกิจ เป้าประสงค์
4 ๔. ความสามารถในการใช้ทักษะชีวิต เป็นความสามารถในการนำกระบวนการต่าง ๆ ไปใช้ในการดำเนิน ชีวิตประจำวัน การเรียนรู้ด้วยตนเอง การเรียนรู้อย่างต่อเนื่อง การทำงาน และการอยู่ร่วมกันในสังคมด้วยการสร้าง เสริมความสัมพันธ์อันดีระหว่างบุคคล การจัดการปัญหาและความขัดแย้งต่าง ๆ อย่างเหมาะสม การปรับตัวให้ทันกับ การเปลี่ยนแปลงของสังคมและสภาพแวดล้อม และการรู้จักหลีกเลี่ยงพฤติกรรมไม่พึงประสงค์ที่ส่งผลกระทบต่อตนเอง และผู้อื่น ๕. ความสามารถในการใช้เทคโนโลยีเป็นความสามารถในการเลือก และใช้ เทคโนโลยีด้านต่าง ๆ และมีทักษะ กระบวนการทางเทคโนโลยี เพื่อการพัฒนาตนเองและสังคม ในด้านการเรียนรู้ การสื่อสาร การทำงาน การแก้ปัญหา อย่างสร้างสรรค์ ถูกต้อง เหมาะสม และมีคุณธรรม หลักสูตรโรงเรียนบ้านวังตาอินทร์ พุทธศักราช ๒๕๖6 ตามหลักสูตรแกนกลางการศึกษาขั้นพื้นฐาน พุทธศักราช ๒๕๕๑ มุ่งพัฒนาผู้เรียนให้มีคุณลักษณะอันพึงประสงค์ เพื่อให้สามารถอยู่ร่วมกับผู้อื่นในสังคมได้อย่างมี ความสุข ในฐานะพลเมืองไทยและพลโลก ดังนี้ ๑. รักษ์ชาติ ศาสน์ กษัตริย์ ๒. ซื่อสัตย์สุจริต ๓. มีวินัย ๔. ใฝ่เรียนรู้ ๕. อยู่อย่างพอเพียง ๖. มุ่งมั่นในการทำงาน ๗. รักความเป็นไทย ๘. มีจิตเป็นสาธารณะ 1. ความรักชาติศาสนา พระมหากษัตริย์ 2. ซื่อสัตย์ เสียสละ อดทน มีอุดมการณ์ในสิ่งที่ดีงามเพื่อส่วนรวม 3. กตัญญูต่อพ่อแม่ ผู้ปกครอง ครูบาอาจารย์ 4. ใฝ่หาความรู้ หมั่นศึกษาเล่าเรียนทั้งทางตรง และทางอ้อม 5. รักษาวัฒนธรรมประเพณีไทยอันงดงาม 6. มีศีลธรรม รักษาความสัตย์ หวังดีต่อผู้อื่น เผื่อแผ่และแบ่งปัน 7. เข้าใจเรียนรู้การเป็นประชาธิปไตย อันมีพระมหากษัตริย์ทรงเป็นประมุขที่ถูกต้อง 8. มีระเบียบวินัย เคารพกฎหมาย ผู้น้อยรู้จักการเคารพผู้ใหญ่ 9. มีสติรู้ตัว รู้คิด รู้ทำ รู้ปฏิบัติตามพระราชดำรัสของพระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัว 10. รู้จักดำรงตนอยู่โดยใช้หลักปรัชญาของเศรษฐกิจพอเพียง 11. มีความเข้มแข็งทั้งร่ายกาย และจิตใจ ไม่ยอมแพ้ต่ออำนาจฝ่ายต่ำ หรือกิเลสมีความละอายเกรง กลัวต่อ บาปตามหลักของศาสนา 12. คำนึงถึงผลประโยชน์ของส่วนรวม และของชาติมากกว่าผลประโยชน์ของตนเอง ค่านิยมหลักของคนไทย ๑๒ ประการ คุณลักษณะที่พึงประสงค์
5 ส่วนที่ 2 หลักสูตรโรงเรียนบ้านวังตาอินทร์ กลุ่มสาระการเรียนรู้สังคมศึกษา ศาสนา และวัฒนธรรม ระดับมัธยมศึกษาตอนต้น
6 ความนำ สังคมโลกมีการเปลี่ยนแปลงอย่างรวดเร็วตลอดเวลา กลุ่มสาระการเรียนรู้สังคมศึกษา ศาสนา และวัฒนธรรม ช่วยให้ผู้เรียนมีความรู้ ความเข้าใจ ว่ามนุษย์ดำรงชีวิตอย่างไร ทั้งในฐานะปัจเจกบุคคล และการอยู่ร่วมกันในสังคม การปรับตัวตามสภาพแวดล้อม การจัดการทรัพยากรที่มีอยู่อย่างจำกัด นอกจากนี้ยังช่วยให้ผู้เรียนเข้าใจถึงการ พัฒนา เปลี่ยนแปลงตามยุคสมัย กาลเวลา ตามเหตุปัจจัยต่างๆ ทำให้เกิดความเข้าใจในตนเองและผู้อื่น มีความ อดทน อดกลั้น ยอมรับในความแตกต่าง และมีคุณธรรม สามารถนำความรู้ไปปรับใช้ในการดำเนินชีวิต เป็นพลเมืองดี ของประเทศชาติ และสังคมโลก กลุ่มสาระการเรียนรู้สังคมศึกษา ศาสนา และวัฒนธรรมว่าด้วยการอยู่ร่วมกันในสังคม ที่มีความเชื่อมสัมพันธ์กัน และมีความแตกต่างกันอย่างหลากหลาย เพื่อช่วยให้สามารถปรับตนเองกับบริบท สภาพแวดล้อม เป็นพลเมืองดี มีความรับผิดชอบ มีความรู้ ทักษะ คุณธรรม และค่านิยมที่เหมาะสม โดยได้กำหนด สาระต่างๆไว้ ดังนี้ ➢ ศาสนา ศีลธรรมและจริยธรรม แนวคิดพื้นฐานเกี่ยวกับศาสนา ศีลธรรม จริยธรรม หลักธรรมของ พระพุทธศาสนาหรือศาสนาที่ตนนับถือ การนำหลักธรรมคำสอนไปปฏิบัติในการพัฒนาตนเอง และการอยู่ร่วมกัน อย่างสันติสุข เป็นผู้กระทำความดี มีค่านิยมที่ดีงาม พัฒนาตนเองอยู่เสมอ รวมทั้งบำเพ็ญประโยชน์ต่อสังคมและ ส่วนรวม ➢ หน้าที่พลเมือง วัฒนธรรม และการดำเนินชีวิต ระบบการเมืองการปกครองในสังคมปัจจุบันการ ปกครองระบอบประชาธิปไตยอันมีพระมหากษัตริย์ทรงเป็นประมุข ลักษณะและความสำคัญ การเป็นพลเมืองดี ความ แตกต่างและความหลากหลายทางวัฒนธรรม ค่านิยม ความเชื่อ ปลูกฝังค่านิยมด้านประชาธิปไตยอันมี พระมหากษัตริย์ทรงเป็นประมุข สิทธิ หน้าที่ เสรีภาพการดำเนินชีวิตอย่างสันติสุข ในสังคมไทยและสังคมโลก ➢ เศรษฐศาสตร์การผลิต การแจกจ่าย และการบริโภคสินค้าและบริการ การบริหารจัดการทรัพยากรที่มี อยู่อย่างจำกัดอย่างมีประสิทธิภาพ การดำรงชีวิตอย่างมีดุลยภาพ และการนำหลักเศรษฐกิจพอเพียงไปใช้ใน ชีวิตประจำวัน ➢ ประวัติศาสตร์เวลาและยุคสมัยทางประวัติศาสตร์ วิธีการทางประวัติศาสตร์พัฒนาการของมนุษยชาติ จากอดีตถึงปัจจุบัน ความสัมพันธ์และเปลี่ยนแปลงของเหตุการณ์ต่างๆ ผลกระทบที่เกิดจากเหตุการณ์สำคัญในอดีต บุคคลสำคัญที่มีอิทธิพลต่อการเปลี่ยนแปลงต่างๆ ในอดีต ความเป็นมาของชาติไทย วัฒนธรรมและภูมิปัญญาไทย แหล่งอารยธรรมที่สำคัญของโลก ➢ ภูมิศาสตร์ ลักษณะของโลกทางกายภาพ ลักษณะทางกายภาพ แหล่งทรัพยากร และภูมิอากาศของ ประเทศไทย และภูมิภาคต่างๆ ของโลก การใช้แผนที่และเครื่องมือทางภูมิศาสตร์ ความสัมพันธ์กันของ สิ่งต่างๆ ใน ระบบธรรมชาติ ความสัมพันธ์ของมนุษย์กับสภาพแวดล้อมทางธรรมชาติ และสิ่งที่มนุษย์สร้างขึ้น การนำเสนอข้อมูล ภูมิสารสนเทศ การอนุรักษ์สิ่งแวดล้อมเพื่อการพัฒนาที่ยั่งยืน กลุ่มสาระการเรียนรู้สังคมศึกษา ศาสนา และวัฒนธรรม
7 จุดมุ่งหมาย กลุ่มสาระการเรียนรู้สังคมศึกษา ศาสนา และวัฒนธรรม มุ่งพัฒนาผู้เรียนให้เป็นคนดีมีปัญญา มีความสุข มี ศักยภาพในการศึกษาต่อ และประกอบอาชีพ และผู้เรียนมีคุณภาพตามเกณฑ์ของคุณภาพผู้เรียน เมื่อจบการศึกษาขั้น พื้นฐาน ดังนี้ 1. มีคุณภาพตามเกณฑ์ของคุณภาพผู้เรียนกลุ่มสาระการเรียนรู้สังคมศึกษา ศาสนา และวัฒนธรรม 2. มีคุณธรรม จริยธรรม และค่านิยมที่พึงประสงค์ เห็นคุณค่าของตนเอง มีวินัยและปฏิบัติตนตาม หลักธรรม ของพระพุทธศาสนา หรือศาสนาที่ตนนับถือ ยึดหลักปรัชญาของเศรษฐกิจพอเพียง 3. มีความรู้ ความสามารถในการสื่อสาร การคิด การแก้ปัญหา การใช้เทคโนโลยี และมีทักษะชีวิต 4. มีสุขภาพกายและสุขภาพจิตที่ดี มีสุขนิสัย และรักการออกกำลังกาย 5. มีความรักชาติ มีจิตสานึกในความเป็นพลเมืองไทยและพลโลก ยึดมั่นในวิถีชีวิต และการปกครองตาม ระบอบประชาธิปไตยอันมีพระมหากษัตริย์ทรงเป็นประมุข 6. มีจิตสานึกในการอนุรักษ์วัฒนธรรมและภูมิปัญญาไทย การอนุรักษ์และพัฒนาสิ่งแวดล้อม มีจิต สาธารณะ ที่มุ่งทำประโยชน์และสร้างสิ่งที่ดีงามในสังคม และอยู่ร่วมกันในสังคมอย่างมีความสุข ทำไมต้องเรียนสังคมศึกษา ศาสนา และวัฒนธรรม กลุ่มสาระการเรียนรู้สังคมศึกษา ศาสนา และวัฒนธรรม ช่วยให้ผู้เรียนมีความรู้ความเข้าใจ การดำรงชีวิตของ มนุษย์ ทั้งในฐานะปัจเจกบุคคลและการอยู่ร่วมกันในสังคม การปรับตัวตามสภาพแวดล้อม การจัดการทรัพยากรที่มี อยู่อย่างจำกัด เข้าใจถึงการพัฒนาเปลี่ยนแปลงตามยุคสมัย กาลเวลา ตามเหตุ ปัจจัยต่างๆ เกิดความเข้าใจในตนเอง และผู้อื่น มีความอดทน อดกลั้น ยอมรับในความแตกต่างและมีคุณธรรม สามารถนำความรู้ไปปรับใช้ในการดำเนิน ชีวิต เป็นพลเมืองดีของประเทศและสังคมโลก ทักษะและกระบวนการทางสังคมศึกษา ศาสนา และวัฒนธรรม กลุ่มสังคมศึกษา ศาสนาและวัฒนธรรม เป็นกลุ่มสาระการเรียนรู้ที่ผู้เรียนทุกคนในระดับ ประถมศึกษาและ มัธยมศึกษาต้องเรียน ทั้งนี้เพราะกลุ่มสาระการเรียนรู้นี้ว่าด้วย การอยู่ร่วมกันบนโลกที่มีการ เปลี่ยนแปลงอย่าง รวดเร็วตลอดเวลา การเชื่อมโยงทางเศรษฐกิจซึ่งแตกต่างกันอย่างหลากหลาย การปรับ ตนเองกับบริบท สภาพแวดล้อม ทำให้เป็นพลเมืองที่รับผิดชอบ มีความสามารถทางสังคม มีความรู้ทักษะ คุณธรรมและค่านิยมที่ เหมาะสม โดยให้ผู้เรียนเกิดความเจริญงอกงามในแต่ละด้านดังนี้ 1. ด้านความรู้ กลุ่มสังคมศึกษา ศาสนาและวัฒนธรรม จะให้ความรู้แก่ผู้เรียนในเนื้อหาสาระ ความคิดรวบยอดและ หลักการ สำคัญๆ ในสาขาวิชาต่างๆทางสังคมศาสตร์ได้แก่ ภูมิศาสตร์ประวัติศาสตร์รัฐศาสตร์จริยธรรม สังคมวิทยา เศรษฐศาสตร์กฎหมาย ประชากรศึกษา และสิ่งแวดล้อมศึกษา ตามขอบเขตที่กำหนดไว้ในแต่ละ ระดับชั้น โดยจัดการ เรียนรู้ในลักษณะบูรณาการหรือสหวิทยาการ 2. ด้านทักษะและกระบวนการ ในการเรียนสังคมศึกษา ศาสนาและวัฒนธรรมนั้น ผู้เรียนควรจะได้พัฒนากระบวนการต่างๆ จนเกิดทักษะ และกระบวนการ ดังนี้
8 • ทักษะการคิด เช่น การสรุปความคิด การแปลความ การวิเคราะห์หลักการและการนำไปใช้ ตลอดจนการ คิดอย่างมีวิจารณญาณ • ทักษะการแก้ปัญหา ตามกระบวนการทางสังคมศาสตร์กระบวนการสืบสอบ เช่น ความสามารถใน การ ตั้งคำถามและการตั้งสมมติฐานอย่างมีระบบ การรวบรวมและวิเคราะห์ข้อมูล การทดสอบสมมุติฐานและสรุป เป็นหลักการ • ทักษะการเรียนรู้เช่น ความสามารถในการแสวงหาข้อมูลความรู้โดยการอ่าน การฟัง และการ สังเกต ความสามารถในการสื่อสารโดยการพูด การเขียน และการน าเสนอ ความสามารถในการตีความ การสร้าง แผนภูมิแผนที่ ตารางเวลา และการจดบันทึก รวมทั้งการใช้เทคโนโลยีและสื่อสารสนเทศต่างๆ ให้เป็น ประโยชน์ใน การแสวงหาความรู้ • ทักษะกระบวนการกลุ่ม เช่น ความสามารถในการเป็นผู้นำและผู้ตามในการทำงานกลุ่ม มีส่วนร่วม ในการ กำหนดเป้าหมายการทำงานของกลุ่ม ปฏิบัติหน้าที่ตามที่ ได้รับมอบหมายด้วยความรับผิดชอบ สร้างสรรค์ ผลงาน ช่วยลดข้อขัดแย้งและแก้ปัญหาของกลุ่มได้อย่างมีประสิทธิภาพ 3. ด้านเจตคติและค่านิยม กลุ่มสังคมศึกษา ศาสนาและวัฒนธรรม จะช่วยพัฒนาเจตคติและค่านิยม เกี่ยวกับประชาธิปไตยและ ความ เป็นมนุษย์เช่น รู้จักตนเอง พึ่งตนเอง ซื่อสัตย์สุจริต มีวินัย มีความกตัญญูรักเกียรติภูมิแห่งตน มีนิสัยใน การเป็นผู้ผลิต ที่ดีมีความพอดีในการบริโภค เห็นคุณค่าของการทำงาน รู้จักคิดวิเคราะห์การทำงานเป็นกลุ่ม เคารพสิทธิของผู้อื่น เสียสละ เห็นแก่ประโยชน์ส่วนรวม มีความผูกพันกับกลุ่ม รักท้องถิ่น รักประเทศชาติเห็น คุณค่า อนุรักษ์และพัฒนา ศิลปวัฒนธรรมและสิ่งแวดล้อม ศรัทธาในหลักธรรมของศาสนา และการปกครอง ของศาสนา และการปกครองใน ระบอบประชาธิปไตยอันมีพระมหากษัตริย์ทรงเป็นประมุข 4. ด้านการจัดการและการปฏิบัติ กิจกรรมการเรียนในกลุ่มสังคมศึกษา ศาสนาและวัฒนธรรม จะช่วยให้ผู้เรียนเกิดทักษะในการท ำงานเป็น กลุ่ม สามารถนำความรู้ทักษะ ค่านิยมและเจตคติที่ได้รับการ อบรมบ่มนิสัยมาใช้ในการแก้ปัญหาต่าง ๆ ที่ เกิดขึ้นใน ชีวิตประจำวันของผู้เรียนได้เมื่อมองในภาพรวมๆ แล้วจะพบว่า ความสำคัญของกลุ่มสังคมศึกษา ศาสนาและ วัฒนธรรม นอกจากจะช่วยให้ผู้เรียนมีความรู้ในเรื่องต่างๆ ที่เกี่ยวข้องกับสภาพแวดล้อม ทั้งทาง ธรรมชาติและสังคม วัฒนธรรม มีทักษะกระบวนการต่างๆ ที่สามารถนำมาใช้ประกอบการตัดสินใจอย่าง รอบคอบในการดำเนินชีวิต และมี ส่วนร่วมในสังคมที่มีการเปลี่ยนแปลงตลอดเวลาในฐานะพลเมืองดีแล้ว ยังช่วยให้นำความรู้ทางจริยธรรม หลักธรรม ทางศาสนามาพัฒนาตนเองและสังคมได้ทำให้ผู้เรียนสามารถ ดำรงชีวิตในสังคมได้อย่างมีความสุข
9 สาระและมาตรฐานการเรียนรู้ สาระที่ 1 ศาสนา ศีลธรรม จริยธรรม มาตรฐาน ส 1.1 รู้และเข้าใจประวัติ ความสำคัญ ศาสดา หลักธรรมของพระพุทธศาสนาหรือศาสนา ที่ตนนับ ถือและศาสนาอื่น มีศรัทธาที่ถูกต้อง ยึดมั่น และปฏิบัติตามหลักธรรม เพื่ออยู่ร่วมกันอย่าง สันติสุข มาตรฐาน ส 1.2 เข้าใจ ตระหนักและปฏิบัติตนเป็นศาสนิกชนที่ดีและธำรงรักษาพระพุทธศาสนาหรือศาสนา ที่ตนนับถือ สาระที่ 2 หน้าที่พลเมือง วัฒนธรรม และการดำเนินชีวิตในสังคม มาตรฐาน ส 2.1 เข้าใจและปฏิบัติตนตามหน้าที่ของการเป็นพลเมืองดี มีค่านิยมที่ดีงาม และธำรงรักษา ประเพณีและวัฒนธรรมไทย ดำรงชีวิตอยู่ร่วมกันในสังคมไทย และสังคมโลกอย่างสันติสุข มาตรฐาน ส 2.2 เข้าใจระบบการเมืองการปกครองในสังคมปัจจุบัน ยึดมั่น ศรัทธา และธำรงรักษาไว้ซึ่งการ ปกครองระบอบประชาธิปไตยอันมีพระมหากษัตริย์ทรงเป็นประมุข สาระที่ 3 เศรษฐศาสตร์ มาตรฐาน ส.3.1 เข้าใจและสามารถบริหารจัดการทรัพยากรในการผลิตและการบริโภคการใช้ทรัพยากรที่มีอยู่ จำกัดได้อย่างมีประสิทธิภาพและคุ้มค่า รวมทั้งเข้าใจ หลักการของเศรษฐกิจพอเพียง เพื่อ การดำรงชีวิตอย่างมีดุลยภาพ มาตรฐาน ส.3.2 เข้าใจระบบ และสถาบันทางเศรษฐกิจต่างๆ ความสัมพันธ์ทางเศรษฐกิจ และความจำเป็น ของการร่วมมือกันทางเศรษฐกิจในสังคมโลก สาระที่ 4 ประวัติศาสตร์ มาตรฐาน ส 4.1 เข้าใจความหมาย ความสำคัญของเวลาและยุคสมัยทางประวัติศาสตร์ สามารถใช้วิธีการทาง ประวัติศาสตร์มาวิเคราะห์เหตุการณ์ต่างๆ อย่างเป็นระบบ มาตรฐาน ส 4.2 เข้าใจพัฒนาการของมนุษยชาติจากอดีตจนถึงปัจจุบัน ในด้านความสัมพันธ์และ การ เปลี่ยนแปลงของเหตุการณ์อย่างต่อเนื่อง ตระหนักถึงความสำคัญและสามารถ วิเคราะห์ ผลกระทบที่เกิดขึ้น มาตรฐาน ส 4.3 เข้าใจความเป็นมาของชาติไทย วัฒนธรรม ภูมิปัญญาไทย มีความรักความภูมิใจและธำรง ความเป็นไทย สาระที่ 5 ภูมิศาสตร์ มาตรฐาน ส 5.1 เข้าใจลักษณะทางกายภาพของโลกและความสัมพันธ์ของสรรพสิ่งซึ่งมีผลต่อกันใช้แผนที่และ เครื่องมือทางภูมิศาสตร์ในการค้นหา วิเคราะห์ และสรุปข้อมูล ตามกระบวนการทาง ภูมิศาสตร์ ตลอดจนใช้ภูมิสารสนเทศอย่างมีประสิทธิภาพ มาตรฐาน ส 5.2 เข้าใจปฏิสัมพันธ์ระหว่างมนุษย์กับสิ่งแวดล้อมทางกายภาพที่ก่อให้เกิดการสร้างสรรค์วิถีการ ดำเนินชีวิต มีจิตสำนึกและมีส่วนร่วมในการจัดการทรัพยากร และสิ่งแวดล้อมเพื่อการพัฒนา ที่ยั่งยืน
10 คุณภาพผู้เรียน • ได้เรียนรู้และศึกษาเกี่ยวกับความเป็นไปของโลก โดยการศึกษาประเทศไทยเปรียบเทียบกับประเทศ ในภูมิภาคต่างๆในโลก เพื่อพัฒนาแนวคิดเรื่องการอยู่ร่วมกันอย่างสันติสุข • ได้เรียนรู้และพัฒนาให้มีทักษะที่จำเป็นต่อการเป็นนักคิดอย่างมีวิจารณญาณได้รับการพัฒนาแนวคิด และขยายประสบการณ์ เปรียบเทียบระหว่างประเทศไทยกับประเทศในภูมิภาคต่าง ๆ ในโลก ได้แก่ เอเชีย โอเชียเนีย แอฟริกา ยุโรป อเมริกาเหนือ อเมริกาใต้ ในด้านศาสนา คุณธรรม จริยธรรม ค่านิยม ความเชื่อ ขนบธรรมเนียม ประเพณี วัฒนธรรม การเมืองการปกครอง ประวัติศาสตร์และภูมิศาสตร์ด้วยวิธีการทางประวัติศาสตร์ และ สังคมศาสตร์ • ได้รับการพัฒนาแนวคิดและวิเคราะห์เหตุการณ์ในอนาคต สามารถนำมาใช้เป็นประโยชน์ในการ ดำเนินชีวิตและวางแผนการดำเนินงานได้อย่างเหมาะสม • มีความรู้เกี่ยวกับลักษณะทางกายภาพ ภัยพิบัติ ลักษณะกิจกรรมทางเศรษฐกิจและสังคมในภูมิภาค ต่างๆของโลก ความร่วมมือด้านทรัพยากรและสิ่งแวดล้อมระหว่างประเทศ เพื่อเตรียมรับมือภัยพิบัติและการจัดการ ทรัพยากรและสิ่งแวดล้อมอย่างยั่งยิน โครงสร้างเวลาเรียน กลุ่มสาระการเรียนรู้/กิจกรรม ระดับมัธยมศึกษาตอนต้น ม.1 ม.2 ม.3 สังคมศึกษา ศาสนาและวัฒนธรรม ประวัติศาสตร์ ศาสนา หน้าที่พลเมือง ภูมิศาสตร์ เศรษฐศาสตร์ 160 40 120 160 40 120 160 40 120 รายวิชาเพิ่มเติม *หน้าที่พลเมือง 40 40 40 จบชั้นมัธยมศึกษาปีที่ 3
11 โครงสร้างหลักสูตร กลุ่มสาระการเรียนรู้สังคมศึกษา ศาสนาและวัฒนธรรม ระดับมัธยมศึกษาตอนต้น ชั้นมัธยมศึกษาปีที่ 1 รายวิชาพื้นฐาน ภาคเรียนที่ 1 1. สังคมศึกษา 1 รหัสวิชา ส 21101 3 ชั่วโมง/สัปดาห์ จำนวน 1.5 นก. 2. ประวัติศาสตร์ 1 รหัสวิชา ส 21103 1 ชั่วโมง/สัปดาห์ จำนวน 0.5 นก. รายวิชาพื้นฐาน ภาคเรียนที่ 2 1. สังคมศึกษา 2 รหัสวิชา ส 21102 3 ชั่วโมง/สัปดาห์ จำนวน 1.5 นก. 2. ประวัติศาสตร์ 2 รหัสวิชา ส 21104 1 ชั่วโมง/สัปดาห์ จำนวน 0.5 นก. รายวิชาเพิ่มเติม ภาคเรียนที่ 1 1. หน้าที่พลเมือง 1 รหัสวิชา ส 21201 1 ชั่วโมง/สัปดาห์ จำนวน 0.5 นก. รายวิชาเพิ่มเติม ภาคเรียนที่ 2 1. หน้าที่พลเมือง 2 รหัสวิชา ส 21202 1 ชั่วโมง/สัปดาห์ จำนวน 0.5 นก. โครงสร้างหลักสูตร กลุ่มสาระการเรียนรู้สังคมศึกษา ศาสนาและวัฒนธรรม ระดับมัธยมศึกษาตอนต้น ชั้นมัธยมศึกษาปีที่ 2 รายวิชาพื้นฐาน ภาคเรียนที่ 1 1. สังคมศึกษา 3 รหัสวิชา ส 22101 3 ชั่วโมง/สัปดาห์ จำนวน 1.5 นก. 2. ประวัติศาสตร์ 3 รหัสวิชา ส 22103 1 ชั่วโมง/สัปดาห์ จำนวน 0.5 นก. รายวิชาพื้นฐาน ภาคเรียนที่ 2 1. สังคมศึกษา 4 รหัสวิชา ส 22102 3 ชั่วโมง/สัปดาห์ จำนวน 1.5 นก. 2. ประวัติศาสตร์ 4 รหัสวิชา ส 22104 1 ชั่วโมง/สัปดาห์ จำนวน 0.5 นก. รายวิชาเพิ่มเติม ภาคเรียนที่ 1 1. หน้าที่พลเมือง 3 รหัสวิชา ส 22201 1 ชั่วโมง/สัปดาห์ จำนวน 0.5 นก. รายวิชาเพิ่มเติม ภาคเรียนที่ 2 1. หน้าที่พลเมือง 4 รหัสวิชา ส 22202 1 ชั่วโมง/สัปดาห์ จำนวน 0.5 นก.
12 โครงสร้างหลักสูตร กลุ่มสาระการเรียนรู้สังคมศึกษา ศาสนาและวัฒนธรรม ระดับมัธยมศึกษาตอนต้น ชั้นมัธยมศึกษาปีที่ 3 รายวิชาพื้นฐาน ภาคเรียนที่ 1 1. สังคมศึกษา 5 รหัสวิชา ส 23101 3 ชั่วโมง/สัปดาห์ จำนวน 1.5 นก. 2. ประวัติศาสตร์ 5 รหัสวิชา ส 23103 1 ชั่วโมง/สัปดาห์ จำนวน 1.0 นก. รายวิชาพื้นฐาน ภาคเรียนที่ 2 1. สังคมศึกษา 6 รหัสวิชา ส 23102 3 ชั่วโมง/สัปดาห์ จำนวน 1.5 นก. 2. ประวัติศาสตร์ 6 รหัสวิชา ส 23104 1 ชั่วโมง/สัปดาห์ จำนวน 0.5 นก. รายวิชาเพิ่มเติม ภาคเรียนที่ 1 1. หน้าที่พลเมือง 5 รหัสวิชา ส 23201 1 ชั่วโมง/สัปดาห์ จำนวน 0.5 นก. รายวิชาเพิ่มเติม ภาคเรียนที่ 2 1. หน้าที่พลเมือง 6 รหัสวิชา ส 23202 1 ชั่วโมง/สัปดาห์ จำนวน 0.5 นก.
13 สาระมาตรฐานการเรียนรู้และตัวชี้วัดรายปี ตัวชี้วัดและสาระการเรียนรู้แกนกลาง สาระที่ 1 ศาสนา ศีลธรรม จริยธรรม มาตรฐาน ส 1.1 รู้ และเข้าใจประวัติ ความสำคัญ ศาสดา หลักธรรมของพระพุทธศาสนาหรือศาสนาที่ตนนับ ถือและศาสนาอื่น มีศรัทธาที่ถูกต้อง ยึดมั่นและปฏิบัติตามหลักธรรมเพื่ออยู่ร่วมกันอย่างสันติสุข ชั้น ตัวชี้วัด สาระการเรียนรู้แกนกลาง สาระการเรียนรู้ท้องถิ่น ม.1 1. อธิบายการเผยแผ่ พระพุทธศาสนา หรือ ศาสนาที่ตนนับถือสู่ประเทศ ไทย การสังคายนา การเผยแผ่พระพุทธศาสนา เข้าสู่ประเทศไทย 1. บุคคลสำคัญ 1.1 บุคคลสำคัญในประวัติศาสตร์ จังหวัดลพบุรี 1.2 บุคคลสำคัญทางศาสนา 1.3 ปราชญ์ชาวบ้านในท้องถิ่น 1.4 บุคคลสำคัญที่สร้างชื่อเสียงให้ จังหวัด ฯลฯ 2. แหล่งท่องเที่ยว/แหล่งเรียนรู้ 2.1 แหล่งท่องเที่ยวทางประวัติศาสตร์ 2.2 แหล่งท่องเที่ยวทางธรรมชาติ 2.3 แหล่งเรียนรู้ทางวัฒนธรรม 2.4 แหล่งเรียนรู้ทางการศึกษา 2.5 แหล่งเรียนรู้ ศาสนา ฯลฯ 2. วิเคราะห์ความสำคัญ ของพระพุทธศาสนา หรือ ศาสนาที่ตนนับถือที่มีต่อ สภาพแวดล้อมในสังคมไทย รวมทั้งการพัฒนาตนและ ครอบครัว ➢ ความสำคัญของ พระพุทธศาสนาต่อ สังคมไทยในฐานะเป็น ศาสนาประจำชาติ สถาบันหลักของสังคมไทย สภาพแวดล้อมที่กว้างขวาง และครอบคลุมสังคมไทย การพัฒนาตนและครอบครัว 3. วิเคราะห์พุทธประวัติ ตั้งแต่ประสูติจนถึงบำเพ็ญทุ กรกิริยาหรือประวัติศาสดา ที่ตนนับถือตามที่กำหนด สรุปและวิเคราะห์ พุทธ ประวัติ - ประสูติเทวทูต 4 - การแสวงหาความรู้ - การบำเพ็ญทุกรกิริยา 4. วิเคราะห์และประพฤติ ตนตามแบบอย่างการ ดำเนินชีวิตและข้อคิดจาก ประวัติสาวก ชาดก/เรื่อง เล่า และศาสนิกชนตัวอย่าง ตามที่กำหนด ➢ พุทธสาวก พุทธสาวิกา พระมหากัสสปะ พระอุบาลี อนาถบิณฑิกะ นางวิสาขา ➢ ชาดก อัมพชาดก ติตติรชาดก ชั้นมัธยมศึกษาปีที่ 1
14 ชั้น ตัวชี้วัด สาระการเรียนรู้แกนกลาง สาระการเรียนรู้ท้องถิ่น 5. อธิบายพุทธคุณ และข้อ ธรรมสำคัญในกรอบอริยสัจ 4 หรือหลักธรรมของ ศาสนาที่ตนนับถือ ตามที่ กำหนด เห็นคุณค่าและ นำไปพัฒนาแก้ปัญหาของ ตนเองและครอบครัว ➢ พระรัตนตรัย , พุทธคุณ 9 , อริยสัจ 4 ทุกข์ (ธรรมที่ควรรู้) - ขันธ์ 5 - ธาตุ 4 สมุทัย (ธรรมที่ควรละ) - หลักกรรม - ความหมายและคุณค่า - อบายมุข 6 นิโรธ (ธรรมที่ควรบรรลุ) - สุข 2 (กายิก, เจตสิก) - คิหิสุข มงคล 38 - ไม่คบคนพาล - คบบัณฑิต - บูชาผู้ควรบูชา พุทธศาสนสุภาษิต ➢ มรรค (ธรรมที่ควรเจริญ) ไตรสิกขา กรรมฐาน 2 ปธาน 4 โกศล 3 มงคล 38 - ไม่คบคนพาล - คบบัณฑิต - บูชาผู้ควรบูชา ➢ พุทธศาสนสุภาษิต ➢ ยํ เว เสวติ ตาทิโส คบคนเช่นใดเป็นคนเช่นนั้น ➢ อตฺตนา โจทยตฺตานํ จงเตือนตน ด้วยตน ➢ นิสมฺม กรณํ เสยฺโย ใคร่ครวญก่อนทำจึงดี ➢ ทุราวาสา ฆรา ทุกฺขา เรือนที่ครองไม่ดีนำทุกข์มาห้ 6. เห็นคุณค่าของการ พัฒนาจิต เพื่อการเรียนรู้ และการดำเนินชีวิต ด้วยวิธี คิดแบบโยนิโสมนสิการคือ ➢ โยนิโสมนสิการ วิธีคิดแบบคุณค่าแท้ – คุณค่าเทียม
15 ชั้น ตัวชี้วัด สาระการเรียนรู้แกนกลาง สาระการเรียนรู้ท้องถิ่น วิธีคิดแบบคุณค่าแท้ – คุณค่าเทียม และวิธีคิดแบบ คุณ – โทษ และทางออก หรือการพัฒนาจิตตาม แนวทางของศาสนาที่ตนนับ ถือ วิธีคิดแบบคุณ - โทษและ ทางออก 7. สวดมนต์ แผ่เมตตา บริหารจิตและเจริญปัญญา ด้วยอานาปานสติ หรือ ตามแนวทางของศาสนาที่ต นับถือตามที่กำหนด สวดมนต์แปล และแผ่เมตตา วิธีปฏิบัติและประโยชน์ของ การบริหารจิตและเจริญปัญญา การฝึกบริหารจิตและเจริญ ปัญญาตามหลักสติปัฎฐานเน้นอา นาปานสติ นำวิธีการบริหารจิตและ เจริญปัญญาไปใช้ใน ชีวิตประจำวัน 8. วิเคราะห์และปฏิบัติตน ตามหลักธรรมทางศาสนาที่ ตนนับถือ ในการดำรงชีวิต แบบพอเพียง และดูแล รักษาสิ่งแวดล้อมเพื่อการอยู่ ร่วมกันได้อย่างสันติสุข หลักธรรม (ตามสาระการ เรียนรู้ข้อ 5) 9. วิเคราะห์เหตุผลความ จำเป็นที่ทุกคนต้องศึกษา เรียนรู้ศาสนาอื่นๆ ศาสนิกชนของศาสนาต่างๆ มีการประพฤติปฏิบัติตนและ วิถีการดำเนินชีวิตแตกต่างกัน ตามหลักความเชื่อและคำ สอน ของศาสนาที่ตนนับถือ 10. ปฏิบัติตนต่อศาสนิกชน อื่นในสถานการณ์ต่างๆ ได้ อย่างเหมาะสม การปฏิบัติอย่างเหมาะสม ต่อศาสนิกชนอื่นใน สถานการณ์ต่างๆ 11. วิเคราะห์การกระทำ ของบุคคลที่เป็นแบบอย่าง ด้านศาสนสัมพันธ์ และ นำเสนอแนวทางการปฏิบัติ ของตนเอง ตัวอย่างบุคคลในท้องถิ่นหรือ ประเทศที่ปฏิบัติตนเป็น แบบอย่างด้านศาสนสัมพันธ์ หรือมีผลงานด้านศาสน สัมพันธ์
16 สาระที่ 1 ศาสนา ศีลธรรม จริยธรรม มาตรฐาน ส 1.2 เข้าใจ ตระหนักและปฏิบัติตนเป็นศาสนิกชนที่ดี และธำรงรักษาพระพุทธศาสนาหรือศาสนา ที่ตนนับถือ ชั้น ตัวชี้วัด สาระการเรียนรู้แกนกลาง สาระการเรียรู้ท้องถิ่น ม.1 1. บำเพ็ญประโยชน์ต่อ ศาสนสถานของศาสนาที่ตน นับถือ การบำเพ็ญประโยชน์ และการ บำรุงรักษาวัด - 2. อธิบายจริยาวัตรของ สาวกเพื่อเป็นแบบอย่างใน การประพฤติปฏิบัติ และ ปฏิบัติตนอย่างเหมาะสมต่อ สาวกของศาสนาที่ตนนับถือ วิถีชีวิตของพระภิกษุ บทบาทของพระภิกษุในการ เผยแผ่พระพุทธศาสนา เช่น การแสดงธรรม ปาฐกถาธรรม การประพฤติตนให้เป็น แบบอย่าง การเข้าพบพระภิกษุ การแสดงความเคารพ การ ประนมมือ การไหว้ การ กราบ การเคารพพระรัตนตรัย การฟังเจริญพระพุทธมนต์ การฟังสวดพระอภิธรรม การ ฟังพระธรรมเทศนา 3. ปฏิบัติตนอย่างเหมาะสม ต่อบุคคลต่างๆ ตามหลัก ศาสนาที่ตนนับถือตามที่ กำหนด ปฏิบัติตนอย่างเหมาะสมต่อ เพื่อนตามหลักพระพุทธศาสนา หรือศาสนาที่ตนนับถือ 4. จัดพิธีกรรม และปฏิบัติ ตนในศาสนพิธี พิธีกรรมได้ ถูกต้อง การจัดโต๊ะหมู่บูชา แบบ หมู่4 หมู่ 5 หมู่ 7 หมู่9 การจุดธูปเทียน การจัดเครื่อง ประกอบโต๊ะหมู่บูชา คำอาราธนา ต่างๆ 5. อธิบายประวัติ ความสำคัญ และ ปฏิบัติตน ในวันสำคัญทางศาสนาที่ตน นับถือ ตามที่กำหนด ได้ ถูกต้อง ประวัติและความสำคัญของวัน ธรรมสวนะ วันเข้าพรรษา วัน ออกพรรษา วันเทโวโรหณะ ระเบียบพิธี พิธีเวียนเทียน การปฏิบัติตนในวันมาฆบูชา วันวิสาขบูชา วันอัฏฐมีบูชา วันอาสาฬหบูชา วันธรรมสวนะ และเทศกาลสำคัญ
17 สาระที่ 2 หน้าที่พลเมือง วัฒนธรรม และการดำเนินชีวิตในสังคม มาตรฐาน ส 2.1 เข้าใจและปฏิบัติตนตามหน้าที่ของการเป็นพลเมืองดี มีค่านิยมที่ดีงามและธำรงรักษา ประเพณีและวัฒนธรรมไทย ดำรงชีวิตอยู่ร่วมกันในสังคมไทยและสังคมโลกอย่างสันติสุข ชั้น ตัวชี้วัด สาระการเรียนรู้แกนกลาง สาระการเรียนรู้ท้องถิ่น ม.1 1. ปฏิบัติตามกฎหมายใน การคุ้มครองสิทธิของบุคคล กฎหมายในการคุ้มครองสิทธิของ บุคคล - กฎหมายการคุ้มครองเด็ก - กฎหมายการศึกษา - กฎหมายการคุ้มครองผู้บริโภค - กฎหมายลิขสิทธิ์ ประโยชน์ของการปฏิบัติตนตาม กฎหมายการคุ้มครองสิทธิของบุคคล - 2. ระบุความสามารถของ ตนเองในการทำประโยชน์ ต่อสังคมและประเทศชาติ บทบาทและหน้าที่ของเยาวชนที่มี ต่อสังคมและประเทศชาติ โดยเน้นจิต สาธารณะ เช่น เคารพกติกาสังคม ปฏิบัติตนตามกฎหมาย มีส่วนร่วม และรับผิดชอบในกิจกรรมทางสังคม อนุรักษ์ทรัพยากรธรรมชาติ รักษา สาธารณประโยชน์ 3. อภิปรายเกี่ยวกับคุณค่า ทางวัฒนธรรมที่เป็นปัจจัย ในการสร้างความสัมพันธ์ที่ดี หรืออาจนำไปสู่ความเข้าใจ ผิดต่อกัน ความคล้ายคลึงและความ แตกต่างระหว่างวัฒนธรรมไทยกับ วัฒนธรรมของประเทศในภูมิภาค เอเชียตะวันออก เฉียงใต้ วัฒนธรรมที่เป็นปัจจัยในการสร้าง ความสัมพันธ์ที่ดี หรืออาจนำไปสู่ความ เข้าใจผิดต่อกัน 4. แสดงออกถึงการเคารพ ในสิทธิของตนเองและผู้อื่น วิธีปฏิบัติตนในการเคารพในสิทธิ ของตนเองและผู้อื่น ผลที่ได้จากการเคารพในสิทธิของ ตนเองและผู้อื่น
18 สาระที่ 2 หน้าที่พลเมือง วัฒนธรรม และการดำเนินชีวิตในสังคม มาตรฐาน ส 2.2 เข้าใจระบบการเมืองการปกครองในสังคมปัจจุบัน ยึดมั่น ศรัทธาและธำรงรักษาไว้ซึ่งการ ปกครองระบอบประชาธิปไตยอันมีพระมหากษัตริย์ทรงเป็นประมุข ชั้น ตัวชี้วัด สาระการเรียนรู้แกนกลาง สาระการเรียนรู้ท้องถิ่น ม.1 1. อธิบายหลักการ เจตนารมณ์โครงสร้าง และ สาระสำคัญของรัฐธรรมนูญ แห่งราชอาณาจักรไทยฉบับ ปัจจุบันโดยสังเขป หลักการ เจตนารมณ์ โครงสร้าง และ สาระสำคัญของรัฐธรรมนูญแห่ง ราชอาณาจักรไทย ฉบับปัจจุบัน - 2. วิเคราะห์บทบาทการ ถ่วงดุลของอำนาจอธิปไตย ในรัฐธรรมนูญแห่ง ราชอาณาจักรไทยฉบับ ปัจจุบัน การแบ่งอำนาจ และการถ่วงดุลอำนาจ อธิปไตยทั้ง 3 ฝ่าย คือนิติบัญญัติ บริหาร ตุลาการ ตามที่ระบุใน รัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย ฉบับปัจจุบัน 3. ปฏิบัติตนตามบทบัญญัติ ของรัฐธรรมนูญแห่ง ราชอาณาจักรไทย ฉบับปัจจุบันที่เกี่ยวข้องกับ ตนเอง การปฏิบัติตนตามบทบัญญัติของ รัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย ฉบับปัจจุบัน เกี่ยวกับสิทธิ เสรีภาพ และหน้าที่ สาระที่ 3 เศรษฐศาสตร์ มาตรฐาน ส 3.1 เข้าใจและสามารถบริหารจัดการทรัพยากรในการผลิตและการบริโภค การใช้ทรัพยากร ที่มีอยู่ จำกัดได้อย่างมีประสิทธิภาพและคุ้มค่า รวมทั้งเข้าใจหลักการของเศรษฐกิจพอเพียงเพื่อการ ดำรงชีวิตอย่างมีดุลยภาพ ชั้น ตัวชี้วัด สาระการเรียนรู้แกนกลาง สาระการเรียนรู้ท้องถิ่น ม.1 1. อธิบายความหมายและ ค ว า ม ส ำ ค ั ญ ข อ ง เศรษฐศาสตร์ ความหมายและความสำคัญของ เศรษฐศาสตร์เบื้องต้น ความหมายของคำว่าทรัพยากรมี จำกัดกับความต้องการมีไม่จำกัด ความ ขาดแคลนการเลือกและค่าเสียโอกาส 1. ทรัพยากรธรรมชาติและ สิ่งแวดล้อมของท้องถิ่น 1.1 ทรัพยากร ธรรมชาติที่สำคัญ ในจังหวัด 1.2 การอนุรักษ์และพัฒนา ทรัพยากรธรรมชาติและ สิ่งแวดล้อม 1.3 การพัฒนาทรัพยากรและ สิ่งแวดล้อมสู่ความยั่งยืน ฯลฯ 2. วิเคราะห์ค่านิยมและ พฤติกรรมการบริโภคของ คนในสังคมซึ่งส่งผลต่อ เศรษฐกิจของชุมชนและ ประเทศ ความหมายและความสำคัญของ การบริโภคอย่างมีประสิทธิภาพ หลักการในการบริโภคที่ดี ปัจจัยที่มีอิทธิพลต่อพฤติกรรม การบริโภค
19 ชั้น ตัวชี้วัด สาระการเรียนรู้แกนกลาง สาระการเรียนรู้ท้องถิ่น ค่านิยมและพฤติกรรมของการ บริโภคของคนในสังคมปัจจุบัน รวมทั้ง ผลดีและผลเสียของพฤติกรรมดังกล่าว 2. เศรษฐกิจและอาชีพที่สำคัญ ของจังหวัดลพบุรี 2.1 ด้านเกษตรกรรม 2.2 ด้านอุตสาหกรรม 2.3 ด้านการค้าและบริการ 2.4 การประกอบอาชีพ 2.5 ภูมิปัญญาท้องถิ่น 2.6 รายได้ของประชากร ฯลฯ 3. ภาษา ศิลปะวัฒนธรรม ประเพณี และภูมิปัญญาท้องถิ่น 3.1 ภาษาและวรรณกรรม 3.2 ศิลปกรรมและโบราณคดี 3.3 ขนบธรรมเนียม ประเพณี ความเชื่อศาสนา 3.4 ดนตรี และการละเล่น พื้นบ้าน 3.5 ภาษาอาเซียน เช่น ภาษา เวียดนาม ภาษาลาว เป็นต้น ฯลฯ 3. อธิบายความเป็นมา หลักการและความสำคัญ ของปรัชญาของเศรษฐกิจ พอเพียงต่อสังคมไทย ความหมายและความเป็นมาของ ปรัชญาของเศรษฐกิจพอเพียง ความเป็นมาของเศรษฐกิจ พอเพียง และหลักการทรงงานของ พระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัวรวมทั้ง โครงการตามพระราชดำริ หลักการของเศรษฐกิจพอเพียง การประยุกต์ใช้ปรัชญาของ เศรษฐกิจพอเพียง ในการดำรงชีวิต ความสำคัญ คุณค่าและประโยชน์ ของปรัชญาของเศรษฐกิจพอเพียงต่อ สังคมไทย สาระที่ 3 เศรษฐศาสตร์ มาตรฐาน ส 3.2 เข้าใจระบบและสถาบันทางเศรษฐกิจต่างๆ ความสัมพันธ์ทางเศรษฐกิจและความจำเป็นของ การร่วมมือกันทางเศรษฐกิจในสังคมโลก ชั้น ตัวชี้วัด สาระการเรียนรู้แกนกลาง สาระการเรียนรู้ท้องถิ่น ม.1 1. วิเคราะห์บทบาทหน้าที่ และความแตกต่างของ สถาบันการเงินแต่ละ ประเภทและธนาคารกลาง ความหมาย ประเภท และ ความสำคัญของสถาบันการเงินที่มีต่อ ระบบเศรษฐกิจ บทบาทหน้าที่และความสำคัญ ของธนาคารกลาง การหารายได้ รายจ่าย การออม การลงทุน ซึ่งแสดงความสัมพันธ์ ระหว่างผู้ผลิต ผู้บริโภค และสถาบัน การเงิน 2. เศรษฐกิจและอาชีพที่สำคัญ ของจังหวัดลพบุรี 2.1 ด้านเกษตรกรรม 2.2 ด้านอุตสาหกรรม 2.3 ด้านการค้าและบริการ 2.4 การประกอบอาชีพ 2.5 ภูมิปัญญาท้องถิ่น 2.6 รายได้ของประชากร ฯลฯ
20 ชั้น ตัวชี้วัด สาระการเรียนรู้แกนกลาง สาระการเรียนรู้ท้องถิ่น 2. ยกตัวอย่างที่สะท้อนให้ เห็นการพึ่งพาอาศัยกัน และ การแข่งขันกันทางเศรษฐกิจ ในประเทศ ยกตัวอย่างที่สะท้อนให้เห็นการ พึ่งพาอาศัยกันและกัน การแข่งขันกัน ทางเศรษฐกิจในประเทศ ปัญหาเศรษฐกิจในชุมชน ประเทศ และเสนอแนวทางแก้ไข 3. ภาษา ศิลปะวัฒนธรรม ประเพณี และภูมิปัญญาท้องถิ่น 3.1 ภาษาและวรรณกรรม 3.2 ศิลปกรรมและโบราณคดี 3.3 ขนบธรรมเนียม ประเพณี ความเชื่อศาสนา 3.4 ดนตรี และการละเล่น พื้นบ้าน 3.5 ภาษาอาเซียน เช่น ภาษา เวียดนาม ภาษาลาว เป็นต้น ฯลฯ 3. ระบุปัจจัยที่มีอิทธิพลต่อ การกำหนด อุปสงค์และ อุปทาน ความหมายและกฎอุปสงค์ อุปทาน ปัจจัยที่มีอิทธิพลต่อการกำหนดอุป สงค์และอุปทาน 4. อภิปรายผลของการมี กฎหมายเกี่ยวกับทรัพย์สิน ทางปัญญา ความหมายและความสำคัญของ ทรัพย์สินทางปัญญา กฎหมายที่เกี่ยวกับการคุ้มครอง ทรัพย์สินทางปัญญาพอสังเขป ตัวอย่างการละเมิดแห่งทรัพย์สิน ทางปัญญาแต่ละประเภท สาระที่ 4 ประวัติศาสตร์ มาตรฐาน ส 4.1 เข้าใจความหมาย ความสำคัญของเวลา และยุคสมัยทางประวัติศาสตร์ สามารถใช้วิธีการทาง ประวัติศาสตร์มาวิเคราะห์เหตุการณ์ต่างๆ อย่างเป็นระบบ ชั้น ตัวชี้วัด สาระการเรียนรู้แกนกลาง สาระการเรียนรู้ท้องถิ่น ม.1 1. วิเคราะห์ความสำคัญของ เวลาในการศึกษา ประวัติศาสตร์ ความสำคัญของเวลา และ ช่วงเวลาสำหรับการศึกษา ประวัติศาสตร์ ความสัมพันธ์และความสำคัญ ของอดีตที่มีต่อปัจจุบันและอนาคต ตัวอย่างการใช้เวลา ช่วงเวลาและ ยุคสมัยที่ปรากฏในเอกสาร ประวัติศาสตร์ไทย 1. ประวัติความเป็นมาของชุมชน 1.1 ประวัติศาสตร์เมืองละโว้ 1.2 คำขวัญประจำ จังหวัด/ อำเภอ 1.3 ตราประจำจังหวัด/อำเภอ 1.4 ต้นไม้ประจำจังหวัด/อำเภอ 1.5 ดอกไม้ประจำจังหวัด/ อำเภอ 1.6 เพลงประจำจังหวัด/อำเภอ ฯลฯ 2. แหล่งท่องเที่ยว/แหล่งเรียนรู้ 2.1 แหล่งท่องเที่ยวทาง ประวัติศาสตร์ 2.2 แหล่งท่องเที่ยวทาง ธรรมชาติ 2. เทียบศักราชตามระบบ ต่างๆที่ใช้ศึกษา ประวัติศาสตร์ ที่มาของศักราชที่ปรากฏใน เอกสารประวัติศาสตร์ไทย ได้แก่ จ.ศ. / ม.ศ. /ร.ศ./ พ.ศ. / ค.ศ. และ ฮ.ศ. วิธีการเทียบศักราชต่างๆ และ ตัวอย่าง การเทียบ ตัวอย่างการใช้ศักราชต่างๆ ที่ ปรากฏในเอกสารประวัติศาสตร์ไทย
21 ชั้น ตัวชี้วัด สาระการเรียนรู้แกนกลาง สาระการเรียนรู้ท้องถิ่น 3. นำวิธีการทาง ประวัติศาสตร์มาใช้ศึกษา เหตุการณ์ทางประวัติศาสตร์ ความหมายและความสำคัญของ ประวัติศาสตร์ และวิธีการทาง ประวัติศาสตร์ที่มีความสัมพันธ์ เชื่อมโยงกัน ตัวอย่างหลักฐานในการศึกษา ประวัติศาสตร์ไทยสมัยสุโขทัย ทั้ง หลักฐานชั้นต้น และหลักฐานชั้นรอง (เชื่อมโยงกับ มฐ.ส 4.3) เช่น ข้อความในศิลาจารึกสมัยสุโขทัย เป็นต้น นำวิธีการทางประวัติศาสตร์ไป ใช้ศึกษาเรื่องราวของประวัติศาสตร์ ไทยที่มีอยู่ในท้องถิ่นตนเองในสมัยใด ก็ได้ (สมัยก่อนประวัติศาสตร์ สมัยก่อนสุโขทัย สมัยสุโขทัย สมัย อยุธยา สมัยธนบุรี สมัยรัตนโกสินทร์ ) และเหตุการณ์สำคัญในสมัยสุโขทัย 2.3 แหล่งเรียนรู้ทางวัฒนธรรม 2.4 แหล่งเรียนรู้ทางการศึกษา 2.5 แหล่งเรียนรู้ ศาสนา ฯลฯ สาระที่ 4 ประวัติศาสตร์ มาตรฐาน ส 4.2 เข้าใจพัฒนาการของมนุษยชาติจากอดีตจนถึงปัจจุบัน ในด้านความสัมพันธ์และ การเปลี่ยนแปลงของเหตุการณ์อย่างต่อเนื่อง ตระหนักถึงความสำคัญและสามารถ วิเคราะห์ผลกระทบที่เกิดขึ้น ชั้น ตัวชี้วัด สาระการเรียนรู้แกนกลาง สาระการเรียนรู้ท้องถิ่น ม.1 1. อธิบายพัฒนาการทาง สังคม เศรษฐกิจและ การเมืองของประเทศต่างๆ ในภูมิภาคเอเชียตะวันออก เฉียงใต้ ที่ตั้งและสภาพทางภูมิศาสตร์ของ ประเทศต่างๆ ในภูมิภาคเอเชีย ตะวันออกเฉียงใต้ ที่มีผลต่อ พัฒนาการทางด้านต่างๆ พัฒนาการทางสังคม เศรษฐกิจ และการเมืองของประเทศต่างๆ ใน ภูมิภาคเอเชียตะวันออกเฉียงใต้ 1. แหล่งท่องเที่ยว/แหล่งเรียนรู้ 1.1 แหล่งท่องเที่ยวทาง ประวัติศาสตร์ 1.2 แหล่งท่องเที่ยวทาง ธรรมชาติ 1.3 แหล่งเรียนรู้ทางวัฒนธรรม 1.4 แหล่งเรียนรู้ทางการศึกษา 1.5 แหล่งเรียนรู้ ศาสนา ฯลฯ 2. ระบุความสำคัญของ แหล่งอารยธรรมในภูมิภาค เอเชียตะวันออกเฉียงใต้ ที่ตั้งและความสำคัญของแหล่ง อารยธรรมในภูมิภาคเอเชียตะวันออก เฉียงใต้ เช่นแหล่งมรดกโลกใน ประเทศต่างๆ ของเอเชียตะวันออก เฉียงใต้ อิทธิพลของอารยธรรมโบราณใน ดินแดนไทยที่มีต่อพัฒนาการของ สังคมไทยในปัจจุบัน
22 สาระที่ 4 ประวัติศาสตร์ มาตรฐาน ส 4.3 เข้าใจความเป็นมาของชาติไทย วัฒนธรรม ภูมิปัญญาไทย มีความรัก ความภูมิใจและ ธำรงความเป็นไทย ชั้น ตัวชี้วัด สาระการเรียนรู้แกนกลาง สาระการเรียนรู้ท้องถิ่น ม.1 1. อธิบายเรื่องราวทาง ประวัติศาสตร์สมัยก่อน สุโขทัยในดินแดนไทย โดยสังเขป สมัยก่อนประวัติศาสตร์ในดินแดนไทย โดยสังเขป รัฐโบราณในดินแดนไทย เช่น ศรี วิชัยตามพรลิงค์ ทวารวดี เป็นต้น รัฐไทย ในดินแดนไทย เช่น ล้านนา นครศรีธรรมราช สุพรรณภูมิ เป็นต้น การสถาปนาอาณาจักรสุโขทัย และ ปัจจัยที่เกี่ยวข้อง (ปัจจัยภายใน และ ปัจจัยภายนอก) พัฒนาการของอาณาจักรสุโขทัย ในด้านการเมืองการปกครอง เศรษฐกิจ สังคม และความสัมพันธ์ ระหว่างประเทศ วัฒนธรรมสมัยสุโขทัย เช่น ภาษาไทย วรรณกรรม ประเพณีสำคัญ ศิลปกรรมไทย วัฒนธรรมสมัยสุโขทัย เช่น ภาษาไทย วรรณกรรม ประเพณีสำคัญ ศิลปกรรมไทย ภูมิปัญญาไทยในสมัยสุโขทัย เช่น การชลประทาน เครื่องสังคมโลก ความเสื่อมของอาณาจักรสุโขทัย 1. ภาษา ศิลปะวัฒนธรรม ประเพณี และภูมิปัญญาท้องถิ่น 1.1 ภาษาและวรรณกรรม 1.2 ศิลปกรรมและโบราณคดี 1.3 ขนบธรรมเนียมประเพณี ความเชื่อศาสนา 1.4 ดนตรี และการละเล่น พื้นบ้าน 1.5 ภาษาอาเซียน เช่น ภาษา เวียดนาม ภาษาลาว เป็นต้น ฯลฯ 2. แหล่งท่องเที่ยว/แหล่งเรียนรู้ 2.1 แหล่งท่องเที่ยวทาง ประวัติศาสตร์ 2.2 แหล่งท่องเที่ยวทาง ธรรมชาติ 2.3 แหล่งเรียนรู้ทางวัฒนธรรม 2.4 แหล่งเรียนรู้ทางการศึกษา 2.5 แหล่งเรียนรู้ ศาสนา ฯลฯ 2. วิเคราะห์พัฒนาการของ อาณาจักรสุโขทัยในด้าน ต่างๆ 3. วิเคราะห์อิทธิพลของ วัฒนธรรม และภูมิปัญญา ไทยสมัยสุโขทัยและ สังคมไทยในปัจจุบัน
23 สาระที่ 5 ภูมิศาสตร์ มาตรฐาน ส 5.1 เข้าใจลักษณะทางกายภาพของโลกและความสัมพันธ์ของสรรพสิ่งซึ่งมีผลต่อกัน ใช้แผนที่ และเครื่องมือทางภูมิศาสตร์ในการค้นหา วิเคราะห์ และสรุปข้อมูลตามกระบวนการทาง ภูมิศาสตร์ ตลอดจนใช้ภูมิสารสนเทศอย่างมีประสิทธิภาพ ชั้น ตัวชี้วัด สาระการเรียนรู้แกนกลาง สาระการเรียนรู๋ท้องถิ่น ม.1 1. วิเคราะห์ลักษณะทาง กายภาพของทวีปเอเชีย ทวีปออสเตรเลีย และโอ เชียเนีย โดยใช้เครื่องมือ ทางภูมิศาสตร์สืบค้นข้อมูล ที่ตั้ง ขนาด และอณาเขต ทวีปเอเชีย ทวีปออสเตรเลีย และโอเชียเนีย 1. ประวัติความเป็นมาของชุมชน 1.1 ประวัติศาสตร์เมืองละโว้ 1.2 คำขวัญประจำ จังหวัด/อำเภอ 1.3 ตราประจำจังหวัด/อำเภอ 1.4 ต้นไม้ประจำจังหวัด/อำเภอ 1.5 ดอกไม้ประจำจังหวัด/อำเภอ 1.6 เพลงประจำจังหวัด/อำเภอ ฯลฯ 2. สภาพภูมิประเทศ 2.1 ที่ตั้ง อาณาเขต 2.2 ภูมิประเทศ 2.3 ภูมิอากาศ 2.4 ปฏิสัมพันธ์ระหว่างสิ่งแวดล้อมกับ วิถีการดำเนินชีวิต ฯลฯ 2. อธิบายพิกัดภูมิศาสตร์ (ละติจูดและลองจิจูด) เส้น แบ่งเวลา และเปรียบเทียบ วัน เวลาของโลก พิกัดภูมิศาสตร์ (ละติจูด และลองจิจูด) เส้นแบ่งเวลา การเปรียบเทียบวัน เวลา ของโลก 3. วิเคราะห์สาเหตุการเกิด ภัยพิบัติของทวีปเอเชีย ทวีปออสเตรเลีย และโอเชียเนีย สาเหตุการเกิดภัยพิบัติและ ผลกระทบในทวีปเอเชีย ทวีป ออสเตรเลีย โอเชียเนีย สาระที่ 5 ภูมิศาสตร์ มาตรฐาน ส 5.2 เข้าใจปฏิสัมพันธ์ระหว่างมนุษย์กับสิ่งแวดล้อมทางกายภาพที่ก่อให้เกิดการสร้างสรรค์ วิถีการ ดำเนินชีวิต มีจิตสำนึกและมีส่วนร่วมในการจัดการทรัพยากรและสิ่งแวดล้อมเพื่อการพัฒนาที่ ยั่งยืน ชั้น ตัวชี้วัด สาระการเรียนรู้แกนกลาง สาระการเรียนรู้ท้องถิ่น ม.1 1. สำรวจและระบุทำเล ที่ตั้งของกิจกรรมทาง เศรษฐกิจและสังคมในทวีป เอเชีย ทวีปออสเตรเลีย และโอเชียเนีย ทำเลที่ตั้งของกิจกรรมทาง เศรษฐกิจและสังคมเช่น พื้นที่ เพาะปลูกและเลี้ยงสัตว์ แหล่ง ประมง การกระจายของภาษา และศาสนาในทวีปเอเชีย ทวีปออสเตรเลีย และโอเชียเนีย 1. สภาพภูมิประเทศ 1.1 ที่ตั้ง อาณาเขต 1.2 ภูมิประเทศ 1.3 ภูมิอากาศ 1.4 ปฏิสัมพันธ์ระหว่างสิ่งแวดล้อมกับ วิถีการดำเนินชีวิต 2. วิเคราะห์ปัจจัยทาง ฯลฯ กายภาพและปัจจัยทาง สังคมที่ส่งผลต่อทำเลที่ตั้ง ของกิจกรรมทางเศรษฐกิจ ปัจจัยทางกายภาพและปัจจัย ทางสังคมที่ส่งผลต่อการ เปลี่ยนแปลงโครงสร้างทาง ประชากร สิ่งแวดล้อม เศรษฐกิจ
24 ชั้น ตัวชี้วัด สาระการเรียนรู้แกนกลาง สาระการเรียนรู้ท้องถิ่น และสังคมในทวีปเอเชีย ทวีปออสเตรเลีย และโอ เชียเนีย สังคมและวัฒนธรรมในทวีป เอเชีย ทวีปออสเตรเลียและโอเชียเนีย 2. สภาพปัจจุบัน /ปัญหา ในชุมชน และสังคม 2.1 สภาพปัจจุบันของจังหวัดลพบุรี - การคมนาคมและโลจิสติกส์ ฯลฯ 2.2 สภาพปัญหาในจังหวัดลพบุรี - ปัญหาการละทิ้งถิ่นฐาน - ปัญหาการอพยพย้ายถิ่น - ปัญหาการทำลายธรรมชาติและ สิ่งแวดล้อม - ปัญหาการเปลี่ยนแปลงทางสังคม และวัฒนธรรม อย่างรวดเร็ว ฯลฯ 3. สืบค้น อภิปราย ประเด็นปัญหาจาก ปฏิสัมพันธ์ระหว่าง สิ่งแวดล้อมทางกายภาพ กับมนุษย์ที่เกิดขึ้นในทวีป เอเชีย ทวีปออสเตรเลีย และโอเชียเนีย ประเด็นปัญหาจากปฏิสัมพันธ์ ระหว่างสิ่งแวดล้อมทางกายภาพ กับมนุษย์ที่เกิดขึ้นในทวีปเอเชีย ทวีปออสเตรเลีย และโอเชียเนีย 4. วิเคราะห์แนวทางการ จัดการภัยพิบัติและการ จัดการทรัพยากรและ สิ่งแวดล้อมในทวีปเอเชีย ทวีปออสเตรเลียและโอ เชียเนียที่ยั่งยืน แนวทางการจัดการภัยพิบัติ และการจัดการทรัพยากรและ สิ่งแวดล้อมในทวีปเอเชีย ทวีป ออสเตรเลีย และโอเชียเนีย
25 คำอธิบายรายวิชา รหัสวิชา ส 21101 รายวิชา สังคมศึกษา ฯ 1 กลุ่มสาระการเรียนรู้สังคมศึกษา ศาสนาและวัฒนธรรม ชั้นมัธยมศึกษาปีที่ 1 ภาคเรียนที่ 1 จำนวน 60 ชั่วโมง/ภาคเรียน จำนวน 1.5 หน่วยกิต ศึกษาค้นคว้ามูลเหตุ การเกิดศาสนา ความจำเป็นที่ต้องนับถือศาสนาและประโยชน์ของศาสนาศึกษา วิเคราะห์ประวัติความเป็นมาเกี่ยวกับพุทธประวัติ หลักธรรมของพุทธศาสนาและศาสนาอื่นๆ ที่สำคัญในประเทศไทย พิธีกรรมทางศาสนา ชีวิตและผลงานของพุทธสาวก บุคคลที่เป็นแบบอย่างทางศีลธรรม ความหมายและประโยชน์ ของสมาธิพร้อมแนวปฏิบัติ ศึกษาวิเคราะห์สถานภาพ บทบาท สิทธิเสรีภาพและหน้าที่ของสมาชิกในครอบครัวและ ชุมชนในสังคมประชาธิปไตย ระบบการเมือง การปกครองต่างๆ ในปัจจุบัน และระบบการบริหารราชการแผ่นดิน ไทย ความเป็นมาของรัฐธรรมนูญฉบับปัจจุบัน โดยใช้กระบวนการสร้างความคิดรวบยอด กระบวนการทำงาน กระบวนการคิดวิเคราะห์ กระบวนการ สืบค้น สถานภาพ บทบาท สิทธิเสรีภาพและหน้าที่ในฐานะพลเมืองดีของสังคมและประเทศ รหัสตัวชี้วัด ส. 1.1 ม.1/1 , ส. 1.1 ม.1/2 , ส. 1.1 ม.1/3 , ส. 1.1 ม.1/4 , ส. 1.1 ม.1/5 , ส. 1.1 ม.1/6 ส. 1.1 ม.1/7 , ส. 1.1 ม.1/8 , ส. 1.1 ม.1/9 , ส. 1.1 ม.1/10 , ส. 1.1 ม.1/11 ส. 1.2 ม.1/1 , ส. 1.2 ม.1/2 , ส. 1.2 ม.1/3 , ส. 1.2 ม.1/4 , ส. 1.2 ม.1/5 ส. 2.1 ม.1/1 , ส. 2.1 ม.1/2 , ส. 2.1 ม.1/3 , ส. 2.1 ม.1/4 ส. 2.2 ม.1/1 , ส. 2.2 ม.1/2 , ส. 2.2 ม.1/3 รวม 23 ตัวชี้วัด
26 โครงสร้างรายวิชา รหัสวิชา ส 21101 รายวิชา สังคมศึกษา ฯ 1 กลุ่มสาระการเรียนรู้สังคมศึกษา ศาสนาและวัฒนธรรม ชั้นมัธยมศึกษาปีที่ 1 ภาคเรียนที่ 1 จำนวน 60 ชั่วโมง/ภาคเรียน จำนวน 1.5 หน่วยกิต หน่วย การ เรียนรู้ที่ ชื่อหน่วยการ เรียนรู้ มาตรฐานการ เรียนรู้ (ตัวชี้วัด) สาระการเรียนรู้ แกนกลาง สาระการเรียรู้ ท้องถิ่น เวลา (ชั่วโมง) น้ำหนัก คะแนน 1 พระพุทธ ส 1.1 ม.1/1 ส 1.1 ม.1/2 ส 1.1 ม.1/3 ส 1.1 ม.1/4 ส 1.1 ม.1/9 ส 1.1 ม.1/10 ส 1.1 ม.1/11 ส 1.1 ม.1/5 - การสังคายนา - การเผยแผ่ พระพุทธศาสนาเข้าสู่ ประเทศไทย - ความสำคัญของ พระพุทธศาสนาต่อ สังคมไทยในฐานะเป็น - ศาสนาประจำชาติ - สถาบันหลักของ สังคมไทย - สภาพแวดล้อมที่ กว้างขวางและ ครอบคลุมสังคมไทย - การพัฒนาตนและ ครอบครัว - สรุปและวิเคราะห์ พุทธประวัติ - ประสูติ - เทวทูต ๔ - การแสวงหาความรู้ - การบำเพ็ญทุกร กิริยา - พุทธสาวก พุทธ สาวิกา - พระมหากัสสปะ - พระอุบาลี - อนาถบิณฑิกะ บุคคลสำคัญ (6.1- 6.4) ฯลฯ แหล่งท่องเที่ยว/ แหล่งเรียนรู้ (7.1- 7.5) ฯลฯ สภาพปัจจุบัน/ ปัญหาในชุมชน และสังคม (8.1- 8.2) ฯลฯ 10 20
27 หน่วย การ เรียนรู้ที่ ชื่อหน่วยการ เรียนรู้ มาตรฐานการ เรียนรู้ (ตัวชี้วัด) สาระการเรียนรู้ แกนกลาง สาระการเรียรู้ ท้องถิ่น เวลา (ชั่วโมง) น้ำหนัก คะแนน - นางวิสาขา - ชาดก - อัมพชาดก - ติตติรชาดก - ศาสนิกชนของ ศาสนาต่างๆ - มีการประพฤติ ปฏิบัติตนและวิธีการ ดำเนินชีวิตแตกต่างกัน ตามหลักความ เชื่อและคำสอนของ ศาสนาที่ตนนับถือ - ประวัติและ ความสำคัญของวัน ธรรมสวนะ วัน เข้าพรรษา วันออก พรรษา วันเทโว โรหณะ ระเบียบพิธี พิธีเวียนเทียน การปฏิบัติตนในวัน มาฆบูชา วันวิสาขบูชา วันอัฏฐมีบูชา วันอาสาฬหบูชา วันธรรมสวนะและ เทศกาลสำคัญ 2 พระธรรม ส 1.1 ม.1/5 ส 1.1 ม.1/6 ส 1.1 ม.1/7 ส 1.1 ม.1/8 - พระรัตนตรัย - พุทธคุณ ๙ - อริยสัจ ๔ - ทุกข์ (ธรรมที่ควรรู้) - ขันธ์ ๕ บุคคลสำคัญ (6.1- 6.4) ฯลฯ แหล่งท่องเที่ยว/ แหล่งเรียนรู้ (7.1- 7.5) ฯลฯ 10 20
28 หน่วย การ เรียนรู้ที่ ชื่อหน่วยการ เรียนรู้ มาตรฐานการ เรียนรู้ (ตัวชี้วัด) สาระการเรียนรู้ แกนกลาง สาระการเรียรู้ ท้องถิ่น เวลา (ชั่วโมง) น้ำหนัก คะแนน - ธาตุ ๕ - สมุทัย (ธรรมที่ควรละ) - หลักกรรม - ความหมายและ คุณค่า - อบายมุข ๖ - นิโรธ (ธรรมที่ควรลุ) - สุข ๒ (กายิก , เจตสิก) - คิหิสุข - มรรค (ธรรมที่ควรเจริญ) - ไตรสิกขา - กรรมฐาน ๒ - ปธาน ๔ - โกศล ๓ - มงคล ๓๘ - ไม่คบคนพาล - คบบัณฑิต - บูชาผู้ควรบูชา - พุทธศาสนสุภาษิต - ยํ เว เสวติ ตาทิโส คบคนเช่นใดเป็นคน เช่นนั้น -อตฺตนา โจทยตฺตานํ จงเตือนตน ด้วยตน - นิสมฺม กรณํ เสยฺโย ใคร่ครวญก่อนทำจึงดี สภาพปัจจุบัน/ ปัญหาในชุมชน และสังคม (8.1- 8.2) ฯลฯ
29 หน่วย การ เรียนรู้ที่ ชื่อหน่วยการ เรียนรู้ มาตรฐานการ เรียนรู้ (ตัวชี้วัด) สาระการเรียนรู้ แกนกลาง สาระการเรียรู้ ท้องถิ่น เวลา (ชั่วโมง) น้ำหนัก คะแนน -ทุราวาสา ฆรา ทุกฺขา เรือนที่ครองไม่ดี นำ ทุกข์มาให้ - โยนิโสมนสิการ - วิธีคิดแบบคุณค่าแท้ - คุณค่าเทียม - วิธีคิดแบบคุณ - โทษและทางออก - สวดมนต์แปลและแผ่ เมตตา - วิธีปฏิบัติและ ประโยชน์ของการ บริหารจิตและเจริญ ปัญญา การฝึก บริหารจิตและเจริญ ปัญญาตามหลัก สติปัฏฐานเน้นอานา ปานสติ - นำวิธีการบริหารจิต และเจริญปัญญาไปใช้ ในชีวิตประจำวัน 3 พระสงฆ์ ส 1.1 ม.1/10 ส 1.1 ม.1/11 ส 1.2 ม.1/1 ส 1.2 ม.1/2 ส 1.2 ม.1/3 ส 1.2 ม.1/4 - การปฏิบัติอย่าง เหมาะสมต่อศาสนิก ชนอื่นในสถานการณ์ ต่างๆ - ตัวอย่างบุคคลใน ท้องถิ่นหรือประเทศที่ ปฏิบัติตนเป็น แบบอย่างด้านศาสน สัมพันธ์หรือมีผลงาน ด้านศาสนสัมพันธ์ สาระการเรียนรู้ ท้องถิ่น บุคคลสำคัญ (6.1- 6.4) ฯลฯ แหล่งท่องเที่ยว/ แหล่งเรียนรู้ (7.1- 7.5) ฯลฯ สภาพปัจจุบัน/ ปัญหาในชุมชน และสังคม (8.1- 8.2) ฯลฯ 10 15
30 หน่วย การ เรียนรู้ที่ ชื่อหน่วยการ เรียนรู้ มาตรฐานการ เรียนรู้ (ตัวชี้วัด) สาระการเรียนรู้ แกนกลาง สาระการเรียรู้ ท้องถิ่น เวลา (ชั่วโมง) น้ำหนัก คะแนน - การบำเพ็ญ ประโยชน์และ บำรุงรักษาวัด - วิถีชีวิตของพระภิกษุ - บทบาทของ พระภิกษุในการเผยแผ่ พระพุทธศาสนา เช่น การแสดงธรรม ปาฐกถาธรรม การ ประพฤติตนให้เป็น แบบอย่าง - การเข้าพบพระภิกษุ - การแสดงความ เคารพ การประนม มือการไหว้ การกราบ การเคารพพระ รัตนตรัยการฟังเจริญ พระพุทธมนต์ การฟังสวดพระ อภิธรรมการฟังพระ ธรรมเทศนา -ปฏิบัติตนอย่าง เหมาะสมต่อเพื่อนตาม หลักพระพุทธศาสนา หรือศาสนาที่ตนนับถือ - การจัดโต๊ะหมู่บูชา แบบหมู่ ๔ หมู่ ๕ หมู่ ๗ หมู่๙ - การจุดธูปเทียน การจัดเครื่องประกอบ โต๊ะหมู่บูชา 4 พลเมืองดี ตามวิถี ประชาธิปไตย ส 2.1 ม.1/2 ส 2.1 ม.1/4 ส 2.2 ม.1/3 - บทบาทและหน้าที่ ของเยาวชนที่มีต่อ สังคมและประเทศชาติ โดยเน้นจิต 10 15
31 หน่วย การ เรียนรู้ที่ ชื่อหน่วยการ เรียนรู้ มาตรฐานการ เรียนรู้ (ตัวชี้วัด) สาระการเรียนรู้ แกนกลาง สาระการเรียรู้ ท้องถิ่น เวลา (ชั่วโมง) น้ำหนัก คะแนน สาธารณะ เช่น เคารพ กติกาสังคม ปฏิบัติตนตาม กฎหมาย มีส่วนร่วม และรับผิดชอบใน กิจกรรมทางสังคม อนุรักษ์ทรัพยากรณ์ ธรรมชาติ รักษา สาธารณประโยชน์ - วิธีปฏิบัติตนในการ เคารพในสิทธิของ ตนเองและผู้อื่น - ผลที่ได้จากการ เคารพในสิทธิของ ตนเองและผู้อื่น - การปฏิบัติตนตาม บทบัญญัติของ รัฐธรรมนูญแห่ง ราชอาณาจักรไทย ฉบับปัจจุบัน เกี่ยวกับ สิทธิเสรีภาพและ หน้าที่ 5 กฎหมายใกล้ ตัว ส 2.1 ม.1/1 ส 2.2 ม.1/1 ส 2.2 ม.1/2 - กฎหมายในการ คุ้มครองสิทธิของ บุคคล - กฎหมายการ คุ้มครองเด็ก - กฎหมายการศึกษา - กฎหมายการ คุ้มครองผู้บริโภค - กฎหมายลิขสิทธิ์ 10 15
32 หน่วย การ เรียนรู้ที่ ชื่อหน่วยการ เรียนรู้ มาตรฐานการ เรียนรู้ (ตัวชี้วัด) สาระการเรียนรู้ แกนกลาง สาระการเรียรู้ ท้องถิ่น เวลา (ชั่วโมง) น้ำหนัก คะแนน - ประโยชน์ของการ ปฏิบัติตนตาม กฎหมายการคุ้มครอง สิทธิของบุคคล 6 วิถีไทย ส 2.1 ม.1/3 - ความคล้ายคลึงและ ความแตกต่าง ระหว่างวัฒนธรรมไทย กับวัฒนธรรม ของประเทศในภูมิภาค เอเชียตะวันออกเฉียง ใต้ - วัฒนธรรมที่เป็น ปัจจัยในการสร้าง ความสัมพันธ์ที่ดีหรือ อาจนำไปสู่ความเข้าใจ ผิดต่อกัน 10 15 รวม 60 100
33 คำอธิบายรายวิชา รหัสวิชา ส 21102 รายวิชา สังคมศึกษา ฯ 2 กลุ่มสาระการเรียนรู้สังคมศึกษา ศาสนาและวัฒนธรรม ชั้นมัธยมศึกษาปีที่ 1 ภาคเรียนที่ 2 จำนวน 60 ชั่วโมง/ภาคเรียน จำนวน 1.5 หน่วยกิต ศึกษาความหมาย ความสำคัญของเศรษฐศาสตร์เกี่ยวกับการผลิต การบริโภคและการใช้ทรัพยากรให้เกิด ความคุ้มค่า ศึกษาบทบาทหน้าที่ของผู้บริโภค เศรษฐกิจพอเพียง กลไกราคาตลาด วิเคราะห์บทบาทหน้าที่และ ความแตกต่างของสถาบันการเงิน ศึกษาแผนที่ชนิดต่างๆ และการใช้แผนที่วิเคราะห์ผลกระทบจากการเปลี่ยนแปลง ทางธรรมชาติของทวีปเอเชีย ออสเตรเลียและโอเชียเนีย รวมทั้งความร่วมมือของประเทศต่างๆ ที่มีผลต่อ สภาพแวดล้อมทางธรรมชาติ ศึกษาที่ตั้งและกิจกรรมทางเศรษฐกิจและสังคม รวมทั้งปัจจัยทางกายภาพ ทางสังคม ที่มีผลต่อการเคลื่อนไหวของความคิด เทคโนโลยี สินค้าและประชากรในเอเชีย ออสเตรเลียและโอเชียเนีย โดยใช้กระบวนการสร้างความคิดรวบยอด กระบวนการทำงาน กระบวนการคิดวิเคราะห์ กระบวนการ สืบค้น กระบวนการปฏิบัติ กระบวนการกลุ่ม และกระบวนการแก้ปัญหา เพื่อให้มีวิจารณญาณเกี่ยวกับการตัดสินใจเลือกใช้ทรรัพยากรเพื่อการผลิต มีความคิดรวบยอดเกี่ยวกับ บทบาทหน้าที่ของผู้บริโภค ระบบธนาคารและสถาบันการเงิน เพื่อตระหนักถึงความสำคัญของลักษณะกายภาพที่มี ต่อระบบการดำเนินชีวิตของมนุษย์ มีวิจารณญาณในการใช้เครื่องมือทางภูมิศาสตร์ ปรับเปลี่ยนค่านิยมและวิถีชีวิต เพื่ออนุรักษ์สิ่งแวดล้อม รหัสตัวชี้วัด ส. 3.1 ม.1/1 , ส. 3.1 ม.1/2 , ส. 3.1 ม.1/3 ส. 3.2 ม.1/1 , ส. 3.2 ม.1/2 , ส. 3.2 ม.1/3 , ส. 3.2 ม.1/4 ส. 5.1 ม.1/1 , ส. 5.1 ม.1/2 , ส. 5.1 ม.1/3 ส. 5.2 ม.1/1 , ส. 5.2 ม.1/2 , ส. 5.2 ม.1/3, ส. 5.2 ม.1/4 รวม 14 ตัวชี้วัด
34 โครงสร้างรายวิชา รหัสวิชา ส 21102 รายวิชา สังคมศึกษา ฯ 2 กลุ่มสาระการเรียนรู้สังคมศึกษา ศาสนาและวัฒนธรรม ชั้นมัธยมศึกษาปีที่ 1 ภาคเรียนที่ 2 จำนวน 60 ชั่วโมง/ภาคเรียน จำนวน 1.5 หน่วยกิต หน่วย การ เรียนรู้ที่ ชื่อหน่วย การเรียนรู้ มาตรฐานการ เรียนรู้ (ตัวชี้วัด) สาระการเรียนรู้ แกนกลาง สาระการเรียนรู้ ท้องถิ่น เวลา (ชั่วโมง) น้ำหนัก คะแนน 7 เศรษฐศาสตร์ เบื้องต้น ส 3.1 ม.1/1 ส 3.1 ม.1/3 - ความหมายและ ความสำคัญของ เศรษฐศาสตร์ เบื้องต้น - ความหมายของคำ ว่าทรัพยากรมีจำกัด กับความต้องการมีไม่ จำกัด ความขาด แคลน การเลือกและ ค่าเสียโอกาส - ความหมายและ ความเป็นมาของ ปรัชญาเศรษฐกิจ พอเพียง - ความเป็นมาของ เศรษฐกกิจพอเพียง และหลักการทรงงาน ของพระบาทสมเด็จ พระเจ้าอยู่หัวรวมทั้ง โครงการตาม พระราชดำริ - หลักการของ เศรษฐกิจพอเพียง - การประยุกต์ใช้ ปรัชญาของเศรษฐกิจ พอเพียงในการ ดำรงชีวิต ประวัติความเป็นมา ของชุมชน (1.1-1.6) ฯลฯ ทรัพยากรธรรมชาติ และสิ่งแวดล้อมของ ท้องถิ่น (3.1-3.3) ฯลฯ ภาษา ศิลปะ (5.1- 5.5) ฯลฯ สภาพปัจจุบัน/ปัญหา ในชุมชน และสังคม (8.1-8.2) ฯลฯ 10 15
35 หน่วย การ เรียนรู้ที่ ชื่อหน่วย การเรียนรู้ มาตรฐานการ เรียนรู้ (ตัวชี้วัด) สาระการเรียนรู้ แกนกลาง สาระการเรียนรู้ ท้องถิ่น เวลา (ชั่วโมง) น้ำหนัก คะแนน - ความสำคัญ คุณค่า และประโยชน์ของ เศรษฐกิจพอเพียงต่อ สังคมไทย 8 การผลิต และการ บริโภค ส 3.1 ม.1/2 ส 3.2 ม.1/2 ส 3.2 ม.1/3 ส 3.2 ม.1/4 - ความหมายและ ความสำคัญของการ บริโภคอย่างมี ประสิทธิภาพ - หลักการในการ บริโภคที่ดี - ปัจจัยที่มีอิทธิพล ต่อพฤติกรรมการ บริโภค - ค่านิยมและ พฤติกรรมของการ บริโภคของคนใน สังคมปัจจุบัน รวมทั้ง ผลดีและผลเสียของ พฤติกรรมดังกล่าวความหมายและกฎ อุปสงค์ อุปทาน - ปัจจัยที่มีอิทธิพล ต่อการกำหนดอุป สงค์และอุปทาน - ความหมายและ ความสำคัญของ ทรัพย์สินทางปัญญา - กฎหมายที่เกี่ยวกับ การคุ้มครอง ทรัพย์สินทางปัญญา พอสังเขป ประวัติความเป็นมา ของชุมชน (1.1-1.6) ฯลฯ ทรัพยากรธรรมชาติ และสิ่งแวดล้อมของ ท้องถิ่น (3.1-3.3) ฯลฯ ภาษา ศิลปะ (5.1- 5.5) ฯลฯ สภาพปัจจุบัน/ปัญหา ในชุมชน และสังคม (8.1-8.2) ฯลฯ 10 20
36 หน่วย การ เรียนรู้ที่ ชื่อหน่วย การเรียนรู้ มาตรฐานการ เรียนรู้ (ตัวชี้วัด) สาระการเรียนรู้ แกนกลาง สาระการเรียนรู้ ท้องถิ่น เวลา (ชั่วโมง) น้ำหนัก คะแนน - ตัวอย่างการละเมิด ทรัพย์สินทางปัญญา แต่ละประเภท 9 การแลก เปลี่ยนการ ออมและ การลงทุน ส 3.2 ม.1/1 - ความหมาย ประเภทและ ความสำคัญของ สถาบันการเงินที่มีต่อ ระบบเศรษฐกิจ -บทบาทหน้าที่และ ความสำคัญของ ธนาคารกลาง - การหารายได้ รายจ่าย การออม การลงทุน ซึ่งแสดง ความสัมพันธ์ระหว่าง ผู้ผลิต ผู้บริโภคและ สถาบันการเงิน ประวัติความเป็นมา ของชุมชน (1.1-1.6) ฯลฯ ทรัพยากรธรรมชาติ และสิ่งแวดล้อมของ ท้องถิ่น (3.1-3.3) ฯลฯ ภาษา ศิลปะ (5.1- 5.5) ฯลฯ สภาพปัจจุบัน/ปัญหา ในชุมชน และสังคม (8.1-8.2) ฯลฯ 10 15 10 เครื่องมือ ทาง ภูมิศาสตร์ เบื้องต้น ส 5.1 ม.1/1 ส 5.1 ม.1/2 ส 5.2 ม.1/1 ส 5.2 ม.1/2 -เครื่องมือทาง ภูมิศาสตร์ (ลูกโลก แผนที่ แผนภูมิ ฯลฯ) ที่แสดงลักษณะทาง กายภาพและสังคม ของประเทศไทยและ ทวีปเอเชีย ออสเตรเลียและโอ เชียเนีย - เส้นแบ่งเวลาของ ประเทศไทยกับทวีป ต่างๆ สภาพภูมิประเทศ (2.1-2.4) ฯลฯ 12 20
37 หน่วย การ เรียนรู้ที่ ชื่อหน่วย การเรียนรู้ มาตรฐานการ เรียนรู้ (ตัวชี้วัด) สาระการเรียนรู้ แกนกลาง สาระการเรียนรู้ ท้องถิ่น เวลา (ชั่วโมง) น้ำหนัก คะแนน - ความแตกต่างของ เวลามาตรฐานกับ เวลาท้องถิ่น 11 ภูมิศาสตร์ เอเชีย ออสเตรเลี ยและโอ เชีย-เนีย ส 5.2 ม.1/3 ส 5.2 ม.1/4 -ทำเลที่ตั้งกิจกรรม ทางเศรษฐกิจและ สังคมในทวีปเอเชีย ออสเตรเลียและโอ เชียเนีย เช่น ศูนย์ กลางการคมนาคม - ปัจจัยทางกายภาพ และสังคมที่มีผลต่อ การเลื่อนไหลของ ความคิดเทคโนโลยี สินค้า และประชากร ในทวีปเอเชีย ออสเตรเลีย และโอเชียเนีย สภาพภูมิประเทศ (2.1-2.4) ฯลฯ สภาพปัจจุบัน/ปัญหา ในชุมชน และสังคม (8.1-8.2) ฯลฯ 10 15 12 การเปลี่ยน แปลงทาง ธรรมชาติ ส 5.1 ม.1/3 ส 5.2 ม.1/1 ส 5.2 ม.1/2 - ภัยธรรมชาติและ การระวังที่เกิดขึ้นใน ประเทศไทยและทวีป เอเชีย ออสเตรเลีย และโอเชียเนีย - การเปลี่ยนแปลง ประชากร เศรษฐกิจ สังคมและวัฒนธรรม ในทวีปเอเชีย ออสเตรเลีย และโอเชียเนีย - การก่อเกิด สิ่งแวดล้อมใหม่ทาง สังคม สภาพภูมิประเทศ (2.1-2.4) ฯลฯ สภาพปัจจุบัน/ปัญหา ในชุมชน และสังคม (8.1-8.2) ฯลฯ 8 15
38 หน่วย การ เรียนรู้ที่ ชื่อหน่วย การเรียนรู้ มาตรฐานการ เรียนรู้ (ตัวชี้วัด) สาระการเรียนรู้ แกนกลาง สาระการเรียนรู้ ท้องถิ่น เวลา (ชั่วโมง) น้ำหนัก คะแนน - แนวทางการใช้ ทรัพยากรของคนใน ชุมชนให้ใช้ได้นานขึ้น โดยมีจิตสำนึกรู้คุณ ค่าของทรัพยากร -แผนอนุรักษ์ ทรัพยากรในทวีป เอเชีย - ความร่วมมือ ระหว่างประเทศใน ทวีปเอเชีย ออสเตรเลีย และโอ เชียเนียที่มีผลต่อ สิ่งแวดล้อมทาง ธรรมชาติ รวม 60 100
39 คำอธิบายรายวิชา รหัสวิชา ส 21103 รายวิชาประวัติศาสตร์1 กลุ่มสาระการเรียนรู้สังคมศึกษา ศาสนาและวัฒนธรรม ชั้นมัธยมศึกษาปีที่ 1 ภาคเรียนที่ 1 จำนวน 20 ชั่วโมง/ภาคเรียน จำนวน 0.5 หน่วยกิต ศึกษาวิเคราะห์เปรียบเทียบความสำคัญของเวลาและช่วงเวลาสำคัญการศึกษาประวัติศาสตร์ ความสัมพันธ์ และความสำคัญของอดีตที่มีต่อปัจจุบันและอนาคต ตัวอย่างการใช้เวลา ช่วงเวลา และยุคสมัยที่ปรากฏในเอกสาร ประวัติศาสตร์ไทย วิธีการเปรียบเทียบศักราชต่างๆ ตัวอย่างการใช้ศักราชต่างๆ โดยใช้กระบวนการคิดวิเคราะห์ กระบวนการกลุ่ม การฝึกปฏิบัติ การคิดรวบยอด การสืบค้นทาง เทคโนโลยี เพื่อให้เข้าใจในหลักการของการเปรียบศักราช การนับเวลา และทันโลกทันเหตุการณ์ในสมัยสังคมปัจจุบัน พร้อมทั้งนำความรู้ที่ได้พัฒนาตนเองและมีความรักชาติไทย ความสามัคคีในหมู่คณะ รหัสตัวชี้วัด ส. 4.1 ม.1/1 , ส. 4.1 ม.1/2 รวม 2 ตัวชี้วัด
40 โครงสร้างรายวิชา รหัสวิชา ส 21103 รายวิชาประวัติศาสตร์1 กลุ่มสาระการเรียนรู้สังคมศึกษา ศาสนาและวัฒนธรรม ชั้นมัธยมศึกษาปีที่ 1 ภาคเรียนที่ 1 จำนวน 20 ชั่วโมง/ภาคเรียน จำนวน 0.5 หน่วยกิต หน่วย การ เรียนรู้ที่ ชื่อหน่วย การเรียนรู้ มาตรฐานการ เรียนรู้ (ตัวชี้วัด) สาระการเรียนรู้ แกนกลาง สาระการเรียนรู้ ท้องถิ่น เวลา (ชั่วโมง) น้ำหนัก คะแนน 1 ประวัติศาสตร์ กาลเวลาและ วิธีการทาง ประวัติศาสตร์ การแบ่งเวลา ทางประวัติ ศาสตร์และการ นับศักราชใน ประวัติศาสตร์ ไทย ส 4.1 ม.1/1 ส 4.1 ม.1/2 -ความสำเร็จของเวลา และช่วงเวลา สำหรับการศึกษา ประวัติศาสตร์ - ความสัมพันธ์และ ความสำคัญของอดีตที่มี ต่อปัจจุบัน - ตัวอย่างการใช้เวลา ช่วงเวลาและยุคสมัยที่ ปรากฎในเอกสาร ประวัติศาสตร์ไทย - ที่มาของศักราชที่ ปรากฏในเอกสาร ประวัติศาสตร์ไทย ได้แก่ จ.ศ./ม.ศ./ร.ศ./พ.ศ./ ค.ศ. และ ฮ.ศ. - วิธีการเทียบศักราช ต่างๆ และ ตัวอย่างการเทียบศักราช บุคคลสำคัญ (6.1- 6.4) ฯลฯ แหล่งท่องเที่ยว/ แหล่งเรียนรู้ (7.1- 7.5) ฯลฯ 10 50 2 พัฒนาการ ของรัฐใน เอเชีย ตะวันออก เฉียงใต้ ส 4.2 ม.1/1 ส 4.2 ม.1/2 ส 4.3 ม.1/2 - ที่ตั้งและสภาพทาง ภูมิศาสตร์ของประเทศ ต่างๆ ในภูมิภาคเอเชีย ตะวันออกเฉียงใต้ที่มีผล ต่อพัฒนาการทางด้าน ต่างๆ บุคคลสำคัญ (6.1- 6.4) ฯลฯ แหล่งท่องเที่ยว/ แหล่งเรียนรู้ (7.1- 7.5) ฯลฯ ภาษา ศิลปะ (5.1- 5.5) ฯลฯ แหล่งท่องเที่ยว/ แหล่งเรียนรู้ (7.1- 7.5) ฯลฯ 10 50
41 หน่วย การ เรียนรู้ที่ ชื่อหน่วย การเรียนรู้ มาตรฐานการ เรียนรู้ (ตัวชี้วัด) สาระการเรียนรู้ แกนกลาง สาระการเรียนรู้ ท้องถิ่น เวลา (ชั่วโมง) น้ำหนัก คะแนน -พัฒนาการทางสังคม เศรษฐกิจและการเมือง ของประเทศต่างๆ ใน ภูมิภาคเอเชียตะวันออก เฉียงใต้ - อิทธิพลของอารยธรรม โบราณในดินแดนไทยที่มี การพัฒนาของสังคมไทย ปัจจุบัน รวม 20 100
42 คำอธิบายรายวิชา รหัสวิชา ส 21104 รายวิชาประวัติศาสตร์ 2 กลุ่มสาระการเรียนรู้สังคมศึกษา ศาสนาและวัฒนธรรม ชั้นมัธยมศึกษาปีที่ 1 ภาคเรียนที่ 2 จำนวน 20 ชั่วโมง/ภาคเรียน จำนวน 0.5 หน่วยกิต ศึกษาวิเคราะห์เปรียบเทียบความหมาย ความสำคัญของประวัติศาสตร์ และวิธีการทางประวัติศาสตร์ที่มี ความสัมพันธ์เชื่อมโยงกัน ตัวอย่างหลักฐานในการศึกษาประวัติศาสตร์ไทยสมัยสุโขทัย นำวิธีทางประวัติศาสตร์ไปใช้ ศึกษาเรื่องราวของประวัติศาสตร์ไทยที่มีอยู่ในท้องถิ่นตนเองสมัยใดก็ได้ และเหตุสำคัญในสมัยสุโขทัย โดยใช้กระบวนการคิดวิเคราะห์ กระบวนการกลุ่ม การฝึกปฏิบัติ การคิดรวบยอด การสืบค้นทาง เทคโนโลยีสมัยหใม่ เพื่อให้รู้และเข้าใจเกี่ยวกับหลักฐานทางประวัติศาสตร์ วิธีการทางประวัติและสามารถนำไปศึกษาข้อมูลทาง ประวัติศาสตร์ได้พร้อมทั้งนำไปแก้ไขปัญหาในชีวิตประจำวันได้ มีความรักความเป็นไทยในชนชาติไทยของตนเองและ มีความคิดสร้างสรรค์ รหัสตัวชี้วัด ส. 4.1 ม.1/3 รวม 1 ตัวชี้วัด
43 โครงสร้างรายวิชา รหัสวิชา ส 21104 รายวิชาประวัติศาสตร์ 2 กลุ่มสาระการเรียนรู้สังคมศึกษา ศาสนาและวัฒนธรรม ชั้นมัธยมศึกษาปีที่ 1 ภาคเรียนที่ 2 จำนวน 20 ชั่วโมง/ภาคเรียน จำนวน 0.5 หน่วยกิต หน่วย การ เรียนรู้ที่ ชื่อหน่วย การเรียนรู้ มาตรฐาน การเรียนรู้ (ตัวชี้วัด) สาระการเรียนรู้แกนกลาง สาระการเรียนรู้ ท้องถิ่น เวลา (ชั่วโมง) น้ำหนัก คะแนน 1 ความเป็นมา และการตั้ง หลักแหล่ง ในดินแดน ประเทศไทย ส 4.1 ม.1/3 - ตัวอย่างหลักฐานใน การศึกษาประวัติศาสตร์ ไทยสมัยสุโขทัยทั้ง หลักฐานชั้นต้นและ หลักฐานชั้นรอง - นำวิธีการทาง ประวัติศาสตร์ไปใช้ ศึกษาเรื่องราวของ ประวัติศาสตร์ไทยที่มีอยู่ ในท้องถิ่นตนเองในสมัยใด ก็ได้ (สมัยก่อน ประวัติศาสตร์ สมัยก่อน สุโขทัย สมัยสุโขทัย สมัยอยุธยา สมัยธนบุรี สมัยรัตนโกสินทร์และ เหตุการณ์สำคัญในสมัย สุโขทัย) บุคคลสำคัญ (6.1-6.4) ฯลฯ แหล่ง ท่องเที่ยว/ แหล่งเรียนรู้ (7.1-7.5) ฯลฯ 10 50 2 พัฒนาการ ในสมัย อาณาจักร สุโขทัย ส 4.3 ม.1/1 ส 4.3 ม.1/2 ส 4.3 ม.1/3 - สมัยก่อนประวัติศสาตร์ ในดินแดนไทย โดยสังเขป - รัฐโบราณในดินแดนไทย เช่น ศรีวิชัยตามพรลิงค์ ทวารวดี เป็นต้น - รัฐไทยในดินแดนไทย เช่น ล้านนา นครศรีธรรมราช สุพรรณภูมิ ภาษา ศิลปะ (5.1-5.5) ฯลฯ แหล่ง ท่องเที่ยว/ แหล่งเรียนรู้ (7.1-7.5) ฯลฯ 10 50
44 หน่วย การ เรียนรู้ที่ ชื่อหน่วย การเรียนรู้ มาตรฐาน การเรียนรู้ (ตัวชี้วัด) สาระการเรียนรู้แกนกลาง สาระการเรียนรู้ ท้องถิ่น เวลา (ชั่วโมง) น้ำหนัก คะแนน - การสถาปนาอาณาจักร สุโขทัยและปัจจัยที่ เกี่ยวข้อง (ปัจจัยภายใน และปัจจัยภายนอก) - พัฒนาการของ อาณาจักรสุโขทัยในด้าน การปกครอง เศรษฐกิจ สังคมและความสัมพันธ์ ระหว่างประเทศ - วัฒนธรรมสมัยสุโขทัย เช่นภาษาไทย วรรณกรรม ประเพณีสำคัญ ศิลปกรรมไทย ภูมิปัญญา ไทยในสมัยสุโขทัย เช่น การชลประทาน เครื่องสังคโลก - ความเสื่อมของ อาณาจักรสุโขทัย รวม 20 100
45 คำอธิบายรายวิชาเพิ่มเติม หน้าที่พลเมือง ส 21201 หน้าที่พลเมือง 1 กลุ่มสาระการเรียนรู้สังคมศึกษาศาสนาและวัฒนธรรม ชั้นมัธยมศึกษาปีที่ 1 ภาคเรียนที่ 1 20 ชั่วโมง/ภาค จำนวน 0.5 หน่วยกิต มีส่วนร่วม แนะนำผู้อื่นให้อนุรักษ์ และยกย่องผู้มีมารยาทไทย ในเรื่องการแสดงความเคารพ การสนทนา การแต่งกาย การมีสัมมาคารวะ แสดงออก นำผู้อื่นและมีส่วนร่วมในกิจกรรมเกี่ยวกับความเอื้อเฟื้อเผื่อแผ่ และเสียสละ ต่อสังคม เห็นคุณค่า อนุรักษ์ สืบสาน และประยุกต์ขนบธรรมเนียมประเพณี ศิลปวัฒนธรรม และ ภูมิปัญญาไทย ปฏิบัติตนเป็นผู้วินัยในตนเอง ในเรื่องความซื่อสัตย์สุจริต ขยันหมั่นเพียร อดทน ใฝ่หาความรู ตั้งใจปฏิบัติหน้าที่ และ ยอมรับผลที่เกิดจากการกระทำของตนเอง ปฏิบัติตนเป็นพลเมืองดีตามวิถีประชาธิปไตย ในเรื่องการใช้สิทธิและหน้าที่ การใช้เสรีภาพอย่างรับผิดชอบ การมีส่วนร่วมในกิจกรรมการเลือกตั้ง มีส่วนร่วมและรับผิดชอบในการตัดสินใจต่อกิจกรรมของห้องเรียนและ โรงเรียน ตรวจสอบข้อมูล ตรวจสอบการทำหน้าที่ของบุคคลเพื่อใช้ประกอบการตัดสินใจ ปฏิบัติตนเป็นผู้มีวินัย ในตนเอง ใน เรื่องความซื่อสัตย์สุจริต ขยันหมั่นเพียร ใฝ่หาความรูตั้งใจปฏิบัติหน้าที่และยอมรับผลที่เกิดจากการกระทำของตนเอง ปฏิบัติตนเป็นผู้มีวินัยในตนเอง ในเรื่องความซื่อสัตย์สุจริต อดทน ใฝ่หาความรูตั้งใจปฏิบัติหน้าที่ และ ยอมรับผลที่เกิดจากการกระทำของตนเอง โดยใช้กระบวนการกลุม กระบวนการคิด กระบวนการปฏิบัติ กระบวนการเผชิญสถานการณ กระบวนการ แก ปัญหา กระบวนการสืบเสาะหาความรูกระบวนการสร้างความตระหนัก กระบวนการสร้างค่านิยม และกระบวนการ สร้างเจตคติ เพื่อให้ผู้เรียนมีลักษณะที่ดีของคนไทย ภาคภูมิใจในความเป็นไทย แสดงออกถึงความรักชาติ ยึดมั่นในศาสนา และเทิดทูนสถาบันพระมหากษัตริย์ เป็นพลเมืองดีในระบอบประชาธิปไตยอันมีพระมหากษัตริย์ทรงเป็นประมุข มี ส่วนร่วมทางการเมืองการปกครอง อยู่ร่วมกับผู้อื่นอย่างสันติ จัดการความขัดแย้ง ด้วยสันติวิธี และมีวินัยในตนเอง ผลการเรียนรู้ 1. มีส่วนร่วม แนะนำผู้อื่นให้อนุรักษ์ และยกย่องผู้มีมารยาทไทย 2. แสดงออก แนะนำผู้อื่น และมีส่วนร่วมในกิจกรรมเกี่ยวกับความเอื้อเฟื้อเผื่อแผ่ และเสียสละ 3.เห็นคุณค่า อนุรักษ์ สืบสาน และประยุกต์ขนบธรรมเนียม ประเพณี ศิลปวัฒนธรรมและภูมิปัญญาไทย 4. ปฏิบัติตนเป็นพลเมืองดีตามวิถีประชาธิปไตย 5. มีส่วนร่วมและรับผิดชอบในการตัดสินใจ ตรวจสอบข้อมูล ตรวจสอบการทำหน้าที่ของบุคคล เพื่อใช้ ประกอบการตัดสินใจ 6. ปฏิบัติตนเป็นผู้มีวินัยในตนเอง รวมทั้งหมด 6 ผลการเรียนรู้
46 โครงสร้างรายวิชา รหัสวิชา ส 21201 รายวิชาหน้าที่พลเมือง 1 กลุ่มสาระการเรียนรู้สังคมศึกษา ศาสนาและวัฒนธรรม ชั้นมัธยมศึกษาปีที่ 1 ภาคเรียนที่ 1 จำนวน 20 ชั่วโมง/ภาคเรียน จำนวน 0.5 หน่วยกิต ลำดับที่ ชื่อหน่วยการเรียนรู้ เวลา (ชั่วโมง) น้ำหนัก คะแนน 1. ความเป็นไทย -ลักษณะที่ดีของคนไทย(มารยาทไทย กตัญญูกตเวที เอื้อเฟื้อเผื่อแผ่ เสียสละ) -ศิลปวัฒนธรรม ขนบธรรมเนียมประเพณีไทย(การแต่งกาย ภาษาภูมิปัญญา ประเพณี) 7 30 2. พลเมืองดีตามวิถีประชาธิปไตย -การดำเนินชีวิตตามวิถีประชาธิปไตย -การมีส่วนร่วมทางการเมือง การปกครองในระบอบ ประชาธิปไตยอันมีพระมหากษัตริย์ทรงเป็นประมุข 7 40 3. วินัยในตนเอง -ซื่อสัตย์สุจริต ขยันหมั่นเพียร อดทน ใฝ่หาความรู้ ตั้งใจปฏิบัติ หน้าที่ ยอมรับผลที่เกิดจากการกระทำของตนเอง 6 30 รวม 20 100
47 คำอธิบายรายวิชาเพิ่มเติม หน้าที่พลเมือง ส 21202 หน้าที่พลเมือง 2 กลุ่มสาระการเรียนรู้สังคมศึกษาศาสนาและวัฒนธรรม ชั้นมัธยมศึกษาปีที่ 1 ภาคเรียนที่ 2 20 ชั่วโมง/ภาค จำนวน 0.5 หน่วยกิต ปฏิบัติตนเป็นแบบอย่าง และมีส่วนร่วมในการจัดกิจกรรมที่แสดงออกถึงความรักชาติ ยึดมั่นในศาสนา และ เทิดทูนสถาบันพระมหากษัตริย์ ประยุกต์และเผยแพรพระบรมราโชวาท ในเรื่องการเสียสละ ความซื่อสัตย์ หลักการ ทรงงาน ในเรื่องศึกษาข้อมูลอย่างเป็นระบบ แกปัญหาที่จุดเล็ก ปฏิบัติตนเป็นผู้มีวินัยในตนเอง ในเรื่องความซื่อสัตย์ สุจริต ขยันหมั่นเพียร อดทน ใฝ่หาความรูและตั้งใจปฏิบัติหน้าที่ ปฏิบัติตนเป็นพลเมืองดีตามวิถีประชาธิปไตย ในเรื่องการใช้สิทธิและหน้าที่ การใช้เสรีภาพอย่างรับผิดชอบ การมีส่วนร่วมในกิจกรรมการเลือกตั้ง มีส่วนร่วมและรับผิดชอบในการตัดสินใจต่อกิจกรรมของห้องเรียนและ โรงเรียน ตรวจสอบข้อมูล ตรวจสอบการทำหน้าที่ของบุคคลเพื่อใช้ประกอบการตัดสินใจ ปฏิบัติตนเป็นผู้มีวินัย ในตนเอง ใน เรื่องความซื่อสัตย์สุจริต ขยันหมั่นเพียร ใฝ่หาความรูตั้งใจปฏิบัติหน้าที่และยอมรับผลที่เกิดจากการกระทำของตนเอง เห็นคุณค่าของการอยูร่วมกันในภูมิภาคเอเชียอย่างสันติและพึ่งพาซึ่งกันและกัน ท่ามกลางความหลากหลาย ทางสังคมวัฒนธรรมในภูมิภาคต่าง ๆ ของโลก ในเรื่องวิถีชีวิต วัฒนธรรม ศาสนา สิ่งแวดล้อม การอยูร่วมกันในสังคม พหุวัฒนธรรมและพึ่งพาซึ่งกันและกัน ในเรื่องการเคารพซึ่งกัน และกันไมแสดงกิริยา และวาจาดูหมิ่นผู้อื่น ช่วยเหลือ ซึ่งกันและกัน แบ่งปัน มีส่วนร่วมและเสนอแนวทางการป้องกันปัญหาความขัดแย้ง ในเรื่องทัศนคติ ความคิด ความเชื่อ ชูสาว ปฏิบัติตนเป็นผู้มีวินัยในตนเอง ในเรื่องความซื่อสัตย์สุจริต อดทน ใฝ่หาความรูตั้งใจปฏิบัติหน้าที่ และยอมรับ ผลที่เกิดจากการกระทำของตนเอง โดยใช้กระบวนการกลุม กระบวนการคิด กระบวนการปฏิบัติ กระบวนการเผชิญสถานการณ กระบวนการ แก ปัญหา กระบวนการสืบเสาะหาความรูกระบวนการสร้างความตระหนัก กระบวนการสร้างค่านิยม และกระบวนการ สร้างเจตคติ เพื่อให้ผู้เรียนมีลักษณะที่ดีของคนไทย ภาคภูมิใจในความเป็นไทย แสดงออกถึงความรักชาติ ยึดมั่นในศาสนา และเทิดทูนสถาบันพระมหากษัตริย์ เป็นพลเมืองดีในระบอบประชาธิปไตยอันมีพระมหากษัตริย์ทรงเป็นประมุข มี ส่วนร่วมทางการเมืองการปกครอง อยู่ร่วมกับผู้อื่นอย่างสันติ จัดการความขัดแย้ง ด้วยสันติวิธี และมีวินัยในตนเอง ผลการเรียนรู้ 1. เป็นแบบอย่าง และมีส่วนร่วมในการจัดกิจกรรมที่แสดงออกถึงความรักชาติ ยึดมั่นในศาสนา และเทิดทูน สถาบันพระมหากษัตริย์ 2. ประยุกต์และเผยแพรพระบรมราโชวาท หลักการทรงงาน และหลักปรัชญาของเศรษฐกิจพอเพียง 3. ปฏิบัติตนเป็นพลเมืองดีตามวิถีประชาธิปไตย 4. มีส่วนร่วมและรับผิดชอบในการตัดสินใจ ตรวจสอบข้อมูล ตรวจสอบการทำหน้าที่ของบุคคล เพื่อใช้ ประกอบการตัดสินใจ 5. เห็นคุณค่าของการอยูร่วมกันในภูมิภาคต่าง ๆ ของโลกอย่างสันติ และพึ่งพาซึ่งกันและกัน 6. มีส่วนร่วมและเสนอแนวทางการป้องกันปัญหาความขัดแย้ง 7. ปฏิบัติตนเป็นผู้มีวินัยในตนเอง รวมทั้งหมด 7 ผลการเรียนรู้