คู่มือครูรายวิชาพื้นฐานคณิตศาสตร์ ป.4 เล่ม 1

คมู่ ือครู รายวิชาพ้ืนฐาน คณิตศาสตร์ บทท่ี 1 | จำ�นวนนับทีม่ ากกวา่ 100,000
ช้ันประถมศึกษาปที ี่ 4 เลม่ 1

6. การสอนค่าประมาณเป็นจำ�นวนเตม็ พัน นกั เรียนตอ้ ง
เข้าใจวิธกี ารหาคา่ ประมาณเปน็ จำ�นวนเต็มพนั โดยเรมิ่ จาก
การแนะน�ำ ใหน้ ักเรยี นรู้จกั จ�ำ นวนเต็มพัน แล้วใหย้ กตวั อยา่ ง
เพมิ่ เติม จากน้นั ใหน้ กั เรียนพจิ ารณาการหาคา่ ประมาณเปน็
จำ�นวนเต็มพันของพืน้ ทป่ี า่ ท่ีถูกไฟไหม้ และร่วมกนั อภปิ ราย
เพื่อน�ำ ไปสู่วธิ ีการหาคา่ ประมาณเปน็ จ�ำ นวนเตม็ พนั ว่า
ให้พิจารณาค่าของเลขโดดในหลกั รอ้ ย ถา้ นอ้ ยกว่า
5 รอ้ ย ใหค้ ่าของเลขโดดในหลักพนั คงเดมิ ส่วนค่าของ
เลขโดดในหลกั ร้อย หลักสิบ และหลกั หน่วยเป็น 0
ถา้ มากกวา่ หรอื เทา่ กับ 5 ร้อย ใหเ้ พ่มิ ค่าของเลขโดดใน
หลักพนั อกี 1 พนั สว่ นค่าของเลขโดดในหลักรอ้ ย
หลักสบิ และหลักหนว่ ยเป็น 0 แล้วร่วมกันท�ำ กิจกรรม
หนา้ 32 ครคู วรใหน้ ักเรียนฝกึ หาคา่ ประมาณเป็น
จ�ำ นวนเต็มพันเพม่ิ เติม จากนน้ั ใหท้ ำ�แบบฝึกหดั 1.8
เป็นรายบคุ คล

0
9,000
9
1,000
1
4,000
22,000
67,000

(จํานวนนบั ท่นี อ ยทส่ี ุดคอื 5,500 และจาํ นวนนบั ทมี่ ากที่สดุ คือ 6,499
จาํ นวนทัง้ สองตา งกัน 999)

สถาบันส่งเสริมการสอนวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี  |  23

คู่มือครู รายวชิ าพื้นฐาน คณิตศาสตร์ บทท่ี 1 | จ�ำ นวนนับที่มากกวา่ 100,000
ชน้ั ประถมศกึ ษาปที ่ี 4 เลม่ 1
3,000
7. เพ่อื ตรวจสอบความเข้าใจและสรปุ ความรู้ท่ไี ด้ 3,000
ให้นักเรยี นทำ�กิจกรรมหนา้ 33 เปน็ รายบคุ คล 10,000
56,000

ประมาณ 8,000 บาท

ไมถ ูกตอ ง เพราะในการหาคาประมาณเปน จํานวนเต็มพันใหพ จิ ารณาคา ของเลขโดดในหลักรอ ย
โดยไมต อ งประมาณเปน จํานวนเตม็ รอ ยกอน
จาํ นวนเงนิ ที่นอยท่สี ดุ คอื 8,500 บาท และจาํ นวนเงนิ ทีม่ ากท่ีสดุ คอื 9,499 บาท

คาประมาณเปน 45,000 อาจเกดิ จากการหาคา ประมาณเปนจํานวนเตม็ พัน ไดแ ก
จาํ นวนนบั ทกุ จาํ นวนตั้งแต 44,500 44,999 และ 45,001 45,499
หรือ คาประมาณเปนจาํ นวนเตม็ รอ ย ไดแ ก จาํ นวนนับทกุ จาํ นวนตง้ั แต 44,950 44,999
และ 45,001 45,049 หรือคา ประมาณเปน จํานวนเตม็ สบิ ไดแก จํานวนนบั
ทุกจาํ นวนตง้ั แต 44,995 44,999 และ 45,001 45,004

24  |  สถาบันส่งเสริมการสอนวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี

คู่มอื ครู รายวิชาพื้นฐาน คณิตศาสตร์ บทท่ี 1 | จำ�นวนนับที่มากกว่า 100,000
ชั้นประถมศกึ ษาปที ่ี 4 เลม่ 1

8. การสอนค่าประมาณเปน็ จ�ำ นวนเต็มหมนื่ จำ�นวนเต็มแสน
และจำ�นวนเต็มล้าน นักเรียนต้องเข้าใจว่า วิธีการ
หาค่าประมาณ ใหพ้ จิ ารณาจากเลขโดดในหลักท่อี ยู่ตดิ กัน
ทางขวาของหลกั ทต่ี อ้ งการประมาณ ถ้าน้อยกวา่ 5
ให้ปัดจำ�นวนทีอ่ ยู่ทางขวาทง้ั หมดทง้ิ ซึง่ ท�ำ ใหจ้ ำ�นวนใน
หลกั ทางขวาท้งั หมดเปน็ 0 ถ้ามากกวา่ หรือเทา่ กบั 5
ใหป้ ดั จำ�นวนที่อยู่ในหลกั ทางขวาท้ังหมดขน้ึ ซึง่ จะทำ�ให้
จ�ำ นวนในหลกั ที่ตอ้ งการประมาณเพิ่มข้ึนอีก 1 หมืน่ หรอื
1 แสน หรือ 1 ลา้ น และจ�ำ นวนในหลกั ทางขวาท้งั หมด
เป็น 0 ครจู ดั กิจกรรมการหาคา่ ประมาณโดยใช้ข้อมลู
เกีย่ วกบั จ�ำ นวนนกั ทอ่ งเท่ยี วในหนา้ 34

การสอนหาค่าประมาณเป็นจ�ำ นวนเตม็ หมน่ื ครคู วร
เร่ิมจากการแนะน�ำ ให้นกั เรยี นรจู้ กั จ�ำ นวนเตม็ หมื่น แล้วให้
ยกตัวอย่างเพม่ิ เติมจากน้นั ให้นกั เรยี นพิจารณาการหา
ค่าประมาณเป็นจ�ำ นวนเตม็ หม่ืนในหน้า 34-35 แลว้ รว่ มกัน
สรปุ เกยี่ วกบั วิธกี ารหาค่าประมาณเป็นจำ�นวนเต็มหมื่น
และร่วมกันทำ�กิจกรรมหน้า 35 ครูควรใหน้ กั เรียนฝึกหา
ค่าประมาณเปน็ จำ�นวนเตม็ หมน่ื เพ่ิมเตมิ

9
100,000
100,000

0
550,000
550,000

210,000
210,000

สถาบันส่งเสริมการสอนวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี  |  25

คูม่ อื ครู รายวชิ าพ้นื ฐาน คณติ ศาสตร์ บทท่ี 1 | จำ�นวนนับทม่ี ากกวา่ 100,000
ช้นั ประถมศกึ ษาปีท่ี 4 เลม่ 1
หนงั สือเรยี นรายวชิ าพนื้ ฐาน | คณิตศาสตร์ ป.4
9. การสอนหาค่าประมาณเปน็ จำ�นวนเต็มแสน ครคู วร บทท่ี 1 | จาํ นวนนับทีม่ ากกว่า 100,000
เร่มิ จากการแนะนำ�ให้นกั เรียนรู้จักจ�ำ นวนเต็มแสนแลว้ ให้
ยกตวั อยา่ งเพิ่มเติม จากน้ันให้นกั เรียนพจิ ารณาการหา ค่าประมาณเป็นจาํ นวนเต็มแสน
ค่าประมาณเปน็ จำ�นวนเต็มแสน แล้วร่วมกนั สรุปเก่ยี วกับ
วธิ กี ารหาคา่ ประมาณเปน็ จำ�นวนเตม็ แสน และร่วมกนั ท�ำ จาํ นวนเตม็ แสน จะมเี ลขโดดในหลกั หมน่ื หลกั พนั หลกั รอ้ ย หลกั สบิ และหลกั หนว่ ยเป็น 0
กจิ กรรม ครคู วรใหน้ กั เรียนฝึกหาคา่ ประมาณเป็น เช่น 100,000 200,000 … 1,000,000 1,100,000 …
จำ�นวนเต็มแสนเพ่มิ เตมิ
พิจารณาการหาคา่ ประมาณเปน็ จํานวนเตม็ แสน ตอ่ ไปนี้
10. การสอนหาคา่ ประมาณเปน็ จ�ำ นวนเตม็ ลา้ น ครคู วร จากขอ้ มลู พ.ศ. 2558 มีนกั ทอ่ งเทย่ี วจากเมียนมาร์ 259,678 คน
เรม่ิ จากการแนะนำ�ให้นกั เรยี นรูจ้ กั จำ�นวนเต็มล้าน
แล้วใหย้ กตวั อยา่ งเพม่ิ เตมิ จากนั้นใหน้ ักเรียนพจิ ารณา และจากลาว 1,233,138 คน
การหาค่าประมาณเป็นจ�ำ นวนเตม็ ล้าน แลว้ ร่วมกนั สรปุ
เกีย่ วกบั วธิ ีการหาคา่ ประมาณเป็นจำ�นวนเตม็ ล้าน และ 259,678 เลขโดดในหลกั หมน่ื เปน็ 5 ให้ปดั 59,678 ขึ้นเปน็ 1 แสน
รว่ มกันทำ�กจิ กรรมครูควรให้นักเรียนฝึกหาค่าประมาณ ทาํ ให้เลขโดดในหลกั แสนเพม่ิ ขึ้นจาก 2 เปน็ 3
เปน็ จำ�นวนเต็มลา้ นเพ่ิมเตมิ จากนนั้ ให้ท�ำ แบบฝึกหัด 1.9
เปน็ รายบคุ คล แสดงวา่ 259,678 มคี ่าประมาณ 300,000

1,233,138 เลขโดดในหลกั หม่นื เป็น 3 จึงปดั 33,138 ท้งิ
ทาํ ใหเ้ ลขโดดในหลักแสนเปน็ 2 คงเดิม

แสดงวา่ 1,233,138 มีคา่ ประมาณ 1,200,000

ดงั นน้ั พ.ศ. 2558 มนี กั ทอ่ งเท่ยี วจากเมยี นมาร์ประมาณ 300,000 คน
และจากลาวประมาณ 1,200,000 คน

หาค่าประมาณเปน็ จํานวนเต็มแสน

จากขอ้ มลู พ.ศ. 2558 มีนักท่องเท่ียวจากอินเดีย 1,069,149 คน
คา่ ประมาณเปน็ จํานวนเตม็ แสนของ 1,069,149 คอื ........1..,.1...0..0...,.0..0..0..........
ดังนนั้ พ.ศ. 2558 มนี กั ทอ่ งเที่ยวจากอินเดียประมาณ ..........1..,.1...0..0...,.0..0..0.......... คน

จากขอ้ มูล พ.ศ. 2558 มีนักทอ่ งเทยี่ วจากกมั พชู า 487,487 คน
ค่าประมาณเปน็ จํานวนเตม็ แสนของ 487,487 คอื ...........5..0..0...,.0..0...0............
ดังน้นั พ.ศ. 2558 มนี ักท่องเทยี่ วจากกัมพูชาประมาณ ........5...0..0...,.0..0..0............. คน

36 | สถาบันส่งเสริมการสอนวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี

1,000,000
1,000,000

26  |  สถาบันส่งเสริมการสอนวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี

คู่มอื ครู รายวชิ าพน้ื ฐาน คณติ ศาสตร์ บทที่ 1 | จ�ำ นวนนบั ทีม่ ากกว่า 100,000
ช้ันประถมศึกษาปีที่ 4 เลม่ 1
ประมาณ 50,000 ท่นี ง่ั
11. เพื่อตรวจสอบความเขา้ ใจและสรุปความรทู้ ่ไี ด้ ประมาณ 1,200,000 ตน
ให้นกั เรยี นทำ�กจิ กรรมหน้า 38 เป็นรายบคุ คล ประมาณ 36,000,000 ไร
หมายเหตุ ในส่วนของส่งิ ทไี่ ดเ้ รยี นรู้ ถ้านักเรียนยกตัวอยา่ ง บา นมีราคาตัง้ แต 7,500,000 7,999,999 และ 8,000,001 8,499,999
จำ�นวนทีน่ ้อยกวา่ 500,000 คา่ ประมาณเปน็ จ�ำ นวนเต็มล้าน คาประมาณเปน จาํ นวนเต็มแสน หรือ คาประมาณเปนจาํ นวนเต็มลาน
ของจำ�นวนนัน้ จะเทา่ กับ 0 ครคู วรแนะนำ�วา่ จำ�นวน
ท่ีนอ้ ยกวา่ 500,000 ไมเ่ หมาะสมที่จะประมาณเปน็
จำ�นวนเต็มล้าน

อยใู นดุลยพนิ ิจของครผู สู อน

สถาบันส่งเสริมการสอนวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี  |  27

คมู่ อื ครู รายวิชาพนื้ ฐาน คณิตศาสตร์ บทที่ 1 | จำ�นวนนบั ท่มี ากกว่า 100,000
ช้นั ประถมศึกษาปที ี่ 4 เลม่ 1

12. การสอนการนำ�คา่ ประมาณไปใช้ ควรสอนใหน้ กั เรยี น
เกิดความตระหนกั ว่า การเลือกใช้ค่าประมาณเป็นจ�ำ นวน
เต็มใด จะตอ้ งเลือกให้เหมาะสมกับสถานการณน์ นั้ ๆ
ครูอาจจัดกจิ กรรมโดยใหพ้ จิ ารณาสถานการณท์ ม่ี ีการนำ�
ค่าประมาณไปใช้ และสถานการณท์ ี่ไม่ควรใช้ค่าประมาณ
ในหน้า 39-41 และครคู วรยกตัวอยา่ งสถานการณ์ท่มี ีการน�ำ
ค่าประมาณไปใชแ้ ละสถานการณท์ ไี่ มค่ วรใช้ค่าประมาณ
เพมิ่ เติม จากนัน้ ใหท้ �ำ แบบฝึกหดั 1.10 เป็นรายบุคคล

28  |  สถาบันส่งเสริมการสอนวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี

คู่มอื ครู รายวชิ าพน้ื ฐาน คณิตศาสตร์ บทที่ 1 | จ�ำ นวนนับท่มี ากกวา่ 100,000
ช้นั ประถมศึกษาปีที่ 4 เล่ม 1

13. เพื่อตรวจสอบความเข้าใจและสรุปความร้ทู ไี่ ด้
ใหน้ ักเรยี นท�ำ กิจกรรมหน้า 42 เป็นรายบุคคล

18,000,000
21,000,000

120

มีนาคม 700,000
เมษายน 600,000

อยูใ นดุลยพนิ จิ ของครูผสู อน

สถาบันส่งเสริมการสอนวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี  |  29

คู่มอื ครู รายวชิ าพื้นฐาน คณติ ศาสตร์ บทที่ 1 | จ�ำ นวนนับท่มี ากกว่า 100,000
ชนั้ ประถมศกึ ษาปีท่ี 4 เลม่ 1

รว่ มคดิ ร่วมทำ�

รว่ มคิดร่วมทำ�เปน็ กจิ กรรมทใี่ ห้นักเรยี นน�ำ ความรู้ที่ได้
จากการเรยี นในบทเรียนนม้ี าช่วยกันแกป้ ัญหา ครูควรนำ�
สนทนาและรว่ มกนั อภิปรายเกยี่ วกบั สถานการณท์ ีก่ �ำ หนด

30  |  สถาบันส่งเสริมการสอนวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี

คมู่ อื ครู รายวิชาพ้นื ฐาน คณิตศาสตร์ บทท่ี 1 | จำ�นวนนับท่มี ากกว่า 100,000
ช้ันประถมศึกษาปีที่ 4 เลม่ 1

ตัวอย่างข้อสอบ บทที่ 1 จำ�นวนนับทม่ี ากกวา่ 100,000

จุดประสงค์การเรยี นรู้ที่ 1 นกั เรียนสามารถใชต้ ัวเลขฮินดูอารบกิ ตวั เลขไทย และตวั หนงั สอื แสดงจ�ำ นวนนับ
ท่ีมากกวา่ 100,000

ตอบค�ำ ถามตอ่ ไปนี้
1. หกล้านหนง่ึ แสนสามหม่นื สอง เขียนเป็นตวั เลขฮนิ ดอู ารบกิ และตวั เลขไทยไดอ้ ย่างไร

2. 8,409,053,678 เขียนเป็นตัวหนังสือไดอ้ ยา่ งไร

3. “กอ้ งเขียนตัวหนังสือแสดงจำ�นวน 15,600,218,950,000 ไดเ้ ป็น สบิ หา้ ล้านหกแสนสองรอ้ ยสบิ แปดลา้ น
เกา้ แสนห้าหม่ืน” ก้องเขียนตัวหนงั สอื แสดงจ�ำ นวนได้ถกู ตอ้ งหรอื ไม่ ถา้ ไมถ่ ูกต้อง ใหเ้ ขยี นให้ถกู ต้อง

4. “ปี 2560 ประเทศไทยมชี าวตา่ งชาตเิ ดินทางเขา้ มาทอ่ งเทีย่ วทงั้ ส้นิ 35,381,210 คน กอ่ ใหเ้ กดิ รายไดร้ วม

1,824,042 ล้านบาท” จากขอ้ ความ จะเขยี นตัวเลขหรือตัวหนังสือแสดงจ�ำ นวนตอ่ ไปนไ้ี ด้อย่างไร

เรียบเรียงจาก : http://www.362degree.com

1) ตวั หนงั สอื แสดงจำ�นวนนักท่องเทีย่ วชาวต่างชาติ (หน่วยเป็นคน)

2) ตวั เลขไทยแสดงรายไดจ้ ากนกั ท่องเทย่ี วชาวต่างชาติ (หน่วยเป็นบาท)

สถาบันส่งเสริมการสอนวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี  |  31

คมู่ ือครู รายวชิ าพ้นื ฐาน คณิตศาสตร์ บทที่ 1 | จ�ำ นวนนบั ทมี่ ากกว่า 100,000
ชั้นประถมศึกษาปที ่ี 4 เลม่ 1

จดุ ประสงค์การเรียนรู้ที่ 2 นักเรียนสามารถบอกหลัก คา่ ประจำ�หลกั และเขยี นตัวเลขแสดงจำ�นวนในรูปกระจาย

ตอบค�ำ ถามตอ่ ไปน้ี
1. 3,575,901 เลขโดดท่ขี ดี เส้นใตอ้ ยใู่ นหลักใด และมีค่าเทา่ ใด

2. 81,947,635 คา่ ของเลขโดดในหลกั ล้านนอ้ ยกวา่ ค่าของเลขโดดในหลักหมนื่ ใชห่ รอื ไม่ เพราะเหตุใด

3. 57,604,036 เขียนตัวเลขแสดงจ�ำ นวนในรูปกระจายไดอ้ ย่างไร

4. 100,000,000 + 3,000,000 + 400,000 + 200 + 20 + 9 เป็นการเขียนตวั เลขแสดงจำ�นวนใน
รูปกระจายของจำ�นวนใด

5. จ�ำ นวนตอ่ ไปนี้ 9,427,865 18,294,356 2,631,540 832,147
จำ�นวนใดที่เลขโดดในหลักแสนมคี ่ามากท่ีสุด

6. ปนิ่ น�ำ เลขโดด 0 1 2 3 4 5 6 7 8 และ 9 มาเขียนเรียงกนั โดยใช้ตวั เลขไมซ่ ำ้�กันเพอ่ื แสดง
จำ�นวนทม่ี ากท่ีสุด
1) จ�ำ นวนทไี่ ด้เป็นจ�ำ นวนกหี่ ลัก

2) หลกั ทีอ่ ยู่ซ้ายสดุ คอื หลักใด มีค่าประจ�ำ หลกั เทา่ ใด

3) เลขโดดท่อี ยูใ่ นหลกั ซา้ ยสุดมีค่าเปน็ เท่าใด

32  |  สถาบันส่งเสริมการสอนวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี

คมู่ ือครู รายวิชาพื้นฐาน คณติ ศาสตร์ บทท่ี 1 | จำ�นวนนับที่มากกวา่ 100,000
ชั้นประถมศึกษาปีที่ 4 เล่ม 1

จุดประสงค์การเรยี นร้ทู ี่ 3 นักเรียนสามารถเปรยี บเทยี บและเรยี งลำ�ดับจำ�นวนนบั ท่ีมากกว่า 100,000
จากสถานการณ์ตา่ ง ๆ

ตอบคำ�ถามโดยใชข้ อ้ มูลตอ่ ไปน้ี

ปที ี่ผ่านมา บริษทั ทง้ั สี่บรษิ ัทมีรายได้จากการขายสนิ ค้าชนดิ เดยี วกนั ดงั น้ี

บรษิ ัท AA 978,245,065 บาท บริษัท BB 2,159,501,171 บาท

บริษทั CC 1,276,499,753 บาท บรษิ ทั DD 1,279,302,060 บาท

1. เขยี นตัวเลขแสดงการเปรียบเทียบรายได้ของบริษทั AA กบั บริษทั BB โดยใชเ้ ครือ่ งหมาย >

2. เขยี นตัวเลขแสดงการเปรียบเทยี บรายไดข้ องบรษิ ัท CC กบั บรษิ ัท DD โดยใชเ้ ครอ่ื งหมาย <

3. เรยี งลำ�ดบั บริษัทตามรายได้จากมากไปนอ้ ยไดอ้ ยา่ งไร

4. ถา้ บรษิ ัท JJ ขายสนิ คา้ ชนดิ เดียวกนั และเมอ่ื เปรยี บเทียบรายไดจ้ ากทง้ั หา้ บรษิ ัท พบว่า รายได้ของ
บริษทั JJ มากเปน็ อันดับ 3 รายได้ของบรษิ ัท JJ ทม่ี ากท่สี ุดและน้อยทสี่ ุดท่เี ปน็ ไปได้ เปน็ เท่าใด

สถาบันส่งเสริมการสอนวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี  |  33

คมู่ ือครู รายวิชาพ้นื ฐาน คณติ ศาสตร์ บทท่ี 1 | จำ�นวนนบั ทมี่ ากกวา่ 100,000
ชั้นประถมศกึ ษาปที ี่ 4 เลม่ 1

จดุ ประสงคก์ ารเรียนรู้ที่ 4 นกั เรยี นสามารถหาค่าประมาณของจำ�นวนนับและนำ�ไปใชส้ ถานการณ์ต่าง ๆ

ตอบค�ำ ถามโดยใช้ขอ้ มูลตอ่ ไปน้ี

จ�ำ นวนผู้ปว่ ยด้วยโรคต่าง ๆ ในปี พ.ศ. 2559

โรค จำ�นวน (คน)
ความผิดปกติทางอารมณ์ 37,444
79,910
มอื เทา้ ปาก
ภาวะแปรปรวนทางจิตและพฤติกรรม 4,536,752
2,295
ฉีห่ นู
ไขห้ วัดใหญ่ 169,362
ท่มี า : ระบบฐานขอ้ มูลด้านสงั คมและคุณภาพชีวติ

1. หาค่าประมาณเป็นจ�ำ นวนเตม็ สิบ และค่าประมาณเปน็ จ�ำ นวนเตม็ รอ้ ยของจำ�นวนผู้ป่วยโรคฉ่หี นู

2. คา่ ประมาณเป็นจ�ำ นวนเตม็ หม่ืน กบั ค่าประมาณเปน็ จำ�นวนเตม็ แสนของจำ�นวนผปู้ ว่ ยโรคไขห้ วัดใหญ่
คา่ ประมาณใดใกล้เคยี งขอ้ มูลจริงมากกว่ากนั

3. จ�ำ นวนผูป้ ่วยด้วยโรคใด ท่ไี มค่ วรบอกด้วยคา่ ประมาณเป็นจำ�นวนเตม็ หมื่น เพราะเหตุใด

4. โตง้ กลา่ ววา่ “ปี พ.ศ. 2559 มผี ้ปู ่วยโรคภาวะแปรปรวนทางจติ และพฤติกรรมประมาณ 4 ลา้ นคน”
เขากลา่ วไดถ้ ูกตอ้ งหรือไม่ เพราะเหตใุ ด

5. จ�ำ นวนผ้ปู ่วยโรคมอื เทา้ ปาก มปี ระมาณกเ่ี ทา่ ของจ�ำ นวนผ้ปู ว่ ยโรคความผิดปกติทางอารมณ์

34  |  สถาบันส่งเสริมการสอนวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี

คูม่ ือครู รายวชิ าพ้นื ฐาน คณติ ศาสตร์ บทที่ 1 | จำ�นวนนับท่มี ากกว่า 100,000
ชั้นประถมศึกษาปที ่ี 4 เล่ม 1

เฉลยตวั อยา่ งขอ้ สอบ บทท่ี 1 จำ�นวนนับทีม่ ากกวา่ 100,000

จุดประสงค์การเรยี นร้ทู ่ี 1

1. 6,130,002 และ ๖,๑๓๐,๐๐๒
2. แปดพันส่รี ้อยเก้าล้านหา้ หมนื่ สามพันหกร้อยเจ็ดสบิ แปด
3. ก้องเขียนไม่ถูกตอ้ ง ทถี่ กู ตอ้ งคือ สิบห้าลา้ นลา้ นหกแสนสองรอ้ ยสบิ แปดล้านเก้าแสนห้าหม่นื
4. 1) สามสิบห้าล้านสามแสนแปดหมนื่ หนง่ึ พนั สองรอ้ ยสบิ
2) ๑,๘๒๔,๐๔๒,๐๐๐,๐๐๐

จุดประสงคก์ ารเรียนร้ทู ่ี 2

1. อยใู่ นหลักแสน มคี า่ 500,000
2. ไมใ่ ช่ เพราะ เลขโดดในหลักล้านคือ 1 มคี า่ 1,000,000 และเลขโดดในหลกั หมน่ื คือ 4
มคี า่ 40,000 ดังนนั้ ค่าของเลขโดดในหลักล้านมากกว่าค่าของเลขโดดในหลกั หมนื่
3. 57,604,036 = 50,000,000 + 7,000,000 + 600,000 + 4,000 + 30 + 6
4. 103,400,229
5. 832,147
6. 1) 10 หลกั
2) หลกั พันลา้ น มคี ่าประจ�ำ หลัก 1,000,000,000
3) เลขโดดในหลกั ซ้ายสุดคอื 9 มีค่า 9,000,000,000

จดุ ประสงค์การเรยี นรทู้ ่ี 3

1. 2,159,501,171 > 978,245,065
2. 1,276,499,753 < 1,279,302,060
3. บรษิ ทั BB บริษัท DD บริษทั CC บริษัท AA
4. รายได้ทีม่ ากทส่ี ดุ ท่เี ป็นไปไดค้ อื 1,279,302,059 บาท
รายได้ท่ีน้อยทสี่ ดุ ท่ีเปน็ ไปได้คือ 1,276,499,754 บาท

จดุ ประสงคก์ ารเรียนรู้ที่ 4

1. ค่าประมาณเป็นจ�ำ นวนเต็มสิบ และค่าประมาณเปน็ จ�ำ นวนเตม็ รอ้ ยของ 2,295 คือ 2,300
2. ค่าประมาณเป็นจำ�นวนเตม็ หมื่นใกล้เคยี งขอ้ มูลจรงิ มากกว่า
3. จ�ำ นวนผู้ป่วยโรคฉห่ี นู เพราะถ้าประมาณจ�ำ นวนผปู้ ว่ ยโรคฉห่ี นเู ป็นจ�ำ นวนเตม็ หม่ืน จะได้ 0 คน
ซงึ่ อาจทำ�ใหเ้ ขา้ ใจไดว้ ่าไม่มีผู้ปว่ ยโรคฉ่ีหนู
4. ไม่ถกู ตอ้ ง เพราะถ้าประมาณจำ�นวนผู้ปว่ ยโรคภาวะแปรปรวนทางจติ และพฤตกิ รรมเปน็
จ�ำ นวนเต็มลา้ น จะได้ 5 ลา้ นคน
5. จำ�นวนผ้ปู ว่ ยโรคมือ เทา้ ปาก มปี ระมาณ 8 หมืน่ คน และจ�ำ นวนผู้ปว่ ยโรคความผิดปกติทางอารมณ์ม ี

ประมาณ 4 หมื่นคน ดงั นัน้ จ�ำ นวนผ้ปู ว่ ยโรคมอื เทา้ ปาก มปี ระมาณ 2 เทา่ ของจ�ำ นวนผู้ปว่ ย
โรคความผิดปกตทิ างอารมณ์

สถาบันส่งเสริมการสอนวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี  |  35

คู่มอื ครู รายวิชาพน้ื ฐาน คณติ ศาสตร์ บทท่ี 2 | การบวกและการลบจ�ำ นวนนบั ทม่ี ากกว่า 100,000
ชน้ั ประถมศกึ ษาปที ่ี 4 เลม่ 1

บ2ทที่ การบวกและการลบจ�ำ นวนนับ
ท่ีมากกว่า 100,000

จดุ ประสงค์การเรียนรู้ และสาระสำ�คญั

จดุ ประสงคก์ ารเรียนรู้ สาระส�ำ คญั

นักเรยี นสามารถ

1. หาผลบวกและผลลบของจ�ำ นวนนบั ที่มากกว่า 100,000 การบวกจำ�นวนนบั 2 จ�ำ นวน ท�ำ ไดโ้ ดยน�ำ จำ�นวนท่อี ย่ใู น
พร้อมท้งั ตระหนักถงึ ความสมเหตสุ มผลของคำ�ตอบ หลักเดยี วกนั มาบวกกัน ถา้ ผลบวกในหลกั ใดครบสิบ
หรอื มากกวา่ สิบ ใหท้ ดจำ�นวนทคี่ รบสบิ ไปรวมกบั ผลบวก
ในหลักถัดไปทางซา้ ย
การลบจ�ำ นวนนบั 2 จ�ำ นวน ท�ำ ไดโ้ ดยน�ำ จ�ำ นวนทีอ่ ยู่
ในหลกั เดียวกนั มาลบกนั ให้น�ำ จำ�นวนท่ีเป็นตัวตงั้ ลบด้วย
จ�ำ นวนทเี่ ปน็ ตัวลบ ถา้ ในหลักใดตวั ต้งั น้อยกวา่ ตวั ลบ
ให้กระจายตัวตง้ั ในหลักถัดไปทางซ้าย มารวมกับตัวตง้ั
ในหลักนนั้ กอ่ น แลว้ จึงหาผลลบ

2. หาผลบวก หรือผลลบของจำ�นวนนับที่มากกวา่ 100,000 การหาผลบวกและผลลบของจำ�นวนทม่ี ีหลายหลกั
โดยใชค้ ่าประมาณ โดยใช้คา่ ประมาณ อาจทำ�ได้โดยประมาณจำ�นวนใด
จ�ำ นวนหน่งึ หรือทกุ จำ�นวนให้เปน็ จำ�นวนเต็มสิบ
จ�ำ นวนเต็มร้อย จ�ำ นวนเต็มพัน ... แลว้ นำ�มาบวกหรือลบกัน

3. หาคา่ ของตวั ไม่ทราบค่าในประโยคสัญลักษณ์ การหาค่าของตวั ไมท่ ราบคา่ ในประโยคสัญลักษณ์
แสดงการบวกและประโยคสัญลกั ษณ์แสดงการลบ แสดงการบวกและประโยคสัญลกั ษณ์แสดงการลบ อาจทำ�ได้
ของจำ�นวนนับทม่ี ากกวา่ 100,000 โดยใช้ความสมั พันธ์ระหว่างการบวกกบั การลบ โดยผลบวก
ของจ�ำ นวนนบั 2 จ�ำ นวน เม่ือลบดว้ ยจำ�นวนใดจ�ำ นวนหน่ึง
ผลลบทไ่ี ด้ จะเทา่ กับอกี จ�ำ นวนหนึง่

4. แสดงวธิ ีหาค�ำ ตอบของโจทยป์ ัญหาการบวก โจทยป์ ญั หา การแกโ้ จทยป์ ญั หาการบวก โจทย์ปัญหาการลบ
การลบของจ�ำ นวนนบั ที่มากกว่า 100,000 อาจเริม่ จากทำ�ความเขา้ ใจปญั หา วางแผนการแกป้ ัญหา
ดำ�เนนิ การตามแผน และตรวจสอบ

5. สร้างโจทย์ปัญหาการบวก โจทยป์ ัญหาการลบ การสร้างโจทย์ปัญหาการบวก โจทย์ปญั หาการลบ
ของจ�ำ นวนนับท่ีมากกว่า 100,000 ตอ้ งพจิ ารณาสถานการณท์ ่สี รา้ งข้นึ ให้สมเหตุสมผล
สอดคล้องกบั ความเปน็ จรงิ

36  |  สถาบันส่งเสริมการสอนวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี

คูม่ ือครู รายวชิ าพ้นื ฐาน คณิตศาสตร์ บทที่ 2 | การบวกและการลบจำ�นวนนบั ทมี่ ากกวา่ 100,000
ชน้ั ประถมศกึ ษาปที ี่ 4 เล่ม 1

ตารางวเิ คราะห์เนื้อหากับทกั ษะและกระบวนการทางคณติ ศาสตร์ และเวลาทใ่ี ชใ้ นการจดั กิจกรรม

หวั ขอ้ เน้อื หา เวลา ทักษะและกระบวนการทางคณิตศาสตร์
(ช่ัวโมง)
เตรยี มความพร้อม jklmn
2 .1 การบวก การลบ 1
-----
3
-  -

2.2 การค�ำ นวณโดยใชเ้ คร่อื งคดิ เลข 1 -  -
2.3 การหาค่าของตวั ไมท่ ราบค่า
2.4 โจทยป์ ญั หา 3  -
2.5 การสร้างโจทย์ปญั หา
3  -
ร่วมคดิ รว่ มทำ�
1 

1  -

ทักษะและกระบวนการทางคณติ ศาสตร์

j การแกป้ ญั หา k การส่ือสารและการสอ่ื ความหมายทางคณิตศาสตร์
l การเชื่อมโยง
m การใหเ้ หตุผล n การคดิ สรา้ งสรรค์

สถาบันส่งเสริมการสอนวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี  |  37

คู่มอื ครู รายวิชาพ้ืนฐาน คณิตศาสตร์ บทท่ี 2 | การบวกและการลบจ�ำ นวนนบั ที่มากกว่า 100,000
ชัน้ ประถมศกึ ษาปที ี่ 4 เลม่ 1

คำ�ใหม่

เครอ่ื งคดิ เลข การประมาณผลลพั ธ์

ความรู้หรือทกั ษะพน้ื ฐาน

1. จำ�นวนนบั ท่มี ากกวา่ 100,000
2. การหาคา่ ประมาณเปน็ จ�ำ นวนเต็มสิบ เตม็ รอ้ ย เต็มพนั ...
3. การบวก และการลบจ�ำ นวนนบั ไมเ่ กิน 100,00

สื่อการเรยี นรู้

ลกู คดิ เคร่อื งคดิ เลข

แหล่งเรียนรู้

1. หนังสอื เรียนหน้า 46–103
2. แบบฝกึ หัดหนา้ 20–43

เวลาทใ่ี ชจ้ ดั การเรียนรู้

13 ชัว่ โมง

38  |  สถาบันส่งเสริมการสอนวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี

คู่มอื ครู รายวชิ าพ้ืนฐาน คณติ ศาสตร์ บทท่ี 2 | การบวกและการลบจ�ำ นวนนบั ท่มี ากกวา่ 100,000
ชนั้ ประถมศกึ ษาปที ่ี 4 เลม่ 1

แนวการจัดการเรยี นรู้
การเตรยี มความพร้อม

บทท่ี การบวกและการลบจาํ นวนนบั จาํ นวนรถยนต์ 5 ย่ีหอ้ ที่ขายไดใ้ น พ.ศ. 2558 และ พ.ศ. 2559

2 ทม่ี ากกวา่ 100,000 ยห่ี อ้ พ.ศ. 2558 พ.ศ. 2559

เรียนจบบทนแี้ ลว้ นักเรียนสามารถ MITSUBISHI 59,820 55,409

หาผลบวกและผลลบของจาํ นวนนับทม่ี ากกวา่ 100,000 ISUZU 144,295 143,170
พรอ้ มท้ังตระหนกั ถงึ ความสมเหตสุ มผลของคาํ ตอบ
หาผลบวก หรอื ผลลบของจาํ นวนนบั ที่มากกว่า 100,000 โดยใชค้ ่าประมาณ NISSAN 51,193 42,677
หาค่าของตวั ไม่ทราบค่าในประโยคสัญลักษณ์แสดงการบวก
และประโยคสัญลักษณแ์ สดงการลบของจํานวนนบั ทมี่ ากกวา่ 100,000 TOYOTA 266,005 244,317
แสดงวธิ หี าคําตอบของโจทย์ปญั หาการบวก โจทย์ปัญหาการลบ
ของจาํ นวนนบั ท่ีมากกวา่ 100,000 HONDA 112,178 107,342
สรา้ งโจทยป์ ญั หาการบวก โจทยป์ ญั หาการลบของจาํ นวนนบั ทม่ี ากกวา่ 100,000
รวม 633,491 592,915
¼Ê£Ê·ÔÌ ĹÁ หน่วยเปน็ คัน
ที่มา : www.headdinghtmag.com
1,7XX,XXX
ถ้าต้องการทราบวา่ ยอดขายรวมของรถยนต์
5 ย่หี ้อ ใน พ.ศ. 2558 กับ พ.ศ. 2559
แตกต่างกนั เท่าใด จะหาไดอ้ ยา่ งไร

ถา้ ตอ้ งการทราบยอดขายรถยนต์รวมแตล่ ะยห่ี ้อ EMXOPTOOR
ทข่ี ายได้ใน พ.ศ. 2558 และ พ.ศ. 2559
จะหาไดอ้ ย่างไร

1. ครกู ระตุน้ ความสนใจของนักเรยี นเกี่ยวกบั การใชจ้ ำ�นวนนบั ท่ีมากกว่า 100,000 ในชวี ติ จริง โดยใชข้ ้อมลู ในหนังสอื เรยี น
หนา้ เปิดบท ตั้งเปน็ ประเดน็ ค�ำ ถาม เชน่

∙ พ.ศ. 2558 รถยนต์ยี่ห้อใดขายไดม้ ากท่ีสุด จำ�นวนกี่คนั
∙ จ�ำ นวนรถยนต์ทั้งห้ายห่ี อ้ ทีข่ ายไดใ้ น พ.ศ. 2559 มีประมาณก่ีคนั

จากนนั้ สนทนาเก่ยี วกับการนำ�ความรู้ เรอ่ื ง การบวก การลบจ�ำ นวนนับทีม่ ากกว่า 100,000 ไปใช้ในชีวติ จริง โดยใชค้ ำ�ถาม
จากหนา้ เปดิ บท ซ่งึ นกั เรยี นอาจจะยังหาค�ำ ตอบไม่ได้และครยู งั ไม่ต้องเฉลยคำ�ตอบในเวลานี้ แต่ควรให้นกั เรียนกลบั มาหา
ค�ำ ตอบอีกครัง้ หลงั จากเรียนจบบทนแี้ ลว้

สถาบันส่งเสริมการสอนวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี  |  39

คูม่ ือครู รายวชิ าพ้ืนฐาน คณิตศาสตร์ บทที่ 2 | การบวกและการลบจำ�นวนนับทม่ี ากกวา่ 100,000
ช้นั ประถมศกึ ษาปีที่ 4 เลม่ 1

2. ตรวจสอบความร้พู ้ืนฐานของนกั เรียนเกีย่ วกบั การบวก วิธีทาํ 5216 + วิธที าํ 67034
การลบจ�ำ นวนนบั ไม่เกิน 100,000 และคา่ ประมาณ
โดยท�ำ กจิ กรรมหน้า 46 ถา้ พบนักเรียนทคี่ วามรพู้ ืน้ ฐาน 38378 9765
ยงั ไม่เพยี งพอ ควรทบทวนกอ่ น แลว้ ใหท้ �ำ แบบฝึกหัด 2.1 43594 57269
เป็นรายบุคคล ๔๓,๕๙๔ ๕๗,๒๖๙

เพื่อสร้างเสริมทกั ษะการบวก การลบ และการแกป้ ญั หา
ครอู าจให้นกั เรยี นท�ำ กิจกรรมเสรมิ ดังนี้

กจิ กรรม “รวมให้ได้ 21 และ 99” 70,000
92,932
ใชต้ วั เลขแสดงจ�ำ นวนทกี่ �ำ หนดใหท้ างขวา เตมิ ในวงกลม 13,123
แต่ละวงใหค้ รบ 3 จำ�นวน โดยไม่ซ�ำ้ กนั แล้วให้ได้ผลบวก
ตามที่กำ�หนด มหี ลายคาํ ตอบ

1) ผลบวกในแต่ละวงเปน็ 21 3,526,871 440,000
49,583,196 คือ 3,500,000
คอื 50,000,000

4 1 2 3 หาคาํ ตอบ
6 5 9 11 ๖๖,๐๐๐ บาท
7 12 13 14 ๓๐,๐๐๐ บาท

8 10

2) ผลบวกในแต่ละวงเปน็ 99 4 13
6 14 3
9 13 17 5
21 25 41 49 1 7
29 53 57 61 12 8 2
9
33 11
10
37 45
21
17 57
29 61 25

9 33
41

หมายเหตุ ครอู าจแนะนำ�แนวคดิ ในการหาคำ�ตอบ เชน่ 53 37 13 45
กิจกรรม รวมใหไ้ ด้ 21 ในวงที่มี 8 ก็ให้หาจ�ำ นวนอกี
2 จ�ำ นวนทร่ี วมกันได้ 13 49

40  |  สถาบันส่งเสริมการสอนวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี

คู่มือครู รายวิชาพืน้ ฐาน คณิตศาสตร์ บทท่ี 2 | การบวกและการลบจำ�นวนนบั ท่มี ากกว่า 100,000
ชนั้ ประถมศกึ ษาปที ี่ 4 เลม่ 1
666 0 0
2.1 การบวกและการลบ
66,600
จดุ ประสงค์การเรียนรู้
145800
นกั เรยี นสามารถหาผลบวกและผลลบของจำ�นวนนบั 145,800
ทม่ี ากกวา่ 100,000 พรอ้ มทง้ั ตระหนกั ถงึ ความสมเหตสุ มผล
ของค�ำ ตอบ

ส่ือการเรียนรู้

ลกู คดิ

แนวการจัดการเรียนรู้

1. ใหน้ กั เรยี นท�ำ กจิ กรรมเกย่ี วกบั การซอ้ื ขายทองรปู พรรณ
หนา้ 47 โดยใหน้ ักเรียนสังเกตลกู คิดท่รี ะบายสกี ับผลบวก
ที่ได้ในแต่ละหลักวา่ มคี วามสัมพนั ธ์กันอยา่ งไร จากนั้น
ร่วมกันอภิปรายเพื่อน�ำ ไปสู่ขอ้ สรุปทีว่ ่า การบวกจ�ำ นวน
2 จ�ำ นวน ใช้วิธบี วกจ�ำ นวนในหลักเดยี วกันเข้าดว้ ยกัน
จากนน้ั ให้นักเรยี นร่วมกนั ท�ำ กจิ กรรมหน้า 48 เพ่ือฝกึ
การบวกจ�ำ นวนนับที่มากกว่า 100,000 ท่ีไม่มกี ารทด
โดยครแู นะนำ�การเขียนแสดงการบวกในแนวต้งั ใหเ้ ขยี น
ตัวเลขในหลกั เดยี วกันอย่ตู รงกัน แลว้ นำ�จ�ำ นวนท่ีอยู่ใน
หลกั เดยี วกนั มาบวกกัน

189848

1239938

นอย 32280000
1207000
ชาย
33487000

สถาบันส่งเสริมการสอนวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี  |  41

คู่มือครู รายวชิ าพน้ื ฐาน คณติ ศาสตร์ บทที่ 2 | การบวกและการลบจ�ำ นวนนับทมี่ ากกวา่ 100,000
ชัน้ ประถมศกึ ษาปีที่ 4 เลม่ 1
คนั
2. ครูจดั กจิ กรรมเกย่ี วกับการบวกจ�ำ นวนนับ 2 จำ�นวน คัน
ท่ีมกี ารทด โดยใชส้ ถานการณเ์ ก่ยี วกับจ�ำ นวนรถยนต์ คนั
ท่จี ดทะเบียนในจงั หวัดบงึ กาฬและจังหวดั เลย หน้า 49
มาอธิบายวธิ หี าผลบวกท่มี กี ารทด โดยครูแนะน�ำ ให้นกั เรยี น 135605
ใช้หลกั การเดยี วกับการหาผลบวกของจำ�นวนนับไม่เกิน 895141
100,000 ท่มี ีการทด ซง่ึ เรยี นมาแลว้ ในช้ัน ป.3 กล่าวคือ 1030746
น�ำ จำ�นวนทีอ่ ยใู่ นหลักเดียวกันมาบวกกัน ถา้ ผลบวกใน
หลักใดครบสบิ หรือมากกวา่ สบิ ใหท้ ดจำ�นวนทคี่ รบสบิ ไป 9018594
รวมกบั ผลบวกในหลกั ถัดไปทางซ้าย จากน้นั ให้นักเรียน 27712429
รว่ มกนั ทำ�กิจกรรม แลว้ ท�ำ แบบฝกึ หดั 2.2 เป็นรายบคุ คล 36731023

3. เพือ่ ตรวจสอบความเขา้ ใจและสรปุ ส่งิ ท่ีได้เรียนรู้
ใหน้ กั เรยี นท�ำ กิจกรรม หน้า 50 เป็นรายบุคคล

กิจกรรมเสรมิ

เพอื่ ฝกึ ทกั ษะการบวก การลบจ�ำ นวนนบั ใหน้ กั เรยี น
ทำ�กจิ กรรม “ท�ำ ใหเ้ ทา่ กัน” โดยเตมิ 1 2 3 4 5 6 7 8
หรือ 9 ในช่องสเ่ี หลีย่ ม ให้ผลบวกของจ�ำ นวนในแนวนอน
เทา่ กบั ผลบวกของจ�ำ นวนในแนวตั้งและผลบวกที่ได้ใน
แตล่ ะชุดไมซ่ ้ำ�กัน ตวั อย่างค�ำ ตอบ เชน่

4 4 2 354613 3574705
512 531 451 30184 7164894
10739599
3 2 3 384797
๑๐,๗๓๙,๕๙๙
ผลบวกเป็น 8 ผลบวกเป็น 9 ผลบวกเปน็ 10 ๓๘๔,๗๙๗
69384260
4 6 4 2256000 82625350
623 543 562 49783795 152009610
52039795
5 2 3 ๑๕๒,๐๐๙,๖๑๐
๕๒,๐๓๙,๗๙๕
ผลบวกเปน็ 11 ผลบวกเปน็ 12 ผลบวกเปน็ 13

นําจาํ นวนทีอ่ ยใู นหลกั เดียวกนั มาบวกกนั ถาผลบวกในหลกั ใดครบสบิ หรือมากกวาสิบ
ใหท ดจํานวนที่ครบสบิ ไปรวมกับผลบวกของจาํ นวนในหลกั ถัดไปทางซา ย หรอื อาจแสดง
วธิ กี ารหาคําตอบดว ยการหาผลบวกในแนวตงั้ ดงั นี้ 695308

21861

717169

42  |  สถาบันส่งเสริมการสอนวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี

คู่มือครู รายวชิ าพน้ื ฐาน คณติ ศาสตร์ บทท่ี 2 | การบวกและการลบจำ�นวนนบั ท่มี ากกวา่ 100,000
ชั้นประถมศึกษาปีที่ 4 เลม่ 1
53320
4. ให้นกั เรียนทำ�กิจกรรมเกีย่ วกับการรับซื้อผลผลิตทาง 53,320
การเกษตร หนา้ 51 โดยให้ระบายสีลกู คิดเพื่อหาค�ำ ตอบ
แล้วสังเกตผลลบท่ไี ดใ้ นแตล่ ะหลกั วา่ มคี วามสัมพนั ธ์กัน
อย่างไร จากน้นั อภิปรายร่วมกันจนไดข้ อ้ สรปุ ว่า การลบ
จำ�นวนท่มี ีหลายหลัก ใช้วธิ ีการน�ำ จ�ำ นวนในหลกั เดยี วกัน
ของตัวตง้ั ลบด้วยจำ�นวนในหลักเดยี วกนั ของตัวลบ จากน้นั
ให้นกั เรยี นรว่ มกัน ทำ�กิจกรรม หน้า 52 เป็นรายบุคคล

เขยี นกากบาทท่ีลกู คิดแสดงจํานวนพืชผลทางการเกษตรท่ีมอี ยู่ และเติมคาํ ตอบ

53300
112500
112,500

151000

807162

2510573
110300

2400273

สถาบันส่งเสริมการสอนวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี  |  43

คมู่ อื ครู รายวชิ าพ้นื ฐาน คณติ ศาสตร์ บทที่ 2 | การบวกและการลบจ�ำ นวนนบั ที่มากกวา่ 100,000
ชัน้ ประถมศกึ ษาปีที่ 4 เลม่ 1

5. ครูจดั กจิ กรรมเก่ียวกับการลบจ�ำ นวนนบั 2 จำ�นวน หนงั สือเรียนรายวชิ าพน้ื ฐาน | คณิตศาสตร์ ป.4
ท่มี ีการกระจาย โดยใชส้ ถานการณ์เกีย่ วกับราคา บทที่ 2 | การบวกและการลบจาํ นวนนบั ทม่ี ากกว่า 100,000
รถจักรยานยนต์และรถยนต์ หนา้ 53 โดยครูแนะน�ำ วา่
การหาผลลบของจำ�นวนนบั ที่มากกว่า 100,000 พจิ ารณาการหาผลลบ จากสถานการณ์
ใช้หลกั การเดียวกับการหาผลลบจำ�นวนนับท่ีไมเ่ กนิ
100,000 ทมี่ กี ารกระจาย และการลบจำ�นวนนบั รถจกั รยานยนต์ราคา 45,990 บาท รถกระบะราคา 937,000 บาท ราคารถกระบะต่างจาก
2 จ�ำ นวนในแนวตง้ั ท�ำ ได้โดย นำ�จ�ำ นวนทอี่ ย่ใู นหลัก
เดียวกนั มาลบกนั โดยจ�ำ นวนทีเ่ ป็นตวั ต้ัง ลบด้วยจ�ำ นวน ราคารถจักรยานยนต์เทา่ ใด 9
ทเ่ี ป็นตัวลบ ถา้ ในหลกั ใดตวั ตง้ั น้อยกวา่ ตวั ลบ
ใหก้ ระจายตัวต้ังในหลกั ถัดไปทางซา้ ยมารวมกบั ตัวต้งั 8 13 6 10 10
ในหลกั น้ันก่อน แลว้ จงึ หาผลลบ จากนั้นให้นักเรยี น
ร่วมกันหาผลลบ หน้า 53 แล้วทำ�แบบฝกึ หัด 2.3 รถกระบะ 9 3 7 0 0 0 บาท การลบจาํ นวนนบั ที่มากกวา่
เป็นรายบุคคล รถจกั รยานยนต์ − 100,000 และมีการกระจาย

6. เพ่อื ตรวจสอบความเขา้ ใจ และสรปุ ความรู้ท่ไี ด้ ราคาตา่ งกัน 4 5 9 9 0 บาท ใชห้ ลักการเดียวกนั กบั
ใหน้ กั เรยี นท�ำ กิจกรรม หนา้ 54 เปน็ รายบุคคล 8 9 1 0 1 0 บาท การลบจํานวนนบั ไม่เกนิ 100,000

เตมิ ตวั เลขแสดงจาํ นวน

1 รถอเนกประสงคร์ าคา 1,345,000 บาท รถอเนกประสงคร์ าคามากกวา่ รถกระบะ 489,500 บาท
รถกระบะราคาเทา่ ใด

รถอเนกประสงค์ 1 3 4 5 0 0 0 บาท
รถอเนกประสงคม์ ากกว่ารถกระบะ −

รถกระบะ 4 8 9 5 0 0 บาท

8 5 5 5 0 0 บาท

2 คณติ ตอ้ งการซอ้ื คอนโดมเิ นยี มหอ้ งหนง่ึ ราคา 9,679,400 บาท เขามเี งนิ อยแู่ ลว้ 5,797,900 บาท
คณติ ตอ้ งหาเงินเพิม่ อีกเทา่ ใดจึงจะซือ้ คอนโดมเิ นยี มหอ้ งนี้ได้

คอนโดมเิ นยี มราคา 9 6 7 9 4 0 0 บาท
เงินทมี่ ีอยูแ่ ล้ว −

ต้องหาเงนิ เพ่มิ อีก 5 7 9 7 9 0 0 บาท

3 8 8 1 5 0 0 บาท

การลบจํานวนนบั 2 จาํ นวน ทาํ ได้โดยนําจํานวนท่ีอย่ใู นหลกั เดียวกันมาลบกัน โดยจาํ นวนทเ่ี ปน็ ตวั ตง้ั
ลบด้วยจาํ นวนทเ่ี ปน็ ตัวลบ ถ้าในหลักใดตัวต้งั นอ้ ยกวา่ ตัวลบใหก้ ระจายตัวต้ังในหลกั ถดั ไปทางซา้ ย
มารวมกับตัวตั้งในหลักนั้นกอ่ น แล้วจงึ หาผลลบ

แบบฝึกหดั 2.3

| 53สถาบันส่งเสริมการสอนวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี

657489 7361745
43267 4751832
2609913
614222
๒,๖๐๙,๙๑๓
๖๑๔,๒๒๒
908765431
34105637 98765432
5078247
809999999
29027390
๘๐๙,๙๙๙,๙๙๙
๒๙,๐๒๗,๓๙๐

หาผลลบทลี ะหลกั โดยนาํ จาํ นวนที่เปน ตวั ตั้งลบดว ยจาํ นวนท่เี ปน ตัวลบ

ถา ในหลักใดตวั ต้งั นอยกวา ตวั ลบ ใหกระจายตวั ตัง้ ในหลักถดั ไปทางซา ย มารวมกบั

ตัวตง้ั ในหลักน้ันกอนแลว จงึ หาผลลบ หรืออาจแสดงการหาผลลบในแนวต้ัง

ดังนี้ 247086

53412
193674

44  |  สถาบันส่งเสริมการสอนวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี

คมู่ ือครู รายวชิ าพื้นฐาน คณิตศาสตร์ บทท่ี 2 | การบวกและการลบจำ�นวนนบั ทมี่ ากกว่า 100,000
ช้นั ประถมศกึ ษาปที ่ี 4 เลม่ 1

จดุ ประสงคก์ ารเรียนรู้

นกั เรียนสามารถหาผลบวก หรอื ผลลบของ
จ�ำ นวนนบั ท่มี ากกวา่ 100,000 โดยใชค้ า่ ประมาณ

สื่อการเรียนรู้

-

แนวการจัดการเรียนรู้

1. การหาผลบวก ผลลบโดยใชค้ ่าประมาณ อาจจัดกจิ กรรม
โดยใหน้ ักเรียนพิจารณาตวั อย่าง หน้า 55 แลว้ รว่ มกนั
อภิปรายเพื่อหาขอ้ สรุปเก่ยี วกบั การหาผลบวกโดยใช้
คา่ ประมาณวา่ การเลอื กใช้คา่ ประมาณเปน็ จ�ำ นวนเตม็ ใด
ขึ้นอยู่กบั ความสะดวกในการคดิ ค�ำ นวณและความละเอียด
ของการนำ�ไปใช้ เราสามารถน�ำ การหาผลบวก ผลลบโดย
ใช้ค่าประมาณไปใชพ้ ิจารณาความสมเหตุสมผลของคำ�ตอบ
ทไี่ ด้ จากน้ันให้นกั เรยี นร่วมกันทำ�กจิ กรรมหนา้ 56-57
แล้วท�ำ แบบฝกึ หัด 2.4 เปน็ รายบุคคล

1,790,000

840,000

1,790,000 840,000 950,000

950,000

1,800,000 72,420,482

800,000

1,800,000 800,000 1,000,000 75,700,000 3,300,000

1,000,000 75,700,000 3,300,000 72,400,000
72,420,482
72,400,000

2,000,000

1,000,000

2,000,000 1,000,000 1,000,000

1,000,000 154,061,023

949,800 147,000,000 7,000,000

147,000,000 7,000,000 154,000,000

154,000,000

1,789,500 1,800,000 และ 839,700 840,000 154,061,023
และ 1,800,000 840,000 = 960,000

สถาบันส่งเสริมการสอนวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี  |  45

คมู่ อื ครู รายวชิ าพื้นฐาน คณิตศาสตร์ บทที่ 2 | การบวกและการลบจ�ำ นวนนบั ท่ีมากกว่า 100,000
ชัน้ ประถมศึกษาปีที่ 4 เลม่ 1

2. เพือ่ ตรวจสอบความเข้าใจ ให้นกั เรียนท�ำ กิจกรรม
หน้า 58 เปน็ รายบุคคล

653,472 650,000 และ 48,736 50,000

แต 650,000 50,000 = 600,000
ดงั นัน้ 653,472 48,736 600,000

653,472 48,736 = 604,736

3,687,934 3,700,000 และ 1,421,365 1,400,000

แต 3,700,000 1,400,000 = 5,100,000
ดังนน้ั 3,687,934 1,421,365 5,100,000

3,687,934 1,421,365 = 5,109,299

อยูใ นดลุ ยพินจิ ของครผู สู อน
อยใู นดลุ ยพินจิ ของครผู ูสอน

46  |  สถาบันส่งเสริมการสอนวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี

คมู่ อื ครู รายวชิ าพนื้ ฐาน คณิตศาสตร์ บทที่ 2 | การบวกและการลบจำ�นวนนบั ที่มากกว่า 100,000
ช้นั ประถมศึกษาปที ี่ 4 เลม่ 1
4,399,828
2.2 การค�ำ นวณโดยใชเ้ ครื่องคิดเลข 74,818,379

การสอนการคำ�นวณโดยใชเ้ ครอ่ื งคิดเลข เพ่อื ให้ 5,338,088
ความรู้และทกั ษะพ้ืนฐานในการใช้เคร่ืองคิดเลขสำ�หรับชว่ ยหา 567
คำ�ตอบ (ในบางกรณ)ี หรอื ตรวจสอบความถูกตอ้ งของค�ำ ตอบ
13,312,592
สื่อการเรยี นรู้ 778,514
54,726,408
∙ เครื่องคิดเลขทว่ั ไป 4,682
∙ เคร่อื งคิดเลขวิทยาศาสตร์
สถาบันส่งเสริมการสอนวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี  |  47
แนวการจัดการเรยี นรู้

1. การสอนการค�ำ นวณโดยใช้เคร่ืองคดิ เลข ครูแนะนำ�
เครื่องคดิ เลขทั่วไป และเครอ่ื งคดิ เลขวทิ ยาศาสตร์ ให้
นักเรียนรูจ้ ักป่มุ ต่าง ๆ และวิธกี ารใชง้ านเบ้อื งต้น โดยใช้
ขอ้ มลู จากหน้า 59 ซ่งึ เครื่องคิดเลขแตล่ ะเครอื่ งอาจ
มปี มุ่ และวิธีการใช้งานทแ่ี ตกตา่ งกนั ข้ึนอยู่กับจุดประสงค์
การใช้งาน ยี่ห้อ ร่นุ ในทีน่ ีจ้ ะเน้นการค�ำ นวณโดยใช้
เคร่ืองคดิ เลขแบบทัว่ ไป จากนนั้ ใหน้ ักเรียนรว่ มกนั ท�ำ
กจิ กรรมหนา้ 60

หมายเหตุ
เครอ่ื งคิดเลขทว่ั ไป จะแสดงผลลพั ธต์ ามล�ำ ดบั ของการกดปุม่
การดำ�เนินการ เชน่ 7+7÷7 + 7 × 7-7 ผลลพั ธท์ ีไ่ ดเ้ ปน็
56 แตเ่ ครือ่ งคิดเลขวิทยาศาสตร์ จะแสดงผลลพั ธ์ตามข้อ
ตกลงทางคณติ ศาสตร์ ผลลพั ธท์ ี่ได้เป็น 50

ค่มู อื ครู รายวชิ าพืน้ ฐาน คณติ ศาสตร์ บทท่ี 2 | การบวกและการลบจ�ำ นวนนับท่ีมากกวา่ 100,000
ชั้นประถมศึกษาปีที่ 4 เล่ม 1
963
2. การใช้เครื่องคดิ เลขหาผลลพั ธข์ องโจทย์การบวก ลบ 10,479
คูณ หารระคน ใหน้ กั เรยี นทำ�กจิ กรรม หน้า 61 โดยใช้
เครื่องคิดเลขหาผลลัพธต์ ามโจทย์ทก่ี �ำ หนดและกดปุ่มที่ 37,546
เครื่องคิดเลขตามล�ำ ดบั

ข้อควรระวงั โจทย์หน้า 61 ขอ้ 3 ถ้านักเรยี น กดตวั เลข
และปุ่มการด�ำ เนินการตามล�ำ ดบั ทโ่ี จทยแ์ สดง ผลลพั ธท์ ่ไี ด้
จะไมถ่ กู ต้อง ครูแนะนำ�ให้นักเรยี นคำ�นวณในวงเล็บก่อน
แลว้ น�ำ ผลการคำ�นวณทีไ่ ดม้ าบวกกบั จ�ำ นวนทเี่ หลอื

3. ครแู ละนักเรยี นร่วมกนั หาผลลัพธ์ตามโจทย์ หน้า 62
โดยครแู นะนำ�การใชป้ มุ่ จดจำ�ผลลพั ธ์จากการค�ำ นวณ
จากน้นั ให้นักเรียนร่วมกันท�ำ กิจกรรมหน้า 63
แลว้ ท�ำ แบบฝกึ หดั 2.5 เปน็ รายบคุ คล

24,786 52,693,481
37,411,760
33,046
60,698
48  |  สถาบันส่งเสริมการสอนวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี 5,288,073
386
910
72,413
779
8,311
187,061

คู่มอื ครู รายวิชาพน้ื ฐาน คณิตศาสตร์ บทท่ี 2 | การบวกและการลบจ�ำ นวนนบั ท่ีมากกวา่ 100,000
ชน้ั ประถมศกึ ษาปีที่ 4 เลม่ 1
3,368,396
4. เพื่อตรวจสอบความเขา้ ใจ ให้นกั เรยี นทำ�กิจกรรม 4,566,834
หน้า 64 เปน็ รายบคุ คล
254
97,108,791
657,050
6,525
2,539
999,394
223,824
387,889

สถาบันส่งเสริมการสอนวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี  |  49

คมู่ ือครู รายวชิ าพน้ื ฐาน คณิตศาสตร์ บทที่ 2 | การบวกและการลบจ�ำ นวนนับทีม่ ากกว่า 100,000
ชน้ั ประถมศึกษาปที ่ี 4 เล่ม 1

2.3 การหาค่าของตัวไม่ทราบค่า

จุดประสงค์การเรยี นรู้

นักเรียนสามารถหาคา่ ของตัวไม่ทราบคา่ ในประโยค
สัญลักษณแ์ สดงการบวก และประโยคสัญลกั ษณ์
แสดงการลบของจำ�นวนนบั ทม่ี ากกวา่ 100,000

สื่อการเรียนรู้

เคร่ืองคิดเลข

แนวการจัดการเรียนรู้

1. การหาคา่ ของตัวไมท่ ราบคา่ ในประโยคสญั ลกั ษณ์

การบวก ครใู ช้การถาม-ตอบ ทบทวนความสมั พันธร์ ะหวา่ ง

การบวกกับการลบ โดยใชจ้ ำ�นวนที่นักเรียนสามารถคิด 750,000 1,000,000
250,000 1,200,000
คำ�นวณในใจได้ จากน้ันครูก�ำ หนด แทน

จำ�นวนนับ และ + = ให้นักเรยี นบอกความ

สมั พนั ธร์ ะหวา่ งการบวกกบั การลบ โดยครูอาจใช้ค�ำ ถาม

กระตนุ้ แล้วรว่ มกันอภปิ รายจนได้ข้อสรปุ วา่ ผลบวกของ 1,200,000

จ�ำ นวนนับ 2 จ�ำ นวน เมอื่ ลบดว้ ยจ�ำ นวนใดจำ�นวนหนงึ่ 300,000

ผลลบท่ไี ด้จะเทา่ กับจำ�นวนอีกจำ�นวนหน่งึ จากนน้ั ใหร้ ว่ มกัน

ท�ำ กิจกรรม หน้า 65 พรอ้ มทง้ั แนะนำ�วา่ ในประโยค

สญั ลักษณ์ แทนตวั ไม่ทราบค่า

2. ครกู ำ�หนดประโยคสัญลักษณท์ ี่มีตวั ไม่ทราบค่า แล้วใช้
การถาม-ตอบประกอบการอธบิ าย เพื่อหาค่าของตวั ไม่ทราบคา่
โดยใช้ความสมั พันธ์ระหวา่ งการบวกกับการลบ เชน่

1) 250,000 + = 400,000

จะได้ = 400,000 - 250,000

แสดงว่า = 150,000

2) + 1,300,000 = 2,000,000

จะได้ = 2,000,000 - 1,300,000

แสดงว่า = 700,000

จากน้นั ให้รว่ มกันพิจารณาการหาคำ�ตอบจากโจทย์หนา้ 66
โดยครูใช้ค�ำ ถามกระตนุ้

50  |  สถาบันส่งเสริมการสอนวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี

คู่มือครู รายวิชาพ้นื ฐาน คณิตศาสตร์ บทท่ี 2 | การบวกและการลบจำ�นวนนบั ทมี่ ากกว่า 100,000
ช้ันประถมศกึ ษาปีที่ 4 เล่ม 1

3. ครูใช้การถามตอบประกอบการอธบิ ายตวั อย่างหน้า 67
แล้วรว่ มกันท�ำ กจิ กรรมหน้า 67 ถงึ 68 โดยใชเ้ คร่ืองคิดเลข
ตรวจสอบความถูกตอ้ ง จากน้ันใหท้ �ำ แบบฝกึ หัด 2.6
เปน็ รายบคุ คล

4. เพ่อื ตรวจสอบความเข้าใจและสรปุ ความรู้ทีไ่ ด้ ใหน้ กั เรียน
ทำ�กจิ กรรมหน้า 69 เป็นรายบคุ คล

1,346,531
2,128,881
๒,๑๒๘,๘๘๑
2,128,881 + 1,346,531 = 3,475,412

จากความสัมพันธร ะหวางการบวกกับการลบ จากความสมั พันธร ะหวา งการบวกกบั การลบ จากความสัมพันธร ะหวา งการบวกกบั การลบ
จะได = 924,136 632,428 จะได = 789,377 724,362 จะได = 859,689 632,168
ดังนั้น แทน 291,708 ดังนน้ั แทน 65,015 ดงั น้นั แทน 227,521

๒๙๑,๗๐๘ แทน ๖๕,๐๑๕ แทน ๒๒๗,๕๒๑

จากความสมั พนั ธร ะหวางการบวกกับการลบ จากความสัมพันธร ะหวา งการบวกกบั การลบ จากความสมั พนั ธระหวางการบวกกับการลบ
จะได = 6,498,124 3,142,687 จะได = 45,243,120 6,812,364 จะได = 2,537,958 312,732
ดงั นั้น แทน 3,355,437 ดังนัน้ แทน 38,430,756 ดังนนั้ แทน 2,225,226

๓,๓๕๕,๔๓๗ แทน ๓๘,๔๓๐,๗๕๖ แทน ๒,๒๒๕,๒๒๖

จากความสมั พนั ธระหวางการบวกกับการลบ
จะได = 935,765 125,827
ดังนั้น แทน 809,938

๘๐๙,๙๓๘

ใชความสมั พนั ธร ะหวางการบวกกับการลบ

จาก + 256,000 = 1,350,000

จะไดวา = 1,350,000 256,000

= 1,094,000

ดังนนั้ แทน 1,094,000

สถาบันส่งเสริมการสอนวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี  |  51

คู่มือครู รายวชิ าพนื้ ฐาน คณิตศาสตร์ บทท่ี 2 | การบวกและการลบจ�ำ นวนนับที่มากกวา่ 100,000
ชัน้ ประถมศกึ ษาปีท่ี 4 เลม่ 1

5. การหาคา่ ของตัวไมท่ ราบคา่ จากประโยคสญั ลักษณ์

การลบ ครใู ช้การถาม-ตอบ ทบทวนความสัมพนั ธร์ ะหว่าง

การบวกกับการลบ โดยใช้จ�ำ นวนทนี่ ักเรียนสามารถคิด

ค�ำ นวณในใจได้ จากนนั้ ครูก�ำ หนด แทน

จำ�นวนนับ และ - = ให้นกั เรยี นบอก

ความสมั พนั ธ์ระหว่างการบวกกบั การลบ โดยครอู าจใช้

คำ�ถามกระตนุ้ แล้วรว่ มกันอภปิ รายจนไดข้ อ้ สรุปว่า

ผลลบของจำ�นวนนับ 2 จำ�นวน เมอื่ บวกดว้ ยจ�ำ นวนใด

จ�ำ นวนหนึง่ ผลบวกทไ่ี ดจ้ ะเท่ากบั จำ�นวนอกี จ�ำ นวนหนึง่

แล้วใหร้ ว่ มกนั ท�ำ กจิ กรรมหน้า 70 จากน้ัน ครูกำ�หนด

ประโยคสญั ลักษณท์ ่มี ตี วั ไมท่ ราบคา่ แล้วใช้การถาม-ตอบ

ประกอบการอธิบาย เพื่อหาคา่ ของตัวไม่ทราบค่า โดยใช้

ความสมั พนั ธ์ระหว่างการบวกกบั การลบ เชน่

1) 500,000 - = 200,000
จะได้ 500,000 - 200,000 =
หรอื = 500,000 - 200,000
2) - 3,500,000 = 1,500,000
จะได้ = 3,500,000 + 1,500,000

52  |  สถาบันส่งเสริมการสอนวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี

คมู่ ือครู รายวชิ าพ้ืนฐาน คณิตศาสตร์ บทท่ี 2 | การบวกและการลบจำ�นวนนบั ทมี่ ากกว่า 100,000
ชน้ั ประถมศึกษาปีท่ี 4 เล่ม 1

6. ครูใช้การถามตอบประกอบการอธิบายตวั อย่าง หนา้ 71
แลว้ รว่ มกนั ทำ�กิจกรรมหน้า 72 โดยใชเ้ ครอื่ งคดิ เลขตรวจ
สอบความถูกตอ้ ง จากน้ันท�ำ แบบฝกึ หัด 2.7
เป็นรายบคุ คล

5,769,567 + 1,647,890
5,769,567 + 1,647,890
7,417,457
๗,๔๑๗,๔๕๗
7,417,457 1,647,890 = 5,769,567

แสดงวธิ ีหาจาำ นวนท่แี ทนด้วย โดยใชเ้ ครื่องคดิ เลข

จากความสมั พนั ธร ะหวา งการบวกกับการลบ
จะได = 825,364 203,241
ดงั น้นั แทน 622,123

๖๒๒,๑๒๓

จากความสัมพันธระหวา งการบวกกับการลบ
จะได = 1,147,197 + 1,250,800
ดงั น้ัน แทน 2,397,997

๒,๓๙๗,๙๙๗

จากความสัมพันธร ะหวา งการบวกกับการลบ
จะได = 583,645 + 632,694
ดงั นัน้ แทน 1,216,339

๑,๒๑๖,๓๓๙

จากความสมั พันธระหวา งการบวกกับการลบ
จะได = 3,924,021 1,543,724
ดงั นน้ั แทน 2,380,297

๒,๓๘๐,๒๙๗

สถาบันส่งเสริมการสอนวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี  |  53

คู่มือครู รายวชิ าพื้นฐาน คณิตศาสตร์ บทท่ี 2 | การบวกและการลบจ�ำ นวนนบั ทมี่ ากกวา่ 100,000
ชน้ั ประถมศกึ ษาปที ่ี 4 เลม่ 1

7. เพ่อื ตรวจสอบความเข้าใจและสรปุ ความรู้ท่ไี ด้
ให้นักเรยี นทำ�กิจกรรมหนา้ 73 เปน็ รายบคุ คล

จากความสมั พนั ธร ะหวา งการบวกกับการลบ จากความสมั พนั ธร ะหวา งการบวกกับการลบ
จะได = 736,293 426,180 จะได = 7,632,768 + 6,134,021
ดังนนั้ แทน 310,113 ดังน้ัน แทน 13,766,789

แทน ๓๑๐,๑๑๓ แทน ๑๓,๗๖๖,๗๘๙

จากความสัมพนั ธระหวางการบวกกบั การลบ จากความสมั พันธระหวา งการบวกกบั การลบ
จะได = 1,365,423 + 312,032 จะได = 7,627,482 2,205,321
ดงั นนั้ แทน 1,677,455 ดังน้นั แทน 5,422,161

แทน ๑,๖๗๗,๔๕๕ แทน ๕,๔๒๒,๑๖๑

ใชค วามสมั พันธระหวางการบวกกับการลบ

จาก 541,000 = 41,000

จะไดวา = 541,000 41,000

= 500,000

ดังน้ัน แทน 500,000

54  |  สถาบันส่งเสริมการสอนวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี

คูม่ ือครู รายวิชาพนื้ ฐาน คณิตศาสตร์ บทท่ี 2 | การบวกและการลบจ�ำ นวนนับทม่ี ากกวา่ 100,000
ชน้ั ประถมศึกษาปีที่ 4 เล่ม 1

8. การหาเลขโดดในหลกั ตา่ ง ๆ จากการเขยี นแสดงการบวก
ในแนวต้งั หน้า 74 ครูอาจแนะน�ำ ใหใ้ ชค้ วามสัมพนั ธ์
ระหวา่ งการบวกกบั การลบ หาเลขโดดใน
จาก ตวั ตง้ั + ตัวบวก = ผลบวก
ซงึ่ ถ้ามจี �ำ นวนใดจำ�นวนหนึ่งเปน็ ตวั ไม่ทราบคา่ จะไดด้ ังนี้

ตัวต้งั + ตัวบวก =
หรอื = ตัวตัง้ + ตัวบวก

ตัวตั้ง + = ผลบวก
หรอื = ผลบวก - ตัวต้งั

+ ตวั บวก = ผลบวก
หรือ = ผลบวก - ตวั บวก

ขอ้ ควรระวงั การหาเลขโดดในแตล่ ะหลกั ของโจทยก์ ารบวก
ในแนวต้ัง จะตอ้ งไม่ลมื ตวั ทดที่ไดจ้ ากการหาผลบวกของหลัก
ที่อย่ตู ดิ กนั ทางขวา

สถาบันส่งเสริมการสอนวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี  |  55

คู่มือครู รายวชิ าพื้นฐาน คณิตศาสตร์ บทที่ 2 | การบวกและการลบจำ�นวนนบั ท่มี ากกวา่ 100,000
ชั้นประถมศกึ ษาปีท่ี 4 เลม่ 1

9. การหาเลขโดดในหลกั ตา่ ง ๆ จากการเขยี นแสดงการลบ
ในแนวต้ัง หนา้ 75 ครูอาจแนะนำ�ให้ใช้ความสัมพันธ์
ระหว่างการบวกกบั การลบ หาเลขโดดใน
จาก ตวั ตง้ั - ตัวลบ = ผลลบ
ซึ่งถา้ มจี �ำ นวนใดจ�ำ นวนหน่ึงเป็นตัวไม่ทราบคา่ จะได้ดังนี้

ตัวตงั้ - ตวั ลบ =

หรอื = ตัวต้งั - ตัวลบ

ตัวตง้ั - = ผลลบ
+ ผลลบ = ตวั ตงั้

หรอื = ตัวตั้ง - ผลลบ

- ตัวลบ = ผลลบ

หรอื = ผลลบ + ตวั ลบ

10. ใหน้ ักเรยี นร่วมกันท�ำ กจิ กรรมหน้า 76 โดยโจทย์
บางขอ้ ทเ่ี ป็นโจทย์การลบ นักเรยี นอาจไม่ถนดั ใช้การลบ
ครูอาจแนะน�ำ ให้ใช้การแปลงจากโจทย์การลบเป็นโจทย์
การบวก โดยอาศัยความสมั พันธร์ ะหวา่ งการบวกกบั การลบ
เช่น

578 0 2 5 06 58 50
38 31 38 31 22 16
2 5 06 02
578 0 96
โจทยก์ ารลบ โจทยก์ ารบวก 45
98 62
แลว้ หาเลขโดดในหลกั ตา่ ง ๆ โดยใชว้ ธิ ีการเชน่ เดยี วกับ 59 24
การหาเลขโดดในหลักตา่ ง ๆ ของโจทยก์ ารบวก จากน้นั
ให้นกั เรียนท�ำ แบบฝึกหดั 2.8 เปน็ รายบคุ คล 75

ข้อควรระวัง การหาเลขโดดในแต่ละหลักของโจทย์ การลบ 4 89
แนวตงั้ ต้องไม่ลืมวา่ ถา้ มกี ารกระจายจ�ำ นวนจากหลักท่ีอยู่ 58 35
ติดกนั ทางซ้ายต้องลบตวั ตัง้ ออก 1
30 47

56  |  สถาบันส่งเสริมการสอนวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี

คู่มือครู รายวิชาพ้นื ฐาน คณิตศาสตร์ บทท่ี 2 | การบวกและการลบจ�ำ นวนนบั ที่มากกวา่ 100,000
ชั้นประถมศกึ ษาปีท่ี 4 เลม่ 1

11. เพื่อตรวจสอบความเข้าใจและสรุปความรู้ที่ได้
ใหน้ ักเรยี นท�ำ กจิ กรรมหนา้ 77 เป็นรายบคุ คล

86 37
24
03
71
58 9

71 2 21
4 63
219 34

94

1 11 1) เลขโดดทเ่ี ตมิ ในหลกั หนวยหาไดจ าก + 5 = 11 หนว ย หรือ 1 สิบ
กับ 1 หนวย ดังนัน้ คือ 6 และทด 1 สิบไปทีห่ ลกั สิบ
76
3 2) เลขโดดที่เตมิ ในหลักสบิ หาไดจาก + 2 + 1 = 10 สบิ หรอื 1 รอย
กับ 0 สบิ ดังนั้น คอื 7 และทด 1 รอยไปทหี่ ลกั รอย
3
3) เลขโดดทเ่ี ติมในหลกั รอยหาไดจ าก 4 + 8 + 1 = 13 รอ ย
หรือ 1 พัน กับ 3 รอย ดงั นน้ั คือ 3 และทด 1 พันไปท่ีหลกั พัน

4) เลขโดดทีเ่ ติมในหลกั พันหาไดจ าก 1 + + 1 = 5 พัน

ดงั นัน้ คอื 3

สถาบันส่งเสริมการสอนวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี  |  57

คู่มือครู รายวิชาพน้ื ฐาน คณิตศาสตร์ บทท่ี 2 | การบวกและการลบจำ�นวนนับท่ีมากกวา่ 100,000
ชนั้ ประถมศึกษาปีท่ี 4 เลม่ 1

2.4 โจทยป์ ัญหา

จดุ ประสงคก์ ารเรียนรู้

นักเรียนสามารถแสดงวธิ ีหาค�ำ ตอบของโจทยป์ ญั หา
การบวก โจทยป์ ัญหาการลบของจำ�นวนนบั ที่มากกวา่
100,000

สือ่ การเรยี นรู้

-

แนวการจดั การเรียนรู้

การวเิ คราะหโ์ จทย์และหาคำ�ตอบครอู าจจัดกิจกรรม ดงั นี้

1. ใชก้ ารซกั ถามเพื่อทบทวนการแก้โจทยป์ ญั หา
ซึ่งใช้กระบวนการแกป้ ญั หา ตามข้ันตอน ดงั น้ี

ข้ันท่ี 1 ท�ำ ความเข้าใจปัญหา

ขน้ั ท่ี 2 วางแผนแกป้ ญั หา

ขนั้ ที่ 3 ด�ำ เนนิ การตามแผน

ขัน้ ที่ 4 ตรวจสอบหรือมองย้อนกลับ

ครูควรใช้การซกั ถามเพ่ือเน้นย�ำ้ ให้นักเรียนแปลความ
หมาย ตีความจากโจทยป์ ัญหา พรอ้ มทงั้ แนะนำ�ใหเ้ ขียนภาพ
ประกอบ เพ่อื เช่ือมโยงไปส่กู ารดำ�เนนิ การทางคณิตศาสตร์
แตไ่ มค่ วรแนะนำ�ใหน้ ักเรียนจากคำ�สำ�คญั ท่ปี รากฏในโจทย์
เพราะอาจทำ�ใหเ้ ลอื กใช้การดำ�เนินการทางคณติ ศาสตรท์ ี่
ไม่ถกู ต้อง เช่น

∙ แบงคอ์ า่ นหนังสอื ได้ 15 หน้า ต่อมาอ่านเพ่ิมอีก
10 หน้า แบงค์อา่ นหนงั สือไดท้ ง้ั หมดกี่หน้า
(แบงค์อา่ นได้ทั้งหมด 15 + 10 = 25 หน้า)

∙ แบงค์ต้ังใจจะอ่านหนังสอื ใหไ้ ด้ 35 หนา้ แบงค์
อ่านไปแลว้ 20 หน้า ตอ้ งอ่านเพิ่มอกี กี่หนา้
จงึ จะครบตามที่ตง้ั ใจ
(ตอ้ งอา่ นเพิม่ อกี 35 – 20 = 15 หนา้ จงึ จะครบ
ตามทต่ี ้งั ใจ)
ครคู วรยกตวั อย่างสถานการณอ์ น่ื เพิม่ เติมเพอ่ื ให้

นกั เรียนตระหนักถึงขอ้ ผดิ พลาดท่อี าจเกิดขน้ึ จากการจ�ำ
ค�ำ ส�ำ คญั

58  |  สถาบันส่งเสริมการสอนวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี

คู่มือครู รายวชิ าพ้นื ฐาน คณติ ศาสตร์ บทที่ 2 | การบวกและการลบจำ�นวนนบั ที่มากกว่า 100,000
ชัน้ ประถมศกึ ษาปที ี่ 4 เล่ม 1

2. ครใู ชก้ ารถาม-ตอบ ประกอบการพจิ ารณาการวเิ คราะห์
และหาค�ำ ตอบของโจทยป์ ญั หาหนา้ 78-81 ท้ังนี้ครูควร
ฝกึ ให้นกั เรียนเขยี นภาพประกอบวิธีคดิ โดยใช้ bar model
ในการตรวจสอบความถูกตอ้ งของค�ำ ตอบ ควรย�ำ้ ให้ตรวจ
สอบกบั โจทย์ทุกคร้ัง ถ้าค�ำ ตอบนั้นมคี วามสอดคล้องกับ
เงื่อนไขของโจทย์แสดงวา่ เปน็ คำ�ตอบทถ่ี กู ตอ้ ง แตไ่ มค่ วร
น�ำ ค�ำ ตอบที่ได้แทนในประโยคสัญลกั ษณ์ท่สี รา้ งข้ึน เพราะ
ประโยคสญั ลกั ษณท์ ีส่ รา้ งขึ้นอาจไม่ถกู ต้อง

หมายเหต ุ ครูควรศึกษาวิธีการเขียนรูปแสดงวิธีคิดโดยใช้
bar model และวิธีการอธิบายความสมั พันธ์
ของรปู ท่ีสร้างขนึ้

การสอนแกโ้ จทยป์ ญั หา
โดยใชบ้ าร์ โมเดล (Bar Model)

สถาบันส่งเสริมการสอนวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี  |  59

คมู่ อื ครู รายวิชาพ้นื ฐาน คณติ ศาสตร์ บทที่ 2 | การบวกและการลบจำ�นวนนับทีม่ ากกวา่ 100,000
ชนั้ ประถมศกึ ษาปที ่ี 4 เล่ม 1

3. ครูและนักเรยี นรว่ มกันพจิ ารณาตัวอยา่ งหน้า 82
จากนั้นรว่ มกันทำ�กจิ กรรมหน้า 83 แล้วให้ท�ำ แบบฝึกหัด
2.9 เป็นรายบคุ คล

บานราคา 2,500,000 บาท ตองหาเพิม่
มีเงนิ อยแู ลว 1,845,000 บาท

2,500,000 1,845,000 =

พัชราตอ งหาเงินมาเพม่ิ อยา งนอยท่ีสดุ 2,500,000 1,845,000 = 655,000 บาท จงึ จะซอื้ บานได

๖๕๕,๐๐๐ บาท

เขื่อนภูมพิ ล 9,510,000,000 ลบ.ม. 3,952,000,000 ลบ.ม.
เข่ือนสริ ิกติ ์ิ

9,510,000,000 + 3,952,000,000 =

เขอ่ื นภูมพิ ลมคี วามจุ 9,510,000,000 + 3,952,000,000 = 13,462,000,000 ลกู บาศกเ มตร
๑๓,๔๖๒,๐๐๐,๐๐๐ ลูกบาศกเมตร

60  |  สถาบันส่งเสริมการสอนวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี

คมู่ ือครู รายวิชาพ้นื ฐาน คณิตศาสตร์ บทที่ 2 | การบวกและการลบจ�ำ นวนนบั ท่ีมากกวา่ 100,000
ชั้นประถมศึกษาปีที่ 4 เล่ม 1

4. การวเิ คราะห์โจทยแ์ ละหาคำ�ตอบของโจทยป์ ญั หา
หนา้ 84-85 ซึ่งเป็นสถานการณป์ ญั หาเกีย่ วกบั การบวก
การลบทต่ี อ้ งการหาค่าของตัวไมท่ ราบค่า ครคู วรทบทวน
ต�ำ แหนง่ ของตวั ไม่ทราบค่า ( ) ในประโยคสญั ลักษณ์ เช่น

∙ 250,000 + = 568,000

∙ + 156,000 = 785,367
∙ 634,800 - = 485,000

∙ - 450,000 = 267,000

จากนน้ั ให้หาคา่ ของตัวไมท่ ราบค่า โดยใชค้ วามสัมพนั ธ์
ระหวา่ งการบวกกับการลบ

การสอนการวิเคราะหแ์ ละหาคำ�ตอบของโจทย์ปญั หา
ใชข้ ้นั ตอนการแกป้ ัญหาเชน่ เดียวกับการวิเคราะหแ์ ละหา
ค�ำ ตอบของโจทยป์ ัญหาทผ่ี า่ นมาก่อนหนา้ น้ี โดยอาจแสดง
วิธคี ดิ โดยใช้การวาดรปู เชน่ bar model แลว้ เขียนประโยค
สัญลกั ษณ์ทมี่ ตี ัวไมท่ ราบค่า และหาคา่ ของตัวไมท่ ราบคา่
โดยใชค้ วามสัมพนั ธ์ระหวา่ งการบวกกับการลบ ครูควรย้ำ�ให้
นักเรยี นตรวจสอบความถกู ตอ้ งของค�ำ ตอบทุกครง้ั

ครแู ละนกั เรยี นรว่ มกนั วิเคราะห์โจทยแ์ ละหาค�ำ ตอบ
หนา้ 84-85 และตวั อย่างหนา้ 86 จากน้ัน ให้นักเรยี น
ร่วมกันท�ำ กจิ กรรมหนา้ 87-88 แลว้ ทำ�แบบฝึกหดั 2.10
เปน็ รายบุคคล

สถาบันส่งเสริมการสอนวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี  |  61

คู่มือครู รายวชิ าพื้นฐาน คณิตศาสตร์ บทที่ 2 | การบวกและการลบจำ�นวนนบั ท่มี ากกวา่ 100,000
ชั้นประถมศึกษาปที ่ี 4 เล่ม 1

ปรมิ าณนํ้าทมี่ รี วมกับน้ําฝนท่ีจะตก

3,410,241 ลบ.ม.

มีนาํ้ 975,302 ลบ.ม. ปริมาณนํา้ ฝนท่ีคาดการณไว

975,302 + = 3,410,241

หรือ = 3,410,241 975,302 = 2,434,939

ดงั นนั้ ปรมิ าณนํา้ ฝนท่คี าดการณไว 2,434,939 ลกู บาศกเมตร
๒,๔๓๔,๙๓๙ ลกู บาศกเ มตร

รายไดร วมของพอและแม
830,236 บาท

รายไดของพอ รายไดของแม
245,581 บาท

245,581 + = 830,236

หรือ = 830,236 245,581 = 584,655

ดังนั้น ปทีแ่ ลวแมม ีรายได 584,655 บาท

๕๘๔,๖๕๕ บาท

ยอดการผลิตท้งั หมด
356,000 คนั

ผลติ ไวแลว ผลติ เพมิ่ 58,400 คัน

+ 58,400 = 356,000 58,400 = 297,600

หรือ = 356,000
ดังนนั้ เดิมโรงงานผลิตรถยนต 297,600 คนั

๒๙๗,๖๐๐ คัน

ราคาบาน

จา ยแลว 2,455,900 บาท จา ยเพ่ิมอีก 1,576,000 บาท

2,455,900 = 1,576,000

หรอื = 1,576,000 + 2,455,900 = 4,031,900
ดงั นนั้ พอ ซ้ือบา นราคา 4,031,900 บาท

๔,๐๓๑,๙๐๐ บาท

62  |  สถาบันส่งเสริมการสอนวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี

คมู่ อื ครู รายวิชาพ้นื ฐาน คณติ ศาสตร์ บทท่ี 2 | การบวกและการลบจ�ำ นวนนับที่มากกวา่ 100,000
ชัน้ ประถมศกึ ษาปีที่ 4 เลม่ 1

5. เพื่อตรวจสอบความเข้าใจของนักเรียน ใหน้ ักเรยี น
ท�ำ กจิ กรรม หนา้ 89 - 90 เปน็ รายบุคคล

พ.ศ. 2558 29,881,091 คน
พ.ศ. 2557 5,071,404 คน

29,881,091 = 5,071,404 หรือ 29,881,091 5,071,404 =

ดังน้นั พ.ศ.2557 มนี ักทอ งเทย่ี วตางชาติมาเทีย่ วในประเทศไทย 29,881,091 5,071,404 = 24,809,687 คน

๒๔,๘๐๙,๖๘๙ คน

ประถมศึกษา 4,656,457 คน
มัธยมศึกษา 2,379,085 คน

4,656,457 = 2,379,085 หรือ 4,656,457 2,379,085 =

ดงั น้นั พ.ศ.2558 มนี ักเรียนระดับมธั ยมศึกษา 4,656,457 2,379,085 = 2,277,372 คน

๒,๒๗๗,๓๗๒ คน

พ.ศ. 2558 36,731,023 คนั
พ.ศ. 2557 895,843 คนั

36,731,023 = 895,843 หรอื 36,731,023 895,843 =

ดงั นน้ั พ.ศ. 2557 มีรถจดทะเบียนสะสม 36,731,023 895,843 = 35,835,180 คัน

๓๕,๘๓๕,๑๘๐ คัน

สง ออก 7,548,573 ลา นบาท
นาํ เขา 643,848 ลานบาท

7,548,573 = 643,848 หรือ 7,548,573 643,848 =

ดังนน้ั พ.ศ. 2559 ประเทศไทยนาํ เขา สินคา มูลคา 7,548,573 643,848 = 6,904,725 ลานบาท

๖,๙๐๔,๗๒๕ ลานบาท

สถาบันส่งเสริมการสอนวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี  |  63

คู่มอื ครู รายวิชาพนื้ ฐาน คณิตศาสตร์ บทท่ี 2 | การบวกและการลบจ�ำ นวนนบั ทมี่ ากกว่า 100,000
ชน้ั ประถมศกึ ษาปีท่ี 4 เลม่ 1

การสอนการเขยี นแสดงวิธีทำ�โจทยป์ ญั หาการบวก
และโจทย์ปญั หาการลบ อาจจัดกิจกรรม ดงั นี้
1. ครแู ละนกั เรียนร่วมกนั วเิ คราะห์โจทย์ แสดงวธิ ีคิด
และแสดงวิธีทำ�พร้อมตรวจสอบความถูกต้องของค�ำ ตอบ
จากตัวอย่างที่ 1 หนา้ 91 และตัวอยา่ งท่ี 2 หน้า 92

64  |  สถาบันส่งเสริมการสอนวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี

คู่มอื ครู รายวิชาพนื้ ฐาน คณิตศาสตร์ บทที่ 2 | การบวกและการลบจำ�นวนนับทมี่ ากกวา่ 100,000
ชั้นประถมศกึ ษาปีที่ 4 เล่ม 1

2. ให้นกั เรยี นรว่ มกันทำ�กิจกรรม หนา้ 93-94
แล้วทำ�แบบฝกึ หดั 2.11 เป็นรายบุคคล

ป.3 789,717 คน 10,748 คน

ป.4

789,717 + 10,748 = 789717 คน
+
นกั เรยี นชน้ั ป.3 มี 10748 คน
นกั เรยี นช้ัน ป.4 มมี ากกวาชัน้ ป.3
นักเรียนชั้น ป.4 มี 800465 คน

๘๐๐,๔๖๕ คน

810,165 คน

พ.ศ. 2556 800,465 คน สว นตาง
พ.ศ. 2557

810,165 800,465 =

พ.ศ. 2556 มีนักเรยี นชั้น ป.4 810165 คน

พ.ศ. 2557 มีนกั เรยี นชนั้ ป.4 800465 คน

จาํ นวนนกั เรยี นตางกัน 9700 คน

พ.ศ. 2557 นกั เรียนชนั้ ป.4 ลดลงจาก พ.ศ. 2556 จาํ นวน 9,700 คน

๙,๗๐๐ คน

149,600,000 57,910,000 =

โลกอยหู า งจากดวงอาทิตยประมาณ 149600000 กิโลเมตร
กิโลเมตร
ดาวพุธอยหู า งจากดวงอาทิตยป ระมาณ 57910000 กโิ ลเมตร

ดาวพุธอยูหางจากโลกประมาณ 91690000

๙๑,๖๙๐,๐๐๐ กโิ ลเมตร

จนี 1,312,598,450 คน
ไทย 65,931,550 คน

65,931,550 + 1,312,598,450 = 65931550 + คน
1312598450 คน
ราชอาณาจักรไทยมีประชากร 1378530000 คน
ประชากรราชอาณาจักรไทยนอ ยกวาสาธารณรัฐประชาชนจนี
สาธารณรัฐประชาชนจนี มีประชากร

๑,๓๗๘,๕๓๐,๐๐๐ คน

สถาบันส่งเสริมการสอนวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี  |  65

คู่มือครู รายวชิ าพืน้ ฐาน คณิตศาสตร์ บทที่ 2 | การบวกและการลบจ�ำ นวนนบั ที่มากกวา่ 100,000
ช้นั ประถมศึกษาปที ี่ 4 เลม่ 1

3. เพ่อื ตรวจสอบความเขา้ ใจและสรปุ ความรู้ท่ไี ด้
ให้นักเรยี นทำ�กิจกรรม หนา้ 95-96 เปน็ รายบคุ คล

เงินทต่ี อ งการเกบ็ ทัง้ หมด 3,650,000 บาท

เกบ็ ไดแ ลว 1,800,000 บาท เงนิ ท่ีตองหาเพมิ่

3,650,000 1,800,000 =

ตองการเก็บเงินเพ่ือลงทนุ คา ขาย 3650000 บาท
บาท
เกบ็ เงนิ ไดแลว 1800000 บาท

ตอ งหาเงนิ เพ่มิ 1850000

๑,๘๕๐,๐๐๐ บาท

10,969,370 ตนั

พ.ศ. 2557 1,173,607 ตัน
พ.ศ. 2558

10,969,370 1,173,607 = 10969370 ตนั
1173607 ตัน
พ.ศ. 2557 ประเทศไทยสง ออกขา ว 9795763 ตนั
พ.ศ. 2558 ประเทศไทยสง ออกขา วนอยกวา พ.ศ. 2557
พ.ศ. 2558 ประเทศไทยสง ออกขาว

๙,๗๙๕,๗๖๓ ตัน

พ.ศ. 2559 65,391,550 คน
พ.ศ. 2549 3,102,855 คน

65,391,550 3,102,855 =

พ.ศ. 2559 ประเทศไทยมปี ระชากร 65391550 คน
คน
เพิม่ ขึ้นจาก พ.ศ. 2549 3102855 คน

พ.ศ. 2549 ประเทศไทยมปี ระชากร 62288695

๖๒,๒๘๘,๖๙๕ คน

ใชว ิธีเขยี นภาพแสดงแนวคดิ จะได
63,860,000 ลติ ร

ดเี ซล

เบนซนิ 33,830,000 ลิตร

เขียนเปนประโยคสัญลักษณ จะได 63,860,000 33,830,000 =
ดังนั้น ประเทศไทยใชน้าํ มันเบนซินเฉล่ียวันละ 63,860,000 33,830,000 = 30,030,000 ลติ ร

66  |  สถาบันส่งเสริมการสอนวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี

ค่มู ือครู รายวิชาพนื้ ฐาน คณติ ศาสตร์ บทที่ 2 | การบวกและการลบจำ�นวนนบั ที่มากกวา่ 100,000
ชนั้ ประถมศึกษาปีที่ 4 เลม่ 1
อยูในดลุ ยพนิ ิจของครูผูสอน
2.5 การสรา้ งโจทยป์ ญั หา

จุดประสงค์การเรียนรู้

นักเรียนสามารถสร้างโจทยป์ ญั หาการบวก โจทย์
ปญั หาการลบของจ�ำ นวนนบั ทม่ี ากกว่า 100,000

สอื่ การเรียนรู้

เครื่องคิดเลข

แนวการจดั การเรยี นรู้

การสอนการสร้างโจทย์ปัญหาและหาคำ�ตอบของ
โจทยป์ ัญหาการบวก โจทย์ปัญหาการลบ ซ่งึ การสรา้ ง
โจทยป์ ัญหานนั้ สามารถสร้างได้จากสิง่ ต่าง ๆ ที่ก�ำ หนดให้
ดังน้ี

1. การสร้างโจทยป์ ญั หาจากประโยคสัญลกั ษณ์ ครคู วร
เน้นใหน้ กั เรียนสร้างโจทยโ์ ดยใช้คำ�หรอื ข้อความทสี่ อดคล้อง
กบั การด�ำ เนนิ การและตอ้ งพจิ ารณาถงึ ความสมเหตสุ มผล
ของสถานการณ์กับจ�ำ นวนทโ่ี จทย์ก�ำ หนด ครูอาจยกตัวอยา่ ง
โจทย์ปัญหาที่สรา้ งจากประโยคสญั ลกั ษณ์

2,359,000 + 1,500,000 =

“พอ่ เลยี้ งปลาในสระเปน็ ปลาตวั ผู้ 2,359,000 ตวั
ปลาตวั เมีย 1,500,000 ตวั พอ่ เลีย้ งปลาท้ังหมดกีต่ วั ”
แลว้ ใหน้ ักเรยี นร่วมกนั อภปิ รายถึงความเหมาะสมและ
ความสมเหตสุ มผลของโจทยป์ ญั หา ซง่ึ นกั เรยี นอาจพจิ ารณา
ว่าไม่สมเหตุสมผลโดยให้เหตุผลวา่ เราไมส่ ามารถนบั ปลา
ในสระได้เปน็ ลา้ น ๆ ตวั และเป็นเรือ่ งยากทจี่ ะระบุของเพศ
ปลาในสระได้ จากนัน้ ให้นักเรียนร่วมกันทำ�กจิ กรรม
หน้า 98

อยใู นดลุ ยพินิจของครผู สู อน

สถาบันส่งเสริมการสอนวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี  |  67

คูม่ ือครู รายวิชาพนื้ ฐาน คณติ ศาสตร์ บทที่ 2 | การบวกและการลบจ�ำ นวนนบั ท่มี ากกวา่ 100,000
ชนั้ ประถมศึกษาปีท่ี 4 เล่ม 1

2. การสร้างโจทยป์ ญั หาจากภาพ ครูควรใหน้ กั เรยี นพิจารณา
ภาพและจำ�นวนที่ก�ำ หนด แล้วเชือ่ มโยงให้เป็นเรอ่ื งราว
โดยอาจเพ่มิ ข้อความหรือจ�ำ นวนได้ตามความเหมาะสม
ครูอาจน�ำ สนทนาเก่ียวกับค�ำ หรือขอ้ ความท่ีแสดงถึงการบวก
การลบ จากน้ันครูใหน้ ักเรยี นช่วยกันสร้างโจทยป์ ญั หา
การบวกโจทย์ปัญหาการลบจากภาพ หนา้ 99 แล้วนำ�มาร่วม
กันอภิปรายถงึ ความเป็นไปได้ ความเหมาะสม และความสม
เหตสุ มผลของโจทยป์ ัญหาท่ีสร้าง จากนน้ั นกั เรยี นรว่ มกนั ทำ�
กจิ กรรมหน้า 100 แล้วท�ำ แบบฝกึ หัด 2.12 เปน็ รายบคุ คล

อยใู นดุลยพินจิ ของครูผูสอน

อยใู นดุลยพินจิ ของครผู ูสอน

68  |  สถาบันส่งเสริมการสอนวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี

คู่มือครู รายวิชาพื้นฐาน คณิตศาสตร์ บทที่ 2 | การบวกและการลบจำ�นวนนบั ทม่ี ากกวา่ 100,000
ชนั้ ประถมศึกษาปีที่ 4 เลม่ 1

3. เพอ่ื ตรวจสอบความเขา้ ใจและสรปุ ความรทู้ ไ่ี ด้ ใหน้ กั เรยี น
ทำ�กจิ กรรม หนา้ 101-102 เปน็ รายบุคคล

อยูในดุลยพินิจของครูผูส อน
อยูในดลุ ยพินจิ ของครผู สู อน

Ă÷ĔŠĎ îéúč ÷óĉîÝĉ ×ĂÜÙøĎñÿĎš Ăî

1) ëšćđðîŨ Öćøÿøćš ÜēÝì÷ŤðâŦ ĀćÝćÖðøąē÷ÙÿĆâúÖĆ þèŤǰêĂš ÜÙĞćîċÜëċÜÙüćöđĀöćąÿö
×ĂÜÙćĞ ĀøČĂ×Ăš ÙüćöìęÿĊ ĂéÙúĂš ÜÖïĆ ÖćøéćĞ đîîĉ ÖćøǰĒúąêøąĀîĆÖëċÜ
ÙüćöÿöđĀêÿč öñú×ĂÜÿëćîÖćøèÖŤ ïĆ ÝĞćîüîìÖęĊ ĞćĀîé

2) ëšćđðîŨ Öćøÿøćš ÜēÝì÷ðŤ âŦ ĀćÝćÖõćóǰêĂš ÜÙĞćîÜċ ëċÜÙüćöđĀöćąÿö×ĂÜÝćĞ îüî
ĀøČĂךĂÙüćöìÿęĊ ĂéÙúĂš ÜÖïĆ õćóìĊÖę ćĞ ĀîéǰĒúąêøąĀîĆÖëċÜÙüćöÿöđĀêÿč öñú
×ĂÜÝĞćîüîĀøĂČ ÿëćîÖćøèÖŤ ĆïõćóìęĊÖćĞ Āîé

สถาบันส่งเสริมการสอนวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี  |  69

คู่มือครู รายวชิ าพนื้ ฐาน คณิตศาสตร์ บทที่ 2 | การบวกและการลบจ�ำ นวนนับทีม่ ากกว่า 100,000
ช้นั ประถมศึกษาปีท่ี 4 เลม่ 1

รว่ มคิดร่วมทำ�

ร่วมคิดร่วมทำ�เปน็ กิจกรรมทมี่ งุ่ ให้นกั เรยี นใชค้ วามรู้
เกี่ยวกบั การบวก การลบจำ�นวนนับทีม่ ากกวา่ 100,000
และเรื่องอ่ืน ๆ ทเ่ี รยี นแล้วมาแกป้ ญั หาผา่ นกจิ กรรม
“รับเหมาสร้างบา้ น” โดยรว่ มกนั ทำ�กิจกรรมเป็นกลุ่ม
กลมุ่ ละ 3 - 4 คน แล้วน�ำ เสนอผลงาน ครูและเพื่อน
ในช้ันรว่ มกันอภิปรายและแสดงความคิดเห็นในประเดน็
ตา่ ง ๆ เช่น เมือ่ หักค่าใช้จา่ ยแลว้ คา่ รบั เหมาท่ีเหลอื คมุ้ คา่
กับเวลาทีใ่ ช้ในการก่อสรา้ งหรอื ไม่ เพราะเหตใุ ด

อยใู นดุลยพินจิ ของครูผูสอน

70  |  สถาบันส่งเสริมการสอนวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี

คู่มอื ครู รายวิชาพน้ื ฐาน คณิตศาสตร์ บทท่ี 2 | การบวกและการลบจ�ำ นวนนบั ทีม่ ากกว่า 100,000
ช้ันประถมศกึ ษาปที ่ี 4 เลม่ 1

ตัวอยา่ งขอ้ สอบ บทที่ 2 การบวกและการลบจ�ำ นวนนบั ทม่ี ากกวา่ 100,000

จดุ ประสงค์การเรยี นร้ทู ่ี 1 นกั เรียนสามารถหาผลบวกและผลลบของจำ�นวนนับทีม่ ากกวา่ 100,000
พรอ้ มท้ังตระหนักถงึ ความสมเหตสุ มผลของค�ำ ตอบ

แสดงวธิ หี าผลลพั ธ์ 2. 998,697 + 19,307,458
1. 2,652,575 + 386,274

3. 420,237 - 395,986 4. 6,045,273 - 378,684

จดุ ประสงคก์ ารเรยี นรทู้ ่ี 2 นกั เรยี นสามารถหาผลบวก หรอื ผลลบของจ�ำ นวนนบั ทม่ี ากกวา่ 100,000 โดยใชค้ า่ ประมาณ

หาผลลัพธโ์ ดยใชค้ ่าประมาณ
1. 82,651,587 + 3,297,529
ค่าประมาณเป็นจำ�นวนเต็มล้านของ 82,651,587 คือ ................................................................................
คา่ ประมาณเป็นจำ�นวนเต็มลา้ นของ 3,297,529 คอื ...............................................................................
ดังนั้น 82,651,587 + 3,297,529 มผี ลลพั ธป์ ระมาณ .................................................................................

2. 4,601,895 - 216,947
ค่าประมาณเปน็ จ�ำ นวนเต็มหมน่ื ของ 4,601,895 คือ .................................................................................
ค่าประมาณเป็นจ�ำ นวนเต็มแสนของ 216,947 คือ ..................................................................................

ดังนัน้ 4,601,895 - 216,947 มผี ลลพั ธป์ ระมาณ ......................................................................................

สถาบันส่งเสริมการสอนวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี  |  71

ค่มู ือครู รายวชิ าพนื้ ฐาน คณิตศาสตร์ บทที่ 2 | การบวกและการลบจ�ำ นวนนบั ที่มากกวา่ 100,000
ช้ันประถมศกึ ษาปที ี่ 4 เล่ม 1

จุดประสงคก์ ารเรยี นร้ทู ่ี 3 นักเรียนสามารถหาคา่ ของตวั ไม่ทราบคา่ ในประโยคสญั ลกั ษณ์แสดงการบวก
และประโยคสญั ลกั ษณ์แสดงการลบของจำ�นวนนับทม่ี ากกวา่ 100,000

แสดงวธิ หี าจำ�นวนท่ีแทนด้วย
1. 380,000 + = 600,000

2. + 500,000 = 1,200,000

3. 2,450,000 - = 1,050,000

4. - 2,500,000 = 5,500,000

72  |  สถาบันส่งเสริมการสอนวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี