1/1/2024Thơ Đường Luật Xướng Họa - Thanh Song Kim Phú151TẢN MẠN NHÂN NGÀYGIỖ TỔ HÙNG VƯƠNG…Lâu lắm rồi KimPhú từng có nghe:\"Dù ai đi ngược về xuôiNhớ ngày Giỗ Tổ Mồng Mười Tháng Ba…”Nghe câu nhắc nhở từ dân gian, KimPhú cũng ước ao có dịp được về thăm viếng nơi di tích thiêng liêng của Việt Nam, để lắng nghe được cảm xúc dâng lên từ trái tim mình khi đứng trên mảnh đất mà xưa kia, tiền nhân đã lưu lại biết bao dấu ấn cho đàn con cháu chúng ta. KimPhú từng mang ba lô đi khắp nẻo đường đất nước, từ Mũi Cà Mau mênh mông sóng biển, đến biên giới Lạng Sơn heo hút xuyên qua hằng trăm di tích lịch sử, những thắng cảnh nổi tiếng của Việt Nam đã quyến rũ biết bao khách du lịch trong nước lẫn nước ngoài…vậy mà ước mơ thăm viếng Đền Hùng đúng vào dịp Giỗ Mồng Mười Tháng Ba Âm lịch…KimPhú chưa kịp thực hiện hoài bão của mình, thì đã đi định cư ở Mỹ 17 năm nay rồi…Thật là tiếc lắm, bởi vì hiện tại với tuổi đời chỉ năm sau là đến tám mươi, mấp mé bờ sanh tử, chắc không có dịp và còn sức để thực hiện giấc mơ về thăm nguồn cội của tiền nhân cho thỏa chí phiêu bồng…Nên hôm nay, xin kính mời quý tiền bối, quý anh chị em thương yêu, dành chút thì giờ vui lòng đọc bài KimPhú góp nhặt trên Internet, gom lại thành bài viết cộng thêm truyền thuyết của dân gian, kể lại các vị Tổ của chúng ta, dù không đầy đủ lắm so với thời gian hằng mấy ngàn năm trị nước của các Ngài, ngoài tập tục thờ cúng, tín ngưỡng, cưới xin, ma chay, trồng lúa, làm hèm, và bánh chưng bánh dày được truyền lại từ đời nầy sang đời khác trong Tế Lễ Đền Thờ các vị Vua Hùng, Miếu, Chùa của người sau thờ cúng các bậc tiền nhân cùng một số vật tìm được do khảo cổ như Trống Đồng Đông Sơn, mũi
1/1/2024Thơ Đường Luật Xướng Họa - Thanh Song Kim Phú152tên sắt, rìu, giáo, dao găm, trống đồng minh khí, các vật dụng bằng đồng thau, trang sức, thạp, thố, âu…cũng khá đủ khiến cho ta không khỏi ngậm ngùi nhớ về mấy ngàn năm từ xa xưa mà các Ngài đã để lại cho ngàn sau, nhất là các lớpcháu con vẫn không thiếu lòng trung kiên nghĩa khí, vốn tinh thần quý giá của tiền nhân, cùng việc trải qua hàng ngàn năm bị đô hộ mà tổ tiên ta cũng giữ lại được tiếng nói cho người dân Nước Việt từ xưa đến giờ, không để bị đồng hóa bởi Tàu, thật cũng đáng cho hậu sinh chúng ta vô cùng kính phục...Truyền thuyết Nước Việt từ thuở hồng hoang…(Kính mời đọc giải buồn, nếu có chi thất thố hay thiếu sót, mong quý vị vui lòng miễn thứ, xin đa tạ.)- Cháu 3 đời của Viêm Đế họ Thần Nông là Đế Minh, sanh ra Đế Nghi. Đế Minh đi tuần phương Nam, đến Ngũ Lĩnh lấy con gái Vụ Tiên, sanh ra Lộc Tục. Lộc Tục Thánh trí thông minh, Đế Minh rất yêu quý, muốn cho nối ngôi. Lộc Tục không dám vâng mệnh mà cố nhường cho anh. Đế Minh lập Đế Nghi nối ngôi cai quản phương Bắc, và phong Lộc Tục làm Kinh Dương Vương cai quản phương Nam, Lộc Tục đặt tên nước là Xích Quỷ.- Kinh Dương Vương Lộc Tục xuống Thủy phủ, lấy con gái của Động Đình Quân tên là Thần Long, sanh ra Lạc Long Quân.Lạc Long Quân thay cha trị trước, Kinh Dương Vương không biết đi nơi đâu, không để lại vết tích.- Đế Nghi ở phương Bắc, truyền ngôi cho Đế Lai, Đế Lai nhân Thiên hạ vô sự, mà đi chu du khắp nơi, đi qua nước Xích Quỷ, thấy Lạc Long Quân đã về Thủy phủ, liền lưu con gái mình là Âu Cơ ở lại đó.- Lạc Long Quân trở về, thấy Âu Cơ xinh đẹp, liền biến mình là chàng trai phong tú mỹ lệ, nên Âu Cơ ưng theo, Lạc Long Quân rước nàng về núi Long Trang. Sống với nhau được 1 năm sinh 1 bọc 100 trứng
1/1/2024Thơ Đường Luật Xướng Họa - Thanh Song Kim Phú153nở ra 100 trai anh dũng phi thường, Lạc Long Quân về ở lâu dưới Thủy phủ, Âu Cơ là người Bắc quốc, nhớ nhà gọi Lạc Long Quân trở về. Âu Cơ nói với Lạc Long Quân:… \"Thiếp vốn người Bắc quốc cùng ở một nơi với Quân, sinh 100 con trai mà không gì cúc dưỡng, xin cùng theo nhau chớ nên xa bỏ, đã khiến ta người không chồng không vợ vò võ một mình…\"Lạc Long Quân bảo…\"Ta là loài Rồng, sinh trưởng ở Thủy tộc, nàng là giống Tiên, người trên đất, vốn chẳng như nhau, tuy là khí âm dương tương hợp lại mà có con, nhưng phương viên bất đồng, Thủy Hỏa tương khắc, khó mà ở cùng nhau trường cửu. Bây giờ phải ly biệt, ta đem 50 con trai về Thủy phủ, phân trị các xứ, 50 con trai theo nàng ở trên đất, chia nước mà cai trị, dù lên núi xuống nước nhưng có việc thì cùng nghe không được bỏ nhau.” - Âu Cơ cùng 50 con trai ở lại Phong Châu, tự suy tôn người Hùng Trưởng lên làm vua, hiệu là Hùng Vương.- Con cháu Thần Nông thị là Đế Minh, lấy con gái Vụ Tiên mà sanh Kinh Dương Vương Lộc Tục, tức thủy tổ của Bách Việt. Vương lấy con gái Động Đình Quân là Thần Long sanh ra Lạc Long Quân (Rồng). Lạc Long Quân lấy con gái Đế Lai (Âu Cơ), có phước lành sanh ra 100 con trai…đó chẳng phải là đã gây nên cơ nghiệp của nước Việt ta hay sao?…- Theo Đại Việt Sử Ký Toàn Thư thì tính thời điểm Kinh Dương Vương Lộc Tục lên ngôi năm Nhâm Tuất (năm 2879 trước CN) đến năm Qúy Mão (năm 258 trước CN) truyền được 18 đời. Các vua Hùng nối ngôi nhau trị vì 2622 năm. Nước Văn Lang tồn tại cho đến 258 trước CN bị Thục Phán An Dương Vương thôn tính.- Hùng Vương đời thứ III là con trai của Lạc Long Quân, lên ngôi đặt Quốc hiệu là Văn Lang, chia nước làm 15 Bộ là :(1) Văn Lang, (9) Lục Hải,(2) Giao Chỉ, (10) Vũ Định,(3) Chu Diên, (11) Hoài Hoan,
1/1/2024Thơ Đường Luật Xướng Họa - Thanh Song Kim Phú154(4) Vũ Ninh, (12) Cửu Chân,(5) Phúc Lộc, (13) Bình Văn,(6) Việt Thường, (14) Tân Hưng,(7) Ninh Hải, (15) Cửu Đức,(8) Dương Tuyền, và đóng đô ở Bộ Văn Lang, Phong Châu.- Đường bờ cõi : Đông giáp Biển Đông - Tây đến Ba Thục (Tứ Xuyên,Trung quốc) - Bắc đến Hồ Động Đình (Hồ Nam, Trung Quốc) - Nam giáp Hồ Tôn, tức Chiêm Thành.- Hùng Vương sai các em phân trị, đặt em thứ làm Tướng võ, gọi Lạc Tướng, Tướng văn là Lạc Hầu. Con trai vua gọi Quan Lang, con gái vua gọi là Mỵ Nương, quan Hữu ty gọi là Bố Chính, thần bộc, nô lệ gọi là nô tỳ, xưng thần là khôi, cha truyền con nối gọi Phụ đạo, thay đời truyền nhau, giữ hiệu Hùng Vương không đổi.- Theo ý kiến của 1 số nhà Sử học, và có sự đồng thuận tạm chấp nhận 18 đời vua Hùng, không phải là 18 người, mà là 18 chi / nhánh / ngành, mỗi chi nầy có nhiều vị vua, thay nhau trị vì, dùng chung Vương hiệu là :(1) Kinh Dương Vương,(2) Hùng Hiền Vương Lạc Long Quân húy là Sùng Lãm,(3) Hùng Lân Vương,(4) Hùng Diệp Vương,(5) Hùng Hi Vương,(6) Hùng Huy Vương,(7) Hùng Chiêu Vương,(8) Hùng Vĩ Vương,(9) Hùng Định Vương,(10) Hùng Hi Vương *( Chữ Hi của vị Vương nầy khác với chữ Hi của vị Vương trên bởi khác về tự dạng và ý nghĩa),(11) Hùng Trinh Vương,(12) Hùng Vũ Vương,
1/1/2024Thơ Đường Luật Xướng Họa - Thanh Song Kim Phú155(13) Hùng Việt Vương,(14) Hùng Anh Vương,(15) Hùng Triêu Vương,(16) Hùng Tạo Vương,(17) Hùng Nghị Vương,(18) Hùng Duệ Vương (Vị Hùng Duệ Vương là vị sau cùng của họ Hùng, cuối cùng bị Thục Phán cướp mất nước Văn Lang.- Nếu xét theo thời gian trị vì kéo dài đến 2622 năm cho 18 đời vua thì con số nầy khó thuyết phục, Nhà Sử học Ngô Thì Sĩ đã viết trong \"Việt Sử Tiên Án\" …\"Người ta không phải là vàng đá, sao lại sống lâu được như thế? Điều ấy càng không thể hiểu được.\"- Như đã nói trên, 18 đời nầy không phải là 18 người, mà là 18 chi / ngành / nhánh. Mỗi ngành gồm nhiều đời vua mang cùng Vương hiệu, khi dứt 1 ngành, thì mới đặt Vương hiệu mới cho ngành mới.Thời gian trị vì cũng như tuổi thọ của Vương vị vua, có thể hiểu là tuổi của nhiều đời vua và số năm trị vì của nhiều đời vua cộng lại, nên với thời gian là 2622 năm của các vua Hùng theo cách giải thích nầy thì cũng không có gì là hoang đường.- Vì vậy mới có câu :Sơ khai Nam Việt hữu Kinh DươngNhất thống sơn hà thập bát VươngDư bách hệ truyền thiên cổ tạiỨc niên hương hỏa ức niên phương- Nghĩa là:Mở đầu Nam Việt có Kinh DươngMười tám ngành vua mười tám chươngBách Việt sơn hà muôn thuở đóĐời đời đèn nến nức thơm hương- Mặc dù với thời gian 2622 năm trị vì của 18 đời vua Hùng đã gây ra không ít hoài nghi, tuy nhiên trong các bản Ngọc Phả, Thần Tích như bản Ngọc Phả Hùng Vương được soạn năm Thiên Phúc nguyên
1/1/2024Thơ Đường Luật Xướng Họa - Thanh Song Kim Phú156niên (980) đời vua Lê Đại Hành (Lê Hoàn) nhà Tiền Lê, thì ghi không phải 18 đời vua Hùng mà là 18 nhành / ngành, tổng cộng 180 vị vua :* \"Dĩ thượng Hùng đồ thập bát diệp, tỷ phú truyền cơ thái bảo Nhất bách bát thập đại đế vương tôn vị nhất thống sơn hà\"Nghĩa là:Mười tám nhành nhà Hùng, ngọc tỷ và ấn tín truyền quyền đại bảo trong khoảng 180 đời nhường ngôi đế vương, một mối non sông xa thư trị nước”Nhiều tác phẩm khác như Tân Đính Lĩnh Nam Chích Quái của nhà Sử học thời Hậu Lê là ông Vũ Quỳnh cũng viết là 18 ngành vua Hùng.- Trong Ngọc Phả Hùng Vương thì chữ \"Đời\" phải hiểu là chữ \"Thế\" trong Hán Tự, có nghĩa không phải là 1 đời người mà là \"1 dòng gồm nhiều đời \". Hiện ở Đình Tân Đằng, huyện Ba Vì Hà Nội, còn Bài vị :\"Tam Vị Quốc Chúa\" thờ 3 vị vua cuối cùng thuộc thế / chi / nhành Hùng Vương thứ 18.- Bản Thần Tích xã Vi Cương (Phú Thọ) ghi chép khá rõ về các đời vua với những chi tiết liên quan, theo đó 18 ngành vua tổng cộng 180 đời nối nhau trị vì.- Tính trong 18 Chi đời vua Hùng truyền ngôi đại bảo cho 180 đời đế vương, sơn hà quy về một mối, kiến lập được 122 thành điện. Tổng cộng các năm của 18 đời Thánh Vương di truyền ngôi cho các triều Thánh Tử Thần Tôn là 2622, thọ tất cả 8678 tuổi, sinh được 986 chi…”*Trước đây, người dân không có tục đi Lễ ngày Mồng 10 Tháng 3 Âm lịch, họ thường chọn ngày tốt theo từng bản mệnh của mỗi người và nô nức đến Lễ Bái các vua Hùng suốt năm, đông nhất là vào các ngày của mùa Xuân, Thu, chớ không định rõ ngày nào.- Lễ Cúng Tổ ở địa phương thì được cử hành vào 12 Tháng 3 Âm lịch, kết hợp với thờ Thổ Kỳ. Con cháu ở xa về sẽ làm Giỗ trước 1 ngày chớ không mở Hội lớn trên toàn quốc.
1/1/2024Thơ Đường Luật Xướng Họa - Thanh Song Kim Phú157- Nhận thấy điều nầy gây bất lợi vì người ta cứ lo đi cúng Giỗ quanh năm…Tuần Phủ Phú Thọ là ông Lê Trung Ngọc, vào năm1917, niên hiệu Khải Định năm thứ nhất, đã làm bản tấu trình lên Bộ Lễ, xin định Lệ lấy ngày Mồng 10 Tháng 3 Âm lịch hàng năm làm ngày Quốc Lễ.Từ đó về sau, vào ngày Mồng 10 Tháng 3, người dân cả nước tựu về vùng đất cội nguồn, Xã Hy Lương, Lâm Thao, Phú Thọ hiện nay, để tôn vinh công lao của các vị vua Hùng./-
1/1/2024Thơ Đường Luật Xướng Họa - Thanh Song Kim Phú158Mother’s Day - Father’s DayNhị thủBao đêm lặng ngắm ánh trăng ngàVọng sóng bờ ghềnh vỗ biển xaLễ Mẹ châu buồn thêm thắm đẫmNgày Cha giọt tủi lại chan hòaLìa quê lúc trẻ thương vời vợiBiệt xứ khi già nhớ thiết thaBà Chiểu Đa Kao trời kỷ niệmĐồng Nai Tân Định cách quan hà-/-Bần thần con ngóng biển non xaLệ tủi tuôn theo bóng nguyệt tàĐất khách hôm nay Mừng Lễ MẹQuê người tháng tới Vọng Ngày ChaMơ màng cổng trước hàng mai cỗiTưởng tượng vườn sau gốc bưởi giàMồ mả song đường nhang khói lạnhBình bông tàn rụi mấy cành hoaThanhSong ntkp - XướngCA. May/12/2024
1/1/2024Thơ Đường Luật Xướng Họa - Thanh Song Kim Phú159MỪNG NGÀY HIỀN MẪUBát điệp từ MẸLễ MẸ Hoa Kỳ lại đến đâyHôm nay vọng MẸ ở phương nầyHoài thai MẸ giữ ân vờn núiDưỡng dục MẸ gìn đức cuốn mâyMẸ gánh sầu bi vì tạo dựngMẸ mang khổ cực bởi bồi xâyHương lòng tưởng đến công lao MẸNhớ MẸ bờ mi lệ ngấn đầyThanhSong ntkp-HọaTÂM HƯƠNG KỈNH MẸNhân dịp Mother’s DayHương vờn khói quyện Mẫu thân tôiGiọt lệ tràn mi nghẹn cả lờiTiếng dạy hiền hòa êm sóng gióCâu khuyên ấm áp lặng trùng khơiDăm lần bão dập đời khôn gượngMấy lúc giông lùa nghiệp chẳng vơiNgười đã nhiều phen gồng gánh trẻGiờ thương tưởng đến Mẹ xa rồiThanhSong ntkp - Họa
1/1/2024Thơ Đường Luật Xướng Họa - Thanh Song Kim Phú160NHỚ MẸ HIỀNHọaXót xa nhớ lại lúc sinh thờiCon khổ về ôm Mẹ khóc thôiGiọng nói hiền lành răn dạy đạoLời khuyên dịu ngọt nhủ can đờiƠn dày giáo dưỡng càng lao lựcNghĩa nặng sanh thành khó nghỉ ngơiChữ hiếu thâm tình chưa trả đượcThan ôi Từ Mẫu viễn du rồiThanhSong ntkpMẹ Ru Đêm TrăngHọaMười sáu vầng trăng sáng rực trờiHoa lài trắng bạch tỏa hương lơiRì rào gió thổi bên triền núiVi vút thông reo dưới lũng đồiLụn bấc vòm sao thêm rạng rỡTàn canh ánh nguyệt bớt ngời ngờiẦu ơ nhịp võng vòng tay MẹGiấc trẻ say nồng hạnh phúc ơiThanhSong ntkp
1/1/2024Thơ Đường Luật Xướng Họa - Thanh Song Kim Phú161Bóng Mẹ Bên ĐờiHọaTình thương của Mẹ biết đâu bờGởi trọn tâm mình lẫn ước mơHởi dạ nhìn con cười hạnh phúcNao lòng thấy trẻ khóc bâng quơVỗ về thiết thực khi buồn khổBảo vệ bình yên lúc mịt mờLặng ngụp bon chen lìa phụ mẫuThân già quạnh quẽ dáng cằn xơThanhSong ntkp-HọaÂN CHA NGHĨA MẸHọaTrọng chữ ân tình nặng nghĩa thâmVừa đau tím ruột đến gan bầmSáng mai Lễ Mẹ cười vui sượngTháng tới Ngày Cha khóc tủi thầmChín chữ cù lao khôn trọn hiếuMột đời giáo dưỡng chửa tròn tâmSong phần phụ mẫu giờ hiu quạnhThắt thẻo lòng con lệ khó cầmThanhSong ntkp
1/1/2024Thơ Đường Luật Xướng Họa - Thanh Song Kim Phú162Hoài Niệm Song ĐườngHọaTha phương đoài đoạn ngóng quê nhàDõi bóng chim trời khuất nẻo xaCuối hạ trao sầu nương tiếng cuốcĐầu thu gởi tủi lắng canh gàTưởng cha vóc hạc vun giàn mướpVọng mẹ hình mai tưới chậu hoaMồ mả song thân giờ quạnh quẽTâm hương khấn nguyện mắt mi nhòaThanh Song ntkp
1/1/2024Thơ Đường Luật Xướng Họa - Thanh Song Kim Phú163Vết Đau...Ngày Lễ MẹKhi Mẹ mất…con chưa từng được biếtĐất khách quê người, đón Lễ Mẹ ChaBa năm sau, tạm biệt nước non nhàSang xứ lạ, mang theo hình bóng Mẹ…Mẹ lặng lẽ…ngồi gần bên khung cửaTrên xe lăn cứ mỗi buổi hoàng hônDáng còm cõi hai tay lần xâu chuỗiMiệng Niệm Kinh, đôi mắt thật u buồnTừng vòng chuỗi, nguyện lành cho bá tánhCầu chúng con cuộc sống được bình yênThân tật bệnh, Mẹ không cầu riêng MẹÔi Mẫu Từ…lòng vời vợi vô biên…Xuyên năm tháng…chúng con vì cơm áoTất bật mưu sinh…quên cả Mẹ hiềnNhưng Mẹ vẫn không so đo phiền nãoXót con mình…sao lận đận triền miên !Từng giờ khắc…Mẹ hay ngồi tựa cửaThương các con bận rộn chốn gần xa…Mẹ chỉ ước…\"Nếu được, vài ba bữaThì ráng qua đây thăm viếng Mẹ già…\" Và Mẹ đã...mắt ngời lên rạng rỡCười thật tươi...xe được dựng trong sânCâu Mẹ vẫn thường xuyên hay thăm hỏi\"Con ăn gì chưa, biểu trẻ dọn cơm…”Ôm khuôn mặt…nét thời gian nhắc nhở…Sức lụn tàn thêm, vóc hạc xương maiÔm vai Mẹ…đớn đau lòng tự nhủNgót chục con…càng trĩu nặng hao gầy!…
1/1/2024Thơ Đường Luật Xướng Họa - Thanh Song Kim Phú164Nơi viễn xứ nhiều đêm dài trăn trởHướng về Nam…mộ Mẹ cạnh mồ ChaMẹ yên nghĩ trên Làng Quê Đất TổThân tha phương, con tủi phận xa nhà !Hôm nay đã là ngày MỪNG LỄ MẸTrông cháu con…tựa Mẹ ngóng con xưaBàn Thờ cúng bày đơn sơ hoa quảMẹ thấu chăng, con mắt lệ nhạt nhòa…Bóng dáng Mẹ lăn xe bên khung cửa...Ngôi Từ Đường nhang khói quyện trầm hươngNhưng Từ Mẫu…làm sao còn thấy nữaMẹ Hiền ơi! Xin an giấc miên trường…Và bây giờ biền biệt chốn viễn phươngCon đau xót ngóng về nơi cố thổĐâu còn Mẹ…để dâng lời ái ngữ…Nên lòng con quặn thắt…ngậm ngùi thươngNước mắt khôn cầm…từng giọt trào tuôn…ThanhSong ntkp
1/1/2024Thơ Đường Luật Xướng Họa - Thanh Song Kim Phú165Như…Như Ba Mẹ, đôi Kim Đồng Ngọc NữNhư tình yêu vẹn giữ đến thiên thuNhư thời gian cùng sánh bước đường tuNhư một đời chung gánh gồng con trẻNhư tình Mẹ, che nụ hồng chớm nởNhư ơn Cha, trụ vững bước gai chôngNhư giọt mưa tươi mát giữa hạ nồngNhư tia nắng ấm tình trong đông giáNhư vũ trụ bao trùm trên thiên hạNhư dòng sông êm ả một miền quêNhư đại dương rộng cửa đón con vềNhư nguyện...muôn đời làm con Ba Mẹ…ThanhSong ntkpEmeryville, CA.
1/1/2024Thơ Đường Luật Xướng Họa - Thanh Song Kim Phú166Khóc MẹThuyền Từ...vừa tách bến mêNương theo sóng giác trở về chơn nhưCuối cùng - Chiếc lá vàng rơiThanh Liên Đài đã về nơi Niết Bàn…Bao nhiêu gian khổ đa đoanBên Cha - Mẹ gánh một đàn con thơChở che con trẻ dại khờĐưa lưng hứng đỡ vết roi đầu đời…Vì con mải miết rong chơiChẳng lo ham học vâng lời Mẹ ChaLại còn ngang bướng nhất nhàCon là đứa trẻ làm Cha Mẹ buồn !Khi vừa đến tuổi thành nhơnMãi trôi lăn giữa áo cơm bạc tiềnNghiệp dồn dập nghiệp triền miênThì Cha cỡi hạc quy tiên về TrờiCù lao cúc dục cao vờiĐủ cho con suốt một đời ăn năn!
1/1/2024Thơ Đường Luật Xướng Họa - Thanh Song Kim Phú167Vết đau âm ỉ chưa lànhTiếp thêm vết nữa riêng dành cho conTuổi già chồng chất mỏi mònMẹ buông tay giữa vòng tròn tử sinh!Hiểu ra cái nghĩa vô thườngCũng không ngăn nổi giọt thương giọt buồnMẹ đi vào giấc miên trườngBỏ con ở lại bên đường mồ côiĐau lòng con lắm Mẹ ơiTìm đâu được tiếng nói cười ngày xưa?Vòng tay âu yếm vỗ vềĐỡ nâng con giữa biển mê sóng đờiBây giờ con đã mồ côi…Bơ vơ như chiếc lá trôi giữa dòng!Mẹ ơi con rất đau lòng!Mẹ ơi con rất đau lòng…Mẹ ơi…!5.Am-Apr/5/2004 (16-2-Giáp Thân)Trưởng nữ ThanhSong ntkp-Kính bái
1/1/2024Thơ Đường Luật Xướng Họa - Thanh Song Kim Phú168Mẹ Ta…Dứt Nghiệp Về Không…Ngày xưa…tiễn Mẹ ra điTa còn ở lại làm gì cho nguôiĐã hơn mười mấy năm rồiCó đêm ướt gối, nhớ Người…Mẹ ơi…Tuổi thơ dại dột rong chơiĐể lưng Mẹ hứng roi đời thay ta…Thương con Cha cố răn đeThương ta, Mẹ lại chở che…thân hìnhLưng hằn roi…Mẹ lặng thinhĐể con đau, Mẹ biết mình đau hơn…Tuổi thơ quấy quả lụy người…Bây giờ bạc tóc, nói lời mông lung…Mẹ ta dứt nghiệp về không…Ta còn nặng nợ, long đong ta bà…ThanhSong ntkp
1/1/2024Thơ Đường Luật Xướng Họa - Thanh Song Kim Phú169Chiều Thu Thăm MộHọaTriền sông khói quyện nhánh dừa layMộ chí vàng loang nắng trải dàiGiọt tủi tuôn trào môi mặn đắngNiềm đau nén lại mắt nồng cayMây đưa mẹ nhập miền tri giácGió cuộn con vào chốn khứ laiĐốt nén nhang lòng thêm khắc khoảiSương chiều lãng đãng lá thu phaiThanhSong ntkpKhúc Đồng DaoHọa hoán vậnLời ru dịu ngọt khúc đồng daoGiấc điệp say sưa tự lúc nàoNghĩa Mẹ nồng nàn y bóng cảTình Cha vời vợi hệt cây caoThương con chẳng quản mồ hôi đẫmXót trẻ không ngưng giọt lệ tràoNhớ thuở bươn đời trong nắng gióThèm nghe nhịp võng cạnh bờ aoThanh Song ntkp
1/1/2024Thơ Đường Luật Xướng Họa - Thanh Song Kim Phú170Mẹ Thương Yêu (1)XướngKhi xưa cá nấu canh bầuXương da Mẹ rỉa, đuôi đầu Mẹ ănNhường con phần thịt ngọt mềmCon ăn một miếng Mẹ vui Mẹ mừng…Nuôi con đến tuổi thành nhơnCon chưa đền đáp công ơn cao dàyMẹ giờ mình hạc xương maiMắt mờ chân yếu thân nay mỏi mòn…Mẹ nhìn con đút cháu conMẹ vui như thuở Mẹ còn thanh xuânNghĩ mà thấy thẹn với lòngCù lao chín chữ…con không vẹn toàn!ThanhSong ntkp-15/02/1995 Kính dâng Mẹ: Thiện Từ Đào Thị Hiệp.
1/1/2024Thơ Đường Luật Xướng Họa - Thanh Song Kim Phú171Mẹ Yêu Thương (2)XướngCon thuở nhỏ, rắn đầu còn biếng nhácCha răn đe với những trận đòn roiTrong ký ức tuổi thơ nhiều nước mắtVà tim con chỉ có Mẹ mà thôi…Nén tiếng khóc, đỡ đòn con khờ dạiMẹ dịu hiền an ủi chuyện buồn vuiMẹ nhân ái sớt chia từng khó nhọcMẹ cam lòng chịu đựng tiếng hờn oan…*Con khôn lớn trong vòng tay của MẹCon vào đời chập chững bước chông gaiĐường trắc trở, tuổi con còn quá trẻĐã sớm vương mối nợ của trần ai…Trong hạnh phúc niềm vui con riêng hưởngLúc khổ đau tìm đến Mẹ thở thanTay rộng mở Mẹ ôm con âu yếmRồi lựa lời kiếm cách để khuyên can…Hình bóng Mẹ theo con từng năm thángTuổi trẻ qua mau bổng chốc chợt giàTình yêu đã sớm cằn khô lạnh giáMột kiếp người…rồi cũng sẽ phôi pha!Bình tâm lại, nhìn đoạn đời khúc khuỷuĐầy gai chông luôn có Mẹ cạnh bênCon thơ dại Mẹ nâng từng giấc ngủĐến trưởng thành…còn ấp ủ tim conKể làm sao…cạn nghĩa một tình thương!ThanhSong ntkp (30/03/1995) *Ông Bà xưa vẫn đổ thừa…\"Con hư tại mẹ…\"
1/1/2024Thơ Đường Luật Xướng Họa - Thanh Song Kim Phú172Vòng Tay Mẹ HiềnXướngThuở con chào đờiMẹ nâng niu trong vòng tay âu yếmGiấu buồn đau bằng tiếng hát ầu ơ…Chở che con bên mái chái sau hèCủa Đào Phủ Đường tôn nghiêm bề thếCon lớn dầnBằng tấm lòng thương mếnBà Ngoại thường giấu giếm sớt chia choNhững miếng bánh, những mảnh vải sôĐể con có được chút quà mừng năm mới…Con hai tuổi đời…Mẹ Cha đùm túmCả gia tài gói ghém chưa đầy chiếc cần xé nhỏ nhoi !Bế bồng con...Rời khỏi nơi cắt rốn chôn nhauXuống Sài Gòn, hòa mình vào cuộc sống khó khăn vất vả.Đồng lương Cha ít ỏi...Lắm khi chỉ vừa đủ thuốc thang con !Con lớn lên…Tuổi thơ nhiều mơ ước nhưng thiếu thốn khát thèmBởi nhà nghèo, lại quá đông em !Cha đã oằn vai…càng thêm khổ nhọcSinh đau ốm, Cha thường bực dọcTuổi trẻ vô tâm, con mãi mê chơi, chẳng lo ham họcCòn dại khờ, bướng bỉnh, nặng đòn roi…Cha răn đe, và Mẹ lại chở cheĐể đở đòn cho con…Lưng Mẹ thường lằn ngang vết dọc…Mẹ xót xa trong lòng nhưng không dám khóc…Càng thương Mẹ...càng thương Mẹ…
1/1/2024Thơ Đường Luật Xướng Họa - Thanh Song Kim Phú173Cha càng giận con cứng đầu biếng họcMẹ thương con thủ thỉ khuyên lơnCon sớm vào đời…Bởi thường cùng Mẹ lo toan(Cơm nước, gạo tiền, mắm muốisách vở, học hành, quần áo, thuốc men…)Đồng lương Cha càng lúc như càng ít hơn…Bởi Mẹ có thêm vài đứa con bé nhỏ !Mẹ và con, đã phải lắm phen nhục nhằn vay hỏiCon lớn dần…trong đòn roi kinh hãi của Cha...Và trong tình thương bao la của Mẹ…Con sớm vào đời, nên cũng sớm vội yêu đươngSớm có chồng, lòng Mẹ chẳng yênMẹ vẫn nghĩ…\"…Con của Mẹ vẫn còn bé bỏng…\"Con nuôi con, mới hiểu lòng cha mẹNhư đất trời, như biển cả mênh môngKhi nhìn con đề huề trong êm ấm vợ chồngMẹ hạnh phúc - Như chính mình hạnh phúc…Nhưng cuộc đờiThường ít niềm vui mà nhiều nước mắtSớm yêu đương - Con cũng sớm chán chường…Khi hiểu ra rằng - Trong tất cả mọi tình thươngĐều phai nhạt…Chỉ còn lại trong con là tình yêu thương của Mẹ…Con bây giờ, đâu còn nhỏ dạiNhững đắng cay năm tháng khiến chai lìĐầu chớm bạc thế thái nhân tình như cũng bạcNghĩa vợ chồng rồi cũng đến phai phôi…Mẹ thấy con buồn, chắt lưỡi \"Tội nghiệp con tôi...Khi không vui, con hãy về đây với mẹ…\"
1/1/2024Thơ Đường Luật Xướng Họa - Thanh Song Kim Phú174Nằm bên Mẹ - Con cứ ngỡ mình như còn béMẹ ôm con như ôm cả nỗi niềmTrong vòng tay Mẹ, con yên lòng vì được chở cheTrong vòng tay Mẹ…Những khổ đau như tan biến…Kính dâng tặng MẹThanhSong ntkp-10/10/1998
1/1/2024Thơ Đường Luật Xướng Họa - Thanh Song Kim Phú175Đứa Con Nuôi Của Ba Mẹ TôiChị Hai Kim Phú cám ơn Sĩ Hoàng, đứa con nuôi của Ba Mẹ.Chị vẫn nhớ như in những ngày em và Minh Nguyệt còn học ở Mỹ Thuật Gia Định, trưa, chiều... em hay chạy xe đạp về nhà thăm Ba Mẹ hoặc dùng bữa cơm đạm bạc với gia đình. Con út chị, cháu Tường Linh mà em có đi dự đám cưới nó…vẫn nhắc: “hồi nhỏ cậu Sĩ Hoàng thương con lắm, gọi con là Nai…” - Vì cháu có đôi mắt tròn xoe ngây thơ như mắt Nai…Năm 2001, lúc Ba mất, em bận đi ngoại quốc cho show diễn về Thiết kế thời trang nên vắng mặt trong Tang lễ. Khi gia đình tổ chức Lễ Cúng Dường Trai Tăng cho Ba ở Chùa Châu An, Gò Vấp dịp 49 ngày, em đến thật sớm, quấn Khăn Tang trên đầu, và tự tay đẩy xe lăn cho Mẹ suốt buổi Lễ, cùng quỳ cúng với gia đình rất trang nghiêm.Rồi đến 2004, Mẹ vô thường theo Ba…chị vẫn không quên hình ảnh em dìu Minh Nguyệt trong tay do nó muốn ngất vì thương Mẹ và không khỏe bởi đang bệnh…Khi lên xe Tang đưa Mẹ đi hỏa táng, em ngồi bên quan tài cạnh chị, còn đặt tay lên, như em vẫn hay ôm Mẹ ngày xưa mỗi khi về thăm Ba Mẹ…Khi Ba Mẹ còn sống, em biết Ba yêu thích hoa Lan…nên không năm nào…cứ dịp Lễ, Tết dù bận mấy, em cũng thu xếp về dùng bữa cơm ngày 30 Tết Đón Ông Bà với Ba Mẹ và các anh chị…Em luôn mang về chậu Lan Hồ Điệp đẹp nhất mà chị từng thấy, kể cả lúc loại hoa nầy vừa có mặt trên thị trường, giá rất cao, em vẫn mua về kính biếu Ba…Để sau đó, giàn Lan của em mua biếu khi đến thăm Ba Mẹ lại tuần tự ra hoa, dù không sum suê và đẹp như năm đầu tiên, cũng làm Ba vô cùng hạnh phúc, khoe với chị: “mấy chậu nầy là Sĩ Hoàng đem qua, hết bông Ba cứ chăm sóc cho vui, vậy mà cũng ra bông…” - Sĩ Hoàng ơi, Ba chăm chút hoa mà trong lòng rất hoan hỷ vì Ba hiểu được sự chân tình của đứa con nuôi nầy.
1/1/2024Thơ Đường Luật Xướng Họa - Thanh Song Kim Phú176Những tấm hình em chụp cho cả nhà, cho anh chị, cùng những tấm với cả Ba Mẹ và anh chị khi dùng bữa cơm với gia đình, chị vẫn lưu giữ mấy chục năm nay…Làm sao quên được? Mà chị nghĩ chắc em cũng không quên, vì em thương yêu Ba Mẹ và gia đình lắm mà…phải không em?Xưa nay, chị không hay “khoe” về em, chỉ là lúc bạn bè chia sẻ hình ảnh và sự thành công của em lúc đăng trên Internet, chị có viết vài câu vui vui đơn giản trả lời cho bạn bè. Hôm nay, lần duy nhất và đầu tiên, chị Hai KimPhú viết những dòng kỷ niệm đầy tình yêu thương quý báu mà em đã dành cho Ba Mẹ, cho các chị…chị xin trân trọng ghi chép vào sách của chị, để biết đâu vài ba năm nữa, khi không còn viết lách, chị vẫn có những hồi ức đẹp, để làm niềm vui sống trên đời…vì cuộc đời nầy, tất cả đều vô nghĩa, chỉ có cái chân tình mới thật ý nghĩa phải không Sĩ Hoàng ? Đứa con nuôi mà Ba Mẹ rất tự hào, chẳng phải chỉ vì em thành danh, mà quan trọng là em thành nhơn cùng tấm lòng em dành cho Ba Mẹ, và chị biết, nhất định em có cảm nhận sâu sắc cái tình khi mỗi lần em về, Mẹ mừng lắm và ôm chặt em trong tay…đúng không em trai ?Xin gởi về những người tôi yêu thương chút tâm tình nầy.
1/1/2024Thơ Đường Luật Xướng Họa - Thanh Song Kim Phú177TRANG THƠ:KÍNH MỪNG NGÀY TỪ PHỤGiọt Lệ Ngày Lễ ChaTrọn nghĩa giang sơn nợ nước nhàThung đường cực khổ lắm bôn baCầu con danh toại thường đe mắngƯớc trẻ công thành vẫn dạy laCúc dục chưa tròn thân hạc yếuCù lao chẳng vẹn vóc mai giàLòng thêm khắc khoải niềm ân hậnĐẫm giọt châu trào vọng tưởng ChaThanhSong ntkp-HọaCA.June/14/2024
1/1/2024Thơ Đường Luật Xướng Họa - Thanh Song Kim Phú178Cha TôiĐáp nợ sơn hà trải gió sươngGia trung nặng gánh chữ cang thườngNhọc nhằn vẹn vẽ tình lưu luyếnCực khổ vuông tròn nghĩa vấn vươngDạy dỗ lo toan ngàn khía cạnhKhuyên răn chỉ dẫn vạn con đườngPhụ thân ân nặng tày non TháiHiếu đạo ưu sầu chửa đảm đươngThanhSong ntkp-HọaCA.June/15/2924Thâm Ân Phụ MẫuTựa cò lặn lội chẳng sao ngơiVững chãi như thông chắn gió trờiNhật nguyệt thân già cằn cỗi héoXuân thu nụ biếc nõn nà tươiCon ngoan Mẹ vẫn ân cần dạyTrẻ thảo Cha luôn thích chí cườiHiếu đạo chưa tròn tâm khắc khoảiThâm ân Phụ Mẫu trĩu bên đờiThanhSong ntkp-HọaCA. June/6/2024
1/1/2024Thơ Đường Luật Xướng Họa - Thanh Song Kim Phú179Nhớ Từ PhụĐỉnh Thái mây ngàn hạc nội baySuối dừng tuôn mấy chục thu nayCha vì đất nước không ngơi việcMẹ bởi gia đình chẳng dứt tayDạy trẻ thành nhơn lòng đã đắngMừng con toại chí mắt từng cayTiễn đưa Từ Phụ sang bờ giácĐạo hiếu chưa tròn xót dạ thayThanhSong ntkp-Họa
1/1/2024Thơ Đường Luật Xướng Họa - Thanh Song Kim Phú180Niềm Tự HàoTôi tự hào về Cha của tôiLao tâm dạy dỗ trẻ nên ngườiTrui rèn lễ nghĩa và trung tínTrang bị cho con giữa chợ đờiTrước khi nhắm mắt còn trăn trởDặn con…\"Cha dạy, chớ quên lời…\"Tôi tự hào về Cha của tôi-/-Tôi tự hào về Mẹ của tôiNgười Mẹ ngôn dung thật tuyệt vờiTấm lòng rộng lượng như trời biểnMẹ dạy tôi nhân hậu thương ngườiCởi lốt trang đài vui giản dịGian truân không than vãn một lờiKhó nghèo vẫn sống trong thanh bạchNhư đóa sen thơm ngát hương trờiÁi - Từ, gương Mẹ là di sảnSoi sáng tim con suốt một đờiTôi tự hào về Cha Mẹ tôi…ThanhSong ntkp
1/1/2024Thơ Đường Luật Xướng Họa - Thanh Song Kim Phú181ChaCHA vừa dãi nắng lại dầm mưaCHA nghiệp cầm quân súng thế bừaCHA giữ chu toàn tình tấm mẳnCHA gìn trọn vẹn nghĩa rau dưaCHA dày công dạy đền khôn đủCHA nặng ơn nuôi đáp chẳng vừaCHA bước vô thường khi trọng bệnhCHA vừa dãi nắng lại dầm mưaThanhSong ntkp-HọaChaCHA tựa trăng vàng rực nẻo conCHA như đuốc tuệ sáng lòng sonCHA từng dạy dỗ vừa đau đáuCHA vẫn chăm nom luống mỏi mònCHA trải tâm lành vươn chóp núiCHA mang ý thiện phủ triền nonCHA thường nhắc nhở điều trung tínCHA tựa trăng vàng rực nẻo conThanhSong ntkp-Họa
1/1/2024Thơ Đường Luật Xướng Họa - Thanh Song Kim Phú182 Ba Mẹ Của Chúng ConMột thuở an bình…khi Ba giải ngũRũ chinh y làm công chức bình thường…Dù cuộc sống nhiều người còn lam lũVẫn nhìn ra..những gương mặt hiền lương.Vẫn hằng ngày, trên đường đi đến sởMiệng Ba tươi, mắt sáng rỡ niềm vuiHòa nhịp thở cùng người dân phố chợNợ non sông, Ba cũng trả xong rồi…Và Mẹ vẫn dạo đôi lần…Chủ nhậtTrên đất Sài Gòn, kẹp ví vô ưuBởi ngày ấy…người ta hiền lành thậtChẳng lọc lừa, không cướp giật nơi nơiMẹ năm con, mà trông còn rất trẻ Cùng với Ba, san sẻ gánh nợ đờiVì chúng con…bầy trẻ thơ nhỏ dạiSống vô tư…Ba Mẹ dẫu oằn vai…!
1/1/2024Thơ Đường Luật Xướng Họa - Thanh Song Kim Phú183Rồi cứ thế…bên dòng đời bươn chải…Con lớn khôn, khó nhọc cũng cười vuiThuyền ngược dòng cố lèo lái không ngơiSống hạnh phúc giữa Quê Hương yêu dấu…Nhưng thỉnh thoảng, đọc vài tin trên báoỞ nơi nầy…nơi nọ…chẳng xa xôiCó nhiều người trai trẻ đã buông trôiNhững hoài vọng tương lai, cùng nghiên bútCác Anh xông pha…giữ từng tấc đất…Của Tiền Nhân…của nòi giống Tiên RồngKhông để lọt vào tay kẻ xăm lăng…Đổ xương máu, để yên lành Tổ Quốc…Và bây giờ…cách nửa vòng trái đấtCon ngậm ngùi trăn trở nhớ Quê HươngThương làm sao từng góc phố con đườngTrong ký ức…của một thời hoa mộng…Nơi đất khách dẫu bộn bề cuộc sốngLuôn vọng về miền cố thổ xa xămChốn chôn nhau…có mồ mả Tổ TôngVà mộ Ba cận kề bên mộ Mẹ…Xin Ba Mẹ hãy bao dung con trẻGiỗ bao năm con vẫn hướng lòng về…Nén tâm hương bạt gió đến vùng QuêRơi bên mộ...thay cho dòng nước mắt…Thương Mẹ Cha…con chỉ còn biết khóc…!ThanhSong ntkp
1/1/2024Thơ Đường Luật Xướng Họa - Thanh Song Kim Phú184Lời Thầm Thì Với Ba…Ba ơi…con đây...con là con Bé Hai của Ba Mẹ đây…Ở một nơi xa xôi nào đó con biết rằng Ba vẫn đang dõi theo chị em con, dù trong lòng, con luôn mong ước Ba Mẹ rời xa cõi đời ô trược với biết bao nhọc nhằn mà chỉ có niềm hạnh phúc đích thực mới giúp Mẹ nương bóng Ba, cùng nuôi dạy một bầy con đông đúc nên người trong bộn bề nghèo khó.Con không biết bắt đầu từ đâu để viết, với con việc gì, thời gian nào, cũng đều quan trọng quý báu. Thôi thì con sẽ thì thầm với Ba, những điều xưa nay con vẫn giấu trong lòng. Gần bảy mươi năm trôi qua, từ khi bé Hai nhận thức được dù là từ sự hiểu biết non nớt của đứa bé ngây thơ mà chân thật, vì con nít không nói dối, cho đến bây giờ...con nhớ sao sẽ viết vậy…- Ba ơi, chắc Ba khó quên cái xóm nhỏ có nhiều ngõ hẻm đi luồn vô, nhà mình số 515/3 Huỳnh Mẫn Đạt, Thị Nghè, vị trí nhà ở chính giữa, nhìn như trung tâm xóm, nhất là có cái giếng khá rộng và sâu có nước mát trong, thành xây cao tráng xi măng sạch sẽ nằm gần nhà mình, hơi xéo qua phía cổng bên hẻm trái, nơi mà từ sáng đến tối luôn có mấy anh chị gánh nước thuê đi đổ cho từng nhà, nên rất nhộn nhịp. Vui nhứt là mấy đêm hè oi nồng, ánh trăng vằng vặc, các cô bác mang ghế bố ra trải quanh gốc cây thị già cách giếng mấy mét, ngồi chơi hóng mát, tay phe phẩy quạt, kể nhau đủ chuyện năm trên. Con nghe kể cây thị bị cháy xém khi hoả hoạn thiêu rụi mấy chục căn nhà lá khá lâu rồi,trước khi Ba Mẹ mua cái nền đất cất nhà. - Tuy còn sống vì gốc khá to, có cái hõm nhỏ, Ba hay nhắc con đừng thò tay vô, sợ rắn rít. Cây không sum suê lá, lại lèo tèo vài trái nhỏ xíu, nên không ai ước \"Trái thị rụng bị bà già\" như trong chuyện Tấm Cám…- Con hẻm phía trên nhà mình bên phải thì khá rộng đi ra bồn nước lớn ngay đầu ngã Năm đường Nguyễn Văn Lạc, con hẻm hẹp hơn xéo phía cửa trước nhà thì đâm ra đường Huỳnh Mẫn Đạt Thị Nghè, 1 bên là tiệm Anh Thơ, cô chủ dáng sang sang trắng trẻo, vừa bán tạp hóa gồm bánh kẹo, dụng cụ học
1/1/2024Thơ Đường Luật Xướng Họa - Thanh Song Kim Phú185sinh và sách báo, có chừa bên hông nhà được rào kẽm gai đủ cho cô đặt 2 vòi nước máy có người gánh thuê để bán cho khách. Một bên là tiệm mì chú Tàu già, thỉnh thoảng Mẹ sai chị Tốt giúp việc ra mua tô mì hoành thánh khônghành ngò tiêu ớt về cho con và em ăn với cơm…- Bé Hai nhớ mài mại được Mẹ cho học vỡ lòng ở Tư Thục Hoàng Văn ngay ngã Ba cuối đường H.Mẫn Đạt, rẽ trái có rạp hát nhỏ và Trường Tiểu Học Thạnh Mỹ Tây, Ông Đốc học là ba của anh Chánh, bạn đi Hướng đạo với anh Hai, anh Ba. - Cuối con đường là Sở Bông, ươm trồng những loại cây hoa kiểng cho Sở Thú, mà con hay lén Mẹ trốn ngủ trưa, băng qua cây cầu xi măng, vô Sở Thú lượm vài bông Đầu Lân có mùi thơm hăng hắc. Con cũng có học lớp Năm ở Trường Thạnh Mỹ Tây trước khi Ba đưa Mẹ và con cùng em theo Ba đóng quân ở Minh Lương, Thốt Nốt từ năm (1955).- Đường H. Mẫn Đạt không dài lắm, nhưng đầy ắp biết bao kỷ niệm mà thuở thơ dại bé Hai từng tắm mưa cùng bọn trẻ con trong xóm, hay chạy lót tót theo sau chiếc xe ngựa không mui, hai bên treo phủ mấy tấm vải bạt vẽ đầy hình quảng cáo các phim tuồng mới, để xin mấy miếng giấy vàng vàng xanh xanh. Hai bên hông nhà mình là 2 con hẻm nhỏ đi xuống dốc có khu đất trũng với rất nhiều hẻm luồn qua các khu nhà mà vào mỗi Trung Thu, bọn trẻ chúng con từ các khu xóm không ai bảo ai, cứ cầm lồng đèn đủ thứ hình cá, bướm, thỏ...nhập bọn thật đông, rồng rắn một đoàn dài vừa đi vòng quanh các con hẽm vừa hò hát chẳng cần nhịp nhàng…”Ánh trăng trắng ngà có cây da to có thằng Cuội già ôm một mối mơ…(hồi đó chỉ gọi Thằng Cuội, mà không gọi Chú Cuội hay Ông Cuội, cũng không nghe ai rầy là hỗn hào…).- Phía cuối cái vườn nhỏ sau nhà mình, Ba cho đào sâu xuống, lấy đất be bờ làm một mương khá rộng chứa nước thải từ cống nhà, chung quanh mương, Ba trồng mấy bụi chuối và bạc hà…Nhà mình như cái ốc đảo gọn lỏn hình chữ nhật xinh xắn có 2 con hẻm bên hông bao bọc, ngay phía sau con hẻm là nhà ông thầy khoán người Miên, đã vẽ bùa khoán khi em Minh Tâm bị bệnh giời ăn, em cũng hay bệnh vặt, nên ông đã đặt tên em là bé Soul. Bên hẻm hông nhà ông Thầy Miên có nhà của bà Bảy bán bánh rế chiên hình tam giác, trước nhà bà Bảy có 2 cây dâu tầm ăn lớn, bà nói trồng trừ tà…- Và con thấy Mẹ có xin nhánh dâu về cho Ba vót rồi cắt khúc bé xíu, dùi lỗ xỏ dây làm vòng đeo tay cho tụi con, bé Soul thì có cả dây đeo nơi cổ…
1/1/2024Thơ Đường Luật Xướng Họa - Thanh Song Kim Phú186- Thỉnh thoảng Ba biểu con qua nhà Bà Bảy mua mươi miếng bánh rế ngọt ngọt béo béo ăn cho vui miệng trước khi ngủ…Mèn ơi, nhắc tới nghe như còn phảng phất mùi bánh chiên thơm lừng… - Bên trái hẻm, con nhớ nhứt có nhà dì Tư ốc gạo với gánh bì ốc nổi tiếng vì nước mắm ngon, mỗi khi đám con nít tụi con tụ tập, dì bưng ra 1 thau nhựa lớn ốc gạo đã được luộc chín và mấy cây kim tây để tụi con lể mớ ốc lớn, còn mấy con nhỏ, dì cho ăn thả cửa, lũ trẻ cùng nhau lể, chấm chung chén nước mắm tỏi ớt chanh xì xụp hít hà...nhắc lại vẫn còn thấy thòm thèm…- Con nhớ dì Tư ốc gạo, vì có chút liên quan mà Ba không hề biết…còn con thì không hề quên, vì có lần Bà Ngoại xuống chơi, con thấy Mẹ chảy nước mắt thút thít... Bà Ngoại nhỏ giọng dỗ, con chỉ nghe loáng thoáng “Giặc Đông Ngô không đáng sợ bằng sợ bà cô bên chồng” - Con không hiểu là cái gì, vả lại con đâu cần bận tâm, vì bọn trẻ nít tụi con có nhiều trò chơi vui hết biết như búng thun, búng hột me, tạt nút khoén, nhảy dây, nhảy lò cò, ngâm dây thun trong dầu hôi, làm bánh bèo bằng sáp đèn cầy nung chảy, làm sương sa hột lựu bằng vỏ bưởi với vôi, hái đọt bông bụp gắn cằm, hái trái mồng tơi làm mực, trái nổ ngâm nước, chơi bán hàng, làm búp bê bằng khăn mu xoa để chơi trò ru em, ầu ơ ví dầu giống y như Mẹ…- Con không quên vụ ốc gạo của dì Tư, vì lần nghe cô Sáu đay nghiến khi Ba mới đi làm về tới:…- \"Cậu về mà coi, ở đó có còn binh chằm chặp nữa hông, Má đói rã ruột chiều giờ có ai dọn cơm cho ăn đâu?\" Ba quay hỏi Mẹ: - \"Sao vậy em?…” - Mẹ đáp lí nhí: - \"Em có cho dọn cơm mà Má nói: - \"Tao không đói, chờ chị Sáu bây về ăn luôn thể” - Cô Sáu hứ:…- \"Có dọn mà Má tui kêu đói?…- Chị Tốt lên tiếng…- \"Dạ Thầy, Cô biểu con dọn cơm cho Bà, canh mồng tơi có cá kho Cô rỉa sẳn, Bà đẩy ra, kêu hông đói, con bưng xuống đậy trong lồng bàn kìa...” - Cô mát mẻ: - \"Vậy sao?”…- Mẹ dạ nhỏ trong khi Bà Nội luôn miệng rên: - “C. ơi má đói quá, sáng giờ nó bỏ đói tao”…- Chị Tốt lại nói: - “Hồi trưa con đút Bà ăn rồi”…- Ba không nói gì, kêu chị Tốt hâm nóng thức ăn lại bưng lên, Ba ngồi dỗ Nội ăn từng muỗng hết cả chén…- Con càng thương Mẹ thì càng ghét Bà Nội với Cô vì có lần Cô về lúc con đứng gần vách cửa sổ ngăn buồng ngủ Nội và nhà bếp, chăm chú xem mấy con cá lia thia đá đủ màu, lá cây, xanh dương rất đẹp của anh Hai nuôi trong mấy vỏ chai trắng trong mà anh lượm về, dùng cái vòng đồng bằng ruột dây điện, anh quấn tròn rất đều tay, nung nóng đỏ lên, đặt vào chai ngay mí nước anh đổ
1/1/2024Thơ Đường Luật Xướng Họa - Thanh Song Kim Phú187làm mực, phần trên đứt gọn rời ra, vậy là có cái lọ rất ưng ý (Anh Hai là Hướng Đạo sinh mà, nên cái gì anh cũng biết làm…con rất ngưỡng mộ muốn đi Hướng Đạo như anh, nhưng Ba không cho, chỉ nói là con gái đi Hướng Đạo làm gì…Hồi nhỏ con buồn Ba lắm, nhưng khi lớn lên, con mới hiểu rằng: -Nhà mình nghèo, con đông, Ba còn nuôi Bà Nội đã già, lại lẩn với một đầu lương công chức chánh ngạch cũng khó đảm đương chuyện cơm áo gạo tiền, nên chỉ có thể lo cho anh Hai, anh Ba đi Hướng Đạo thôi, để hai anh dìu dắt mấy chị em chúng con… - Cô Sáu quăng cái túi simili xuống bàn ăn trong bếp, đi ra sào kẽm phơi dọc ao chứa nước cống gần mấy bụi bạc hà và chuối...Con nhìn theo, thấy Cô rút cái quần đáy lá nem của bà Nội, vò vò trong tay rồi đưa đưa lên mũi, miệng kêu hỏi: - \"Tốt, ai giặt quần của Bà?”... Chị Tốt đang rửa chén không nghe, con lanh chanh trả lời: - \"Mẹ con giặt đó, bữa nay Bà Nội tri trét quá chừng, chị Tốt biểu thấy ghê không chịu giặt…Mẹ con giặt tới 2- 3 lần, sạch rồi mà Cô hửi cái gì? ” - Cô hứ hứ...đi vô.- Con lấy làm lạ, cái đầu non nớt của con cứ thắc mắc, sao Cô xéo xắc Mẹ hoài, còn Mẹ cứ làm thinh chịu trận?…con nhất định phải \"báo thù\" cho Mẹ mới được…Con nghe Ba nói bữa nay, Ba đi thăm Tòa Thánh Tây Ninh cùng mấy bác trong sở, mai mới về, con mừng lắm và trưa qua nhà dì Tư như thường ngày, ăn xong mấy con ốc gạo nhỏ, bữa nay thau thịt ốc trắng hếu mập tròn dậy mùi sả gừng khá nhiều…dì vui vẻ cuốn cho tụi con mỗi đứa 1 cuốn bì ốc nhỏ…mèn ui, ngon hết biết…Con rủ đứa bạn mà lâu rồi, con quên tên, qua nhà mình lúc Cô đi bán, Mẹ đi chợ, chị Tốt thì ở nhà dưới…Bà Nội ngồi thu lu trên giường, chân thòng xuống đất…Tụi con đến gần, móc túi lấy nắm vỏ ốc gắn vô 10 đầu ngón tay, tụi con vẫn hay chơi trò nầy, chụm lại mở ra chụm lại mở ra phát tiếng kêu…lụp cụp, lụp cụp…con cười nhỏ: \"hihi…Bà Nội, ma nè Nội, ma nè Nội, Nội sợ hông?” - Nội la lên…”Điếc tai quá…điếc tai tao quá...tao sợ con ma quá...\"…Con kề tai Nội nói nhỏ: \"Nội sợ thì đừng có chửi Mẹ con nữa nhen Nội\" Nội bịt 2 tai, la hét: \"Đi ra…đi ra đi…C. ơi”…- Hôm sau Ba về, con nghe Cô mét: - \"Con bé Hai quá trời quá đất, nó làm đêm qua Má sợ điếng hồn không chịu ngủ, ôm tôi cứng ngắt, hô sợ con ma quá, con bé Hai nó nhát tao”... Trận đó, Ba hạch sách con…: - Ai xúi con nhát ma Bà Nội? - Con nói tự mình ên con làm, hông ai xúi hết...ai biểu Cô với bà Nội cứ ăn hiếp Mẹ, Mẹ khóc hoài, con ghét nên chọc cho Nội sợ không dám chửi Mẹ nữa…- Ba thở dài không đánh đòn con mà chỉ cấm tiệt con không được tái diễn cái trò nhát ma ngô nghê đó, hú hồn!…
1/1/2024Thơ Đường Luật Xướng Họa - Thanh Song Kim Phú188- Mấy bụi chuối lửa, chuối hột thỉnh thoảng ra quày, trái mập ú, nhìn đẹp, nhưng không ngon mấy, Ba trồng chỉ lấy lá cho Mẹ gói bánh ít, nên khi ra chừng năm sáu nải, Mẹ kêu chị Tốt cắt cái bắp chuối, xắn thêm cây chuối non, xắc làm rau ghém ăn kèm với món \"mắm và rau”, Ba cũng ưa món nầy, khen Mẹ nấu ngon, con thì chê hôi hôi vì không ưa cá, vì khoái ăn cơm với mì hoành thánh của ông Tàu thôi...- Nhắc tới chuyện hôi hôi, con lại nhớ có lần Cô về sớm, tay quạt mồ hôi bằng nón lá phành phạch vài cái, thấy con, Cô vui miệng gọi: - \"Bé Hai, lại hun Cô cái coi” - Con đứng yên lắc đầu …- Cô giận hỏi: - \"Mẹ bây cấm bây hun Cô hả?” - Con cải: - \"Mẹ con hông có cấm” - Cô gằn giọng: - \"Vậy sao hông hun Cô?” - Con tót non: - \"Tại ai biểu da Cô đen xì, Cô còn ăn trầu nữa, dòm cái miệng đỏ lòm thấy ghê sao con hun được? “ - Cô hứ lớn, nói bông lông: - “Ừa, phải rồi, tao dầm mưa dang nắng, chớ có ở không như Mẹ bây, có biết thoa son dồi phấn như Mẹ bây đâu mà thơm tho”. - Con trả lời…- \"Cô nói hông phải, Mẹ con đâu có ở không dồi phấn thoa son hồi nào đâu, mà sao Cô cứ chửi Mẹ con hoài vậy? - Cô còn mét Ba đủ thứ, sao Cô ác quá vậy?” …- Mẹ tắm cho em trong nhà tắm xong, bồng ra đang lau và chải tóc, nghe con nói, Mẹ rầy: - \"Bé Hai, không được trả treo, con xin lỗi Cô đi” - Con cố chống chế: - \"Con nói đúng mà\". - Mẹ nghiêm mặt lặp lại:…- \"Con xin lỗi Cô liền, con còn nhỏ không được hỗn với người lớn. \" - Con lí nhí: - \"Con xin lỗi Cô”...miệng nói mà trong lòng thì không muốn chút nào…- Có chuyện nầy, Ba nhiều việc quên, còn con thì nhớ hoài…- Bà Ngoại xuống thăm Mẹ lần rồi, con thấy Ngoại mở cái gói vải cất trong túi áo lá trắng có gài kim tây cẩn thận, lấy đưa cho Mẹ chiếc xuyến vàng. Ngoại nói…- \"Cái nầy của má cho con làm của hộ thân, mấy năm nay con không chịu cất, giờ Má đưa lại cho con, thôi bán đi, mà mua thêm quà bánh cho trẻ…Hôm qua, con bé Hai ngồi ngóng Má ăn mì, Má biết nó thèm, mà không dám xin, Má thương lắm… -Ngoại ơi, Ngoại hiểu lầm rồi, hổng phải con thèm mà ngồi nhìn Ngoại ăn...Ngoại ăn còn dư nhiều, hay kêu chị Tốt bưng đổ, con đâu có xin...nhưng bữa nay con biết Mẹ con nấu canh bầu với cá trê kho, con không ưa, nên chỉ muốn chan cơm với nước mì thôi, chớ không có thèm đâu Ngoại... Con thấy Mẹ ứa nước mắt, lắc đầu, còn Ngoại dỗ nhỏ: - \"Con cất đi, chớ để người khác thấy, sanh sự”…- Mẹ con mới chịu cầm. - Mấy tuần sau, khi Ngoại về lại Bình Sơn, sáng sớm, Mẹ biểu con qua nhà dì Hai xôi chè, ngay sát sau tiệm cô
1/1/2024Thơ Đường Luật Xướng Họa - Thanh Song Kim Phú189Anh Thơ, bưng về mấy gói xôi bắp, xôi nếp than, có cả 2 giề tam giác xôi cháy trét mỡ hành mà Ba rất thích, buổi chiều tối có thêm chè khoai môn, chè đậu trắng hay chè thưng tráng miệng…Cả nhà mình ăn vừa ngon lành lại còn đã cơn thèm chớ không khon khót như lúc trước…- Ba thắc mắc thì Mẹ chỉ nói: -\"Má cho tiền quà bánh mấy đứa nhỏ”... Nhưng chỉ được đâu chừng hai tháng, con không còn được ăn xôi chè nhiều như trước mà thỉnh thoảng, Mẹ mới biểu mua đúng 4 phần, về sớt ra chia cho chị Tốt, con và em 2 phần, còn Ba với Mẹ chia nhau gói xôi bắp, xôi cháy…Con không hiểu tại sao, nhưng sau đó, dì Hai có qua nhà rù rì mượn tiền Mẹ nữa…Mẹ buồn buồn than: \"Tôi quên dặn chị đừng nói cho chị Sáu tôi biết chuyện tôi cho chị mượn tiền, chỉ mét Ba con bé Hai, ảnh rầy tôi, tiền chợ ảnh đưa, không lo chợ búa đầy đủ cho con cái sao, mà còn bày đặt cho vay…Mèn ơi, tôi nói đâu phải cho vay, chị Hai hụt vốn, mượn chút đỉnh, em bán cái xuyến Má cho, đưa chỉ mượn làm vốn, mỗi ngày chỉ gởi lại mấy gói xôi chè cho nhà mình ăn không lấy tiền…Ba sắp nhỏ giận quá , hăm tôi còn làm vậy, ảnh sẽ không đưa lương cho tôi nữa, tôi sợ lắm\"…- Ba ơi, việc nầy con biết Ba không đúng khi hiểu lầm Mẹ, vì sau đó, Ba không đưa lương cho Mẹ, tới khi Mẹ than không còn tiền đi chợ, Ba mới đưa. Nên hồi đó, con lại ghét Cô thêm, mà cũng giận Ba thêm nữa…Chắc vậy, nên Cô không hề thương con…dù khi lớn lên con hết ghét Cô, mà chỉ thấy tội cho Cô...Nhất là mỗi khi ông Ngoại xuống thăm, trước sau chỉ nói về Cô có 1 câu: - Cô bây nhìn khắc khổ khó khăn, bởi có cái tướng \"cùng khổ trực đáo lão\"...Nhưng con nghĩ, chắc nhờ Cô thường hay đi vô Chùa làm công quả lúc rãnh rỗi hoặc có Đại Lễ, lại siêng tụng Kinh, bày Hương Án Lạy Phật Trời, tụng Sám hối không bỏ sót ngày nào, nên khi về già, Cô cũng được hưởng phước, có con dâu trưởng ngoan hiền, cháu nội hiếu thuận...xem ra số Cô Sáu có phước lắm vì không chịu nhiều nghiệp quả như Mẹ con…- Ông Ngoại vốn không thương Ba, bởi biết Ông Nội con theo Nho học lại bất đắc chí, còn Ba…dù hiếu học để cố vươn lên, thoát khỏi cảnh bần hàn phải sống chui rúc trong căn nhà lá, mái rách bươm dột ướt khắp nơi, chỉ còn chổ an toàn là cái cối xay lúa bằng tay nhỏ, Ba dùng miếng ván kê làm bàn đựng sách vở để học hành…Tuổi thơ, Ba đã rất nhọc nhằn, phải dậy từ tờ mờ sáng, ăn quấy quá miếng cơm, đeo cái đãi vải Cô may để đựng tập vở và phần cơm trưa…một tay cầm cây đuốc bã mía chấm dầu hôi, một tay cầm khúc trúc ngắn, đánh vô cái vỏ xe đạp cũ mòn cho nó lăn, Ba chạy theo lúp xúp, vừa tránh nỗi sợ con đường vắng teo tranh tối tranh sáng có nhiều chòm mả thấp
1/1/2024Thơ Đường Luật Xướng Họa - Thanh Song Kim Phú190thoáng , vừa nhanh chân cho kịp đến Trường…Khoảng lộ đất biệt mù xa đối với 1 đứa trẻ, từ bến đò Tân Lương ra tới chợ Tân Ba, có nhiều mả mồ đá ong đỏ quạch thâm đen, ban ngày không thấy sợ, nhưng trời còn tối nhìn cũng rờn rợn…- Dù Ba cố công học để thành nhơn chi mỹ, nhưng trong mắt ông Ngoại con, Ba lại là kẻ không biết thân phận, còn học thói \"Đũa mốc mà đòi trèo mâm son”. Nếu không có ông Cổ Ba ở Tân Lương, vốn là bạn nối khố với Ngoại, lại có bà con xa với Ông Nội, được Ông Nội cậy nhờ, bởi chiều ý của Ba, mà 7 lần chèo xuồng từ bờ lở bên kia sông qua bờ bồi bên nầy đánh tiếng xin cưới Mẹ cho Ba…Ông Ngoại dù nể nang bạn chí cốt, cũng nhắn nhe đe đọa: \"Tôi vị tình bằng hữu cùng anh, nhờ anh về nói lại với thằng Chương, nếu tôi mà thấy nó léo hánh tới ranh rào tôi, tôi bắn bỏ đó”…- Số là Ông Ngoại con thuở đó làm chuyên viên về mũ cho Đồn điền Cao su Long Thành, cũng thường đi săn nai với mấy ông Tây của đồn điền, nên có mua cây súng săn 2 nòng, lại có cả chiếc Traction Peugeot đen, trên nắp ca pô gắn một con sư tử mạ đồng trông cũng oách lắm…mà Mẹ con, Cô Giáo Tám Hớn, lại là con gái út cưng của ông Ngoại, đã đẹp người, có học thức, nết na ngoan hiền nổi tiếng trên Làng...Con từng nghe Bà Ngoại kể: - \"Mẹ con hồi nhỏ ngoan ngoản lắm, không phải nặng đòn, khi có lỗi Ngoại đâu cần rầy rà nhiều, chỉ biểu ra tước cọng bẹ chuối khô, tự cột chân vô cái ghế… Mẹ con cứ ngồi chịu phạt…khi muốn đọc sách truyện trên kệ, thì bưng ghế theo, leo lên lấy rồi ngồi coi tới lúc Ngoại bỏ lỗi, cho phép tháo dây chuối ra, chớ cũng không dám tự bứt trước…” - Mẹ con là \"con nhà\" như vậy, mà chỉ vì thương Ba, đã khóc với bà Ngoại, đòi đi tu, chớ không chịu về làm dâu nhà ông Đốc Phủ họ Cao, bạn của Ông Ngoại, có đánh tiếng hỏi cưới Mẹ cho con trai trưởng của ông…(Trời xui đất khiến, oan gia lại gặp nhau. Năm con 17 tuổi, Ba kể nghe cũng vui vui…Lần Tòa Hành Chánh Quận Năm tổ chức tiệc tất niên, Ba đưa Mẹ đi dự, Ba Mẹ ngồi cạnh ông Quận trưởng Cao.V.T cùng quê Biên Hòa, khi hỏi thăm hóa ra là có tình cố cựu,...ông cười cười đe Ba: -\"Ông Tổng Thơ ký phổng tay trên Cô Tám Hớn con ông Mười Bình Sơn của tôi ha, ông liệu mà cư xử với cổ đó, tôi mà nghe ông không phải, tôi không để yên cho ông đâu”…
1/1/2024Thơ Đường Luật Xướng Họa - Thanh Song Kim Phú191- Ba làm dưới quyền ông Quận Trưởng, mà ông lại là anh cả của ông CHT/Trường BB/TĐ là Chuẩn Tướng Cao.H.H, trùng tên Mẹ nên con cũng dễ nhớ) - Bởi chuyện Mẹ vì lương duyên với người học trò nghèo mà từ chối nơi môn đăng hộ đối nầy, nên lần thứ 8, Ông Cổ Ba chèo xuồng qua, ông Ngoại ngán ngẩm…\"Ừ”…- Ừ, mà giận run…- Ngày dạm ngõ, ông Ngoại chỉ cho phép Mẹ ra rót trà chào mời Họ nhà trai, rồi lui vô. Người thợ may áo cưới Ba cất công đón từ chợ Tân Ba về, cũng không được phép đo người, mà chỉ nhắm chừng…hên quá, Mẹ nói...áo may cũng vừa y.- Nhất định Ba biết rõ lý do con bị ông Ngoại ghét, không hề nhìn đến mặt…-Con lẫm đẫm vừa đi lên tới ngạch cửa nhà trên, là ông Ngoại đã hét: \"Bây đâu dẫn nó đi chổ khác coi”…- Mẹ từng ôm con xót xa, nhưng không dám kể với Ba…- Khi Mẹ sanh con, đâu được ở trong căn buồng của Mẹ sau vách Thờ của phòng khách \"Đào Phủ Đường\", mà Mẹ chỉ được dựng cho mấy tấm phên ở cái chái bên ngoài hè của gian nhà dưới, phía trong là bồ lúa rất lớn, có một hàng lu vú đựng đủ thứ lúa gạo, nếp, đậu, khoai gíống để dành cho mùa sau. Gian nhà ăn với mấy bộ ngựa gõ dày cả tấc, để khi có giỗ quảy họ hàng ở Sàigòn tề tựu về, cùng gian bếp rộng thênh thang ...Dù chị em con không được ông Ngoại thương bằng các anh chị con của Dì N., nhưng quả tình, vì tình thương yêu của Mẹ, vì con được nuôi lớn lên trong sự kín đáo đút nhét giúp đở của bà Ngoại, có cả lời ca dao ru buồn Mẹ ấp ủ con, mà tình Quê Hương đối với con gần gũi như máu thịt…Và…mãi cho đến khi con được 2 tuổi, Ba mới có thể thu xếp đón Mẹ và con xuống Sàigòn tiếp tục chặn đời gian nan khổ nhọc của Cô Giáo Tám Hớn…- Cũng may, Cậu Tám Kinh Lý con (anh Chú/Bác với Mẹ) có căn biệt thự rất lớn, số 5 Hàn Thuyên, bên hông Nhà Thờ Đức Bà đâm ra Dinh Độc Lập…Cậu Tám cho Ba Mẹ ở tạm 1 căn phòng khá tiện nghi trong dãy nhà dành cho bồi bếp, bởi trên nhà lớn nhiều phòng, nhưng mỗi anh chị họ con đều có phòng riêng, còn phòng khách, phòng ăn rộng lớn dành cho Cậu Tám thường dùng tiếp khách…- Cho tới khi Ba thuê được nhà ở Cầu Kinh, rồi Hàng Xanh, sống chung với ẩm thấp muỗi mòng, nên con bệnh liên miên…và đồng lương Ba, có tháng chỉ vừa đủ lo thuốc thang cho con…Bữa cơm Ba Mẹ thường xuyên là rau luộc cùng chai nước tương…đôi khi thêm được miếng thịt cá hay vài cái trứng…là Cô Tám Hớn cũng thấy thật hạnh phúc…
1/1/2024Thơ Đường Luật Xướng Họa - Thanh Song Kim Phú192- Con thương Mẹ vì khi con hiểu đời là bể khổ…mà Mẹ vẫn ráng bơi cùng Ba...Con cũng biết Cô con rất vất vả, lại kém may vì Cô Dượng sớm chia tay, cô phải gánh gồng nuôi 2 người con, nên khi Ba mua được đất cất nhà, đã lập tức đón Bà Nội cùng Cô và 2 anh của con xuống Thị Nghè. - Ba rất hiếu để với Nội, lại thương chị hết lòng nên hay nhịn nhường cho Cô vui, và Ba cũng thường an ủi, khuyên lơn khi Mẹ buồn bởi Cô sắc mắc hành tỏi đủ thứ…Ba còn hay kể cho tụi con nghe công lao khó nhọc của Cô khi còn trẻ…- Con biết Cô không có tuổi thơ sung sướng đầy đủ như Mẹ, dù Cô nổi tiếng là người khéo tay nhất Làng, hay được người ta thuê may áo dài cho quý cô quý bà, mà ngày xưa làm gì có máy may, Cô may tay cả ngày, có khi cả đêm dưới ngọn đèn dầu lù mù…Tuổi thiếu nữ của Cô cơ cực vì nuôi Cha Mẹ già, em dại, Ba mới ăn học thành tài dẫu nhà rất nghèo, cho nên việc Ba đền ơn đáp nghĩa Cô cũng hợp lý hợp tình. Mẹ con chấp nhận dù rất thiệt thòi cho Mẹ, bởi Mẹ biết là Ba hết lòng thương yêu Mẹ, nhưng Ba lại là người sống có tình có nghĩa…Con học những điều nầy từ Ba Mẹ…- Mặc dù nhà mình nhỏ, Ba cũng làm căn gác riêng cho 2 anh con sống thoải mái, Ba nuôi dạy 2 anh như nuôi dạy tụi con. Khi anh Ba bệnh thương hàn thập tử nhất sinh, Mẹ chớ hề nề hà cực nhọc, không để chị giúp việc mà chính Mẹ nấu thức ăn, đút cho anh từng muổng soup…- Mẹ đi chợ còn dặn kỹ con đếm đúng bao nhiêu cái ngôi sao trong muỗng, không được sai, vì nhiều quá sẽ nguy hiểm cho anh…Cho đến khi 2 anh cưới vợ, Ba Mẹ cũng lo như lo cho con. - Con trở nên một người sống theo đạo lý là noi theo gương của Ba Mẹ, và con để lại cho con cháu mình, không phải là tài sản, mà là di sản từ ái, từ tấm gương của Ba Mẹ đối với mọi người mà con đã hấp thụ được…- Mẹ con quả thật rất hiền, hiền đến độ khi lớn khôn có gia đình, con đã ngạc nhiên, không hiểu sao Mẹ có thể chịu đựng tất cả mọi điều xảy ra với Mẹ…- Mẹ từng như một tiểu thơ, bởi tuổi đi học, Mẹ không phải lo việc bếp núc giặt giũ, vậy mà khi làm dâu, Mẹ chu toàn bổn phận, chăm sóc Má chồng, từ cơm nước, vệ sinh cá nhân đến áo quần. - Khi Bà Nội con mất, Cô vẫn khắckhe với Mẹ y như Cô là Má chồng vậy, mà Mẹ vẫn ẩn nhẫn cam chịu, Mẹ đã dạy cho con biết tình yêu chồng, con là quan trọng thế nào…- Mẹ hiền đến độ…Mẹ suốt đời như cái bóng của Ba, hạnh phúc được làm cái bóng của Ba, chưa bao giờ dám lên tiếng cãi Ba một lời…- Con phải thú nhận rằng, con còn có cãi lời Ba, chớ Mẹ con thì không hề, phải không Ba?…- Con còn nhớ như in, dù đã mấy mươi năm qua…- Lần đó, không hiểu Ba bực dọc chuyện gì ở
1/1/2024Thơ Đường Luật Xướng Họa - Thanh Song Kim Phú193sở, Ba to tiếng khi Mẹ cố phân trần…Ba nạt...Mẹ sợ quá, chạy vội vô nhà tắm chốt chặt cửa…trong khi bên ngoài, Ba vẫn hét lớn, rồi gõ mạnh cửa...Mẹ bên trong khóc rấm rứt…rồi có mùi alcool nồng nặc…Ba bắt đầu hốt hoảng…- “Nè nè…Mẹ con bé hai...em làm cái gì đó, đừng có dại dột nhe\" Ba càng lo lắng dộng cửa ầm ầm, Mẹ càng sợ lại khóc lớn…Ba đứng cạnh hồ nước đầy mấp mé, hối con đưa dao phay với cái dùi đục cho Ba cạy nút thoát nước…khi vơi được mấy tấc, Ba leo vô chui qua phía hồ bên nhà tắm chui lên, Mẹ vẫn đứng úp mặt vô vách khóc, Ba nhìn thấy chai alcool rớt bể dưới đất, Ba thở phào, mở cửa dìu Mẹ ra, người Ba ướt như chuột lội nước…- Từ đó Ba không bao giờ to tiếng với Mẹ…còn dặn: - \"Tụi bây đứa nào hỗn hào với Mẹ, Ba đập chết”…- Câu nói \"kinh điển\" nầy, anh Hai con nói lại với mấy đứa con của ảnh: - \"Tụi bây đứa nào hỗn với cô Hai bây, Ba đập chết\"…khi con bay qua Hawaii thăm đứa con gái thứ 10 của anh Hai, nó vừa cười híhí, vừa kể lại…Còn nói…- Ba con khi sống ổng hay nhắc vậy, chớ ổng biết tụi con có đứa nào dám hỗn vối mấy cô đâu…ha cô Hai...- Con biết, Ba rất yêu thương Mẹ, từ trẻ đến già…Ba cũng khá là đẹp trai, mà chưa khi nào Ba lén phén mèo mả gà đồng…một mực thủy chung với Mẹ cho đến khi chết…- Cô con từng phàn nàn: - \"Tôi thấy cậu kỳ quá, già rồi, có cháu ngoại 1 bầy...mà cứ anh anh em em với mợ…nghe thiệt là chướng\"…Ba chọc Cô: - \"Vậy chớ chị muốn tôi kêu Mẹ nó là cái gì? Tôi nói cho chị biết, tôi sẽ kêu Mẹ nó là em cho tới chết”…- Lần đó Cô nguýt Ba chớ không nguýt Mẹ, rồi e hèm…- \"Vậy sao?”…- Ba còn nhớ không, con thì không quên…- Con quên kể...sau nầy, ngoài quán bán trà huế ở chợ Thị Nghè, Cô còn làm chủ hụi, nên có vốn ra riêng, mua căn nhà lá rộng, rồi từ từ cất thành nhà tô, sát con rạch có đường đi vô ngoằn ngoèo bên kia đường của chợ Thị Nghè...- Lần Cô qua thăm, Ba khoe: - \"Chị coi đôi bông Mẹ nó đeo đẹp hông? tôi mới sắm được”…- Đôi bông cẩm thạch tiền điếu lên nước màu ngọc xanh bóng có nhận nhụy hột xoàn nhỏ xíu, nhưng trên tai Mẹ, thật là đẹp vì da Mẹ trắng tươi, nét mặt mẹ rạng rỡ. Cô liếc thấy từ trước đã không vui, giờ nghe Ba hỏi, Cô dấm dẳn…- “Tui quê mùa dốt nát, cả đời chả có biết cái hột xàng hột xê là cái gì”…- Mẹ nhỏ nhẹ…- \"Thôi mà, Ba nó\"…Con biết Ba ghẹo Cô, nhưng cả đời Mẹ con nhọc nhằn hy sinh cho chồng con, Mẹ con không xứng đáng đeo một đôi bông đẹp hay sao?... - Ba cười khì, nhưng con không cười, còn nói nửa
1/1/2024Thơ Đường Luật Xướng Họa - Thanh Song Kim Phú194đùa nửa thật: - \"Đẹp thiệt đó Cô, Ba con cưới Mẹ con, tới có cháu ngoại, mới sắm được cho Mẹ con đôi bông đáng giá”…- Cô đưa con mắt sắc lẻm khó chịu vô con: - \"Vậy sao, bây biết chớ tao đâu có biết đâu nà”…- Bây giờ, nhớ tới Ba, con như không thể nào quên…Lúc có em nóng sốt phải đưa đi Bác sĩ…Ba đã dậy từ sáng sớm, chạy xe ra đường Nguyễn Du, phòng mạch Bác sĩ Lê Cữu Trường để lấy số thứ tự vì ông rất đông bệnh nhân…Về, Ba kêu xích lô cho Mẹ bồng em, và con đi, Ba ở nhà trông các em khác. Mỗi cử thuốc, Ba gói sẳn, đánh số 1,2,3, sợ Mẹ lu bu chợ búa cơm nước mà quên…Mẹ cứ theo vậy cho em uống.- Lúc con sanh cháu đầu lòng, Ba cưng trum trủm…Con tập không cho bé bú đêm, vì sau đó con phải đi làm xa tận Biên Hòa từ tờ mờ sáng, chiều về tối mịt…Ba ở nhà trên, đêm nghe cháu khóc, xót ruột, xuống nhắc: “Con bé Hai, tới giờ chưa, dậy cho em bú đi con, nó đói đó...\"…Con nói dối: - \"Dạ nó bú rồi, để con cho nó uống thêm chút nước”…- Ba nhắc chừng: - \"Con coi có kiến cắn em không?” Trước khi đi lên nhà trên, Ba còn tém chân mùng nhét vô dưới mí chiếu…sợ muỗi cắn con, cháu…(Mẹ dặn con…ngay tháng đầu tiên, phải tập cho em bé không bú đêm, buổi tối, cho bú cử chót, rồi cho bé ngủ…bé có ọ ẹ thì chỉ lấy muỗng nhỏ thấm nước vô miệng cho nó chắp chắp tới ngủ, như vậy cả mẹ và con đều không mất giấc ngủ…Tháng đầu sẽ cực vì bé chưa quen và khóc…dần dần sẽ quen, ngủ thẳng giấc tới sáng…)- Thuở con còn thơ, Ba đã dạy từ li từ tí…- \"Con gái con đứa, ăn phải coi nồi, ngồi coi hướng\" - \"Đi đứng phải nghiêm trang đàng hoàng, đừng có cái thói chưa đi đã chạy chưa nói đã cười”… \"Chiếu trải không ngay không được ngồi…Chiếu trải bề trái không được phép nằm” ...- \"Con gái mặt phải tươi tắn, đừng có chù ụ sầm sập như ai ăn hết của” - “Con gái phải biết ăn nói từ tốn dịu dàng, đừng có như dùi đục chấm mắm nêm\"- \"Đừng có vui đâu chúc đó” -\"Hứa với ai điều gì thì phải giữ lời, đừng có hứa đại qua thời qua buổi\"...vv…vv…Ba ơi…từ cõi xa xăm nào đó, con tin là Ba đã biết, bây giờ bé Hai càng nhớ tới Ba thì càng thương Ba vô cùng. - Điều nầy chưa bao giờ con nói, cho dù khi Ba còn sống, con biết Ba rất muốn nghe, dù chỉ một lần, nhưng con đã không hề nói cho Ba vui lòng…- Để bây giờ, khi bé Hai hơn 70 tuổi đời, phải đau lòng…vừa chảy nước mắt vừa thì thầm với Ba…BA ƠI, CON RẤT THƯƠNG BA, XIN BA HÃY AN NGHỈ…
1/1/2024Thơ Đường Luật Xướng Họa - Thanh Song Kim Phú195Khóc ChaNgười về nép bóng Từ QuangVợ hiền con dại bàng hoàng tiếc thươngXin Ba an giấc miên trườngChúng con nguyện sẽ noi gương cha lànhXưa Ba trách mắng...giận hờnBây giờ Ba mất...đau hơn roi đònVết roi dù đã tiêu mònLời Ba răn dạy mãi còn trong timTừ Cha cỡi hạc quy ThiênĐể thương nhớ lại…Mẹ hiền khôn nguôiCông Cha giáo dưỡng nên ngườiSánh như Trời Đất, cao vời Thái Sơn...Thái Sơn khuất nẽo mây mờBỏ đàn con lại bơ vơ giữa đời!Trải bao lao nhọc đến hồiVô thường...xin tiễn bước người ra điNgưỡng cầu ân đức từ biMười phương Chư Phật độ trì cho Ba…Trưởng nữ KimPhú NguyễnThanhSong ntkp - Kính báiKỷ Vật Quý Báu Nhất Đời NgườiTB: * -Kỷ vật quý báu nhất đời người mà Ba để lại cho bé Hai là tấm thân tứ đại cùng lời giáo huấn nghiêm khắc kiểu Nhà Binh của Ba…Hồi nhỏ, bé Hai xem Ba như hung thần, còn hờn sao bị đòn hoài, dẫu biết rằng mình vốn bướng bỉnh, lại cứng đầu, ham chơi hơn ham học…Vậy mà Ba vẫn kiên trì trui rèn bé Hai…Để bây giờ, gần 80 tuổi…mỗi khi nhớ tới Ba, bé Hai lại khóc như con nít…bởi nhận thức rằng bé Hai nên người hữu ích, là do Ba lao tâm khổ trí dưỡng dục…Ngoài ra, bé Hai còn giữ được hai kỷ vật khác của Ba…- Kỷ vật thứ nhất , là là tấm ảnh Mẹ bồng lúc bé Hai mới 7 tháng tuổi, và có chữ ghi chú bên dưới của Ba…(được 78 năm)- Kỷ vật thứ nhì, Ba trao cho bé Hai trước khi vô thường là xâu Chuỗi Trầm Hương 108 hột của Ba, (xâu chuỗi của Mẹ do Sư Cô Pháp Huệ - bé Sáu được giữ)…- Bé Hai vẫn để trên Bàn thờ, dưới di ảnh của Ba Mẹ…Ba ơi, hai kỷ vật nầy, sẽ theo bé Hai suốt cuộc đời giả tạm ở cõi ta bà..
1/1/2024Thơ Đường Luật Xướng Họa - Thanh Song Kim Phú1961. Bức Ảnh Đầu ĐờiXướngBức ảnh đầu đời chốn bể dâuCười toe giữa nắng dãi mưa dầuChân trời vạn nẻo lòng in đậmGóc bể trăm đường dạ khắc sâuBóng dáng nhân từ Cha vẫn đóHình dung hiền thục Mẹ còn đâuĐau thương há chỉ Ngày Từ PhụThắt thẻo tàn canh ngấn lệ sầuThanhSong ntkp2. Xâu Chuỗi Trầm Hương
1/1/2024Thơ Đường Luật Xướng Họa - Thanh Song Kim Phú197*Một Chút Tâm Tư Về Hiện Tượng:Hành Giả Thích Minh Tuệ.Kính thưa Quý vị,KimPhú thật sự không dám có ý viết về đề tài nầy, do sự hiểu biết về Phật Giáo hạn hẹp lẫn sự tế nhị có thể gây hiểu lầm là ưu ái hoặc kỳ thị. Tuy nhiên, với suy nghĩ của một Phật tử cũng nhiều năm học sửa mình theo Chánh Pháp, KimPhú luôn nhớ lời dạy dỗ của Đại Lão Hòa Thượng Bổn Sư Thượng Minh Hạ Mẫn: “Y Pháp bất y nhân”…nên KimPhú xin phép viết chút đỉnh theo tầm hiểu biết của mình, nếu có điều chi chưa đúng, kính mong được sự chỉ dẫn tường tận của quý Thiện tri thức, KimPhú vô cùng biết ơn.- Từ tuổi còn nhỏ, KimPhú cũng sớm có duyên theo Ba Mẹ hằng đêm thắp hương Lễ Phật và tụng Kinh ở một Đạo tràng trong Cư xá.Lớn hơn một chút, KimPhú cũng có chút duyên tình cờ ngẫu hứng ghé vô Tịnh Xá Ngọc Phương thuộc hệ phái Khất Sĩ Minh Đăng Quang, rồi do duyên cảm mến Tiểu Phụng và Tiểu Két, bởi cùng trang lứa, KimPhú hằng tuần vô chơi cùng 2 Tiểu, có khi ngủ lại (lúc đó Tịnh Xá còn rất thô sơ với những dảy như trại lợp lá vách dừng phằng phên liếp, và đêm nhiều muỗi phải đốt nhang…Bên trong kê những chiếc đơn tre cho quý Sư ngủ nghỉ. Sư Trưởng Huỳnh Liên lúc đó còn khỏe khoắn nhanh nhẹn tuy hơi nghiêm. Sư hay bảo KimPhú chép tay Kinh vô vài quyển tập cho quý Sư trẻ học vì KimPhú viết chữ khá đẹp lại cẩn thận dò kỹ lưỡng, Sư Trưởng rất thương, còn có ý dẫn dắt KimPhú sớm đi theo Sư học đạo…KimPhú nhớ tên được vài vị Sư Bà Chín, nghiêm khắc ít khi cười nhưng hiền hậu, Sư Nhãn rất khỏe và giỏi, khéo tự trộn xi măng để đúc những viên gạch ống lớn rỗng ruột, chuẩn bị cho việc xây tường Tịnh Xá…Còn có Sư Thảo và vài Sư trẻ khác…Kỷ niệm đáng nhớ là KimPhú tuổi trẻ rất thích ăn vặt, được Mẹ cưng không cấm đoán, vô Tịnh Xá thì chỉ được dùng Ngọ, tối được húp tô cháo trắng nhỏ, nên không chịu đói được, hay lén rủ rê 2 Tiểu vô chái bếp ăn vụn cơm nguội…Có lần bị Sư Bà Chín bắt gặp, phạt quỳ hương 2 Tiểu, KimPhú cũng xin quỳ theo, nhưng mới
1/1/2024Thơ Đường Luật Xướng Họa - Thanh Song Kim Phú198nửa tuần hương đã mếu…Sư Bà thấy vậy tha rồi dạy không được tái phạm…Hú hồn…- Ba năm sau, KimPhú đã là cô nữ sinh…thỉnh thoảng cũng vô thăm quý Sư, giờ Tịnh Xá khang trang, rộng lớn hẳn hoi, không còn nhiều muỗi như trước…Đầu năm 1963, các nơi bắt đầu có biểu tình rầm rộ chống đối Chánh phủ Đệ 1 Cộng Hoà lý do đàn áp Phật Giáo…KimPhú vẫn hằng ngày ngây thơ đi học, nhưng Ba nghiêm khắc răn đe cấm tham dự bất kỳ vấn đề gì, ngoài bài vở ở trường…Ba nói con gái Bác Thọ, đồng nghiệp của Ba, theo phong trào gì đó, đang học trong lớp, bị an ninh chìm dẫn đi, sau hai tháng thả về, người xanh mét, ho khúc khắc ra máu do bị thẩm vấn bằng cách bỏ vô thùng phuy đầy nước, họ dùng khúc gỗ to dọng ngoài thùng, tuy không hề bị thương bên ngoài, nhưng vẫn bị nội thương…Bác kể làm Ba sợ lắm.- Trong Trường GL KimPhú đang học lớp Đệ Ngũ, lớp đối diện mặt tiền Chùa Xá Lợi, có lần vài chị lớn xúm nhau khiêng bàn học ném qua cửa sổ…Trận đó, cả lớp bị Ban Giám Hiệu phạt làm vệ sinh 1 tuần nguyên cả dảy nhà vệ sinh của Trường…Ba bắt đầu kiểm soát KimPhú chặt chẽ, cấm tuyệt không cho vô Tịnh Xá Ngọc Phương nữa…Duyên khởi được 3 năm, phải đứt luôn.Ba bắt đầu đưa rước đi học, không cho đi bộ như xưa, và muốn ra ngoài đi chơi, là có cô em gái đi kèm, hay anh KP lẻo đẻo sau lưng moột khoảng…Xem như bị quản thúc…- Sau nầy lớn lên, lập gia đình, KP mới bất đầu hiểu lý do sự nghiêm cấm của Ba…Và KP tự chọn cho mình theo hướng Phật Giáo Tịnh Độ Tông như Mẹ từ đó cho đến nay, tuy vẫn hay tìm hiểu về các Tông phái khác như Thiền Tông, Mật Tông, Thiên Thai, Trúc Lâm Đại Đầu Đà, các Chùa bốc thuốc Nam miển phí thuộc Hưng Gia Tự Gò Vấp hay Bình Dương…Cổ Sơn Môn, Phật Giáo Cổ truyền ở Hốc Môn, Phật Giáo Nam, Bắc truyền…hay vài Tôn Giáo khác như Đạo Cao Đài, Đạo Hòa Hảo, thậm chí còn đi dự Lễ Tấn phong 19 vị Linh Mục, viếng các Nhả Thờ Công Giáo rất nổi tiếng như Nhà Thờ Đá Thanh Hóa, Nhà Thờ La Vang Trà Kiệu, Nhà Thờ Thánh Tử Đạo Phú Yên, Châu Đốc, Cần Thơ, Khúc Tréo Cà Mau...KP cũng có lúc nặng lòng với Thiền Phái Trúc Lâm Đại Đầu Đà, và cũng từng có ý mong ước xuất gia với Ni Sư Trưởng (NiSư là Cô Giáo dạy Việt Văn cho KP ở Gia Long)…Sau nhiều năm gắn bó với Ni Sư, dù KP đã là đệ tử của Tịnh
1/1/2024Thơ Đường Luật Xướng Họa - Thanh Song Kim Phú199Độ Tông...2007 KP qua Mỹ định cư đến nay, duyên lại đứt đoạn, dù Ni Sư chờ rồi cùng nhắc KP quay về khi còn kịp lúc…nhưng duyên chưa đủ chín muồi, trái đã rụng…KP trở về với túc duyên Tịnh Độ cùng Thầy Bổn Sư cho đến nay, dù Ngài viên tịch đã hơn 20 năm…Khi được nghe, biết về Hành giả Thích Minh Tuệ, KP cũng rất ngưỡng mộ hạnh nguyện của Hành giả do tự tu học và độc hành trên bước đường Kinh hành gian nan đã 6 năm trời…KP cầu nguyện cho Hành giả đủ duyên phần tròn hạnh nguyện, dù không phải dễ dàng.Phật Bổn Sư còn vướng ma chướng, huống gì chúng đệ tử, chúng sanh…Bởi hạnh nguyện trì 13 giới hạnh Đầu Đà rất khó khăn, nếu Hành giả không kiên quyết hành trì thì cũng dễ va vấp…Bởi khi Đức Bổn Sư Ngài còn tại thế, trong 1250 đệ tử theo Ngài, vẫn đi khất thực, vẫn nghe thuyết giảng, vẫn có nhiều vị xứng đáng được xưng tụng là Đại đồ đệ bởi đa trí huệ, đa văn, đa tinh tấn…Nhưng được xưng tụng Đệ Nhất Đại Đầu Đà, chỉ có vị Ma Ha Ca Diếp, và ngài Đại Ca Diếp nầy, cũng đã chỉ giữ được 9 giới hạnh Đầu Đà trang nghiêm đến cuối đời…Ngay cả Phật Hoàng Trần Nhân Tôn, là người sáng lập ra cái nôi Phật Giáo Việt Nam Đại Đầu Đà Trúc Lâm Yên Tử, Phật Hoàng cũng trì hạnh Đầu Đà, nhưng quả là KP không biết Phật Hoàng giữ được bao nhiêu giới trong 13 hạnh Đầu Đà…- Hành giả Minh Tuệ khiêm cung nhận rằng mình đang tu học…quả là không sai, dù thời gian cùng sự khó nhọc trong hành trì đã 6 năm cố gắng Theo Dấu Như Lai…dù bây giờ con đường còn rất dài, lắm nhiêu khê ma chướng…Dư luận dậy sóng, lan truyền qua nhiều tỉnh thành ở VN khi Hành giả Minh Tuệ Kinh hành, bắt đầu có số đông người nhập chúng dù Hành giả không dẫn chúng cũng không xua đuổi, mà tùy duyên của tự mỗi người nếu thấy lòng mình hạnh phúc an lạc chịu được nắng mưa sương gió cùng giới luật khắc khe…Nhưng, càng đông người ngưỡng mộ Hành giả, thì bắt đầu ma chướng trỗi dậy mạnh mẽ…điều nầy, nhất định Hành giả Minh Tuệ hiểu rõ, và nhất định…tùy phước duyên hay nghịch duyên, mà Hành giả có tiếp tục giữ được hạnh nguyện của mình không…Dĩ nhiên, Hành giả không mong cầu, không chán nản, không vui buồn, không oán trách…Nhưng KP vẫn ước ao Hành gỉa chân cứng đá mềm, bền tâm tinh tấn, nhất định cuối cùng Hành giả sẽ đến gần con đường NỐI GÓT NHƯ LAI…
1/1/2024Thơ Đường Luật Xướng Họa - Thanh Song Kim Phú200- Vì sao 13 Giới Hạnh Đầu Đà lại nhiêu khê đến vậy, mà cả Hành giả Ma Ha Đại Ca Diếp cũng chỉ hành trì được 9 trong 13 giới luật…nghiêm túc đến cuối đời…Dưới đây, KP xin tóm tắt 13 Giới Luật Hạnh Đầu Đà gồm:1-) Hạnh phấn tảo y: được làm từ vải vụn lượm trong thùng rác hay nghĩa trang, không phải mới và nguyên vẹn. Mà y được chấp vá từ nhiều mảnh đủ màu sắc, và không đắt tiền - Hạnh nầy giúp người tu buông bỏ sự kiêu hãnh về ngoại hình và tập trung vào nội tâm.2-) Hạnh ba y: Chỉ sở hữu ba y, không có thêm y phục nào khác. Hạnh nầy giúp giảm bớt lòng tham ái và sự phụ thuộc vào vật chất.3-) Hạnh khất thực: Đi khất thực để nuôi sống bản thân, không dựa vào sự cung cấp riêng của một người nào. Điều nầy rèn luyện sự khiêm nhường và tinh thần từ bỏ của cải vật chất.4-) Hạnh khất thực từng nhà: Đi xin ăn từ nhà nầy sang nhà khác, không ở lại lâu ở một nơi. Điều nầy giúp tâm hồn không bị gắn bó với một nơi chốn hay con người nào cụ thể.5-) Hạnh nhất tọa thực: Chỉ ăn một lần trong ngày, không ăn thêm bữa nào khác. Hạnh nầy giúp kiểm soát và giảm bớt sự tham ăn, nâng cao tinh thần khổ hạnh.6-) Hạnh ăn bàng bát: Chỉ dùng một bát để ăn, không sử dụng nhiều vật dụng. Điều nầy tượng trưng cho sự giản dị và không lệ thuộc vào những sự tiện nghi không cần thiết.7-) Hạnh không để dành đồ ăn: (không nhận đồ ăn sau khi đã ăn xong): Không giữ lại thức ăn cho lần ăn sau, sống trong sự thanh tịnh và từ bỏ. Điều này rèn luyện tính kỷ luật và sự không chấp giữ.8. Hạnh ở rừng: Sống trong rừng, xa lánh thế gian để tập trung vào việc tu tập. Hạnh này giúp giải phóng tâm trí khỏi những phiền não của cuộc sống đô thị.9. Hạnh ở gốc cây: Chỉ ở dưới gốc cây, không xây dựng nhà cửa. Điều này giúp giảm thiểu sự sở hữu và sống gần gũi với thiên nhiên.10. Hạnh ở giữa trời: Sống ở nơi không có mái che, để rèn luyện sự kiên nhẫn và khả năng chịu đựng. Hạnh này giúp tăng cường tinh thần chịu khổ và từ bỏ tiện nghi.