ວິຊາ ດີຈີຕອນເອເລັກໂຕຼນິກ

ແນະນາ

• ວງົ ຈອນໂລຈກິ ທີ່ ີຜາີ່ ນມາໄດມໍ້ ກີ ານນາສະເໜີເກດ AND, OR, NOR, NAND ແລະ
Inverter ມາຕ່ີ ຮວ່ີ ມກນັ (Combinational Logic) ເຊ່ີ ງິ ໃນຫວົ ຂນ້ໍ ແໍ້ີ ມນ່ີ ຈະແນະນາການ

ຄວບຄມຸ ເອົາພດຸ ແບບບງັ ຄບັ ການເຮັດວຽກ (Enable/Disable) ແລະ ໃຊສ້ໍ ນັ ຍານໂມງ

(Clock) ຄວບຄມຸ ການເຮັດວຽກລວມທງັ ການຈດັ ເກບັ ຄາ່ີ ສະຖານະໂລຈກິ ຫຼື ສະແດງຜນົ
ການປີຽ່ ນແປງອນິ ພດຸ ການເຮັດວຽກຂອງວງົ ຈອນໂລຈກິ ແບບນເໍ້ີ ອນີໍ້ ວາີ່ : ຟີບຟອບ (Flip
Flop, FF) ເຊ່ີ ງິ ມີ 4 ປະເພດຄ:ື

1. ເກດ SR-ຟີບຟອບ Output prestate SR-FF JK-FF D-FF T-FF
2. ເກດ D-ຟີບຟອບ /next state
3. ມາສເຕສີ ະເລບ JK-ຟີບຟອບ SR JK DT
4. ມາສເຕສີ ະເລບ T-ຟີບຟອບ Q(t) Q(t+1) 0X 0X 00
00 10 1X 11
01 01 X1 01
10 X0 X0 10
11

Digital Electronic and Design, By LASZLO SUVANTHONG, 020 151
5482 6576

SR ຟີບຟອບ (Set/Reset Flip Flop)

• SR ຟີບຟອບ ຂຽນຫຍໍ້ SR-FF ແມນ່ີ ເປັນອປຸ ະກອນທີມຂີ າຄວບຄມຸ ດາໍ້ ນອນິ ພດຸ 2 ຂາ
ຄ:ື S (Set) ແລະ R(Reset) ແລະ ມີ 2 ເອົາພດຸ ຄຂື າ: Q ແລະ ത

ອນິ ພດຸ ເອົາພດຸ ຄາອະທິບາຍ
SR Q ത
00 Q ത ບ່ີ ປີຽ່ ນ (Hold)
01 ການດົ ເອົາພດຸ Q ເປັນ 1 (Set)
10 10 ລີເຊັດເອົາພດຸ Q ເປັນ 0 (Reset)
11
01 ບ່ີ ແນນີ່ ອນ (Unused)

XX

ໝາຍເຫດ: x = Don’t care = 0||1

Digital Electronic and Design, By LASZLO SUVANTHONG, 020 152
5482 6576

ເກດ SR-ຟີບຟອບ (Gated Set/Reset Flip Flop)

• SR-FF ຈດັ ວາີ່ ເປັນວງົ ຈອນປະເພດອະຊງິ ໂຄນຼ ສັ (Asynchronous) ເນີ່ອື ງຈາກຜນົ
ຂອງເອົາພດຸ ຈະປຽີ່ ນແປງທນັ ທີເມອື ເອົາພດຸ ປຽ່ີ ນ ແຕສ່ີ າລບັ ວງົ ຈອນປະເພດຊງິ ໂຄນຼ ສັ
(synchronous) ຈະມກີ ານຄວບຄມຸ ອນິ ພດຸ ໂດຍການເພ່ີ ີມຊຸດເກດ Enable ແລະ

Disable ESRQ ຄາອະທິບາຍ

000Q ບີ່ ປຽ່ີ ນ (Hold)

001Q ບີ່ ປຽ່ີ ນ (Hold)

010Q ບ່ີ ປີ່ຽນ (Hold)

011Q ບີ່ ປີ່ຽນ (Hold)

100Q ບີ່ ປ່ຽີ ນ (Hold)

101 1 ລີເຊັດ (Reset)

110 0 ເຊັດ (Set)

111 0 ບີ່ ແນນີ່ ອນ (Unused)

Digital Electronic and Design, By LASZLO SUVANTHONG, 020 153
5482 6576

ເກດ D-FF (Data or Delay Flip Flop)

• ຟິບຟອບຊະນດິ ນມ້ໍີ ກີ ານເຮັດວຽກໃນ 2 ລກັ ສະນະຄ:ື ສາມາດລີເຊັດ ແລະ ເຊັດ ໂດຍ
ການນາໃຊອໍ້ ນິ ເວເີ ຕຕີ ່ີ ລະຫວາີ່ ງອນິ ພດຸ D ກບັ ລເີ ຊັດ

Input Output
ED Q
10 0
11 1
0X
Latch

Digital Electronic and Design, By LASZLO SUVANTHONG, 020 154
5482 6576

ໄອຊີ D-FF ເບີ 7475 (D Latch)

• ໄອຊີ 7475 ເປັນໄອຊີ D Latch ຫຼື ເອນີໍ້ ວາ່ີ “Bistable Latch” ຈານວນ 4 ບອກທີມີ
ສນັ ຍານລກັ ແລະ ຮບູ ໂຄງສາໍ້ ງຂາໄອຊີ (Pin configuration) ຕາມຮບູ ຂາໍ້ ງລມຸ່ີ :

Input Output
ED Q
10 0
11 1
0X
Latch

Digital Electronic and Design, By LASZLO SUVANTHONG, 020 155
5482 6576

ໄອຊີ 7474 D Flip Flop

• ວງົ ຈອນພາຍໃນຂອງໄອຊີ 7474 D-FF ມຂີ ອບສນັ ຍານໃຫເ້ໍ ລ່ີ ມີ ເຮັດວຽກໃນຂອບ
ສນັ ຍານຂາຂນ້ຶໍ (Positive Edge Triggered) ໂດຍການນາໃຊສໍ້ ນັ ຍານເວລາ (Clock)
ເລີ່ ມີ ໃຫວໍ້ ງົ ຈອນເຮັດວຽກ ເມອື ສນັ ຍານເວລາໄດຮ້ໍ ບັ ຈາກ 0 ປ່ີຽນໄປເປັນ 1 ເບີ່ ງິ ສນັ ຍາ
ລກັ ບອກ ແລະ ຮບູ ໂຄງສາ້ໍ ງຂາ (Pin Configuration) ຕາມຮບູ :

Digital Electronic and Design, By LASZLO SUVANTHONG, 020 156
5482 6576

ວງົ ຈອນ 7474 ນາໃຊ້ໍ D-FF

• ນອກຈາກນໄໍ້ີ ອຊີ 7474 ຍງັ ແບງີ່ ລກັ ສະນະການເຮັດວຽກອອກເປັນ 2 ແບບຄ:ື
• ແບບຊງິ ໂຄນຼ ສັ (Synchronous) ສ່ີງົ ເປັນຈງັ ຫວະ: ເປັນລະບບົ ນບັ ສນັ ຍານພນັ ສທີ່ ີ

ຕອ້ໍ ງການສນັ ຍານໂມງມາຄວບຄມຸ ຈງັ ຫວະການໄຫຼຂອງຂມ້ໍ ນູ ທງັ ໝດົ ໄປພອໍ້ ມກນັ .
• ແບບອະຊໂິ ຄນຼ ສັ (Asynchronous) ສສື ານໂດຍກງົ : ແມນີ່ ລະບບົ ວງົ ຈອນນບັ ສນັ ຍານ

ພນັ ສທ່ີ ີບີ່ ຕອໍ້ ງການໃຊສ້ໍ ນັ ຍານໂມງ (Clock) ມາຄວບຄມຸ ຈງັ ຫວະການປີຽ່ ນສະຖານະ
ໂດຍຫຼກັ ການເຮັດວຽກແມນີ່ ຈະເລ່ີ ມີ ນບັ ສນັ ຍານຈາກຕນົ້ໍ ແລວ້ໍ ເລືອນສບື ຕ່ີ ໄປ, ເປັນຈງັ ຫວະ
ຄນ້ືໍ ສາມາດເອນີໍ້ ວາີ່ : Ripple counter.

Synchronous Asynchronous

Digital Electronic and Design, By LASZLO SUVANTHONG, 020 157
5482 6576

ເກດ JK-FF

• ເຈເຄຟີບຟອບແມນ່ີ ນຍິ ມົ ໃຊສ້ໍ າລບັ ການປບັ ປີຽ່ ນສະຖານະທີ່ ີແນນີ່ ອນ ເຮັດໄດໂໍ້ ດຍການປໍອ້ ນ
ໂລຈກິ ເຂົ້ໍາທ່ີ ີຂາຄວບຄມຸ ຢອີູ່ ນິ ພດຸ 2 ຂາ ຄ:ື J ແລະ K ຖາໍ້ ເຮົາປໍອ້ ນເຂົໍ້າກບັ ສນັ ຍານອນິ
ພດຸ ນແ້ໍີ ລວໍ້ ຈະບ່ີ ເຮັດວຽກ ຈາເປັນຕອ້ໍ ງການປ້ອໍ ນສນັ ຍານເຂົໍ້າໄປທີ່ ີຂາ CK (Clock)ກອີ່ ນ.

Digital Electronic and Design, By LASZLO SUVANTHONG, 020 158
5482 6576

ເກດ T-FF (Toggle Flip Flop)

• ທີ ຟີບຟອບເປັນຟີບຟອບທ່ີ ີເຮັດວຽກພຽງສະພາວະດຽວຄ:ື ການກບັ ສະພາວະ (Toggle)
ເມອື ເຮົາເຮັດການປ້ອໍ ນສນັ ຍານໂມງເຂົໍ້າສຂູີ່ າ T ຂອງຟີບຟອບ ເອົາພດຸ Q ຂອງທີ
ຟີບຟອບຈະກບັ ສສູ່ີ ະພາວະເດມີ .

Digital Electronic and Design, By LASZLO SUVANTHONG, 020 159
5482 6576

9. ຫຼກັ ການອອກແບບວງົ ຈອນດຈີ ຕີ ອນ

• ແນະນາ
• ການສາໍ້ ງສມົ ຜນົ ຈາກວງົ ຈອນດຈີ ຕີ ອນ
• ການສາໍ້ ງວງົ ຈອນຈາກສມົ ຜນົ ດຈີ ຕີ ອນ
• ການສາໍ້ ງສມົ ຜນົ ຈາກຕາຕະລາງຕກັ ກະສາດ
• ການສາ້ໍ ງສນັ ຍານພນັ ສຈາກສມົ ຜນົ

Digital Electronic and Design, By LASZLO SUVANTHONG, 020 160
5482 6576

ແນະນາ

• ການອອກແບບວງົ ຈອນດຈີ ຕີ ອນມຄີ ວາມສາຄນັ ໃນທກຸ ວຽກງານການຄວບຄມຸ ແລະ ການ
ສສື ານ, ໃນການອອກແບບທີດີ ແລະ ຕ່ີ ເນອື ງຈາເປັນຕອໍ້ ງຮຄູໍ້ ວາມຕອໍ້ ງການຂອງລະບບົ
ການອອກແບບລະບບົ ທງັ ໝດົ ແລະ ການດົ ຈານວນອນິ ພດຸ -ປະເພດຂອງສນັ ຍານອນິ ພດຸ
ແລະ ຄວາມຕອໍ້ ງການຂອງສນັ ຍານເອົາພດຸ ໄວແໍ້ ຕຕີ່ ນົ້ໍ ເພືອໃຫສໍ້ າມາດອອກແບບວງົ ຈອນ
ຕາມຕອ້ໍ ງການ

ການດົ ອນິ ພດຸ ມວີ ງົ ຈອນດຈີ ຕີ ອນ ສາໍ້ ງສມົ ຜນົ ເລືອກເກດ ແລະ
ການດົ ເອົາພດຸ ສາ້ໍ ງຕາຕະລາງ ແລະ ຄດັ ຈອໍ້ ນ
ແຕມ້ໍ ວງົ ຈອນ
ເຊອື ມຕ່ີ ເກດ

ວເິ ຄາະຜນົ ໄດຮ້ໍ ບັ ປະກອບວງົ ຈອນ ເລອື ກເກດ
ແລະ ສະຫຼບຸ ຜນົ ທດົ ລອງ ແລະ ແລະ ເຊອື ມຕ່ີ

ເກບັ ຂມໍ້ ນູ ເກດ

Digital Electronic and Design, By LASZLO SUVANTHONG, 020 161
5482 6576

ການສາໍ້ ງສມົ ຜນົ ຈາກວງົ ຈອນດຈີ ຕີ ອນ

ത = ത ҧ
ҧ
ത ҧ

ത = ത
ത = ҧ

ҧ ҧ

=

162

Digital Electronic and Design, By LASZLO SUVANTHONG, 020
5482 6576

ຕວົ ຢາ່ີ ງ: ຈງ່ີ ົ ສາ້ໍ ງສມົ ຜນົ ຈາກວງົ ຈອນດຈີ ຕີ ອນ

Y1=.....................................................

Digital Electronic and Design, By LASZLO SUVANTHONG, 020 163
5482 6576

ການສາ້ໍ ງວງົ ຈອນຈາກສມົ ຜນົ ດຈີ ຕີ ອນ

Y1= ҧ ത + ത +

Y1= ҧ ത + ത +

Digital Electronic and Design, By LASZLO SUVANTHONG, 020 164
5482 6576

ຕວົ ຢາ່ີ ງ: ຈງ່ີ ົ ສາ້ໍ ງສມົ ຜນົ ຈາກວງົ ຈອນດຈີ ຕີ ອນ

Y2=.....................................................

Digital Electronic and Design, By LASZLO SUVANTHONG, 020 165
5482 6576

ຕວົ ຢາ່ີ ງ: ຈງ່ີ ົ ສາ້ໍ ງສມົ ຜນົ ຈາກວງົ ຈອນດຈີ ຕີ ອນ

Y1=.............................................. Y3=..............................................
Y2=..............................................

Digital Electronic and Design, By LASZLO SUVANTHONG, 020 166
5482 6576

ຕວົ ຢາ່ີ ງ: ຈງ່ີ ົ ສາ້ໍ ງສມົ ຜນົ ຈາກວງົ ຈອນດຈີ ຕີ ອນ

Y1=..............................................

Digital Electronic and Design, By LASZLO SUVANTHONG, 020 167
5482 6576

ການສາ້ໍ ງສມົ ຜນົ ຈາກຕາຕະລາງຕກັ ກະສາດ SOP
ҧ ത ҧ
ABCY ҧ ҧ
0001 ത ҧ
0010 ҧ
0101
0110
1001 168
1010
1101
1111

= ҧ ത ҧ + ҧ ҧ+ ത ҧ+ ҧ+

Digital Electronic and Design, By LASZLO SUVANTHONG, 020
5482 6576

ການສາ້ໍ ງສນັ ຍານພນັ ສຈາກສມົ ຜນົ

= ҧ ത ҧ + ҧ ҧ+ ത ҧ+ ҧ+

Digital Electronic and Design, By LASZLO SUVANTHONG, 020 169
5482 6576

10. ວງົ ຈອນເລືອນຂມໍ້ ນູ (Sequential)

• ແນະນາວງົ ຈອນເລອື ນຂມ້ໍ ນູ (Sequential)
• ຕາຕະລາງ ຂມ້ໍ ນູ Excitation ແລະ ການນາໃຊໍ້
• ການສາ້ໍ ງແຜນວາດ State Diagram

Digital Electronic and Design, By LASZLO SUVANTHONG, 020 170
5482 6576

ແນະນາວງົ ຈອນເລືອນຂມ້ໍ ນູ (Sequential)

ວງົ ຈອນເລືອນຂມ້ໍ ນູ ແບບລຽນແມນີ່ ວງົ ຈອນທີ່ ີມກີ ານນາເອົາວງົ ຈອນເກດມາຄວບຄມຸ
ເອົາພດຸ ໂດຍປີຽ່ ນແປງສນັ ຍານເວລາ (CK) ໂດຍມຈີ ດຸ ປະສງົ ເພືອຄວບຄມຸ ສນັ ຍານອນິ ພດຸ
ເຊ່ີ ັນ: ການຄວບຄມຸ ແລະ ການຮກັ ສາສນັ ຍານເອົາພດຸ (Feed back), ອປຸ ະກອນທີ່ ີໃຊສໍ້ າ
ລບັ ອອກແບບວງົ ຈອນເລືອນຂມ້ໍ ນູ ແບບລຽນແມນີ່ ນາໃຊວ້ໍ ງົ ຈອນເກດປະສມົ ແລະ ຟິບຟອບ
ຕາມແຜນວາງ:

Digital Electronic and Design, By LASZLO SUVANTHONG, 020 171
5482 6576

ຕາຕະລາງ ຂມໍ້ ນູ Excitation ແລະ ການນາໃຊໍ້

Output present SR-FF JK-FF D-FF T-FF
/next state
SR JK D T
Q(t) Q(t+1) 0X 0X 0 0
00 10 1X 1 1
01 01 X1 0 1
10 X0 X0 1 0
11 Counter→ − Data, MOD- MOD,
ການນາໃຊໍ້ Counter
Counter Counter
Shift Register

Digital Electronic and Design, By LASZLO SUVANTHONG, 020 172
5482 6576

ການສາ້ໍ ງແຜນວາດ State Diagram

• ການອອກແບບວງົ ຈແນຈາເປັນຕອ້ໍ ງການດົ ສນັ ຍານອນິ ພດຸ (X), ເອົາພດຸ (Y, CK)
ແລະ ຈານວນບດິ ທີຕອໍ້ ງການຕາມຈງັ ຫວະການກດົ ປີ່ມຸ ອນິ ພດຸ ຕາມຕວົ ຢາ່ີ ງ:

Present State Next State Y Flip Flop
QA QB X Q’A Q’B 0 DA DB
0 00 00 1 00
0 01 00 0 00
0 10 01 1 01
0 11 10 0 10
1 00 01 0 01
1 01 10 0 10
1 10 01 0 01
1 11 10 10

Digital Electronic and Design, By LASZLO SUVANTHONG, 020 173
5482 6576

ຕວົ ຢາ່ີ ງ: ຈງີ່ ົ ອອກແບບວງົ ຈອນ Sequential ແລະ ແຕມ້ໍ State
Diagram ຈາກຂມ້ໍ ນູ ຕາຕະລາງ ຕກັ ກະສາດ

Present State Next State Flip Flop POS, Excitation

QA QB X Y Q’A Q’B Z DA DB DA DB Z
0 0 00 0 0 10 0 - - ഥ ഥ

0 0 01 0 0 00 0 - --

0 0 10 0 0 00 0 - - -

0 0 11 0 0 00 0 - - -

0 1 00 0 0 10 0 - - ഥ ഥ
0 1 01 0 0 00 0 - --

0 1 10 0 0 00 0 - - -

0 1 11 0 0 00 0 - - -

1 0 00 0 1 10 1 - QA ഥ ഥ QA ഥ ഥ
1 0 01 0 1 10 1
- QA ഥ QA ഥ

1 0 10 1 1 01 1 QA X ഥ QA X ഥ -

1 0 1 1 1 1 0 1 1 QA XY QA XY -

1 1 00 0 0 10 0 - - QAQB ഥ ഥ

1 1 01 0 0 00 0 - - -

1 1 10 0 0 00 0 - - -

1 1 11 0 0 00 0 - - -

POS DA= QA X ഥ + QA XY
POS DB= QA ഥ ഥ + QA ഥ + QA X ഥ + QA XY
POS Z= ഥ ഥ + QA ഥ ഥ + QA ഥ + QAQB ഥ ഥ + ഥ ഥ

Digital Electronic and Design, By LASZLO SUVANTHONG, 020 174
5482 6576

ແກ:້ໍ ຫຍຮ້ໍ ບູ ສມົ ຜນົ ລງົ ນາໃຊ້ໍ K-Map

DA= QA X ഥ + QA XY

Z= ഥ ഥ + QA ഥ ഥ + QA ഥ + QAQB ഥ ഥ + ഥ ഥ

DA= QA X

DB= QA ഥ ഥ + QA ഥ + QA X ഥ + QA XY ഥ ഥ ഥ

DB= QA Z= ഥ ഥ + ഥ

Digital Electronic and Design, By LASZLO SUVANTHONG, 020 175
5482 6576

ຂຽນແຜນວາດ State Diagram

Digital Electronic and Design, By LASZLO SUVANTHONG, 020 176
5482 6576

ແລະ ແຕມ້ໍ ວງົ ຈອນ Sequential

Digital Electronic and Design, By LASZLO SUVANTHONG, 020 177
5482 6576

ຕວົ ຢາ່ີ ງ: ຈງ່ີ ົ ນາໃຊໍ້ State Diagram ເພືອສາ້ໍ ງວງົ ຈອນນບັ ຕວົ ເລກ
ຕາມການກດົ ສະວຈິ X ນາໃຊໍ້ D-FF

Present State Next State SOP

No. A1 B1 X A2 B2 DA DB

0 0000 0 - -

1 0010 1 -

2 0100 1 - ഥ

3 0111 0 -

4 1001 0 ഥ -

Output present /next D-FF 5 1011 1
state
D 6 1101 1 ഥ ഥ
Q(t) Q(t+1) 0
00 1 7 1110 0 - -
01 0
10 1 SOP: YA= + ഥ + + ഥ
11 SOP: YB= + ഥ + + ഥ

Digital Electronic and Design, By LASZLO SUVANTHONG, 020 178
5482 6576

ຄດັ ຈອໍ້ ນນາໃຊສ້ໍ ມົ ຜນົ K-map

YA= + ഥ + + ഥ YB= + ഥ + + ഥ





ഥ ഥ

YA= ഥ + + YB= ഥ +

Digital Electronic and Design, By LASZLO SUVANTHONG, 020 179
5482 6576

ວງົ ຈອນນບັ ນາໃຊ້ໍ Sequential

Digital Electronic and Design, By LASZLO SUVANTHONG, 020 180
5482 6576

ຕວົ ຢາ່ີ ງ: ຈງີ່ ົ ນາໃຊ້ໍ State Diagram ເພືອສາ້ໍ ງວງົ ຈອນນບັ ຕວົ ເລກ
ຕາມການກດົ ສະວຈິ X ນາໃຊ້ໍ JK-FF

Present State Next State Excitation

No. A1 B1 X A2 B2 JA KA JB KB

0 0000 0 0 X 0 X

1 0010 1 0 X 1 X

2 0100 1 0 X X 0

3 0111 0 1 X X 1

4 1001 0 X 0 0 X

present /next JK-FF 5 1011 1 X 0 1 X
state
JK 6 1101 1 X 0 X 0
Q(t) Q(t+1) 0X
00 1X 7 1110 0 X 1 X 1
01 X1
10 X0 SOP: JA=……………………………………………………………
11 SOP: KA=……………………………………………………………
SOP: JB=……………………………………………………………
SOP: KB=……………………………………………………………

Digital Electronic and Design, By LASZLO SUVANTHONG, 020 181
5482 6576

11. ວງົ ຈອນນບັ (Counter)

• ວງົ ຈອນນບັ ຫຼື ວງົ ຈອນເຄົາເຕີ (Counter) ເປັນວງົ ຈອນທ່ີ ີໃຊສໍ້ ະແດງຜນົ ຂມໍ້ ນູ ຕາມ
ແລນຕາມສນັ ຍານໂມງ ເປັນລະບບົ ທີສາ້ໍ ງຈາກອປຸ ະກອນຝີບຟອບ (FF, Flip-Flop) ມາ
ຕ່ີ ຮວ່ີ ມກນັ ກບັ ວງົ ຈອນດຈີ ຕີ ອນແບບປະສມົ ເຊີ່ ງິ ຈະມປີ ະໂມງໃນການພດັ ທະນາອປຸ ະກອນ
ຕາ່ີ ງໆເຊີ່ ັນ: ເຄີ່ ອື ງຈກັ ຄດິ ໄລ,ີ່ ເຄີ່ ອື ງຄອມພິວເຕ,ີ ໂມງດຈີ ຕີ ອນ ແລະ ເຄ່ີ ອື ງມວື ດັ ແທກ
ຕາີ່ ງໆ.

Counter

Digital Timer Count Down Timer

Digital Electronic and Design, By LASZLO SUVANTHONG, 020 182
5482 6576

ວງົ ຈອນນບັ ແບບບ່ີ ຄວບຄມຸ ແລະ ແບບຄວບຄມຸ Reset

ວງົ ຈອນນບັ ແບບບີ່ ຄວບຄມຸ 183

ແບບຄວບຄມຸ Reset

Digital Electronic and Design, By LASZLO SUVANTHONG, 020
5482 6576

ປະເພດຂອງວງົ ຈອນນບັ

• ວງົ ຈອນແບບນບັ ຂນຶ້ໍ (Up counter): ແມນີ່ ເປັນວງົ ຈອນນບັ ຈາກຕວົ ເລກທ່ີ ີນອ້ໍ ຍຫາຫຼາຍ, ເປັນ
ວງົ ຈອນທີ່ ີນບັ ຈານວນພນັ ສສນັ ຍານອນິ ພດຸ ແລວ້ໍ ສະແດງຜນົ ເອົາພດຸ ເປັນເລກຖານສອງທີມລີ າ
ດບັ ຕາສດຸ ເປັນຫາລາດບັ ສງູ ສດຸ ເຊີ່ ັນ: 0000, 0001, 0010, 0011,...

• ວງົ ຈອນນບັ ລງົ (Down counter): ແມນ່ີ ເປັນວງົ ຈອນນບັ ຈາກເລກຫຼາຍຫານອ້ໍ ຍ, ເປັນວງົ ຈອນ
ທີ່ ີນບັ ຈານວນພນັ ສສນັ ຍານອນິ ພດຸ ແລວ້ໍ ສະແດງຜນົ ເອົາພດຸ ເປັນເລກຖານສອງຈາກເລກລາດບັ ສງູ
ສດຸ ໄປຫາເລກລາດບັ ຕາສດຸ ເຊີ່ ັນ: 1001, 1000, 0111,...

• ວງົ ຈອນນບັ ຂນໍຶ້ ນບັ ລງົ (Up counter and Down counter): ແມນ່ີ ວງົ ຈອນທ່ີ ີສາມາດນບັ ຈາກ
ເລກຫຼາຍຫານອ້ໍ ຍ ຫຼື ຈາກເລກນອໍ້ ຍຫາຫຼາຍໄດ.້ໍ

Digital Electronic and Design, By LASZLO SUVANTHONG, 020 184
5482 6576

ຕວົ ຢາີ່ ງ ວທິ ີການນບັ ຂນໍ້ຶ ແລະ ນບັ ລງົ

ຈານວນ ເລກຖານສອງ ເລກຖານສບິ ຈານວນພນັ ສ ເລກຖານສອງ ເລກຖານສບິ
ພນັ ສ Q2 Q1 Q0
0 000 0 0 Q2 Q1 Q0 7
1 001 1 1 6
2 010 2 2 11 1 5
3 011 3 3 4
4 100 4 4 11 0 3
5 101 5 5 2
6 110 6 6 10 1 1
7 111 7 7 0
8 000 0 8 10 0 7
9 001 1 9 6
10 010 2 10 01 1 5
11 011 3 11 4
01 0

00 1

00 0

11 1

11 0

10 1

10 0

Digital Electronic and Design, By LASZLO SUVANTHONG, 020 185
5482 6576

ຕວົ ຢາ່ີ ງ: ຈງີ່ ົ ສາໍ້ ງວງົ ຈອນນບັ ສະເພາະເລກຄູີ່ 0-14 ການດົ X=0
ບີ່ ນບັ ແລະ X=1 ນບັ ຂນໍຶ້ ນາໃຊ້ໍ T-FF

Output present T-FF ຕວົ ເລກ Present state Next State Excitation T-FF
/next state 0 AB C D ABCD TA TB TC TD
T 2 00 0 0 0010 0010
Q(t) Q(t+1) 0 4 00 1 0 0100 0110
00 1 6 01 0 0 0110 0010
01 1 8 01 1 0 1000 1110
10 0 10 10 0 0 1010 0010
11 12 10 1 0 1100 0110
14 11 0 0 1110 0010
11 1 0 0000 1110

Digital Electronic and Design, By LASZLO SUVANTHONG, 020 186
5482 6576

ແກ:້ໍ ສາ້ໍ ງສມົ ຜນົ ແບບ SOP ສາລບັ T-FF

Next State Excitation SOP

ຕວົ ເລກ A B C D TA TB TC TD YA YB YC YD

0 0010 00 1 0 ഥ ഥ ഥ

2 0100 01 1 0 ഥ ഥ ഥ ഥ ഥ ഥ

4 0110 00 1 0 ഥ ഥ

6 1000 1 1 1 0 ഥ ഥ ഥ ഥ ഥ ഥ ഥ ഥ ഥ

8 1010 00 1 0 ഥ ഥ

10 1 1 0 0 01 1 0 ഥ ഥ ഥ ഥ

12 1 1 1 0 00 1 0 ഥ

14 0 0 0 0 1 1 1 0 ഥ ഥ ഥ ഥ ഥ ഥ ഥ ഥ ഥ ഥ ഥ ഥ

YA= ഥ ഥ ഥ + ഥ ഥ ഥ ഥ
YB= ഥ ഥ ഥ + ഥ ഥ ഥ + ഥ ഥ + ഥ ഥ ഥ ഥ
YC= ഥ ഥ ഥ + ഥ ഥ ഥ + ഥ ഥ + ഥ ഥ ഥ + ഥ ഥ + ഥ ഥ + ഥ + ഥ ഥ ഥ ഥ

YD=0

Digital Electronic and Design, By LASZLO SUVANTHONG, 020 187
5482 6576

ຄດັ ຈອ້ໍ ນສນົ ຜນົ ນາໃຊ້ໍ K-Map YB= ഥ ഥ ഥ + ഥ ഥ ഥ + ഥ ഥ + ഥ ഥ ഥ ഥ

YA= ഥ ഥ ഥ + ഥ ഥ ഥ ഥ

ഥ ഥ ഥ

YC= ഥ ഥ ഥ + ഥ ഥ ഥ + ഥ ഥ + ഥ ഥ ഥ + ഥ ഥ + ഥ ഥ + ഥ + ഥ ഥ ഥ ഥ

ഥ 188

Digital Electronic and Design, By LASZLO SUVANTHONG, 020
5482 6576

ແຕມ້ໍ ວງົ ຈອນ Counter ນບັ ເລກຄູ່ີ 0-14

Digital Electronic and Design, By LASZLO SUVANTHONG, 020 189
5482 6576

ຕວົ ຢາ່ີ ງ: ວງົ ຈອນນບັ ແບບອະຊງິ ໂຄນຼ ສັ

ນບັ ລງົ (Count Down)

ນບັ ຂນ້ຶໍ (Count Up)

Digital Electronic and Design, By LASZLO SUVANTHONG, 020 190
5482 6576

ຕວົ ຢາີ່ ງ: ວງົ ນບັ ແບບຊງິ ໂຄນຼ ສັ

Digital Electronic and Design, By LASZLO SUVANTHONG, 020 191
5482 6576

ວງົ ຈອນນບັ ເລກຖານສອງ

• ນອກຈາກລກັ ສະນະທີ່ ີກາ່ີ ວມາ ວງົ ຈອນນບັ ຍງັ ສາມາດແບງີ່ ຈານວນສະແດງຜນົ ການນບັ
ໄດ້ໍ 2 ປະເພດຄ:ື

• ວງົ ຈອນນບັ ແບບໄບນາລີ (Binary Counter): ເປັນວງົ ຈອນນບັ ເລກຖານ 2 ເປັນວງົ
ຈອນນບັ ຈານວນພສັ ຕາມສນັ ຍານໂມງສະແດງຜນົ ເອົາພດຸ ເປັນເລກຖານ 2.

• ຕວົ ຢາີ່ ງ: ວງົ ຈອນນບັ ແບບໄບນາລີ

Digital Electronic and Design, By LASZLO SUVANTHONG, 020 192
5482 6576

ຕາຕະລາງ ການແປງເລກຖານສບິ ແລະ ເລກຖານສອງແບບ 4
ບດິ ສະແດງຜນົ ໄດ້ໍ 16 ຕວົ ເລກ

ຈານວນ Pulse ເລກຖານສອງ Q0 ເລກຖານສບິ
Q3 Q2 Q1 0
1 000 1 0
2 000 0 1
3 001 1 2
4 001 0 3
5 010 1 4
6 010 0 5
7 011 1 6
8 011 0 7
9 100 1 8
10 100 0 9
11 101 1 10
12 101 0 11
13 110 1 12
14 110 0 13
15 111 1 14
16 111 15

Digital Electronic and Design, By LASZLO SUVANTHONG, 020 193
5482 6576

ວງົ ຈອນນບັ ເລກຖານ 2 ແບບ 4 ບດິ Q2 Q3

Q0 Q1

Digital Electronic and Design, By LASZLO SUVANTHONG, 020 194
5482 6576

ວງົ ຈອນນບັ ແບບມດລູ ສັ (Modulus Counter)

• ວງົ ຈອນນບັ ແບບມດລູ ສັ (Modulus Counter) ເປັນວງົ ຈອນນບັ ເລກຖານສອງທີ່ ີ
ຖກື ການດົ ຕວົ ເລກໃນຂອບເຂດທີ່ ີຕອໍ້ ງການເຊີ່ ັນ: ໂມດລູ ສັ -10 ນບັ ແຕເີ່ ລກ 0-9 ແລະ
ໂມດລູ ສັ -6 ນບັ ແຕເີ່ ລກ 0-5. ເປັນວງົ ຈອນນບັ ທີ່ ີສາມາດ Reset ໂດຍຜອ້ໍູ ອກແບບ
ເລອື ກ Output=1 ໄປຕ່ີ ໃສ່ີ NAND Gate ແລວໍ້ ຕ່ີ ໃສຂີ່ າ Clear ຂອງ FF ທກຸ ໂຕ
• ສມົ ຜນົ MOD n = 0 − ( − 1)

Digital Electronic and Design, By LASZLO SUVANTHONG, 020 195
5482 6576

ຕວົ ຢາ່ີ ງ: ວງົ ຈອນນບັ ໂມດລູ ສັ -6

CK QC QB QA ເລກຖານ CLR-FF
10

1000 0 0

2001 1 0

3010 2 0

4011 3 0

5100 4 0

6101 5 0

7110 6 1

8000 0 0

9001 1 0

Digital Electronic and Design, By LASZLO SUVANTHONG, 020 196
5482 6576

ອອກແບບວງົ ຈອນ MOD 6 (ໝາຍເຫດນາໃຊໂ້ໍ ປຼແກມ
Proteus ຈາລອງ)

QA QB QC

Reset 197

Digital Electronic and Design, By LASZLO SUVANTHONG, 020
5482 6576

ຕວົ ຢາ່ີ ງ: ວງົ ຈອນນບັ ໂມດລູ ສັ -10 QC QD

QA QB

Reset

Digital Electronic and Design, By LASZLO SUVANTHONG, 020 198
5482 6576

ການປະຍກຸ ນາໃຊວໍ້ ງົ ຈອນນບັ

ວງົ ຈອນນບັ ທີ່ ີໃຊຟ້ໍ ີບຟອບໃຫມ້ໍ ກີ ານເຮັດວຽກແບບ Toggle ເມອື ພິດຈາລະນາ
ສນັ ຍານຕາມຮບູ ພບົ ວາ່ີ ຄວາມຖ່ີ ເີ ອົາພດຸ Q ແຕລ່ີ ະບອກຈະຖກື ລດຸ ທອນລງົ ໄປ 50%
(Frequency Divider),n bit Counter ໃຊໄໍ້ ອຊເີ ບີ 7490, 7492, 7493.

Display Driver LED Display

En-decoder

CK N bit counter NAND Gate

CLR-ALL FF 199

Digital Electronic and Design, By LASZLO SUVANTHONG, 020
5482 6576

ວງົ ຈອນນບັ ເລກຖານ 10 ຈາກການຖອດລະຫດັ ເລກຖານ 2

Digital Electronic and Design, By LASZLO SUVANTHONG, 020 200
5482 6576