งานทัศนศิลป์ 3 มิติ ประเภทประติมากรรม

งานทศั นศิลป์ 3 มิติ ประเภทประตมิ ากรรม

ผูช้ ่วยศาสตราจารย์ ดร.ปฤณัต นจั นฤตย์

ประตมิ ากรรม หมายถงึ งานทศั นศิลป์ประเภทสามมติ ทิ ่มี กี รรมวธิ ี ปน้ั แกะสลกั หลอ่ หรอื ตดี นุ ลาย โดยท่ี

ประตมิ ากรรมท่แี บง่ ไวใ้ นบทท่ี 2 คอื ประตมิ ากรรมนูนตาํ่ ประตมิ ากรรมนูนสูง ประตมิ ากรรมรอ่ งลกึ และ

ประตมิ ากรรมลอยตวั ซ่ึงเม่อื แบ่งตามกรรมวธิ ีหลกั ๆ คอื งานปน้ั งานแกะสลกั งานหลอ่ และงานคงท่สี ลกั ดนุ

นอกจากน้นั ยงั มผี ลงานศิลปะสอ่ื ผสมศิลปินไดส้ รา้ งสรรคม์ ายคุ สมยั ของประวตั ศิ าสตรศ์ ิลป์
ศิลปะจดั วาง (INSTALLATION ART) หมายถงึ งานประตมิ ากรรมโดยการนําสง่ิ ของต่าง ๆ มาจดั
วางใหเ้ ป็นผลงานตา่ ง ๆ เพอ่ื สอ่ื สารแนวคดิ
ศิลปะมโนทศั น์ (CONCEPTUAL ART) หมายถงึ งานศิลปะท่นี ําสง่ิ ของหรอื ผลงานศิลปะมาจดั วางเพอ่ื
เสนอแนวคดิ เป็นหลกั ประกอบกบั ช้ินงานซ่ึงผลงานท่อี อกมาเหมือนกบั ศิลปะการจดั วาง
จลนศิลป์ (KINETIC ART)หมายถงึ ประตมิ ากรรมท่นี ํามาจดั วางใหเ้ ป็ นหรอื โยงแขวน ผูกใหเ้ ป็น
ประตมิ ากรรมเคล่อื นไหวโดยธรรมชาติ หรอื เคร่อื งยนตก์ ลไกลต่าง ๆ ซ่ึงเรยี กตดิ ปากว่า โมบาย เช่น

ประตมิ ากรรมแขวนเคลอ่ื นไหว สนามบนิ จอหน์ เอฟ เคนนาด้ี เป็นตน้



1. งานป้ัน

งานปั้น หรือ ประติมากรรมจากกรรมวิธีป้ัน เป็นการนําวัสดุปั้นซ่ึงส่วนใหญ่จะนิ่ม
เหลวมาปั้นพอกเพิ่มเป็นรายละเอียดต่าง ๆ วัสดุสําหรับป้ันน้ันสามารถประยุกต์ใช้ได้
หลายอย่าง ยกตัวอย่างดังนี้ ดินน้ํามัน ดินเหนียว ดินสอพองผสมวานิช และยูริเทน
ดินสอพองผสมกาวและน้ํา เย่ือกระดาษผสมกาว ปูนขาวสูตรนํ้าอ้อย รวมถึงแป้งผสม
เช่น แป้งขนมปัง แป้งข้าวเหนียว หรือแป้งสาลี หากผู้สอนมีความสามารถในการผสมก็
จะเป็นเครื่องมือในการสร้างสรรค์อีกมาก นอกจากนี้ประติมากรรมที่ทําจากเปเปอร์ มา
เช่ ก็จัดเป็นประติมกรรมท่ีต้องใช้กรรมวิธีการป้ัน เปเปอร์มาเช่น้ีมีทั้งการปะติดจาก
รูปทรงภาพนอกและตดิ จากพมิ พต์ า่ ง ๆ ทีเ่ ปน็ พิมพ์ท่ีทําข้ึนและพิมพท์ ี่นาํ วสั ดุมาปดิ ทับ





2. งานแกะสลัก

งานแกะสลักหรือการแกะสลักเป็นกรรมวิธีในเชิงลบ หมายถึง การมี
วัสดุขนาดหน่งึ แลว้ นาํ มาขูด แกะ สลัก หัก แต่ง ให้เกิดเป็นรูปทรงท่ี
ต้องการตามจินตนาการ กรรมวิธีนี้แบ่งตามวัสดุการแกะออกได้เป็น
สองอย่างคือ การแกะสลักวัสดุอ่อน และการแกะสลักวัสดุแข็ง วัสดุ
อ่อนย่อมแกะง่ายกว่าวัสดุแข็งแต่ในขณะเดียวกันวัสดุแข็งก็ย่อมจะ
คงทนกว่าวัสดุอ่อน ตัวอย่างการแกะสลักสบู่ซ่ึงเป็นวัสดุเนื้ออ่อนท่ี
สะดวก หาซอ้ื ง่ายและนาํ กลับมาหลอมใชไ้ ดใ้ หม่