ก
ปก
ข
คำนำ
โคโรนาไวรสั สายพนั ธ์ุใหม่ 2019 น่าจะเกิดจากการติดเชื้อจากสัตว์ในตลาดสดอู่ฮ่ัน ประเทศจีน
ซึ่งจากพฤติกรรมของไวรัส คาดว่าน่าจะเกิดมาจากงู โดยเชื้อส่งผ่านจากค้างคาวมาสู่งู และงูไปยังมนุษย์ ท้ังน้ี
โคโรนาไวรัส สายพันธ์ุใหม่ เกิดตั้งแต่กลางเดือนธันวาคม 2019 เป็นต้นมา แต่วินิจฉัยโรคได้หลังปีใหม่ ก่อน
จะถอดรหัสพนั ธุกรรม
ค
สำรบัญ
เนอ้ื หำ หน้ำ
ปก ....................................................................................................................................................ก
คานา ................................................................................................................................................ข
สารบญั .............................................................................................................................................ค
สรปุ ทกุ ประเดน็ คำถำม โรค COVID-19 เคลยี รใ์ ห้หำยขอ้ งใจจะไดไ้ มส่ บั สน
ขอ้ มลู ทว่ั ไปของ COVID-19...................................................................................................... 1
การติดตอ่ -แพรเ่ ชือ้ .................................................................................................................... 4
การตรวจหาเชือ้ ......................................................................................................................... 6
การปอ้ งกัน................................................................................................................................. 7
สรุปทุกประเด็นคำถำม โรค COVID-19 เคลยี ร์ให้หำยขอ้ งใจจะได้ไมส่ ับสน
COVID-19 ป้องกันได้ด้วยหน้ากากอนามัยจริงไหม ป่วยแล้วอาการจะเป็นยังไง กรณีไหนเข้าข่ายท่ี
ตอ้ งกักตัว อัปเดตประเด็นโรค COVID-19 ตา่ ง ๆ ไดเ้ ลย
ตั้งแต่มีการระบาดของโคโรนาไวรัส สายพันธ์ุใหม่ 2019 ก็มีประเด็นสงสัยต่าง ๆ เก่ียวกับโรค
COVID-19 เกิดข้ึนมากมาย และนาไปสู่การหาคาตอบแบบที่เป็นข่าวปลอมบ้าง ข้อมูลท่ีถูกบิดเบือนมาบ้าง
ดงั นนั้ เพอื่ ป้องกนั ความสบั สนที่อาจจะไปกันใหญ่ เราได้รวบรวมคาถามยอดฮิต พรอ้ มคาตอบมาให้ตรงนแี้ ลว้
ขอ้ มลู ทั่วไปของ COVID-19
1. โคโรนาไวรัส คอื อะไร
โคโรนาไวรัส เป็นเชอื้ ไวรัสในกลมุ่ ที่ก่อให้เกิดโรคทางเดินหายใจในคน โดยไวรัสชนิดนี้มีขนาดเล็กมาก
ไมส่ ามารถมองเห็นไดด้ ว้ ยตาเปล่า และเป็นเชื้อที่มีมานานกว่า 50-60 ปีแล้ว เชื้อโคโรนาไวรัสมีอยู่หลายสาย
พนั ธุด์ ว้ ยกัน แตส่ ่วนใหญจ่ ะไมก่ อ่ ให้เกดิ โรครนุ แรง เปน็ เพียงไข้หวดั ธรรมดา แต่ก็มีโคโรนาไวรัสบางสายพันธ์ุท่ี
ก่ออาการรุนแรงจนถึงข้ันปอดอักเสบได้ เช่น โคโรนาไวรัสสายพันธ์ุท่ีทาให้เกิดโรคเมอร์ส หรือโคโรนาไวรัสท่ี
ทาใหเ้ กิดโรคซาร์ส ทเ่ี คยเปน็ โรคระบาดมาก่อน
จนกระท่ังในปลายปี 2019 ก็เกิดการระบาดของโคโรนาไวรัสข้ึนอีกคร้ัง โดยครั้งนี้พบว่าเป็นโคโรนา
ไวรัสสายพันธ์ุที่ไม่เคยพบการระบาดมาก่อน จึงมีการเรียกชื่อไวรัสตัวนี้ว่า โคโรนาไวรัส สายพันธ์ุใหม่ 2019
โดยภายหลังก็ได้มีการเรยี กช่อื ไวรสั ตัวน้ใี หม่อย่างเปน็ ทางการ ว่า SARS-CoV-2 หรือ 2019-nCoV และทาง
WHO ก็ได้ประกาศชื่อโรคอย่างเป็นทางการ ว่า COVID-19 ซึ่งย่อมาจาก CO : Corona, VI : Virus, D :
Disease และ 19 ซ่งึ กค็ อื ปี 2019 ปีทีเ่ ร่มิ ต้นระบาดนนั่ เอง
ไวรัสโคโรนา่
2. COVID-19 ต่างจาก โรคซารส์ และโรคเมอรส์ อย่างไร
จรงิ ๆ แลว้ ท้ัง 3 โรคเกดิ จากโคโรนาไวรัสเหมอื นกัน อาการจึงจะเกิดในระบบทางเดินหายใจคล้าย ๆ
กัน แต่ถงึ แมจ้ ะเปน็ ไวรสั ตัวเดยี วกัน ทว่าก็เปน็ ไวรสั คนละสายพันธ์ุ ดงั นั้น ความรุนแรงของโรคก็จะต่างกัน
โดยความรนุ แรงของโรคซารส์ ทาให้เกิดอัตราการเสียชีวิตอยู่ที่ 10% โรคเมอร์ส อัตราการเสียชีวิตอยู่
ที่ 30% สว่ นโรค COVID-19 เปน็ โรคใหมท่ ย่ี งั ควบคุมไม่ได้ในตอนนี้ จึงยังไม่ทราบข้อมูลความรุนแรงของโรค
ที่แน่ชัด แต่จากสถิติผู้เสียชีวิตจนถึงเดือนกุมภาพันธ์ 2020 ก็พบว่ามีอัตราการเสียชีวิตอยู่ท่ี 2%
โดยประมาณ
2
3. COVID-19 ระบาดมาจากไหน
โคโรนาไวรัส สายพันธ์ุใหม่ 2019 น่าจะเกิดจากการติดเช้ือจากสัตว์ในตลาดสดอู่ฮั่น ประเทศจีน ซ่ึง
จากพฤติกรรมของไวรสั คาดว่าน่าจะเกิดมาจากงู โดยเชื้อส่งผ่านจากค้างคาวมาสู่งู และงูไปยังมนุษย์ ท้ังน้ี โค
โรนาไวรสั สายพันธ์ุใหม่ เกิดต้ังแต่กลางเดือนธันวาคม 2019 เป็นต้นมา แต่วินิจฉัยโรคได้หลังปีใหม่ ก่อนจะ
ถอดรหสั พนั ธุกรรมสาเร็จในวันที่ 11 มกราคม 2020
4. โคโรนาไวรัส สายพันธุ์ใหม่ ตดิ ต่อทางไหน แพรจ่ ากคนสู่คนได้อย่างไร
เกดิ จากการสูดดมเอาละอองฝอยในอากาศท่ีมีเช้ือไวรัสเข้าไป กล่าวคือ หากร่างกายสูดดมเอาละออง
ฝอยจากการไอ จาม ของผู้ติดเชื้อก็จะสามารถรับเชื้อโคโรนาไวรัสเข้าสู่ร่างกายได้ เช่นเดียวกันกับการสัมผัส
สารคัดหลงั่ จากผู้ตดิ เช้ือไมว่ า่ จะเป็นนา้ ลาย น้ามูก เสมหะ อุจจาระ หรือไปสัมผัสส่ิงของที่มีเชื้ออยู่ แล้วเอามือ
มาจบั ของกนิ เข้าปาก ถหู น้า ขยีต้ า ก็อาจจะติดเช้ือไวรัสก่อโรค COVID 19 ไดเ้ หมอื นกัน
ท้ังนี้ อัตราการแพรร่ ะบาดของเชื้อโคโรนาไวรสั สายพันธใ์ุ หม่ พบวา่ ผตู้ ดิ เชอ้ื 1 ราย สามารถแพร่เชื้อ
ให้คนรอบข้างได้อีก 2-6 ราย โดยเฉลี่ย
5. COVID-19 รับเชอ้ื แล้วปว่ ยทันทีเลยไหม
ระยะฟักตัวของเช้ือโคโรนาไวรัสจะอยู่ท่ีประมาณ 14 วัน แต่มีช่วงเวลาแสดงอาการระหว่าง 0-24
วนั และก็มีบางเคสท่ีใช้เวลาถงึ 27 วนั ในการแสดงอาการป่วย อย่างไรก็ตาม ในบางคนที่ภูมิต้านทานแข็งแรง
แมร้ ับเช้ือไปแลว้ กอ็ าจไมม่ ีอาการป่วยเลย
ไวรสั โคโรนา่
6. COVID-19 อาการเป็นอย่างไร
อาการโคโรนาไวรัสจะคล้าย ๆ กบั ไขห้ วัดทั่วไป โดยจะมีไข้สงู ไอ จาม มีน้ามูก หายใจหอบเหน่ือย แต่
หากเป็นมากก็อาจมีอาการปวดเม่ือยเนื้อตัว เจ็บหน้าอก หายใจลาบาก ท้องเสีย อาเจียน และอาจเกิด
ภาวะแทรกซ้อนอย่างอาการปอดอักเสบ (Pneumonia) ซ่ึงความรุนแรงของอาการก็ข้ึนอยู่กับปัจจัยต่าง ๆ
ของผู้ป่วยแต่ละคนด้วย เช่น ความแข็งแรงของภูมิต้านทานโรค จานวนเชื้อที่ได้รับเข้าสู่ร่างกาย รวมไปถึง
ระยะเวลาท่ีไดร้ บั เชอ้ื ไวรสั
อยา่ งไรกต็ าม การติดเชื้อโคโรนาไวรัส สายพันธ์ุใหม่ 2019 อาจทาให้ผู้ติดเชื้อมีอาการเพียงเล็กน้อย
หรือไม่แสดงอาการชัดเจนเลยก็ได้ ซ่ึงในเคสน้ีก็ถือว่าเป็นพาหะของโรค ฉะนั้นหากคนท่ีเป็นพาหะไปไอ จาม
หรือละอองฝอยจากน้าลายกระเด็นไปติดตามวัตถุต่าง ๆ เช่น ที่จับประตู ปุ่มกดลิฟต์ หรือพื้นผิวอื่น ๆ ท่ีง่าย
ตอ่ การสมั ผสั ตอ่ ก็อาจส่งเชือ้ ให้คนอ่นื ๆ ได้
3
7. COVID-19 อันตรายแคไ่ หน ป่วยแลว้ เสียชวี ิตไหม
อย่างท่ีบอกว่าความรุนแรงของโรค COVID-19 ขึ้นอยู่กับสภาพร่างกายของแต่ละคน โดยจากสถิติ
แลว้ พบว่า ผตู้ ิดเชื้อประมาณ 80-95% จะมอี าการไม่รุนแรง ส่วนอีก 5-20% พบว่ามีอาการปอดอักเสบ ไข้
ไอ หอบเหนื่อย และอีกประมาณ 2-3% ท่ีมีอาการรุนแรงถึงข้ันเสียชีวิต ขณะท่ีมีผู้รักษาหายแล้วเฉล่ีย
55.6% ดังนั้น เมอ่ื ติดเชื้อแล้วจึงมโี อกาสหายสงู กวา่ เสียชวี ติ
8. ติดเชื้อแล้วเป็นอนั ตรายต่อปอดแคไ่ หน ?
จรงิ ๆ แล้วโรคนมี้ ผี ูต้ ิดเชื้อประมาณ 80% ทีเ่ ชอื้ ไมล่ งปอด เป็นเพียงไข้หวัดธรรมดาเท่านั้น แพทย์จะ
รักษาตามอาการ และมีโอกาสหายป่วยสูง
ส่วนผู้ป่วยท่ีมีเชื้อลงปอด จะมีประมาณ 20% แต่เม่ือลงปอดไปแล้วจะก่อความรุนแรงแค่ไหน ข้ึนอยู่
กับภมู ิตา้ นทานรา่ งกายของแตล่ ะคนดว้ ย ไมใ่ ชท่ กุ คนทีเ่ ชือ้ ลงปอดแล้วจะมีอาการหนัก โดยจากข้อมูลผู้ป่วยทั่ว
โลกพบว่า มีผู้ป่วยเพียง 5% เท่านั้นท่ีมีอาการปอดอักเสบรุนแรง แพทย์อาจต้องใช้เคร่ือง ECMO หรือเครื่อง
หัวใจ-ปอดเทียมแบบเคลอ่ื นยา้ ย มาทางานแทนหวั ใจและปอดของผู้ปว่ ย เพอ่ื รกั ษาชีวติ
9. COVID-19 มียารกั ษาไหม ฉดี วคั ซีนป้องกันได้หรอื เปลา่
ยารักษา COVID-19 ทไ่ี ดก้ ารรบั รองจากประเทศจีน มีชื่อยาว่า Favilavir นอกจากน้ียังมีรายงานการ
ใชย้ าหลายขนานในการรักษาผู้ติดเช้ือโคโรนาไวรัส เช่น ยาต้านไวรัสเอดส์ (Lopinavir ร่วมกับ Ritonavir) ใช้
ร่วมกับยาต้านไข้หวัดใหญ่ และยาต้านไข้มาลาเรีย (คลอโรควิน) ซ่ึงยาท้ังหมดน้ียังต้องวิจัยเพิ่มเติมเพ่ือยืนยัน
ผลในการรักษาทเ่ี ชือ่ ถือได้ สว่ นวคั ซีนป้องกันโรค COVID-19 ยงั อยูใ่ นขั้นตอนการวจิ ัยและพฒั นาด้วยเช่นกนั
10. ผ้ปู ว่ ยโรค COVID-19 รักษาหายแล้วจะกลับมาเป็นซ้าได้ไหม
แมผ้ ลเลอื ดของผู้ป่วยที่หายจากโรค COVID-19 จะพบว่า มีภูมิต้านทานต่อเช้ือโคโรนาไวรัสสายพันธุ์
น้ีอยู่ในตัว แต่ก็มีเคสผู้ป่วยท่ีรักษาหาย แล้วกลับมาป่วย COVID-19 ซ้าอีกคร้ัง น่ันแสดงให้เห็นว่า โรคนี้
สามารถกลบั มาเป็นซ้าไดอ้ กี นะ
ไวรัสโคโรนา่
11. ระยะแพรร่ ะบาด เฟสต่าง ๆ หมายถึงอะไร ?
เฟส 1 คือ พบการติดเช้ือเฉพาะผู้ป่วยที่เดินทางมาจากประเทศท่ีมีการแพร่ระบาด แต่ยังไม่พบการติดเชื้อใน
ประเทศไทย
เฟส 2 คือ พบคนไทยติดเช้ือจากนักท่องเท่ียว หรือติดเชื้อมาจากคนไทยที่เดินทางไปประเทศกลุ่มเสี่ยง เช่น
กรณคี นไทยตดิ เชือ้ จากญาติทเี่ ดนิ ทางไปเมืองอู่ฮั่น หรือพนักงานขายของติดเชอ้ื มาจากนักทอ่ งเทยี่ ว
เฟส 3 คือ พบการติดเชื้อระหว่างคนในประเทศด้วยกันเอง แม้จะไม่เคยเดินทางไปต่างประเทศ ถือเป็นช่วงท่ี
ระบาดอยา่ งรวดเร็ว เชน่ สถานการณ์การระบาดในประเทศเกาหลใี ต้ ซึง่ มีจุดเริ่มตน้ จากหญงิ ชราคนหนึง่
4
กำรติดต่อ-แพร่เช้ือ
1. จบั มือ-เดนิ สวนกนั เสี่ยงติดเชอ้ื หรือไม่
ไมต่ ้องกลัวว่าการเดินสวนกันหรือการสัมผัสตัวผู้ติดเชื้อจะทาให้เราป่วยเป็นโรค COVID-19 ตราบใด
ทีเ่ ราไม่ได้รบั ละอองฝอยจากการไอ จาม หรอื สัมผัสสารคัดหลั่งผู้ป่วยแล้วเอามือที่สัมผัสเชื้อนั้นมาหยิบของกิน
เข้าปาก หรือขย้ีตา เพราะเช้ือโคโรนาไวรัส สายพันธ์ุใหม่ จะติดต่อได้ก็ต่อเมื่อเรารับเช้ือเข้าสู่เย่ือบุในร่างกาย
เราน่ันเอง แค่เดินสวนกันหรอื จบั มือกนั แต่ไมไ่ ด้โดนสารคดั หล่ังใด ๆ จากผปู้ ่วยก็ไมต่ ดิ คะ่
2. ส่ังซอ้ื ของจากจีน ญ่ปี ุ่น เกาหลี จะตดิ เชือ้ ไหม
ต้ังแต่มีการระบาดของ COVID-19 คนท่ีชอบซ้ือของออนไลน์จากต่างประเทศ โดยเฉพาะในประเทศ
กลุ่มเสีย่ งท่ีมกี ารระบาดของโรคอยู่ กช็ กั จะหว่นั ใจ เกรงวา่ จะได้รับเชื้อผ่านพัสดุที่ส่งมาจากต่างประเทศหรือไม่
ประเด็นนี้อยากเตือนให้ปลอดภัยไว้ก่อนค่ะ เพราะข้อมูลจาก ศ. นพ.ธีระวัฒน์ เหมะจุฑา บอกไว้ว่า เช้ือโคโร
นาไวรัส สาเหตุของโรค COVID-19 สามารถอยู่บนพน้ื ผวิ ไดน้ านถงึ 20 วัน ในสภาพอากาศเย็น และในสภาพ
อากาศร้อน เชือ้ ไวรสั จะอยู่ได้ 3-9 วนั
ทั้งน้ี อณุ หภูมิที่เชื้อโคโรนาไวรัสจะมีชีวิตอยู่ได้ก็คือ 20-40 องศาเซลเซียส ดังนั้น เมื่อได้รับพัสดุจาก
ไหนกต็ าม ควรฉดี แอลกอฮอล์ฆ่าเชื้อโรคท้ิงไวส้ ักพกั และอย่าลืมล้างมอื หลงั จับพัสดุทกุ ครั้ง
3. เชื้อโคโรนาไวรัสสามารถอยู่บนพนื้ ผวิ ต่าง ๆ ไดน้ านแคไ่ หน
เพจ Infectious งา่ ยนดิ เดียว เผยข้อมลู ว่า จากการศึกษาไวรัสท่ีมีลักษณะคล้ายกัน พบว่าสามารถอยู่
บนพ้ืนผิวโลหะ แก้ว ไม้ หรือพลาสติก ประมาณ 4-5 วัน ณ อุณหภูมิห้อง แต่ในสภาพภูมิอากาศประมาณ 4
องศาเซลเซียส เช้ือจะอยูไ่ ดร้ าว ๆ 28 วัน ในกรณีอุณหภูมิมากกว่า 30 องศาเซลเซียส อายุเช้ือไวรัสจะสั้นลง
และในสภาพความช้นื ที่มากกวา่ 50% เช้ือไวรัสจะอยไู่ ดน้ านกวา่ สภาพความชน้ื ที่ 30%
4. จบั ธนบัตร-เหรียญมโี อกาสตดิ เช้ือหรอื ไม่ ?
สามารถติดเชื้อได้หากบนธนบัตรและเหรียญมีเช้ือโคโรนาไวรัสอยู่ แล้วนามือมาสัมผัสใบหน้า ดังนั้น
เพื่อความม่ันใจ หลงั จบั ธนบตั รและเหรียญแล้ว ควรลา้ งมอื ทุกครั้ง หรอื ใช้เจลแอลกอฮอลล์ า้ งมือ
ใช้ธนบัตรเส่ยี งติด COVID-19 แคไ่ หน ควรใช้ยงั ไงใหป้ ลอดภัยจากโคโรนาไวรัส
5. ว่ายนา้ ในสระเดยี วกัน จะติด COVID-19 ไหม
ประเด็นนี้ยังไม่มีรายงานผู้ติดเช้ือโคโรนาไวรัสจากสระว่ายน้า ดังน้ัน ก็อาจเป็นไปได้ว่าสารคลอรีน
น่าจะพอฆ่าเชื้อไวรัสได้อยู่บ้าง แต่ทั้งน้ีก็อยากเตือนให้ระมัดระวังไว้ก่อน โดยเฉพาะการว่ายน้าในท่ีท่ีมีคน
แออัด หรอื วา่ ยนา้ ในสระที่ไมไ่ ดม้ าตรฐาน
5
6. ตดิ COVID-19 ทางเพศสัมพันธ์ได้ไหม
ในปัจจุบันยังไม่พบผู้ป่วยโรค COVID-19 ท่ีติดเช้ือมาจากการมีเพศสัมพันธ์ แต่ท้ังนี้ก็ไม่น่าวางใจ
เพราะการใกล้ชิดกับผู้ติดเชื้อก็มีความเส่ียงในการติดเช้ือค่อนข้างสูงอยู่แล้ว ยิ่งหากมีโอกาสได้สัมผัสใกล้ชิด มี
โอกาสในการสัมผัสน้าลายจากการจบู กัน โอกาสท่ีจะเสี่ยงติดโรค COVID-19 ก็ยอ่ มมีอย่แู ลว้
7. สุนัขและแมวแพร่เชอ้ื ได้ไหม
ยังไม่มีรายงานที่แน่ชัดว่า สัตว์เลี้ยงยอดนิยมอย่างสุนัขและแมว สามารถแพร่เชื้อโคโรนาไวรัสได้ แต่
เพอ่ื ความสะอาดและปลอดภยั กค็ วรลา้ งมอื ทกุ ครัง้ หลังจบั สตั ว์เลยี้ ง
8. โคโรนาไวรสั สามารถติดตอ่ ผา่ นทางอจุ จาระได้หรอื ไม่
มีรายงานพบเชื้อในอุจจาระ จึงมีโอกาสแพร่จากอุจจาระได้ ดังน้ัน เวลากดชักโครก ให้ปิดฝาและล้าง
มือทุกคร้งั
9. โคโรนาไวรสั ทนความรอ้ นได้นานแคไ่ หน
เชื้อโคโรนาไวรัสสามารถทนความร้อนได้ถึง 70 องศาเซลเซียส น่ีจึงเป็นเหตุผลว่าทาไมเราควรกิน
อาหารที่ปรงุ สุก สด ใหม่ และหลีกเลี่ยงการกนิ อาหารดบิ ทุกประเภท
10. แอลกอฮอลฆ์ ่าเชือ้ โคโรนาไวรสั ได้ไหม ?
เอทิลแอลกอฮอลท์ ีม่ ีความเข้มข้น 70-90% (โดยปริมาตรน้า) สามารถทาลายไขมันท่ีหุ้มไวรัสตัวน้ีได้
แตไ่ มแ่ นะนาให้ใชแ้ อลกอฮอล์ทม่ี ีความเขม้ ขน้ เกิน 95% เพราะมปี ริมาณแอลกอฮอล์มาก แต่มีปริมาณน้าน้อย
เกินไป ไมเ่ พียงพอทจี่ ะดูดซึมผา่ นเยือ่ หมุ้ ผนังเซลลข์ องเชื้อโรค
11. โคโรนาไวรัส กลัวอะไรบา้ ง
นอกจากความร้อนที่ 70 องศาเซลเซียสขึ้นไป เช้ือไวรัสตัวน้ียังจะตายได้ง่าย ๆ ด้วยแอลกอฮอล์ท่ี
ความเขม้ ข้น 70-90% (โดยปริมาตรน้า) และการทาความสะอาดด้วยสบูอ่ ย่างเหมาะสม กลา่ วคือ ล้างมือด้วย
สบู่เป็นระยะเวลา 15-30 วินาที รวมไปถึงสารลดแรงตึงผิวต่าง ๆ เช่น ผงซักฟอก สารฟอกขาว (Sodium
hypochlorite) ท่ีความเข้มข้น 0.1-0.5% โพวิโดน ไอโอดีน 1% หรือไฮโดรเจนเปอร์ออกไซด์ 0.5-7.0%
เป็นต้น สง่ิ เหล่าน้แี หละทโ่ี คโรนาไวรัสจะไม่ทน เพราะไวรัสชนิดน้ีมีไขมันหุ้มอยู่ด้านนอก ดังนั้น หากใช้สารลด
แรงตงึ ผิวทาลายไขมนั ท่หี มุ้ อยู่ได้ ก็จะฆา่ ไวรัสได้
12. พฤตกิ รรมเสีย่ งตอ่ การตดิ เช้อื มอี ะไรบา้ ง ?
ตัวอยา่ งเชน่
เดนิ ทางไปยังประเทศกลุม่ เส่ียงทม่ี กี ารแพร่ระบาด
สมั ผัสสารคดั หล่ังจากการไอ จาม ของผู้ติดเช้อื
ชอบนามอื มาสมั ผัสใบหนา้ ไม่ว่าจะเปน็ ขยีต้ า แคะจมกู แคะหู
6
ใชส้ ง่ิ ของส่วนตวั ร่วมกับผูอ้ ่ืน
ไมล่ ้างมอื ก่อนหยิบจบั อาหารมารับประทาน
รับประทานอาหารสกุ ๆ ดิบ ๆ
อยใู่ กลช้ ิดผปู้ ว่ ย หรือผู้เขา้ ข่ายเฝา้ ระวัง
อยู่ในบริเวณท่ีมคี นจานวนมาก สถานที่ทม่ี คี นพลุกพลา่ น
13. ทาอยา่ งไรถ้าสงสยั วา่ จะตดิ เช้ือ ?
หากมีประวตั ิเดนิ ทางไปประเทศกลุม่ เสยี่ ง หรอื ใกลช้ ดิ กบั บุคคลกลุม่ เสี่ยง แล้วมีไข้ ไอ เจ็บคอ มีน้ามูก
หายใจเหนื่อยหอบ ให้สวมหน้ากากอนามัยไว้ตลอดเวลา แล้วโทร. 1422 ถ้าเข้าเกณฑ์จะมีรถพยาบาลมารับ
ถงึ ที่พัก
14. กกั ตวั 14 วันตอ้ งทาอะไรบา้ ง ?
หากเป็นคนในกลุ่มเสย่ี งปว่ ยโรค COVID-19 และตอ้ งกักตัวเองเป็นเวลา 14 วัน นี่คือสิ่งท่ีควรต้องทา
ในชว่ งทกี่ กั ตัวรอดอู าการ
กำรตรวจหำเชือ้
1. วธิ ีตรวจหาเชือ้ COVID-19 ทายังไง
เม่ือมีอาการเข้าข่ายต้องสงสัยโรค COVID-19 แพทย์อาจจะทาการป้ายคอเพื่อตรวจสารพันธุกรรม
(PCR) หรอื เจาะเอาน้าจากโพรงจมูกและลาคอไปตรวจหาเชื้อ หรือหากมีอาการอุจจาระร่วง ก็จะเก็บอุจจาระ
ไปตรวจหาเช้ือด้วยเช่นกนั
2. ไปตา่ งประเทศกลบั มา ต้องไปตรวจ COVID-19 ไหม
ในกรณีที่ไปต่างประเทศมา โดยเฉพาะประเทศที่มีการระบาดของโรค แต่กลับมาแล้วไม่ได้มีอาการ
ป่วยใด ๆ ก็ไมจ่ าเปน็ ต้องไปตรวจให้เสียเงนิ และเวลาไปเปล่า ๆ แตถ่ ้าเม่ือไรท่ีมีอาการปว่ ย คอ่ ยไปตรวจก็ได้
- ไปเทย่ี วตา่ งประเทศกลบั มา ตอ้ งตรวจหา COVID-19 ไหม
3. ใช้สทิ ธิประกันสังคม-บตั รทอง ตรวจ COVID-19 ไดไ้ หม
ในกรณีที่ป่วย เข้าข่ายกลุ่มเส่ียง สามารถใช้ทั้งสิทธิประกันสังคมและสิทธิบัตรทองตรวจ COVID-19
ไดฟ้ รี แต่หากไม่มอี าการป่วยแล้วอยากตรวจ ต้องเสยี คา่ ใช้จา่ ยในการตรวจเอง
- ตรวจโคโรนาไวรัส Covid 19 ใช้สิทธิประกนั สงั คม-บตั รทองได้ไหม ป่ วยแล้วรักษาฟรีหรือเปลา่ ?
7
4. ตรวจหา COVID-19 ทโ่ี รงพยาบาลไหนไดบ้ ้าง ค่าตรวจเทา่ ไร
ถา้ อยากตรวจหาเชอ้ื โคโรนาไวรสั สามารถตรวจได้ทโ่ี รงพยาบาลตอ่ ไปนี้
1. โรงพยาบาลจุฬาลงกรณ์ คา่ ใช้จา่ ยประมาณ 3,000-6,000 บาท (หากไม่มีอาการ ไมร่ ับตรวจ)
2. โรงพยาบาลเปาโล ทกุ สาขา คา่ ใชจ้ ่ายประมาณ 5,000 (รวมค่าบริการแลว้ ) ทราบผลวันรุ่งขน้ึ
3. โรงพยาบาลรามาธิบดี ค่าใช้จ่ายประมาณ 5,000 บาท รับตรวจวันจันทร์-ศุกร์ เวลา 08.30-
16.00 น. ทราบผลหลังจากตรวจ 6 ชว่ั โมง หรือมากกวา่ นั้น
4. โรงพยาบาลพญาไท 1 คา่ ใช้จา่ ยประมาณ 7,300 บาท (ยังไม่รวมค่าบริการอ่นื ๆ)
5. โรงพยาบาลพญาไท 2 ค่าใช้จ่ายประมาณ 6,500 บาท
6. โรงพยาบาลแพทย์รังสิต ค่าใชจ้ ่ายประมาณ 8,000 บาท (รวมคา่ บริการแลว้ ) รผู้ ลไมเ่ กิน 2 วัน
7. โรงพยาบาลนวมินทร์ คา่ ใช้จา่ ยประมาณ 7,300 บาท (ยังไมร่ วมคา่ บรกิ ารอ่ืน ๆ)
8. โรงพยาบาลรามคาแหง (ไดรฟท์ ร)ู คา่ ใชจ้ า่ ยประมาณ 6,500 บาท
9. โรงพยาบาลวภิ าวดี (ไดรฟ์ทร)ู ค่าใชจ้ ่ายประมาณ 6,500 บาท
10. โรงพยาบาลวิชยั ยทุ ธ ค่าใชจ้ ่ายประมาณ 7,500 บาท
11. โรงพยาบาลพระราม 9 คา่ ใชจ้ า่ ยประมาณ 8,000-10,000 บาท
12. โรงพยาบาลศริ ริ าช ปิยมหาราชการุณย์ ค่าใชจ้ ่ายประมาณ 9,900 บาท
กำรปอ้ งกัน
1. ใสห่ น้ากากอนามยั ป้องกัน COVID-19 ได้ไหม
การใสห่ น้ากากอนามยั เป็นวิธีที่ช่วยป้องกันโคโรนาไวรัสได้ในด่านแรก ๆ เช่น ช่วยป้องกันละอองฝอย
ที่มากับน้าลายคนอ่ืน แต่ส่ิงสาคัญกว่านั้นก็คือ เราต้องหมั่นล้างมือให้สะอาดอยู่เสมอด้วยน้าสบู่ หรือเจล
แอลกอฮอลด์ ว้ ย เพราะสว่ นใหญ่แล้วเช้ือโรคจะเข้าสู่ร่างกายผ่านมือของเราท่ีไปสัมผัสส่ิงของต่าง ๆ แล้วนามา
ขยต้ี า แคะจมูก
2. ควรเลือกใชห้ น้ากากอนามัยแบบไหนดี
กระทรวงสาธารณสุขแนะนาการเลือกใชห้ นา้ กากอนามยั ดงั น้ี
คนทวั่ ไปทไ่ี ม่ได้ปว่ ย หรือมีอาการทางเดินหายใจ
สามารถใช้หน้ากากผ้าได้ แม้ประสิทธิภาพในการป้องกันเช้ือจะไม่เทียบเท่าหน้ากากอนามัยทาง
การแพทย์ ที่มีลักษณะด้านหนึ่งเป็นสีฟ้า หรือสีเขียว ส่วนอีกด้านเป็นสีขาว เพราะไม่กันชื้น แต่สาหรับผู้ท่ีมี
8
ร่างกายแข็งแรงดี ไม่ได้อยู่ในที่แออัด หรือไม่ได้อยู่ในท่ีสาธารณะ ชุมชนจริง ๆ ก็ไม่จาเป็นต้องใส่หน้ากาก
อนามยั เพยี งแต่ต้องซักหน้ากากผ้าเป็นประจา เว้นแต่กรณีที่ต้องเข้าพ้ืนที่ชุมชน ก็สามารถใส่หน้ากากอนามัย
ทางการแพทย์ได้
คนปว่ ย คนทีต่ ้องดแู ลผูป้ ่วยหรอื ใกล้ชดิ ผปู้ ่วย
- สาหรับคนป่วย มีอาการไอ มีน้ามูก ควรใส่หน้ากากอนามัยทางการแพทย์ เพ่ือป้องกันเช้ือโรคออก
จากตวั หากไอหรือจามขน้ึ มา เชอ้ื กจ็ ะตดิ อยูใ่ นหน้ากาก จงึ ช่วยยบั ย้ังการแพร่ระบาดได้
- กรณีท่ีต้องดูแลผู้ป่วย หากท่ีบ้านมีผู้ป่วย ต้องใกล้ชิดกับผู้ป่วยในระยะ 1 เมตร แม้เป็นไข้หวัด
ธรรมดากค็ วรใช้หนา้ กากอนามัย
ในส่วนของหน้ากาก N95 ควรสงวนไว้ใช้สาหรับบุคลากรทางการแพทย์ที่มีหน้าที่รักษาผู้ป่วย เพ่ือ
ป้องกันการฟุ้งของละอองฝอย ซ่ึงคนท่ัวไปไม่จาเป็นต้องใช้หน้ากาก N95 เพราะใส่แล้วอึดอัด หายใจไม่ออก
อีกทั้งยังมีราคาแพง
ท้ังนี้ ไม่ว่าจะใส่หน้ากากอนามัยชนิดไหนก็ควรใส่ให้ถูกวิธี และพยายามอย่าจับตรงหน้ากาก เพราะ
เปน็ แหล่งเชอ้ื โรค
หน้ากากอนามัย ควรใสป่ ้องกนั COVID-19 ไหม ใครเหมาะกบั หนา้ กากแบบไหนบ้าง
3. หนา้ กากอนามยั ใช้ซ้าได้หรอื ไม่ ควรใส่กว่ี ันท้ิง
ในช่วงที่หน้ากากอนามัยหาซื้อได้ยาก การใส่หน้ากากอนามัยซ้าจึงเป็นวิธีที่หลายคนใช้กัน ซึ่งก็
สามารถใส่หน้ากากอนามัยซ้าได้ หากเราไม่ได้ป่วย และสภาพหน้ากากอนามัยไม่ได้สกปรก หรือชารุดจนไม่
สามารถป้องกันเชื้อโรคได้ หรือถ้าไม่ได้ป่วยจะใช้หน้ากากอนามัยแบบผ้าที่สามารถซักได้ก็ได้นะคะ แต่หากมี
อาการป่วย ไอ จาม อยู่ แนะนาให้ใส่หนา้ กากอนามัยทางการแพทย์แบบใชค้ รงั้ เดียวแล้วท้ิงจะดีกว่า
4. หน้ากากอนามยั ทาจากทชิ ชูป้องกนั เช้ือไวรสั ได้ไหม ?
เพราะหน้ากากอนามัยขาดแคลนอย่างหนัก หลายคนจึง DIY หน้ากากอนามัยแบบใช้ทิชชูแทน ซ่ึง
กระทรวงสาธารณสขุ ยนื ยนั ว่า หนา้ กากอนามยั แบบทิชชู ไมไ่ ดอ้ ย่ใู นมาตรฐานทางการแพทย์ และไม่สามารถท่ี
จะปอ้ งกันโรคต่าง ๆ ได้ ทัง้ น้ี การใช้ทชิ ชู หากมกี ารไอ จาม หรอื หายใจเข้า-ออก ก็ทาให้กระดาษทิชชูเป่ือยยุ่ย
ไดแ้ ล้ว
5. หน้ากากผ้าป้องกนั เชื้อโรคไดไ้ หม ?
กรมอนามัยให้ข้อมูลว่า หน้ากากผ้าเป็นทางเลือกของคนไม่ป่วยในการป้องกันเชื้อโคโรนาไวรัส โดย
แนะนาให้ใช้ผ้าฝ้าย ผ้าใยสังเคราะห์ ผ้าสาลู มาประดิษฐ์หน้ากากผ้า เพราะย่ิงซักยิ่งเล็ก ใยจะออกมาเหลือ
ประมาณ 1 ไมครอน ซึ่งช่วยป้องกัน COVID-19 ได้ 54-59% ถือว่าเพียงพอสาหรับคนท่ัวไปท่ีใช้ในพื้นที่
แออดั
9
6. ใชแ้ อลกอฮอล์เจลล้างมือ ฆ่าเช้ือโคโรนาไวรสั ได้จรงิ ไหม ?
หากแอลกอฮอลเ์ จลมคี วามเข้มขน้ 70-90% (โดยปรมิ าตรนา้ ) สามารถฆ่าโคโรนาไวรัสได้ แต่การล้าง
มือด้วยน้าสะอาดและถูสบอู่ ยา่ งถกู วิธี เป็นวธิ ที าความสะอาดมอื ที่ดีท่ีสุด
7. การล้างจมูก หรอื บ้วนปาก ปอ้ งกันการติดเชื้อไดไ้ หม ?
ไม่สามารถป้องกนั ได้
8. ฉดี วคั ซีนปอ้ งกันไขห้ วดั ใหญ่-ปอดอกั เสบ ชว่ ยปอ้ งกัน COVID-19 ไดไ้ หม ?
ไม่สามารถป้องกันได้ เพราะโรค COVID-19 เกิดจากเชื้อโคโรนาไวรัส ขณะท่ีโรคไข้หวัดใหญ่ และ
ปอดอกั เสบเกดิ จากเช้ือชนดิ อ่นื
9. เคร่ืองฟอกอากาศป้องกนั โคโรนาไวรัสได้ไหม ?
การใช้เครื่องฟอกอากาศไม่สามารถช่วยป้องกัน COVID-19 ได้ เพราะโคโรนาไวรัสตัวนี้ มีอนุภาคที่
เลก็ มาก ไม่สามารถมองเหน็ ด้วยตาเปลา่ ซึง่ เครอ่ื งฟอกอากาศไม่สามารถดักจบั ได้
10. ฟา้ ทะลายโจรรักษา-ปอ้ งกนั การติดเช้ือไดไ้ หม
ประเด็นนี้ยังอยู่ในขั้นตอนการศึกษาถึงสรรพคุณของฟ้าทะลายโจรในการต้านโคโรนาไวรัส ซ่ึงอาจจะ
ต้องใช้ระยะเวลาในการวิจัยอีกพอสมควร แต่ท้ังนี้ฟ้าทะลายโจรเคยเป็นสมุนไพรท่ีถูกศึกษาในพรีคลินิก และ
พบว่า สารในฟ้าทะลายโจรมีสรรพคุณฆ่าเช้ือไวรัสโรคซาร์สได้ นอกจากนี้สรรพคุณของฟ้าทะลายโจรยังช่วย
กระต้นุ ภมู คิ ุ้มกัน ต้านการอกั เสบ และต้านไวรัสท่กี ่อใหเ้ กดิ โรคทางเดินหายใจได้อีกดว้ ย
11. วธิ ีปอ้ งกัน COVID-19 ทายงั ไงไดบ้ ้าง
นอกจากการใส่หน้ากากอนามัยแล้ว วิธีป้องกัน COVID-19 ก็ควรกินร้อน ช้อนกลาง ล้างมือบ่อย ๆ
กินอาหารปรุงสุก รวมไปถึงหลีกเลี่ยงการอยู่ในท่ีชุมชนแออัด หรือหากจาเป็นต้องออกไปข้างนอกท่ีมีคน
พลุกพล่าน ก็ควรสวมใส่หน้ากากอนามัยตลอดเวลา และพกเจลล้างมือติดตัวเอาไว้ทาความสะอาดมือบ่อย ๆ
ดว้ ย
หรือหากจาเป็นต้องเดินทางไปประเทศที่มีการระบาดของโรค COVID-19 ก็ไม่ควรเข้าไปในพ้ืนท่ีท่ีมี
การระบาดของโรค ไม่ใช้ของส่วนตัวร่วมกับผู้อ่ืน รวมทั้งไม่อยู่ใกล้ชิดผู้ป่วยไอ จาม พยายามรักษาระยะห่างท่ี
ประมาณ 2 เมตร