ประเพ เ ง
ณ็ป่ียี
สาร ญ
ประ ห านแ
ประ ความเ นมาและความเ อ
จกรรม ยม ในงาน เ ง
ับ
็ป่ียำทิน่ีทิก
่ืช็ปิตัว
ีค่ม้บู่มิตัว
นำค
รายงานเ ม ด นเ อเ น วนห งของ ชา ภาษาไทย TH2219 เ อใ ไ กษาหาความ
เ ยว บประเพ เ งและอ ก ประเพ ไ
ด ห ง า รายงานเ ม จะเ นประโยช บ าน งหา อ ลเ อง อ หาก อ
แนะ ห อ อ ดพลาดประการใด ด ขอ อม บไ และขออ ยมา ณ วย
ด
นางสาวเบญจมาศ ใจพรม
ทัจู้ผ
้ด้ีน่ีทัภ้วัร้นำทัจู้ผิผ้ขืรำน้ขีมู่ย้ีน่ืรูม้ขัลำก่ีท่อู้ผัก์น็ป้ีน่ล่วัวำทัจู้ผ
้วีณ์ษัรุน็ป่ียีณัก่ีกู้รึศ้ด้ห่ืพิว่ึน่ส็ป่ืพ้ึขำทัจ้ีน่ลนำค
ประ านแ
านแ หลวงเ นห านห งในเขตควบ มของเ องเ ยงแสนหลวง ตามพงศาวดาร
โยนก ก าว าเ องเ ยงแสน น ครอบค มบ เวณ ราบ มเ ยงแสน งหมด ง
อาณาเขต ก างขวาง อมาเ องเ ยงแสนหลวงไ เ ด วม อยๆ ห ง จะ วมเ น
เวลาหลายเ อน ชาว านแถบ อา พเพาะป กและ นาไ สามารถ จะ นาไ งพา
นอพยพมาทางใ ประมาณ 25 กม. มาอ ' าน ' ( ง จ น อ านแ ห 7 และ
ห 9 บล าซาง เภอแ น) ง บ เวณเ น ราบก มก าง แ ไหล าน เล
เหมาะแ การเพาะป ก และ นา
ำทูล่กีดำท่ผำ้น่มีม้วุ่ล่ีท็ปิรีม่ึซัจ่มำอ่ปำต่ีทู่ม่ีทู่มีค่ม้บืคับุจัป่ึซิข้บ่ีทู่ย้ตักึจ้ดำท่ีท่มำทูลีชีม่ีท้ีน้บืด็ป่ทำ้น่ึนีป่บ่ทำ้นิก้ดีชืม่ต้ว่ีท่ึซ้ัทีชุ่ล่ีทิรุล่ีท้ืพีมีชืม่ว่ลีชืมุค่ึน้บู่ม็ปีค่ม้บีค่ม้บิตัว่ีท่ืพืล่ยัต้ขืค่ีน
ประ ความเ นมา
ในพงศาวดารโยนกและจามเท ไ น กเ องราวเ ยว บประเพ เ งเอาไ า ค งห งเ อ
านเ องเ ด ย ายแรง วยโรคอ วาตกโรค น แค นห ญไชย ชาวเ อง มตายเ น นวน
มาก ใ ชาวเ อง เห อ องอพยพไปอ เ องหงสาว นาน ง 6 งก บ น านเ องเ ม
ค น งเวลาเ ยนมาบรรจบครบ น องจาก านเ องไป งไ ก งญา อง วง
บไปแ ว วยการ กระถางใ เค อง กการ ชา ปเ ยนลอย แ ว ไปลอยตาม เ ยก า
การลอยโขมดห อลอยไฟ น งเ น มาของประเพ เ ง มาจน ง ก น
ประเพ เ อน อ ประเพ ลอยกระทงแบบ านนาโดย า แปล า สอง วน เ ง แปล า
เ ญ ห อ นพระ นท เ มดวง งหมาย งประเพ ใน นเ ญเ อนสองของชาว านนา งตรง
บเ อน บเ ดของไทย
็อิสืดัก่ึซ้ลืด็พัวีณึถ่ึซ็ต์รัจืคืร็พ่ว็ป่ส่ว่ีย่วำค้ลีณืค่ียืดีณ
้ีนัวุทึถีม่ีท็ป่ียีณ่ีท็ปึจ่ันืร่วีร้นำน้ลีทูธูบัส่ืร่สำท้ด้ลัล่ล่ีท้น่ีพิตึถึลำรีธิพำท้ดึจืม้บ้ต่ีทัวีวึถ้ัริดืม้บู่สืคัลึจีปึถีดืมู่ย้ตืล่ีทืม้หำทำจ็ป้ลืมุภิร้ว่ีท้ึขิห้ด้รัภิกืม้บ่ืม่ึน้ัร่ว้ว็ป่ียีณัก่ีก่ืรึทับ้ดีว็ปิตัว
การแ แ หลวง
ประเพ แ แ หลวง เ นงานประ ของ เภอแ น งห ด
เ ยงราย า "แ ” เ นภาษา น าน านนาไทย กษณะเ น
ไ ด มาจากไ แ ง สามารถ ดไฟไ าย มา ดเ น
รวม น ขนาดให ก า อเ ก อยยาวไ เ น ๑ เมตร
ประโยช อ ดไฟใ ส างเ อ องทางในเวลา นเห อน
ไ ไฟห อคบเพ งในเทศกาลลอยกระทงห อเ อน เ งและ ด
เ อถวายเ น ทธ ชา ในส ย านนาโบราณชาว าน ยม น
แ พ อมคบเพ งในเทศกาลลอยกระทงห อเ อน เ งและ ด
เ อถวายเ น ทธ ชาในส ย านนาโบราณชาว าน ยม น
แ พ อม บประ บตกแ งอ างสวยงามแ แ ไปถวายพระสง
ดเ อ ดถวายเ น ทธ ชาใน น เ งห อ นเ ญเ อน ๑๒
แ ว งไปลอยกระทง อมา ประเพ การ ดไ แ หลาย น ก
มเ อนไป
ืลืลูถ่ีท้ืพ่ค้มุจีณ่ตึจ้ลืด็พัวืร็ป่ียัวูบุพ็ปุจ่ืพัว่ีท์ฆ่ค่ห่ย่ตัดัก้ร่ค้ตำทิน้บ้ลัมูบุพ็ป่ืพุจ็ป่ียืดืริล้ร่ค้ตำทิน้บ้ลัมูบุพ็ป่ืพุจ็ป่ียืดืริลืร้ตืมืคำ่ค่ส่ืพ่ว้หุจืค์นิก่ม้น็ลืมำก่ว่ญักก็ปัมำน่ง้ดิต่ีท้ห้มำทำกัม้ม็ปัลีม้ล้บ้ืพ็ป่ค่วำคีชัวัจัจ่มำอีปำจ็ป่ค่หีณ่ค่ห
การแขวนโคมและการป อยโคม
ใน วง อนจะ ง น เ ง จะ การประ ษ โคม ป การแขวนโคม
กษณะ างๆ (ภาษา านนาออกเ ยง โคม า การป อยโคม
โกม ) เ อเต ยมใ ในการ ดผางประ ส ชา
โดยการแขวนใ างโคม ชาตามพระธา เจ
แขวนไ ห า หาร กลาง หาร ห อใน จ น ยม
แขวนประ บตกแ งตามอาคาร านเ อน หลาก
หลาย ปทรง เ น โคม งมด ม โคมไห โคมกระ ง
โคมดาว โคมกระบอก โคมเ ยว(โคมเพชร) โคม
กระ าย โคม ด โคมแอว โคม น ฯลฯ ก
มากมายงานประเพ น านใน นเ ญเ อน บ
สอง ของชาว านนา งห ดเ ยงราย ความเ อ
ในการป อยโคมลอย ง วยกระดาษสา ดบน
โครงไ ไ แ ว ดตะเ ยงไฟตรงกลางเ อใ ไอ
ความ อนพาโคมลอย นไปในอากาศเ นการ
ป อยเคราะ ป อยโศกและเ อง ายๆ างๆ ใ
ไป นจาก ว การป อยโคมลอยเ นอง
ประกอบ ญอ างห งในประเพ เ ง เ น
รวมแ งศ ทธาสา ค ของชาว าน บชาว ด
นอกจาก การ โคมลอย ง อเ น ลปะอ าง
ห ง หาก ไ ก ด วนจะป อยไ น
่ล่ล
้ึข่ม่ล่สัสูถ่มำท่ึน่ยิศ็ปืถัยำท้ีนัวัก้บีคัมัร่ห่ีท็ป็ป่ียีณ่ึน่ยัคำส่ีท์ค็ป่ลัต้พ้ห่ต้ร่ืร่ล์ห่ล็ป้ึข้ร้ห่ืพีกุจ้ล่ผ้มิต้ดำท่ึซ่ล่ืชีม่ีทีชัวัจ้ลิสืด็พัว้บ้ืพีณีอุ่ป่ีญัผ่ตูห้ีงัจ้สัร่ชูรีมืร้บ่ตัดินับุจัปืริวิว้น้ว์ยีดุตูบ้ค่สูบีทุจ้ชีร่ืพ่วีส้ล่ตัลูร์ฐิดีม็ป่ียัวึถ่ก่ช
การประกวดนางนพมาศ
นอกจาก ความ าสนใจของ นลอยกระทง งอ การ ดงาน ลอยกระทง อ าง งให ใน ก ๆ
งห ด วประเทศ โดย จกรรม นลอยกระทง กจะ การเ นดอกไ ไฟ พ รวม งการแสดงมหรสพ
าง ๆ มากมาย ญ ง การประกวดสาวงาม นลอยกระทง ห อ เ ยก น า นางนพมาศ
่วักีร่ีทืรัวีมัยัคำส่ีท่ตึถุล้ม่ลีมัมัวิก่ัทัวัจุท่ญ่ิย่ยัจ่ีทู่ยัยัว่น้ีน
ประเพ เ ง านแ
ด โดย
นางสาว เบญจมาศ ใจพรม
ร ส ก กษา 631755007
เสนอ
อาจาร เบญจมาภร ยาวง
คณะม ษ ศาสต สาขาภาษาไทย
มหา ทยา ยราช ฏเ ยงราย
ีชัภัลิว
์ร์ยุน
์คิรุส์ณ์ย
ึศันัห
ำทัจ
ีค่ม้บ็ป่ียีณ