ชุดกิจกรรมเรื่องสารละลาย

ชุดกิจกรรม

วทิ ยาศาสตร์

เร่ืองสารละลาย

ชั�นมธั ยมศกึ ษาปี ท่ี 2

กลุ่มสาระการเรยี นรูว้ ทิ ยาศาสตร์
และเทคโนโลยี

5

Áҵðҹ¡ÒÃàÃÂÕ ¹ÃÙ/Œ µÑǪÕéÇÑ´

ÊÒÃзÕè 2 ÇÔ·ÂÒÈÒʵᏠÒÂÀÒ¾

มาตรฐาน ว 2.1 เขาใจสมบัติของสาร องคประกอบของสสาร ความสัมพันธ
ระหวางสมบัติของสสารกับโครงสรางและแรงยึดเหน่ียวระหวางอนุภาค หลัก
และธรรมชาติของการเปลี่ยนแปลงสถานะของสสาร การเกิดสารละลาย และ
การเกิดปฏกิ ริ ยิ าเคมี

ตัวชี้วัด ว 2.1 ม.2/4 ออกแบบการทดลองและทดลองในการอธิบายผลของ
ชนิดตัวละลายชนิดตัวทําละลายอุณหภูมิที่มีตอสภาพละลายไดของสารรวมท้ัง
อธบิ ายผลของความดันทม่ี ีตอ สภาพละลายไดข องสารโดยใชส ารสนเทศ
สารละลายอาจมสี ถานะเปนของแข็งของเหลวและแกสสารละลายประกอบดวย
ตัวทําละลายและตัวละลายกรณีสารละลายเกิดจากสารท่ีมีสถานะเดียวกันสาร
ท่ีมปี ริมาณมากทีส่ ุดจัดเปนตวั ทําละลาย กรณสี ารละลายเกิดจากสารท่ีมีสถานะ
ตางกัน สารท่ีมีสถานะเดียวกันกับสารละลายจัดเปนตัวทําละลาย สารละลายที่
ตัวละลายไมสามารถละลายในตัวทําละลายไดอีกท่ีอุณหภูมิหน่ึงๆ เรียกวา
สารละลายอม่ิ ตวั

สารละลาย ตัวละลาย ตัวทําละลาย สารละลายอม่ิ ตวั สภาพละลายไดของสาร

6

¨´Ø »ÃÐʧ¤¡ ÒÃàÃÂÕ ¹ÃÙŒ

1. อธิบายเกณฑท ่ใี ชใ นการระบุตัวละลายและตวั ทาํ ละลาย
2. อธิบายผลของชนิดตัวละลาย ชนิดตัวทําละลาย อุณหภูมิ และ

ความดันที่มตี อสภาพการละลายไดของสาร
1. การสังเกต วิเคราะหขอมูลเพื่ออธิบายเกณฑที่ใชในการระบุวา

องคป ระกอบใดเปน ตวั ละลายหรอื ตวั ทําละลาย
2. วเิ คราะห จัดกระทําและส่ือความหมายขอ มูล เพื่ออธิบายผลของชนิด

ตัวละลาย ชนิดตัวทําละลาย อุณหภูมิ และความดันที่มีตอสภาพการ
ละลายไดของสาร
มคี วามใฝร ใู ฝเ รยี นและมุงม่นั ในการทํากิจกรรมใหเสร็จตามข้นั ตอน

໇ÒËÁÒÂ

นกั เรยี นมีผลสมั ฤทธทิ์ างการเรยี นผานเกณฑการประเมนิ รอยละ 80

10

48

¡¨Ô ¡ÃÃÁ·Õè 1 ÃкصÇÑ ÅÐÅÒÂáÅеÇÑ ·íÒÅÐÅÒÂä´ŒÍÂÒ‹ §äÃ

ÃÙŒÁéÑÂÇ‹Ò ÍÒ¡ÒÈ໹š ÊÒÃÅÐÅÒÂ
ÁÕá¡Ê N78% áÅÐÁÕ O21% àͧ¹Ð¤ÃѺ
Ẻ¹éÕ ÃŒÁÙ éÂÑ ¤ÃºÑ Ç‹Òá¡Ê ã´à»¹š µÑÇ·íÒÅÐÅÒÂ?

¶ŒÒäÁ‹ÃµÙŒ ŒÍ§ä»·íÒÀÒá¨Ô ¡Ñº¾Ç¡àÃÒ¹Ð

อธบิ ายเกณฑท์ ี�ใช้ระบุตัวละลาย/ตวั ทําละลาย
1. สังเกตและวิเคราะหสถานะและปริมาณเปน รอยละขององคประกอบ

แตล ะชนิดของสารละลายในตารางตอไปน้ี
2. อธิบายเกณฑท่ีใชในการระบุวาองคประกอบใดเปนตัวละลายหรือ

ตวั ทําละลาย

สารละลาย องคประกอบของสารละลาย

ตัวทําละลาย ตวั ละลาย

นาํ้ หวาน (เหลว) นํ้า (เหลว) 86% นํา้ ตาลทราย (แข็ง) 12%
สารปรงุ แตง (แขง็ ) 2%

นํา้ โซดา (เหลว) นา้ํ (เหลว) 99.5% Co2 (แกส) 0.5%

ทอง 18k ทองชมพู (แข็ง) ทองคํา (แขง็ ) 75% ทองแดง (แข็ง) 16%
เงิน (แขง็ ) 9%

นาํ้ สมสายชู (เหลว) น้าํ (เหลว) 95% กรดนํ้าสม (เหลว) 5%

อากาศ (แกส) N (แกส ) 78% O (แกส) 21%
Ar (แกส) 0.93%
Co2 (แกส) 0.03%
แกสอนื่ ๆ 0.04%

48

¡Ô¨¡ÃÃÁ·èÕ 1 ÃкصÑÇÅÐÅÒÂáÅеÑÇ·Òí ÅÐÅÒÂä´ŒÍÂÒ‹ §äÃ

คาํ ถาม ??

1. การระบุตัวละลายและตวั ทําละลายในสารละลายนํ้าหวาน นํา้ โซดา มเี กณฑ
อยางไร
............................................................................................................................

2. การระบตุ ัวละลายและตัวทาํ ละลายในสารละลายทอง 18k นํา้ สมสายชู
อากาศ มีเกณฑอ ยางไร
............................................................................................................................

3. ถา องคป ระกอบในสารละลายมสี ถานะตางกัน จะมีเกณฑอยางไรในการระบุ
วา สารใดเปนตวั ละลายหรอื ตัวทาํ ละลาย
............................................................................................................................

4. จากกิจกรรม สรปุ ไดวา อยา งไร
............................................................................................................................
............................................................................................................................
............................................................................................................................

໹š ä§¤ÃºÑ ÃÙጠŌÇ㪋ÁÂÑé ÇÒ‹
ã¹ÍÒ¡ÒÈᡍÊã´à»¹š µÇÑ ·Òí ÅÐÅÒÂ
¡¤ç Í× á¡Ê N à¾ÃÒÐÇÒ‹ Á»Õ ÃÁÔ Ò³ÁÒ¡·ÕÊè ´Ø
à¾ÃÒÐÍÒ¡ÒÈÁÕͧ¤» ÃСͺ·ÁèÕ Õ

ʶҹÐà´ÂÕ Ç¡¹Ñ Âѧ䧤úÑ
áÁÇŒ ‹ÒàÃèÍ× §Ã¡Ñ äÁ‹¤‹ÍÂà«ÂÕ ¹
áµà‹ Ã×Íè §àÃÕ¹äÁ‹ÃÙàŒ ÃÍè× §àŤÃѺâ¼ÁÁ

¢Íº¤³Ø ¤ÃÒŒ ºº

ÍÐäá¹Ñ ¤ÃѺà¹ÂèÕ
ä»´ÙÊÃØ»¤ÇÒÁÃŒãÙ ¹Ë¹ŒÒ¶Ñ´ä»àÅ´աÇÒ‹

48

㺤ÇÒÁÃŒ·Ù Õè 1 ÃкµØ ÇÑ ÅÐÅÒÂáÅеÇÑ ·Òí ÅÐÅÒÂ

48

㺤ÇÒÁÃŒ·Ù Õè 1 ÃкµØ ÇÑ ÅÐÅÒÂáÅеÇÑ ·Òí ÅÐÅÒÂ

48

㺤ÇÒÁÃŒ·Ù Õè 1 ÃкµØ ÇÑ ÅÐÅÒÂáÅеÇÑ ·Òí ÅÐÅÒÂ