SAINS RUMAH TANGGA TINGKATAN 5

BAB 4
PENGURUSAN DAN
PENYEDIAAN MAKANAN

4.6 HIDANGAN BERASASKAN BIJIRIN DAN HASIL BIJIRIN
BAGI SAJIAN TIMUR DAN BARAT

Bersama Cikgu ROZY (SMKKS)

GANDUM

BERAS BARLI
OAT
JENIS JAGUNG
BIJIRIN
UTAMA

JENIS – JENIS BIJIRIN UTAMA

BERAS

Beras merupakan makanan utama bagi orang asia. Beras
boleh dijadikan nasi dan dimakan bersama-sama lauk

seperti daging, ikan, kerang-kerangan dan sayur-sayuran.
Beras boleh dikisar untuk dijadikan tepung beras.

Tepung beras digunakan untuk membuat kuih-muih,
mihun, laksa, kuetiau, laksam, bahan penyadur dan
pemekat untuk sesuatu makanan. Antara jenis beras yang
berada di pasaran ialah : beras biasa, beras basmati,
beras pulut hitam, beras jepun atau sushi, beras pulut,

beras bukit, beras perang dan beras wangi siam

GANDUM

Bijian gandum berbentuk bujur dan kecil serta mengandungi
selaput kulit luar yang berwarna perang. Gandum

merupakan bahan makanan utama bagi masyarakat Eropah
dan Amerika. Biji-bijian gandum dikisar untuk menjadi
tepung. Apabila diadun bersama air, protein gandum
(gluten) akan mengenyal dan memeri. Tepung gandum
digunakan dalam menghasikan bahan makanan seperi
pasta, mi, roti, kek, pastri dan biskut

OAT

Oat ialah sejenis tumbuhan bijirin yang ditanam di
kawasan yang sejuk. Oat digunakan bukan sahaja

sebagai makanan kepada manusia tetapi turut
digunakan sebagai makanan untuk ternakan secara
meluas. Oat lebih sesuai sebagai makanan sarapan

pagi. Kebiasaannya dijadikan bubur dan biskut

JAGUNG

Jagung tidak seperti bijirin lain yang mempunyai sekam
yang meliputi setiap biji benih tetapi jagung mempunyai
set sekam menutup keseluruhan benih. Jagung dikisar

untuk dijadikan tepung atau dijadikan cornmeal

BARLI

Rupa bentuk barli hampir sama dengan gandum, Cuma
warnanya lebih cerah daripada gandum. Kebiasaanya
barli dijadikan minuman atau dimasak menjadi bubur.
Barli juga digunakan sebagai bahan fermentasi dalam

menghasilkan minuman

Ciri – Ciri Bijirin dan Aspek
Pemilihan Bijirin dan Hasil Bijirn

bil Jenis Ciri-ciri Cara pemilihan Kegunaan

• Terbahagi kepada tiga jenis iaitu • Kering Digunakan untuk

beras putih, beras pulut dan beras • Tidak ada menghasilkan hidangan

perang bubuk atau seperti:

• Mengalami proses pembersihan ulat beras • Nasi

1 Beras sehingga putih jernih • Bersih • Bubur

• Boleh didapati dalam pelbagai jenis • Tidak hancur • Lemang

gred • Ketupat

• Berkanji • Pulut kuning

• Tepung beras

• Terbahagi kepada tida bahagian • Kering Digunakan mengikut jenis
utama iaitu bran, germa dan • Tidak ada
tepung seperti:
endosperma bubuk, kutu • Tepung gluten tinggi
2 Gandum • 82% endosperma menghasilkan atau ulat • Tepung serbaguna
• Tepung naik sendiri
tepung putih
• Tepung gandum tulen dihasilkan

daripada keseluruhan biji gandum

• Terbahagi kepada tiga jenis iaitu • Segar Digunakan untuk

butir jagung kering, butir jagung • Tidak kecut menghasilkan hidangan

segar dan jagung tongkol segar dan berbubuk seperti:

3 Jagung • Berkanji • Jagung segar • Bertih jagung

• Terdapat dalam bentuk empingan • Empingan jagung

jagung • Snek jagung

• Bubur

• Berwarna putih dan bersih • Kering Digunakan untuk
4 Barli • Tidak
menghasilkan seperti:
berbubuk • Bubur

MAKARONI

FARFALLE FETTUCCINE
ATAU
JENIS LASAGNA
BOWTIES PASTA

SPAGETI

FUSILI ATAU CONCHIGLIE
SPIRAL ATAU SHELL

JENIS-JENIS CIRI - CIRI CARA PEMILIHAN JENIS MASAKAN
PASTA
• Biasanya • Pilih pasta yang • Spageti
PASTA PANJANG
i. Spageti direbus sebelum masih utuh, bolognese
ii. Linguine
iii. Fusili lunghi boleh dimakan tidak patah dan • Beef lasagna
iv. Capelli d’angelo
• Dimakan padat • Fetuccine
PASTA REBEN
i. Tagliatelle bersama sos, • Warna pasta carbonara
ii. Pappardelle
iii. Feuccine digoreng atau yang baik iaitu • Pasta fagioli
iv. Lasagna
dimasukkan ke kekuningan • Cheese ravioli
PASTA PENDEK
i. Farfalle dalam sup • Komposisi psta
ii. Fusili
iii. Conchiglie • Terdapat dalam yang berkualiti
iv. Radiatore
pelbagai bentuk • Pilih pasta
PASTA TIUB
i. Penne dan saiz mengikut
ii. Rigatoni
iii. Makaroni resepi:
iv. Gigantoni
▪ Pasta untuk sup
PASTA BERINTI
i. Ravioli ▪ Pasta untuk
ii. Tortellini
iii. Cannelloni dimasak dua
iv. Tortelloni
kali

▪ Pasta untuk

panggang

▪ Pasta berinti

MIHUN YEE MEE
UDON
JENIS –JENIS
MI

KUETIAU

MI KUNING LAKSA

CIRI-CIRI DAN CARA
PEMILIHAN MI

JENIS – JENIS MI CIRI – CIRI CARA PEMILIHAN JENIS MASAKAN

KERING • Terbahagi • Mempunyai rupa • Chinese
• Mihun
• Yee mee kepada tiga iaitu dan tekstur Noodles in
• Suun
• Mi segera ‘Wheat Flour yang licin dan Peanut Sauce
• Soba kering
• Laksa kering Noodles’ , ‘Rice seragam • Shanghai Stir
• Somen
Noodles’ dan • Tiada tompok Fry Noodles
SEGAR
• Kuetiau ‘Hand Pulled apabila dilihat di • Szechuan
• Laksa segar
• Mi kuning Noodles’ bawah cahaya Noodles
• laksam
• Mi wantan • Boleh dimakan • Bagi mi jenis • Soba Salad
• Shirataki
• Ramen udon panas, kukus, kering, berbunyi • Mi Kari

goreng, rebus rapuh apabila • Laksa Penang

atau dihidang dipatahkan • Char Kue Tiau

bersama sup • laksam

• Mi kering

(mudah dimasak

dalam waktu

yang singkat)

• Mi segar (tidak

pecah atau

hancur apabila

dimasak)

CARA PENYIMPANAN BIJIRIN DAN HASIL BIJIRIN

• Disimpan dalam bekas tertutup
• Disimpan pada suhu bilik

BIJIRIN

PASTA PASTA KERING
• Disimpan dalam bekas tertutup
• Disimpan dalam suhu bilik
• Pastikan catat tarikh luput

PASTA SEGAR
• Setelah dicanaii, perlu digaul dengan tepung sebelum direbus
• Boleh disimpan beku

MI / MI / MIHUN / LAKSA KERING
MIHUN / • Boleh disimpan di dalam bekas tertutup pada suhu bilik
LAKSA /
KUETIAU MI / MIHUN / LAKSA SEGAR
• Boleh disimpan dalam bekas tertutup dan disimpan di dalam peti

sejuk. Catat tarikh luput. Elakkan bersentuh dengan air

Merancang menu hidangan berasaskan bijirin LIMA
dan hasil bijirin LANGKAH
MERACANG
Memilih resepi hidangan bijirin dan hasil bijirin
MENU
Menyenaraikan alata n dan bahan bagi HIDANGAN
menyediakan hidangan bijirin dan hasil bijirin
BERASASKAN
Membuat pengiraan kos hidangan bijirin dan
hasil bijirin BIJIRIN DAN
HASIL BIJIRIN
Menyedia, memasak, menghias dan
menghidang hidangan bijirin dan hasil bijirin

mengikut resipi

Mise en Place Bagi Hidangan
Bijirin dan Hasil Bijirin

JENIS BIJIRIN/ LANGKAH – LANGKAH PENYEDIAAN
HASIL BIJIRIN
• Pilih beras yang betul mengikut keperluan resepi
BERAS • Timbang beras dengan tepat
• Basuh beras bersih daripada kekotoran
GANDUM • Rendam beras dalam air sekiranya peru mengikut kehendak resepi
OAT • Tuskan selepas dibasuh. Asingkan dalam bekas sebelum digunakan untuk memasak
BARLI
• Pilih bijirin gandum atau hasil bijirin daripada gandum mengikut keperluan resepi
JAGUNG • Timbang dan sukat bahan dengan tepat
• Bahan seperti tepung gandum hendaklah diayak sebelum digunakan

• Pilih oat mengikut resepi
• Timbang oa dengan tepat
• Oat juga boleh dikisar halus mengikut resepi dan disimpan dalam bekas berutup bgi

mengekalkan kesegaran

• Pilih barli mengikut resepi
• Bersihkan berli daripada sebarang kekotoran dan tuskan
• Rebus barli hingga lembut sekiranya resipi memerlukan barli yang siap dimasak
• Letakkan dalam bekas yang sesuai selepas dibasuh atau dimasak

• Pilih jagung mengikut resepi
• Jagung kering hendaklah dibasuh bersih dan dituskan
• Jagung segar dibasuh bersih dripada kekotoran
• Empingan jagung boleh digunakan sepenuhnya atau kisar emping jagung mengikut

keperluan resepi
• Letakkan daam bekas yang sesuai sehinnga tiba masa untuk digunakan

TAMAT
JUMPA LAGI..