โคลงโลกนติ ิ
รายวชิ า ภาษาไทย
ช้นั มธั ยมศกึ ษาปีที่ 1
ครนู ิศารตั น์ อนิ ชาญ
เรอ่ื งยอ่
เน้ือหาในโคลงโลกนติ เิ ก่ยี วกบั เร่อื งธรรมชาติ
ของโลกและชีวติ ไมต่ ่างจากหลักธรรมใน
พระพุทธศาสนาเรือ่ งอนจิ จงั กล่าวคือ ทุกส่ิงในโลก
ล้วนไมเ่ ที่ยงแท้แนน่ อน ต้องแปรเปลยี่ นไปตาม
กาลเวลา โดยเฉพาะชีวิตมนษุ ย์นั้นย่อมมกี ารเกดิ แก่
เจ็บ ตาย เป็นของธรรมดา ทกุ คนไมอ่ าจหลกี พน้ กวี
จึงสอนใหม้ นุษย์ตระหนกั ถึงความจริงดังกล่าว และ
ให้หมน่ั ท่าความดอี ยา่ งสม่าเสมอ
โคลงโลกนติ ิ
ท่ีมา โคลงโลกนติ ิ คาประพนั ธ์
โคลงโลกนิติ เชือ่ กันวา่ มมี าตง้ั แต่ครัง้ สุโขทยั โดย ๑. คุณคา่ ดา้ นเน้อื หา โคลงสภุ าพ
นกั ปราชญ์ในสมยั นั้นไดค้ ัดเลือกหาคาถาสุภาษติ ๒. คณุ ค่าด้านวรรณศลิ ป์
ภาษาบาลแี ละภาษาสันสกฤตท่ีปรากฏในคัมภีร์ ๓. คุณค่าด้านสงั คม ขอ้ คิด
ตา่ งๆ เช่น คมั ภรี โ์ ลกนติ ิ, คัมภรี ธ์ รรมนีติ, คัมภรี ์ ๔. คณุ คา่ ของโคลงโลกนิติ
๕. คุณค่าด้านเน้ือหา 1) ให้แง่คิดความหวาน ถอ้ ยคา่ หรือการพดู
ราชนตี ิ, หิโตปเทศ, ธรรมบท 2) สอนให้รู้จักความดคี วาม
และพระไตรปฎิ ก เป็นต้น มาถอดความ 3) สอนใหร้ ู้จกั ประมาณตน
แล้วเรยี บเรียงแต่งเปน็ โคลงโลกนติ ิ 4) สอนใหร้ จู้ ักพจิ ารณาคนและรูจ้ ักคบเพ่อื น
5) สอนไมใ่ ห้ทา่ ตามอย่างผู้อืน่ (ในทางไมด่ ี)
ฉบับสมดุ ไทย 6) สอนให้มคี วามกตญั ญู
7) สอนใหเ้ ปน็ คนมวี าจาอ่อนหวาน
สมเดจ็ พระเจ้าบรมวงศเ์ ธอ
กรมพระยาเดชาดศิ ร
คุณคา่ ดา้ นเน้อื หา ใบงาน วิเคราะห์คุณค่า คุณค่าดา้ นวรรณศลิ ป์
๑. คณุ ค่าด้านเน้อื หา
๒. คณุ คา่ ด้านวรรณศิลป์
๓. คณุ คา่ ด้านสังคม
๔. คณุ ค่าของโคลงโลกนติ ิ
คณุ ค่าด้านสงั คม คุณค่าของโคลงโลกนิติ