ท๓๓๑๐๑ ภาษาไทยพืนฐาน ครูจิณห์วรา จันนาหว้า
้
ก า ร ส ร า ง ค ํ ํ า
การสร้างคา
ษ
า
ย
ท
ไ
น
ใ
ภ
า
ในภาษาไทย
่
ึ
โรงเรียนนาจานศกษา สพม.ขอนแกน
๑. การประสม
๒. การยืม
ั
ิ
๓. การบญญตศัพท ์
ั
ํ
๑. การประสมคา ประเภทคาซอน
ํ
้
ี
ํ
ู
ี
ํ
เกดจากการนาคาทมใช้อย่ในภาษา
ิ
ี
ี
มารวมกน ทาใหไดคาทมความหมาย
้
ั
้
ํ
ํ
ํ
ใหมตามตองการ ประเภทคาซา
่
้
ํ
ประเภทรวมคาหลากความหมาย
ั
ิ
้
ประเภทรวมกนแลวเกดความหมายเป น
ํ
สานวนเปรียบเทียบ
ื
ี
้
ี
ํ
้
๑.๑ ประเภทคาซอน เพอใหเกดคาทมความหมายใหม่ เพอเนนความหมาย
ิ
ํ
ื
้
้
ี
ื
และเพอใหออกเสยงไดสะดวก
้
ี
ี
ี
ั
้
ั
้
ํ
ี
ี
ํ
ี
คาทมความหมายเหมอนกน คาทมความหมายคลายกน คาทมความหมายตรงขามกน
ํ
ั
ื
บานเรอน หนาตา สูงตา
้
้
ื
ํ
ปกปด แข้งขา ดาขาว
ี
ั
้
คุมครอง ไร่นา ทหนาทหลง
้
ี
ื
้
ิ
ํ
้
ื
้
ั
่
๑.๒ ประเภทคาซา เพอเนนความหมายเดมใหหนกแนนขึ น โดยใชเครองหมาย
้
้
ั
ไมยมก ( ๆ ) แทนคา วางไวดานหลง
้
ํ
็
กนเรว ๆ
ิ
พดด ๆ
ี
ู
ทาสีแดง ๆ
ั
ู
พดดง ๆ
๑.๓ ประเภทรวมคาหลากความหมาย หรอรวมคาแลวเกดความหมายใหม ่
ํ
้
ํ
ิ
ื
ี
ั
ี
๒ คา เช่น รถไฟ แม่เลยง นกหวด ชกโครก ลูกนา
ํ
๓ คา เช่น ผาพนคอ หนงสือพมพ อางเกบนา เตาไฟฟา
็
่
์
ํ
้
ั
ิ
ั
ี
ํ
๔ คา เช่น เตารดไฟฟา เครองปรบอากาศ
ั
ื
ั
๑.๔ รวมกนแลวเกดความหมายเป นสํานวนเปรียบเทียบ
้
ิ
ั
ึ
มอใหม่ หมายถง ยงไม่ชํานาญ
ื
ิ
ู้
ี
ตนผ หมายถง ผทขับรถเร็วจนเกดอบตเหตุ
ี
ี
ิ
ึ
ุ
ั
ิ
หวสูง หมายถง มรสนยม
ึ
ั
ี
ึ
่
ั
เบาใจ หมายถง โลงอก คลายกงวล
ื
๒. การยม
้
ื
ี
ํ
ั
ั
ี
ึ
การทภาษาหน งยมภาษาอนมาใชในภาษาของตน โดยอาจยืมตวอกษร เสยง ความหมาย คา
ื
สานวน กฎเกณฑทางไวยากรณ์ หรือโครงสร้างประโยค
์
ํ
๑ ๒
ื
ิ
ํ
การยมคา การยมวธีสร้างคา
ื
ํ
ํ
การแผลงคา
การสมาส
การสนธ ิ
ั
คาอปสรรคและป จจย
ํ
ุ
๑
ํ
ื
การยมคา
ํ
ํ
นาคาในภาษาอนมาใช้เลย โดยยมท งรปและความหมาย
ั
ื
ื
ู
ํ
้
ี
ี
้
่
ี
ี
เปนการยืมทนาไปใชไดงายทสุด และมการยืมมากทสุด
ุ
ธป อจจาระ กญญา ระเบียน ผกา เดน เกาอ กวยเตยว
้
ู
ิ
ี
๋
ี
ั
ุ
สนข ศาสนา ปญญา เสดจ บันได ขนน ซาลาเปา เกาเหลา
็
ั
ุ
ั
ั
้
ิ
ครฑ มนษย์ สมภาษณ ์ เจรญ ขจ บรรทม กวยจ บ หาง
๋
ุ
ุ
ี
ั
ภาษาบาลีสนสฤต ภาษาเขมร ภาษาจีน
๑
การยมคา
ํ
ื
ื
ํ
ํ
นาคาในภาษาอนมาใช้เลย โดยยมท งรปและความหมาย
ื
ู
ั
้
ํ
้
ี
ี
่
ี
ี
เปนการยืมทนาไปใชไดงายทสุด และมการยืมมากทสุด
บหงา บหรง
ุ
ุ
ี
์
กอลฟ โปรตน คลนก
ิ
ิ
มงคด ซ่าหร ม
ิ
ั
ุ
ิ
ฟอสฟอรส นวเคลยร ์
ี
ั
ิ
่
้
นอยหนา อเหนา
ภาษาชวา-มลาย ู ภาษาองกฤษ
ั
๒
ื
การยมวธีสร้างคา
ิ
ํ
ื
ํ
ี
ํ
การยืมวธีการสร้างคา หรอวธีเรยงคาในประโยคจากาภาษาอนมาใช้มาใช้ในภาษาไทย ซึ งม ี
ิ
ื
ิ
ํ
ั
ิ
ํ
หลายวธี เช่น การแผลงคา การสมาส การใช้คาอปสรรค และคาปจจย
ุ
ํ
๒.๑
ํ
การแผลงคา
ิ
้
ี
ั
้
ี
ึ
ี
ื
ํ
ี
ํ
คาแผลง คอ คาทสรางขึ นใชในภาษาไทยอกวธีหน ง โดยเปลยนแปลงอกษรทประสมอย่ใน
ู
ิ
่
้
ี
ิ
ั
ู
ิ
ี
ํ
คาไทยหรือคาทมาจากภาษาอนใหผดไปจากเดม ดวยวธีตด เตม หรือเปลยนรป แตยังคงรักษา
ํ
้
ิ
ื
้
ความหมายเดมหรอเคาความเดมอย่ ู
ื
ิ
ิ
ั
ุ
การแผลงสระ การแผลงพยญชนะ การแผลงวรรณยกต ์
การแผลงสระ เปนการเปลยนรปสระของคาน น ๆ ใหเปนสระรปอน
ํ
ั
ู
ี
ื
ู
้
ํ
ํ
ิ
คาเดม คาแผลง
ชยะ ชัย
โอชะ โอชา
คะนง คานง
ึ
ํ
ึ
ี
ี
กรต ิ เกยรต ิ
ี
่
ไมมกฎเกณฑตายตว เกดจากความเจรญของภาษา
์
ิ
ิ
ั
ั
การแผลงพยญชนะ การแผลงพยัญชนะเปนการเปลยนรปพยญชนะตวหน งใหเปนอกตวหน ง
ั
ู
ี
ี
ั
ึ
ั
ึ
้
ื
ี
ิ
ื
่
ิ
์
หรอเพ มพยัญชนะเพือใหเสยงผดจากเดม หรอมพยางคมากกวาเดม
ิ
ี
ิ
้
ื
ั
หรอตดรปพยัญชนะ
ู
ิ
คาเดม คาแผลง
ํ
ํ
ิ
ิ
เกด กาเนด
ํ
ช่วย ชําร่วย
ํ
คูณ คานวณ
เพ็ญ บําเพ็ญ
ี
ู
ุ
์
ี
ุ
์
ื
ี
ุ
การแผลงวรรณยกต ์ การแผลงวรรณยกตเปนการเปลยนแปลงรป หรอเปลยนเสยงวรรณยกต
ิ
์
ิ
เพอใหเสยงหรือรปวรรณยกตผดไปจากเดม
ู
้
ี
ื
ุ
คาเดม คาแผลง
ํ
ิ
ํ
เพียง เพียง
บ บ่
พุทโธ พุทโธ่
๒.๒
การสมาส
สมาสแบบสมาส สมาสแบบสนธ ิ
ื
้
ํ
ํ
ี
ั
ี
ั
ํ
ี
ํ
นาคาภาษาบาลสันสกฤตมารวมกน นาคาภาษาบาลสันสกฤตมาเชอมใหเปนคาเดยวกน
ํ
้
ั
่
ี
่
ั
เวลาอานจะมเสียงตอเนองกน แปลความหมายจากหลงไปหนา
ื
แปลความหมายจากหลงไปหนา
้
ั
๒.๒
การสมาส
สมาสแบบสมาส
สมาสแบบสนธ ิ
ู้
ุ
ุ
์
ึ
ุ
์
ั
ํ
ุ
เทพบตร (เทบ-พะ-บด) หมายถง บตรของเทวดา มรรค + อเทศก = มคคเทศก หมายถง ผนาทาง
ุ
ึ
ื
ึ
ิ
ี
ู
ึ
คณบด (คะ-นะ-บอ-ด) หมายถง ผเปนใหญ่ในคณะ ธน + อาคม = ธันวาคม หมายถง เดอนทอาทตย ์
ู้
ี
ี
ี
มาสู่ราศธน ู
์
เบญจรงค (เบน-จะ-รง) หมายถง สี ๕ สี
ึ
มหา + อรรณพ = มหรรณพ หมายถง ทะเลใหญ่
ึ
๒.๓
การใชคาอปสรรคและป จจย
ั
ุ
ํ
้
ุ
คาอปสรรค คาป จจย
ํ
ั
ํ
ํ
้
ื
การนาคาพวกหน งมานาหนาคาหน งเพอขยายความคาน น การนาคาพวกหน งมาวางทายคา
ํ
ึ
ั
ํ
ํ
ึ
ํ
ํ
ํ
ํ
้
ึ
ั
่
ั
ี
ํ
้
ํ
ุ
โดยคาอปสรรคจะนาหนาคาบาลสนสฤตเทาน น
ํ
ปร (โดยรอบ) + มณฑล = ปรมณฑล ชา + -ต (การ,ความ) = ชาต ิ
ิ
ิ
ิ
ิ
ุ
ุ
อน (นอย) + ภรรยา = อนภรรยา กมาร + -อกา (บอกเพศหญง) = กมาร ี
ุ
ุ
้
ิ
ิ
ิ
อภ (ยิ งใหญ่) + ชนะ = อภชน มร + -ณ (การ,ความ) = มรณ
ิ
ั
๓. การบญญัตศัพท ์
่
ํ
ํ
การสร้างคาศพทขึ นมาใช้แทนคาภาษาตางประเทศ
์
ั
เกงมากจ้าาา !!!
่ เ
้
ก ง ม า ก จ า า า ! ! !
่
ั
ุ้
อย่าลมไปทาแบบทดสอบหลงเรียนนะคะ จบ ๆ
ื
ํ