จุลสารบ้านศรีสุราษฎร์ฉบับที่ 2 ( เมษายน - พฤษภาคม 2564)

สถานคมุ้ ครองสวสั ดภิ าพผเู้ สยี หายจากการคา้ มนษุ ย์
(บา้ นศรสี รุ าษฎร)์ จงั หวดั สรุ าษฎรธ์ านี

จลุ สารบา้ นศรีสรุ าษฎร์
เพ่ือการคุุ้มครองผูเ้ สยี หายจากการค้ามนษุ ย์

ฉบับทุ่ี 2 (ุุเมษายนุ- พฤษภาคมุ2564)

สารจาก
นายไพบูลย์ นาคเจือ
ผู้อานวยการสถานคมุ้ ครองสวสั ดภิ าพผู้เสยี หายจากการค้ามนษุ ย์
(บ้านศรสี ุราษฎร)์ จังหวัดสรุ าษฎรธ์ านี

จุลสารฉบับนี้ เป็นฉบับที่ 2 (เมษายน –พฤษภาคม 2564) แล้ว

พวกเราทีมบ้านศรีสุราษฎร์ได้พยายามพัฒนาเนื้อหาสาระให้สอดคล้องกับพันธกิจด้านป้องกัน
การคุ้มครอง ฟื้นฟูและพัฒนาผู้เสียหายจากการค้ามนุษย์ และสถานการณ์ปัจจุบัน

ด้านป้องกันดูแลกลุ่มเป้าหมายมิให้เส่ียงต่อการติดเชื้อไวรัสโควิค - 19 เพ่ือให้

ผู้ที่เกี่ยวข้องเกิดการจัดความรู้และเรียนรู้ร่วมกันซ่ึงมีประเด็นบทความที่น่าสนใจ ได้แก่
มุมมอง “การค้ามนุษย์” ความเป็นมาและความหมาย ของหัวหน้าฝ่าย

สงั คมสงเคราะห์บ้านศรสี รุ าษฎร(์ นายภัฒนพงษ์ พรหมพุทธา)
“การเรียนรู้ที่ไม่สิ้นสุด” และ “รูปแบบการค้ามนุษย์” จากนักสังคมสงเคราะห์

ผปู้ ฏิบตั งิ านในบ้านศรสี ุราษฎร์ ตงั้ แตเ่ รม่ิ ตงั้ หนว่ ยงานจนถงึ ปัจจุบัน(นางจติ ญา สวา่ งแจง้ )
แนะนาการฝึกอาชีพหลักสูตรระยะสั้นแบบง่าย ท่ีสามารถปฏิบัติได้โดยตนเอง

จากครูแผนกเสรมิ สวย (นางรัตตยิ า จันทรโชตะ)
การคุ้มครองและป้องกันผู้เสียหายการค้ามนุษย์ ท่ามกลางการระบาด

โรคโควิด - 19 มุมมองจากข้าราชการพลเรือนดีเด่น ประจาปี พ.ศ. 2563 และนักวิจัย
กระทรวงการพัฒนาสังคมและความม่ันคงของมนุษย์ (นางสาวพวงทิพย์ พูลสวัสดิ์
สานักงานส่งเสริมและสนบั สนุนวชิ าการ 10)

ทีมบ้านศรีสุราษฎร์ทุกคน พร้อมพัฒนาหน่วยงานไปสู่ “Smart Happy shelter”

ร่วมกับภาคีเครือข่าย เพ่ือให้ผู้รับการคุ้มครองมีศักยภาพและมีภูมิคุ้มกันในการดารงชีวิต
สามารถกลับคนื ส่คู รอบครัวและประเทศตน้ ทางไดอ้ ย่างมศี ักด์ิศรแี ห่งความเป็นมนุษย์

หวังว่า จุลสารฉบับน้ี จะเป็นข้อมูลเบื้องต้นในการสร้างพลังแรงกายแรงใจ
ใน ก า รท า ง า น ร่ว มกั น แ ล ะ ส า ม า ร ถ ป ระ ยุก ต์ใ ช้ใ นก า ร ป ฏิ บัติ งา นเ พื่อ ป้อ งกั น
และค้มุ ครองผ้เู สยี หายจากการค้ามนุษย์ใหม้ ปี ระสทิ ธิภาพ ต่อไป

ขอขอบคณุ ครบั

“ การค้ามนษุ ย์ ” ความเป็นมาและความหมาย

นายภัฒนพงษ์ พรหมพทุ ธา
หวั หน้าฝา่ ยสงั คมสงเคราะห์บ้านศรสี ุราษฎร์

การค้ามนุษย์ (Human Trafficking) เป็นปัญหาท่ีสังคมโลกให้ความสาคัญ
เน่ื อ ง จ า ก ก า ร ค้า ม นุษ ย์เ ป็ น ก า รล ะ เมิ ดห ลัก สิท ธิม นุษ ย ชน อ ย่ า ง ร้า ย แ ร ง
และมีขบวนการนายหนา้ ท่ีทาการแสงหาประโยชน์จากคนในลกั ษณะองคก์ รอาชญากรรม
ระหว่างประเทศ อีกทั้งยังเป็นการลดคุณค่าและศักด์ิศรีของความเป็นมนุษย์
ดังนั้นแล้วเพื่อสร้างความเข้าใจในความหมายของคาว่า “การค้ามนุษย์” บทความนี้
จะพาท่านผู้อ่านไปสารวจความเป็นมาของคาว่า “การค้ามนุษย์” ก่อนที่ประเทศไทย
จะประกาศใช้พระราชบญั ญัติป้องกนั และปราบปรามการคา้ มนุษย์ พ.ศ.2551

สหประชาชาติได้ทาการยกร่างอนุสัญญาสหประชาชาติว่าด้วยการต่อต้าน
องค์กรอาชญากรรมข้ามชาติ และเสนอร่างอนุสัญญาต่อสหประชาชาติเพื่อพิจารณา
ระหว่างการประชุมทางการเมืองระดับสูง ณ เมืองปา เลอร์โม ประเทศอิตาลี
ระหวา่ งวนั ที่ 12 - 15 ธนั วาคม ค.ศ. 2000 (พ.ศ.2543) โดยมพี ิธสี ารแนบทา้ ยอีก 3 ฉบับ
ไดแ้ ก่ พธิ สี ารเพ่อื ปอ้ งกัน ปราบปราม และลงโทษการค้ามนุษย์โดยเฉพาะผู้หญิงและเด็ก
( Protocol to Prevent, Suppress and Punish Trafficking in Persons, Especially
Women and Children ) พิธีสารเพื่อต่อต้านการลักลอบขนผู้ย้ายถ่ินโดยทางบก
ทางทะเลและทางอากาศ (Protocol against the Smuggling of Migrants by Land,
Sea and Air) และพิธีสารเพื่อต่อต้านการลักลอบผลิต และ ค้าอาวุธฯ ( Protocol
against the Illicit Manufacturing of and Trafficking in Firearms, Their parts
and Components and Ammunition ) ซ่ึงได้รับการรับรองโดยมติสหประชาชาติ
ท่ี 55/25 มีผลใช้บังคับเมื่อวันท่ี 25 ธันวาคม ค.ศ.2000 อนึ่ง อนุสัญญาสหประชาชาติ
เ พ่ื อ ต่ อ ต้ า น อ า ช ญ า ก ร ร ม ข้ า ม ช า ติ ที่ จั ด ต้ั ง ใ น ลั ก ษ ณ ะ อ ง ค์ ก ร ( United
Nation Convention Against Transnational Organized Crime – UNTOC )

และพธิ สี ารแนบท้าย 3 ฉบบั ดงั กล่าวเรยี กอีกชื่อหนงึ่ วา่ “พิธสี ารปาเลอรโ์ ม”

สาหรับประเทศไทยลงนามในอนุสัญญาฯ เม่ือวันที่ 13 ธันวาคม พ.ศ. 2543
ซึ่งเป็นกรอบความร่วมมือทางกฎหมายในระดับสากล ท่ีกาหนดให้รัฐภาคีต้องมีมาตรการ
ทางกฎหมายและมาตรการอ่ืนท่ีสอดคล้องกับอนุสัญญาฯ ภายในรัฐของตน โดยมีขอบเขตการ
บังคับใช้กฎหมายในด้านการป้องกัน การสืบสวนและการดาเนินคดีเกี่ยวกับฐานความผิด
ท่ีกาหนดไว้ในอนุสัญญาฯ 4 ฐาน ได้แก่ การมีส่วนร่วมในกลุ่มองค์กรอาชญากรรม
การฟอกทรัพย์สินที่ได้มาจากการกระทาความผิด การทุจริตคอร์รัปชัน และการขัดขวาง
กระบวนการยุติธรรม และในวันท่ี 18 ธันวาคม พ.ศ. 2544 ประเทศไทยได้ลงนามใน
พิธีสารเพ่ือป้องกัน ปราบปราม และลงโทษการค้ามนุษย์โดยเฉพาะสตรีและเด็ก เพิ่มเติม
อนุสัญญาฯ(๑) ซึ่งมีความมุ่งประสงค์เพื่อใช้ควบคู่กับอนุสัญญาฯ โดยมุ่งประสงค์เพ่ือป้องกัน
และต่อต้านการค้ามนุษย์ โดยให้ความสนใจเป็นการเฉพาะต่อสตรีและเด็ก เพ่ือคุ้มครอง
และช่วยเหลือผู้เสียหายจากการค้ามนุษย์ ด้วยการเคารพต่อสิทธิมนุษยชนของผู้เสียหาย
และเพื่อ ส่งเสริมความร่วมมือระหว่างรัฐภาคีให้บรรลุวัตถุประ สงค์ดังก ล่าว (๒ )

ซ่ึงพิธีสารเพ่ือป้องกัน ปราบปรามและลงโทษการ“ค้ามนุษย์”โดยเฉพาะสตรี

และเด็กเพ่มิ เตมิ อนสุ ญั ญาฯข้อ 3 (Article 3) ไดก้ าหนดความหมายของคาวา่ การค้ามนษุ ย์ ดงั นี้

(ก) ให้ “การค้ามนุษย์” หมายถึงการจัดหา การขนส่ง การส่งต่อ การจัดให้

อยู่อาศัย หรือการรับไว้ซึ่งบุคคลด้วยวิธีการขู่เข็ญ หรือด้วยการใช้กาลัง หรือด้วย
การบีบบังคับในรูปแบบอื่นใด ด้วยการลักพาตัว ด้วยการฉ้อโกง ด้วยการหลอกลวง ด้วยการใช้
อานาจโดยมิชอบ หรือด้วยการใช้สถานะความเส่ียงภัยจากการค้ามนุษย์ โดยมิชอบ
หรือมีการให้หรือรับเงินหรือผลประโยชน์เพ่ือให้ได้มาซ่ึงความยินยอมของบุคคลผู้มีอานาจ
ควบคุมบุคคลอ่ืนเพ่ือความมุ่งประสงค์ในการแสวงประโยชน์ การแสวงประโยชน์อย่างน้อย
ที่สุดให้รวมถึงการแสวงประโยชน์จากการค้าประเวณีของบุคคลอื่นหรือการแสวงประโยชน์
ทางเพศในรูปแบบอ่ืน การบังคบั ใช้แรงงานหรือบริการ การเอาคนลงเป็นทาสหรือการกระทาทา
อน่ื เสมือนการเอาคนลงเปน็ ทาสการกระทาให้ตกอยใู่ ตบ้ ังคับหรือการตัดอวัยวะออกจากร่างกาย

(ข) ให้ถือว่าไม่สามารถยกความยินยอมของผู้เสียหายจากการค้ามนุษย์ที่ให้กับ
การแสวงประโยชน์โดยเจตนาดังท่ีระบุไว้ในวรรค (ก) ของข้อนี้ มาเป็นข้ออ้างในกรณี
ทีม่ ีการใช้วธิ ีการใดๆ ท่ีระบุไวใ้ นวรรค (ก)

(ค) ให้ถือว่าการจัดหา การขนส่ง การส่งต่อ การจัดให้อยู่อาศัย หรือการรับไว้ซ่ึง
เด็กเพื่อความมุ่งประสงค์ในการแสวงประโยชน์ เป็น “การค้ามนุษย์” แม้ว่า
จะไม่มีการใช้วิธกี ารใดๆ ที่ระบุไว้ในวรรค (ก) ของขอ้ น้ี

(ง) เดก็ หมายถงึ บุคคลใดทม่ี ีอายุตา่ กว่า 18 ป(ี ๓)

นอกจากนี้พิธีสารเพ่ือป้องกัน ปราบปราม และลงโทษการค้ามนุษย์โดยเฉพาะสตรี
และเด็ก ยังได้กาหนดขอบเขตการบังคับใช้กฎหมายในด้านการให้ความช่วยเหลือคุ้มครอง
ผู้เสียหายจากการค้ามนุษย์ สถานะของผู้เสียหายจากการค้ามนุษย์ในรัฐผู้รับ การส่งกลับ
ผ้เู สยี หายจากการคา้ มนษุ ย์ การปอ้ งกัน ความร่วมมือ และมาตรการอนื่ ๆ รวม 20 ข้อ

ประเทศไทยในฐานะที่เข้าเป็นภาคีในอนุสัญญาฯ และพิธีสารฯ จึงได้อนุวัติการ
(Implementation) กล่าวคือ การดาเนินการให้เป็นผลตามบทบัญญัติแห่งอนุสัญญา
(implement the provisions of a convention) โดยการตรากฎหมายภายในประเทศ
หรือปรับแก้กฎหมายภายในประเทศ เพ่ือให้สอดคล้องและรองรับกับพันธกรณีอนุสัญญา
ดังกล่าว(๔) โดยการตราพระราชบัญญัติป้องกันและปราบปรามการค้ามนุษย์ พ.ศ.2551
และมีผลบังคับใช้เม่ือวันท่ี 5 มิถุนายน พ.ศ.2551 ซึ่งต่อมาได้กาหนดให้เป็น
วนั ตอ่ ตา้ นการค้ามนษุ ย์ของประเทศไทย

ดัง น้ั น แ ล้ว จ ะ เ ห็น ว่ า สั งค ม โ ล ก ใ ห้ ค ว า ม ส า คั ญใ น ปั ญ ห า ก า ร ค้า ม นุ ษ ย์
ผ่านการวางมาตรการทางกฎหมายระดับสากลในลักษณะของอนุสัญญาฯ และพิธีสารฯ
กาหนดความหมายของคาว่า “การค้ามนุษย์” เพื่อให้รัฐภาคีมีกรอบความเข้าใจร่วมกัน
และนาไปตรากฎหมายภายในประเทศ ประเทศไทยซึ่งเป็นรัฐภาคีที่ลงนามในอนุสัญญาฯ
และพิธสี ารฯ ไดบ้ ังคบั ใชพ้ ระราชบัญญตั ิปอ้ งกนั และปราบปรามการค้ามนุษย์ พ.ศ.2551

ขอขอบคณุ ครับ

เอกสารอ้างอิง

อรรถพล พรประสิทธ์ิรัตนา, ปัญหาการคุ้มครองเหยื่อจากการค้ามนุษย์ ตามพิธี
สารเพื่อป้องกัน ปราบปราม และลงโทษการค้ามนุษย์ โดยเฉพาะสตรีและเด็ก ค.ศ.2000,
คน้ วนั ที่ 24 พฤษภาคม 2564 จาก

http://www.lawgrad.ru.ac.th/AbstractsFile/6012017025/1574306466197aa7593883
0119aa35abfa3f8fe72f_abstract.pdf

อุมาพร แก้วศักดาศิริ, มาตรการทางกฎหมายเกี่ยวกับการป้องกัน
และปราบปรามการฟอกเงิน:ศึกษากรณีนิติบุคคลที่ประกอบอาชีพค้าอัญมณีและทองคา
(สารนิพนธ์ส่วนหนึ่งของการศึกษาตามหลักสูตรนิติศาสตร์มหาบัณฑิต กลุ่มวิชากฎหมาย
ธรุ กิจ คณะนติ ิศาสตร์ มหาวิทยาลยั ศรปี ทมุ , 2561), หน้า 70-74

(๑) กระทรวงการต่างประเทศ. ข่าวสารนิเทศ:การเข้าเป็นภาคีอนุสัญญา
สหประชาชาติเพื่อต่อต้านอาชญากรรมข้ามชาติ ที่จัดต้ังในลักษณะองค์กร และพิธีสารเพื่อ
ป้อ ง กั น ป ร า บ ป ร า มแ ล ะ ล ง โ ท ษ ก า ร ค้า ม นุ ษ ย์ โ ด ย เ ฉ พ า ะ ส ต รี แ ล ะ เ ด็ ก เ ส ริ ม
อ นุ สั ญ ญ า ฯ . ( อ อ น ไ ล น์ ) . เ ข้ า ถึ ง ไ ด้ จ า ก :http://m.mfa.go.th/main/th/media-
center/14/40175-การเข้าเป็นภาคีอนุสัญญาสหประชาชาติเพื่อต่อต้านอาชญ .html,
(วนั ท่ีค้นขอ้ มูล: 24 พฤษภาคม 2564).

(๒) พิธีสารเพ่ือป้องกัน ปราบปราม และลงโทษการค้ามนุษย์โดยเฉพาะสตรี
และเด็ก เพ่ิมเติมอนุสัญญาสหประชาชาติเพื่อต่อต้านอาชญากรรมข้ามชาติท่ีจัดต้ัง
ในลกั ษณะองคก์ รข้อ 2

(๓) พิธีสารเพื่อป้องกัน ปราบปราม และลงโทษการค้ามนุษย์โดยเฉพาะสตรี
และเด็ก เพิ่มเติมอนุสัญญาสหประชาชาติเพ่ือต่อต้านอาชญากรรมข้ามชาติที่จัดตั้ง
ในลกั ษณะองคก์ รข้อ 3

( ๔ ) ศั พ ท์ ช ว น รู้ . ( 1 7 มิ . ย . 2 5 6 3 ) . [อ อ น ไ ล น์ ].เ ข้ า ถึ ง ไ ด้ จ า ก :
https://www.etda.or.th/th/UsefulResource/terminology/%E0%B8%AB%E0%B8%A1
%E0%B8%A7%E0%B8%94%E0%B8%AB%E0%B8%A1%E0%B8%AD/564.aspx,

(วันทค่ี น้ ข้อมูล: 24พฤษภาคม 2564).

“ การเรียนรูท้ ี่ไมส่ ิ้นสุด ”
นางจิตญา สวา่ งแจ้ง
นักสงั คมสงเคราะห์

บทเรียนท่ีได้จากกิจกรรม ซึ่งได้รับการสนับสนุนจากองค์การระหว่างประเทศ
เพื่ อการโยกย้ ายถ่ิ นฐาน (IOM) กิ จกรรมส าหรั บผู้ เสี ยหาย มี ท้ั งให้ ความส าคั ญ
และนนั ทนาการ กิจกรรมจะมุ่งเนน้ ดา้ นสุขภาพทางด้านร่างกาย จิตใจ และสังคม ทาให้ผู้เสียหายตระหนัก
และเห็นคุณค่าในตนเอง สามารถใชช้ วี ิตอยูไ่ ดอ้ ย่างมีความสุขในบ้านศรีสรุ าษฎร์

กิจกรรมสาหรับเจ้าหน้าที่ผู้ปฏิบัติงาน เป็นกิจกรรมท่ีเน้นการพัฒนาศักยภาพ
และพั ฒนาความรู้ ท าให้ มี ความรู้ ความเข้ าใจและเป็ นแรงเสริ มพลั งให้ กั บตนเอง
ได้คานึงถึงการทางานท่ีต้องดูแลบุคคลที่มีบท้ังเด็กและสตรีซ่ึงมีภูมิหลัง ภาษา อายุ รูปลักษณ์ศาสนา
วัฒนธรรม และพฤติกรรมทีแ่ ตกต่างกัน มีความจาเป็นท่ีต้องทางานร่วมกันระหว่างบุคคลท่ีมีความรู้ความ
เชี่ยวชาญจากหลากหลายหน้าที่ เป็นการทางานเป็นทีมเพ่ือช่วยเหลือ คุ้มครอง เยียวยา ผู้เสียหายจาก
การค้ามนุษย์ ให้ความคลายเครียด ลดความกังวล หันมาร่วมมือให้ข้อเท็จจริงทาให้พวกเขาอยู่ได้อย่างมี
ความสุขในบา้ นศรีสรุ าษฎร์

นอกจากนี้ ”บ้านศรีสุราษฎร์” ขอขอบคุณองค์กรระหว่างประเทศเพ่ือการโยกย้ายถิ่น
ฐาน (IOM) ท่ีได้สนับสนุนวิทยากรมาให้ความรู้ให้คาแนะนา ได้เรียนรู้กิจกรรมที่เหมาะสมและหวังว่าคง
ไดร้ บั การสนบั สนนุ ตอ่ ไป

ขอขอบคณุ ค่ะ

“ รูปแบบการค้ามนษุ ย์ ”
นางจติ ญา สว่างแจง้
นกั สงั คมสงเคราะห์

ในฐานะนักสงั คมสงเคราะห์ ของบา้ นศรสี รุ าษฎร์ ซึ่งไดป้ ฏบิ ัตหิ นา้ ที่ในการคุ้มครองช่วยเหลือ
ผู้เสียหายจากการค้ามนุษย์ ตามพระราชบัญญัติป้องกันและปราบปรามการค้ามนุษย์
พ.ศ. 2551 ที่เป็นหญิงและเด็กทั้งชาวไทยและชาวต่างชาติ ทาให้เห็นว่าในช่วง 10 ปีที่ผ่านมา
รปู แบบของการถูกแสวงหาผลประโยชน์ของผทู้ ี่ตกเป็นผู้เสียหาจากการค้ามนุษย์ จะถูกกระทาด้วย
ความรุนแรง มีการกักขังจากัดเขตบริเวณ เป็นรูปแบบของการแสวงหาผลประโยชน์
จากการคา้ ประเวณี ผู้เสียหายจะอยู่ในช่วงอายุ 14 - 17 ปี จะเป็นสัญชาติไทย ลาว และเมียนมาร์
ส่วนสัญชาติกมั พชู า จะอยู่ในรูปแบบการนาคนมาขอทาน ในช่วงอายุ 6 - 12 ปี

ต่อมาในช่วงปี พ.ศ. 2560 - 2563 รูปแบบของการเป็นผู้เสียหายจากการค้ามนุษย์
เปล่ียนรูปแบบเป็นการอื่นใดอันคล้ายคลึงกัน อันเป็นการขูดรีดบุคคลไม่ว่าบุคคลน้ันจะยินยอม
หรือไม่ก็ตาม จะอยู่ในช่วงอายุ 16 - 35 ปี เป็นชาวเมียนมาร์ และชาวโรฮีนจา และเป็นผู้เสียหาย
ที่อยู่ระหว่างการเดินทางเพื่อจะไปทางานประเทศมาเพื่อนบ้าน ฉะนั้นผู้เสียหายไม่ต้องการ
รับความช่วยเหลือและไม่ประสงค์เข้ารับการคุ้มครองฯ แต่จะมีความมุ่งม่ันพยายาม
ด้วยจุ ดมุ่งหมายไม่ต้องการกลับภูมิล าเนาเดิม แต่ตรงกั นข้ ามมี ความต้ องการ
เดนิ ทางไปให้ถึงจดุ หมายทต่ี ั้งใจไว้

ขอขอบคุณค่ะ

แนะนาการฝกึ อาชพี หลักสตู รระยะสน้ั แบบงา่ ยท่สี ามารถปฏิบัติได้โดยตนเอง
นางรัตติยา จันทรโชตะ

ครฝู กึ อาชีพสงเคราะหช์ น้ั 3

สถานคมุ้ ครองสวัสดภิ าพผู้เสียหายฯ เปน็ หนว่ ยงานท่ีมีภารกิจให้ความคุ้มครองผู้ตก
เป็นเหยื่อจากการค้ามนุษย์ ซ่ึงในกระบวนการคุ้มครองมีการให้ความรู้ด้านการฝึกอาชีวบาบัด
เกี่ยวกับการเรียนเสริมสวยสามารถทาให้ผู้รับการคุ้มครอง ได้รับความรู้และสามารถผ่อนคลาย

ทางด้านอารมณ์ได้ สามารถนาไปปรับใช้ได้เป็นอาชีพในอนาคต อาชีพท่ีว่าน้ันก็คืออาชีพช่าง
เสริมสวย เป็นอาชีพที่บริการความสวยงามให้กับลูกค้า และทาให้เกิดความพอใจในการบริการ

ของช่างเสริมสวยซ่งึ เนื้อหาทีใ่ ชใ้ นการฝึกอาชวี บาบดั มหี ลายเนือ้ หา เชน่ การถักเปีย การสระผม-ไดร์
ผม การยืดผม การแต่งหน้า การโกรกสีผม การแต่งเล็บมือ-เล็บเท้า การเพ้นท์เล็บเจล การพันแกน
ไฟฟ้า เป็นต้น ซ่ึงที่ผ่านมาวิชาเสริมสวยเป็นวิชาที่ได้รับความสนใจจากผู้รับการคุ้มครองเป็นอย่าง
มากมีผู้รับการคุ้มครองหลายรายสามารถนาเอาวิชาความรู้ที่ได้ฝึกนาไปประกอบอาชีพได้
สามารถสร้างรายไดใ้ ห้กบั ตนเองและครอบครวั หลงั จากสถานคุ้มครองฯได้ส่งตวั กลับภูมลิ าเนา

ขอขอบคุณคะ่

ตัวอยา่ งกจิ กรรมการฝึกอาชีวบาบดั แผนกเสรมิ สวย

กระบวนการการสระผม-ไดรผ์ ม

1

จัดเตรยี มวัสดุ-อุปกรณ์

2

การสระผม-นวดผม

3

การแบ่งผมและการไดร์ผม
เพ่ือจัดแต่งทรงผม

การคุ้มครองและปอ้ งกนั ผู้เสยี หายการคา้ มนุษยท์ า่ มกลางการระบาดโรคโควิด – 19
นางสาวพวงทพิ ย์ พลู สวัสด์ิ
นักพัฒนาสงั คมชานาญการ















ประสบการณ์นักศึกษาฝึกวชิ าชพี สงั คมสงเคราะห์
กบั การเรียนรู้ผูเ้ สยี หายจากการคา้ มนุษย์

ไม่รู้ว่าโชคชะตาหรือใครลิขิต ในช่วงสถานการณ์โรคระบาดโควิด – 19 ทาให้ดิฉันมี
โอ กา สเข้ าฝึก วิชา ชีพ สังคมสงเครา ะ ห์ ใน สถา นคุ้มครอ งสวัสดิภ าพ ผู้เสียห า ย
จากการค้ามนุษย์ (บ้านศรีสุราษฎร์) จังหวัดสุราษฎร์ธานี อย่างกะทันหันซึ่งเป็นหน่วยงาน
ทไี่ ม่ไดอ้ ยใู่ นความคิดแรกของตนเองเลย ยิ่งไปกวา่ นน้ั ดฉิ นั ยังไม่ได้เรียนวิชาการต่อต้านการค้า
มนุษย์กับการสังคมสงเคราะห์ ดังน้ัน ความรู้ในเรื่องผู้เสียหายจากการค้ามนุษย์ถือว่า
เปน็ ศูนยร์ เู้ พียงแค่ การค้ามนุษย์คือหนงึ่ ในกลุ่มเป้าหมายของงานสังคมสงเคราะห์เทา่ นจี้ ริง ๆ

วันแรกของการเข้าฝึกวิชาชีพ ยามเช้าที่ใจเต้นแรงกว่าทุกวัน เนื่องจาก
เป็นวันที่นักศึกษาคนหน่ึงรอคอยการฝึกงานมาโดยตลอด บ้านศรีสุราษฎร์ในพ้ืนท่ี
เกือบ 50ไร่ กว้างใหญ่ และแปลกใหม่มากสาหรับดิฉันการฝึกวิชาชีพในคร้ังน้ีดิฉัน
จะทาตัวอย่างไร ภายใต้หน้ากากอนามัยท่ีถูกสวมใส่ในทุกวันมีความกังวลอย่างชัดเจน
และเม่ือทาคว ามรู้จัก กับ อาจ ารย์ภา คสนา ม (นักสังคมสงเคราะ ห์ )ท่านบอกว่า
2สัปดาห์แรกห้ามเข้าใกล้ผู้รับการคุ้มครองเพื่อความปลอดภัยในสถานการณ์ปัจจุบัน
ถึงจะใจแป้วๆไปบ้างในตอนแรกแต่ถือว่าเป็นช่วงเวลาที่ดีเลย เพราะทาให้นักศึกษา
ท่ีคว า ม รู้ด้า น ผู้เสีย ห า ย จ า ก ก า ร ค้า มนุ ษ ย์เป็ นศูนย์ อ ย่า งดิ ฉั น ไ ด้ศึก ษ า ข้ อ มู ล
เกี่ยวกับหน่วยงาน กระบวนการทางานสังคมสงเคราะห์ กฎหมายท่ีเก่ียวข้อง การทางาน
ระหว่างประเทศกรณีผู้รับการคุ้มครองต่างชาติ ทุกอย่างเป็นเร่ืองน่าตื่นตาต่ืนใจ
แปลกใหม่ไปหมดเลย แม้กระท่ังสิ่งเล็กๆ เช่น ความสัมพันธ์ภายในหน่วยงาน ก็เป็นส่ิง
ท่ีดิฉันสังเกตเพื่อปรับตัวให้เข้ากับพี่ๆ ได้เข้าเมืองตาล่ิวต้องลิ่วตาตาม เห็นจะจริง
ในชว่ งเวลาแบบนี้

เมื่อได้ศึกษาคู่มือการปฏิบัติงานเพ่ือคุ้มครองสวัสดิภาพผู้เสียหายจากการค้ามนุษย์
กระบวนการทั้ง5ขั้นตอน ได้แก่ 1) กระบวนการรับเข้า 2) กระบวนการแรกรับ
3) ก ร ะ บ ว น ก า ร คุ้ ม ค ร อ ง ช่ ว ย เ ห ลื อ 4) ก ร ะ บ ว น ก า ร ส่ ง ก ลั บ คื น สู่ สั ง ค ม
5) กระบวนการติดตามผล กระบวนการเหล่าน้ีมีความคล้ายคลึงกับกระบวนการ
ปฏิบั ติงา นสังคมสงเครา ะ ห์ท่ีเคย เรีย นมา ทา ให้ดิฉั นเบ า ใจ ไป เย อะ เลย ทีเดีย ว

และสถานคุ้มครองฯ ใช้คาว่า“ผู้รับการคุ้มครอง” แทนคาว่า “ผู้ใช้บริการ”

เป็นความรู้ใหม่สาหรับดิฉันเหมือนกัน อีกทั้งความรู้ด้านกฎหมาย (พระราชบัญญัติป้องกัน
และปราบปรามการค้ามนุษย์ พ .ศ.2551 และที่แก้ไขเพ่ิมเติม) ยิ่งอ่านยิ่งปวดหัว
ทาให้รูว้ า่ ตนเองไมถ่ นัดดา้ นกฎหมายเลยจริงๆ แตเ่ มือ่ พ่ีนักกฎหมายบา้ นศรีสรุ าษฎร์ปรับเปลี่ยน
มาเป็นการเล่นเกม ก็ช่วยได้มากเลยทีเดียว องค์ประกอบความผิดฐานค้ามนุษย์ ตามมาตรา 6
และมาตรา 6/1 จะเปน็ กฎหมายทด่ี ิฉันจะจาใหข้ ้นึ ใจ

หลังจากผา่ น 2สัปดาหแ์ รกไปแล้ว สงิ่ ทรี่ อคอยก็มาถึง การได้เข้าร่วมสังเกตการณ์
และจัดกิจกรรมต่าง ๆ กับผู้รับการคุ้มครอง ดิฉันมีโอกาสได้พูดคุยกับผู้รับการคุ้มครอง
เราเหมือนคนแปลกหน้าท่ีพึ่งรู้จักกันคร้ังแรก ผู้รับการคุ้มครองที่ดิฉันศึกษา
Case Study และให้นามสมมติวา่ ตะวัน ในชว่ งแรกผ้รู ับการคุ้มครองมีความเขินอาย ไม่
กล้าเข้าใกล้ ไม่ค่อยสบตาถามคา ตอบคา ดิฉันจึงใช้หลักการในงานสังคมสงเคราะห์เข้า

ช่วย นั้นคือ หลักการสร้างสัมพันธภาพ ชวนผู้รับการคุ้มครองพูดคุย ย้ิมให้เสมอ

ทาให้ผู้รับการคุ้มครองเชื่อใจดิฉันมากข้ึน ทุก ๆ วันก็จะทักทาย บางคร้ังก็ชวนคุยก่อน
ถือว่าเป็นไปในทิศทางที่ดีข้ึน นอกเหนือจากน้ัน นักศึกษายังมีโอกาสจัดกิจกรรมประจา
สัปดาห์ให้แก่ผู้รับการคุ้มครอง ดิฉันได้นาประสบการณ์ในการเข้าร่วมกิจกรรมต่างๆ
มาปรับให้เข้ากับการจัดกิจกรรมด้านสังคมสงเคราะห์ร่วมกับผู้รับการคุ้มครอง ถือเป็น
โอกาสทด่ี มี ากเชน่ กัน

เ มื่ อ เ ท ค โ น โ ล ยี เ ข้ า ม า มี บ ท บ า ท ใ น ก า ร ท า ง า น จ น ก ล า ย เ ป็ น ส่ิ ง จ า เ ป็ น
สถานคุ้มครองฯ ก็พร้อมจะพัฒนาหน่วยงานและใช้ประโยชน์จากสิ่งเหล่าน้ี ผลงานช้ินสาคัญ
ของนักศึกษาคือการศึกษาสืบค้นและทดลองแอพพลิเคชั่นแปลภาษา การสนทนา
ภาษาไทย-เมียนมา เพ่ือใช้ในการสื่อสารระหว่างเจ้าหน้าท่ีและผู้รับการคุ้มครอง ซ่ึงช่วยให้
การดาเนินงานรวดเร็วย่ิงข้ึน อีกท้ังดิฉันยังมีโอกาสเข้าร่วมรับฟังการ ประชุมอาเซียน
Regional Workshop Shelter Practices Across ASEAN Member States
ว่าด้วยวิธีการปฏิบัติของสถานคุ้มครองการค้ามนุษย์ ทาให้ได้รับความรู้และเห็นกระบวนการ
ทางานสังคมสงเคราะห์เชิงมหภาคในประเทศอาเซยี น

สุดท้า ยน้ี ถึงแม้ การฝึกวิชาชีพ สังคมสงเคราะ ห์ คร้ังแรก ใกล้จะส้ินสุดลง
ดิฉันอยากจะเก็บเกี่ยวประสบการณ์ในเวลาอันน้อยนิดนี้ให้มากท่ีสุด ขอขอบคุณผู้อานวยการ
ฝ่ายสังคมสงเคราะห์ และพี่ ๆ เจ้าหน้าที่ทุกท่านในสถานคุ้มครองสวัสดิภาพผู้เสียหาย
จากการค้ามนุษย์ (บ้านศรีสุราษฎร์) จังหวัดสุราษฎรธ์ านี ทีค่ อยให้การตอ้ นรับให้การสนับสนุน
ให้ความรู้และคาแนะนาในการปฏิบัติงาน ทาให้การฝึกภาคปฏิบัติลุล่วงไปด้วยดี
ดฉิ ันไดร้ บั บทเรยี นมากมายในการเติบโตสกู่ ารเป็นนักสังคมสงเคราะห์ท่ดี ใี นอนาคต

ขอบคณุ ค่ะ

นางสาวแวรสุ นา แวนเุ ซ็ง
นางสาวนรู ฮ์ ดี ายู บนิ สาฮะ

และ
นางสาวอามีน๊ะ การมี ัน
นกั ศึกษาคณะมนุษยศาสตรแ์ ละสงั คมศาสตร์
สาขาสงั คมสงเคราะห์ มหาวิทยาลัยสงขลานครินทร์ วทิ ยาเขตปตั ตานี

งานและกิจกรรมที่สาคญั

ประชุมอาเซยี น

Regional Workshop Shelter Practices Across ASEAN Member States
วา่ ด้วยวิธีการปฏิบตั ิของสถานคมุ้ ครองการค้ามนษุ ย์

ประชุมหารือกับเจ้าหน้าที่ทีม One Home

ก่อนลงพ้ืนท่ีนาสมุดพกครอบครัวเก็บข้อมูลกลุ่ม
เ ป ร า ะ บ า ง ร า ย ค รั ว เ รื อ น ใ น พ้ื น ที่ รั บ ผิ ด ช อ บ
จังหวดั สรุ าษฎร์ธานี

กจิ กรรม ผูร้ บั การคุ้มครอง
เพ่ือพัฒนาเปน็
Happy Shelter

มาตรการปอ้ งกนั การ
การแพร่ระบาด
เชื้อโควดิ 19

สถิติผูร้ ับการคมุ้ ครอง ประจาเดือน
เมษายน 2564 – พฤษภาคม 2564

สัญชาติ ผู้เสยี หาย ผปู้ ระสบปญั หา รวม
รวม
2 - 2
- 2 2
- 1 1
2 3 5

สถานค้มุ ครองสวสั ดิภาพผู้เสียหายจากการค้ามนุษย์
(บา้ นศรสี รุ าษฎร)์ จังหวดั สรุ าษฎร์ธานี

39 ม.1 ต.ขนุ ทะเล อ.เมอื ง จ.สุราษฎรธ์ านี 84100

โทรศพั ท์ 077-355540
โทรสาร 077-355541,077-355710
E-mail : [email protected]
เวบ็ ไซต์ : https://www.baansrisurat.org/
Facebook : สถานคุ้มครองสวสั ดภิ าพ ผู้เสียหายจากการคา้ มนษุ ย์
จงั หวดั สุราษฎร์ธานี(บ้านศรสี ุราษฎร์)