The words you are searching are inside this book. To get more targeted content, please make full-text search by clicking here.
Discover the best professional documents and content resources in AnyFlip Document Base.
Search
Published by Noppawan Sri-banchuen, 2022-10-30 12:43:52

แผนการจัดการเรียนรู้รายวิชาสังคมศึกษา สาระภูมิศาสตร์ ชั้นมัธยมศึกษาปีที่ 1

Keywords: แผนสังคม

บนั ทึกข้อความ

ส่วนราชการ โรงเรยี นบา้ นปา่ แดง (ไชยอุปถัมภ์)

ที่ -/2565 วนั ที่ 17 พฤษภาคม 2565

เร่อื ง ขออนุมตั ิใช้แผนการจัดการเรียนรู้ ภาคเรียนที่ 1 ปีการศึกษา 2565

----------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------

เรยี น ผอู้ ำนวยการโรงเรยี นบา้ นป่าแดง (ไชยอปุ ถัมภ)์

ดว้ ยข้าพเจา้ นางสาวนพวรรณ ศรบี านชืน่ ตำแหนง่ ครผู ้ชู ่วย โรงเรียนบา้ นป่าแดง (ไชยอุปถมั ภ์)
ได้จดั ทำแผนการจดั การเรยี นรู้รายวชิ า สังคมศึกษา 1 รหัสวชิ า ส 21101 สาระภมู ศิ าสตร์ หนว่ ยท่ี 8 – 12
เพ่ือใชใ้ นการจดั กิจกรรมการเรียนรู้สำหรบั นกั เรียนชั้นมธั ยมศึกษาปที ่ี 1

จึงเรียนมาเพือ่ ทราบและโปรดพจิ ารณา

ขอแสดงความนับถือ

(นางสาวนพวรรณ ศรบี านช่นื )
ผจู้ ัดทำแผนการจดั การเรยี นรู้

ลงชือ่ .........................................................
(นางวชั รีภรณ์ ธนะกลู บรภิ ณั ฑ์)

หวั หนา้ กลมุ่ สาระการเรียนรู้สังคมศึกษา ศาสนาและวัฒนธรรม

บนั ทกึ ความเหน็ ของหวั หน้าฝ่ายบริหารงานวิชาการ
........................................................................................................ ......................................................................

ลงชือ่ .........................................................
(นางศิริพรรณ วิริยสถาพรพงษ์)
หวั หน้าฝา่ ยบรหิ ารงานวชิ าการ

บันทึกความเห็นของผ้อู ำนวยการโรงเรยี น
........................................................................................................ ......................................................................

 อนุญาต
 ไม่อนญุ าต

(นายสนใจ ด่านปาน)
ผู้อำนวยกาโรงเรียนบ้านป่าแดง (ไชยอปุ ถัมภ์)

โครงสร้างรายวิชา

ภาคเรียนท่ี 1 วิชาสังคมศกึ ษาพ้ืนฐาน ๑ ส 21101
ช้นั มัธยมศกึ ษาปีท่ี 1 จำนวน 1.5 หน่วยกิต เวลา 60 ชั่วโมง

ลำดับ ชือ่ หน่วยการเรียนรู้ มาตรฐานการ สาระสำคัญ เวลา น้ำหนกั

ที่ เรยี นรู้/ (ชว่ั โมง) คะแนน

ตัวช้ีวดั

1. ประวัตแิ ละ ส 1.1 ม.1/1 พระพทุ ธศาสนาไดเ้ ผยแผเ่ ข้าสปู่ ระเทศ 5 ๕

ความสำคัญ ม.1/2 ไทยทำใหพ้ ระพุทธศาสนาเป็นศาสนา

ของพระพุทธศาสนา ประจำชาตไิ ทย เป็นสถาบันหลักของ

สงั คมไทย และมผี ลต่อสภาพแวดล้อม

ในสังคมไทยรวมท้ังการพฒั นาตน และ

ครอบครัว

2. พทุ ธประวตั ิ พระ ส 1.1 ม.1/3 การศึกษาพทุ ธประวัตติ ัง้ แตป่ ระสูติ 4๕

สาวก ศาสนิกชน ม.1/4 จนถึงบำเพ็ญทกุ กรกิรยิ า ประวัติสาวก

ตัวอย่างและชาดก ชาดก เรอื่ งเลา่ ศาสนิกชนตัวอยา่ งย่อม

ทำให้ได้ขอ้ คดิ สำคัญเกยี่ วกบั การ

ประพฤติตนและคณุ ธรรมอนั เปน็

แบบอย่างของท่าน ซง่ึ ทุกคนควรนำไป

ปฏบิ ัตใิ นการดำเนนิ ชีวติ

3. หน้าท่ชี าวพทุ ธและ ส 1.2 ม.1/1 ชาวพุทธทุกคนควรบำเพ็ญประโยชน์ 3 ๕

มารยาทชาวพุทธ ม.1/2 ม.1/3 ต่อศาสนสถานของพระพุทธศาสนา

ปฏบิ ตั ติ นต่อสาวกของพระพุทธศาสนา

และบุคคลตา่ ง ๆ ตามหลัก

พระพุทธศาสนาอย่างเหมาะสม โดย

ยดึ ถือพระจริยวตั รของพระสงฆ์สาวก

เปน็ แบบอย่าง

4. วนั สำคญั ทาง ส 1.2 ม.1/4 วนั สำคญั ทางพระพุทธศาสนา มี 55

พระพทุ ธศาสนา ม.1/5 ความสำคัญต่อศาสนกิ ชนทุกคน ซงึ่ ชาว

และศาสนพธิ ี พทุ ธจะต้องกลา่ วคำอาราธนาตา่ ง ๆ เขา้

รว่ มพธิ ีกรรม และปฏบิ ัตติ นในศาสนพิธี

และพธิ กี รรมของพระพทุ ธศาสนาได้

อยา่ งถูกต้อง

ลำดบั ชื่อหน่วยการเรยี นรู้ มาตรฐานการ สาระสำคัญ เวลา นำ้ หนัก
ท่ี เรียนรู้/ (ชว่ั โมง) คะแนน
5. การบรหิ ารจิตและ ตัวช้ีวัด การสวดมนต์ แผเ่ มตตา บรหิ ารจิต
การเจริญปญั ญา และเจรญิ ปัญญาด้วยอานาปานสติ ๖ ๕
ส 1.1 ม. และการคดิ แบบคุณค่าแท้-คุณคา่ เทยี ม
6. หลกั ธรรมทาง 1/6 ม. และวธิ คี ดิ แบบคุณ-โทษ และทางออก 5 3
ศาสนา และพทุ ธ 1/7 นั้น เป็นสว่ นสำคัญของการพัฒนาจติ
ศาสนสุภาษิต เพอ่ื การดำเนินชวี ติ อยา่ งถกู ต้อง
ส 1.1 ม. ขอ้ ธรรมสำคญั ในกรอบอริยสัจ 4
1/5 รวมถงึ พุทธศาสนสภุ าษติ เปน็ หลกั
สำคญั ในการดำเนนิ ชวี ิตทน่ี ำไปสู่ความ
พ้นทกุ ข์ ชาวพุทธทุกคนควรมีจิตสำนึก
ในพทุ ธคุณ และปฏบิ ัตติ นตาม
หลกั ธรรมทางพระพุทธศาสนาในการ
พัฒนา แกป้ ัญหาของตนเองและ
ครอบครัว

7. ศาสนสมั พันธ์ ส 1.1 การปฏิบตั ติ นตามหลักธรรมทางศาสนา 1 ๒

ม.1/8 ที่ตนนับถือในการดำรงชวี ติ แบบ 1 10
4 5
ม.1/9 พอเพยี ง ดูแลรกั ษาส่งิ แวดล้อม และ

ม.1/10 ปฏิบตั ติ นต่อศาสนิกชนอนื่ ได้อย่าง

ม.1/11 เหมาะสม การเรียนรศู้ าสนาอื่น ๆ และ

การกระทำของบุคคลทเี่ ปน็ แบบอย่าง

ด้านศาสนสมั พันธ์ ย่อมส่งผลต่อการอยู่

ร่วมกนั ได้อย่างสันตสิ ุข

สอบกลางภาค

8. เคร่ืองมือทาง ส 5.1 1. ระบบพกิ ัดภูมิศาสตรใ์ นการอา้ งอิง

ภมู ิศาสตร์และเวลา ม.1/2 ตำแหน่ง และการคำนวณวัน เวลา

โลก

ลำดบั ชื่อหน่วยการเรยี นรู้ มาตรฐานการ สาระสำคัญ เวลา นำ้ หนกั

ท่ี เรยี นรู้/ (ช่ัวโมง) คะแนน

ตัวชี้วดั

9. ทวปี เอเชีย ส 5.1 ม.1/1 1. ลักษณะทางกายภาพของทวีปเอเชยี 9 ๖

ม.1/3 สง่ ผลตอ่ การเกิดภยั พบิ ตั ิและผลกระทบ

ที่แตกต่างกัน

ส 5.2 2. ทำเลที่ตัง้ ของกิจกรรมทางเศรษฐกจิ

ม. 1/1 และสงั คมในทวปี เอเชยี มีความสัมพนั ธ์

ม. 1/2 กับ ลกั ษณะภมู ิประเทศ ภูมิอากาศ

ม. 1/4 และทรัพยากรธรรมชาติ

3. ปจั จยั ทางกายภาพและปัจจัยทาง

สงั คมมผี ลต่อการเปล่ยี นแปลงทาง

ประชากร เศรษฐกิจ สงั คม และ

วัฒนธรรมในทวีปเอเชีย

4. สงิ่ แวดล้อมทางกายภาพมีอทิ ธพิ ล

ตอ่ กจิ กรรมของมนุษย์ และก่อใหเ้ กิด

ปญั หาการ ทำลายสิง่ แวดล้อมในทวีป

เอเชยี

5. การจดั การภัยพิบัตแิ ละการจดั การ

ทรพั ยากรและ สิง่ แวดล้อมในทวีปเอชี

จะชว่ ย ให้มนุษยอ์ าศยั อยูร่ ว่ มกับ

ธรรมชาตไิ ด้อย่างย่ังยนื

10. ทวปี ออสเตรเลียและ ส 5.1 ม.1/1 1. เครื่องมอื ทางภูมิศาสตร์สามารถ 8 8

โอเชยี เนีย ม.1/3 นำไปใชใ้ นการสืบค้นข้อมลู เพ่ือ

ส 5.2 วิเคราะหล์ ักษณะภมู ิประเทศ

ม. 1/1 ภมู ิอากาศ และทรัพยากรธรรมชาติของ

ม. 1/2 ทวีปออสเตรเลียและโอเชยี เนีย

ม. 1/3 2. ลกั ษณะทางกายภาพของทวีป

ม. 1/4 ออสเตรเลียและโอเชยี เนยี สง่ ผลตอ่

การเกิดภัยพิบัติและผลกระทบที่

แตกตา่ งกัน

3. ทำเลท่ีต้ังของกิจกรรมทางเศรษฐกจิ

และสงั คมในทวีปออสเตรเลยี และโอ

ลำดบั ชอื่ หน่วยการเรยี นรู้ มาตรฐานการ สาระสำคัญ เวลา นำ้ หนกั

ท่ี เรยี นรู้/ (ชั่วโมง) คะแนน

ตวั ชวี้ ดั

เชยี เนียมีความสัมพันธ์กับ ลกั ษณะภมู ิ

ประเทศ ภูมิอากาศ และ

ทรพั ยากรธรรมชาติ

4. ปจั จยั ทางกายภาพและปัจจยั ทาง

สงั คมมผี ลตอ่ การเปล่ยี นแปลงทาง

ประชากร เศรษฐกิจ สังคม และ

วฒั นธรรมในทวปี ออสเตรเลียและโอ

เชียเนยี

11 ภัยพบิ ัติทาง ส 5.2 ส่งิ แวดลอ้ มทางกายภาพมีอิทธิพลตอ่ 4 6

ธรรมชาตใิ นทวปี ม. 1/1 กิจกรรมของมนษุ ย์ ขณะเดียวกัน

ออสเตรเลยี และ ม. 1/2 กจิ กรรมของมนุษย์ก็ส่งผลตอ่

โอเชียเนีย สง่ิ แวดลอ้ มทางกายภาพ และก่อใหเ้ กดิ

ปัญหาการ ทำลายสิง่ แวดล้อมในทวปี

ออสเตรเลยี และโอเชยี เนยี

12 ปัญหา ส 5.2 ม.1/4 การจดั การภยั พิบัตแิ ละการจัดการ 45

ทรพั ยากรธรรมชาติ ทรพั ยากรและ สิง่ แวดล้อมในทวปี

และส่ิงแวดลอ้ มใน ออสเตรเลยี และโอเชยี เนีย จะชว่ ย ให้

ทวปี ออสเตรเลยี และ มนษุ ยอ์ าศยั อย่รู ่วมกับธรรมชาติได้

โอเชยี เนยี อย่างยง่ั ยืน

สอบปลายภาคเรยี นที่ ๑ 1 ๓๐

รวมคะแนนระหวา่ งภาคเรยี น ๗๐

รวมภาคเรียนที่ ๑ ๖๐ ๑๐0

แผนการจัดการเรยี นร้ทู ี่ ๑๔

กล่มุ สาระการเรียนรู้ สังคมศกึ ษา ศาสนาและวัฒนธรรม ชั้นมธั ยมศึกษาปที ่ี 1

รายวชิ า ศาสนา ศีลธรรม จริยธรรม ส 21101 ภาคเรียนที่ 1 ปกี ารศกึ ษา 2565

หนว่ ยการเรียนรูท้ ่ี ๘ เคร่อื งมอื ทางภมู ศิ าสตรแ์ ละเวลาโลก เวลา ๓ ชั่วโมง

เรือ่ ง เคร่อื งมอื ทางภมู ศิ าสตร์ เวลา ๓ ช่ัวโมง

ผสู้ อน นางสาวนพวรรณ ศรีบานช่ืน วันท่ี ……… เดอื น …………………. พ.ศ. ……………

1. สาระสำคัญ
การศึกษาเร่ืองราวตา่ ง ๆ บนโลก ทง้ั ลักษณะทางดา้ นกายภาพของโลก และด้านสงั คมของมนษุ ย์ มี

ความจำเป็นตอ้ งใช้เคร่ืองมือทางภูมศิ าสตร์ เชน่ แผนที่ รูปถ่ายทางอากาศ ภาพจากดาวเทียม เน่ืองจากมี
ข้อมูลการสำรวจ การศึกษาพื้นท่ตี า่ ง ๆ ไวอ้ ย่างละเอยี ด โดยนักเรยี นไม่จำเปน็ ตอ้ งเดนิ ทางไปยงั สถานทีน่ ้ัน ๆ
ก็สามารถเรียนรู้ข้อมูลทางภมู ิศาสตรจ์ ากเคร่ืองมือดงั กล่าวได้ ส่วนการศึกษาเวลาของโลกนั้น จะทำให้เข้า
ใจความแตกต่างของเวลา และสามารถเปรียบเทียบวนั และเวลาในบริเวณต่าง ๆ ของโลกได้

2. ตวั ช้วี ัดชั้นปี
ส 5.1 ม. 1/2 อธบิ ายพกิ ดั ภูมศิ าสตร์ (ละติจูด และลองจจิ ดู ) เสน้ แบ่งเวลา และเปรียบเทียบ
วนั เวลาของโลก

3. จดุ ประสงค์การเรยี นรู้
1. อธบิ ายความสำคญั และประโยชน์ของเคร่ืองมอื ทางภูมิศาสตรป์ ระเภทต่าง ๆ ได้
2. เลือกใชเ้ ครอ่ื งมือทางภูมิศาสตรใ์ นการสบื ค้นข้อมลู เกีย่ วกบั ลกั ษณะทางกายภาพของทวีปเอเชียได้
3. อธิบายวิธีการอา่ นพกิ ดั ภูมิศาสตรไ์ ด้

4. การวดั และประเมนิ ผลการเรยี นรู้

ดา้ นคุณธรรม จริยธรรม

ด้านนความรู้ (K) และค่านิยม (A) ดา้ นทักษะ/กระบวนการ (P)

การวัดและประเมินผลก่อน • ประเมินพฤตกิ รรมในการ • ประเมนิ พฤตกิ รรมในการ
ทำงานเป็นรายบคุ คลหรือ
เรยี น แบบทดสอบก่อนเรียน ทำงานเป็นรายบุคคลในดา้ น เปน็ กลมุ่ ในด้านการส่ือสาร
การคิด การแก้ปัญหา ฯลฯ
เรอ่ื ง เครื่องมือทางภูมศิ าสตร์ ความซ่อื สตั ยส์ จุ รติ ความมี

และเวลาโลก วินยั ความใฝเ่ รยี นรู้ ความมี

การวดั และประเมินผลระหวา่ ง เหตุผล ฯลฯ

การจัดกจิ กรรมการเรียนรู้

1) เลอื กใช้เคร่ืองมือทาง

ภูมศิ าสตร์

5.สาระการเรียนรู้
- พกิ ัดภมู ศิ าสตร์ (ละติจดู และลองจจิ ดู ) (พจิ ารณาตามหลกั สตู รสถานศกึ ษา)
- เครอื่ งมือทางภูมิศาสตร์ (ลูกโลก แผนที่ รปู ถา่ ยทางอากาศ ภาพถ่ายจากดาวเทียม เครื่องมืออนื่ ๆ)

6. กระบวนการจัดการเรียนรู้

ชว่ั โมงท่ี ๓๕
ขั้นที่ 1 นำเขา้ สบู่ ทเรยี น
๑. ครแู จง้ ชื่อเรือ่ งท่จี ะเรียนรู้ และผลการเรยี นรู้ จากนัน้ นกั เรียนทำแบบทดสอบกอ่ นเรยี น
2. ครนู ำภาพ หรือคลปิ วดิ โี อลักษณะภูมปิ ระเทศของดินแดนต่าง ๆ ในทวีปเอเชยี มาให้นักเรียนดู ซึ่งมีท้ัง
ภูเขา ท่รี าบสูง แม่น้ำ และทะเลทราย
3. ครูถามคำถามกระต้นุ ความคิดโดยใหน้ ักเรียนร่วมกันตอบคำถาม เช่น
1) ในการศกึ ษาลกั ษณะภูมิประเทศดังกล่าวจำเปน็ ต้องใช้เครอ่ื งมือทางภมู ิศาสตร์ประเภทใดบ้าง จงอธบิ าย
(แนวตอบ เช่น แผนที่ เพราะนำเสนอขอ้ มลู ลักษณะของส่งิ ท่ปี รากฏบนผิวโลก หรือรูปถ่ายทางอากาศก็ใช้
ศกึ ษาได้เชน่ เดยี วกัน)
2) เคร่อื งมอื ทางภมู ิศาสตรม์ ีความสำคัญอย่างไร
(แนวตอบ เป็นเครื่องมือที่ใช้ศึกษาเรื่องราวต่าง ๆ บนโลก เช่น ลักษณะทางกายภาพของโลก ด้านสังคมของ
มนุษย์ ทำให้ไดข้ ้อมูลทมี่ คี วามถูกตอ้ งและทันสมัย)

ข้ันสอนที่ 1 การตัง้ คำถามเชงิ ภูมศิ าสตร์
1. นักเรียนชมภาพ คลิปวิดีโอพิธีกรอ่านข่าวพยากรณ์อากาศทั่วโลก โดยชี้ตำแหน่งต่าง ๆ ประกอบ

แล้วร่วมกนั แสดงความคิดเห็นตามประดน็ เช่น

1) ทำไมพธิ กี รจงึ สามารถพยากรณอ์ ากาศได้ถูกต้อง
(แนวตอบ เพราะมีหน่วยงานด้านอุตุนิยมวิทยาที่อาศัยเครื่องมือทางภูมิศาสตร์ในการช่วยให้รู้ตำแหน่งที่ตั้ง
ขอบเขต และความสัมพนั ธ์ของข้อมลู ได้อยา่ งถูกต้อง รวดเร็ว และทนั สมยั สามารถจดั เก็บหรือเรียกใช้ได้อย่าง
เปน็ ระบบ)

2) เพราะอะไรในการศึกษาข้อมูลทางภูมิศาสตร์ในประเทศไทยและโลก จงึ ใช้เคร่ืองมือทาง
ภูมิศาสตร์ อย่างหลากหลาย
(แนวตอบ เพราะขอ้ มลู ทางภมู ศิ าสตรม์ ีหลากหลายมติ ิ ทำให้ตอ้ งใช้เคร่ืองมอื ทางภมู ิศาสตร์หลาย ประเภท เช่น
หากต้องการศึกษาลักษณะภูมิประเทศ ใช้แผนที่ ภาพถ่ายดาวเทียม หากต้องการศึกษาลักษณะอากาศ ใช้
อุปกรณ์ตรวจวัดอากาศ หากต้องการศึกษาลักษณะทรัพยากรธรรมชาติ ใช้ภาพถ่ายดาวเทียม รูปถ่ายทาง
อากาศ หากต้องการศกึ ษาฤดูกาล ใชล้ ูกโลก เป็นตน้ )

2. ครใู หน้ กั เรยี นดูแผนท่ีแสดงลกั ษณะภมู ิประเทศของเกาะบอร์เนยี ว จากหนงั สอื เรยี นภมู ิศาสตร์
ม.1 แล้วให้นักเรยี นช่วยกันบอกวา่ เหน็ อะไรบนแผนทบ่ี ้าง
(แนวตอบ ช่อื ประเทศ ชอ่ื ทะเล ชื่อเกาะ ช่ือสถานท่สี ำคญั ตา่ ง ๆ คำอธิบายสัญลกั ษณ)์

3. จากนัน้ ครูให้นักเรียนชว่ ยกันตงั้ ประเดน็ คำถามเชงิ ภูมศิ าสตร์เกยี่ วกับแผนท่ี เพอื่ คน้ หาคำตอบ
เช่น

1) แผนทม่ี ปี ระโยชน์อยา่ งไร
2) แม้แผนทจี่ ะมปี ระโยชน์ แต่กม็ ขี ้อจำกัดด้วยเชน่ กนั ข้อจำกัดนนั้ ไดแ้ ก่อะไรบา้ ง
3) เพราะอะไรแผนท่ีจงึ ถูกนำมาใชใ้ นการศึกษาข้อมูลทางภูมศิ าสตร์ในประเทศไทยและโลก
4) พิกัดภูมศิ าสตร์มคี วามเกย่ี วข้องกบั แผนทห่ี รือไม่ และมีวธิ กี ารอ่านอย่างไร

ขน้ั สอนท่ี 2 การรวบรวมข้อมูล
1. ครใู ห้นักเรียนแบ่งกลมุ่ กลุ่มละ 5 – 7 คน สบื ค้นข้อมูลเกยี่ วกับแผนที่ จากหนังสอื เรยี น

ภมู ิศาสตร์ ม.1 ในประเด็นต่อไปนี้
1) ประเภทของแผนท่ี
2) องคป์ ระกอบของแผนท่ี
3) พิกัดภมู ศิ าสตร์

ขนั้ สอนท่ี 3 การจัดการข้อมลู
1. สมาชิกแต่ละคนในกลุ่มนำขอ้ มลู ท่ีตนได้จากการรวบรวม มาอธบิ ายแลกเปลย่ี นความรู้ระหว่างกนั
2. จากนัน้ สมาชกิ ในกลมุ่ ชว่ ยกนั คัดเลอื กขอ้ มลู ท่นี ำเสนอเพ่ือใหไ้ ด้ข้อมลู ทถี่ ูกตอ้ ง
3. ครูใหน้ กั เรยี นแต่ละกล่มุ ใชแ้ ผนท่ที วีปเอเชยี และออสเตรเลีย จากหนงั สอื เรียนภมู ิศาสตร์ ม.1

หรอื ใช้สมาร์ตโฟนค้นหาแผนท่ที วีปเอเชยี และทวีปออสเตรเลียและโอเชยี เนีย แล้วนำข้อมูลมาอภิปราร่วมกนั
ภายในกลุ่ม

ชั่วโมงท่ี ๓๖

ขั้นสอนที่ 4 การวิเคราะหแ์ ละแปลผลข้อมูล
1. ครูใหส้ มาชกิ แต่ละกลุ่มลองหาคา่ พิกัดภูมศิ าสตร์ของประเทศตา่ ง ๆ ในทวีปเอเชยี และทวีปออสเตรเลีย
และโอเชยี เนยี โดยครชู ้ีแนะวิธกี ารอา่ นค่าพิกดั ภมู ศิ าสตร์ว่า

1) เลือกตำแหนง่ ท่ีต้องการทราบค่าพกิ ัดภูมิศาสตร์ เชน่ ทีต่ ัง้ ของประเทศไตห้ วันอยู่ตรงพกิ ัดใด
2) จากนน้ั สังเกตเส้นขนานว่ามคี า่ ละติจดู เท่าใด และเสน้ เมรเิ ดียนมีคา่ ลองจิจดู เทา่ ใด
2. สมาชิกแตล่ ะกลมุ่ นำข้อมูลที่ได้จากการศึกษาค้นคว้ามาทำการวิเคราะห์ ระหว่างนน้ั ครูอาจใหน้ ักเรยี น ใช้
โทรศพั ทเ์ คลอ่ื นท่ีส่องดู QR Code เพ่อื ขยายความร้เู กีย่ วกับละตจิ ดู ลองจจิ ดู จากนน้ั รว่ มกันตรวจสอบความ
ถูกต้องของข้อมลู

ขน้ั สอนท่ี 5 การสรปุ เพ่อื ตอบคำถาม
1. ครูให้นักเรียนแต่ละกลุ่มลองอ่านและแปลความหมายแผนที่ภูมิประเทศของประเทศไทยจาก
หนังสอื เรยี นภูมศิ าสตร์ ม.1 แล้วอภปิ รายรว่ มกันในกลมุ่ พร้อมท้ังประโยชน์ท่ีไดร้ ับ
2. จากนั้นครใู ห้สมาชกิ ในแต่ละกลุ่มชว่ ยกันสรุปสาระสำคญั เพือ่ ตอบคำถามเชิงภูมิศาสตร์
3. ครูให้นักเรียนในชั้นเรียนร่วมกันทำแบบฝึกสมรรถนะฯ ภูมิศาสตร์ ม.1 เกี่ยวกับเรื่อง พิกัด
ภมู ิศาสตร์
เพ่อื ทดสอบความร้ทู ไ่ี ดศ้ กึ ษามา

ช่วั โมงที่ ๓๗

ขน้ั ท่ี 1 การต้งั คำถามเชิงภูมศิ าสตร์
1. ครนู ำรูปถา่ ยทางอากาศและภาพจากดาวเทยี มสวย ๆ มาใหน้ กั เรียนดู จากน้นั ใหน้ กั เรยี นลอง

บอกสง่ิ ที่เห็นจากสายตา
2. ครกู ระตุ้นให้นกั เรียนช่วยกนั ตง้ั ประเด็นคำถามเชิงภูมศิ าสตร์ เชน่
1) ภาพใดเปน็ รปู ถ่ายทางอากาศ และภาพใดเป็นภาพจากดาวเทียม เพราะเหตุใด
2) ภาพทง้ั สองมีการใชป้ ระโยชน์เหมอื นกนั หรอื แตกต่างกันอย่างไร
3) นอกจากเครื่องมือทางภมู ิศาสตร์อยา่ งลูกโลก แผนท่ี รูปถา่ ยทางอากาศ และภาพจาก

ดาวเทียมแล้ว ยงั มเี คร่ืองมือใดอกี บา้ งที่ใช้ศึกษาข้อมูลทางภูมศิ าสตร์ และให้ขอ้ มลู เกย่ี วกับอะไร

ขนั้ ที่ 2 การรวบรวมขอ้ มูล
- ครูให้นกั เรียนกลุ่มเดิมรวบรวมขอ้ มลู จากหนังสือเรียนภมู ิศาสตร์ ม.1 เรือ่ ง รปู ถ่ายทางอากาศ

และภาพจากดาวเทียม หรืออาจใชส้ มาร์ตโฟนสืบค้นข้อมลู จากเว็บไซต์ในอนิ เทอรเ์ น็ตเพิ่มเติม

ขัน้ ที่ 3 การจดั การขอ้ มูล
1. สมาชิกแต่ละคนในกลุ่มนำขอ้ มลู ที่ตนได้จากการรวบรวม มาอธิบายแลกเปลยี่ นความรรู้ ะหวา่ งกนั
2. จากน้นั สมาชิกในกลมุ่ ชว่ ยกนั คัดเลอื กข้อมูลที่นำเสนอเพ่อื ให้ได้ข้อมูลที่ถูกตอ้ ง

ขนั้ ท่ี 4 การวเิ คราะห์และแปลผลข้อมูล
1. สมาชิกแต่ละกลุ่มนำข้อมูลที่ได้จากการศึกษามาทำการวิเคราะห์ และร่วมกันตรวจสอบความ

ถกู ต้องของข้อมลู ครชู ่วยชี้แนะเพม่ิ เติม
2. ครูให้นักเรียนแต่ละกลุม่ ศกึ ษาตัวอย่างภาพจากดาวเทียมแสดงการเปลย่ี นแปลงของพืน้ ทีก่ ่อน

และหลังเกดิ สนึ ามิ จากหนังสือเรยี นภูมศิ าสตร์ ม.1 แล้วอภิปรายแสดงความคิดเหน็ รว่ มกัน
3. ครูตง้ั คำถาม เชน่ คำถาม H.O.T.S. จากหนงั สือเรียนภมู ศิ าสตร์ ม.1 แล้วให้นักเรียนรว่ มกัน

ระดมความคิดในการตอบคำถาม
ขัน้ ท่ี 5 การสรปุ เพ่ือตอบคำถาม
1. ครูใหส้ มาชกิ ในแต่ละกลุ่มช่วยกันสรุปสาระสำคัญเพ่อื ตอบคำถามเชงิ ภูมิศาสตร์
2. นกั เรยี นแต่ละกลมุ่ ทำใบงานที่ 6.1 เรื่อง เครอื่ งมือทางภมู ิศาสตร์ และชว่ ยกนั เฉลยคำตอบ

ขน้ั สรุป

1. ครูให้ตัวแทนกลุ่มออกมานำเสนอหรือสาธิตการใช้เครื่องมือทางภูมิศาสตร์ในการสืบค้นข้อมูล
ลกั ษณะทางกายภาพของทวปี เอเชีย

2. นักเรียนกลุ่มผู้ฟังร่วมกันแสดงความคิดเห็นและข้อเสนอแนะ ครูตรวจสอบความถูกต้องของ
คำตอบ และชว่ ยอธบิ ายความรู้เสรมิ เพ่มิ เตมิ ให้สมบูรณ์ย่ิงขน้ึ

3. ครูและนักเรียนร่วมกันสรุปความรู้เกี่ยวกับเครื่องมือทางภูมิศาสตร์ หรือใช้ PPT สรุป
สาระสำคญั ของเนื้อหา

4. นักเรียนทำแบบฝึกสมรรถนะฯ ภูมิศาสตร์ ม.1 เรื่อง เครื่องมือทางภูมิศาสตร์เพื่อทดสอบ
ความรู้ท่ไี ด้ศึกษามา

ขนั้ ประเมนิ

1. ครปู ระเมินผลโดยสงั เกตจากการตอบคำถาม การร่วมกันทำงาน และการนำเสนอผลงานหนา้ ช้ันเรยี น
2. ครูตรวจสอบผลจากการทำใบงาน และแบบฝึกสมรรถนะภูมศิ าสตร์ ม.1

๗. สอ่ื /แหลง่ การเรยี นรู้
1) หนังสอื เรียน สงั คมศึกษาพ้นื ฐาน ม.1
2) หนงั สือคน้ ควา้ เพม่ิ เติม
3) เครื่องมอื ทางภมู ิศาสตร์ ได้แก่ ลูกโลก แผนที่ เข็มทศิ รปู ถ่ายทางอากาศ ภาพถ่ายจากดาวเทียม

และเครื่องมืออืน่ ๆ

แผนการจัดการเรียนรทู้ ่ี ๑๕

กลุ่มสาระการเรยี นรู้ สงั คมศึกษา ศาสนาและวัฒนธรรม ชนั้ มธั ยมศกึ ษาปีที่ 1

รายวิชา ศาสนา ศลี ธรรม จริยธรรม ส 21101 ภาคเรียนท่ี 1 ปกี ารศกึ ษา 2565

หนว่ ยการเรียนรทู้ ี่ ๘ เครอ่ื งมือทางภูมศิ าสตร์และเวลาโลก เวลา ๔ ช่ัวโมง

เรื่อง การแบง่ เขตเวลาโลก เวลา ๑ ช่ัวโมง

ผสู้ อน นางสาวนพวรรณ ศรีบานชื่น วันท่ี ……… เดือน …………………. พ.ศ. ……………

1. สาระสำคญั
การศึกษาเร่ืองราวต่าง ๆ บนโลก ทั้งลกั ษณะทางดา้ นกายภาพของโลก และด้านสงั คมของมนุษย์ มี

ความจำเป็นต้องใช้เครื่องมือทางภูมศิ าสตร์ เช่น แผนที่ รูปถา่ ยทางอากาศ ภาพจากดาวเทียม เนอื่ งจากมี
ข้อมูลการสำรวจ การศึกษาพ้ืนท่ตี ่าง ๆ ไวอ้ ย่างละเอียด โดยนักเรียนไมจ่ ำเปน็ ตอ้ งเดินทางไปยงั สถานที่นน้ั ๆ
ก็สามารถเรียนรู้ข้อมลู ทางภูมิศาสตรจ์ ากเคร่ืองมือดงั กล่าวได้ ส่วนการศกึ ษาเวลาของโลกนั้น จะทำใหเ้ ข้า
ใจความแตกตา่ งของเวลา และสามารถเปรียบเทยี บวัน และเวลาในบริเวณต่าง ๆ ของโลกได้

2. ตวั ชว้ี ดั ชนั้ ปี
ส 5.1 ม. 1/2 อธิบายพิกดั ภมู ศิ าสตร์ (ละตจิ ูด และลองจิจูด) เส้นแบง่ เวลา และเปรยี บเทียบ
วันเวลาของโลก

3. จุดประสงค์การเรียนรู้
1. อธบิ ายการคำนวณวนั เวลาของโลกได้
2. เปรยี บเทียบเวลาของโลกได้

4. การวัดและประเมินผลการเรียนรู้

ด้านคุณธรรม จรยิ ธรรม

ดา้ นนความรู้ (K) และค่านิยม (A) ดา้ นทกั ษะ/กระบวนการ (P)

การวัดและประเมินผลก่อน • ประเมินพฤตกิ รรมในการ • ประเมินพฤติกรรมในการ
ทำงานเป็นรายบุคคลหรือ
เรียน แบบทดสอบก่อนเรียน ทำงานเป็นรายบุคคลในดา้ น เป็นกลุม่ ในดา้ นการส่ือสาร
การคดิ การแก้ปัญหา ฯลฯ
เร่ือง เคร่ืองมือทางภูมิศาสตร์ ความซอื่ สตั ย์สจุ รติ ความมี

และเวลาโลก วนิ ยั ความใฝเ่ รียนรู้ ความมี

การวัดและประเมนิ ผลระหวา่ ง เหตผุ ล ฯลฯ

การจัดกิจกรรมการเรยี นรู้

1) เลือกใช้เครื่องมือทาง

ภมู ศิ าสตร์

5.สาระการเรยี นรู้
- พิกัดภูมิศาสตร์ (ละตจิ ดู และลองจจิ ดู )
- เปรยี บเทียบวัน เวลาของโลก
- การคำนวณวัน เวลาของโลก

6. การรู้เรือ่ งภมู ศิ าสตร์ (Geo – Literacy)

ความสามารถทางภูมศิ าสตร์ กระบวนการทางภูมศิ าสตร์ ทักษะทางภมู ิศาสตร์
-
1. ความเข้าใจระบบธรรมชาติ 1. การสงั เกต
และมนุษย์ 2. การแปลความข้อมลู ทาง
ภูมิศาสตร์
2. การใชเ้ หตผุ ลทางภมู ิศาสตร์ 3. การคิดแบบองคร์ วม

7. สมรรถนะสำคัญของผเู้ รียนและคณุ ลกั ษณะอันพึงประสงค์

สมรรถนะสำคญั ของผู้เรยี น คุณลักษณะอนั พงึ ประสงค์

1. ความสามารถในการคิด 1. มีวินยั
1) ทักษะการทำให้กระจ่าง 2. ใฝ่เรียนรู้
2) ทักษะการนำความรู้ไปใช้ 3. มงุ่ มน่ั ในการทำงาน

2. ความสามารถในการใช้ทกั ษะชวี ิต

8. กิจกรรมการเรยี นรู้
วิธสี อนแบบสืบเสาะหาความรู้ 5Es (5Es Instructional Model)

ชว่ั โมงท่ี ๓๘

ขัน้ นำ

ข้นั ที่ 1 กระตุน้ ความสนใจ (Engage)
1. ครสู นทนากบั นักเรียนเก่ยี วกับรายการโทรทศั น์ การถ่ายทอดการแข่งขันกีฬาฟุตบอลในทวปี ยุโรป
2. ครูตง้ั คำถามให้นักเรยี นช่วยกันตอบเพ่อื เช่ือมโยงเขา้ สเู่ รอื่ ง วันและเวลาโลก เชน่
1) เพราะเหตุใดการแขง่ ขนั ฟตุ บอล พิธกี รจึงประกาศเวลาในทวปี ยโุ รปแตกตา่ งกบั เวลาใน

ประเทศไทย
(แนวตอบ เพราะการกำหนดเวลามาตรฐานโดยอิงเส้นเมริเดียนกลางของเขตเวลาแต่ละเขตมีเวลา

ตา่ งกนั 1 ชม. ทำให้เวลาในทวีปยโุ รปแตกต่างกับเวลาในประเทศไทย)
2) ประเทศไทยกับประเทศอังกฤษ ประเทศใดสวา่ งเร็วกว่ากนั

(แนวตอบ ประเทศไทยสว่างเร็วกว่า เพราะเส้นเมริเดยี นแรก (o องศา) ลากผ่านเมืองกรีนิช ประเทศ
อังกฤษ ถือเปน็ เส้นกำหนดเวลาปานกลางกรีนิชที่ประเทศต่าง ๆ ใชอ้ ้างองิ และใช้กำหนดเขตเวลา โดยประเทศ
ไทยอย่ใู นเขตเวลาด้านทศิ ตะวันออกของเสน้ เมรเิ ดยี นแรก จงึ มเี วลาเร็วกว่าประเทศอังกฤษ)

ขั้นสอน

ขั้นท่ี 2 สำรวจคน้ หา (Explore)
1. แบ่งกลุ่มออกเปน็ 4 กลมุ่ แลว้ สง่ ตัวแทนกลุม่ ละ 1 คน ออกมาจบั ฉลากในหวั ข้อทกี่ ำหนดให้

ดังน้ี
1) การรับแสงสัมพนั ธก์ บั เส้นขนานละติจูด
2) เส้นเมริเดียนกับเวลา
3) เวลามาตรฐาน
4) การเปรียบเทียบวันและเวลาของโลก

2. นักเรียนแต่ละกลมุ่ ร่วมกนั ศึกษาข้อมูลในหวั ข้อทีจ่ บั ฉลากได้ โดยนำความรเู้ กย่ี วกับเคร่อื งมือ
ทาง ภมู ิศาสตรม์ าใชป้ ระกอบในการศกึ ษาดว้ ย

ข้ันที่ 3 อธบิ ายความรู้ (Explain)
1. ครูให้นกั เรยี นกลุ่มท่ีจบั ฉลากในหัวข้อ การรับแสงสมั พันธก์ บั เส้นขนานละตจิ ดู สง่ ตวั แทน

ออกมา นำเสนอความรใู้ หเ้ พื่อนฟังหน้าช้ันเรียน จากนัน้ ครูถามนักเรยี นวา่
1) ละติจดู มีความสำคญั ต่อการเปลยี่ นแปลงของวันและเวลาโลกอยา่ งไร

(แนวตอบ ละตจิ ูด คอื พิกดั ท่ีใช้บอกตำแหน่งบนผิวโลก ซงึ่ วดั จากเส้นศูนยส์ ูตร โดยพื้นท่ีที่มพี ิกดั ละตจิ ดู
ตา่ งกัน จะได้รับแสงและรงั สีจากดวงอาทติ ย์ต่างกันไปในแต่ละวนั ทำให้เกดิ กลางวัน – กลางคืนทยี่ าวนานไม่
เทา่ กนั นำไปส่กู ารเกิดฤดูกาลตา่ ง ๆ ในรอบปี)

2. ครูเปดิ คลิปวดิ โี อ เรอ่ื ง การโคจรของโลกรอบดวงอาทติ ย์ ให้นักเรียนดู เพ่ือสรุปองคค์ วามรใู้ ห้
นกั เรียนเข้าใจชัดเจนยง่ิ ข้ึน

3. ครใู หน้ ักเรียนกลมุ่ ทจี่ บั ฉลากได้ในหัวข้อ เส้นเมรเิ ดยี นกับเวลา สง่ ตวั แทนออกมานำเสนอ
ความรู้ใหเ้ พื่อนฟังหน้าชนั้ เรียน จากน้นั ครูถามนกั เรยี นว่า

1) เส้นเมรเิ ดียนสำคัญกบั เวลามคี วามเกย่ี วข้องกนั อย่างไร
(แนวตอบ บอกพิกัดของตำแหนง่ ต่าง ๆ บนพื้นผิวโลก โดยใชร้ ว่ มกับเส้นละติจดู ซึง่ จะทำ
หน้าท่ีเปน็ แนวแบ่งเขตเวลาของโลก)
2) จดุ เรม่ิ ต้นและจุดสนิ้ สดุ ของเส้นเมริเดียนแรกจะอยใู่ นตำแหนง่ ใด
(แนวตอบ จุดเริม่ ต้นจะอย่บู ริเวณขั้วโลกเหนอื มงุ่ หนา้ ไปทางใต้ ผ่านประเทศอังกฤษท่เี มือง
กรีนชิ ประเทศฝร่งั เศส ประเทศสเปน ประเทศแอลจเี รยี ประเทศมาลี ประเทศโตโก ประเทศกานา และผา่ น
อีกหลายจดุ ไปจนถึงขัว้ โลกใต้ในลกั ษณะเปน็ เสน้ ตรง)
4. ครูนำลูกโลกมาให้นักเรยี นดเู กี่ยวกบั การเดนิ ทางของเสน้ เมรเิ ดยี น หรืออาจใชค้ ำถาม Geo
Question จากหนังสอื เรยี นภูมิศาสตร์ ม.1 เพอื่ เป็นการสรุปองค์ความรใู้ หน้ กั เรียนเขา้ ใจชดั เจนยงิ่ ข้ึน
5. ครใู หน้ กั เรียนกลมุ่ ท่จี ับฉลากไดใ้ นหวั ข้อ เวลามาตรฐาน ส่งตวั แทนออกมานำเสนอความรูใ้ ห้
เพ่อื นฟังหน้าชัน้ เรียน จากนนั้ ครูถามนักเรียนว่า
1) เวลามาตรฐานหมายถึงเวลาที่มลี ักษณะอย่างไร
(แนวตอบ เวลาทมี่ ีมาตรวดั ทเี่ ทย่ี งตรงและคงท่ี สามารถกำหนดจดุ เริม่ ต้นและจุดสุดทา้ ยของ
คาบเวลาได้ โดยจะมีหนว่ ยเป็นชว่ งปี วนั ชว่ั โมง นาที และวนิ าที ตามลำดับ)

2) เมยอ์ าศยั อยู่ประเทศออสเตรเลีย ซึ่งตง้ั อยู่ท่ลี องจิจูด 150 องศาตะวนั ออก เวลา
16.00 น. และไดโ้ ทรศัพทห์ าดาวท่อี าศัยอยู่ทปี่ ระเทศฟินแลนด์ ตงั้ อยทู่ ่ลี องจจิ ูด 30 องศาตะวนั ออก อยาก
ทราบว่าดาวรับโทรศพั ท์ของเมยใ์ นเวลาใด

(แนวตอบ 08.00 น. เพราะเวลาของประเทศฟินแลนดจ์ ะช้ากวา่ ออสเตรเลีย 8 ชั่วโมง)
6. ครนู ำนาฬกิ าให้นักเรยี นดู พรอ้ มทงั้ ตง้ั คำถามเก่ยี วกบั เวลา โดยให้นักเรียนคำนวณเวลาตาม

โจทย์ที่ครตู ัง้ ขน้ึ ใหถ้ กู ต้อง เพ่ือเปน็ การสรปุ องค์ความรูใ้ ห้นักเรียนเข้าใจชดั เจนยงิ่ ข้ึน เชน่
- ออยอาศัยอยู่ทก่ี รุงเทพฯ ซ่ึงตัง้ อยลู่ องจิจูด 100.5 องศาตะวันออก เมื่อมีการประกาศ

เวลา มาตรฐานกรนี ชิ เปน็ เวลา 01.00 น. ของวันพุธ ประเทศไทยใชเ้ มรเิ ดยี นลองจิจดู 105 องศาตะวันออก
ออยควรตง้ั นาฬิกาเวลาใดจึงจะสอดคล้องกับเวลามาตรฐาน

(แนวตอบ เพราะประเทศไทยอยูห่ า่ งจากมาตรฐานกรนี ิช 105 องศา ลองจิจูดทห่ี า่ งกนั 1 องศา จะมเี วลา
ทีต่ า่ งกนั 4 นาที เมื่อมลี องจิจดู หา่ งกนั 105 องศา จึงคำนวณได้จาก 4 x 105 นาที เทา่ กบั 420 นาที 420
÷ 60 = 7 ชว่ั โมง ดงั น้นั เมอ่ื เมืองกรีนิชเปน็ เวลา 01.00 น. จึงเทา่ กับเวลาในประเทศไทย คอื 08.00 น.)

7. ครูใหน้ กั เรยี นกลมุ่ ทจ่ี บั สลากในหัวข้อ การเปรียบเทยี บวนั และเวลาของโลก สง่ ตวั แทนออกมา
นำเสนอความรใู้ ห้เพื่อนฟงั หน้าช้ันเรียน จากนน้ั ครถู ามนักเรยี นว่า

- เพราะเหตใุ ดวนั และเวลาของโลกจงึ มีความแตกตา่ งกัน
(แนวตอบ เพราะเมอื งแตล่ ะเมืองจะถูกกำหนดวนั และเวลาตามเสน้ เมริเดยี นท่ลี ากผ่านเมือง จงึ ทำให้เวลา
ในแตล่ ะเมืองหรือประเทศมีความแตกตา่ งกนั สอดรบั กับการรบั แสงอาทติ ย์)

8. ครูนำตวั อยา่ งตารางเวลาเปรียบเทยี บเวลาไทยกบั ตา่ งประเทศมาให้นักเรยี นดู เพ่ือเป็นการ
สรปุ องคค์ วามรใู้ ห้นกั เรยี นเขา้ ใจชดั เจนยง่ิ ขึ้น

๙. สอ่ื /แหล่งการเรยี นรู้
1) หนงั สือเรียน สงั คมศึกษาพนื้ ฐาน ม.1
2) หนังสือคน้ คว้าเพ่ิมเติม
3) เครื่องมือทางภูมิศาสตร์ ได้แก่ ลูกโลก แผนที่ เข็มทิศ รูปถา่ ยทางอากาศ ภาพถ่ายจากดาวเทียม

และเครื่องมืออืน่ ๆ

แผนการจัดการเรยี นรู้ที่ ๑๖

กลมุ่ สาระการเรยี นรู้ สงั คมศึกษา ศาสนาและวฒั นธรรม ช้ันมัธยมศกึ ษาปีท่ี 1

รายวิชา ศาสนา ศีลธรรม จรยิ ธรรม ส 21101 ภาคเรียนท่ี 1 ปกี ารศกึ ษา 2565

หน่วยการเรียนรู้ท่ี ๙ ทวีปเอเชีย เวลา ๙ ชั่วโมง

เรอื่ ง ลกั ษณะทางกายภาพของทวีปเอเชีย เวลา ๔ ช่ัวโมง

ผู้สอน นางสาวนพวรรณ ศรบี านชน่ื วันที่ ……… เดอื น …………………. พ.ศ. ……………

1. สาระสำคัญ
เคร่ืองมือทางภมู ิศาสตร์สามารถนำไปใช้ในการสบื ค้นขอ้ มลู เพือ่ วเิ คราะหล์ กั ษณะภูมิประเทศ ลักษณะ

ภูมิอากาศและทรัพยากรธรรมชาตขิ องทวปี เอเชีย ทำเลที่ต้ังของกิจกรรมทางเศรษฐกจิ และสงั คมในทวีปเอเชยี

มีความสมั พันธก์ บั ลักษณะภูมิประเทศ ภูมิอากาศและทรัพยากรธรรมชาติ ปัจจยั ทางกายภาพและปจั จัยทาง

สังคมมผี ลต่อการเปลยี่ นแปลงทางประชากร เศรษฐกจิ สงั คม และวัฒนธรรมในทวปี เอเชีย

2. ตวั ช้ีวัดช้ันปี
ส 5.1 ม.1/1 วิเคราะห์ลกั ษณะทางกายภาพของทวีปเอเชยี ทวีปออสเตรเลยี และโอเชียเนีย
โดยใชเ้ ครอื่ งมือทางภมู ศิ าสตรส์ ืบค้น

3. จุดประสงค์การเรยี นรู้
1. เลือกใชเ้ ครอื่ งมอื ทางภูมศิ าสตรส์ บื ค้นลักษณะภูมิประเทศ ภมู อิ ากาศ และทรัพยากรธรรมชาตขิ อง

ทวีปเอเชยี
2. วเิ คราะหล์ ักษณะทางกายภาพของทวปี เอเชียได้
3. ระบลุ ักษณะลักษณะภูมิประเทศ ลักษณะภูมอิ ากาศ และทรพั ยากรธรรมชาตขิ องทวีปเอเชยี ได้
4. วเิ คราะห์ลกั ษณะทางกายภาพของทวีปเอเชียที่มผี ลต่อลกั ษณะภูมิอากาศและทรัพยากรธรรมชาติได้

4. การวดั และประเมินผลการเรยี นรู้

ดา้ นนความรู้ (K) ดา้ นคุณธรรม จรยิ ธรรม ด้านทกั ษะ/กระบวนการ (P)
และค่านิยม (A)
การวดั และประเมินผลก่อน • ประเมนิ พฤตกิ รรมในการ
เรียน แบบทดสอบก่อนเรียน • ประเมนิ พฤติกรรมในการ ทำงานเป็นรายบุคคลหรือ
เร่ือง ลักษณะทางกายภาพ ทำงานเปน็ รายบุคคลในด้าน เป็นกลุม่ ในดา้ นการสื่อสาร
ความซ่อื สตั ย์สุจรติ ความมี การคดิ การแก้ปัญหา ฯลฯ
ของทวีปเอเชีย วนิ ัย ความใฝเ่ รยี นรู้ ความมี
เหตุผล ฯลฯ

5.สาระการเรียนรู้
- ทต่ี ัง้ ขนาด และอาณาเขตของทวปี เอเชยี
- การใชเ้ ครอ่ื งมอื ทางภูมิศาสตร์ เช่น แผนที่ รูปถา่ ยทางอากาศ ภาพจากดาวเทียมในการสบื ค้น
ลกั ษณะทางกายภาพของทวีปเอเชีย

6. การรเู้ ร่ืองภมู ศิ าสตร์ (Geo – Literacy)

ความสามารถทางภูมิศาสตร์ กระบวนการทางภูมศิ าสตร์ ทักษะทางภูมศิ าสตร์

1. ความเข้าใจระบบธรรมชาติ 1. การตง้ั คำถามเชิงภมู ศิ าสตร์ 1. การสังเกต
และมนุษย์ 2. การรวบรวมขอ้ มูล 2. การแปลความข้อมูลทาง
3. การจดั การขอ้ มูล
2. การใชเ้ หตผุ ลทางภูมศิ าสตร์ 4. การวเิ คราะห์ข้อมูล ภมู ศิ าสตร์
5. การสรุปเพอื่ ตอบคำถาม 3. การคดิ เชิงพ้นื ท่ี
4. การคดิ แบบองคร์ วม
5. การใช้เทคโนโลยี

7. สมรรถนะสำคญั ของผเู้ รียนและคณุ ลกั ษณะอันพึงประสงค์

สมรรถนะสำคญั ของผเู้ รยี น คุณลักษณะอนั พึงประสงค์

1. ความสามารถในการคดิ 1. มวี นิ ยั
1) คิดวิเคราะห์ 2. ใฝเ่ รยี นรู้
2) คดิ สงั เคราะห์ 3. มงุ่ มนั่ ในการทำงาน

2. ความสามารถในการใชท้ กั ษะชวี ติ

8. กิจกรรมการเรียนรู้
วธิ สี อนแบบกระบวนการทางภมู ศิ าสตร์ (Geographic Inquiry Process)

ช่วั โมงท่ี ๓๙

ข้ันนำ

1. ครแู จง้ ช่ือเรอื่ งที่จะเรยี นรู้ และผลการเรยี นรู้ จากนนั้ นกั เรยี นทำแบบทดสอบก่อนเรยี น
2. ครูใหน้ กั เรยี นฟังเพลง Country of the World แล้วใหน้ กั เรียนช่วยกันนับจำนวนประเทศในทวีป
เอเชยี ว่ามีกปี่ ระเทศ
3. ครูให้นกั เรยี นดแู ผนที่แสดงท่ีตั้งและอาณาเขตติดต่อของทวปี เอเชยี จากหนังสอื เรยี นสังคมศึกษาฯ
ม.1 แลว้ ร่วมกนั อภิปรายเกีย่ วกับอาณาเขตดงั กล่าว
4. ครถู ามคำถามกระต้นุ ความคดิ โดยให้นักเรยี นรว่ มกันตอบคำถาม เช่น

1) การที่นักเรียนจะศึกษาเกี่ยวกับลักษณะทางกายภาพของทวีปเอเชียนักเรียนจะสืบค้น
ขอ้ มลู ไดจ้ ากแหลง่ ใดบ้าง

(แนวตอบ เช่น แผนที่ เพราะนำเสนอข้อมลู ลกั ษณะของส่งิ ทีป่ รากฏบนผวิ โลก หรอื รปู ถ่ายทางอากาศก็ใช้

ศกึ ษาไดเ้ ชน่ เดียวกนั )
2) นักเรียนจะไดป้ ระโยชน์อะไรจากการศึกษาเรื่องภมู ิศาสตรท์ วปี เอเชยี

(แนวตอบ ทำให้ทราบและเข้าใจเรื่องราวต่าง ๆ ของทวีปเอเชีย เช่น ลักษณะทางกายภาพ ทำเลที่ตั้ ง
ภมู ิอากาศ และทรพั ยากรธรรมชาติ เปน็ ต้น)

ขน้ั สอน

ขน้ั ที่ 1 การต้ังคำถามเชิงภูมศิ าสตร์

1. นักเรียนทกุ คนชว่ ยกนั บอกหรือเล่าเก่ียวกบั ความรู้เดิมของทวีปเอเชีย แล้วให้เขยี นข้อมูลของ
ตนเองบนกระดานดำ เชน่ ทำเลทตี่ ัง้ อาณาเขต แหล่งท่องเทีย่ ว สงิ่ ทเ่ี ป็นทส่ี ุดในโลก ชื่อประเทศ ภยั พิบัติทาง
ธรรมชาติ เป็นต้น

2. นักเรียนดูภาพแผนที่แสดงที่ตั้งและอาณาเขตของทวีปเอเชีย จากหนังสือเรียนสังคมศึกษาฯ ม.1
และรว่ มกันแสดงความคิดเห็นตามประเดน็ เช่น

- ในการศกึ ษาทำเลทตี่ ั้งและอาณาเขตของทวีปเอเชีย สามารถใชเ้ ครื่องมอื ทางภมู ิศาสตร์ใดไดบ้ ้าง
(แนวตอบ เนือ่ งจากข้อมูลทางภูมิศาสตร์มหี ลากหลายมติ ิ จงึ ตอ้ งใช้เครื่องมอื ทางภูมศิ าสตรท์ ม่ี ีลกั ษณะตรงตาม
ประเภทของข้อมูล โดยเฉพาะการศกึ ษาสภาพภูมิประเทศ ควรใช้แผนที่ ภาพถ่ายดาวเทยี มหรือภาพถ่ายทาง
อากาศ เนื่องจากสามารถทำให้ทราบขอ้ มลู ลกั ษณะของสิง่ ที่ปรากฏบนผวิ โลกได้อย่างชัดเจน

3. ครูให้นักเรียนศึกษาแผนที่แสดงที่ตั้งและอาณาเขตของทวีปเอเชีย และแผนที่แสดงภูมิภาคทาง
ภูมิศาสตร์ของทวีปเอเชีย จากหนังสือเรียนสังคมศึกษาฯ ม.1 และให้นักเรียนช่วยกันอธิบายว่า เห็นอะไรใน
แผนทีบ่ ้าง
(แนวตอบ เช่น ช่อื ประเทศ ช่อื มหาสมุทร ช่ือภมู ิภาค ชอื่ แมน่ ำ้ ลักษณะภมู ศิ าสตร์ เสน้ เมรเิ ดียน และ
เส้นขนาน เป็นต้น)

4. จากน้นั ครูใหน้ ักเรียนช่วยกนั ตง้ั ประเด็นคำถามทางภูมิศาสตร์เกยี่ วกับทำเลที่ต้ังและอาณาเขตของ
ทวปี เอเชีย เพอ่ื ค้นหาคำตอบ เชน่

1) ทวปี เอเชียเป็นภูมิภาคทีม่ ีทำเลท่ตี ง้ั อยู่ในบรเิ วณใด
2) ทวีปเอเชียเป็นภูมิภาคที่มีอาณาเขตตดิ บรเิ วณใดบ้าง
3) ทวีปเอเชยี แบ่งออกเปน็ ภมู ิภาคที่ใดบา้ ง
4) ทวปี เอเชียเป็นภูมิภาคทม่ี คี วามสำคัญในด้านใดบา้ ง
5) นักเรยี นคิดวา่ ลักษณะภูมิประเทศของทวปี เอเชียจะเหมือนกนั ทัง้ ทวีปหรอื ไม่ เพราะอะไร

ขัน้ ท่ี 2 การรวบรวมขอ้ มูล
- ครูให้นักเรยี นศึกษาค้นคว้าข้อมลู จากหนงั สอื เรียนสังคมศึกษาฯ ม.1 เรื่อง ทำเลที่ตั้งและอาณา

เขตของทวีปเอเชีย หรือจากแหล่งการเรียนรู้อื่น ๆ เช่น หนังสือในหอ้ งสมุด เว็บไซต์ในอนิ เทอร์เนต็ เพื่อนำมา
อภปิ รายในชน้ั เรียน

ขั้นที่ 3 การจัดการข้อมูล
- นักเรียนชว่ ยกันตรวจสอบความถูกตอ้ งของข้อมูลท่ไี ด้

ข้นั ที่ 4 การวเิ คราะห์และแปลผลข้อมูล
- นกั เรียนนำขอ้ มูลที่รวบรวมมาได้ทำการวเิ คราะห์เพ่ืออธิบายคำตอบ

ขั้นท่ี 5 การสรุปเพ่ือตอบคำถาม
- นกั เรียนในชน้ั เรยี นร่วมกันตอบคำถาม โดยครูชว่ ยช้ีแนะเพ่มิ เติม

(แนวตอบ เช่น ทวีปเอเชียเป็นภูมิภาคที่มีทำเลที่ตั้งที่ต่อเนื่องกับทวีปยโุ รป บางส่วนติดกับทวีปแอฟริกา
พื้นที่ส่วนใหญ่ตั้งอยู่เหนือเส้นศูนย์สูตร มีอาณาเขตในทิศเหนือจดมหาสมุทรอาร์กติก ทิศใต้จดมหาสมุทร
อนิ เดีย ทิศตะวนั ออกจดมหาสมุทรแปซิฟกิ และทศิ ตะวันตกจดทะเลเมดิเตอรเ์ รเนยี น โดยแบง่ ภูมิภาคออกเป็น
เอเชียกลาง เอเชียตะวนั ตกเฉียงใต้ เอเชียใต้ เอเชียตะวนั ออกเฉียงใต้ และเอเชียตะวันออก ซึ่งทวีปเอเชียเป็น
ภูมภิ าคทม่ี ีความสำคัญในการเปน็ แหลง่ ทรพั ยากรทส่ี ำคัญดา้ นตา่ ง ๆ ของโลก มีความหลากหลายในด้านตา่ ง ๆ
โดยเฉพาะในด้านลักษณะภูมิประเทศที่มีทั้งพื้นที่ที่เป็นที่ราบสูง ที่ราบลุ่มแม่น้ำ หมู่เกาะ มหาสมุทร ฯลฯ
รวมถึงเปน็ ทวปี ท่มี ปี ระชากรหนาแนน่ มากทส่ี ดุ ในโลกอีกดว้ ย )

ช่ัวโมงที่ ๔๐

ขั้นสอน

ข้ันที่ 1 การต้ังคำถามเชิงภูมศิ าสตร์
1. ครูให้นักเรียนดูแผนที่ลักษณะภูมิประเทศของทวีปเอเชีย จากหนังสือเรียนสังคมศึกษาฯ ม.1

แล้วให้นกั เรยี นช่วยกันบอกวา่ เห็นลักษณะภูมปิ ระเทศแบบใดบนแผนท่ีบา้ ง
(แนวตอบ ราบสูง ทีร่ าบล่มุ แม่นำ้ แอ่งทรี่ าบ เทือกเขา หมเู่ กาะ มหาสมทุ ร ฯลฯ)

2. จากนน้ั ครูใหน้ ักเรยี นช่วยกันตัง้ ประเดน็ คำถามเชิงภมู ิศาสตร์เกย่ี วกับแผนท่ี เพือ่ ค้นหาคำตอบ เช่น
(1) ทวีปเอเชยี มีลักษณะธรณีสณั ฐานหรือลักษณะภมู ปิ ระเทศหลักแบง่ ได้กี่แบบ
(2) ลกั ษณะภูมิประเทศแบบใดของทวีปเอเชยี ที่มีพืน้ ที่มากทส่ี ดุ
(3) ลกั ษณะภมู ิประเทศแบบใดของทวีปเอเชยี ทีม่ ีพน้ื ทีน่ ้อยท่สี ดุ
(4) ลกั ษณะภมู ิประเทศแบบใดทปี่ ระชากรในทวปี เอเชยี นยิ มเขา้ ไปตั้งถิ่นฐานมากทสี่ ุด เพราะเหตุใด

ขั้นที่ 2 การรวบรวมขอ้ มลู
1. ครูให้นักเรียนแบ่งกลุ่ม กลุ่มละ 5 – 7 คน สืบค้นข้อมูลเกี่ยวกับลักษณะภูมิประเทศของทวีป

เอเชยี จากหนังสอื เรียนสังคมศึกษาฯ ม.1 ในประเด็นตอ่ ไปนี้
1) ท่ีราบ
2) เนินเขาและทร่ี าบสูงระดับตำ่
3) เทือกเขาสูง
4) แอง่ แผน่ ดนิ
5) เกาะและหมเู่ กาะ

ข้ันท่ี 3 การจดั การข้อมูล
1. สมาชกิ แต่ละคนในกลมุ่ นำขอ้ มูลทีต่ นไดจ้ ากการรวบรวม มาอธบิ ายแลกเปล่ยี นความรู้ระหว่างกัน
2. จากน้ันสมาชิกในกลมุ่ ชว่ ยกนั คัดเลือกข้อมลู ที่นำเสนอเพอ่ื ใหไ้ ด้ข้อมูลท่ีถูกตอ้ ง
3. ครูให้นักเรียนแต่ละกลุ่มใช้แผนที่ทวีปเอเชีย จากหนังสือเรียนสังคมศึกษาฯ ม.1 ค้นหาข้อมูล
ลกั ษณะภูมปิ ระเทศของทวปี เอเชยี แล้วนำขอ้ มูลมาอภิปรายร่วมกันภายในกล่มุ

ขน้ั ที่ 4 การวิเคราะหแ์ ละแปลผลข้อมูล
1. ครูให้สมาชกิ แตล่ ะกลมุ่ นำขอ้ มูลท่รี วบรวมมาไดท้ ำการวเิ คราะห์ร่วมกนั เพื่ออธิบายคำตอบ
2. สมาชิกแตล่ ะกลมุ่ ร่วมกนั ตรวจสอบความถูกต้องของข้อมลู

ขน้ั ท่ี 5 การสรปุ เพ่อื ตอบคำถาม
1. ครูให้นักเรียนแต่ละกลุ่มนำเสนอข้อมูลจากการศึกษาลักษณะภูมิประเทศของทวีปเอเชีย จาก

หนังสอื เรียนสังคมศึกษาฯ ม.1 หน้าชนั้ เรยี น
2. จากนั้นครูใหส้ มาชิกในแตล่ ะกลุ่มชว่ ยกนั สรุปสาระสำคัญเพ่ือตอบคำถามเชิงภูมิศาสตร์ โดยครู

ชว่ ยชแ้ี นะเพิ่มเตมิ
3. ครูให้นักเรียนในชั้นเรียนร่วมกันทำใบงานที่ 7.1 เรื่อง ลักษณะทางกายภาพของทวีปเอเชีย

เพ่อื ทดสอบความรูท้ ไ่ี ดศ้ กึ ษามา

ชัว่ โมงท่ี ๔๑

ขน้ั สอน

ข้ันที่ 1 การต้ังคำถามเชงิ ภูมิศาสตร์
1. ครูนำรูปถ่ายสภาพอากาศที่แตกต่างกันมาให้นักเรียนดู จากนั้นให้นักเรียนลองบอกสิ่งที่เห็นจาก

สายตา
2. ครกู ระต้นุ ให้นกั เรยี นช่วยกนั ต้ังประเดน็ คำถามเชิงภูมิศาสตร์ เชน่
1) ส่งิ ใดบา้ งท่สี ่งผลให้สภาพอากาศในแต่ละรูปมคี วามแตกตา่ งกัน เพราะเหตุใด
2) ทวปี เอเชยี มลี กั ษณะภูมอิ ากาศแบบใดบ้าง

ขน้ั ท่ี 2 การรวบรวมขอ้ มลู
1. ครูให้นกั เรยี นกลุ่มเดิมรวบรวมข้อมลู จากหนังสอื เรยี นสงั คมศึกษาฯ ม.1 เรอ่ื ง ปัจจัยควบคุมอากาศ

หรืออาจใช้โทรศัพท์เคลื่อนที่ส่องดู QR Code เพื่อขยายความรู้เกี่ยวกับปัจจัยควบคุมภูมิอากาศ หรืออาจสืบค้น
ข้อมูลจากเวบ็ ไซต์ในอนิ เทอรเ์ นต็ เพมิ่ เตมิ

2. ครูให้นักเรยี นศกึ ษาเชือ่ มโยงปจั จยั ควบคมุ อากาศกบั แผนที่แสดงภมู ิอากาศของทวีปเอเชยี จาก
หนังสือเรยี นสงั คมศึกษาฯ ม.1 เพ่ิมเติม

ขน้ั ที่ 3 การจดั การข้อมูล
1. สมาชกิ แตล่ ะคนในกลุ่มนำขอ้ มลู ทีต่ นไดจ้ ากการรวบรวม มาอธบิ ายแลกเปลี่ยนความรรู้ ะหว่างกัน
2. จากนั้นสมาชกิ ในกลุ่มชว่ ยกันคดั เลือกข้อมูลท่นี ำเสนอเพอ่ื ให้ได้ข้อมูลทถ่ี ูกต้อง

ขั้นที่ 4 การวิเคราะหแ์ ละแปลผลข้อมูล
1. สมาชิกแต่ละกลุ่มนำข้อมูลที่ได้จากการศึกษามาทำการวิเคราะห์ และร่วมกันตรวจสอบความ

ถูกต้องของข้อมลู ครูช่วยชแี้ นะเพิม่ เติม
2. ครูให้นักเรียนแต่ละกลุ่มศึกษาเขตภูมิอากาศและลักษณะพืชพรรณธรรมชาติ จากหนังสือเรียน

สงั คมศึกษาฯ ม.1 แล้วอภิปรายแสดงความคดิ เหน็ ร่วมกนั

3. ครูให้นักเรียนวิเคราะห์และแปลผลเชื่อมโยงลักษณะภูมิอากาศกับบริเวณพื้นที่ ตลอดจนพืช
พรรณธรรมชาติในพ้นื ทที่ ่มี ีความเกีย่ วขอ้ งกนั

4. ครูให้นักเรียนในชั้นเรียนช่วยกันอภิปรายความถูกต้องของการวิเคราะห์และแปลผลเชื่อมโยง
ลักษณะภูมิอากาศกบั บรเิ วณพืน้ ที่ ตลอดจนพืชพรรณธรรมชาตใิ นพื้นทที่ ีม่ คี วามเกย่ี วข้องกนั

ขนั้ ท่ี 5 การสรุปเพือ่ ตอบคำถาม
- ครูให้สมาชิกในแต่ละกลุ่มช่วยกันสรุปสาระสำคัญเพือ่ ตอบคำถามเชิงภูมิศาสตร์ที่เกี่ยวข้องกบั

ลักษณะภูมอิ ากาศและพชื พรรณธรรมชาตขิ องทวีปเอเชยี โดยมีครเู ปน็ ผูช้ แี้ นะ

ชว่ั โมงที่ ๔๒

ขั้นสอน

ขั้นที่ 1 การตั้งคำถามเชงิ ภูมศิ าสตร์
1. ครูเปิดวีดิทัศน์ที่แสดงตัวอย่างทรัพยากรธรรมชาติในทวีปเอเชีย เช่น ดิน น้ำ พืชพรรณ

ธรรมชาติตลอดจนแรธ่ าตุตา่ ง ๆ
2. ครูกระตุ้นใหน้ ักเรียนช่วยกนั ตั้งประเดน็ คำถามเชงิ ภมู ิศาสตร์ เช่น
(1) ดนิ ในแตล่ ะภูมภิ าคของทวปี เอเชียมีความเหมือนหรือต่างกนั อยา่ งไร และเพราะสาเหตุใด
(2) ทรัพยากรธรรมชาติแต่ละแบบของทวีปเอเชีย มีคุณภาพในการใช้ประโยชน์ที่แตกต่างกัน

อย่างไร

ขัน้ ท่ี 2 การรวบรวมข้อมลู
- ครูให้นักเรียนแบ่งกลุ่ม กลุ่มละ 5 – 7 คน สืบค้นข้อมูลเกี่ยวกับลักษณะทรัพยากรธรรมชาติ

จากหนังสือเรียนสังคมศึกษาฯ ม.1 ในประเด็นต่อไปนี้
1) ดิน
2) นำ้
3) พืชพรรณและสัตว์ปา่
4) แร่และแร่พลงั งาน

ข้นั ที่ 3 การจดั การข้อมูล
1. สมาชกิ แตล่ ะคนในกล่มุ นำข้อมูลท่ตี นไดจ้ ากการรวบรวม มาอธิบายแลกเปลี่ยนความรู้ระหวา่ งกนั
2. จากน้ันสมาชกิ ในกลุ่มช่วยกนั คัดเลือกข้อมลู ทน่ี ำเสนอเพื่อให้ได้ขอ้ มูลทีถ่ ูกต้อง
3. ครูให้นักเรยี นแต่ละกลุ่มใช้แผนที่แสดงแหล่งน้ำและน้ำใต้ดนิ ของทวีปเอเชีย จากหนังสือเรยี น

สังคมศึกษาฯ ม.1 ศึกษาความเชื่อมโยงระหว่างดินและน้ำของทวีปเอเชีย ว่ามีความเกี่ยวข้องสัมพันธ์หรือไม่
อย่างไร หรอื ครอู าจใช้ Geo Question เพ่ือศกึ ษาวเิ คราะห์ความเชอ่ื มโยงของดินและน้ำในทวีปเอเชียเพิ่มเติม
แลว้ นำข้อมูลมาอภิปรายรว่ มกนั ภายในกลมุ่

ขน้ั ที่ 4 การวเิ คราะหแ์ ละแปลผลข้อมูล
1. สมาชิกแต่ละกลุ่มนำข้อมูลที่ได้จากการศึกษามาทำการวิเคราะห์ โดยครูอาจให้นักเรียนทำ

Geo Activity เพ่อื เพ่ิมเตมิ ความสมบรู ณ์ของข้อมลู จากน้ันร่วมกนั ตรวจสอบความถูกต้องของขอ้ มูล
2. ครูให้สมาชิกแต่ละกลุ่มทำการศึกษาเชื่อมโยงแผนที่แสดงเขตพืชพรรณและสัตว์ป่าของทวีป

เอเชยี เพ่ิมเติม จากหนงั สือเรียนสงั คมศึกษาฯ ม.1

3. ครูให้นักเรียนแต่ละกลุ่มวิเคราะห์เพิ่มเติมถึงความสัมพันธ์ของแหล่งป่าไม้และสัตว์ป่าในทวีป
เอเชยี จากหนังสือเรยี นสงั คมศึกษาฯ ม.1 แล้วอภิปรายแสดงความคิดเห็นร่วมกัน

4. ครูให้นักเรียนวิเคราะห์และแปลผลเชื่อมโยงแหลง่ ป่าไม้กับแหลง่ แร่และพลังงานในทวีปเอเชีย
ในพืน้ ที่ท่มี ีความเก่ยี วขอ้ งกนั

5. ครูให้นักเรียนในชั้นเรียนช่วยกันอภิปรายความถูกต้องของการวิเคราะห์และแปลผลเชื่อมโยง
ลกั ษณะแหลง่ ปา่ ไม้ สตั วป์ า่ ตลอดจนแร่และพลงั งานในพน้ื ท่ีท่มี คี วามเกีย่ วข้องกนั

ขัน้ ที่ 5 การสรปุ เพื่อตอบคำถาม
1. ครแู ละนกั เรยี นร่วมกันอภปิ รายสรปุ ถึงความสมั พนั ธร์ ะหว่างทรัพยากรธรรมชาตติ ่าง ๆ ในพื้นที่

ทั้ง 5 ภูมิภาคของทวีปเอเชียทวปี เอเชยี
2. ครูให้สมาชิกในแต่ละกลุ่มช่วยกันสรปุ สาระสำคัญเพือ่ ตอบคำถามเชิงภูมิศาสตร์ที่เกี่ยวข้องกบั

ลักษณะทรัพยากรธรรมชาตขิ องทวีปเอเชีย โดยมคี รูเป็นผู้ชี้แนะ
3. ครใู หน้ กั เรียนในชั้นเรยี นร่วมกันทำใบงานที่ 7.2 เรอื่ ง ทรพั ยากรธรรมชาติของทวีปเอเชีย เพ่ือ

ทดสอบความรู้ทีไ่ ด้ศกึ ษามา

ขั้นสรุป

1. ครูให้ตัวแทนกลุ่มออกมานำเสนอหรือสาธิตการใช้เครื่องมือทางภูมิศาสตร์ในการสืบค้นข้อมูล
ลกั ษณะทั่วไปของทวปี เอเชยี ในด้านทำเลทต่ี งั้ และอาณาเขต ลกั ษณะภูมปิ ระเทศ ลกั ษณะภมู อิ ากาศพืชพรรณ
ธรรมชาติ และลกั ษณะทรพั ยากรธรรมชาติ

2. นักเรียนกลุ่มผู้ฟังร่วมกันแสดงความคิดเห็นและข้อเสนอแนะ ครูตรวจสอบความถูกต้องของ
คำตอบ และชว่ ยอธิบายความรู้เสริมเพมิ่ เติมใหส้ มบรู ณ์ยิ่งขนึ้

3. ครูและนกั เรียนร่วมกันสรปุ ความรูเ้ กย่ี วกบั ลกั ษณะท่ัวไปของทวปี เอเชีย ในดา้ นทำเลทต่ี ้ังและ
อาณาเขต ลกั ษณะภูมิประเทศ ลักษณะภูมอิ ากาศพืชพรรณธรรมชาติ และลักษณะทรพั ยากรธรรมชาติ หรือใช้
PPT สรปุ สาระสำคัญของเน้อื หา

4. นกั เรียนทำแบบฝึกสมรรถนะฯ ภูมิศาสตร์ ม.1 เร่ือง ลกั ษณะทว่ั ไปของทวปี เอเชยี เพ่ือทดสอบ
ความรู้ทไี่ ดศ้ ึกษามา

1ข.น้ั คปรรปู ะรเะมเนิ มนิ ผลโดยสังเกตจากการตอบคำถาม การรว่ มกนั ทำงาน และการนำเสนอผลงานหน้าช้ันเรยี น
2. ครูตรวจสอบผลจากการทำใบงาน และแบบฝึกสมรรถนะภมู ิศาสตร์ ม.1

๙. สอ่ื /แหลง่ การเรียนรู้
1) หนงั สอื เรียน สังคมศึกษาพื้นฐาน ม.1
2) หนังสือคน้ คว้าเพิม่ เติม
3) เครือ่ งมือทางภมู ิศาสตร์ ได้แก่ ลกู โลก แผนท่ี เข็มทศิ รูปถา่ ยทางอากาศ ภาพถา่ ยจากดาวเทียม

และเครื่องมืออ่ืน ๆ

แผนการจัดการเรียนร้ทู ี่ ๑๗

กลุม่ สาระการเรยี นรู้ สงั คมศกึ ษา ศาสนาและวฒั นธรรม ชั้นมธั ยมศึกษาปที ่ี 1

รายวชิ า ศาสนา ศลี ธรรม จรยิ ธรรม ส 21101 ภาคเรียนที่ 1 ปีการศึกษา 2565

หน่วยการเรยี นร้ทู ่ี ๙ ทวีปเอเชีย เวลา ๙ ชั่วโมง

เรือ่ ง ลักษณะประชากร สังคมและวัฒนธรรมของทวปี เวลา ๒ ช่ัวโมง

ผู้สอน นางสาวนพวรรณ ศรีบานชนื่ วันท่ี ……… เดอื น …………………. พ.ศ. ……………

1. สาระสำคัญ
เคร่ืองมือทางภูมิศาสตร์สามารถนำไปใชใ้ นการสืบคน้ ขอ้ มลู เพ่ือวเิ คราะหล์ กั ษณะภมู ปิ ระเทศ ลักษณะ

ภมู ิอากาศและทรพั ยากรธรรมชาติของทวีปเอเชยี ทำเลที่ต้ังของกจิ กรรมทางเศรษฐกิจและสังคมในทวีปเอเชยี

มีความสัมพันธก์ ับลกั ษณะภมู ิประเทศ ภูมิอากาศและทรัพยากรธรรมชาติ ปจั จัยทางกายภาพและปัจจัยทาง

สังคมมผี ลตอ่ การเปลย่ี นแปลงทางประชากร เศรษฐกิจ สังคม และวฒั นธรรมในทวปี เอเชีย

2. ตัวช้ีวัดชน้ั ปี
ส 5.2 ม.1/2 วเิ คราะห์ปัจจยั ทางกายภาพและปจั จยั ทางสังคมที่มีผลต่อทำเลที่ตั้งของกิจกรรม
ทางเศรษฐกจิ และสังคมในทวีปเอเชีย ทวีปออสเตรเลีย และโอเชียเนยี

3. จดุ ประสงคก์ ารเรียนรู้
1. อธบิ ายลักษณะประชากร สงั คมและวัฒนธรรมของทวีปเอเชียได้
2. บอกปจั จยั ที่ทำใหเ้ กิดการเปลย่ี นแปลงโครงสรา้ งทางประชากรสงั คม และวฒั นธรรมในทวปี เอเชียได้
3. วิเคราะห์ลกั ษณะประชากร สงั คม และวัฒนธรรมที่มผี ลตอ่ กจิ กรรมทางสังคมของทวปี เอเชยี ได้

4. การวัดและประเมนิ ผลการเรียนรู้

ดา้ นคณุ ธรรม จรยิ ธรรม

ดา้ นนความรู้ (K) และค่านยิ ม (A) ด้านทักษะ/กระบวนการ (P)

การวดั และประเมินผลก่อน • ประเมนิ พฤติกรรมในการ • ประเมนิ พฤตกิ รรมในการ
ทำงานเป็นรายบุคคลหรือ
เรยี น แบบทดสอบก่อนเรยี น ทำงานเป็นรายบุคคลในดา้ น เป็นกลุ่มในด้านการส่ือสาร
การคิด การแก้ปัญหา ฯลฯ
เรอื่ ง ลักษณะประชากร สงั คม ความซอ่ื สัตย์สุจรติ ความมี

และวฒั นธรรมของทวปี วินัย ความใฝ่เรยี นรู้ ความมี
เหตุผล ฯลฯ

๕. สาระการเรยี นรู้
ปัจจยั ทางกายภาพและปัจจยั ทางสงั คมที่ส่งผลต่อการเปลี่ยนแปลงโครงสร้างทางประชากร สงั คม

และวฒั นธรรมของทวีปเอเชยี

6. การร้เู รอ่ื งภมู ิศาสตร์ (Geo – Literacy)

ความสามารถทางภมู ศิ าสตร์ กระบวนการทางภูมิศาสตร์ ทกั ษะทางภมู ศิ าสตร์

1. ความเขา้ ใจระบบธรรมชาติ 1. การต้ังคำถามเชงิ ภมู ศิ าสตร์ 1. การสงั เกต
และ 2. การรวบรวมข้อมลู 2. การแปลความข้อมูลทาง
3. การจดั การข้อมูล ภมู ศิ าสตร์
มนุษย์ 4. การวิเคราะหข์ ้อมูล 3. การใช้เทคนิคและเคร่ืองมือ
2. การใช้เหตผุ ลทางภมู ิศาสตร์ 5. การสรปุ เพอื่ ตอบคำถาม 4. การใชเ้ ทคโนโลยี
3. การตัดสนิ ใจอย่างเปน็ ระบบ 5. การคิดเชงิ พน้ื ที่

7. สมรรถนะสำคัญของผเู้ รียนและคณุ ลกั ษณะอนั พึงประสงค์

สมรรถนะสำคัญของผ้เู รยี น คณุ ลกั ษณะอนั พึงประสงค์

1. ความสามารถในการคดิ 1. มวี นิ ัย
1) คิดวิเคราะห์ 2. ใฝ่เรียนรู้
2) คิดสังเคราะห์ 3. มงุ่ ม่นั ในการทำงาน

2. ความสามารถในการใชท้ ักษะชวี ิต

8. กิจกรรมการเรียนรู้
วธิ สี อนแบบกระบวนการทางภมู ิศาสตร์ (Geographic Inquiry Process)

ชว่ั โมงท่ี ๔๓

ขัน้ นำ

1. ครนู ำภาพประชากรในทวีปเอเชยี ให้นกั เรียนดู ประกอบดว้ ย
1) ภาพคนจีน ญ่ปี นุ่ เกาหลี และมองโกเลยี
2) ภาพคนอนิ เดีย ปากสี ถาน อิหรา่ น และอิสราเอล
3) ภาพคนไทย ลาว ฟลิ ปิ ปนิ ส์ และกมั พชู า
4) ภาพเงาะปา่ หรอื กลุ่มคนซาไก

2. ใหน้ ักเรยี นชว่ ยกันวิเคราะหค์ วามเหมือนและความแตกตา่ งของคนทั้ง 4 กลุ่ม แล้วใหน้ กั เรยี น
ช่วยกันทำนายวา่ ประชากรแต่ละกลมุ่ นา่ จะอาศยั อยใู่ นบรเิ วณใดบา้ งของทวีปเอเชยี

ขน้ั สอน

ขนั้ ที่ 1 การตั้งคำถามเชงิ ภูมิศาสตร์
1. นักเรียนแบง่ เปน็ กลุ่มกลมุ่ ละ 8 คน เลอื กประธานกลุ่ม แล้วศึกษาแผนที่แสดงการกระจายตวั ของ

ประชากรในทวปี เอเชีย จากหนังสือเรยี นสงั คมศกึ ษาฯ ม.1 แล้วให้ช่วยกันสงั เกต แปลความในแผนที่ เพอื่
วเิ คราะห์สภาพภมู ปิ ระเทศของทวีปเอเชีย แลว้ ร่วมกนั ตอบคำถาม ดังน้ี

1) บริเวณใดบา้ งทเ่ี หมาะแก่การตง้ั ถน่ิ ฐานของประชากร เพราะเหตุใด

(แนวตอบ เชน่ บริเวณท่รี าบ โดยเฉพาะเขตทรี่ าบลมุ่ แม่น้ำ เพราะมีความอดุ มสมบรู ณ์ และมคี วาม
หลากหลายทางด้านอาชีพ)

2) เพราะเหตุใดประชากรในทวปี เอเชยี จงึ กระจายตวั อยใู่ นพน้ื ทีท่ ี่ต่างกัน
(แนวตอบ เช่น ประชากรมกี ารกระจายตวั อย่างหนาแน่นและเบาบางตามลกั ษณะภูมิประเทศ
ภมู อิ ากาศ การคมนาคมขนส่ง ความเปน็ เมอื ง และแหลง่ งาน เป็นตน้ )
2. ครสู ุม่ นกั เรยี น 2 - 3 กล่มุ เพื่อนำเสนอคำตอบ

ข้นั ท่ี 2 การรวบรวมข้อมูล
1. สมาชกิ แตล่ ะกลุ่ม จบั คู่กันเพือ่ ศึกษาลกั ษณะประชากร สังคม และวัฒนธรรมของทวีปเอเชีย จาก

หนงั สอื เรียนสังคมศกึ ษาฯ ม.1 ดังนี้
1) คทู่ ่ี 1 ศึกษาเร่อื ง การต้ังถ่ินฐานชองประชากรในทวปี เอเชีย
2) คูท่ ี่ 2 ศึกษาเรื่อง การเปลี่ยนแปลงโครงสรา้ งของประชากร
3) คูท่ ่ี 3 ศึกษาเร่ือง ลักษณะทวั่ ไปทางสงั คมและวัฒนธรรม
4) คูท่ ี่ 4 ศึกษาเรอ่ื ง การเปลี่ยนแปลงทางสงั คมและวฒั นธรรม

2. ครูแนะนำการรวบรวมข้อมลู เพิม่ เติมจากแหลง่ เรียนรูอ้ ื่น เช่น ห้องสมุด อนิ เทอร์เนต็ หรืออาจใช้
Geo Question เพอ่ื รวบรวมข้อมลู ให้สมบูรณ์มากยิง่ ขึ้น

3. ครูใหน้ ักเรยี นนำข้อมูลที่ได้รวบรวม มาแลกเปลย่ี นเรียนรูร้ ะหวา่ งกันภายในกลุ่ม

ขัน้ ที่ 3 การจดั การข้อมูล
1. ครูให้นักเรียนเชื่อมโยงข้อมูลที่รวบรวมมาได้กับตารางแสดงจำนวนประชากร จากหนังสือเรียน

สังคมศึกษาฯ ม.1 เพิ่มเตมิ เพื่อชใี้ หเ้ หน็ ถึงการเปลี่ยนแปลงโครงสรา้ งทางประชากรทช่ี ัดเจนมากยิ่งข้ึน
2. ครทู ำการจัดกลมุ่ ข้อมูลท่ผี ่านการตรวจสอบแลว้ ออกเป็น 3 กลุ่ม ดังน้ี
1) ลักษณะประชากรของทวีปเอเชีย
2) ลักษณะสังคมของทวีปเอเชยี
3) ลักษณะวัฒนธรรมของทวปี เอเชีย
3. ครตู งั้ คำถาม เช่น คำถาม H.O.T.S. จากหนังสอื เรยี นสังคมศึกษาฯ ม.1 แลว้ ให้นักเรียนร่วมกัน

ระดมความคดิ ในการตอบคำถาม
4. นักเรียนนำข้อมูลที่รวบรวมได้ มาทำการตรวจสอบข้อมูล (Verifying/checking Data) โดย

ตรวจสอบความถูกตอ้ งของเน้อื หา จากในแผนท่ีและหนังสือเรยี นสงั คมศกึ ษาฯ ม.1

ชั่วโมงท่ี ๔๔

ขั้นท่ี 4 การวเิ คราะหแ์ ละแปลผลข้อมูล
1. ครใู ห้นกั เรยี นดคู ลิปวิดโี อสารคดแี ละสรุปความรู้ทีเ่ กย่ี วกับวิถชี ีวิตความเป็นอยู่ สภาพสังคม

วัฒนธรรมของประชากรในทวีปเอเชยี
2. ครใู หน้ ักเรยี นวเิ คราะห์ข้อมลู เชือ่ มโยงกับแผนทีแ่ สดงกลุ่มเช้ือชาติของทวีปเอเชยี จากหนงั สอื เรยี น

สงั คมศกึ ษาฯ ม.1
3. ครสู นทนาเพ่มิ เติมเก่ยี วกับแผนที่แสดงกลมุ่ ภาษาและแผนภูมศิ าสนาท่ีใชใ้ นทวปี เอเชยี จากหนังสือเรียน

สงั คมศึกษาฯ ม.1 แลว้ อภิปรายแปลผลเพ่ิมเตมิ ในประเดน็ ทเ่ี ก่ียวขอ้ งกบั ความแตกตา่ งกัน เช่น

1) วัฒนธรรม
2) สภาพสังคม
3) ความคดิ
4) การแตง่ กาย
5) รปู ร่างลกั ษณะของประชากร
6) การนับถือศาสนา
7) ความหลากหลายทางดา้ นอาหาร
4. ครูให้นักเรียนประมวลและวเิ คราะห์ความรู้ทไี่ ด้จากการชมคลปิ วดิ โี อสารคดี ในประเด็น ดงั น้ี
1) ปัจจยั อะไรบ้างท่ีทำให้เกิดการเปล่ียนแปลงโครงสรา้ งทางประชากร สงั คม และ
วัฒนธรรมในทวปี เอเชีย
(แนวตอบ เชน่ การพัฒนาอุตสาหกรรมสมยั ใหม่ ความร้เู รอ่ื งสุขภาพอนามยั ของประชากรความกา้ วหนา้
ทางด้านการแพทย์ ความเชือ่ ทางศาสนา นโยบายด้านประชากรของแต่ละประเทศ เปน็ ตน้ )
2) หากนักเรยี นจะประกอบอาชพี เช่น นักธรุ กจิ เจ้าของธุรกจิ ทำพรม เกษตรกรที่ทนั สมยั
นกั เรยี น จะตดั สินใจเลอื กบริเวณใดเป็นแหล่งประกอบอาชพี นัน้
(แนวตอบ เช่น เลอื กบรเิ วณท่มี ีการพฒั นาเปน็ สงั คมเมือง เน่อื งจากมีความเจริญก้าวหนา้ ทางด้านเทคโ นโ ลยี
สมัยใหม่ อันส่งผลให้เกิดย่านอุตสาหกรรมขึ้นตามเมืองต่าง ๆ ของทวีปเอเชียที่มีโครงสร้างพื้นฐานและสิ่ง
อำนวยความสะดวกมากกว่าพ้ืนท่ีในชนบท จึงมีความเหมาะสมในการ ประกอบอาชีพที่เกี่ยวข้องกับการ
ดำเนนิ กิจกรรมทางเศรษฐกจิ เป็นอยา่ งย่ิง

ขน้ั ท่ี 5 การสรปุ เพือ่ ตอบคำถาม
1. นกั เรียนช่วยกันสรุปปจั จยั ทางกายภาพและสงั คมอันสง่ ผลตอ่ ทำเลทต่ี ้ัง กจิ กรรมทางสังคม

ตลอดจนการยอมรบั และการผสมผสานทางดา้ นสังคมและวฒั นธรรมของทวปี เอเชีย เพ่ือตอบคำถามทาง
ภูมิศาสตร์ โดยมคี รูเปน็ ผู้ชแี้ นะ

2. ใหน้ ักเรยี นทำใบงานท่ี 7.3 เรอ่ื ง ลักษณะประชากรของทวีปเอเชยี และใบงานท่ี 7.4 เร่ือง
ลกั ษณะสังคมและวัฒนธรรมของทวปี เอเชีย เพ่ือทดสอบความรู้ทไ่ี ด้ศึกษามา

ขั้นสรปุ

1. ครูให้ตัวแทนกลุม่ ออกมานำเสนอข้อมูลการศึกษาลักษณะประชากรของทวีปเอเชีย ทั้งในด้านการ
ตัง้ ถิน่ ฐานการเปลีย่ นแปลงโครงสร้างประชากร ตลอดจนลักษณะทางสังคมและวฒั นธรรม

2. นักเรียนกลุ่มผู้ฟังร่วมกันแสดงความคิดเห็นและข้อเสนอแนะ ครูตรวจสอบความถูกต้องของ
คำตอบ และชว่ ยอธิบายความรเู้ สริมเพิ่มเติมให้สมบูรณย์ ่งิ ข้นึ

3. ครูและนักเรียนร่วมกันสรุปความรู้เกี่ยวกับลักษณะประชากรของทวีปเอเชีย ทั้งในด้านการตั้งถ่ิน
ฐานการเปลี่ยนแปลงโครงสร้างประชากร ตลอดจนลักษณะทางสังคมและวัฒนธรรม หรือใช้ PPT สรุป
สาระสำคญั ของเนอ้ื หา

4. นกั เรียนทำแบบฝึกสมรรถนะฯ ภูมศิ าสตร์ ม.1 เรือ่ ง ลักษณะประชากร สังคม และวัฒนธรรมของ
ทวีปเอเชยี เพ่อื ทดสอบความร้ทู ไี่ ดศ้ กึ ษามา

ข้ันประเมนิ

1. ครูประเมนิ ผลโดยสังเกตจากการตอบคำถาม การร่วมกันทำงาน และการนำเสนอผลงานหนา้ ช้นั เรียน
2. ครตู รวจสอบผลจากการทำใบงาน และแบบฝึกสมรรถนะภูมศิ าสตร์ ม.1

๙. สอ่ื /แหลง่ การเรยี นรู้
1) หนงั สือเรียน สงั คมศึกษาพื้นฐาน ม.1
2) หนังสือคน้ ควา้ เพ่ิมเติม
3) เคร่อื งมือทางภูมิศาสตร์ ไดแ้ ก่ ลูกโลก แผนท่ี เข็มทศิ รปู ถ่ายทางอากาศ ภาพถา่ ยจากดาวเทยี ม

และเครื่องมืออ่ืน ๆ

แผนการจดั การเรียนรูท้ ่ี ๑๘

กลุ่มสาระการเรยี นรู้ สงั คมศึกษา ศาสนาและวัฒนธรรม ชัน้ มธั ยมศกึ ษาปที ี่ 1

รายวชิ า ศาสนา ศีลธรรม จริยธรรม ส 21101 ภาคเรยี นที่ 1 ปกี ารศกึ ษา 2565

หนว่ ยการเรยี นรู้ที่ ๙ ทวีปเอเชีย เวลา ๙ ช่ัวโมง

เรอ่ื ง ภมู ภิ าคต่าง ๆ ของทวีปเอเชยี เวลา ๓ ช่ัวโมง

ผู้สอน นางสาวนพวรรณ ศรบี านชืน่ วันที่ ……… เดอื น …………………. พ.ศ. ……………

1. สาระสำคญั
เครอื่ งมอื ทางภูมิศาสตร์สามารถนำไปใช้ในการสืบค้นข้อมลู เพื่อวเิ คราะหล์ กั ษณะภมู ิประเทศ ลักษณะ

ภมู อิ ากาศและทรพั ยากรธรรมชาตขิ องทวปี เอเชยี ทำเลที่ต้ังของกจิ กรรมทางเศรษฐกจิ และสงั คมในทวีปเอเชยี

มีความสมั พันธ์กับลักษณะภูมิประเทศ ภมู ิอากาศและทรัพยากรธรรมชาติ ปัจจยั ทางกายภาพและปัจจัยทาง

สงั คมมีผลต่อการเปล่ยี นแปลงทางประชากร เศรษฐกิจ สังคม และวัฒนธรรมในทวีปเอเชีย

2. ตวั ชวี้ ัดชัน้ ปี
ส 5.1 ม.1/1 วิเคราะห์ลกั ษณะทางกายภาพของทวีปเอเชยี ทวีปออสเตรเลีย และโอเชยี เนีย
โดยใชเ้ ครอ่ื งมือทางภูมศิ าสตรส์ ืบคน้ ข้อมูล
ส 5.2 ม.1/1 สำรวจและระบุทำเลที่ตง้ั ของกจิ กรรมทางเศรษฐกิจและสังคมในทวปี เอเชีย ทวีป
ออสเตรเลีย และโอเชยี เนีย

3. จุดประสงค์การเรียนรู้
1. วเิ คราะห์ลกั ษณะทางกายภาพของภมู ภิ าคต่าง ๆ ทวปี เอเชยี ได้
2. ระบุทำเลทีต่ ง้ั ของกจิ กรรมทางเศรษฐกจิ และสังคมของภูมภิ าคตา่ ง ๆ ทวปี เอเชียได้
3. บอกความสมั พันธร์ ะหวา่ งประชากร ส่งิ แวดล้อม เศรษฐกิจ สงั คมและวัฒนธรรมของภูมภิ าค

ตา่ ง ๆ ของทวปี เอเชียได้
4. วเิ คราะหก์ ารเปลย่ี นแปลงโครงสร้างทางประชากร สงิ่ แวดล้อม เศรษฐกิจ สงั คมและวัฒนธรรม

ของภมู ิภาคตา่ ง ๆ ทวีปเอเชยี ได้

4. การวัดและประเมินผลการเรียนรู้

ด้านนความรู้ (K) ด้านคณุ ธรรม จรยิ ธรรม ดา้ นทักษะ/กระบวนการ (P)
การวดั และประเมนิ ผลก่อน และคา่ นยิ ม (A)
เรียน แบบทดสอบกอ่ นเรียน • ประเมนิ พฤตกิ รรมในการ
เรอ่ื ง ลกั ษณะทางกายภาพ • ประเมนิ พฤติกรรมในการ ทำงานเป็นรายบุคคลหรือ
ทำงานเป็นรายบุคคลในดา้ น เปน็ กลมุ่ ในด้านการส่ือสาร
ของทวปี เอเชีย ความซอื่ สัตยส์ ุจรติ ความมี การคดิ การแกป้ ัญหา ฯลฯ
วินัย ความใฝ่เรียนรู้ ความมี
ทรพั ยากรธรรมชาติของ ทวีป เหตผุ ล ฯลฯ

เอเชยี

๕. สาระการเรยี นรู้
1. ลักษณะทางกายภาพของทวีปเอเชยี

2. ทำเลที่ตงั้ ของกจิ กรรมทางเศรษฐกจิ และสังคมในทวปี เอเชยี

3. การเปล่ยี นแปลงโครงสรา้ งทางประชากร ส่งิ แวดลอ้ ม เศรษฐกิจ สังคมและวัฒนธรรมในทวีปเอเชยี

6. การรเู้ รือ่ งภูมิศาสตร์ (Geo – Literacy)

ความสามารถทางภูมศิ าสตร์ กระบวนการทางภูมิศาสตร์ ทักษะทางภูมิศาสตร์

1. ความเขา้ ใจระบบธรรมชาติ 1. การตัง้ คำถามเชิงภมู ศิ าสตร์ 1. การสังเกต
และ 2. การรวบรวมขอ้ มลู 2. การแปลความข้อมลู ทาง
3. การจัดการข้อมูล ภมู ิศาสตร์
มนุษย์ 4. การวิเคราะหข์ ้อมูล 3. การใช้เทคนคิ และเครื่องมือทาง
2. การใช้เหตผุ ลทางภมู ิศาสตร์ 5. การสรปุ เพ่ือตอบคำถาม
3. การตัดสนิ ใจอยา่ งเป็นระบบ ภูมศิ าสตร์
4. การใช้เทคโนโลยี
5. การคิดแบบองคร์ วม
6. การคดิ เชงิ พ้ืนท่ี

7. สมรรถนะสำคัญของผเู้ รียนและคณุ ลกั ษณะอนั พึงประสงค์

สมรรถนะสำคญั ของผูเ้ รียน คุณลักษณะอันพึงประสงค์

1. ความสามารถในการส่ือสาร 1. มวี ินยั
2. ความสามารถในการคิด 2. ใฝเ่ รียนรู้
3. มุ่งมั่นในการทำงาน
1) คิดวิเคราะห์
2) คิดสงั เคราะห์

8. กิจกรรมการเรียนรู้
วิธสี อนแบบกระบวนการทางภมู ิศาสตร์ (Geographic Inquiry Process)

ชั่วโมงท่ี ๔๕

ขนั้ นำ

1. ครสู นทนากับนกั เรยี นเกีย่ วกบั การแข่งขนั กีฬาเอเชียนเกมส์ และพูดคุยเก่ียวกบั จุดประสงคใ์ นการแข่งขัน
2. ครใู หน้ ักเรียนดูแผนที่ทวปี เอเชียแลว้ ใชค้ ำถามกระตนุ้ นักเรยี นว่า จากแผนทส่ี ามารถแบง่ ไดเ้ ปน็ กภ่ี ูมิภาค
คืออะไรบ้าง และเพราะเหตุใด

(แนวตอบ เชน่ ทวีปเอเชีย สามารถแบ่งไดเ้ ปน็ 5 ภูมิภาค คอื เอเชยี กลาง เอเชยี ตะวันตกเฉยี งใต้ เอเชียใต้
เอเชยี ตะวันออกเฉยี งใต้ เอเชียตะวันออก เน่ืองจากมีสภาพแวดล้อม อาณาเขต การนับถือ ศาสนา การแบง่
เชื้อชาติ ตลอดจนทรัพยากรธรรมชาตทิ ่ีแตกต่างกนั )

ขนั้ สอน

ข้ันที่ 1 การต้ังคำถามเชิงภูมิศาสตร์
1. ครใู ห้นกั เรียนดูแผนทแ่ี สดงลักษณะภูมปิ ระเทศของเอเชียกลางและเอเชียตะวันตกเฉยี งใต้ จาก

หนงั สือเรียนสงั คมศกึ ษาฯ ม.1 แล้วให้นกั เรยี นช่วยกันบอกวา่ เห็นอะไรบนแผนที่บ้าง
(แนวตอบ เช่น ชอื่ ประเทศ อาณาเขต แนวตดิ ต่อ ช่อื ทะเล ชอ่ื เกาะ มาตราสว่ น)

2. ครูใหน้ ักเรียนชว่ ยกนั ต้ังประเด็นคำถามเชงิ ภมู ิศาสตรเ์ ก่ียวกบั ลักษณะภูมปิ ระเทศของเอเชียกลาง
และเอเชยี ตะวนั ตกเฉยี งใต้ เพือ่ คน้ หาคำตอบ เช่น

1) อาณาเขตของเอเชียกลางและเอเชียตะวันตกเฉียงใต้ตดิ ต่อกบั ดินแดนใดบ้าง
2) ศูนยก์ ลางทางเศรษฐกิจของเอเชยี กลางและเอเชยี ตะวนั ตกเฉยี งใตอ้ ยู่ในบรเิ วณใด
3) การดำเนนิ ชวี ติ ชีวิตของผู้คนในเอเชยี กลางและเอเชยี ตะวนั ตกเฉยี งใต้มีความเหมอื นหรอื
แตกต่างกนั อย่างไร
4) ลกั ษณะภูมปิ ระเทศของเอเชียกลางและเอเชยี ตะวนั ตกเฉียงใตเ้ หมาะแก่การประกอบอาชีพ
ใดบา้ ง

ข้ันท่ี 2 การรวบรวมขอ้ มูล
1. ครูใหน้ ักเรยี นแบ่งกลุ่มกลุ่มละ 5 - 6 คน เลอื กประธานกลมุ่ สืบค้นข้อมูลเกย่ี วกบั ภมู ภิ าคเอเชยี

กลางจากหนังสือเรียนสงั คมศึกษาฯ ม.1 ในประเดน็ ต่อไปนี้
1) ลกั ษณะภูมิประเทศ
2) อารยธรรม/ประวัตศิ าสตร์ดง้ั เดิม
3) ศาสนา
4) วถิ ีชีวิต
5) แหล่งทรพั ยากรธรรมชาตทิ สี่ ำคัญต่อเศรษฐกจิ

2. ครใู หน้ ักเรียนนำขอ้ มูลทไี่ ด้รวบรวม มาแลกเปลี่ยนเรียนรูร้ ะหว่างกันภายในกลุ่ม
3. ครูใหน้ ักเรยี นกลมุ่ เดมิ สบื คน้ ข้อมูลเก่ยี วกับภมู ิภาคเอเชียตะวนั ตกเฉยี งใตต้ ามแผนทแ่ี สดงลักษณะ

ภูมปิ ระเทศของเอเชยี ใต้ จากหนังสอื เรียนสังคมศึกษาฯ ม.1 ในประเด็นเดมิ
4. ครูใหน้ ักเรยี นนำข้อมูลทไ่ี ดร้ วบรวมมาแลกเปลยี่ นเรียนรูร้ ะหว่างกนั ภายในกลุ่ม

5. ครูให้นักเรียนดูภาพประกอบที่เกี่ยวข้องกับภูมิภาคเอเชียตะวันตกเฉียงใต้ เพื่อเชื่อมโยงข้อมูล
เพม่ิ เติม

6. สมาชกิ ภายในกลมุ่ ช่วยกันคัดเลอื กขอ้ มลู ทนี่ ำเสนอเพื่อใหไ้ ดข้ ้อมูลทถี่ ูกต้อง

ขนั้ ที่ 3 การจดั การขอ้ มูล
1. ครูใหน้ ักเรียนดูภาพวิถีชวี ิตของผู้คนในเขตพนื้ ทีท่ ะเลทราย จากหนงั สือเรียนสังคมศึกษาฯ

ม.1 แลว้ เชื่อมโยงข้อมูลเพ่ิมเติม

2. ครใู หน้ ักเรียนกลุม่ เดมิ อภิปรายเช่อื มโยงเกย่ี วกับแหลง่ ปโิ ตรเลยี มบริเวณอา่ วเปอร์เซีย จากหนังสอื
เรียนสงั คมศึกษาฯ ม.1 เพื่อเป็นการรวบรวมและเชอื่ มโยงข้อมูลเกี่ยวกบั ภมู ิภาคเอเชยี ตะวันตกเฉียงใตเ้ พิ่มเตมิ

3. ครูให้นักเรียนช่วยกันนำข้อมูลที่ทำการรวบรวมมาได้แปลความเชื่อมโยงเพิ่มเติมถึงความเหมือน
และความแตกต่างของภูมภิ าคเอเชียกลางและเอเชียตะวนั ตกเฉยี งใตใ้ นแตล่ ะด้าน

4. นกั เรียนทำการตรวจสอบขอ้ มูล โดยตรวจสอบความถกู ตอ้ งของเน้ือหา จากในแผนท่ีและหนงั สือ
เรยี นสังคมศึกษาฯ ม.1

5. ครใู ห้นกั เรยี นแตล่ ะกลุ่มนำเสนอข้อมลู จากการศึกษาภูมิภาคเอเชียกลางและเอเชยี ตะวนั ตกเฉียงใต้
โดยครูชแี้ นะเพิ่มเติม

ชัว่ โมงที่ ๔๖

ขัน้ ท่ี 4 การวเิ คราะหแ์ ละแปลผลข้อมลู
1. ครใู หส้ มาชกิ ในแตล่ ะกลุ่มนำความรทู้ ี่ได้จากการคน้ หาและสำรวจมาวิเคราะหเ์ พ่ือลงข้อสรุปแล้ว

นำมาเช่อื มโยงกบั ความรเู้ ดิม
2. แต่ละกลุม่ สง่ ตัวแทนกลุ่มนำเสนอข้อมลู ท่ีได้จากการวิเคราะหม์ าอธิบายหนา้ ชั้นเรียนเพื่อใหเ้ กดิ

ความรทู้ กี่ ว้างขวางข้นึ
ขั้นที่ 5 การสรปุ เพื่อตอบคำถาม
1. นักเรยี นช่วยกันสรุปความรูเ้ รอื่ ง ภูมิภาคเอเชยี กลางและเอเชยี ตะวันตกเฉยี งใต้ เพ่ือตอบคำถาม

ทางภมู ิศาสตร์ โดยมคี รเู ปน็ ผู้ชี้แนะ
2. ให้นกั เรยี นทำใบงานท่ี 11.6 เรอ่ื ง ลักษณะทางกายภาพของภมู ภิ าคเอเชียกลางและเอเชยี

ตะวันตกเฉียงใต้เพ่อื ทดสอบความรทู้ ่ีได้ศึกษามา

ชั่วโมงที่ ๔๗

ข้ันสอน

ขัน้ ที่ 1 การตัง้ คำถามเชงิ ภูมิศาสตร์
1. ครใู หน้ ักเรยี นดูแผนท่ีแสดงลกั ษณะภมู ปิ ระเทศของเอเชียใต้ จากหนังสอื เรยี นสังคมศึกษาฯ ม.1

แล้วให้นกั เรยี นชว่ ยกนั บอกว่า เหน็ อะไรบนแผนทบ่ี ้าง
(แนวตอบ เช่น ช่ือประเทศ อาณาเขต แนวตดิ ต่อ ชอ่ื ทะเล ช่อื เกาะ ช่ือแมน่ ้ำ มาตราสว่ น)

2. ครูใหน้ กั เรียนช่วยกนั ต้งั ประเดน็ คำถามเชิงภมู ิศาสตรเ์ กี่ยวกับลักษณะภมู ปิ ระเทศของเอเชยี ใต้
เพ่ือค้นหาคำตอบ เชน่

1) อาณาเขตของเอเชยี ใตต้ ดิ ตอ่ กับดินแดนใดบา้ ง
2) ประชากรในภมู ภิ าคเอเชียใตม้ ักมีการตัง้ ถนิ่ ฐานในบริเวณใดของภูมิภาคมากทีส่ ดุ เพราะเหตุใด
3) สภาพสังคมของภมู ภิ าคเอเชยี ใต้มมี ีลักษณะเปน็ อยา่ งไร
4) หากมกี ารกล่าวถงึ ภูมิภาคเอเชียใต้ นกั เรียนจะนกึ ถึงส่งิ ใดมากทสี่ ดุ เพราะเหตุใด

ข้นั ที่ 2 การรวบรวมขอ้ มลู

1. ครูให้นกั เรยี นแบ่งกล่มุ กลุ่มละ 5 - 6 คน เลือกประธานกลุ่ม สืบคน้ ข้อมูลเกี่ยวกบั ภูมภิ าคเอเชีย
ใตจ้ ากหนงั สือเรียนสงั คมศกึ ษาฯ ม.1 ในประเดน็ ต่อไปนี้

1) เทือกเขาสูท่ ี่ราบลุ่มแม่น้ำ
2) อารยธรรมลุม่ แมน่ ้ำสนิ ธุ
3) แหลง่ กำเนิดศาสนา
4) วถิ ีชีวิต
5) แหลง่ ศูนย์กลางเครื่องเทศและชา
6) ฮอลลวี ดู แหง่ บอมเบย์
7) ศนู ยเ์ ทคโนโลยี
2. ครใู ห้นกั เรียนนำข้อมลู ท่ีไดร้ วบรวม มาแลกเปลี่ยนเรียนรู้ระหว่างกันภายในกลุ่ม
3. สมาชิกภายในกลมุ่ ชว่ ยกนั คัดเลือกข้อมลู ทน่ี ำเสนอเพื่อให้ไดข้ ้อมลู ทถ่ี ูกต้อง

ขนั้ ที่ 3 การจดั การขอ้ มลู

1. ครใู หน้ ักเรียนดภู าพประกอบทเ่ี ก่ียวข้องกบั วิถีชวี ติ เครื่องเทศ และสนิ ค้าออกสำคัญของภูมิภาค
เอเชยี ใต้เพ่ิมเตมิ แลว้ ชว่ ยกนั นำขอ้ มูลทท่ี ำการรวบรวมมาได้แปลความเชอ่ื มโยงเพ่ิมเติมถึงลักษณะของภูมิภาค
เอเชยี ใตใ้ นแตล่ ะดา้ น

2. นกั เรยี นทำการตรวจสอบขอ้ มลู โดยตรวจสอบความถูกตอ้ งของเน้ือหา จากในแผนท่ีและหนงั สือ
เรยี นสังคมศึกษาฯ ม.1

3. ครูให้นักเรยี นแต่ละกลมุ่ นำเสนอข้อมูลจากการศึกษาภูมภิ าคเอเชยี ใต้ โดยครูชีแ้ นะเพม่ิ เตมิ
ขั้นที่ 4 การวิเคราะห์และแปลผลข้อมูล

1. ครใู ห้สมาชกิ ในแต่ละกลุ่มนำความรูท้ ี่ไดจ้ ากการคน้ หาและสำรวจมาวเิ คราะห์เพือ่ ลงข้อสรปุ แล้ว
นำมาเช่อื มโยงกับความรูเ้ ดิม

2. แตล่ ะกลุ่มสง่ ตัวแทนกลุม่ นำเสนอข้อมลู ท่ีได้จากการวิเคราะห์มาอธบิ ายหนา้ ช้ันเรียนเพอ่ื ให้เกิด
ความรทู้ ก่ี ว้างขวางข้นึ

ขัน้ ที่ 5 การสรุปเพ่ือตอบคำถาม
1. ครูให้นักเรียนแต่ละกลุ่มดูภาพเมืองเจนไน ประเทศอินเดีย จากหนังสือเรียนสังคมศึกษาฯ ม.1

แล้วอภปิ รายร่วมกันภายในกลุ่ม
2. นักเรยี นช่วยกันสรปุ ความรเู้ รือ่ ง ภมู ภิ าคเอเชยี ใต้ เพื่อตอบคำถามทางภูมศิ าสตร์ โดยมีครเู ป็นผูช้ แ้ี นะ

๙. สอ่ื /แหลง่ การเรียนรู้
1) หนังสอื เรียน สงั คมศึกษาพ้นื ฐาน ม.1
2) หนงั สือค้นคว้าเพิ่มเติม
3) เครือ่ งมือทางภูมิศาสตร์ ได้แก่ ลูกโลก แผนท่ี เข็มทศิ รปู ถ่ายทางอากาศ ภาพถา่ ยจากดาวเทยี ม

และเครื่องมืออื่น ๆ

แผนการจัดการเรยี นรูท้ ่ี ๑๙

กลมุ่ สาระการเรียนรู้ สังคมศึกษา ศาสนาและวัฒนธรรม ช้นั มัธยมศกึ ษาปที ่ี 1

รายวิชา ศาสนา ศลี ธรรม จริยธรรม ส 21101 ภาคเรยี นที่ 1 ปีการศึกษา 2565

หนว่ ยการเรียนรู้ท่ี ๙ ทวีปเอเชยี เวลา ๙ ช่ัวโมง

เรื่อง ภมู ภิ าคต่าง ๆ ของทวีปเอเชยี เวลา ๓ ชั่วโมง

ผสู้ อน นางสาวนพวรรณ ศรบี านชนื่ วันท่ี ……… เดอื น …………………. พ.ศ. ……………

1. สาระสำคัญ
เคร่อื งมอื ทางภูมิศาสตรส์ ามารถนำไปใช้ในการสบื คน้ ข้อมลู เพ่อื วเิ คราะห์ลกั ษณะภูมิประเทศ ลกั ษณะ

ภูมอิ ากาศและทรพั ยากรธรรมชาตขิ องทวีปเอเชยี ทำเลท่ีต้ังของกจิ กรรมทางเศรษฐกิจและสังคมในทวีปเอเชีย

มคี วามสมั พันธ์กบั ลกั ษณะภมู ิประเทศ ภมู ิอากาศและทรัพยากรธรรมชาติ ปัจจยั ทางกายภาพและปจั จยั ทาง

สังคมมผี ลตอ่ การเปลย่ี นแปลงทางประชากร เศรษฐกิจ สังคม และวฒั นธรรมในทวีปเอเชยี

2. ตวั ชีว้ ัดช้นั ปี
ส 5.1 ม.1/1 วเิ คราะหล์ ักษณะทางกายภาพของทวปี เอเชยี ทวปี ออสเตรเลีย และโอเชยี เนยี
โดยใช้เคร่ืองมือทางภูมิศาสตร์สบื ค้นขอ้ มลู
ส 5.2 ม.1/1 สำรวจและระบุทำเลทีต่ ัง้ ของกจิ กรรมทางเศรษฐกิจและสงั คมในทวีปเอเชีย ทวีป
ออสเตรเลยี และโอเชยี เนยี

3. จุดประสงคก์ ารเรียนรู้
1. วิเคราะห์ลกั ษณะทางกายภาพของภมู ิภาคตา่ ง ๆ ทวีปเอเชยี ได้
2. ระบุทำเลท่ีตั้งของกิจกรรมทางเศรษฐกิจและสงั คมของภูมิภาคตา่ ง ๆ ทวปี เอเชียได้
3. บอกความสมั พนั ธ์ระหว่างประชากร ส่งิ แวดล้อม เศรษฐกิจ สงั คมและวัฒนธรรมของภมู ิภาค

ตา่ ง ๆ ของทวีปเอเชยี ได้
4. วเิ คราะห์การเปลีย่ นแปลงโครงสรา้ งทางประชากร สิง่ แวดลอ้ ม เศรษฐกิจ สังคมและวัฒนธรรม

ของภูมภิ าคต่าง ๆ ทวปี เอเชียได้

4. การวดั และประเมินผลการเรียนรู้

ดา้ นคุณธรรม จริยธรรม

ด้านนความรู้ (K) และค่านยิ ม (A) ดา้ นทักษะ/กระบวนการ (P)

การวัดและประเมินผลก่อน • ประเมนิ พฤติกรรมในการ • ประเมินพฤติกรรมในการ
ทำงานเป็นรายบคุ คลหรือ
เรียน แบบทดสอบก่อนเรียน ทำงานเป็นรายบุคคลในด้าน เป็นกล่มุ ในด้านการสื่อสาร
การคิด การแก้ปัญหา ฯลฯ
เรือ่ ง ภูมิภาคตา่ ง ๆ ของทวีป ความซ่ือสัตย์สจุ ริต ความมี

เอเชีย วนิ ยั ความใฝ่เรยี นรู้ ความมี
เหตุผล ฯลฯ

๕. สาระการเรยี นรู้
1. ลักษณะทางกายภาพของทวีปเอเชยี

2. ทำเลที่ตงั้ ของกจิ กรรมทางเศรษฐกจิ และสังคมในทวปี เอเชีย

3. การเปล่ยี นแปลงโครงสรา้ งทางประชากร ส่งิ แวดล้อม เศรษฐกิจ สังคมและวัฒนธรรมในทวีปเอเชีย

6. การรเู้ รือ่ งภูมิศาสตร์ (Geo – Literacy)

ความสามารถทางภูมศิ าสตร์ กระบวนการทางภูมิศาสตร์ ทกั ษะทางภูมิศาสตร์

1. ความเขา้ ใจระบบธรรมชาติ 1. การตัง้ คำถามเชิงภมู ศิ าสตร์ 1. การสังเกต
และ 2. การรวบรวมขอ้ มลู 2. การแปลความข้อมลู ทาง
3. การจัดการข้อมูล ภมู ิศาสตร์
มนุษย์ 4. การวิเคราะหข์ ้อมูล 3. การใชเ้ ทคนคิ และเคร่ืองมือทาง
2. การใช้เหตผุ ลทางภมู ิศาสตร์ 5. การสรปุ เพ่ือตอบคำถาม
3. การตัดสนิ ใจอยา่ งเป็นระบบ ภมู ศิ าสตร์
4. การใช้เทคโนโลยี
5. การคดิ แบบองค์รวม
6. การคดิ เชิงพ้ืนท่ี

7. สมรรถนะสำคัญของผเู้ รียนและคณุ ลกั ษณะอนั พึงประสงค์

สมรรถนะสำคญั ของผูเ้ รียน คุณลักษณะอนั พงึ ประสงค์

1. ความสามารถในการส่ือสาร 1. มวี ินยั
2. ความสามารถในการคิด 2. ใฝเ่ รียนรู้
3. มุ่งมัน่ ในการทำงาน
1) คิดวิเคราะห์
2) คิดสงั เคราะห์

8. กิจกรรมการเรียนรู้
วิธสี อนแบบกระบวนการทางภมู ิศาสตร์ (Geographic Inquiry Process)

ชั่วโมงที่ ๔๕

ขนั้ นำ

1. ครสู นทนากับนกั เรยี นเกีย่ วกบั การแข่งขนั กีฬาเอเชียนเกมส์ และพูดคยุ เกยี่ วกบั จุดประสงคใ์ นการแข่งขนั
2. ครใู หน้ ักเรียนดูแผนที่ทวปี เอเชียแลว้ ใชค้ ำถามกระตนุ้ นักเรยี นว่า จากแผนทีส่ ามารถแบง่ ได้เปน็ ก่ภี ูมิภาค
คืออะไรบ้าง และเพราะเหตุใด

(แนวตอบ เชน่ ทวีปเอเชีย สามารถแบ่งไดเ้ ปน็ 5 ภูมภิ าค คอื เอเชียกลาง เอเชยี ตะวันตกเฉียงใต้ เอเชียใต้
เอเชยี ตะวันออกเฉยี งใต้ เอเชียตะวันออก เน่ืองจากมีสภาพแวดลอ้ ม อาณาเขต การนับถือ ศาสนา การแบ่ง
เชื้อชาติ ตลอดจนทรัพยากรธรรมชาตทิ ่ีแตกต่างกนั )

ขนั้ สอน

ข้ันที่ 1 การต้ังคำถามเชิงภูมิศาสตร์
1. ครใู ห้นกั เรียนดูแผนทแ่ี สดงลักษณะภูมปิ ระเทศของเอเชียกลางและเอเชยี ตะวันตกเฉียงใต้ จาก

หนงั สือเรียนสงั คมศกึ ษาฯ ม.1 แล้วให้นกั เรียนช่วยกนั บอกว่า เห็นอะไรบนแผนทบ่ี า้ ง
(แนวตอบ เช่น ชอื่ ประเทศ อาณาเขต แนวติดต่อ ช่อื ทะเล ชอื่ เกาะ มาตราส่วน)

2. ครูใหน้ ักเรียนชว่ ยกนั ต้ังประเด็นคำถามเชิงภูมิศาสตร์เก่ียวกับลกั ษณะภูมปิ ระเทศของเอเชยี กลาง
และเอเชยี ตะวนั ตกเฉยี งใต้ เพือ่ คน้ หาคำตอบ เช่น

1) อาณาเขตของเอเชียกลางและเอเชียตะวนั ตกเฉยี งใต้ตดิ ต่อกับดินแดนใดบ้าง
2) ศูนยก์ ลางทางเศรษฐกิจของเอเชยี กลางและเอเชยี ตะวนั ตกเฉยี งใตอ้ ยู่ในบริเวณใด
3) การดำเนนิ ชวี ติ ชีวิตของผู้คนในเอเชียกลางและเอเชยี ตะวนั ตกเฉียงใตม้ ีความเหมือนหรือ
แตกต่างกนั อย่างไร
4) ลกั ษณะภูมปิ ระเทศของเอเชียกลางและเอเชยี ตะวนั ตกเฉยี งใตเ้ หมาะแก่การประกอบอาชีพ
ใดบา้ ง

ข้ันท่ี 2 การรวบรวมขอ้ มูล
1. ครูใหน้ ักเรยี นแบ่งกลุ่มกลุ่มละ 5 - 6 คน เลอื กประธานกลุ่ม สบื คน้ ข้อมลู เกี่ยวกบั ภมู ภิ าคเอเชีย

กลางจากหนังสือเรียนสงั คมศึกษาฯ ม.1 ในประเดน็ ต่อไปน้ี
1) ลกั ษณะภูมิประเทศ
2) อารยธรรม/ประวัตศิ าสตร์ด้งั เดมิ
3) ศาสนา
4) วถิ ีชีวิต
5) แหล่งทรพั ยากรธรรมชาตทิ ่สี ำคัญต่อเศรษฐกจิ

2. ครใู หน้ ักเรียนนำขอ้ มูลทไี่ ด้รวบรวม มาแลกเปลยี่ นเรยี นร้รู ะหวา่ งกนั ภายในกลุ่ม
3. ครูใหน้ ักเรยี นกลมุ่ เดมิ สบื คน้ ข้อมูลเก่ยี วกบั ภูมภิ าคเอเชียตะวันตกเฉยี งใต้ตามแผนท่ีแสดงลกั ษณะ

ภูมปิ ระเทศของเอเชยี ใต้ จากหนงั สอื เรียนสังคมศึกษาฯ ม.1 ในประเด็นเดิม
4. ครูใหน้ ักเรยี นนำข้อมูลทไ่ี ดร้ วบรวมมาแลกเปล่ียนเรยี นรู้ระหว่างกันภายในกลุ่ม

5. ครูให้นักเรียนดูภาพประกอบที่เกี่ยวข้องกับภูมิภาคเอเชียตะวันตกเฉียงใต้ เพื่อเชื่อมโยงข้อมูล
เพม่ิ เติม

6. สมาชกิ ภายในกลมุ่ ช่วยกันคัดเลือกขอ้ มลู ท่ีนำเสนอเพ่ือให้ไดข้ ้อมูลท่ถี ูกต้อง

ขนั้ ที่ 3 การจดั การขอ้ มูล
1. ครูใหน้ ักเรียนดูภาพวิถีชวี ิตของผู้คนในเขตพน้ื ทีท่ ะเลทราย จากหนังสอื เรียนสังคมศึกษาฯ

ม.1 แลว้ เชื่อมโยงข้อมูลเพ่ิมเติม

2. ครใู หน้ ักเรียนกลุม่ เดมิ อภิปรายเช่อื มโยงเกย่ี วกับแหลง่ ปโิ ตรเลยี มบริเวณอา่ วเปอร์เซีย จากหนังสือ
เรียนสงั คมศึกษาฯ ม.1 เพื่อเป็นการรวบรวมและเชอื่ มโยงข้อมูลเกี่ยวกบั ภมู ิภาคเอเชยี ตะวันตกเฉยี งใต้เพ่ิมเตมิ

3. ครูให้นักเรียนช่วยกันนำข้อมูลที่ทำการรวบรวมมาได้แปลความเชื่อมโยงเพิ่มเติมถึงความเหมือน
และความแตกต่างของภูมภิ าคเอเชียกลางและเอเชียตะวนั ตกเฉยี งใตใ้ นแตล่ ะด้าน

4. นกั เรียนทำการตรวจสอบขอ้ มูล โดยตรวจสอบความถกู ตอ้ งของเน้ือหา จากในแผนท่ีและหนังสือ
เรยี นสังคมศึกษาฯ ม.1

5. ครูให้นกั เรยี นแตล่ ะกลุ่มนำเสนอข้อมลู จากการศึกษาภูมิภาคเอเชียกลางและเอเชียตะวนั ตกเฉียงใต้
โดยครูชแี้ นะเพิ่มเติม

ชัว่ โมงที่ ๔๖

ขัน้ ที่ 4 การวเิ คราะหแ์ ละแปลผลข้อมลู
1. ครใู หส้ มาชิกในแตล่ ะกลุ่มนำความรทู้ ี่ได้จากการคน้ หาและสำรวจมาวิเคราะหเ์ พ่ือลงข้อสรุปแล้ว

นำมาเช่อื มโยงกบั ความรเู้ ดิม
2. แตล่ ะกลุม่ ส่งตัวแทนกลุ่มนำเสนอข้อมลู ท่ีได้จากการวิเคราะหม์ าอธิบายหนา้ ชั้นเรียนเพื่อใหเ้ กิด

ความรทู้ ี่กว้างขวางข้นึ
ขั้นที่ 5 การสรปุ เพื่อตอบคำถาม
1. นกั เรยี นช่วยกันสรุปความรูเ้ รอื่ ง ภูมิภาคเอเชยี กลางและเอเชยี ตะวันตกเฉยี งใต้ เพ่ือตอบคำถาม

ทางภมู ิศาสตร์ โดยมคี รเู ปน็ ผู้ชี้แนะ
2. ใหน้ กั เรยี นทำใบงานท่ี 11.6 เรอ่ื ง ลักษณะทางกายภาพของภมู ภิ าคเอเชียกลางและเอเชีย

ตะวันตกเฉียงใต้เพ่อื ทดสอบความรทู้ ่ีได้ศึกษามา

ชั่วโมงที่ ๔๗

ข้ันสอน

ขัน้ ที่ 1 การตัง้ คำถามเชงิ ภูมิศาสตร์
1. ครใู หน้ ักเรียนดูแผนท่ีแสดงลกั ษณะภมู ปิ ระเทศของเอเชียใต้ จากหนังสอื เรยี นสังคมศึกษาฯ ม.1

แล้วให้นักเรียนชว่ ยกนั บอกว่า เหน็ อะไรบนแผนทบ่ี ้าง
(แนวตอบ เช่น ช่ือประเทศ อาณาเขต แนวตดิ ต่อ ชอ่ื ทะเล ช่อื เกาะ ช่ือแมน่ ้ำ มาตราสว่ น)

2. ครูใหน้ กั เรียนช่วยกนั ต้งั ประเดน็ คำถามเชิงภมู ิศาสตรเ์ กี่ยวกับลักษณะภูมปิ ระเทศของเอเชียใต้
เพ่ือค้นหาคำตอบ เชน่

1) อาณาเขตของเอเชยี ใตต้ ดิ ตอ่ กับดินแดนใดบ้าง
2) ประชากรในภมู ภิ าคเอเชียใตม้ ักมีการตัง้ ถนิ่ ฐานในบริเวณใดของภูมภิ าคมากทีส่ ดุ เพราะเหตุใด
3) สภาพสงั คมของภมู ภิ าคเอเชยี ใต้มมี ีลักษณะเปน็ อยา่ งไร
4) หากมกี ารกล่าวถงึ ภูมิภาคเอเชียใต้ นกั เรียนจะนกึ ถึงส่งิ ใดมากทสี่ ดุ เพราะเหตุใด

ข้นั ที่ 2 การรวบรวมขอ้ มลู

1. ครูให้นกั เรยี นแบ่งกล่มุ กลุ่มละ 5 - 6 คน เลือกประธานกลุ่ม สืบคน้ ข้อมูลเกี่ยวกบั ภูมภิ าคเอเชีย
ใตจ้ ากหนงั สือเรียนสงั คมศกึ ษาฯ ม.1 ในประเดน็ ต่อไปนี้

1) เทือกเขาสูท่ ี่ราบลุ่มแม่น้ำ
2) อารยธรรมลุม่ แมน่ ้ำสนิ ธุ
3) แหลง่ กำเนิดศาสนา
4) วถิ ีชีวิต
5) แหลง่ ศูนย์กลางเครื่องเทศและชา
6) ฮอลลวี ดู แหง่ บอมเบย์
7) ศนู ยเ์ ทคโนโลยี
2. ครใู ห้นกั เรียนนำข้อมลู ท่ีไดร้ วบรวม มาแลกเปลี่ยนเรียนรู้ระหว่างกันภายในกลุ่ม
3. สมาชิกภายในกลมุ่ ชว่ ยกนั คัดเลือกข้อมลู ทน่ี ำเสนอเพื่อให้ไดข้ ้อมลู ทถ่ี ูกต้อง

ขนั้ ที่ 3 การจดั การขอ้ มลู

1. ครใู หน้ ักเรียนดภู าพประกอบทเ่ี ก่ียวข้องกบั วิถีชวี ติ เครื่องเทศ และสนิ ค้าออกสำคัญของภูมิภาค
เอเชยี ใต้เพ่ิมเตมิ แลว้ ชว่ ยกนั นำขอ้ มูลทท่ี ำการรวบรวมมาได้แปลความเชอ่ื มโยงเพ่ิมเติมถึงลักษณะของภูมิภาค
เอเชยี ใตใ้ นแตล่ ะดา้ น

2. นกั เรยี นทำการตรวจสอบขอ้ มลู โดยตรวจสอบความถูกตอ้ งของเน้ือหา จากในแผนท่ีและหนงั สือ
เรยี นสังคมศึกษาฯ ม.1

3. ครูให้นักเรยี นแต่ละกลมุ่ นำเสนอข้อมูลจากการศึกษาภูมภิ าคเอเชยี ใต้ โดยครูชีแ้ นะเพม่ิ เตมิ
ขั้นที่ 4 การวิเคราะห์และแปลผลข้อมูล

1. ครใู ห้สมาชกิ ในแต่ละกลุ่มนำความรูท้ ี่ไดจ้ ากการคน้ หาและสำรวจมาวเิ คราะห์เพือ่ ลงข้อสรปุ แล้ว
นำมาเช่อื มโยงกับความรูเ้ ดิม

2. แตล่ ะกลุ่มสง่ ตัวแทนกลุม่ นำเสนอข้อมลู ท่ีได้จากการวิเคราะห์มาอธบิ ายหนา้ ช้ันเรียนเพอ่ื ให้เกิด
ความรทู้ ก่ี ว้างขวางข้นึ

ขัน้ ที่ 5 การสรุปเพ่ือตอบคำถาม
1. ครูให้นักเรียนแต่ละกลุ่มดูภาพเมืองเจนไน ประเทศอินเดีย จากหนังสือเรียนสังคมศึกษาฯ ม.1

แล้วอภปิ รายร่วมกันภายในกลุ่ม
2. นักเรยี นช่วยกันสรปุ ความรเู้ รือ่ ง ภมู ภิ าคเอเชยี ใต้ เพื่อตอบคำถามทางภูมศิ าสตร์ โดยมีครเู ป็นผูช้ แ้ี นะ

๙. สอ่ื /แหลง่ การเรียนรู้
1) หนังสอื เรียน สงั คมศึกษาพ้นื ฐาน ม.1
2) หนงั สือค้นคว้าเพิ่มเติม
3) เครือ่ งมือทางภูมิศาสตร์ ได้แก่ ลูกโลก แผนท่ี เข็มทศิ รปู ถ่ายทางอากาศ ภาพถา่ ยจากดาวเทยี ม

และเครื่องมืออื่น ๆ

แผนการจดั การเรยี นรู้ท่ี ๒๐

กลมุ่ สาระการเรยี นรู้ สงั คมศึกษา ศาสนาและวฒั นธรรม ช้นั มธั ยมศกึ ษาปีท่ี 1

รายวิชา ศาสนา ศลี ธรรม จรยิ ธรรม ส 21101 ภาคเรยี นที่ 1 ปีการศกึ ษา 2565
หน่วยการเรียนรทู้ ่ี ๑๐ ทวปี ออสเตรเลียและโอเชียเนีย เวลา ๖ ชั่วโมง

เรื่อง ลักษณะทางกายภาพของทวีปออสเตรเลยี และโอเชยี เนยี เวลา ๓ ช่ัวโมง

ผู้สอน นางสาวนพวรรณ ศรบี านชืน่ วันท่ี ……… เดอื น …………………. พ.ศ. ……………

1. สาระสำคญั
เครื่องมอื ทางภมู ศิ าสตร์ สามารถนำไปใช้ในการสบื คน้ ขอ้ มูลเพ่อื วิเคราะห์ลักษณะภูมปิ ระเทศ ลกั ษณะ

ภมู ิอากาศ และทรัพยากรธรรมชาติของทวีปออสเตรเลีย และโอเชยี เนยี ทำเลทีต่ ้ังของกิจกรรมทางเศรษฐกิจ

และสังคมในทวีปออสเตรเลีย และโอเชยี เนีย มีความสัมพันธก์ ับ ลักษณะภูมิประเทศ ภูมิอากาศ และ

ทรัพยากรธรรมชาติ ปจั จัยทางกายภาพและปจั จัยทางสังคมมผี ลต่อการเปลย่ี นแปลงทางประชากร เศรษฐกิจ

สังคมและวัฒนธรรมในทวีปออสเตรเลยี และโอเชียเนีย

2. ตวั ช้ีวัดชนั้ ปี
ส 5.1 ม. 1/1 วิเคราะหล์ ักษณะทางกายภาพของทวีปเอเชยี ทวีปออสเตรเลียและโอเชยี เนยี โดยใช้
เคร่อื งมอื ทางภูมศิ าสตร์สบื ค้นข้อมูล

3. จดุ ประสงค์การเรยี นรู้
1. เลือกใช้เคร่ืองมือทางภูมิศาสตรส์ บื คน้ ลกั ษณะภูมิประเทศ ภูมอิ ากาศและทรัพยากรธรรมชาตขิ องทวีป

ออสเตรเลยี และโอเชียเนีย
2. วิเคราะห์ลกั ษณะทางกายภาพของทวปี ออสเตรเลยี และโอเชยี เนยี ได
3. ระบลุ ักษณะลกั ษณะภมู ปิ ระเทศ ลักษณะภมู ิอากาศ และทรพั ยากรธรรมชาติของทวีปออสเตรเลีย และ

โอเชียเนียได้
4. วเิ คราะห์ลักษณะทางกายภาพของทวีปออสเตรเลีย และโอเชียเนียทม่ี ีผลต่อลักษณะภูมิอากาศและ

ทรัพยากรธรรมชาติได้

4. การวัดและประเมนิ ผลการเรียนรู้

ดา้ นนความรู้ (K) ดา้ นคณุ ธรรม จรยิ ธรรม ดา้ นทักษะ/กระบวนการ (P)
และคา่ นิยม (A)
การวดั และประเมนิ ผลก่อน • ประเมนิ พฤตกิ รรมในการ
เรียน แบบทดสอบกอ่ นเรยี น • ประเมินพฤตกิ รรมในการ ทำงานเปน็ รายบคุ คลหรือ
เร่ือง ลกั ษณะทางกายภาพ ทำงานเปน็ รายบุคคลในดา้ น เป็นกล่มุ ในดา้ นการสื่อสาร
ความซื่อสตั ย์สจุ รติ ความมี การคดิ การแกป้ ญั หา ฯลฯ
ของทวปี ออสเตรเลยี และโอ วนิ ยั ความใฝ่เรยี นรู้ ความมี
เหตผุ ล ฯลฯ
เชยี เนยี

๕. สาระการเรยี นรู้
- ทตี่ ้ัง ขนาด และอาณาเขตของทวปี ออสเตรเลยี และโอเชียเนยี

- การใชเ้ คร่ืองมอื ทางภมู ศิ าสตร์ เชน่ แผนท่ี รูปถ่ายทางอากาศภาพจากดาวเทยี มในการสบื ค้นลกั ษณะ

ทางกายภาพของทวีปออสเตรเลยี และโอเชยี เนยี

6. การรเู้ ร่อื งภมู ิศาสตร์ (Geo – Literacy)

ความสามารถทางภมู ศิ าสตร์ กระบวนการทางภูมิศาสตร์ ทกั ษะทางภูมศิ าสตร์
- การใชเ้ หตุผลทางภมู ศิ าสตร์
1. การตั้งคำถามเชิงภมู ศิ าสตร์ 1. การสังเกต
2. การรวบรวมขอ้ มลู 2. การแปลความข้อมลู ทาง
3. การจดั การข้อมลู ภูมศิ าสตร์
4. การวเิ คราะหข์ ้อมลู 3. การใชเ้ ทคนิคและเคร่ืองมือทาง
5. การสรุปเพอื่ ตอบคำถาม
ภูมิศาสตร์
4. การใช้เทคโนโลยี
5. การคิดแบบองคร์ วม
6. การคิดเชงิ พนื้ ท่ี

7. สมรรถนะสำคญั ของผเู้ รียนและคณุ ลกั ษณะอันพึงประสงค์

สมรรถนะสำคัญของผูเ้ รยี น คุณลกั ษณะอันพงึ ประสงค์

1. ความสามารถในการส่ือสาร 1. มวี นิ ัย
2. ความสามารถในการคดิ 2. ใฝเ่ รียนรู้
3. มงุ่ มั่นในการทำงาน
1) คดิ วเิ คราะห์
2) คดิ สังเคราะห์

8. กิจกรรมการเรยี นรู้
วธิ ีสอนแบบกระบวนการทางภูมศิ าสตร์ (Geographic Inquiry Process)

ชัว่ โมงท่ี ๔๘

ข้ันนำ

1. ครแู จง้ ชือ่ เร่ืองทีจ่ ะเรยี นรู้ และผลการเรียนรู้ จากนน้ั นักเรียนทำแบบทดสอบก่อนเรียน
2. ครูนำแผนที่ทวีปออสเตรเลียและโอเชียเนียมาให้นักเรียนดู จากนั้นสุ่มนักเรียน 1 - 2 คน ออกมาช้ี

ตำแหน่งที่ตั้งของทวีปออสเตรเลียและโอเชียเนีย พร้อมทั้งให้เล่าความรู้ในหัวข้อ “ทวีปออสเตรเลีย
และโอเชยี เนียทฉี่ ันรู้จัก” โดยครตู รวจสอบความถูกต้องและให้ขอ้ เสนอแนะเพมิ่ เตมิ
3. ครใู ห้นกั เรียนดูภาพซิดนียโ์ อเปราเฮาส์ จากหนงั สือเรียนสังคมศึกษาฯ ม.1 แล้วสอบถามถึงความรู้จัก
พน้ื ฐานของนักเรยี นต่อสถานที่และทวปี ออสเตรเลยี และโอเชียเนีย
4. ครถู ามคำถามกระตุ้นความคิดใหน้ ักเรยี นช่วยกนั ตอบ ดังต่อไปน้ี

1) เพราะเหตุใดดินแดนของเครือรัฐออสเตรเลียจงึ เปน็ ทวปี ท่ีมีขนาดเลก็ ท่ีสดุ ในโลก
(แนวตอบ เพราะทวีปออสเตรเลยี มเี น้ือทป่ี ระมาณ 7,741,200 ตารางกิโลเมตร ซึง่ มีเนื้อทีน่ ้อย
กวา่ ทวีปอื่น ๆ )

2) เพราะเหตุใดทำเลท่ตี ัง้ และอาณาเขตของทวปี ออสเตรเลยี และโอเชยี เนียจงึ เรยี กวา่ “วงแหวน
แหง่ ไฟ”

(แนวตอบ เพราะหมเู่ กาะต่าง ๆ ทเี่ ปน็ แผ่นดนิ ของทวปี ออสเตรเลียและโอเชยี ตัง้ อยบู่ ริเวณแนว
มุดเกยของแผน่ เปลือกโลก)

ขน้ั สอน

ขั้นท่ี 1 การตงั้ คำถามเชงิ ภูมศิ าสตร์
1. ครูให้นักเรียนเพลง Country of the World : The Countries of the World Song –
Oceania จากนั้นให้ช่วยกันบอกจำนวนประเทศในทวีปออสเตรเลียและโอเชียเนียว่ามีก่ี
ประเทศ และมปี ระเทศใดบ้าง
2. ครูให้นักเรียนดูแผนที่แสดงที่ตั้งและอาณาเขตของทวีปออสเตรเลียและโอเชียเนีย จาก
หนังสือเรียนสังคมศึกษาฯ ม.1 แล้วให้ช่วยกันบอกถึงอาณาเขตติดต่อของทวีปออสเตรเลีย
และโอเชยี เนยี
3. ครูให้นักเรียนช่วยกันตั้งประเด็นคำถามทางภูมิศาสตร์เกี่ยวกับทำเลที่ตั้ง และลักษณะภูมิ
ประเทศของทวีปออสเตรเลีย และโอเชยี เนียเพ่อื คน้ หาคำตอบ เช่น
1) ลกั ษณะภูมิประเทศแผน่ ดินใหญ่และหมูเ่ กาะมีความแตกต่างกันอยา่ งไร
2) ภูมปิ ระเทศของทวีปออสเตรเลีย และโอเชียเนยี เหมาะสมแก่การประกอบอาชพี ใดบา้ ง
3) เขตที่ราบสูงและทะเลทรายในทวีปออสเตรเลียมีผลต่อลักษณะพืชพรรณธรรมชาติ
อย่างไร

ขั้นท่ี 2 การรวบรวมข้อมลู
1. ครูให้นักเรียนจับกลุ่ม ออกเป็น 3 กลุ่ม ตามจำนวนของนักเรียน ศึกษาความรู้เรื่อง ลักษณะ
ลักษณะทั่วไปของทวีปออสเตรเลียและโอเชียเนีย จากหนังสือเรียนสังคมศึกษาฯ ม.1 และ
แหล่งการเรียนรู้อื่น ๆ เช่น ห้องสมุด แหล่งข้อมูลสารสนเทศ เป็นต้น ในประเด็นต่อไปนี้

1) ทำเลท่ีต้ังและอาณาเขต
2) ลกั ษณะภมู ิประเทศแผน่ ดนิ ใหญ่ทวปี ออสเตรเลยี
3) ลักษณะภมู ปิ ระเทศหม่เู กาะโอเชยี เนยี
2. ครูเชื่อมโยงให้นักเรียนศึกษาแผนที่แสดงภูมิภาคทางภูมิศาสตร์ของทวีปออสเตรเลยี และโอ
เชียเนีย จากหนังสือเรียนสังคมศึกษาฯ ม.1 รวมถึง Geo Tip เพื่อเป็นการรวบรวมข้อมูลท่ี
เกย่ี วข้องกับภมู ิศาสตรข์ องทวีปออสเตรเลีย และโอเชยี เนยี เพ่ิมเติม

ขน้ั ท่ี 3 การจัดการขอ้ มลู
1. สมาชิกแต่ละคนในกลุ่มนำข้อมูลที่ตนได้จากการรวบรวม มาอธิบายแลกเปลี่ยนความรู้

ระหว่างกัน

2. จากนั้นสมาชกิ ในกลุ่มชว่ ยกันคัดเลอื กข้อมลู ท่ีนำเสนอเพ่ือให้ไดข้ ้อมูลท่ีถูกต้อง
3. ครูให้นักเรียนแต่ละกลุ่มใช้แผนที่แสดงลักษณะภูมิประเทศของทวีปออสเตรเลีย จาก
หนังสือเรียนสังคมศึกษาฯ ม.1 ค้นหาและเชื่อมโยงข้อมูลลักษณะภูมิประเทศของทวีปออสเตรเลีย แล้วนำ
ขอ้ มูลมาอภปิ รายร่วมกนั ภายในกลมุ่ ตามหัวขอ้ ของตนเอง
ขน้ั ท่ี 4 การวิเคราะห์และแปลผลข้อมูล
1. ครูใหน้ ักเรยี นแตล่ ะกลุ่มวเิ คราะห์แผนท่ีแสดงที่ราบและทะเลทรายของทวีปออสเตรเลีย จาก
หนงั สอื เรยี นสงั คมศกึ ษาฯ ม.1 เพิม่ เติม
2. สมาชิกแต่ละกลุ่มนำข้อมูลที่ได้จากการศึกษาค้นคว้ามาทำการวิเคราะห์ ระหว่างนั้นครูอาจ
ให้นักเรียนใช้โทรศัพท์เคลื่อนที่ส่องดู QR Code เพื่อขยายความรู้เกี่ยวกับการเกิดปะการังสันดอนในทวีป
ออสเตรเลียเพิ่มเตมิ
3. ครูให้นักเรยี นนำขอ้ มูลที่ได้วิเคราะห์เพิ่มเติมกับแผนที่แสดงลักษณะภูมิประเทศของหมู่เกาะ
โอเชียเนีย จากหนังสือเรียนสังคมศึกษาฯ ม.1 รวมถึง Geo Tip เพื่อเป็นการรวบรวมข้อมูลที่เกี่ยวข้องกับ
ลักษณะภมู ิประเทศของหมูเ่ กาะโอเชยี เนยี เพ่ิมเตมิ จากนัน้ รว่ มกันตรวจสอบความถกู ต้องของขอ้ มลู

ขน้ั ท่ี 5 การสรุปเพ่ือตอบคำถาม
1. นกั เรยี นในช้ันเรยี นร่วมกนั สรุปความรู้เกี่ยวกับลักษณะทั่วไปของทวีปออสเตรเลยี และโอเชยี

เนีย แลว้ ร่วมกันตอบคำถามทางภูมิศาสตร์ โดยครชู ่วยชี้แนะเพ่ิมเติม
2. นักเรียนแต่ละกลุ่มร่วมกันทำใบงานที่ 8.1 เรื่อง ลักษณะทั่วไปและภูมิลักษณ์ของทวีป

ออสเตรเลยี และโอเชียเนีย พรอ้ มทัง้ แลกเปลีย่ นความร้กู นั
3. ครแู ละนกั เรยี นรว่ มกนั ตรวจสอบความถูกต้องของใบงาน

ช่วั โมงท่ี ๔๙

ขนั้ ที่ 1 การตงั้ คำถามเชงิ ภูมศิ าสตร์
1. ครใู หน้ ักเรยี นดแู ผนทแี่ สดงเขตภมู อิ ากาศของทวีปออสเตรเลียและโอเชียเนีย จากหนังสือ

เรียน สังคมศกึ ษาฯ ม.1 หรอื ใหน้ ักเรยี นดูจากแผนที่ (Atlas) จากนน้ั ครูอธบิ ายลกั ษณะภูมอิ ากาศในแต่ละเขต
ของทวปี ออสเตรเลียและโอเชียเนยี

2. ครูให้นักเรียนช่วยกันตั้งประเด็นคำถามเกี่ยวกับลักษณะภูมิอากาศและพืชพรรณธรรมชาติ
เพื่อค้นหาคำตอบ เช่น

1) ลกั ษณะภูมอิ ากาศในทวีปออสเตรเลยี และโอเชียเนียมเี ขตภมู ิอากาศแบบใดบา้ ง
2) ภมู ิอากาศของทวอี อสเตรเลียและโอเชยี เนียมผี ลตอ่ การดำรงชีวิตของประชากรอยา่ งไร
3) หากตอ้ งการไปลงทุนทำไร่สม้ และองุน่ ควรจะไปลงทุนในเขตภมู ิอากาศแบบใด และควร

อยใู่ นบรเิ วณใดในทวปี ออสเตรเลียและโอเชียเนยี

ขนั้ ที่ 2 การรวบรวมข้อมลู

1. ครูให้นักเรียนจับกลุ่มร่วมกันศึกษาความรู้เรื่อง ลักษณะภูมิอากาศและพืชพรรณธรรมชาติ
จากหนังสือเรียนสังคมศึกษาฯ ม.1 และแหล่งการเรียนรู้อื่น ๆ เช่น ห้องสมุด แหล่งข้อมูล
สารสนเทศ เปน็ ตน้

2. นักเรียนนำความรู้ที่ไดจ้ ากการศึกษามาร่วมกันอภิปรายสรุปประเด็นสำคัญของภูมิอากาศแต่
ละเขตและพชื พรรณธรรมชาติทีส่ ำคัญ

ขั้นที่ 3 การจัดการข้อมลู
1. สมาชิกแต่ละคนในกลุ่มนำข้อมูลที่ตนได้จากการรวบรวม มาอธิบายแลกเปลี่ยนความรู้

ระหวา่ งกนั
2. จากน้ันสมาชกิ ในกลมุ่ ชว่ ยกันคัดเลอื กข้อมลู ท่ีนำเสนอเพือ่ ให้ไดข้ ้อมลู ท่ีถูกต้อง

ขั้นท่ี 4 การวเิ คราะห์และแปลผลข้อมูล
1. ครูใหส้ มาชกิ แต่ละกลมุ่ นำขอ้ มลู ทร่ี วบรวมมาไดท้ ำการวเิ คราะห์ร่วมกนั เพ่ืออธิบายคำตอบ
2. สมาชิกแตล่ ะกลมุ่ รว่ มกันตรวจสอบความถูกตอ้ งของขอ้ มูล

ข้นั ที่ 5 การสรุปเพื่อตอบคำถาม
1. ครูให้นักเรียนแต่ละกลุ่มนำเสนอข้อมูลจากการศึกษาลักษณะภูมิอากาศและพืชพรรณ

ธรรมชาตขิ อง ทวปี ออสเตรเลยี และโอเชียเนีย จากหนังสอื เรียนสงั คมศกึ ษาฯ ม.1 หนา้ ชนั้ เรยี น
2. ครใู หส้ มาชิกในแตล่ ะกลุ่มร่วมกันสรุปสาระสำคัญเพ่ือตอบคำถามเชิงภมู ิศาสตร์ โดยครูช่วย

ชี้แนะเพิ่มเติม
3. ครูให้นักเรียนในชั้นเรียนร่วมกันทำใบงานที่ 8.2 เรื่อง ภูมิอากาศและพืชพรรณธรรมชาติ

ของทวีปออสเตรเลยี และโอเชียเนยี เพือ่ ทดสอบความรูท้ ไ่ี ดศ้ กึ ษามา
4. ครูและนักเรียนร่วมกันตรวจสอบความถูกต้องของใบงาน

ชั่วโมงท่ี ๕๐

ข้ันสอน

ขัน้ ท่ี 1 การตงั้ คำถามเชิงภูมศิ าสตร์
1. ครูนำภาพเกี่ยวกับทรัพยากรธรรมชาติในทวปี ออสเตรเลียและโอเชียเนีย แล้วตอบคำถามว่า
ภาพดังกล่าวมีความสำคัญต่อการดำเนินชีวิตของประชากรอย่างไรบ้าง โดยครูเป็นผู้ให้
ขอ้ เสนอแนะเพ่ิมเติม
2. ครกู ระตนุ้ ใหน้ ักเรยี นช่วยกนั ตง้ั ประเดน็ คำถามเชิงภูมศิ าสตร์ เชน่
1) ทรัพยากรธรรมชาตใิ นทวีปออสเตรเลียและโอเชยี เนยี มีลักษณะเป็นอยา่ งไร
2) เพราะเหตใุ ดในทวปี ออสเตรเลียและโอเชียเนยี จึงใชท้ รัพยากรธรรมชาติประเภทดินได้ไม่
เตม็ ท่ี
3) เพราะเหตุใดในทวีปออสเตรเลียและโอเชียเนียมีแหล่งน้ำตามธรรมชาติน้อยเมื่อ
เปรียบเทยี บกบั ทวีปอื่น ๆ
4) ทวีปออสเตรเลียและโอเชียเนียมพี ชื พรรณธรรมชาตแิ ละสัตวป์ ระจำถน่ิ ทส่ี ำคญั ใดบา้ ง
5) การสำรวจเหมืองและแหล่งแร่ในทวีปออสเตรเลียและโอเชียเนียสร้างผลกระทบต่อ
สิง่ แวดลอ้ มอยา่ งไร

ขั้นที่ 2 การรวบรวมข้อมลู
1. ครใู ห้นักเรียนจบั คู่ร่วมกันศกึ ษาความรเู้ ร่ือง ลกั ษณะทรพั ยากรธรรมชาติ ประเภท “ดนิ ”

จากหนงั สือเรยี นสังคมศึกษาฯ ม.1 หรือแหลง่ ข้อมูลสารสนเทศอน่ื แล้วชว่ ยกันอภปิ รายประเดน็ สำคญั ทไ่ี ด้
จากการศึกษา

2. ครูใหน้ ักเรยี นดูแผนท่แี สดงเขตดนิ ของทวีปออสเตรเลียและโอเชยี เนยี จากหนังสือเรียน
สังคมศึกษาฯ ม.1 เพ่ือเป็นการรวบรวมขอ้ มูลเพิ่มเตมิ

3. ครูใหน้ กั เรียนคเู่ ดิมจบั คู่รว่ มกนั ศกึ ษาความรเู้ ร่ือง ลักษณะทรัพยากรธรรมชาติ ประเภท
“นำ้ ” จากหนงั สือเรยี นสังคมศึกษาฯ ม.1 หรอื แหลง่ ข้อมลู สารสนเทศอน่ื แล้วช่วยกันอภิปรายประเดน็ สำคัญ
ทีไ่ ด้จากการศึกษา

4. ครูให้นักเรยี นดูแผนทแี่ สดงแหล่งนำ้ และนำ้ ใต้ดินของทวปี ออสเตรเลยี และโอเชยี เนีย จาก
หนงั สอื เรียนสงั คมศึกษาฯ ม.1 เพอ่ื เป็นการรวบรวมข้อมูลเพิ่มเติม

ขั้นท่ี 3 การจดั การข้อมลู
1. นกั เรยี นนำขอ้ มลู ท่ีตนได้จากการรวบรวม มาอธบิ ายแลกเปล่ยี นความรรู้ ะหวา่ งกัน
2. จากนัน้ ให้นกั เรยี นช่วยกนั คดั เลือกขอ้ มูลท่นี ำเสนอเพื่อให้ไดข้ ้อมูลทีถ่ ูกต้อง
3. ครูทำการเชื่อมโยงเพิ่มเติมถึงการใช้ประโยชน์จากน้ำในด้านต่าง ๆ พร้อมทั้งให้นักเรียน
ร่วมกันยกตวั อย่างประกอบ

ขน้ั ที่ 4 การวเิ คราะห์และแปลผลข้อมูล
1. ครูให้สมาชกิ แตล่ ะกลมุ่ นำข้อมลู ทร่ี วบรวมมาได้ทำการวเิ คราะหร์ ว่ มกันเพื่ออธบิ ายคำตอบในส่วน
ของลกั ษณะทรัพยากรธรรมชาตขิ องทวปี ออสเตรเลีย และโอเชยี เนีย ประเภท “ดินและน้ำ”
2. ครูให้นักเรียนร่วมกันศึกษา และวิเคราะห์เพิ่มเติมถึงลักษณะทรัพยากรธรรมชาติของทวีป
ออสเตรเลยี และโอเชียเนีย ประเภท “พืชพรรณและสัตว์ป่า” จากแผนท่แี สดงเขตพืชพรรณ
และสัตวป์ า่ ที่สำคัญของทวีปออสเตรเลีย และโอเชียเนีย รวมถึงข้อมูล Geo Tip จากหนังสอื
เรยี นสังคมศึกษาฯ ม.1
3. ครูใช้คำถามเพื่อให้นักเรียนวิเคราะห์เพิ่มเติมถึง แหล่งพืชพรรณและสัตว์ป่า ของทวีป
ออสเตรเลยี และโอเชียเนีย เชน่
1) ป่าไม้ในทวปี ออสเตรเลียและโอเชยี เนีย มลี กั ษณะตามพน้ื ทีต่ า่ ง ๆ อยา่ งไร
(แนวตอบ ทวีปออสเตรเลียและโอเชียเนียมีป่าฝนเขตร้อนและป่าชายเลนบริเวณทางเหนือ
ป่าเขตอบอุ่นทางด้านตะวันออก ตะวันออกเฉียงใต้ และเกาะแทสเมเนีย นิวซีแลนด์ ส่วน
ใหญเ่ ป็นปา่ ไม้เขตอบอุ่น และหมเู่ กาะอนื่ ๆ มปี ่าไมน้ ้อยมาก เนอื่ งจากส่วนใหญ่เป็นเกาะท่ีมี
เนื้อที่ขนาดเลก็ )
2) ในทวปี ออสเตรเลียและโอเชียเนยี มกี ารใช้ประโยชน์จากป่าไม้อยา่ งไร
(แนวตอบ ออสเตรเลียมีการใช้ยูคาลิปตัสในอุตสาหกรรมกระดาษ ทุ่งหญ้ารอบทะเลทราย
ส่วนใหญ่ใช้ประโยชน์ในด้านการเลี้ยงสัตว์ นิวซีแลนด์ ส่วนมากเป็นป่าที่ปลูกขึน้ ใหม่ เป็นไม้
เนอ้ื อ่อน นยิ ม ทำเป็นไมอ้ ดั กระดาษ หรอื เฟอร์นเิ จอร์ )
4. ครูให้นักเรียนวิเคราะห์และแปลผลเชื่อมโยงถึงลักษณะทรัพยากรธรรมชาติของทวีป
ออสเตรเลีย และโอเชียเนีย ประเภท “แร่และแร่พลังงาน” จากแผนที่แสดงแหล่งแร่และแร่
พลงั งานทีส่ ำคัญของทวปี ออสเตรเลยี และโอเชยี เนีย จากหนังสือเรียนสงั คมศกึ ษาฯ ม. 1

ข้ันท่ี 5 การสรุปเพ่อื ตอบคำถาม
1. นกั เรียนและครรู ว่ มกันสรปุ ความรเู้ กย่ี วกับลักษณะทรัพยากรธรรมชาติของทวีปออสเตรเลีย
และโอเชียเนยี และตอบคำถามเชงิ ภมู ิศาสตร์

2. ครูให้นักเรียนในชั้นเรียนร่วมกันทำใบงานที่ 8.3 เรื่อง ทรัพยากรธรรมชาติของทวีป
ออสเตรเลียและโอเชยี เนยี เพอ่ื ทดสอบความรู้ทไี่ ดศ้ กึ ษามา

3. ครูและนกั เรียนรว่ มกนั ตรวจสอบความถกู ตอ้ งของใบงาน

ข้ันสรุป

1. ครูและนักเรียนร่วมกันสรุปความรู้เกี่ยวกับลักษณะทั่วไปของทวีปออสเตรเลียและโอเชียเนีย หรือใช้
PPT สรปุ สาระสำคญั ของเน้อื หา ตามประเด็นต่อไปน้ี
1) ทำเลทีต่ งั้ และอาณาเขต
2) ลักษณะภูมิประเทศแผน่ ดนิ ใหญ่ทวีปออสเตรเลยี
3) ลกั ษณะภูมิประเทศหมเู่ กาะโอเชยี เนีย
4) ลักษณะภูมิอากาศและพชื พรรณธรรมชาติ
5) ลักษณะทรพั ยากรธรรมชาติ

2. ครูให้นักเรียนทำแบบฝกึ สมรรถนะฯ ภูมิศาสตร์ ม.1 เรอ่ื ง ลกั ษณะกายภาพของทวีปออสเตรเลยี
และโอเชยี เนีย เพือ่ เปน็ การทดสอบความรทู้ ี่ได้ศกึ ษามา

ขั้นประเมิน
1. ครูประเมินผลโดยสงั เกตจากการตอบคำถาม การร่วมกนั ทำงาน และการนำเสนอผลงานหน้าชั้นเรยี น
2. ครูตรวจสอบผลจากการทำใบงาน และแบบฝกึ สมรรถนะภูมิศาสตร์ ม.1

๙. สอ่ื /แหลง่ การเรยี นรู้
1) หนงั สอื เรยี น สงั คมศึกษาพ้นื ฐาน ม.1
2) หนงั สือค้นควา้ เพม่ิ เติม
3) เครือ่ งมือทางภมู ิศาสตร์ ได้แก่ ลกู โลก แผนที่ เขม็ ทิศ รูปถ่ายทางอากาศ ภาพถ่ายจากดาวเทยี ม

และเคร่ืองมืออนื่ ๆ

แผนการจัดการเรยี นร้ทู ่ี ๒๑

กล่มุ สาระการเรียนรู้ สงั คมศึกษา ศาสนาและวฒั นธรรม ชนั้ มธั ยมศึกษาปีท่ี 1

รายวิชา ศาสนา ศลี ธรรม จรยิ ธรรม ส 21101 ภาคเรยี นท่ี 1 ปีการศึกษา 2565
หน่วยการเรยี นรู้ท่ี ๑๐ ทวีปออสเตรเลยี และโอเชยี เนยี เวลา ๖ ชั่วโมง

เรื่อง ลกั ษณะประชากร สังคมและวัฒนธรรม เวลา ๓ ช่วั โมง

ของทวีปออสเตรเลียและโอเชยี เนีย

ผูส้ อน นางสาวนพวรรณ ศรีบานชนื่ วันที่ ……… เดอื น …………………. พ.ศ. ……………

1. สาระสำคญั
เครอ่ื งมือทางภูมศิ าสตร์ สามารถนำไปใช้ในการสบื ค้นข้อมูลเพ่ือวิเคราะห์ลักษณะภูมปิ ระเทศ ลักษณะ

ภูมอิ ากาศ และทรัพยากรธรรมชาติของทวปี ออสเตรเลีย และโอเชยี เนีย ทำเลทีต่ ้งั ของกิจกรรมทางเศรษฐกจิ
และสงั คมในทวีปออสเตรเลยี และโอเชยี เนยี มีความสมั พันธ์กับ ลกั ษณะภมู ปิ ระเทศ ภูมิอากาศ และ
ทรพั ยากรธรรมชาติ ปัจจัยทางกายภาพและปัจจัยทางสังคมมผี ลตอ่ การเปล่ียนแปลงทางประชากร เศรษฐกิจ
สงั คมและวัฒนธรรมในทวีปออสเตรเลีย และโอเชยี เนีย

2. ตวั ช้วี ดั ชั้นปี
ส 5.2 ม. 1/2 วิเคราะหป์ จั จยั ทางกายภาพและปัจจยั ทางสงั คมท่ีมผี ลต่อทำเลท่ตี ง้ั ของกิจกรรม
ทางเศรษฐกิจและสังคมในทวีปเอเชยี ทวีปออสเตรเลยี และโอเชียเนีย

3. จดุ ประสงคก์ ารเรยี นรู้

1. อธิบายลักษณะประชากร สงั คมและวัฒนธรรมของทวปี ออสเตรเลียและโอเชียเนยี ได้
2. บอกปัจจยั ท่ที ำใหเ้ กิดการเปลยี่ นแปลงโครงสรา้ งทางประชากร สงั คมและวัฒนธรรมในทวปี ออสเตรเลีย
และโอเชียเนียได้

3. วเิ คราะห์ลักษณะประชากร สังคมและวัฒนธรรมท่มี ผี ลต่อกจิ กรรมทางสังคมของทวปี ออสเตรเลยี และ
โอเชียเนียได้

4. การวัดและประเมนิ ผลการเรยี นรู้

ดา้ นคุณธรรม จรยิ ธรรม

ด้านนความรู้ (K) และคา่ นิยม (A) ด้านทักษะ/กระบวนการ (P)

การวัดและประเมินผลระหว่าง • ประเมินพฤตกิ รรมในการ • ประเมนิ พฤติกรรมในการ

กจิ กรรมการเรยี นรู้ ทำงานเป็นรายบุคคลในด้าน ทำงานเป็นรายบคุ คลหรือ

เร่อื ง ลกั ษณะประชากร สังคม ความซอ่ื สตั ย์สุจรติ ความมี เปน็ กลุ่มในดา้ นการส่ือสาร

และวฒั นธรรมของทวีป วินยั ความใฝ่เรียนรู้ ความมี การคิด การแก้ปญั หา ฯลฯ
ออสเตรเลียและโอเชียเนีย เหตุผล ฯลฯ

๕. สาระการเรียนรู้
ปัจจัยทางกายภาพและปัจจัยทางสงั คมที่ส่งผลต่อการเปลี่ยนแปลงโครงสร้างทางประชากร ส่ิงแวดลอ้ ม

สังคมและวัฒนธรรม ในทวีปออสเตรเลียและโอเชียเนีย

6. การรเู้ รอ่ื งภมู ศิ าสตร์ (Geo – Literacy)

ความสามารถทางภมู ศิ าสตร์ กระบวนการทางภูมศิ าสตร์ ทกั ษะทางภูมิศาสตร์

1. ความเขา้ ใจระบบธรรมชาติ 1. การตั้งคำถามเชิงภมู ศิ าสตร์ 1. การสงั เกต
และมนุษย์ 2. การรวบรวมขอ้ มลู 2. การแปลความข้อมูลทาง
2. การใช้เหตุผลทางภมู ศิ าสตร์ 3. การจัดการขอ้ มูล ภมู ิศาสตร์
3. การตดั สนิ ใจอยา่ งเป็นระบบ 4. การวเิ คราะห์ข้อมูล 3. การใช้เทคนคิ และเคร่ืองมือทาง
5. การสรปุ เพื่อตอบคำถาม
ภมู ิศาสตร์
4. การใช้เทคโนโลยี
5. การคิดแบบองคร์ วม
6. การคิดเชงิ พื้นท่ี

7. สมรรถนะสำคญั ของผ้เู รียนและคณุ ลักษณะอนั พึงประสงค์

สมรรถนะสำคญั ของผูเ้ รยี น คุณลกั ษณะอนั พงึ ประสงค์

1. ความสามารถในการสื่อสาร 1. มีวนิ ัย
2. ความสามารถในการคิด 2. ใฝเ่ รียนรู้
3. มงุ่ มน่ั ในการทำงาน
1) คดิ วเิ คราะห์
2) คดิ สงั เคราะห์

8. กิจกรรมการเรียนรู้
วธิ สี อนแบบกระบวนการทางภมู ศิ าสตร์ (Geographic Inquiry Process)

ช่ัวโมงท่ี ๕๑

ข้นั นำ
1. ครนู ำภาพคนเผ่าพ้นื เมืองของประเทศออสเตรเลีย นวิ ซีแลนด์ และประเทศในหมเู่ กาะต่าง ๆ มาให้
นกั เรียนวเิ คราะห์ความแตกต่างของประชากรดังกลา่ ว
2. ครอู ธิบายเพ่ิมเตมิ ใหน้ ักเรียนเขา้ ใจเกยี่ วกบั ลักษณะของประชากรเผา่ ดงั้ เดิม และคนท่ีอพยพเข้าไปอยู่
ใหมข่ องทวปี ออสเตรเลียและโอเชยี เนยี
3. ครถู ามคำถามกระตุ้นความคิดให้นักเรียนช่วยกันตอบ ดังต่อไปน้ี
1) เพราะเหตุใดประชากรในทวีปออสเตรเลียจึงอาศยั อยหู่ นาแน่นในแถบชายฝั่งทะเลด้านตะวนั ออก

(แนวตอบ เพราะบริเวณดงั กล่าวมภี ูมิอากาศเหมาะสม คือ อบอุ่นขึ้น และสะดวกต่อการคมนาคมและการ
ประกอบอาชีพค้าขาย และเป็นศูนย์กลางทางเศรษฐกิจ)

2) เพราะเหตุใดสังคมและวฒั นธรรมในทวีปออสเตรเลียและโอเชียเนียจงึ มลี กั ษณะแบบผสมผสาน
ของหลายวัฒนธรรม

(แนวตอบ เพราะมปี ระชากรจากดนิ แดนตา่ งๆ มาอาศัยอยู่ เช่น ชาวยุโรป ชาวเอเชยี ชาวหม่เู กาะ)

ข้ันสอน

ขน้ั ท่ี 1 การตงั้ คำถามเชิงภูมิศาสตร์
1. นักเรียนแบ่งเป็นกลุ่ม กลุ่มละ 4 คน แล้วให้ศึกษาความรู้เกี่ยวกับลักษณะประชากรในทวีป
ออสเตรเลียและโอเชยี เนีย จากหนังสือเรยี นสงั คมศึกษาฯ ม.1 ตามประเด็นต่อไปนี้
1) การต้งั ถิ่นฐานและการกระจายของประชากร
2) การเปลีย่ นแปลงโครงสรา้ งทางประชากร
2. จากนั้นครูให้นักเรียนแต่ละกลุ่มช่วยกันตั้งประเด็นคำถามทางภูมิศาสตร์เกี่ยวกับลักษณะ
ประชากรในทวปี ออสเตรเลียและโอเชยี เนยี เพ่ือคน้ หาคำตอบ เช่น
1) เพราะเหตุใดทวีปออสเตรเลียและโอเชียเนียจึงมีความหนาแน่นของประชากรน้อยที่สุด
ในโลก
2) การตงั้ ถ่นิ ฐานของประชากรในทวีปออสเตรเลยี และโอเชยี เนยี มลี ักษณะอย่างไร
3) การเปลี่ยนแปลงโครงสร้างทางประชากรในทวีปออสเตรเลียและโอเชียเนียมีความ
แตกต่างกันอยา่ งไร เพราะเหตใุ ดจึงเป็นเช่นนนั้

ข้นั ที่ 2 การรวบรวมข้อมลู
1. ครใู หน้ กั เรียนแตล่ ะกลุ่มรวบรวมความรู้ที่ได้จากการศึกษามาอภิปรายสรปุ ประเด็นสำคัญ

ของลกั ษณะประชากรในทวีปออสเตรเลยี และโอเชยี เนีย
2. นกั เรยี นแตล่ ะกล่มุ เชือ่ มโยงความรูท้ ี่ไดจ้ ากการศึกษากับภาพประกอบท่ีเกย่ี วข้องกับการต้งั

ถิ่นฐานของประชากรในทวปี ออสเตรเลยี และโอเชยี เนยี จากหนังสือเรียนสงั คมศึกษาฯ ม.1 เพ่ิมเติม
ข้นั ที่ 3 การจัดการขอ้ มลู
1. สมาชิกแต่ละคนในกลุ่มนำข้อมูลที่ตนได้จากการรวบรวม มาอธิบายแลกเปลี่ยนความรู้

ระหว่างกัน
2. จากนัน้ สมาชิกในกลุ่มชว่ ยกนั คัดเลอื กขอ้ มลู ทน่ี ำเสนอเพื่อให้ได้ข้อมลู ท่ีถูกต้อง

ขน้ั ท่ี 4 การวิเคราะห์และแปลผลข้อมูล
1. ครใู หส้ มาชิกแตล่ ะกลมุ่ นำข้อมูลท่ีรวบรวมมาไดท้ ำการวิเคราะห์ร่วมกันเพื่ออธบิ ายคำตอบ
2. สมาชิกแตล่ ะกลุ่มรว่ มกันตรวจสอบความถูกตอ้ งของขอ้ มูล

ข้ันที่ 5 การสรุปเพอื่ ตอบคำถาม
1. ครใู หน้ ักเรยี นแตล่ ะกลุม่ นำเสนอข้อมูลจากการศึกษาลักษณะประชากรของทวปี ออสเตรเลีย

และโอเชยี เนยี จากหนังสอื เรียนสังคมศึกษาฯ ม.1 หน้าช้ันเรยี น
2. ครูใหส้ มาชิกในแต่ละกลุ่มรว่ มกันสรปุ สาระสำคัญเพ่ือตอบคำถามเชิงภูมิศาสตร์ โดยครูช่วย

ชี้แนะเพม่ิ เติม

ชัว่ โมงที่ ๕๒

ข้นั ที่ 1 การตั้งคำถามเชงิ ภูมิศาสตร์
1. ครูให้นักเรียนดูภาพกลุ่มเชื้อชาติหลักในทวีปออสเตรเลียและโอเชียเนีย จากหนังสือเรียน
สังคมศกึ ษาฯ ม.1 แล้วรว่ มกนั วิเคราะห์กลมุ่ เชอื้ ชาติดังกล่าว
2. ครูกระตนุ้ ใหน้ ักเรยี นชว่ ยกันต้งั ประเด็นคำถามเชิงภูมศิ าสตร์ เชน่
1) ลกั ษณะทั่วไปทางสงั คมและวัฒนธรรมในทวปี ออสเตรเลียและโอเชียเนยี มีความแตกต่าง
กันอย่างไร
2) กลุ่มเชือ้ ชาตหิ ลกั ท่ีสำคัญ ๆ ในทวปี ออสเตรเลียและโอเชียเนยี แบ่งเป็นกก่ี ลมุ่ อะไรบ้าง
3) การผสมผสานทางด้านสังคมและวัฒนธรรมในด้านต่าง ๆ ของทวีปออสเตรเลียและโอ
เชยี เนยี เปน็ อย่างไร

ขั้นที่ 2 การรวบรวมขอ้ มลู
1. ครใู หน้ ักเรียนกลุ่มเดิมจากชั่วโมงทแี่ ล้ว ร่วมกนั ศกึ ษาความรเู้ รือ่ ง ลกั ษณะสังคมและ

วัฒนธรรมจากหนังสือเรียนสงั คมศึกษาฯ ม.1 และแหลง่ ข้อมลู สารสนเทศ ตามประเดน็ ต่อไปนี้
1) ลักษณะทัว่ ไปทางสงั คมและวฒั นธรรม
2) การเปล่ียนแปลงทางสงั คมและวฒั นธรรม

ขนั้ ท่ี 3 การจดั การข้อมูล
1. สมาชกิ แตล่ ะคนในกลุ่มนำข้อมลู ทต่ี นได้จากการรวบรวม มาอธิบายแลกเปลย่ี นความรู้ระหว่างกัน
2. ครูใหน้ ักเรยี นเช่ือมโยงความร้เู พมิ่ เติมเก่ียวกบั การนับถือศาสนาในทวีปออสเตรเลียและโอเชียเนีย

ตามแผนภูมิสดั ส่วนการนบั ถอื ศาสนาในทวีปออสเตรเลียและโอเชียเนีย จากหนงั สอื เรียนภูมิศาสตร์ ม.1
3. จากน้นั สมาชกิ ในกลมุ่ ชว่ ยกนั คัดเลือกขอ้ มลู ที่นำเสนอเพือ่ ใหไ้ ด้ข้อมูลที่ถูกต้อง

ขั้นที่ 4 การวิเคราะหแ์ ละแปลผลข้อมลู
1. ครูให้สมาชิกแต่ละกลมุ่ นำขอ้ มลู ทร่ี วบรวมมาได้ทำการวิเคราะห์รว่ มกันเพื่ออธบิ ายคำตอบ
2. สมาชกิ แตล่ ะกลุม่ ร่วมกันตรวจสอบความถูกตอ้ งของขอ้ มูล

ข้ันที่ 5 การสรุปเพ่ือตอบคำถาม
- ครูและนักเรียนร่วมกันสรุปลักษณะสังคมและวัฒนธรรมของทวีปออสเตรเลียและโอเชียเนียแล้ว
รว่ มกันตอบคำถามเชงิ ภมู ศิ าสตร์

ขั้นสอน ช่ัวโมงที่ ๕๓

ขน้ั ท่ี 1 การตง้ั คำถามเชงิ ภูมิศาสตร์
1. ครูนำแผนภูมิพีระมิดประชากรออสเตรเลียและโอเชียเนียมาให้นักเรียนดู จากนั้นนำมา
วิเคราะห์โครงสรา้ งประชากร เพ่ือทบทวนความรู้เดมิ จากชว่ั โมงทแ่ี ลว้
2. ครกู ระตุน้ ให้นกั เรียนชว่ ยกนั ตัง้ ประเด็นคำถามเชงิ ภมู ศิ าสตร์ เชน่
1) เพราะเหตใุ ดเครอื รฐั ออสเตรเลยี มีจำนวนประชากรสูงทส่ี ุด
2) ในปี 2566 ดินแดนออสเตรเลียนแคพิทอลเทริทอรีจะมีจำนวนประชากรลดลง เพราะ
เหตุใด

3) อตั ราเกดิ ในทวปี ออสเตรเลียและโอเชยี เนียเปน็ อยา่ งไร

4) สาเหตกุ ารตายในทวีปออสเตรเลียและโอเชยี เนยี เกิดจากอะไรบ้าง เพราะเหตใุ ด

5) ประชากรวัยเด็ก วัยทำงาน และวัยชราของทวีปออสเตรเลียและโอเชียเนียมีอัตรา

แตกต่างกันอย่างไร

ข้นั ท่ี 2 การรวบรวมข้อมูล

1. ครูให้นักเรียนแตล่ ะกลุม่ ทบทวนความรู้เดิมเกี่ยวกับลกั ษณะประชากร สังคม และวัฒนธรรม

ของทวปี ออสเตรเลยี และโอเชียเนยี

2. นักเรียนแตล่ ะกลมุ่ ร่วมกนั อภปิ รายสรปุ ประเด็นสำคญั ของเรื่องท่ีไดท้ บทวนความรู้

ข้นั ที่ 3 การจดั การข้อมูล

1. ครูให้นักเรียนแต่ละกลุ่มร่วมกันทำใบงานที่ 8.4 เรื่อง ประชากร สังคม และวัฒนธรรมของ

ทวปี ออสเตรเลียและโอเชียเนีย โดยปฏิบัติ ดังน้ี

- สมาชิกคนท่ี 1 อา่ นคำส่งั แยกแยะใหช้ ดั เจน

- สมาชิกคนท่ี 2 ฟงั ขั้นตอน รวบรวมขอ้ มูล หาแนวทาง เสนอแนะในการตอบคำถาม

- สมาชกิ คนท่ี 3 ตอบคำถาม

- สมาชิกคนที่ 4 ตรวจสอบความถูกตอ้ ง

2. สมาชิกแต่ละคนในกลมุ่ หมนุ เวยี นเปล่ยี นหนา้ ทก่ี ันในการตอบคำถาม จนครบทุกข้อ

ข้ันที่ 4 การวิเคราะห์และแปลผลข้อมูล

- ครูให้แต่ละกล่มุ ผลัดกนั ตรวจความถกู ต้องของคำตอบในใบงานท่ี 8.4 ตามทค่ี รูเฉลยคำตอบ

ขั้นที่ 5 การสรปุ เพื่อตอบคำถาม

- นักเรียนและครูร่วมกันสรุปความรู้เกี่ยวกับลักษณะประชากร สังคม และวัฒนธรรมของทวีป

ขั้นสรปุ ออสเตรเลียและโอเชยี เนยี เพือ่ ตอบคำถามเชิงภมู ศิ าสตร์

1. ครูและนักเรียนร่วมกันสรุปความรู้เกี่ยวกับลักษณะประชากร สังคม และวัฒนธรรมของทวีป
ออสเตรเลยี และโอเชียเนีย หรือใช้ PPT สรุปสาระสำคญั ของเนื้อหา

2. ครูให้นักเรียนทำแบบฝึกสมรรถนะฯ ภูมิศาสตร์ ม.1 เรื่อง ลักษณะประชากร สังคม และวัฒนธรรม
ของทวปี ออสเตรเลีย และโอเชยี เนีย เพอื่ เปน็ การทดสอบความรู้ที่ได้ศึกษามา

ขัน้ ประเมิน

1. ครูประเมนิ ผลโดยสังเกตจากการตอบคำถาม การร่วมกันทำงาน และการนำเสนอผลงานหน้าชั้นเรยี น
2. ครูตรวจสอบผลจากการทำใบงาน และแบบฝกึ สมรรถนะภูมศิ าสตร์ ม.1
๙. สอ่ื /แหลง่ การเรียนรู้

1) หนงั สอื เรียน สงั คมศึกษาพืน้ ฐาน ม.1
2) หนังสือค้นควา้ เพิ่มเติม
3) เคร่อื งมอื ทางภูมิศาสตร์ ได้แก่ ลกู โลก แผนท่ี เขม็ ทศิ รูปถา่ ยทางอากาศ ภาพถ่ายจากดาวเทียม
และเครื่องมืออ่ืน ๆ

แผนการจดั การเรียนร้ทู ี่ ๒๒

กลมุ่ สาระการเรยี นรู้ สงั คมศกึ ษา ศาสนาและวฒั นธรรม ชัน้ มัธยมศกึ ษาปที ี่ 1

รายวิชา ศาสนา ศีลธรรม จริยธรรม ส 21101 ภาคเรยี นที่ 1 ปีการศึกษา 2565
หนว่ ยการเรยี นรทู้ ่ี ๑๑ ภยั พบิ ตั ทิ างธรรมชาตใิ นทวปี เอเชีย เวลา ๓ ชั่วโมง

ทวีปออสเตรเลีย และโอเชียเนีย

เรอ่ื ง ภัยพิบัติด้านสภาพอากาศ เวลา ๓ ช่ัวโมง

ผู้สอน นางสาวนพวรรณ ศรบี านช่ืน วันท่ี ……… เดือน …………………. พ.ศ. ……………

1. สาระสำคัญ
ลกั ษณะทางกายภาพของทวีปเอเชยี ทวปี ออสเตรเลียและโอเชียเนยี ส่งผลตอ่ การเกดิ ภยั พบิ ัตแิ ละ

ผลกระทบท่ีแตกต่างกนั การจัดการภัยพบิ ัติและการจัดการทรพั ยากร และสิง่ แวดล้อมในทวปี เอเชยี ทวีป
ออสเตรเลีย และโอเชยี เนีย จะช่วยให้มนุษยอ์ าศัยอยรู่ ว่ มกับธรรมชาตไิ ด้อยา่ งยัง่ ยืน

2. ตวั ช้วี ดั ช้นั ปี
ส 5.1 ม.1/3 วเิ คราะหส์ าเหตกุ ารเกดิ ภยั พิบตั ิและผลกระทบในทวีปเอเชีย
ทวีปออสเตรเลียและโอเชียเนีย

3. จดุ ประสงคก์ ารเรยี นรู้
1. วิเคราะห์สาเหตกุ ารเกดิ ภัยพบิ ตั แิ ละผลกระทบของทวีปเอเชยี ทวปี ออสเตรเลียและโอเชียเนยี ได้
2. อธิบายลกั ษณะทางกายภาพของทวีปเอเชยี ทวปี ออสเตรเลยี และโอเชยี เนีย ทสี่ ง่ ผลตอ่ การเกิดภัยพิบตั ิ

ทแี่ ตกต่างกนั ได้

4. การวัดและประเมนิ ผลการเรียนรู้

ดา้ นนความรู้ (K) ด้านคณุ ธรรม จริยธรรม ด้านทักษะ/กระบวนการ (P)
และค่านยิ ม (A)
การวดั และประเมินผลระหวา่ ง • ประเมนิ พฤตกิ รรมในการ
กิจกรรมการเรียนรู้ • ประเมนิ พฤตกิ รรมในการ ทำงานเป็นรายบคุ คลหรือ
เร่ือง ภัยพบิ ัติทางธรรมชาตใิ น ทำงานเปน็ รายบุคคลในด้าน เปน็ กล่มุ ในด้านการส่ือสาร
ความซอ่ื สัตยส์ จุ ริต ความมี การคดิ การแก้ปญั หา ฯลฯ
ทวีปเอเชีย ทวีปออสเตรเลีย วนิ ัย ความใฝเ่ รยี นรู้ ความมี
เหตุผล ฯลฯ
และโอเชียเนยี

๕. สาระการเรียนรู้
สาเหตกุ ารเกดิ ภัยพบิ ตั ิ และผลกระทบในทวปี เอเชีย ทวีปออสเตรเลียและโอเชยี เนีย


Click to View FlipBook Version