รายงานการวิเคราะหงบประมาณรายจายประจาํ ปงบประมาณ พ.ศ. 2565
กระทรวงการพัฒนาสังคมและความม่ันคงของมนุษย
ขอ! สงั เกต PBO
กรมพัฒนาสังคมและสวัสดิการ มีเหตุผลความจําเป@นหรือปMจจัยกําหนดอยางไรท่ีสงผลตอการกําหนดคา
เปFาหมายของตัวชี้วัด : จํานวนขององคกรทางสังคมท่ีเข-มแข็งและมีสวนรวมในการพัฒนาสังคมและจัด
สวัสดิการสงั คมเพ่ิมขึ้น คาเป5าหมายของปงบประมาณ พ.ศ. 2565 ท่ีลดลงร!อยละ 97.51 และตัวชีว้ ัด : จํานวน
ของกลุมผ-ูด-อยโอกาสและกลุมเปราะบาง (คนไร-ที่พ่ึง ผู-ทําการขอทาน และกลุมเป5าหมายพิเศษ) ได-รับการ
พัฒนาศักยภาพสามารถเข-าถึงบริการสวัสดิการสังคม คาเป5าหมายของปงบประมาณ พ.ศ. 2565 ท่ีลดลง
รอ! ยละ 41.20 โดยที่เป^นสดั สวนการลดลงที่มากกวางบประมาณท่ีไดร! บั การจดั สรร ซ่งึ ลดลงรอ! ยละ 12.32
การกําหนดคาเปาF หมายของตัวช้ีวดั ข-างตน- ซึ่งลดลงอยางมาก สะท!อนความท!าทายในการพัฒนาศักยภาพ
การดาํ เนินงานของกรมพัฒนาสังคมและสวสั ดิการ อยางไร
นอกจากนี้ กรมพัฒนาสังคมและสวัสดิการ มีการดําเนินงานดังกลาวนี้ที่มีผลลัพธ'ความสําเร็จ ปMญหา
และอุปสรรค รวมถงึ บทเรยี นในการดาํ เนนิ งานอยางไร
2.3 เปFาหมายการให!บรกิ ารหนวยงาน
1) กรมพัฒนาสังคมและสวัสดิการ กําหนดเป5าหมายการให-บริการหนวยงาน 3. ประชากรเป5าหมาย
ได-รบั การพฒั นาศักยภาพมีภมู ิค-ุมกันสามารถพ่ึงพาตนเองได- ตวั ชี้วดั เชงิ ปริมาณ : จาํ นวนของชุมชนและภาค
ประชาสังคมท่ีมีสวนรวมในการจัดสวัสดิการสังคมให!แกสมาชิกในชุมชน กําหนดคาเปFาหมายของตัวชี้วัด
ในปงบประมาณ พ.ศ. 2564 และ 2565 เทากับ 76 ตําบล โดยท่ีต้งั แตปงบประมาณ พ.ศ. 2566 เป^นตน- ไป
ไมมีการกําหนดคาเปา5 หมายของตัวชีว้ ดั นี้
ในขณะท่ีตัวช้ีวัดเชิงปริมาณ : ร!อยละ 85 ของผ!ูจัดการรายกรณีท่ีสามารถผลักดันการเข!าถึง
สิทธิสวัสดิการของกลุมเปFาหมาย กําหนดคาเปFาหมายของตัวช้ีวัดในปงบประมาณ พ.ศ. 2565 เป@นปแรก
เทากบั 250 คน โดยตลอดถึงปงบประมาณ พ.ศ. 2568
ทีม่ า: เอกสารงบประมาณ ประจาํ ปงบประมาณ พ.ศ. 2565 ฉบับท่ี 3 เลมท่ี 2 หน-า 458
ขอ! สงั เกต PBO
กรมพัฒนาสังคมและสวัสดิการ มีผลการดําเนินงานของปงบประมาณ พ.ศ. 2564 สําหรับตัวชี้วัด
เชิงปริมาณ : จํานวนของชุมชนและภาคประชาสังคมท่ีมีสวนรวมในการจัดสวัสดิการสังคมให!แกสมาชิก
ในชุมชน จํานวน 76 ตําบล อยางไร และมีแนวทางในการขยายผลการดําเนินงานในปงบประมาณ
พ.ศ. 2565 และระยะตอไปอยางไร
สาํ นกั งบประมาณของรัฐสภา หน-า 99 สํานักงานเลขาธกิ ารสภาผแ-ู ทนราษฎร
เอกสารสาํ หรับคณะกรรมาธิการวิสามญั พจิ ารณาราง พ.ร.บ.งบประมาณรายจายประจําปงบประมาณ พ.ศ. 2565
รายงานการวเิ คราะหงบประมาณรายจายประจาํ ปงบประมาณ พ.ศ. 2565
กระทรวงการพัฒนาสังคมและความมั่นคงของมนุษย
กรมพัฒนาสังคมและสวัสดิการ มีหลักการและเหตุผลที่ไมกําหนดคาเปFาหมายของตัวชี้วัดข-างต-น
ในปงบประมาณ พ.ศ. 2566 เป@นต!นไป อยางไร ทั้งนี้ ได-พิจารณาการถายโอนภารกิจการจัดสวัสดิการสังคม
ให!แกองค'กรปกครองสวนท!องถ่นิ หรือองค'กร/ภาคีเครอื ขายทีเ่ กีย่ วข-องหรอื ไม อยางไร
กรมพัฒนาสังคมและสวัสดิการ มีหลักการและเหตุผลในการกําหนดตัวช้ีวัดเชิงปริมาณ : ร!อยละ 85
ของผู!จัดการรายกรณีท่ีสามารถผลักดันการเข!าถึงสิทธิสวัสดิการของกลุมเปFาหมาย จํานวน 250 คน
ในปงบประมาณ พ.ศ. 2565 เปน@ ปแรก และโดยตลอดถึงปงบประมาณ พ.ศ. 2568 อยางไร
กรมพัฒนาสังคมและสวัสดิการ มีรายละเอียดการดําเนินงานและการวัดผลประเมินผลของผ!ูจัดการ
รายกรณีที่สามารถผลักดันการเข!าถึงสิทธิสวัสดิการของกลุมเปFาหมายอยางไร และมีหลักการและเหตุผล
ทกี่ ําหนดตัวชีว้ ดั ท่ีรอ! ยละ 85 อยางไร
2) กรมพัฒนาสังคมและสวัสดิการ กําหนดเป5าหมายการให-บริการหนวยงาน 4. สงเสริมให-ทุก
ภาคสวนมีศักยภาพและมีสวนรวมในการพัฒนาสังคม ตัวชี้วัดเชิงปริมาณ : จํานวนองค'กรภาคประชาสังคม
ท่ีได!รับการเสริมสร!างและพัฒนาศักยภาพ กําหนดคาเปFาหมายของตัวช้ีวัดในปงบประมาณ พ.ศ. 2565
เทากับ 50 องค'กร ลดลงจากปงบประมาณ พ.ศ. 2564 จํานวน 2,690 องคกร คิดเป^นร-อยละ 98.18 โดยที่
ต้งั แตปงบประมาณ พ.ศ. 2566 เป^นตน- ไป ไมมีการกาํ หนดคาเปา5 หมายของตวั ช้วี ัดน้ี
ในขณะที่ตัวช้ีวัดเชิงคุณภาพ : ร!อยละขององค'กรภาคประชาสังคมมีศักยภาพและมีความ
เข!มแข็งในการพัฒนาประชาชนกลุมเปFาหมายให!มีคุณภาพชีวิตและได!รับสวัสดิการด!านสังคม กําหนด
คาเปาF หมายของตวั ชี้วัดในปงบประมาณ พ.ศ. 2565 เพียงปเดียว เทากบั ร!อยละ 85
ทีม่ า: เอกสารงบประมาณ ประจําปงบประมาณ พ.ศ. 2565 ฉบบั ท่ี 3 เลมท่ี 2 หน-า 459
ข!อสังเกต PBO
กรมพัฒนาสังคมและสวัสดิการ มีเหตุผลความจําเป@นหรือปMจจัยกําหนดอยางไรที่สงผลตอการกําหนด
คาเปFาหมายของตัวช้ีวัดเชิงปริมาณ : จํานวนองคกรภาคประชาสังคมท่ีได-รับการเสริมสร-างและพัฒนา
ศักยภาพ ท่ีลดลงรอ! ยละ 98.18
กรมพัฒนาสังคมและสวัสดิการ มีหลักการและเหตุผลที่ไมกําหนดคาเปFาหมายของตัวช้ีวัดข-างต-น
ในปงบประมาณ พ.ศ. 2566 เป@นตน! ไป อยางไร ทัง้ น้ี มีแนวทางในการขยายผลการดําเนินงานตอไป หรือไม
อยางไร
กรมพัฒนาสังคมและสวัสดิการ มีหลักการและเหตุผลในการกําหนดตัวช้ีวัดเชิงคุณภาพ : ร-อยละ
ขององคกรภาคประชาสังคมมีศักยภาพและมีความเข-มแข็งในการพัฒนาประชาชนกลุมเป5าหมายให-มีคุณภาพ
สํานกั งบประมาณของรัฐสภา หนา- 100 สํานักงานเลขาธิการสภาผ-แู ทนราษฎร
เอกสารสําหรับคณะกรรมาธกิ ารวสิ ามัญพิจารณาราง พ.ร.บ.งบประมาณรายจายประจําปงบประมาณ พ.ศ. 2565
รายงานการวเิ คราะหงบประมาณรายจายประจําปงบประมาณ พ.ศ. 2565
กระทรวงการพัฒนาสงั คมและความมนั่ คงของมนุษย
ชีวิตและได-รับสวสั ดกิ ารด-านสังคม เทากับร!อยละ 85 ในปงบประมาณ พ.ศ. 2565 เพียงปงบประมาณเดยี ว
อยางไร
กรมพัฒนาสังคมและสวัสดิการ มีรายละเอียดการดําเนินงานและการวัดผลประเมินผล “ศักยภาพ”
และ “ความเข!มแข็ง” ของตัวชี้วัดข-างต-น อยางไร และมีหลักการและเหตุผลที่กําหนดตัวชี้วัดที่ร!อยละ 85
อยางไร
2.4 งบประมาณแผนงานและผลผลิต/โครงการสําคญั
1) โครงการสงเสริมบทบาทและพัฒนาศักยภาพองค'การสวัสดิการสังคม อาสาสมัคร เครือขาย
และภาคประชาสังคม ภายใต-แผนงานยุทธศาสตรเสริมสร-างพลังทางสังคม ได-รับการจัดสรรงบประมาณ
จํานวน 191.9705 ล-านบาท เพ่ือ (1) เสริมสร-างและพัฒนาศักยภาพอาสาสมัครและภาคประชาสังคม
และ (2) สงเสริมและสนับสนุนองคกรการจัดสวัสดิการสังคมและเครือขายเพื่อการจัดสวัสดิการสังคม (ที่มา :
เอกสารงบประมาณ ประจาํ ปงบประมาณ พ.ศ. 2565 ฉบับที่ 3 เลมท่ี 2 หน-า 466)
ผลการดําเนินงานของปงบประมาณ พ.ศ. 2564 (6 เดือน) ตัวช้ีวัดเชิงปริมาณ : จํานวน
อาสาสมัครที่ได-รับการเสริมสร-างและพัฒนาศักยภาพเพื่อการพัฒนาสังคมและจัดสวัสดิการสังคม เทากับ
91,811 คน จากคาเป5าหมายจํานวน 1,247,428 คน คดิ เปน@ ร!อยละ 7.36
ทมี่ า: เอกสารงบประมาณ ประจาํ ปงบประมาณ พ.ศ. 2565 ฉบบั ที่ 3 เลมที่ 2 หน-า 466
ขอ! สังเกต PBO
กรมพัฒนาสังคมและสวัสดิการ มีผลการดําเนินงาน ณ ปMจจุบัน ของปงบประมาณ พ.ศ. 2564 คืบหน-า
อยางไร รวมท้งั พบปญM หาและอปุ สรรค รวมถึงบทเรียนในการดาํ เนินงานหรือไมอยางไร
หากผลการดําเนินงานยังอยูในระดับต่ํา กรมพัฒนาสังคมและสวัสดิการ จะมีแนวทางในการยกระดับ
ศักยภาพการดาํ เนินงานเพือ่ ใหบ- รรลุเปา5 หมายโครงการได-อยางไร
งบเงินอุดหนุน เงินอุดหนุนทั่วไป เงินอุดหนุนสนับสนุนองค'การเอกชนสาธารณะประโยชน'
ดา! นสวสั ดิการสังคม จาํ นวน 150.0000 ลา! นบาท คิดเปน^ รอ- ยละ 78.14 ของงบประมาณโครงการนี้
ที่มา: เอกสารงบประมาณ ประจาํ ปงบประมาณ พ.ศ. 2565 ฉบับที่ 3 เลมท่ี 2 หน-า 468
สํานักงบประมาณของรัฐสภา หนา- 101 สํานักงานเลขาธิการสภาผ-แู ทนราษฎร
เอกสารสําหรับคณะกรรมาธิการวิสามญั พิจารณาราง พ.ร.บ.งบประมาณรายจายประจาํ ปงบประมาณ พ.ศ. 2565
รายงานการวเิ คราะหงบประมาณรายจายประจําปงบประมาณ พ.ศ. 2565
กระทรวงการพัฒนาสังคมและความม่นั คงของมนุษย
ขอ! สงั เกต PBO
กรมพัฒนาสังคมและสวัสดิการ มีรายละเอียด หลักเกณฑ'และวิธีการเกี่ยวกับเงินอุดหนุนสนับสนุน
องค'การเอกชนสาธารณะประโยชน'ด!านสวสั ดกิ ารสังคม อยางไร
เงนิ อุดหนนุ สนบั สนุนองค'การเอกชนสาธารณะประโยชนด' !านสวัสดกิ ารสงั คม มกี ารดาํ เนนิ งานท่ีแตกตาง
จากกองทุนสงเสริมการจัดสวัสดิการสังคม ซ่ึงเป^นทุนคาใช-จายในการสงเสริมการจัดสวัสดิการสังคม
ตามพระราชบัญญัติสงเสริมการจัดสวัสดิการสังคม พ.ศ. 246 และแก-ไขเพ่ิมเติมฉบับที่ 2 พ.ศ. 2550 ท่ีได-รับ
การจัดสรรงบประมาณจํานวน 85.0000 ล!านบาท อยางไร (ที่มา : เอกสารงบประมาณ ประจําปงบประมาณ พ.ศ. 2565
ฉบบั ท่ี 3 เลมท่ี 20 หนา- 75)
กรมพัฒนาสังคมและสวัสดิการ มีระบบบริหารจัดการเงินอุดหนุน มาตรการ กลไก เพื่อปFองกัน
และหลีกเล่ียงความซํ้าซ!อนกันของกลุมเปFาหมายสําหรับเงินอุดหนุนนี้ และกองทุนสงเสริมการจัดสวัสดิการ
สังคมอยางไร
กรมพฒั นาสงั คมและสวัสดกิ าร มีผลการดาํ เนนิ งานหรือรปู ธรรมความสาํ เรจ็ ของเงนิ อดุ หนนุ นอ้ี ยางไร
กรมพัฒนาสังคมและสวัสดิการ มีแนวทางหรือวิธีการในการขยายผลการดําเนินงานท้ังในมิติเชิงปริมาณ
และคุณภาพอยางไร
2) แผนงานยุทธศาสตร'สร!างหลักประกันทางสังคม ได-รับการจัดสรรงบประมาณจํานวน 583.5021
ลา- นบาท ประกอบด-วยโครงการตาง ๆ จํานวน 4 โครงการ ดงั ตอไปนี้
โครงการสงเสริมและพัฒนาศักยภาพคนไร!ที่พึ่งและคนขอทาน ได-รับการจัดสรรงบประมาณ
จํานวน 461.2112 ล-านบาท เพ่ือให-คนไร-ท่ีพ่ึง คนขอทาน ผ-ูตกอยูในภาวะยากลําบาก คนเรรอน และบุคคล
ทั่วไปที่เป^นกลุมเสี่ยงท้ังในสถาบัน นอกสถาบัน เข-าถึงบริการการค-ุมครองและพัฒนาให-มีคุณภาพชีวิตท่ีดีข้ึน
(ทม่ี า: เอกสารงบประมาณ ประจําปงบประมาณ พ.ศ. 2565 ฉบับท่ี 3 เลมที่ 2 หน-า 472)
ผลการดาํ เนินงานของปงบประมาณ พ.ศ. 2564 (6 เดอื น) ตัวช้ีวดั เชงิ ปริมาณ : จํานวนคนไร-
ท่ีพ่ึงและคนขอทานที่ได-รับการพัฒนาศักยภาพ และเข-าถึงบริการสวัสดิการสังคม และคุ-มครองสิทธิ เทากับ
30,622 คน จากคาเป5าหมายจาํ นวน 110,625 คน คดิ เปน@ รอ! ยละ 27.68
ทม่ี า: เอกสารงบประมาณ ประจาํ ปงบประมาณ พ.ศ. 2565 ฉบบั ที่ 3 เลมท่ี 2 หนา- 472
โครงการสงเสริมและพัฒนาคุณภาพชีวิตประชากรกลุมเปFาหมายพิเศษในพื้นที่ ได-รับการ
จัดสรรงบประมาณจํานวน 116.3704 ล-านบาท เพื่อให-ราษฎรบนพ้ืนที่สูงได-รับการพัฒนาศักยภาพและมี
สวนรวมในการจัดสวัสดิการชุมชน สอดคล-องกับภูมิสังคม และวัฒนธรรม สมาชิกนิคมสร-างตนเองได-รับการ
พัฒนาศักยภาพในการดํารงชีวิตอยางม่ันคง และประชาชนในพื้นที่โครงการฯ สามารถน-อมนําหลักปรัชญา
ของเศรษฐกิจพอเพียงมาปรับใช-ในการดํารงชีวิต มีอาชีพรายได-ที่ม่ันคง มีชีวิตความเป^นอยูท่ีดีข้ึนและสามารถ
พงึ่ พาตนเองไดอ- ยางยั่งยืน (ทมี่ า: เอกสารงบประมาณ ประจําปงบประมาณ พ.ศ. 2565 ฉบับที่ 3 เลมที่ 2 หนา- 476)
สาํ นักงบประมาณของรัฐสภา หนา- 102 สาํ นักงานเลขาธิการสภาผ-ูแทนราษฎร
เอกสารสาํ หรับคณะกรรมาธกิ ารวิสามัญพจิ ารณาราง พ.ร.บ.งบประมาณรายจายประจาํ ปงบประมาณ พ.ศ. 2565
รายงานการวเิ คราะหงบประมาณรายจายประจําปงบประมาณ พ.ศ. 2565
กระทรวงการพฒั นาสังคมและความมนั่ คงของมนุษย
ผลการดําเนินงานของปงบประมาณ พ.ศ. 2564 (6 เดือน) ตัวชี้วัดเชิงปริมาณ : จํานวน
ประชากรกลมุ เป5าหมายพิเศษท่ีได-รับการพัฒนาศักยภาพ สามารถเข-าถึงบริการสวสั ดิการสงั คม เทากบั 13,570
คน จากคาเปา5 หมายจาํ นวน 38,750 คน คิดเปน@ ร!อยละ 35.02
ทมี่ า: เอกสารงบประมาณ ประจาํ ปงบประมาณ พ.ศ. 2565 ฉบับท่ี 3 เลมที่ 2 หนา- 476
โครงการสร!างเสริมสวัสดิการสังคม ได-รับการจัดสรรงบประมาณจํานวน 4.6465 ล-านบาท
เพื่อ (1) สงเสริมสมาชิกในตําบลให-มีความตระหนักรู- เกิดการยอมรับ และเข-ามามีสวนรวมในการจัดสวสั ดิการ
สังคมรวมกัน (2) ให-กลุมเป5าหมายในพื้นที่ตําบล ชุมชน ได-รับสวัสดิการสังคมท่ีเหมาะสมตามสภาพปhญหา
และความต-องการ และ (3) ให-หนวยงานภาครัฐ และชุมชนท-องถ่ิน ได-บูรณาการดําเนินงานให-ความคุ-มครอง
กลุมเป5าหมายและแก-ไขปhญหาทางสังคมรวมกันอยางเป^นรูปธรรม (ท่ีมา: เอกสารงบประมาณ ประจําปงบประมาณ
พ.ศ. 2565 ฉบับท่ี 3 เลมที่ 2 หนา- 481)
ผลการดําเนินงานของปงบประมาณ พ.ศ. 2564 (6 เดือน) ตัวชี้วัดเชิงปริมาณ : จํานวน
ของชุมชนและภาคประชาสังคมท่ีมีสวนรวมในการจัดสวัสดิการสังคมให-แกสมาชิกในชุมชน ไมปรากฏผลการ
ดําเนินงาน นอกจากน้ี ได-กําหนดคาเปFาหมายของตัวชี้วัดในปงบประมาณ พ.ศ. 2564 และ 2565 เทากับ
76 ตําบล โดยทต่ี ้งั แตปงบประมาณ พ.ศ. 2566 เปน^ ต-นไป ไมมีการกําหนดคาเป5าหมายของตัวชีว้ ัดน้ี
ท่ีมา: เอกสารงบประมาณ ประจําปงบประมาณ พ.ศ. 2565 ฉบบั ที่ 3 เลมท่ี 2 หนา- 481
โครงการสวัสดิการลดความเหลื่อมลํ้า ได-รับการจัดสรรงบประมาณจํานวน 1.2740 ล-านบาท
เพ่ือ (1) เสริมสร-างศักยภาพและประสิทธิภาพชีวิต และสังคมแกกลุมเป5าหมาย และสมาชิกในครอบครัว
ท่ีประสบปhญหาทางสังคม และ (2) ให-กลุมเป5าหมายและสมาชิกในครอบครัวที่ประสบปhญหาทางสังคม
มคี ณุ ภาพชีวติ ท่ดี ีข้นึ (ท่มี า: เอกสารงบประมาณ ประจําปงบประมาณ พ.ศ. 2565 ฉบับท่ี 3 เลมท่ี 2 หน-า 483)
เปFาหมายโครงการ ตัวช้ีวัดเชิงปริมาณ : ร-อยละ 85 ของผ-ูจัดการรายกรณีที่สามารถผลักดัน
การเขา- ถงึ สิทธิสวัสดิการของกลมุ เปา5 หมาย กาํ หนดคาเปาF หมายของตวั ชี้วัดในปงบประมาณ พ.ศ. 2565 เป@น
ปแรก เทากับ 250 คน โดยตลอดถงึ ปงบประมาณ พ.ศ. 2568
สํานกั งบประมาณของรัฐสภา หนา- 103 สํานกั งานเลขาธกิ ารสภาผู-แทนราษฎร
เอกสารสาํ หรบั คณะกรรมาธิการวิสามัญพจิ ารณาราง พ.ร.บ.งบประมาณรายจายประจาํ ปงบประมาณ พ.ศ. 2565
รายงานการวเิ คราะหงบประมาณรายจายประจําปงบประมาณ พ.ศ. 2565
กระทรวงการพฒั นาสังคมและความมน่ั คงของมนุษย
ท่ีมา: เอกสารงบประมาณ ประจําปงบประมาณ พ.ศ. 2565 ฉบับท่ี 3 เลมที่ 2 หน-า 483
ขอ! สงั เกต PBO
กรมพัฒนาสังคมและสวัสดิการ มีผลการดําเนินงาน ณ ปMจจุบัน ของปงบประมาณ พ.ศ. 2564 สําหรับ
ตวั ชวี้ ดั ตาง ๆ ข-างตน- คืบหน-าอยางไร พบปMญหาและอปุ สรรค รวมถงึ บทเรียนในการดาํ เนินงานหรอื ไมอยางไร
หากผลการดําเนินงานยังอยูในระดับตํ่า กรมพัฒนาสังคมและสวัสดิการ จะมีแนวทางในการยกระดับ
ศักยภาพการดําเนนิ งานเพอ่ื ให-บรรลเุ ป5าหมายโครงการได-อยางไร
กรมพัฒนาสงั คมและสวัสดกิ าร ได-นิยามเกี่ยวกับ “อาชพี และรายไดท! ีม่ ่ันคง” และ “ชวี ิตความเป@นอยูที่ดี
ขึ้น” สําหรับโครงการสงเสริมและพัฒนาคุณภาพชีวิตประชากรกลุมเปFาหมายพิเศษในพ้ืนที่ อยางไร และมี
การวัดผลหรอื ประเมนิ ผลการดาํ เนินงานตามนยิ ามข-างต-นน้ี เพื่อใหบ- รรลุตามวิสัยทัศนท่กี ําหนดไว-อยางไร
กรมพัฒนาสังคมและสวัสดิการ มีแนวทางในการขยายผลเกี่ยวกับชุมชนและภาคประชาสังคมท่ีมี
สวนรวมในการจดั สวสั ดิการสังคมใหแ! กสมาชิกในชุมชน ในระยะตอไปหรือไม อยางไร
กรมพัฒนาสังคมและสวัสดิการ มีหลักการและเหตุผลท่ีไมกําหนดคาเปFาหมายของตัวชี้วัดเชิงปริมาณ :
จํานวนของชุมชนและภาคประชาสังคมท่ีมีสวนรวมในการจัดสวัสดิการสังคมให!แกสมาชิกในชุมชน
ในปงบประมาณ พ.ศ. 2566 เป@นต!นไป อยางไร ทั้งนี้ ได-พิจารณาการถายโอนภารกิจการจัดสวัสดิการสังคม
ให!แกองคก' รปกครองสวนท!องถ่ิน หรือองค'กร/ภาคเี ครอื ขายที่เกย่ี วข-องหรือไม อยางไร
กรมพัฒนาสังคมและสวัสดิการ มีหลักการและเหตุผลในการกําหนดตัวชี้วัดเชิงปริมาณ : ร!อยละ 85
ของผ!ูจัดการรายกรณีที่สามารถผลักดันการเข!าถึงสิทธิสวัสดิการของกลุมเปFาหมาย จํานวน 250 คน
ในปงบประมาณ พ.ศ. 2565 เปน@ ปแรก และโดยตลอดถึงปงบประมาณ พ.ศ. 2558 อยางไร
กรมพัฒนาสังคมและสวัสดิการ มีรายละเอียดการดําเนินงานและการวัดผลประเมินผลของผ!ูจัดการ
รายกรณีที่สามารถผลักดันการเข!าถึงสิทธิสวัสดิการของกลุมเปFาหมายอยางไร และมีหลักการและเหตุผล
ทก่ี าํ หนดตวั ชว้ี ัดที่ร!อยละ 85 อยางไร
3) โครงการตําบลมั่นคง มั่งคั่ง ยั่งยืน ในจังหวัดชายแดนภาคใต! ภายใต-แผนงานบูรณาการ
ขับเคลื่อนการแก-ไขปhญหาจังหวัดชายแดนภาคใต- ได-รับการจัดสรรงบประมาณจํานวน 38.6272 ล-านบาท
เพ่ือให-กลุมเป5าหมายได-รับการพัฒนาด-านที่อยูอาศัย โดยชุมชนมีสวนรวมซอมแซมบ-านเรือนราษฎรที่ยากจน
ทําให-พื้นทีจ่ ังหวดั ชายแดนใต- เกดิ ความรัก ความสามัคคี (ที่มา : เอกสารงบประมาณ ประจาํ ปงบประมาณ พ.ศ. 2565 ฉบบั ท่ี 3
เลมท่ี 2 หน-า 485)
ผลการดําเนินงานของปงบประมาณ พ.ศ. 2564 (6 เดือน) ตัวชี้วัดเชิงปริมาณ : จํานวน
ครัวเรือนมีความมั่นคงในท่ีอยูอาศัย และบ-านมีความม่ันคงทนถาวร เทากับ 624 หลัง จากคาเป5าหมายจํานวน
2,200 หลงั คิดเป@นรอ! ยละ 28.36
สํานกั งบประมาณของรฐั สภา หนา- 104 สาํ นักงานเลขาธิการสภาผ-แู ทนราษฎร
เอกสารสาํ หรับคณะกรรมาธกิ ารวสิ ามัญพิจารณาราง พ.ร.บ.งบประมาณรายจายประจาํ ปงบประมาณ พ.ศ. 2565
รายงานการวเิ คราะหงบประมาณรายจายประจาํ ปงบประมาณ พ.ศ. 2565
กระทรวงการพฒั นาสงั คมและความม่นั คงของมนษุ ย
ทมี่ า: เอกสารงบประมาณ ประจาํ ปงบประมาณ พ.ศ. 2565 ฉบับที่ 3 เลมท่ี 2 หน-า 485
ข!อสงั เกต PBO
กรมพัฒนาสังคมและสวัสดิการ มีผลการดําเนินงาน ณ ปMจจุบัน ของปงบประมาณ พ.ศ. 2564 คืบหน-า
อยางไร รวมทั้งพบปญM หาและอุปสรรค รวมถงึ บทเรียนในการดาํ เนนิ งานหรือไมอยางไร
หากผลการดําเนินงานยังอยูในระดับต่ํา กรมพัฒนาสังคมและสวัสดิการ จะมีแนวทางในการยกระดับ
ศักยภาพการดาํ เนนิ งานเพือ่ ให-บรรลเุ ป5าหมายโครงการได-อยางไร
การพฒั นาด!านทอี่ ยูอาศัย กรมพัฒนาสงั คมและสวสั ดิการ มีหลักเกณฑ'ในการคัดเลือกกลุมเปFาหมายท่ีเข-า
รวมโครงการอยางไร และมีแนวทางในการสงเสริมการเข!าถงึ โครงการอยางไร ทัง้ นี้ เพ่อื ใหเ- กิดการกระจายตัว
และเข!าถงึ กลมุ เปFาหมายท่มี คี วามตอ- งการมากท่สี ุด
กรมพัฒนาสังคมและสวัสดิการ มีการบูรณาการเกี่ยวกับการพัฒนาที่อยูอาศัย รวมกับหนวยงานอ่ืน ๆ
ท่เี กย่ี วขอ- งหรอื ไม อยางไร โดยเฉพาะอยางย่งิ สภาองคก' รชุมชนตําบล สถาบนั พฒั นาองค'กรชุมชน (องค'การ
มหาชน) การเคหะแหงชาติ องคก' รปกครองสวนทอ! งถ่ิน ฯลฯ
4) คาจ!างเหมาบริการ กรมพัฒนาสังคมและสวัสดิการ ได-รับการจัดสรรงบประมาณคาจ-างเหมา
บริการ จํานวนท้ังสิ้น 4 ผลผลิต/โครงการ รวมงบประมาณจํานวน 83.3044 ล-านบาท คิดเป@นร!อยละ 4.83
ของงบประมาณกรมพัฒนาสงั คมและสวสั ดกิ าร
ผลผลิต/โครงการ หนวย: ลา- นบาท
1) ผลผลติ : ข-อเสนอเชงิ นโยบายเพื่อการพัฒนางานด-านสังคม
2) โครงการสงเสริมบทบาทและพฒั นาศักยภาพองคการสวัสดกิ ารสงั คม อาสาสมัคร งบประมาณ
เครอื ขาย และภาคประชาสงั คม 37.5755
3) โครงการสงเสริมและพฒั นาศักยภาพคนไร-ที่พ่งึ และคนขอทาน 8.2681
4) โครงการสงเสรมิ และพฒั นาคุณภาพชีวิตประชากรกลมุ เป5าหมายพเิ ศษในพน้ื ที่
19.9140
รวมท้ังส้นิ 17.5468
83.3044
ทม่ี า: เอกสารงบประมาณ ประจําปงบประมาณ พ.ศ. 2565 ฉบบั ท่ี 3 เลมที่ 2 หน-า 464, 468, 474 และ 478
ขอ! สงั เกต PBO
กรมพัฒนาสังคมและสวสั ดิการ มีเหตผุ ลความจําเป@นในการดาํ เนนิ งานดว- ยคาจ-างเหมาบริการอยางไร
กรมพัฒนาสังคมและสวัสดิการ ในระยะท่ีผานมาได-มีการศึกษาวิเคราะห'เพื่อปรับปรุงโครงสร!างการ
ดาํ เนินงานหนวยงาน รวมถึงการพฒั นาหรือยกระดบั ประสิทธภิ าพการดาํ เนินงานทเี่ กยี่ วขอ- ง หรือไม อยางไร
สาํ นกั งบประมาณของรัฐสภา หน-า 105 สํานักงานเลขาธิการสภาผู-แทนราษฎร
เอกสารสําหรบั คณะกรรมาธกิ ารวิสามัญพจิ ารณาราง พ.ร.บ.งบประมาณรายจายประจําปงบประมาณ พ.ศ. 2565
รายงานการวเิ คราะหงบประมาณรายจายประจาํ ปงบประมาณ พ.ศ. 2565
กระทรวงการพฒั นาสังคมและความมัน่ คงของมนษุ ย
5) คาใช!จายในการสัมมนาและฝzกอบรม กรมพัฒนาสังคมและสวัสดิการ ได-รับการจัดสรร
งบประมาณคาใช-จายในการสมั มนาและฝกy อบรม จํานวนทั้งส้ิน 6 ผลผลิต/โครงการ รวมงบประมาณจํานวน
13.5842 ล-านบาท คดิ เป@นรอ! ยละ 0.79 ของงบประมาณกรมพัฒนาสงั คมและสวัสดิการ
ผลผลิต/โครงการ หนวย: ลา- นบาท
1) ผลผลิต : ข-อเสนอเชงิ นโยบายเพ่ือการพฒั นางานดา- นสังคม
2) โครงการสงเสริมบทบาทและพัฒนาศักยภาพองคการสวัสดิการสังคม อาสาสมคั ร งบประมาณ
เครือขาย และภาคประชาสังคม 0.9296
3) โครงการสงเสริมและพฒั นาองคกรภาคประชาสังคมสูการเป^นหุน- สวนในการพัฒนา 4.8762
ประเทศ
4) โครงการสงเสรมิ และพัฒนาศักยภาพคนไร-ทพ่ี ึง่ และคนขอทาน 0.2963
5) โครงการสงเสรมิ และพัฒนาคณุ ภาพชีวติ ประชากรกลุมเปา5 หมายพเิ ศษในพ้นื ท่ี
6) โครงการสวสั ดิการลดความเหลือ่ มลํา้ 1.3558
6.0577
รวมท้ังส้ิน 0.0686
13.5842
ท่ีมา: เอกสารงบประมาณ ประจําปงบประมาณ พ.ศ. 2565 ฉบบั ที่ 3 เลมที่ 2 หนา- 464, 468, 471, 474, 478 และ 484
ข!อสังเกต PBO
การสัมมนาและฝyกอบรมตาง ๆ มีโอกาสท่ีจะเกิดความซ้ําซ!อนกันของกลุมเปFาหมายในการดําเนินการ
หรือไม อยางไร และกรมพัฒนาสังคมและสวสั ดกิ าร มีบรู ณาการการจดั กจิ กรรมตาง ๆ รวมถึงมาตรการ กลไก
หรือวธิ กี ารในการหลีกเลี่ยงหรือปอF งกนั ความซา้ํ ซ!อนดงั กลาวอยางไร
กรมพัฒนาสงั คมและสวัสดิการ มีแนวทางการสร!างความยั่งยืนในการขับเคลอ่ื นการดําเนนิ งาน รวมถึงเป^น
การตอยอดหรือเพิ่มเติมจากการสมั มนาและฝyกอบรมตาง ๆ เหลาน้อี ยางไร
กรมพัฒนาสงั คมและสวัสดิการ ได-พิจารณารูปแบบการสัมมนาและฝzกอบรมตาง ๆ ผานสอ่ื อิเล็กทรอนิกส'
ซ่ึงจะทําให-การใช-จายงบประมาณมีความค!ุมคา และสามารถเข!าถึงกลุมเปFาหมายได!กว!างขวางมากขึ้น
โดยอาจพิจารณาดําเนินการเฉพาะกิจกรรมท่ีมีความเป@นไปได! พร-อมกับการถอดบทเรียนเพื่อพัฒนาการ
ดาํ เนนิ งานในระยะตอไป หรือไม อยางไร
6) เงินอุดหนุน กรมพัฒนาสังคมและสวัสดิการ ได-รับการจัดสรรงบประมาณที่เป^นเงินอุดหนุนตาง ๆ
จํานวนท้ังส้ิน 3 ผลผลิต/โครงการ (10 รายการ) รวมงบประมาณจํานวน 399.2200 ล-านบาท คิดเป@น
รอ! ยละ 23.14 ของงบประมาณกรมพัฒนาสังคมและสวสั ดกิ าร
ผลผลติ /โครงการ หนวย: ลา- นบาท
1) โครงการสงเสริมบทบาทและพฒั นาศกั ยภาพองคก' ารสวัสดิการสงั คม อาสาสมคั ร งบประมาณ
เครือขาย และภาคประชาสังคม 153.8000
- เงินอุดหนนุ สนับสนุนบทบาทองคกรพฒั นาเอกชนในการดําเนินงานใหก- ารชวยเหลอื
และพฒั นาศกั ยภาพดา- นคนไรท- ี่พง่ึ ผป-ู ระสบปญh หาทางสังคม และกลมุ เส่ียง 1.8000
- เงนิ อดุ หนุนสนบั สนนุ องคการเอกชนสาธารณประโยชนด-านสวัสดิการสังคม
150.0000
สํานกั งบประมาณของรัฐสภา หนา- 106 สาํ นักงานเลขาธกิ ารสภาผู-แทนราษฎร
เอกสารสําหรบั คณะกรรมาธกิ ารวสิ ามญั พจิ ารณาราง พ.ร.บ.งบประมาณรายจายประจาํ ปงบประมาณ พ.ศ. 2565
รายงานการวิเคราะหงบประมาณรายจายประจาํ ปงบประมาณ พ.ศ. 2565 งบประมาณ
กระทรวงการพฒั นาสังคมและความมั่นคงของมนุษย 2.0000
ผลผลติ /โครงการ 231.8200
- เงนิ อดุ หนนุ สนับสนนุ การดําเนนิ งานสภาวิชาชพี สงั คมสงเคราะห 0.9000
2) โครงการสงเสริมและพัฒนาศักยภาพคนไรท! พ่ี งึ่ และคนขอทาน
- เงนิ อุดหนุนสงเคราะหคนไทยตกทุกขไดย- ากในประเทศกลับภมู ิลาํ เนาเดิม 210.0000
- เงนิ อดุ หนนุ สงเคราะหผมู- รี ายไดน- อ- ยและผ-ไู ร-ที่พึ่ง 3.0000
- เงนิ อุดหนุนสงเคราะหดา- นเงนิ ทนุ ประกอบอาชพี 16.0000
- เงินอุดหนนุ สงเคราะหผู-ตดิ เชือ้ เอดสและครอบครวั 1.4400
- เงินอุดหนนุ ชวยเหลอื เยยี วยาดา- นการเงินตามหลักมนุษยธรรม เหตกุ ารณ 14 ต.ค. 2516 0.4800
- เงนิ อุดหนุนชวยเหลือเยยี วยาดา- นการเงินตามหลักมนุษยธรรม เหตกุ ารณความรนุ แรง
ทางการเมอื ง พ.ศ. 2556 - 2557 13.6000
3) โครงการสงเสริมและพฒั นาคุณภาพชีวิตประชากรกลุมเปFาหมายพิเศษในพืน้ ท่ี 13.6000
- เงนิ อุดหนนุ คาใชจ- ายงานพระธรรมจาริก 399.2200
รวมท้ังสิน้
ทม่ี า: เอกสารงบประมาณ ประจําปงบประมาณ พ.ศ. 2565 ฉบบั ที่ 3 เลมที่ 2 หน-า 468, 475 และ 480
ขอ! สังเกต PBO
กรมพัฒนาสังคมและสวัสดิการ มรี ายละเอียด หลักเกณฑ'และวิธีการเก่ียวกับเงินอุดหนุนตาง ๆ เหลาน้ี
อยางไร
เงินอดุ หนนุ ตาง ๆ มีโอกาสท่ีจะเกดิ ความซํา้ ซอ! นกนั ของกลุมเปFาหมายในการดําเนนิ การหรือไม อยางไร
กรมพัฒนาสังคมและสวัสดิการ มีระบบบริหารงบเงินอุดหนุน จํานวน 10 รายการข-างต-นอยางไร เพ่ือให-
การจดั สวัสดิการเหลานมี้ ีความทว่ั ถึง เปน@ ธรรม โปรงใส และไมเกดิ ความซ้ําซอ! นในการดําเนินการ
กรมพฒั นาสงั คมและสวสั ดิการ มีระบบการบริหารจัดการฐานข!อมูล และการดาํ เนนิ งานเงนิ อุดหนุนตาง ๆ
ท่ีอยูในความรับผิดชอบอยางไร รวมถึงมาตรการ กลไก หรือวิธีการในการหลีกเล่ียงหรอื ปFองกันความซํ้าซ!อน
ดงั กลาวอยางไร
กรมพัฒนาสังคมและสวัสดิการ มีแนวคิดหรือแนวทางในการบูรณาการการให!ความชวยเหลือ
กลมุ เปาF หมายรวมกบั หนวยงานทงั้ ภายในและภายนอกกระทรวงอยางไร
นอกเหนือจากเงินอุดหนุนดังกลาวนี้ ในบทบาทของหนวยงานภายในกระทรวงหรือระหวางกระทรวง
มีแนวทางหรอื มาตรการกลไกในการใหค! วามชวยเหลือเพอ่ื แกไ! ขปญM หาอยางยง่ั ยนื อยางไร
กรมพัฒนาสังคมและสวัสดิการ มีแนวทางหรือมาตรการกลไกในการสงเสริมสนับสนุนให!กลุมเปFาหมาย
สามารถเขา! ถงึ สวสั ดกิ ารเงินอดุ หนนุ ตาง ๆ
กรมพฒั นาสงั คมและสวัสดกิ าร มีผลการดําเนนิ งานหรือรูปธรรมความสําเรจ็ ของเงนิ อดุ หนุนนีอ้ ยางไร
กรมพัฒนาสังคมและสวัสดิการ มีแนวทางหรือวิธีการในการขยายผลการดําเนินงานทั้งในมิติเชิงปริมาณ
และคุณภาพอยางไรกรมกจิ การเด็กและเยาวชน มีแนวทางการสร!างความยง่ั ยนื ทีเ่ ป^นการตอยอดหรือเพ่ิมเติม
จากงบเงินอุดหนนุ เหลานีอ้ ยางไร
สาํ นักงบประมาณของรฐั สภา หนา- 107 สาํ นกั งานเลขาธกิ ารสภาผ-แู ทนราษฎร
เอกสารสําหรับคณะกรรมาธกิ ารวิสามญั พิจารณาราง พ.ร.บ.งบประมาณรายจายประจาํ ปงบประมาณ พ.ศ. 2565
รายงานการวิเคราะหงบประมาณรายจายประจาํ ปงบประมาณ พ.ศ. 2565
กระทรวงการพฒั นาสังคมและความมน่ั คงของมนุษย
2.5 ความเช่ือมโยงยุทธศาสตร'ชาตกิ ับแผนปฏบิ ตั กิ ารราชการ ระยะ 3 ป (พ.ศ. 2563 - 2565)
ท่มี า: รายงานประจาํ ป พ.ศ. 2563 กรมพัฒนาสงั คมและสวสั ดิการ จากเวบ็ ไซต shorturl.at/muQV8
สํานักงบประมาณของรัฐสภา หน-า 108 สาํ นกั งานเลขาธกิ ารสภาผแ-ู ทนราษฎร
เอกสารสําหรบั คณะกรรมาธกิ ารวสิ ามญั พจิ ารณาราง พ.ร.บ.งบประมาณรายจายประจาํ ปงบประมาณ พ.ศ. 2565
รายงานการวิเคราะหงบประมาณรายจายประจาํ ปงบประมาณ พ.ศ. 2565
กระทรวงการพัฒนาสังคมและความม่นั คงของมนุษย
3. ผลการเบิกจายงบประมาณประจําป+งบประมาณ 3 ป+ย5อนหลัง (พ.ศ. 2561 –
2564)
หนวย: ลา- นบาท
ทม่ี า: ผลการเบิกจายจากระบบ GFMIS กรมบญั ชีกลาง กระทรวงการคลงั ขอ- มลู ณ ส้ินปงบประมาณ พ.ศ. 2561, 2562 และ 2563
ผลการเบิกจายงบประมาณในภาพรวมของกรมพัฒนาสังคมและสวัสดิการ ย-อนหลัง 3 ป
(ป พ.ศ. 2561 – 2563) อยูท่ีร-อยละ 90.78 ร-อยละ 95.45 และร-อยละ 97.37 ตามลําดับ
หากพิจารณาผลการเบิกจายในปงบประมาณ พ.ศ. 2564 ณ วันท่ี 4 มิถุนายน 2564 พบวา กรมพัฒนา
สังคมและสวัสดิการ มีผลการเบิกจายคอนข!างต่ํา โดยเบิกจายภาพรวมได!เพียงร!อยละ 56.46 เป^นผล
เนื่องมาจากรายจายประจําทีเ่ บกิ จายได!เพยี งร!อยละ 56.31 และรายจายลงทุนที่เบกิ จายได!ร!อยละ 60.09
กระทรวงการพัฒนาสงั คม รายจายประจาํ รายจายลงทนุ หนวย: ล-านบาท
และความมน่ั คงของมนษุ ย' งบประมาณ เบิกจาย ร!อยละ งบประมาณ เบิกจาย ร!อยละ ภาพรวม
งบประมาณ เบกิ จาย รอ! ยละ
5. กรมพฒั นาสังคมและสวัสดิการ 1,892.0804 1,065.4885 56.31 75.5260 45.3826 60.09 1,967.6064 1,110.8711 56.46
ท่ีมา: ผลการเบิกจายจากเวบ็ ไซตกรมบญั ชกี ลาง กระทรวงการคลัง ณ วนั ท่ี 4 มิถนุ ายน 2564
4. ขอ5 สังเกต/ความเห็นของ PBO
1) ควรมงุ เน-นการขบั เคลื่อนข!อเสนอเชิงนโยบายไปสกู ารปฏิบตั ใิ หเ! กดิ ผลเปน@ รูปธรรม มกี ารติดตาม
ทบทวน และพัฒนาข-อเสนอตาง ๆ อยูเป^นระยะ โดยสงเสริมให-กลุมเป5าหมายและผู-มีสวนได-เสีย มีสวนรวม
ในการกําหนดนโยบายการใหบ- รกิ ารเพ่ือให-ตรงกับความต-องการอยางแท-จริง ท้ังนี้ บนกระบวนการมีสวนรวม
ของทุกฝ’ายท่ีนําไปสูนโยบายสาธารณะแบบมีสวนรวม ท้ังจากภาคประชาชน ภาคเอกชน ชุมชนและสังคม
เพือ่ สงเสริมการเขา- ถงึ สวัสดิการและการพึ่งพาตนเอง
สาํ นักงบประมาณของรัฐสภา หน-า 109 สํานกั งานเลขาธกิ ารสภาผู-แทนราษฎร
เอกสารสาํ หรบั คณะกรรมาธกิ ารวสิ ามญั พิจารณาราง พ.ร.บ.งบประมาณรายจายประจําปงบประมาณ พ.ศ. 2565
รายงานการวเิ คราะหงบประมาณรายจายประจําปงบประมาณ พ.ศ. 2565
กระทรวงการพฒั นาสังคมและความมั่นคงของมนษุ ย
2) ควรมุงเน-นงานด-านการขับเคลื่อนยุทธศาสตรและการกํากับติดตามเป^นสําคัญ ผลักดันการ
ดําเนนิ งานดา! นตาง ๆ ใหไ! ปสอู งคก' รปกครองสวนท!องถ่นิ และสงเสรมิ การมสี วนรวมขององค'กรภาคประชา
สังคมให-มากย่งิ ขนึ้ เพ่ือใหป- ระชาชนกลุมเปา5 หมายสามารถเข-าถึงบรกิ ารไดโ- ดยสะดวกยงิ่ ข้นึ
3) ควรมุงเน-นขับเคล่ือนการแก!ไขปMญหาความเหล่ือมล้ํา สร!างความเสมอภาคและเป@นธรรม ศึกษา
และวางแผนเตรียมการเพื่อรองรับการเป^นรัฐสวัสดิการอยางเต็มรูปแบบ จัดให-มีรัฐสวัสดิการหรือความถ-วน
หน-า โดยประชาชนทุกคนมีสิทธิอยางเสมอภาคกัน มิใชเพียงการสงเคราะหซ่ึงเป^นการดูหม่ินศักด์ิศรีความเป^น
มนุษยผานการพิสูจนความจน ทั้งที่เป^นการลงทุนกับมนุษยที่สําคัญท่ีสุดและให-ผลตอบแทนมหาศาล รวมถึง
บูรณาการการบริหารจัดการสวัสดิการของรัฐทั้งภายในและภายนอกกระทรวง เพ่ือไมให-เกิดความซํ้าซ-อน
คม-ุ คา มปี ระสิทธภิ าพ เกดิ สมั ฤทธิผล ดําเนนิ การ
4) ควรมีหลักเกณฑและมาตรการท่ีชัดเจนในการคัดเลือกกลุมเปFาหมายในแตละโครงการของทุก
หนวยงานเพ่ือไมให-เกิดปhญหากลุมเป5าหมายซํ้ากัน และทําให-กลุมเป5าหมายได-รับการชวยเหลืออยางท่ัวถึง
มีฐานข!อมูลกลุมเป5าหมายท่ีเป^นปhจจุบัน โดยบูรณาการฐานข!อมูลขนาดใหญ (Big Data) ท่ีจะชวยยกระดับ
ประสิทธิภาพการดําเนินงาน และให-สามารถใช-ประโยชนรวมกับหนวยงานอ่ืน ๆ ทั้งภายในและภายนอก
กระทรวง เพ่ือใหม- กี ารจัดและบริหารสวสั ดิการครอบคลุมกลุมเป5าหมาย ลดความซ้ําซ-อน และเกิดประสทิ ธิภาพ
สงู สดุ รวมทั้งการติดตามและประเมนิ ผลสัมฤทธข์ิ องแตละกลุมเปา5 หมายด-วย
5) ควรรณรงค'ประชาสัมพันธ'อยางตอเนื่องและกว!างขวาง ให-กลุมเป5าหมายและประชาชนทั่วไป
ทราบและเข-าถึงการให-บริการของหนวยงาน โดยเฉพาะบุคคลซ่ึงไร-ท่ีอยูอาศัยและไมมีรายได-เพียงพอแกการ
ยังชีพ และบคุ คลท่ีอยใู นสภาวะยากลําบาก และไมอาจพ่ึงพาบคุ คลอน่ื ได-ให-ติดตอศูนยคุ-มครองคนไร-ท่พี ึ่งได-ทุก
จังหวัด
6) ควรมีระบบและกลไกสงเสริมการบูรณาการงบประมาณกองทุนตาง ๆ เพื่อสนับสนุนการจัดให-มี
สวัสดิการที่เน!นผลิตภาพ (Productive Welfare) และสวัสดิการท่ีเน!นค!ุมครอง (Protective Welfare)
ในพ้ืนที่ขององคการปกครองท-องถิ่น หนวยงาน และชุมชนตางๆ รวมถึงมีการสงเสรมิ นวัตกรรมด-านสวสั ดกิ าร
สังคมและการพัฒนาสังคมในระดับท-องถิ่น ท่ีตอบสนองตอความต-องการจําเป^นของประชาชนและตอบสนอง
ตอการพึง่ ตนเอง อยางม่ันคงและย่งั ยืน
7) ควรปรับภาพลักษณข' ององค'กรให!มีความทันสมัย นําระบบเทคโนโลยีสารสนเทศและการส่ือสาร
มาใช-ในการยกระดับการให-บริการ การส่ือสารและสร!างการรับร!ูเพื่อขยายการเข-าถึงบริการ ตลอดจน
สรา! งสรรคน' วัตกรรมเพื่อการพฒั นาสังคมให-เกิดข้ึนจริง และนํามาใช-พฒั นางานให-เกิดผลอยางเป^นรปู ธรรม
8) การสงเสริมความรู!ตามบทบาทหน-าท่ี ท้ังสําหรับบุคลากรในสังกัดและบุคคลภายนอก รวมถึง
หลักสูตรตาง ๆ น้ัน ควรดําเนินการผานสื่ออิเล็กทรอนิกส'เป^นสําคัญ รวมถึงพิจารณาขยายกลุมเปFาหมาย
พัฒนากระบวนการสงเสริมความร-ู การวัดผลประเมินผล ตลอดจนการขยายผลในวงกว-างมากย่ิงขึ้น ท้ังน้ี
เพอ่ื บริหารจดั การงบประมาณทม่ี ีอยูอยางจํากัดและนําไปใช-จายเพ่ือยกระดบั การจัดสวัสดกิ ารสงั คม
9) ควรให-ความสําคัญกับการพัฒนานโยบาย นวัตกรรม ท่ีนําไปขับเคล่ือนด!านการพัฒนาสังคม
และสวัสดิการ รวมถงึ มาตรการกลไกในการขับเคลื่อนข-อเสนอตาง ๆ ไปสูการปฏบิ ัตอิ ยางเปน^ รปู ธรรม
10) ควรมีการประชาสัมพันธ การสนับสนุน การเข-าถึง และปรับปรุงการบริหารกองทุนสงเสริมการ
จัดสวัสดิการสังคม รวมถึงปรับปรุงแก-ไขหลักเกณฑและเง่ือนไขตาง ๆ เพ่ือให-สามารถเข-าถึงได-งายมากขึ้น
ให-สามารถใช-ประโยชน เป^นกลไกในการสงเสริมการจัดสวัสดิการสังคมและพัฒนาคุณภาพชีวิต โดยเฉพาะ
อยางย่งิ กลมุ เป5าหมายท่ีดอ- ยโอกาสในชนบท
สํานักงบประมาณของรฐั สภา หน-า 110 สํานกั งานเลขาธิการสภาผูแ- ทนราษฎร
เอกสารสาํ หรับคณะกรรมาธิการวสิ ามญั พจิ ารณาราง พ.ร.บ.งบประมาณรายจายประจาํ ปงบประมาณ พ.ศ. 2565
รายงานการวเิ คราะหงบประมาณรายจายประจาํ ปงบประมาณ พ.ศ. 2565
กระทรวงการพัฒนาสังคมและความมนั่ คงของมนุษย
กรมสงเสริมและพัฒนาคุณภาพชีวิตคนพกิ าร
(เอกสารงบประมาณ ประจําปงบประมาณ พ.ศ. 2565 ฉบับท่ี 3 เลมที่ 2 หน-า 489 - 514)
สารบญั หน!า
112
1. สรุปภาพรวมงบประมาณ 113
2. วิเคราะหประเดน็ สาํ คัญ 113
114
2.1 วสิ ยั ทัศน 114
2.2 งบประมาณแผนงานและผลผลติ /โครงการสําคญั 115
116
1) ผลผลติ : การบริหารจัดการด-านคนพิการ 118
2) โครงการเสรมิ สรา- งความเข-มแข็งขององคกรและเครอื ขาย 120
3) แผนงานยทุ ธศาสตรสรา- งหลักประกันทางสังคม 121
4) คาจ-างเหมาบริการ และคาจ-างเหมาบคุ ลากรชวยปฏบิ ัติงาน 123
2.3 ความเช่ือมโยงพันธกรณี กฎหมาย ยทุ ธศาสตร และนโยบายที่เกย่ี วข-อง 126
2.4 แผนปฏบิ ัติราชการ ระยะ 3 ป พ.ศ. 2563 - 2565 (ฉบับปรบั ปรุง พ.ศ. 2564) 127
2.5 สถานการณคนพิการในประเทศไทย 128
2.6 การจ-างงานคนพิการในสถานประกอบการและหนวยงานของรัฐ
3. ผลการเบกิ จายงบประมาณประจําปงบประมาณ 3 ปย-อนหลงั (พ.ศ. 2561 - 2564)
4. ข-อสงั เกต/ความเห็นของ PBO
สรุปประเด็นสําคัญ
1) ได-รับการจัดสรรงบประมาณจํานวน 711.6319 ล-านบาท ลดลงจากปงบประมาณ พ.ศ. 2564
จํานวน 116.2243 ลา- นบาท คิดเป^นร-อยละ 14.04 งบประมาณสวนใหญอยภู ายใต-แผนงานยทุ ธศาสตร จาํ นวน
382.0694 ล-านบาท คิดเป^นร-อยละ 53.69 และงบประมาณสวนใหญเป^นงบดําเนินงาน จํานวน 261.2164
ลา- นบาท คิดเป^นรอ- ยละ 36.71
2) วิสัยทัศนไมได!กําหนดชวงเวลาท่ีเป5าหมายบรรลุผลสําเร็จ ผลการดําเนินงานของปงบประมาณ
พ.ศ. 2564 (6 เดือน) ของหลายผลผลิต แผนงาน/โครงการ อยูในระดับต่ํา ที่ร-อยละ 20 – 40 ซึ่งยังไมบรรลุ
คาเป5าหมาย แตปรากฏผลการดําเนินงานของตัวชี้วัดเชิงคุณภาพที่บรรลุคาเป5าหมายท่ีร-อยละ 85 – 95
โดยโครงการปฏิรูปการขึ้นทะเบียนคนพิการ เป^นโครงการใหม งบประมาณจํานวน 15.9787 ล-านบาท อีกท้ัง
คาจา- งเหมาบริการ และคาจ-างเหมาบคุ ลากรชวยปฏิบตั งิ าน รวมจํานวน 32.9917 ล-านบาท คิดเป^นรอ- ยละ 4.64
3) ผลการเบิกจายงบประมาณในภาพรวมย-อนหลัง 3 ป (พ.ศ. 2561 - 2563) อยูที่ร-อยละ 96.94
ร-อยละ 97.62 และร-อยละ 97.07 ตามลําดับ โดยผลการเบิกจายในปงบประมาณ พ.ศ. 2564 ณ วันท่ี 4
มถิ ุนายน 2564 มีผลการเบกิ จายคอนข!างต่ํา รายจายภาพรวมไดร- -อยละ 52.43 รายจายประจําได-เพียงร-อยละ
54.90 และรายจายลงทนุ ได-เพยี งร-อยละ 40.28
สาํ นักงบประมาณของรัฐสภา หน-า 111 สาํ นักงานเลขาธกิ ารสภาผูแ- ทนราษฎร
เอกสารสาํ หรับคณะกรรมาธกิ ารวิสามัญพจิ ารณาราง พ.ร.บ.งบประมาณรายจายประจําปงบประมาณ พ.ศ. 2565
รายงานการวิเคราะหงบประมาณรายจายประจําปงบประมาณ พ.ศ. 2565
กระทรวงการพฒั นาสังคมและความม่ันคงของมนุษย
1. สรุปภาพรวมงบประมาณ
หนวย : ล-านบาท
หนวยงาน ปงบประมาณ เพม่ิ /ลด
ป 2564 ร!อยละ ป 2565 รอ! ยละ จาํ นวน รอ! ยละ
รวมทัง้ ส้นิ 24,266.8058 100.00 25,750.1913 100.00 1,483.3855 6.11
6. กรมสงเสรมิ และพฒั นาคณุ ภาพชีวิตคนพกิ าร 827.8562 3.41 711.6319 2.76 -116.2243 -14.04
ท่มี า : เอกสารงบประมาณ ประจาํ ปงบประมาณ พ.ศ. 2565 ฉบับที่ 1 หน-า 145
ปงบประมาณ พ.ศ. 2565 กรมสงเสริม หนวย : ลา- นบาท
และพัฒนาคุณภาพชีวิตคนพิการ ได!รับการจัดสรร
งบประมาณจํานวน 711.6319 คิดเป@นร!อยละ
2.76 ของงบประมาณกระทรวงการพัฒนาสังคม
และความม่ันคงของมนุษย ลดลงจากปงบประมาณ
พ.ศ. 2564 จํานวน 116.2243 ล-านบาท คิดเป^น
ร-อยละ 14.04
หากพิจารณางบประมาณโดยจําแนกตาม
แผนงาน พบวา แผนงานที่ได-รับการจัดสรร
งบประมาณสูงสุด คือ แผนงานยุทธศาสตร' จํานวน
382.0694 ล! า น บ า ท คิ ด เ ป@ น ร! อ ย ล ะ 53.69
ของงบประมาณกรมสงเสริมและพัฒนาคุณภาพชีวิต
คนพิการ รองลงมา คือ แผนงานบุคลากรภาครัฐ
จํานวน 270.2526 ล-านบาท คิดเป^นร-อยละ 37.98
โดยที่แผนงานพ้ืนฐานได!รับการจัดสรรงบประมาณ ที่มา : เอกสารงบประมาณ ประจําปงบประมาณ พ.ศ. 2565 ฉบับท่ี 3
น!อยท่ีสุด จํานวน 59.3099 ล-านบาท คิดเป^นร-อยละ เลมท่ี 2 หนา- 491
8.33
กรมสงเสรมิ และพฒั นาคณุ ภาพชีวิตคนพกิ าร ปงบประมาณ หนวย : ลา- นบาท
2564 2565
เพม่ิ /ลด
จาํ นวน ร!อยละ
รวมท้ังสนิ้ 827.8562 711.6319 -116.2243 -14.04
270.2526 5.3485 2.02
แผนงานบุคลากรภาครฐั 264.9041 59.3099 -38.1799 -39.16
59.3099 -38.1799 -39.16
แผนงานพ้ืนฐาน 97.4898 382.0694 -83.3929 -17.92
22.5846 -12.1704 -35.02
ดา- นการสร-างโอกาสและความเสมอภาคทางสงั คม 97.4898 359.4848 -71.2225 -16.54
แผนงานยุทธศาสตร' 465.4623
เสริมสรา- งพลังทางสังคม 34.7550
สร-างหลกั ประกันทางสงั คม 430.7073
ทมี่ า : เอกสารงบประมาณ ประจาํ ปงบประมาณ พ.ศ. 2565 ฉบบั ท่ี 3 เลมท่ี 2 หน-า 491
สํานักงบประมาณของรฐั สภา หนา- 112 สํานกั งานเลขาธิการสภาผูแ- ทนราษฎร
เอกสารสาํ หรับคณะกรรมาธกิ ารวสิ ามญั พจิ ารณาราง พ.ร.บ.งบประมาณรายจายประจาํ ปงบประมาณ พ.ศ. 2565
รายงานการวเิ คราะหงบประมาณรายจายประจําปงบประมาณ พ.ศ. 2565
กระทรวงการพฒั นาสังคมและความม่นั คงของมนุษย
เมื่อพิจารณาโดยเปรียบเทียบกับงบประมาณ พ.ศ. 2564 พบวา ทุกแผนงานได!รับการจัดสรร
งบประมาณลดลง ยกเว!นแผนงานบุคลากรภาครัฐ ที่ได-รับการจัดสรรงบประมาณ จํานวน 270.2526
ล-านบาท เพิ่มข้ึนจํานวน 5.3485 ล-านบาท คิดเป^นร-อยละ 2.02 ท้ังน้ี แผนงานที่ได-รับการจัดสรรงบประมาณ
ลดลงจํานวนมากท่ีสุด คือ แผนยุทธศาสตร'สร!างหลักประกันทางสังคม จํานวน 359.4848 ล-านบาท ลดลง
จํานวน 71.2225 ล!านบาท คิดเป^นร-อยละ 16.54 รองลงมา คือ แผนงานพ้ืนฐานด!านการสร!างโอกาส
และความเสมอภาคทางสังคม จํานวน 59.3099 ล-านบาท ลดลงจํานวน 38.1799 ล!านบาท คิดเป^นร-อยละ
39.16 และแผนงานยุทธศาสตร'เสริมสร!างพลังทางสังคม จํานวน 22.5846 ลดลงจํานวน 12.1704
ลา! นบาท คิดเป^นรอ- ยละ 35.02 หนวย : ลา- นบาท
เม่ือพิจารณาโดยจําแนกตามงบรายจาย
พบวา งบรายจายท่ีได-รับการจัดสรรงบประมาณ
สูงสุด คือ งบบุคลากร จํานวน 265.0436 ล-านบาท
คิดเป^นร-อยละ 37.24 ของงบประมาณกรมสงเสริม
และพัฒนาคุณภาพชีวิตคนพิการ รองลงมา คือ
งบดําเนินงาน จํานวน 261.2164 ล-านบาท คิดเป^น
ร-อยละ 36.71 และงบเงินอุดหนนุ จาํ นวน 120.8860
ล-านบาท คดิ เปน^ รอ- ยละ 16.99
ห า ก เ ป รี ย บ เ ที ย บ กั บ ป ง บ ป ร ะ ม า ณ
พ.ศ. 2564 พบวา ทุกงบรายจายได!รับการจัดสรร
งบประมาณลดลง ยกเว!นงบบุคลากรท่ีได!รับการ
จัดสรรงบประมาณเพิ่มขึ้น โดยที่ในปงบประมาณ
พ.ศ. 2565 ได-รับการจัดสรรงบประมาณจํานวน
265.0436 ล- า น บ า ท เ พิ่ ม ขึ้ น จํ า น ว น 6.2824 ท่ีมา : เอกสารงบประมาณ ประจําปงบประมาณ พ.ศ. 2565 ฉบับที่ 3
ล-านบาท คดิ เป^นรอ- ยละ 2.43
เลมที่ 2 หนา- 494
หนวยงาน หนวย : ลา- นบาท
ปงบประมาณ งบบุคลากร งบดําเนินงาน งบลงทนุ งบเงนิ อดุ หนนุ งบรายจายอน่ื รวมทงั้ สิ้น
2564 258.7612 295.8022 88.9469 162.6270 21.7189 827.8562
กรมสงเสริมและพฒั นา 2565 265.0436 261.2164 52.3496 120.8860 12.1363 711.6319
คุณภาพชีวิตคนพิการ เพิม่ /ลด 6.2824 -34.5858 -36.5973 -41.7410 -9.5826 -116.2243
ร!อยละ 2.43 -11.69 -41.15 -25.67 -44.12 -14.04
ทม่ี า : ขอ- มลู ปงบประมาณ พ.ศ. 2564 จากระบบ GFMIS กรมบญั ชกี ลาง ขอ- มูล ณ วนั ท่ี 31 พฤษภาคม 2564
ขอ- มูลปงบประมาณ พ.ศ. 2565 จากเอกสารงบประมาณ ประจําปงบประมาณ พ.ศ. 2565 ฉบับท่ี 3 เลมที่ 2 หนา- 494
2. วเิ คราะหประเดน็ สาํ คญั
2.1 วิสัยทัศน'
กรมสงเสริมและพัฒนาคุณภาพชีวิตคนพิการ กําหนดวิสัยทัศนในปงบประมาณ พ.ศ. 2565 วา
“เป@นองค'กรหลักในการขับเคล่ือนและสงเสริมให!คนพิการเข!าถึงสิทธิ สวัสดิการ อยางทั่วถึงและเทาเทียม
สูระดบั สากล” (ท่มี า : เอกสารงบประมาณ ประจําปงบประมาณ พ.ศ. 2565 ฉบับท่ี 3 เลมท่ี 2 หน-า 489)
สาํ นักงบประมาณของรฐั สภา หนา- 113 สํานกั งานเลขาธิการสภาผู-แทนราษฎร
เอกสารสาํ หรบั คณะกรรมาธิการวิสามญั พจิ ารณาราง พ.ร.บ.งบประมาณรายจายประจาํ ปงบประมาณ พ.ศ. 2565
รายงานการวเิ คราะหงบประมาณรายจายประจาํ ปงบประมาณ พ.ศ. 2565
กระทรวงการพัฒนาสงั คมและความมัน่ คงของมนษุ ย
ข!อสงั เกต PBO
วสิ ัยทศั น' คอื เป5าหมายขององคกรในชวงเวลาระยะกลางถงึ ระยะยาว โดยปกตวิ ิสยั ทัศนทด่ี ีจะประกอบด-วย
เป5าหมายระยะยาว ตําแหนงขององคกร และชวงเวลาท่ีเป5าหมายตามวิสยั ทัศนบรรลผุ ลสาํ เรจ็
กรมสงเสริมและพัฒนาคุณภาพชีวิตคนพิการ ได-พิจารณาวาจะสามารถดําเนินการเพ่ือให-บรรลุเปFาหมาย
ตามวิสัยทศั นภ' ายในปใด
กรมสงเสริมและพัฒนาคุณภาพชีวิตคนพิการ มีแนวทางและกระบวนการให-บรรลุวิสัยทัศนได-อยางไร
โดยเฉพาะการถายทอดไปสกู ารปฏบิ ัติและเปFาหมายตวั ช้วี ดั ในระยะตาง ๆ ทงั้ นี้ ปhจจบุ ันมีรปู ธรรมหรอื ความ
คืบหนา! ท่สี ําคญั อยางไร
กรมสงเสริมและพัฒนาคุณภาพชีวิตคนพิการ มีการวัดผลประเมินผล “ระดับสากล” ตามวิสัยทัศนนี้
ใชว- ิธีการในการช้ีวดั อยางไร
2.2 งบประมาณแผนงานและผลผลิต/โครงการสําคัญ
1) ผลผลิต : การบริหารจัดการด!านคนพิการ ภายใต-แผนงานพื้นฐานด-านการสร-างโอกาสและความ
เสมอภาคทางสังคม ได-รับการจัดสรรงบประมาณจํานวน 59.3099 ล-านบาท เพื่อ (1) พัฒนาปรับปรุงข-อมูล
สารสนเทศด-านคนพิการ และบูรณาการระบบข-อมูลด-านคนพิการอยางมีประสิทธิภาพและประสิทธิผล
(2) บริหารจัดการองคกร และองคความรู-เพ่ือการพัฒนาคุณภาพชีวิตคนพิการ และ (3) เสริมสร-างสมรรถนะ
บุคลากรให-มีความเปน^ มืออาชีพ (ทม่ี า : เอกสารงบประมาณ ประจาํ ปงบประมาณ พ.ศ. 2565 ฉบบั ท่ี 3 เลมที่ 2 หน-า 497)
ผลการดําเนินงานของปงบประมาณ พ.ศ. 2564 (6 เดือน) ของตัวชี้วัดเชิงปริมาณ : จํานวน
ระบบการบริหารจัดการด-านคนพิการที่ได-รับการพัฒนา เทากับ 1 ระบบ จากคาเป5าหมายจํานวน 5 ระบบ
คดิ เปน@ รอ! ยละ 20.00
ในขณะท่ี ผลการดําเนินงานของปงบประมาณ พ.ศ. 2564 (6 เดือน) ของตัวช้ีวัดเชิงคุณภาพ :
ร-อยละของระบบการบริหารจัดการด-านคนพิการท่ีได-รับการพัฒนาอยางมีประสิทธิภาพ ได-บรรลุคาเป5าหมาย
ร-อยละ 85
ทีม่ า : เอกสารงบประมาณ ประจําปงบประมาณ พ.ศ. 2565 ฉบบั ท่ี 3 เลมที่ 2 หนา- 497
ข!อสงั เกต PBO
ตัวชีว้ ัดเชิงปริมาณ และตัวชว้ี ดั เชิงคุณภาพ ที่วาด-วย “ระบบการบรหิ ารจัดการด!านคนพิการที่ไดร! ับการ
พฒั นา” น้ี มีความเกี่ยวขอ! งสัมพันธ'กันหรือไม อยางไร
ผลการดําเนินงานของตัวช้ีวัดเชิงปริมาณ คิดเป@นร!อยละ 20 (จํานวน 1 ระบบ จากคาเป5าหมายจํานวน
5 ระบบ) ในขณะท่ผี ลการดาํ เนนิ งานของตัวช้ีวัดเชงิ คณุ ภาพบรรลุคาเปFาหมายร!อยละ 85 เชนนี้ กรมสงเสริม
สาํ นกั งบประมาณของรฐั สภา หนา- 114 สํานกั งานเลขาธิการสภาผูแ- ทนราษฎร
เอกสารสําหรับคณะกรรมาธิการวิสามัญพจิ ารณาราง พ.ร.บ.งบประมาณรายจายประจาํ ปงบประมาณ พ.ศ. 2565
รายงานการวิเคราะหงบประมาณรายจายประจาํ ปงบประมาณ พ.ศ. 2565
กระทรวงการพัฒนาสังคมและความม่ันคงของมนุษย
และพฒั นาคณุ ภาพชวี ิตคนพิการ มีระเบยี บวธิ ีการวัดผลประเมนิ ผลตัวชวี้ ัดเชิงคณุ ภาพอยางไร โดยทต่ี ัวช้ีวัด
เชิงปรมิ าณยงั มีผลการดําเนนิ งานไมครบถว- น
กรมสงเสริมและพัฒนาคุณภาพชีวิตคนพิการ มีผลการดําเนินงาน ณ ปMจจุบัน ของปงบประมาณ
พ.ศ. 2564 คบื หนา- อยางไร รวมท้ังพบปญM หาและอปุ สรรค รวมถึงบทเรียนในการดาํ เนินงานหรอื ไมอยางไร
หากผลการดาํ เนนิ งานยงั อยูในระดบั ตํา่ กรมสงเสริมและพฒั นาคุณภาพชวี ติ คนพกิ าร จะมีแนวทางในการ
ยกระดับศกั ยภาพการดาํ เนนิ งานเพื่อใหบ- รรลเุ ป5าหมายโครงการได-อยางไร
2) โครงการเสริมสรา! งความเข!มแขง็ ขององคก' รและเครือขาย ภายใต-แผนงานยุทธศาสตรเสริมสร-าง
พลังทางสังคม ได-รับการจัดสรรงบประมาณจํานวน 22.5846 ล-านบาท เพื่อ (1) เสริมสร-างความเข-มแข็ง
ขององคกรด-านคนพิการของประเทศไทยให-สามารถพิทักษค-ุมครองสิทธิและพัฒนาคุณภาพชีวิตคนพิการ
อยางยั่งยืน พร-อมทั้งสร-างความรวมมือกับเครือขายคนพิการทั้งในและตางประเทศ และ (2) ยกระดับให-มี
มาตรฐานเป^นท่ียอมรับและมีการบริหารจัดการตามหลักธรรมาภิบาล (ท่ีมา : เอกสารงบประมาณ ประจําปงบประมาณ
พ.ศ. 2565 ฉบบั ท่ี 3 เลมที่ 2 หนา- 500)
ผลการดําเนินงานของปงบประมาณ พ.ศ. 2564 (6 เดือน) ของตัวชี้วัดเชิงปริมาณ : จํานวน
องคกรและเครือขายที่ได-รับการเสริมสร-างความเข-มแข็ง เทากับ 152 องคกร / 17,500 คน จากคาเป5าหมาย
จํานวน 570 องคกร / 64,700 คน คิดเปน@ ร!อยละ 26.67 และรอ! ยละ 27.05 ตามลําดบั
ในขณะท่ี ผลการดําเนนิ งานของปงบประมาณ พ.ศ. 2564 (6 เดือน) ของตัวชี้วัดเชิงคุณภาพ :
ร-อยละขององคกรและเครือขายท่ีมีความเข-มแข็งและมีสวนรวมในการพัฒนาคุณภาพชีวิตคนพิการ ได-บรรลุ
คาเป5าหมายร-อยละ 95
ท่ีมา : เอกสารงบประมาณ ประจําปงบประมาณ พ.ศ. 2565 ฉบบั ท่ี 3 เลมที่ 2 หนา- 500
ข!อสงั เกต PBO
ตัวชี้วัดเชิงปริมาณ และตัวช้ีวัดเชิงคุณภาพ ท่ีวาด-วย “องค'กรและเครือขาย” น้ี มีความเกี่ยวข!อง
สมั พนั ธก' นั หรือไม อยางไร
ผลการดําเนินงานของตัวชี้วัดเชิงปริมาณ คิดเป@นร!อยละ 26.67 และร!อยละ 27.05 ตามลําดับ ในขณะท่ี
ผลการดําเนนิ งานของตัวชีว้ ัดเชิงคุณภาพบรรลคุ าเปFาหมายร!อยละ 95 เชนนี้ กรมสงเสรมิ และพัฒนาคุณภาพ
ชีวติ คนพิการ มีระเบียบวธิ กี ารวัดผลประเมนิ ผลตัวชว้ี ดั เชิงคุณภาพอยางไร โดยท่ตี วั ชี้วดั เชงิ ปริมาณยังมีผล
การดาํ เนนิ งานไมครบถว- น
กรมสงเสริมและพัฒนาคุณภาพชีวิตคนพิการ มีผลการดําเนินงาน ณ ปMจจุบัน ของปงบประมาณ
พ.ศ. 2564 คืบหนา- อยางไร รวมทงั้ พบปMญหาและอุปสรรค รวมถงึ บทเรียนในการดําเนนิ งานหรือไมอยางไร
สาํ นักงบประมาณของรฐั สภา หนา- 115 สาํ นกั งานเลขาธกิ ารสภาผู-แทนราษฎร
เอกสารสําหรับคณะกรรมาธิการวิสามัญพจิ ารณาราง พ.ร.บ.งบประมาณรายจายประจําปงบประมาณ พ.ศ. 2565
รายงานการวิเคราะหงบประมาณรายจายประจาํ ปงบประมาณ พ.ศ. 2565
กระทรวงการพัฒนาสังคมและความม่นั คงของมนุษย
หากผลการดาํ เนนิ งานยงั อยูในระดับต่าํ กรมสงเสริมและพัฒนาคณุ ภาพชวี ติ คนพิการ จะมีแนวทางในการ
ยกระดบั ศกั ยภาพการดาํ เนนิ งานเพอ่ื ให-บรรลุเปา5 หมายโครงการได-อยางไร
3) แผนงานยุทธศาสตร'สร!างหลักประกันทางสังคม ได-รับการจัดสรรงบประมาณจํานวน 359.4848
ลา- นบาท ประกอบด-วยโครงการตาง ๆ จาํ นวน 4 โครงการ ดงั ตอไปนี้
• โครงการสงเสรมิ การจัดสิง่ อาํ นวยความสะดวกสําหรับคนพิการ ไดร- บั การจดั สรรงบประมาณ
จํานวน 54.6295 ลา- นบาท เพอื่ (1) สงเสรมิ และผลกั ดันใหห- นวยงานสถานท่ีราชการ สถานทส่ี าธารณะ บรกิ าร
สาธารณะตาง ๆ สถานที่ทองเท่ียว วัด โบราณสถาน สถานท่ีภาคเอกชน มีการจัดสิ่งอํานวยความสะดวกท่ีคน
พิการสามารถเข-าถึงและใช-ประโยชนได- (2) สนับสนุนการปรับสภาพแวดล-อมท่ีอยูอาศัยสําหรับคนพิการให-มี
ท่ีอยูอาศัยท่ีเหมาะสมกับความพิการ และ (3) ขับเคล่ือนการดําเนินงานของศูนยนวัตกรรม เทคโนโลยี
สิ่งอํานวยความสะดวกสําหรับคนพิการให-เป^นแหลงเรียนร-ูด-านนวัตกรรม เทคโนโลยีส่ิงอํานวยความสะดวก
สําหรบั คนพกิ าร (ทีม่ า : เอกสารงบประมาณ ประจําปงบประมาณ พ.ศ. 2565 ฉบบั ที่ 3 เลมท่ี 2 หน-า 503)
ผลการดาํ เนนิ งานของปงบประมาณ พ.ศ. 2564 (6 เดือน) ของตัวชี้วดั เชงิ ปริมาณ : จํานวน
คนพิการที่เข-าถึงสภาพแวดล-อมสิ่งอํานวยความสะดวกและบริการสาธารณะที่เอื้อตอการดํารงชีวิต เทากับ
12,000 คน จากคาเป5าหมายจํานวน 30,000 คน คดิ เป@นรอ! ยละ 40.00
ในขณะที่ ผลการดําเนินงานของปงบประมาณ พ.ศ. 2564 (6 เดือน) ของตัวชี้วัด
เชิงคุณภาพ : ร-อยละของคนพิการที่เข-าถึงและใช-ประโยชนได-จากส่ิงอํานวยความสะดวก สภาพแวดล-อม
และบริการสาธารณะที่เอ้อื ตอการดํารงชีวิตอยางเทาเทียม ไดบ- รรลุคาเป5าหมายร-อยละ 95
ท่มี า : เอกสารงบประมาณ ประจําปงบประมาณ พ.ศ. 2565 ฉบับที่ 3 เลมท่ี 2 หน-า 503
• โครงการค!ุมครองสวัสดิภาพคนพิการ ได-รับการจัดสรรงบประมาณจํานวน 226.2776
ล-านบาท เพ่ือ (1) คุ-มครองสวัสดิภาพ พัฒนาทักษะชีวิต ฝyกพัฒนาการให-แกคนพิการที่อยูในสถานคุ-มครอง
และพัฒนาคนพิการ และ (2) พัฒนาศักยภาพ สงเสริมอาชีพและการมีงานทําให-กับคนพิการเพ่ือให-มีรายได-
สามารถเลย้ี งดูตนเองได- (ท่ีมา : เอกสารงบประมาณ ประจาํ ปงบประมาณ พ.ศ. 2565 ฉบบั ที่ 3 เลมที่ 2 หน-า 506)
ผลการดาํ เนินงานของปงบประมาณ พ.ศ. 2564 (6 เดือน) ของตัวช้ีวัดเชิงปรมิ าณ : จํานวน
คนพิการที่ได-รับการค-ุมครองสวัสดิภาพ และพัฒนาศักยภาพ เทากับ 7,400 คน จากคาเป5าหมายจํานวน
28,000 คน คดิ เปน@ ร!อยละ 26.43
สํานักงบประมาณของรัฐสภา หนา- 116 สํานักงานเลขาธิการสภาผแู- ทนราษฎร
เอกสารสําหรบั คณะกรรมาธิการวิสามญั พิจารณาราง พ.ร.บ.งบประมาณรายจายประจาํ ปงบประมาณ พ.ศ. 2565
รายงานการวิเคราะหงบประมาณรายจายประจําปงบประมาณ พ.ศ. 2565
กระทรวงการพฒั นาสงั คมและความม่ันคงของมนษุ ย
ในขณะที่ ผลการดําเนินงานของปงบประมาณ พ.ศ. 2564 (6 เดือน) ของตัวชี้วัด
เชิงคณุ ภาพ : ร-อยละของคนพิการที่ได-รบั การคม-ุ ครองสวสั ดิภาพและพัฒนาศกั ยภาพในการดํารงชวี ิต ไดบ- รรลุ
คาเปา5 หมายรอ- ยละ 95
ทม่ี า : เอกสารงบประมาณ ประจาํ ปงบประมาณ พ.ศ. 2565 ฉบบั ท่ี 3 เลมที่ 2 หนา- 506
• โครงการสงเสริมการเข!าถึงสิทธิคนพิการ ได-รับการจัดสรรงบประมาณจํานวน 62.5990
ล-านบาท เพื่อ (1) สงเสริมคนพิการให-เข-าถึงสิทธิ สวัสดิการ ตลอดจนการขับเคลื่อนการดําเนินงาน
ของศูนยบริการคนพกิ าร และ (2) พฒั นาและขับเคลื่อนนโยบายและแผนดา- นคนพิการสกู ารปฏบิ ัติ (ทม่ี า : เอกสาร
งบประมาณ ประจาํ ปงบประมาณ พ.ศ. 2565 ฉบบั ท่ี 3 เลมที่ 2 หน-า 510)
ผลการดําเนนิ งานของปงบประมาณ พ.ศ. 2564 (6 เดอื น) ของตวั ชว้ี ัดเชิงปรมิ าณ : จาํ นวน
คนพิการที่เข-าถึงสิทธิและสวัสดิการ เทากับ 80,500 คน จากคาเปา5 หมายจํานวน 277,300 คน คิดเป@นร!อยละ
29.03
ในขณะท่ี ผลการดําเนินงานของปงบประมาณ พ.ศ. 2564 (6 เดือน) ของตัวช้ีวัด
เชงิ คุณภาพ : ร-อยละของคนพิการท่ีเข-าถึงสิทธิและสวสั ดิการ ได-บรรลุคาเป5าหมายรอ- ยละ 95
ทม่ี า : เอกสารงบประมาณ ประจาํ ปงบประมาณ พ.ศ. 2565 ฉบับท่ี 3 เลมที่ 2 หนา- 510
• โครงการปฏิรูปการข้ึนทะเบียนคนพิการ ได-รับการจัดสรรงบประมาณจํานวน 15.9787
ลา- นบาท เพอื่ สงเสริมให-คนพิการได-เข-าถึงการมีบัตรประจาํ ตัวคนพิการ ตามพระราชบญั ญตั สิ งเสรมิ และพัฒนา
คุณภาพชีวิตคนพิการ พ.ศ. 2550 และท่ีแก-ไขเพิ่มเติม (ท่ีมา : เอกสารงบประมาณ ประจําปงบประมาณ พ.ศ. 2565 ฉบับที่ 3
เลมที่ 2 หนา- 512)
โครงการน้เี ปน^ โครงการใหมสาํ หรับปงบประมาณ พ.ศ. 2565 ถึง 2567 โดยไดก- าํ หนดเป5าหมาย
โครงการ และตวั ชีว้ ัด ดังตอไปนี้
สํานักงบประมาณของรฐั สภา หน-า 117 สาํ นกั งานเลขาธกิ ารสภาผ-ูแทนราษฎร
เอกสารสําหรบั คณะกรรมาธกิ ารวสิ ามญั พจิ ารณาราง พ.ร.บ.งบประมาณรายจายประจาํ ปงบประมาณ พ.ศ. 2565
รายงานการวเิ คราะหงบประมาณรายจายประจาํ ปงบประมาณ พ.ศ. 2565
กระทรวงการพัฒนาสังคมและความมน่ั คงของมนษุ ย
ท่ีมา : เอกสารงบประมาณ ประจาํ ปงบประมาณ พ.ศ. 2565 ฉบบั ท่ี 3 เลมท่ี 2 หน-า 512
ข!อสงั เกต PBO
ตัวชี้วัดเชิงปริมาณ และตัวชี้วัดเชิงคุณภาพแตละโครงการข-างต-น มีความเก่ียวข!องสัมพันธ'กันหรือไม
อยางไร
ผลการดําเนนิ งานของตัวช้ีวัดเชิงปรมิ าณของโครงการตาง ๆ ที่อยูระหวางรอ! ยละ 26.43 ถงึ ร!อยละ 40.00
ในขณะที่ผลการดําเนินงานของตัวช้ีวัดเชิงคุณภาพบรรลุคาเปFาหมายร!อยละ 95 ทุกโครงการ เชนนี้
กรมสงเสริมและพัฒนาคุณภาพชีวิตคนพิการ มีระเบียบวิธีการวัดผลประเมินผลตัวชี้วัดเชิงคุณภาพอยางไร
โดยท่ีตัวชวี้ ัดเชงิ ปรมิ าณยงั มผี ลการดําเนนิ งานไมครบถว- น
กรมสงเสริมและพัฒนาคุณภาพชีวิตคนพิการ มีผลการดําเนินงาน ณ ปMจจุบัน ของปงบประมาณ
พ.ศ. 2564 ของตัวชี้วัดเชิงปริมาณสําหรับแตละโครงการคืบหน-าอยางไร รวมทั้งพบปMญหาและอุปสรรค
รวมถงึ บทเรียนในการดาํ เนนิ งานหรือไมอยางไร
หากผลการดาํ เนินงานยังอยใู นระดับต่าํ กรมสงเสริมและพัฒนาคุณภาพชวี ติ คนพิการ จะมีแนวทางในการ
ยกระดบั ศกั ยภาพการดาํ เนนิ งานเพ่อื ให-บรรลุเป5าหมายโครงการได-อยางไร
การจัดส่ิงอํานวยความสะดวกสาํ หรบั คนพกิ าร ณ สถานทตี่ าง ๆ นั้น กรมสงเสริมและพัฒนาคุณภาพชีวิต
คนพกิ าร ได-มีการบูรณาการรวมกบั หนวยงานอ่ืน ๆ ทเ่ี กย่ี วข-องหรอื ไม อยางไร รวมถงึ ไดพ- จิ ารณาการถายโอน
ภารกจิ ให!แกองค'กรปกครองสวนท!องถิน่ หรอื ไม อยางไร
โครงการปฏิรูปการขึ้นทะเบียนคนพิการ ดําเนินการครั้งแรกในปงบประมาณ พ.ศ. 2565 กรมสงเสริม
และพฒั นาคุณภาพชีวิตคนพิการ มีรายละเอียดการดําเนินงาน ตัวช้ีวัด และผลทีค่ าดวาจะไดร! ับจากโครงการ
น้ีอยางไร รวมถึงได-มีการบูรณาการหรือเช่ือมโยงข!อมูลกับหนวยงานอ่ืน ๆ ท่ีเกี่ยวข-อง เชน กรมการปกครอง
สํานกั งานปลดั กระทรวงสาธารณสขุ ฯลฯ หรือไม อยางไร
4) คาจ!างเหมาบริการ และคาจา! งเหมาบุคลากรชวยปฏบิ ตั งิ าน กรมสงเสรมิ และพัฒนาคุณภาพชีวิต
คนพิการ ได-รับจัดสรรงบประมาณคาจ-างเหมาบริการและคาจ-างเหมาบุคลากรชวยปฏิบัติงาน จํานวนท้ังสิ้น
6 ผลผลิต/โครงการ (จาํ นวน 9 รายการ) รวมงบประมาณจํานวน 32.9917 ล!านบาท คิดเป@นร!อยละ 4.64
ของงบประมาณกรมสงเสรมิ และพัฒนาคุณภาพชีวติ คนพกิ าร
สาํ นกั งบประมาณของรฐั สภา หนา- 118 สาํ นกั งานเลขาธิการสภาผแู- ทนราษฎร
เอกสารสําหรบั คณะกรรมาธกิ ารวสิ ามัญพิจารณาราง พ.ร.บ.งบประมาณรายจายประจําปงบประมาณ พ.ศ. 2565
รายงานการวิเคราะหงบประมาณรายจายประจําปงบประมาณ พ.ศ. 2565 หนวย : ลา- นบาท
กระทรวงการพฒั นาสังคมและความมน่ั คงของมนุษย
งบประมาณ
ผลผลติ /โครงการ
1) ผลผลติ : การบริหารจดั การด-านคนพิการ 9.9416
- คาจ-างเหมาบรกิ าร 0.7200
- คาจ-างบคุ ลากรชวยปฏบิ ตั ิงาน
2) โครงการเสรมิ สร-างความเข-มแข็งขององคกรและเครอื ขาย 0.5339
- คาจ-างเหมาบรกิ าร
3) โครงการสงเสรมิ การจดั สิ่งอาํ นวยความสะดวกสําหรับคนพกิ าร 0.1000
- คาจา- งเหมาบรกิ าร
4) โครงการค-ุมครองสวสั ดิภาพคนพกิ าร 4.3550
- คาจา- งเหมาบรกิ าร 11.7420
- คาจา- งเหมาบุคลากรชวยปฏิบัติงาน
5) โครงการสงเสรมิ การเขา- ถงึ สทิ ธคิ นพกิ าร 1.7560
- คาจา- งเหมาบริการ
6) โครงการปฏิรูปการขึน้ ทะเบยี นคนพิการ 2.0432
- คาจ-างเหมาบรกิ าร 1.8000
- คาจา- งเหมาบุคลากรชวยปฏิบัตงิ าน 32.9917
รวมทั้งสน้ิ
ท่ีมา : เอกสารงบประมาณ ประจาํ ปงบประมาณ พ.ศ. 2565 ฉบับที่ 3 เลมท่ี 2 หนา- 498, 502, 505, 507, 511 และ 513
ขอ! สังเกต PBO
กรมสงเสริมและพัฒนาคุณภาพชีวิตคนพิการ มีเหตุผลความจําเป@นในการดําเนินงานด-วยคาจ-างเหมา
บรกิ าร และคาจ-างเหมาบคุ ลากรชวยปฏบิ ตั ิงาน อยางไร
กรมสงเสริมและพัฒนาคุณภาพชีวิตคนพิการ ในระยะท่ีผานมาได-มีการศึกษาวิเคราะห'เพ่ือปรับปรุง
โครงสร!างการดําเนินงานหนวยงาน รวมถึงการพัฒนาหรือยกระดับประสิทธิภาพการดําเนินงานท่ีเก่ียวข-อง
หรือไม อยางไร
สํานกั งบประมาณของรัฐสภา หนา- 119 สํานกั งานเลขาธกิ ารสภาผ-ูแทนราษฎร
เอกสารสําหรับคณะกรรมาธิการวสิ ามัญพิจารณาราง พ.ร.บ.งบประมาณรายจายประจําปงบประมาณ พ.ศ. 2565
รายงานการวเิ คราะหงบประมาณรายจายประจาํ ปงบประมาณ พ.ศ. 2565
กระทรวงการพัฒนาสงั คมและความม่ันคงของมนษุ ย
2.3 ความเชอ่ื มโยงพนั ธกรณี กฎหมาย ยุทธศาสตร' และนโยบายทเ่ี กี่ยวข!อง
ทมี่ า : รายงานผลการดําเนนิ งานประจาํ ป 2563 กรมสงเสรมิ และพัฒนาคุณภาพชีวติ
คนพกิ าร จากเวบ็ ไซต shorturl.at/bpBQU
สาํ นักงบประมาณของรัฐสภา หนา- 120 สํานักงานเลขาธกิ ารสภาผแู- ทนราษฎร
เอกสารสําหรบั คณะกรรมาธกิ ารวสิ ามญั พิจารณาราง พ.ร.บ.งบประมาณรายจายประจาํ ปงบประมาณ พ.ศ. 2565
รายงานการวเิ คราะหงบประมาณรายจายประจาํ ปงบประมาณ พ.ศ. 2565
กระทรวงการพฒั นาสังคมและความม่นั คงของมนุษย
2.4 แผนปฏบิ ัติราชการ ระยะ 3 ป พ.ศ. 2563 - 2565 (ฉบับปรบั ปรงุ พ.ศ. 2564)
สาํ นกั งบประมาณของรฐั สภา หน-า 121 สํานกั งานเลขาธิการสภาผแ-ู ทนราษฎร
เอกสารสําหรับคณะกรรมาธกิ ารวิสามัญพจิ ารณาราง พ.ร.บ.งบประมาณรายจายประจําปงบประมาณ พ.ศ. 2565
รายงานการวเิ คราะหงบประมาณรายจายประจําปงบประมาณ พ.ศ. 2565
กระทรวงการพฒั นาสังคมและความม่ันคงของมนษุ ย
ที่มา : แผนปฏบิ ตั ริ าชการ ระยะ 3 ป พ.ศ. 2563 - 2565 (ฉบับปรบั ปรุง พ.ศ. 2564)
กรมสงเสรมิ และพัฒนาคุณภาพชวี ติ คนพกิ าร จากเว็บไซต shorturl.at/brCMX
สํานักงบประมาณของรัฐสภา หน-า 122 สาํ นกั งานเลขาธกิ ารสภาผแ-ู ทนราษฎร
เอกสารสาํ หรับคณะกรรมาธกิ ารวสิ ามญั พจิ ารณาราง พ.ร.บ.งบประมาณรายจายประจําปงบประมาณ พ.ศ. 2565
รายงานการวิเคราะหงบประมาณรายจายประจําปงบประมาณ พ.ศ. 2565
กระทรวงการพัฒนาสังคมและความมั่นคงของมนษุ ย
2.5 สถานการณค' นพกิ ารในประเทศไทย ณ วนั ท่ี 31 มีนาคม 2564
สํานกั งบประมาณของรฐั สภา หนา- 123 สาํ นกั งานเลขาธกิ ารสภาผ-ูแทนราษฎร
เอกสารสาํ หรับคณะกรรมาธิการวสิ ามญั พิจารณาราง พ.ร.บ.งบประมาณรายจายประจําปงบประมาณ พ.ศ. 2565
รายงานการวิเคราะหงบประมาณรายจายประจําปงบประมาณ พ.ศ. 2565
กระทรวงการพัฒนาสังคมและความมั่นคงของมนุษย
สาํ นักงบประมาณของรัฐสภา หน-า 124 สาํ นกั งานเลขาธกิ ารสภาผแู- ทนราษฎร
เอกสารสาํ หรบั คณะกรรมาธกิ ารวสิ ามญั พจิ ารณาราง พ.ร.บ.งบประมาณรายจายประจาํ ปงบประมาณ พ.ศ. 2565
รายงานการวิเคราะหงบประมาณรายจายประจําปงบประมาณ พ.ศ. 2565
กระทรวงการพัฒนาสงั คมและความมัน่ คงของมนุษย
ที่มา : สถานการณคนพิการ 31 มนี าคม 2564 (รายไตรมาส) ณ วนั ที่ 31 มีนาคม 64
กรมสงเสรมิ และพัฒนาคณุ ภาพชวี ติ คนพกิ าร จากเว็บไซต shorturl.at/ivKQR
สาํ นกั งบประมาณของรฐั สภา หน-า 125 สํานักงานเลขาธกิ ารสภาผ-แู ทนราษฎร
เอกสารสําหรับคณะกรรมาธิการวิสามญั พจิ ารณาราง พ.ร.บ.งบประมาณรายจายประจําปงบประมาณ พ.ศ. 2565
รายงานการวเิ คราะหงบประมาณรายจายประจาํ ปงบประมาณ พ.ศ. 2565
กระทรวงการพฒั นาสงั คมและความม่นั คงของมนุษย
2.6 การจา! งงานคนพิการในสถานประกอบการและหนวยงานของรฐั ณ วันท่ี 31 มนี าคม 2564
ท่ีมา : สถติ ิการจา- งงานคนพิการในสถานประกอบการ ณ วนั ท่ี 31 มนี าคม 64 กรมสงเสริมและพัฒนาคุณภาพชวี ติ คนพกิ าร จากเว็บไซต
shorturl.at/ivKQR
ข!อสงั เกต PBO
การจ!างงานคนพิการในหนวยงานของรัฐและสถานประกอบการ ทําได-เพียงร-อยละ 9.37 และร-อยละ
56.06 ตามลําดับ โดยจะต!องจ!างเพ่ิมอีกร-อยละ 90.63 และร-อยละ 43.94 ตามลําดับ รวมจํานวน 52,454
ราย ท้ังน้ี ปรากฏข-อเท็จจริงวา ไมมีคนพิการท่ีเพียงพอกับความต!องการจ!างงานได! สถานประกอบการ
จึงต-องรบั ภาระสงเงนิ เขา! กองทุนเพิ่มขน้ึ กวาต-นทุนจรงิ ประมาณรอ- ยละ 16.61 จากการนําจาํ นวนเตม็ ปที่ 365
วัน มาคํานวณแทน 313 วัน ท่ีเป^นวันที่แรงงานคนพิการได-ทํางานจริงน้ันเป^นการเพ่ิมภาระโดยใชเหตุ และไม
เป^นธรรม ประกอบกับสถานการณและภาวะเศรษฐกิจที่ซบเซาจาก COVID-19 ท้ังน้ี ปรากฏการณของฝ’าย
ผ-ูประกอบการนี้ กรมสงเสริมและพัฒนาคุณภาพชีวิตคนพิการ พิจารณาแล-วเห็นคล!อยตามหรือเห็นตาง
อยางไร และมีมาตรการกลไกในการดําเนินการตอไป หรือไม อยางไร
สถานการณ'คนพิการในประเทศไทย ณ วันที่ 31 มีนาคม 2564 (ในหัวข!อกอนหน!า) จากแผนภูมิแสดง
อาชีพคนพิการในวัยทํางาน พบวา คนพิการในวัยทํางานท่ีสามารถประกอบอาชีพได! แตยังไมได!ประกอบ
อาชีพ จํานวน 72,466 คน คิดเป^นร-อยละ 8.45 ของจํานวนคนพิการวัยทํางานทั้งหมดจํานวน 207,169 คน
กรมสงเสริมและพัฒนาคุณภาพชีวิตคนพิการ มีแนวทางสงเสริมให!คนพิการที่สามารถประกอบอาชีพได!
และวางงานอยู เขา! สูการจ!างงานคนพิการในหนวยงานของรัฐและสถานประกอบการ อยางไร
กรมสงเสริมและพัฒนาคุณภาพชวี ิตคนพิการ มีแนวทางหรือมาตรการที่รอบด!านตอสถานการณ'ข!างต!นน้ี
อยางไร โดยเฉพาะการแก!ไขปรับปรุงอัตราสวนการจ!างงานคนพิการในสถานประกอบการและหนวยงาน
ของรัฐ
สาํ นกั งบประมาณของรฐั สภา หน-า 126 สํานักงานเลขาธกิ ารสภาผูแ- ทนราษฎร
เอกสารสําหรบั คณะกรรมาธิการวสิ ามญั พจิ ารณาราง พ.ร.บ.งบประมาณรายจายประจาํ ปงบประมาณ พ.ศ. 2565
รายงานการวิเคราะหงบประมาณรายจายประจําปงบประมาณ พ.ศ. 2565
กระทรวงการพัฒนาสงั คมและความมั่นคงของมนษุ ย
กรมสงเสรมิ และพัฒนาคณุ ภาพชีวติ คนพิการ ไดพ- ิจารณาการพัฒนาหลกั สตู รทกั ษะอาชีพสําหรับคนพิการ
ให!สอดคล!องกับความต!องการของตลาด รวมท้ังการพัฒนาคุณภาพชีวิตคนพิการให!เข!าสูมาตรฐานอาชีพ
และตามความเหมาะสมตามประเภทความพิการ หรอื ไม อยางไร
กรมสงเสริมและพัฒนาคุณภาพชีวิตคนพิการ ได-พิจารณาสงเสริมสนับสนุนการจัดหาชองทางการตลาด
การจัดหาทรัพยากรการสนับสนุนเงินทุน การจัดสรรบุคลากร (Coaching) และการสอนงาน (Job
Coach) คนพิการ เพ่ือสงเสริมให!คนพิการสามารถประกอบอาชีพอิสระ และสามารถแขงขันในตลาดได!
อยางยง่ั ยืน หรือไม อยางไร
3. ผลการเบิกจายงบประมาณประจําป+งบประมาณ 3 ป+ย5อนหลัง (พ.ศ. 2561 –
2564)
หนวย : ล-านบาท
ทม่ี า : ผลการเบิกจายจากระบบ GFMIS กรมบญั ชีกลาง กระทรวงการคลงั ขอ- มูล ณ สิ้นปงบประมาณ พ.ศ. 2561, 2562 และ 2563
ผลการเบกิ จายงบประมาณในภาพรวมของกรมสงเสริมและพฒั นาคณุ ภาพชีวิตคนพิการ ยอ- นหลงั 3 ป
(ป พ.ศ. 2561 – 2563) อยทู ร่ี อ- ยละ 96.94 ร-อยละ 97.62 และรอ- ยละ 97.07 ตามลําดบั
หากพจิ ารณาผลการเบิกจายในปงบประมาณ พ.ศ. 2564 ณ วันท่ี 4 มถิ ุนายน 2564 พบวา กรมสงเสริม
และพัฒนาคุณภาพชีวิตคนพิการ มีผลการเบิกจายคอนข!างต่ํา โดยรายจายภาพรวมเบิกจายได!เพียงร!อยละ
52.43 ประกอบด-วย รายจายประจําเบิกจายได!เพียงร!อยละ 54.90 และรายจายลงทุนเบิกจายได!เพียง
ร!อยละ 40.28
กระทรวงการพัฒนาสงั คม รายจายประจํา รายจายลงทุน หนวย: ลา- นบาท
และความม่ันคงของมนษุ ย' งบประมาณ เบิกจาย รอ! ยละ งบประมาณ เบิกจาย ร!อยละ ภาพรวม
งบประมาณ เบกิ จาย รอ! ยละ
6. กรมสงเสริมและพฒั นาคณุ ภาพชวี ติ คนพกิ าร 688.3093 377.8763 54.90 139.5469 56.2082 40.28
827.8562 434.0846 52.43
ทมี่ า : ผลการเบกิ จายจากเว็บไซตกรมบัญชกี ลาง กระทรวงการคลัง ณ วันที่ 4 มถิ ุนายน 2564
สาํ นกั งบประมาณของรฐั สภา หนา- 127 สาํ นักงานเลขาธกิ ารสภาผแ-ู ทนราษฎร
เอกสารสําหรบั คณะกรรมาธกิ ารวสิ ามญั พจิ ารณาราง พ.ร.บ.งบประมาณรายจายประจําปงบประมาณ พ.ศ. 2565
รายงานการวิเคราะหงบประมาณรายจายประจําปงบประมาณ พ.ศ. 2565
กระทรวงการพัฒนาสังคมและความมัน่ คงของมนุษย
4. ข5อสังเกต/ความเห็นของ PBO
1) ควรบูรณาการรวมกับหนวยงานอ่ืน ๆ ท่ีเกี่ยวข-อง หรือพิจารณาการถายโอนภารกิจให-แกองคกร
ปกครองสวนท-องถิ่น ในการจัดส่ิงอํานวยความสะดวกสําหรับคนพิการ ณ สถานที่ตาง ๆ และการสงเสริม
และพัฒนาคณุ ภาพชวี ิตคนพิการทัง้ ระบบ
2) ควรมีการทํางานอยางบูรณาการกับกรมกิจการผู!สูงอายุ กรมกิจการเด็กและเยาวชน และกรม
กิจการสตรีและสถาบันครอบครัว เพื่อปFองกันความซ้ําซ!อนในการให!บริการ เนื่องจากความทับซ-อนกันมาก
ของประชากรกลมุ ตาง ๆ ปอ5 งกนั การตกหลนหรอื ถูกทอดทง้ิ
3) ควรดาํ เนินการเพอื่ ดแู ลกลมุ ผทู! ม่ี ภี าวะกอนพกิ าร ซงึ่ สามารถปอ5 งกนั และฟนƒ„ ฟสู ภาพกอนพกิ ารได-
4) ควรเสริมสร-างการมีสวนรวมในการกําหนดนโยบายและแนวทางการปฏิบัติด!านการสงเสริม
และพัฒนาคุณภาพชีวิตคนพิการในระดับภูมิภาคและท!องถ่ิน โดยขับเคลื่อนงานด-านคนพิการในเชิงนโยบาย
และยุทธศาสตร ดําเนินงานให-ครอบคลุมในมิติจังหวัดและกลุมจังหวัด พื้นที่ระดับท!องถิ่น รวมถึงนโยบาย
และยทุ ธศาสตร'ระหวางประเทศ
5) ควรดําเนินการศึกษาระบบสวัสดิการท่ีครอบคลุมคนพิการทุกชวงวัย และศึกษาความเป^นไปได-
ของการปรับเพิ่มเบ้ียความพิการในอัตราท่ีเหมาะสม สอดคล-องกับความต-องการจําเป^นของคนพิการแตละ
บุคคล และสอดคล-องกับสภาวะเศรษฐกิจของประเทศ โดยมีรูปแบบการจายเบ้ียความพิการที่เหมาะสม
รวมถึงการจัดสวัสดกิ ารสําหรบั คนพกิ าร
6) ควรนําเทคโนโลยีสารสนเทศและการส่ือสาร มาใช-ในการพัฒนางานและพัฒนาบุคลากรด-านคน
พิการ โดยเฉพาะฐานข!อมูลคนพิการ (Big Data) บนระบบสารสนเทศภูมิศาสตร' (Geographic
Information System: GIS) และเช่ือมโยงข-อมูลด-านคนพิการกับหนวยงานตาง ๆ เพ่ือนําไปสูการกําหนด
นโยบายแผนการดําเนินงาน และลดความซํ้าซ-อนของข-อมูล มีการเช่ือมตอข-อมูลท่ีครบถ-วน สมบูรณ และเป^น
ปhจจุบัน
7) ควรพัฒนาและขับเคลื่อนศูนย'เรียนรู!นวัตกรรม เทคโนโลยี ส่ิงอํานวยความสะดวกสําหรับคน
พิการ ณ บริเวณบ-านราชวิถี ให-สามารถใช-ประโยชนได-อยางเต็มรูปแบบ และกําหนดแผนงานและดําเนินการ
ขยายผลพร-อมตัวชี้วดั ที่ท-าทาย เพ่อื ใหเ- กดิ ความคุ-มคากับงบประมาณที่ได-รับการจดั สรร
8) ควรมุงเน-นงานด-านการขับเคลื่อนยุทธศาสตรและการกํากับติดตามเป^นสําคัญ ผลักดันการ
ดาํ เนินงานด!านตาง ๆ ใหไ! ปสูองคก' รปกครองสวนท!องถน่ิ และสงเสริมการมีสวนรวมขององค'กรภาคประชา
สังคมใหม- ากยง่ิ ขน้ึ เพ่อื ใหป- ระชาชนกลุมเป5าหมายสามารถเข-าถึงบริการไดโ- ดยสะดวกย่ิงขึน้
9) ควรปรับภาพลักษณข' ององค'กรให!มีความทันสมัย นําระบบเทคโนโลยีสารสนเทศและการสอื่ สาร
มาใช-ในการยกระดับการให-บริการ การสื่อสารและสร!างการรับรู!เพ่ือขยายการเข-าถึงบริการ ตลอดจน
สรา! งสรรค'นวตั กรรมเพือ่ การพัฒนาสงั คมใหเ- กิดข้ึนจรงิ และนํามาใชพ- ฒั นางานใหเ- กดิ ผลอยางเป^นรปู ธรรม
10) การสงเสริมความรู!ตามบทบาทหน-าท่ี ทั้งสําหรับบุคลากรในสังกัดและบุคคลภายนอก รวมถึง
หลักสูตรตาง ๆ น้ัน ควรดําเนินการผานส่ืออิเล็กทรอนิกส'เป^นสําคัญ รวมถึงพิจารณาขยายกลุมเปFาหมาย
พัฒนากระบวนการสงเสริมความรู- การวัดผลประเมินผล ตลอดจนการขยายผลในวงกว-างมากย่ิงข้ึน ทั้งนี้
เพือ่ บริหารจดั การงบประมาณทม่ี อี ยูอยางจํากัดและนําไปใช-จายเพ่ือยกระดบั การจัดสวสั ดกิ ารสังคม
11) ควรมีการประชาสัมพันธและปรับปรุงการบริหารกองทุนสงเสริมและพัฒนาคุณภาพชีวิตคน
พิการ ให-สามารถใช-ประโยชน เป^นกลไกในการสงเสริมและพัฒนาคุณภาพชีวิต โดยเฉพาะอยางยิ่งคนพิการที่
ดอ- ยโอกาสในชนบท
สํานกั งบประมาณของรฐั สภา หน-า 128 สํานักงานเลขาธกิ ารสภาผู-แทนราษฎร
เอกสารสําหรบั คณะกรรมาธกิ ารวิสามัญพิจารณาราง พ.ร.บ.งบประมาณรายจายประจําปงบประมาณ พ.ศ. 2565
รายงานการวเิ คราะหงบประมาณรายจายประจําปงบประมาณ พ.ศ. 2565
กระทรวงการพฒั นาสังคมและความมนั่ คงของมนุษย
สถาบนั พัฒนาองคกรชมุ ชน (องคการมหาชน)
(เอกสารงบประมาณ ประจาํ ปงบประมาณ พ.ศ. 2565 ฉบับท่ี 3 เลมที่ 2 หน-า 515 - 533)
สารบญั หนา!
130
1. สรุปภาพรวมงบประมาณ 131
2. วิเคราะหประเดน็ สาํ คัญ 131
132
2.1 เปา5 หมายการให-บรกิ ารหนวยงาน 132
2.2 งบประมาณแผนงานและผลผลิต/โครงการสาํ คัญ 132
1) โครงการพัฒนาคุณภาพชวี ิตของผู-มรี ายไดน- -อยในเมอื งและชนบท 133
2) โครงการป5องกนั และตอต-านการทจุ รติ โดยการมีสวนรวมของเครือขายภาคประชาชน 135
และองคกรชมุ ชน
2.3 แผนปฏบิ ัตกิ าร ระยะ 3 ป (พ.ศ. 2563 - 2565)
3. ข-อสังเกต/ความเห็นของ PBO
สรปุ ประเด็นสําคัญ
1) ได-รับการจัดสรรงบประมาณจํานวน 1,304.2409 ล-านบาท ลดลงจากปงบประมาณ พ.ศ. 2564
จํานวน 446.9203 ลา- นบาท คิดเป^นรอ- ยละ 25.52 งบประมาณสวนใหญอยูภายใตแ- ผนงานยุทธศาสตร จาํ นวน
1,258.5284 ล-านบาท คิดเป^นร-อยละ 96.50 โดยปน้ี ไมได!รับการจัดสรรงบประมาณภายใต-แผนงาน
ยุทธศาสตรเสริมสร-างพลังทางสังคม แตได!รับการจัดสรรงบประมาณภายใต-แผนงานบูรณาการตอต-านการ
ทุจริตและประพฤตมิ ชิ อบ เป^นปแรก
2) ตัวชี้วัดเชิงปริมาณ : จํานวนครัวเรือนผ-ูมีรายได-น-อยในเมืองและชนบทมีความมั่นคงในที่อยูอาศัย
(เป5าหมายการให-บริการ 2.) และตัวช้ีวัดเชิงปริมาณ : จํานวนสภาองคกรชุมชนสามารถดําเนินการตามภารกจิ
(เปา5 หมายการใหบ- รกิ าร 3.) กําหนดคาเปา5 หมายตัวชวี้ ัดในปนี้เพ่ิมข้ึนจากปกอนหน-า โดยเพ่มิ ข้นึ ร-อยละ 27.84
และร-อยละ 11.70 ตามลําดับ แตได-รับการจัดสรรงบประมาณลดลงร-อยละ 25.48 และร-อยละ 20.21
ตามลําดบั
โครงการพัฒนาคุณภาพชีวิตของผู-มีรายได-น-อยในเมืองและชนบท (ตัวช้ีวัดเชิงปริมาณ : จํานวน
ตําบล/เมืองมีการพัฒนาคุณภาพชีวิตของผู-มีรายได-น-อยในเมืองและชนบท จํานวน 500 ตําบลเมือง)
และโครงการป5องกันและตอต-านการทุจริตโดยการมีสวนรวมของเครือขายภาคประชาชนและองคกรชุมชน
(ตัวชี้วัดเชิงปริมาณ : จํานวนตําบล/เมืองท่ีมีองคกรชุมชนมีสวนรวมในการป5องกันและตอต-านการทุจริต
จํานวน 145 ตําบล/เมือง) กําหนดคาเป5าหมายตัวชี้วัด (ตัวชี้วัดเชิงคุณภาพ : ร-อยละ 100) และได-รับการ
จดั สรรงบประมาณเปน^ ปแรก จาํ นวน 32.6556 ล-านบาท และ 13.1625 ลา- นบาท ตามลําดับ
สํานกั งบประมาณของรัฐสภา หน-า 129 สํานกั งานเลขาธิการสภาผ-ูแทนราษฎร
เอกสารสาํ หรับคณะกรรมาธิการวสิ ามัญพจิ ารณาราง พ.ร.บ.งบประมาณรายจายประจาํ ปงบประมาณ พ.ศ. 2565
รายงานการวิเคราะหงบประมาณรายจายประจาํ ปงบประมาณ พ.ศ. 2565
กระทรวงการพฒั นาสงั คมและความม่ันคงของมนษุ ย
1. สรุปภาพรวมงบประมาณ
หนวย : ลา- นบาท
หนวยงาน ปงบประมาณ เพิม่ /ลด
ป 2564 ร!อยละ ป 2565 ร!อยละ จาํ นวน ร!อยละ
รวมทงั้ สน้ิ 24,266.8058 100.00 25,750.1913 100.00 1,483.3855 6.11
1. สถาบนั พฒั นาองคกรชมุ ชน (องคการมหาชน) 1,751.1612 7.22 1,304.2409 5.06 -446.9203 -25.52
ที่มา : เอกสารงบประมาณ ประจาํ ปงบประมาณ พ.ศ. 2565 ฉบับท่ี 1 หนา- 145
ปงบประมาณ พ.ศ. 2565 สถาบันพัฒนา หนวย : ล-านบาท
องค'กรชุมชน (องค'การมหาชน) ได!รับการจัดสรร
งบประมาณจํานวน 1,304.2409 ล!านบาท คิดเป@น
ร!อยละ 5.06 ของงบประมาณกระทรวงการพัฒนา
สังคมและความมั่นคงของมนุษย ลดลงจาก
ปงบประมาณ พ.ศ. 2564 จํานวน 446.9203
ล-านบาท คิดเปน^ รอ- ยละ 25.52
หากพจิ ารณางบประมาณจําแนกตามแผนงาน
พบวา แผนงานท่ีได-รับการจัดสรรงบประมาณสูงสุด
คือ แผนงานยุทธศาสตร' จํานวน 1,258.5284
ล!านบาท คิดเป@นร!อยละ 96.50 ของงบประมาณ
สถาบันพัฒนาองคกรชุมชน (องคการมหาชน)
รองลงมา คือ แผนงานพ้ืนฐาน จํานวน 32.5500
ล-านบาท คิดเป^นร-อยละ 2.50 โดยท่ีแผนงาน
บูรณาการได!รับการจัดสรรงบประมาณน!อยท่ีสุด ท่ีมา : เอกสารงบประมาณ ประจําปงบประมาณ พ.ศ. 2565 ฉบับที่ 3
เลมท่ี 2 หนา- 517
จาํ นวน 13.1625 ลา- นบาท คดิ เป^นร-อยละ 1.01
หนวย : ลา- นบาท
สถาบันพฒั นาองคก' รชุมชน (องค'การมหาชน) ปงบประมาณ เพมิ่ /ลด
2564 2565 จาํ นวน ร!อยละ
รวมท้งั สิน้ 1,751.1612 1,304.2409 -446.9203 -25.52
แผนงานพนื้ ฐาน 40.7960 32.5500 -8.2460 -20.21
ด-านการสร-างโอกาสและความเสมอภาคทางสงั คม 40.7960 32.5500 -8.2460 -20.21
แผนงานยุทธศาสตร' 1,710.3652 1,258.5284 -451.8368 -26.42
เสรมิ สรา- งพลังทางสังคม 96.7952 - -96.7952 -100.00
สร-างหลักประกันทางสงั คม 1,613.5700 1,258.5284 -355.0416 -22.00
แผนงานบูรณาการ - 13.1625 13.1625 100.00
ตอต-านการทจุ ริตและประพฤตมิ ิชอบ - 13.1625 13.1625 100.00
ทมี่ า : เอกสารงบประมาณ ประจาํ ปงบประมาณ พ.ศ. 2565 ฉบับท่ี 3 เลมท่ี 2 หน-า 517
สาํ นกั งบประมาณของรฐั สภา หน-า 130 สํานักงานเลขาธกิ ารสภาผ-ูแทนราษฎร
เอกสารสาํ หรบั คณะกรรมาธกิ ารวสิ ามัญพจิ ารณาราง พ.ร.บ.งบประมาณรายจายประจําปงบประมาณ พ.ศ. 2565
รายงานการวเิ คราะหงบประมาณรายจายประจาํ ปงบประมาณ พ.ศ. 2565
กระทรวงการพฒั นาสังคมและความม่ันคงของมนษุ ย
เมื่อพิจารณาโดยเปรียบเทียบกับงบประมาณ พ.ศ. 2564 พบวา ทุกแผนงานได!รับงบประมาณลดลง
โดยแผนงานท่ีได-รับการจัดสรรงบประมาณลดลงจํานวนมากที่สุด คือ แผนยุทธศาสตร'สร!างหลักประกัน
ทางสังคม จํานวน 1,258.5284 ล-านบาท ลดลงจํานวน 355.0416 ล!านบาท คิดเป^นร-อยละ 22.00
และแผนงานยุทธศาสตร'เสริมสร!างพลังทางสังคม ไมได!รับการจัดสรรงบประมาณในปงบประมาณ
พ.ศ. 2565 (ลดลงจํานวน 96.7952 ล-านบาท) ท้งั น้ี แผนงานบรู ณาการตอตา! นการทจุ ริตและประพฤติมิชอบ
ได!รับการจัดสรรงบประมาณในปงบประมาณ พ.ศ. 2565 เป^นปแรก จํานวน 13.1625 ล-านบาท โดยจัดสรร
เพ่ือเป^นงบประมาณสําหรับโครงการป5องกันและตอต-านการทุจริตโดยการมีสวนรวมของเครือขาย
ภาคประชาชนและองคกรชุมชน
ทั้งนี้ งบประมาณที่ได-รับการจัดสรรท้ังหมดเป^นงบเงินอุดหนุน (ที่มา : เอกสารงบประมาณ ประจําปงบประมาณ
พ.ศ. 2565 ฉบับท่ี 3 เลมท่ี 2 หนา- 520)
2. วเิ คราะหประเดน็ สําคัญ
2.1 เปาF หมายการให!บรกิ ารหนวยงาน
1) สถาบันพัฒนาองคกรชุมชน (องคการมหาชน) กําหนดเป5าหมายการให-บริการหนวยงาน
2. ชุมชนและผ-ูมีรายได-นอ- ยเข-าถึงสวสั ดิการพ้ืนฐานด-านที่อยูอาศัย มีที่อยูอาศัยที่ม่ันคงและคุณภาพชีวิตทดี่ ขี ้นึ
ตัวชี้วัดเชิงปริมาณ : จํานวนครัวเรือนผู!มีรายได!น!อยในเมืองและชนบทมีความม่ันคงในที่อยูอาศัย
กําหนดคาเปFาหมายของตัวช้ีวัดในปงบประมาณ พ.ศ. 2565 เทากับ 29,650 ครัวเรือน เพิ่มขึ้น
จากปงบประมาณ พ.ศ. 2564 จํานวน 6,455 ครัวเรือน คิดเป@นร!อยละ 27.83 ในขณะท่ีงบประมาณท่ีได!รับ
การจัดสรรในปงบประมาณ พ.ศ. 2565 จํานวน 995.7000 ล-านบาท ลดลงจากปงบประมาณ พ.ศ. 2564
จาํ นวน 340.4300 ล-านบาท คิดเปน@ รอ! ยละ 25.48
ทีม่ า : เอกสารงบประมาณ ประจาํ ปงบประมาณ พ.ศ. 2565 ฉบบั ที่ 3 เลมที่ 2 หนา- 518
2) สถาบันพัฒนาองคกรชุมชน (องคการมหาชน) กําหนดเป5าหมายการให-บริการหนวยงาน
3. สภาองคกรชุมชนเป^นกลไกในการเชื่อมโยงสร-างความเข-มแข็งของชุมชนท-องถิ่น ตัวช้ีวัดเชิงปริมาณ :
จํานวนสภาองค'กรชุมชนสามารถดําเนินงานตามภารกิจ กําหนดคาเปFาหมายของตัวชี้วัดในปงบประมาณ
พ.ศ. 2565 เทากับ 1,050 ตําบล เพิ่มขึ้นจากปงบประมาณ พ.ศ. 2564 จํานวน 110 ตําบล คิดเป@นร!อยละ
11.70 ในขณะท่ีงบประมาณที่ได!รับการจัดสรรในปงบประมาณ พ.ศ. 2565 จํานวน 32.5500 ล-านบาท
ลดลงจากปงบประมาณ พ.ศ. 2564 จํานวน 8.2460 ล-านบาท คดิ เป@นรอ! ยละ 20.21
สาํ นักงบประมาณของรฐั สภา หนา- 131 สํานกั งานเลขาธิการสภาผู-แทนราษฎร
เอกสารสาํ หรับคณะกรรมาธกิ ารวิสามญั พจิ ารณาราง พ.ร.บ.งบประมาณรายจายประจําปงบประมาณ พ.ศ. 2565
รายงานการวเิ คราะหงบประมาณรายจายประจําปงบประมาณ พ.ศ. 2565
กระทรวงการพฒั นาสงั คมและความมนั่ คงของมนษุ ย
ทม่ี า : เอกสารงบประมาณ ประจาํ ปงบประมาณ พ.ศ. 2565 ฉบบั ท่ี 3 เลมที่ 2 หน-า 518
ข!อสังเกต PBO
สถาบันพัฒนาองคกรชุมชน (องคการมหาชน) ได-กําหนดตัวช้ีวัดข-างต-นท่ีมีความท-าทายศักยภาพในการ
ดําเนินงาน โดยที่คาเป5าหมายเพิ่มสูงข้ึนร!อยละ 27.83 และร!อยละ 11.70 สวนทางกับงบประมาณท่ีได-รับ
การจัดสรรในปงบประมาณ พ.ศ. 2565 ท่ีลดลงร!อยละ 25.48 และร!อยละ 20.21 ดังน้ัน ควรมีการบริหาร
จดั การเพอ่ื รองรับความเสี่ยง
สถาบนั พัฒนาองคกรชุมชน (องคการมหาชน) มีแนวทางการยกระดบั ศกั ยภาพการดาํ เนนิ งานเพื่อให!บรรลุ
คาเปFาหมายของตัวชี้วัดที่เพ่มิ สูงข้ึน ดว- ยการบรหิ ารจดั การงบประมาณท่ีไดร! ับการจัดสรรลดลงอยางไร
2.2 งบประมาณแผนงานและผลผลิต/โครงการสําคัญ
1) โครงการพัฒนาคุณภาพชีวิตของผู!มีรายได!น!อยในเมืองและชนบท ภายใต-แผนงานยุทธศาสตร
สร-างหลักประกันทางสังคม ได-รับการจัดสรรงบประมาณในปงบประมาณ พ.ศ. 2565 เป^นปแรก จํานวน
32.6556 ล-านบาท เพื่อสร-างความเข-มแข็งชุมชนและพัฒนาคุณภาพชีวิตของผู-มีรายได-น-อยในเมืองและชนบท
(ท่ีมา : เอกสารงบประมาณ ประจาํ ปงบประมาณ พ.ศ. 2565 ฉบับที่ 3 เลมท่ี 2 หน-า 528)
ที่มา : เอกสารงบประมาณ ประจาํ ปงบประมาณ พ.ศ. 2565 ฉบับท่ี 3 เลมที่ 2 หน-า 528
2) โครงการปFองกันและตอต!านการทุจริตโดยการมีสวนรวมของเครือขายภาคประชาชน
และองค'กรชุมชน ภายใต-แผนงานบูรณาการตอต-านการทุจริตและประพฤติมิชอบ ได-รับการจัดสรร
งบประมาณในปงบประมาณ พ.ศ. 2565 เป^นปแรก จํานวน 13.1625 ล-านบาท เพื่อ (1) สงเสริมให-เครือขาย
ภาคประชาชน องคกรชุมชน และภาคีท่ีเกี่ยวข-องของภาคประชาชน มีบทบาทความสามารถ และมีสวนรวม
ในการป5องกันการทุจริตและประพฤติมิชอบในพ้ืนที่โดยตรง และ (2) เสริมสร-างการสรา- งธรรมาภิบาลและการ
บริหารจัดการที่ดีของเครือขายภาคประชาชนและองคกรชุมชนให-ยึดม่ันในความสุจริต และตอต-านการทุจริต
(ที่มา : เอกสารงบประมาณ ประจําปงบประมาณ พ.ศ. 2565 ฉบับที่ 3 เลมท่ี 2 หนา- 530)
สาํ นกั งบประมาณของรัฐสภา หนา- 132 สาํ นักงานเลขาธิการสภาผแู- ทนราษฎร
เอกสารสาํ หรับคณะกรรมาธิการวสิ ามัญพิจารณาราง พ.ร.บ.งบประมาณรายจายประจาํ ปงบประมาณ พ.ศ. 2565
รายงานการวเิ คราะหงบประมาณรายจายประจําปงบประมาณ พ.ศ. 2565
กระทรวงการพัฒนาสังคมและความมนั่ คงของมนุษย
ที่มา : เอกสารงบประมาณ ประจาํ ปงบประมาณ พ.ศ. 2565 ฉบับที่ 3 เลมที่ 2 หน-า 531
ข!อสงั เกต PBO
สถาบันพฒั นาองคกรชุมชน (องคการมหาชน) ได-รบั การจัดสรรงบประมาณ 2 โครงการขา- งตน- นี้ดําเนินการ
ครั้งแรกในปงบประมาณ พ.ศ. 2565 ทั้งน้ี มีรายละเอียดการดําเนินงาน ตัวช้ีวัด และผลที่คาดวาจะได!รับ
จากโครงการน้ีอยางไร รวมถึงได-มีการบูรณาการหรือเชื่อมโยงข!อมูลกับหนวยงานอ่ืน ๆ ท่ีเกี่ยวข-อง หรือไม
อยางไร
สถาบันพัฒนาองคกรชุมชน (องคการมหาชน) ได-พิจารณาการดําเนินโครงการปFองกันและตอต!านการ
ทุจริตโดยการมีสวนรวมของเครือขายภาคประชาชนและองค'กรชุมชน ในระยะยาวตอไป หรือไม อยางไร
ทงั้ นี้ เพื่อการบรรลุวตั ถปุ ระสงค'ท่ีกาํ หนดอยางยั่งยืนและขยายผลในวงกว!างมากยิง่ ขนึ้
2.3 แผนปฏิบตั กิ าร ระยะ 3 ป (พ.ศ. 2563 - 2565)
ท่ีมา : แผนปฏิบัติการ ระยะ 3 ป (พ.ศ. 2563 - 2565) สถาบันพัฒนาองคกรชุมชน (องคการมหาชน) จากเว็บไซต https://web.codi.or.th/about-
us/strategic-plan/
สํานักงบประมาณของรฐั สภา หน-า 133 สํานักงานเลขาธิการสภาผูแ- ทนราษฎร
เอกสารสําหรับคณะกรรมาธกิ ารวสิ ามญั พิจารณาราง พ.ร.บ.งบประมาณรายจายประจาํ ปงบประมาณ พ.ศ. 2565
รายงานการวิเคราะหงบประมาณรายจายประจําปงบประมาณ พ.ศ. 2565
กระทรวงการพัฒนาสังคมและความมั่นคงของมนุษย
สาํ นักงบประมาณของรัฐสภา หน-า 134 สาํ นกั งานเลขาธกิ ารสภาผแู- ทนราษฎร
เอกสารสาํ หรบั คณะกรรมาธกิ ารวสิ ามญั พจิ ารณาราง พ.ร.บ.งบประมาณรายจายประจาํ ปงบประมาณ พ.ศ. 2565
รายงานการวเิ คราะหงบประมาณรายจายประจาํ ปงบประมาณ พ.ศ. 2565
กระทรวงการพฒั นาสงั คมและความมั่นคงของมนุษย
ท่ีมา : แผนปฏิบัติการ ระยะ 3 ป (พ.ศ. 2563 - 2565) สถาบันพัฒนาองคกรชุมชน (องคการมหาชน) จากเว็บไซต
https://web.codi.or.th/about-us/strategic-plan/
3. ขอ5 สังเกต/ความเหน็ ของ PBO
1) ควรบูรณาการกับการเคหะแหงชาติ
กรมการพัฒนาชุมชน ภาคเอกชน ท-องถ่ิน และทุก
ภาคสวน ขับเคลื่อนชุมชนและผ!ูมีรายได!น!อยเข!าถึง
สวัสดิการพ้ืนฐานด!านท่ีอยูอาศัย มีที่อยูอาศัย
ท่มี ่นั คงและคุณภาพชวี ิตท่ีดี โดยเงื่อนไขความสําเร็จ
ของการพัฒนาองคกรชมุ ชน คือ การพัฒนาเครือขาย
และเสริมสร!างชุมชนเข!มแข็ง อันได-แก การบริหาร
จัดการกระบวนการชุมชนเข-มแข็ง การสร-างความ
มั่นคงของเศรษฐกิจชุมชน การสร-างศักยภาพชุมชน
ในการอยูรวมกับทรัพยากรธรรมชาติและส่ิงแวดล-อม
อยางสันติและเก้ือกูลกัน และการสร-างหลักประกัน
ทางสังคมท่ีเทาเทียมให-กับชุมชนในด-านสวัสดิการ
ชุ ม ช น แ ล ะ ชุ ม ช น มี ส ว น ร ว ม จั ด บ ริ ก า ร ส า ธ า ร ณ ะ
ให-พร-อมรับการเปล่ียนแปลงและสามารถพ่ึงพา ท่ีมา : คณะกรรมาธิการปฏิรูปสังคม ชุมชน เด็ก เยาวชน สตรี ผ-ูสูงอายุ
ผ-ูพิการและผู-ด-อยโอกาส ในงานนําเสนอ “การติดตามประเมินผล
ตนเองได- รวมถึงการเสริมสร!างให!ประชาชนมีสุข ชุมชนเขม- แข็ง” จากเว็บไซต shorturl.at/chFG2
ภาวะที่ดี ซึ่งหมายถึง ภาวะของมนุษยที่สมบูรณ
ท้ังทางกาย จิต ปญh ญา และสงั คม เชอ่ื มโยงกนั เปน^ องครวมอยางสมดลุ
2) สวัสดิการพ้ืนฐานด-านที่อยูอาศัยควรคํานึงถึงสภาวะปMญหาของเมืองที่กําลังเข!าสูวิกฤต ได-แก
สังคมผ-ูสูงอายุ และปhญหาการเปลี่ยนแปลงสภาวะภูมิอากาศ ลดการสิ้นเปลืองพลังงานและคาใช-จาย เพ่ือเป^น
การพฒั นาดา! นที่อยูอาศยั ท่ีประหยดั พลงั งานและเป@นมติ รกบั ส่ิงแวดล!อม
3) ควรบูรณาการพัฒนาและขับเคลื่อนนโยบายด-านสังคมระดับพ้ืนที่ โดยเฉพาะนโยบายสาธารณะ
ท่ีสงผลกระทบตอการพัฒนาของชุมชนท!องถิ่นและสังคม ซึ่งนโยบายสาธารณะสามารถเกิดจาก
สาํ นกั งบประมาณของรัฐสภา หนา- 135 สํานักงานเลขาธกิ ารสภาผแู- ทนราษฎร
เอกสารสาํ หรบั คณะกรรมาธกิ ารวสิ ามญั พิจารณาราง พ.ร.บ.งบประมาณรายจายประจําปงบประมาณ พ.ศ. 2565
รายงานการวเิ คราะหงบประมาณรายจายประจาํ ปงบประมาณ พ.ศ. 2565
กระทรวงการพฒั นาสงั คมและความมนั่ คงของมนษุ ย
ภาคประชาชน ภาคเอกชน ชุมชนและสังคม คือ “ทิศทางหรือแนวทางที่สังคมโดยรวมเห็นวา หรือเช่ือวาควร
จะดําเนินการไปในทิศทางน้ัน” ซ่ึงหัวใจสําคัญคือกระบวนการที่ต-องเกิดจากการมีสวนรวมของทุกฝ’าย
ท่ีเก่ียวข-อง และต-องเป^นนโยบายสาธารณะแบบมีสวนรวม ควบคูไปกับการวิจัยและพัฒนาภารกิจที่เป^น
นวตั กรรมของชุมชนเพื่อยกระดับสกู ารเปลย่ี นแปลง
4) ควรมุงเน-นการเสริมพลังให-สภาองคกรชุมชนมีความพร!อมด!านระบบความคิดในการจัดการ
และพึ่งตนเอง ความเทาทันในการรับรู!ข!อมูลขาวสารและกระแสการเปล่ียนแปลง การกําหนดเปFาหมาย
ความสาํ เร็จ การจัดการรวมกันระหวางชมุ ชนและหนวยงานท่ีเกยี่ วข!อง การจัดการระบบข!อมลู ฯลฯ
5) ควรบูรณาการรวมกับภาคีเครือขายภาคประชาสังคมอื่น ๆ ที่เก่ียวข-องผานกลไกในระดับพ้ืนที่
เพื่อดําเนินการเสริมสร-างคุณภาพชีวิตท่ีดีและชุมชนเข-มแข็ง โดยเฉพาะสภาเด็กและเยาวชนระดับท-องถ่ิน
ในการปFองกันและตอต!านการทุจริต เพราะเด็กและเยาวชนคือปhจจุบันและอนาคตของชาติ การปลูกฝhง
คานิยมยึดมั่นในความสุจริตยอมนําไปสูความเจริญก-าวหน-าของสังคมและประเทศชาติ รวมท้ังการมีผ!ูนํา
รนุ ใหมเข-ารวมการพฒั นา ตลอดจนเครอื ขายผสู! ูงอายุ ซงึ่ จะเป^นพลงั ทางสงั คมและคลังปMญญาผ!สู ูงอายุในการ
เสริมสร-างคุณภาพชีวิตท่ีดีและชุมชนเข-มแข็งได-เป^นอยางดี ท้ังนี้ ภายใต-เปFาหมายรวมกันในการพัฒนาสังคม
ชมุ ชนทอ! งถ่นิ ในระดบั พน้ื ที่ โดยการมสี วนรวมของคนทุกเพศทกุ วัย
6) ควรสงเสริมให-ชุมชนมีโอกาสในการเข!าถึงงบประมาณมากย่ิงข้ึน โดยเฉพาะการกระจายอํานาจ
และจัดสรรงบประมาณเชิงพ้ืนท่ี รวมถึงความตื่นตัวของชุมชนในการจัดการตนเอง ภายใต-หลักปรัชญา
ของเศรษฐกิจพอเพยี ง ท่ีสอดคลอ- งกับวิถีชวี ิตและแนวทางการพัฒนาของชุมชน
7) ควรพจิ ารณานาํ เงินรายได! เงินนอกงบประมาณ หรอื เงนิ สะสม ท่ีหนวยงานมี มาใช!ดําเนินภารกิจ
ของหนวยงาน เพือ่ ลดภาระงบประมาณที่ขอรบั การจัดสรร
8) ควรบูรณาการขับเคลื่อนการเชอ่ื มโยงกับสถาบนั การเงินในการสนบั สนุนสินเช่อื แกชุมชน
9) ควรพัฒนาระบบข!อมูลสถิติที่สามารถสะท!อนและเปรียบเทียบให!เห็นผลการพัฒนาหรือการ
เปล่ยี นแปลงการพฒั นาทเ่ี กดิ ขนึ้ ในพื้นที่และระดบั ความเข-มแขง็ ของชุมชน
10) ควรมีระบบการประเมินผลแบบมีสวนรวมที่มีประสิทธิภาพ โดยเป^นการประเมินผลท่ีให-
ความสําคัญแกทุกฝ’ายที่เข-ารวมในโครงการมากข้ึน ให-ความสําคัญตอกลุมผู-รับผลประโยชนจากโครงการเป^น
อยางมาก โดยมุงสร-างกระบวนการเรยี นร-ูเพือ่ ให-บคุ คลเหลานน้ั สามารถบรรลเุ ป5าหมายทีป่ รารถนารวมกันได-
สาํ นักงบประมาณของรัฐสภา หนา- 136 สาํ นักงานเลขาธิการสภาผ-ูแทนราษฎร
เอกสารสาํ หรับคณะกรรมาธกิ ารวสิ ามัญพิจารณาราง พ.ร.บ.งบประมาณรายจายประจําปงบประมาณ พ.ศ. 2565
รายงานการวิเคราะหงบประมาณรายจายประจําปงบประมาณ พ.ศ. 2565
กระทรวงการพฒั นาสังคมและความม่ันคงของมนุษย
การเคหะแหงชาติ
(เอกสารงบประมาณ ประจาํ ปงบประมาณ พ.ศ. 2565 ฉบับท่ี 3 เลมท่ี 14 หน-า 29 - 43)
สารบญั หน!า
138
1. สรุปภาพรวมงบประมาณ 139
2. วิเคราะหประเดน็ สาํ คญั 139
140
2.1 วิสยั ทัศน 141
2.2 เป5าหมายการให-บรกิ าร
2.3 งบประมาณแผนงานและผลผลติ /โครงการสาํ คญั 142
145
โครงการพัฒนาที่อยูอาศัย 146
2.4 ยทุ ธศาสตรการพฒั นาทอี่ ยูอาศยั ระยะ 20 ป (พ.ศ. 2560 - 2579) 147
3. ขอ- มลู รายงานการเงนิ 149
4. ผลการเบิกจายงบประมาณประจําปงบประมาณ 3 ปยอ- นหลัง (พ.ศ. 2561 - 2564)
5. ข-อสังเกต/ความเห็นของ PBO
6. ขอ- เสนอเชิงนโยบายจากรายงานการคาดประมาณความตอ- งการท่ีอยูอาศยั ของประเทศไทย
ป 2560 - 2580
สรปุ ประเด็นสําคญั
1) ได-รับการจัดสรรงบประมาณจํานวน 877.3739 ล-านบาท ลดลงจากปงบประมาณ พ.ศ. 2564
จาํ นวน 847.6211 ลา- นบาท คดิ เป^นร-อยละ 49.14 งบประมาณสวนใหญอยภู ายใตแ- ผนงานยทุ ธศาสตร จํานวน
731.4436 ล-านบาท คิดเป^นร-อยละ 83.37 และงบประมาณสวนใหญเป^นงบเงินอุดหนุน จํานวน 814.0583
ลา- นบาท คิดเป^นรอ- ยละ 92.78
2) วิสัยทัศน ไมได!กําหนดชวงเวลาที่จะบรรลุผลสําเร็จ เป5าหมายการให-บริการ/ตัวช้ีวัดเชิงปริมาณ
จํานวน 3 ตัวชี้วัดท่ีกําหนดคาเป5าหมายในปงบประมาณ พ.ศ. 2565 เป^นปสุดท!าย และมีการกําหนดตัวชี้วัด
เชิงปริมาณ : จํานวนครัวเรือนที่ได-รับสินเชื่อเพ่ือเชาที่อยูอาศัยผ-ูมีรายได-น-อย จํานวน 500 ครัวเรือน
เป^นตวั ชี้วดั ใหมในปน้ี โดยมีเงนิ อดุ หนนุ ทั่วไป รายการ “อุดหนนุ เป^นสินเชือ่ เพื่อการพัฒนาที่อยูอาศัยสาํ หรับผ-ูมี
รายไดน- -อย จาํ นวน 264.4290 ล-านบาท”
3) มีอัตราสวนสภาพคลองอยูในระดับที่เหมาะสมโดยมีอัตราสวนเทากับ 1.65 เทา ในป 2562
และ 1.98 เทา ในป 2563 แตอยางไรก็ตาม ในป 2563 ยังมีรายได-สูงกวาคาใช-จายจํานวน 885.3937
ล-านบาท ลดลงจากป 2562 จํานวน 798.0663 ล-านบาท คดิ เปน^ ร-อยละ 47.41
4) ผลการเบิกจายงบประมาณภาพรวมย-อนหลัง 3 ป (ป พ.ศ. 2561 – 2563) อยูท่ีร-อยละ 87.30
ร-อยละ 44.37 และรอ- ยละ 51.58 และในปงบประมาณ พ.ศ. 2564 ณ วันที่ 4 มิถุนายน 2564 พบวา เบิกจาย
ภาพรวมไดเ- พียงรอ- ยละ 41.73 รายจายประจาํ รอ- ยละ 65.99 และรายจายลงทนุ ร-อยละ 28.78
สํานกั งบประมาณของรฐั สภา หน-า 137 สํานกั งานเลขาธิการสภาผแู- ทนราษฎร
เอกสารสําหรบั คณะกรรมาธกิ ารวิสามญั พจิ ารณาราง พ.ร.บ.งบประมาณรายจายประจาํ ปงบประมาณ พ.ศ. 2565
รายงานการวเิ คราะหงบประมาณรายจายประจําปงบประมาณ พ.ศ. 2565
กระทรวงการพัฒนาสังคมและความมนั่ คงของมนษุ ย
1. สรปุ ภาพรวมงบประมาณ
หนวย : ล-านบาท
หนวยงาน ปงบประมาณ เพ่มิ /ลด
ป 2564 รอ! ยละ ป 2565 ร!อยละ จํานวน ร!อยละ
รวมทง้ั ส้ิน 24,266.8058 100.00 25,750.1913 100.00 1,483.3855 6.11
1. การเคหะแหงชาติ 1,724.9950 7.11 877.3739 3.41 -847.6211 -49.14
ท่มี า : เอกสารงบประมาณ ประจาํ ปงบประมาณ พ.ศ. 2565 ฉบับที่ 1 หน-า 247
ปงบประมาณ พ.ศ. 2565 การเคหะ หนวย : ล-านบาท
แหงชาติ ได!รับการจัดสรรงบประมาณจํานวน
877.3739 ล! า น บ า ท คิ ด เ ป@ น ร! อ ย ล ะ 3.41
ของงบประมาณกระทรวงการพัฒนาสังคมและความ
มนั่ คงของมนุษย ลดลงจากปงบประมาณ พ.ศ. 2564
จาํ นวน 847.6211 ล-านบาท คิดเป^น ร-อยละ 49.14
ห า ก พิ จ า ร ณ า ง บ ป ร ะ ม า ณ จํ า แ น ก ต า ม
แผนงาน พบวา แผนงานท่ีได-รับการจัดสรรงบประมาณ
สูงสุด คือ แผนงานยุทธศาสตร' จํานวน 731.4436
ล!านบาท คิดเป@นร!อยละ 83.37 ของงบประมาณ
การเคหะแหงชาติ รองลงมา คือ แผนงานพ้ืนฐาน
จํานวน 82.6147 ล-านบาท คิดเป^นร-อยละ 9.42 โดยที่
แผนงานบริหารจัดการหนี้ภาครัฐได!รับการจัดสรร
งบประมาณน!อยท่ีสุด จํานวน 63.3156 ล-านบาท ที่มา : เอกสารงบประมาณ ประจําปงบประมาณ พ.ศ. 2565 ฉบับท่ี 3
คดิ เป^นรอ- ยละ 7.22 เลมท่ี 14 หน-า 30
การเคหะแหงชาติ ปงบประมาณ หนวย : ลา- นบาท
2564 2565
เพมิ่ /ลด
จํานวน ร!อยละ
รวมท้ังสน้ิ 1,724.9950 877.3739 -847.6211 -49.14
แผนงานพ้ืนฐาน 94.3578 82.6147 -11.7431 -12.45
ดา- นการสร-างโอกาสและความเสมอภาคทางสังคม 94.3578 82.6147 -11.7431 -12.45
แผนงานยุทธศาสตร' 1,561.2718 731.4436 -829.8282 -53.15
สรา- งหลักประกนั ทางสงั คม 1,561.2718 731.4436 -829.8282 -53.15
แผนงานบริหารจดั การหนภี้ าครัฐ 69.3654 63.3156 -6.0498 -8.72
บรหิ ารจัดการหน้ีภาครัฐ 69.3654 63.3156 -6.0498 -8.72
ทมี่ า : เอกสารงบประมาณ ประจาํ ปงบประมาณ พ.ศ. 2565 ฉบับที่ 3 เลมท่ี 14 หนา- 30
สาํ นักงบประมาณของรฐั สภา หน-า 138 สาํ นักงานเลขาธกิ ารสภาผู-แทนราษฎร
เอกสารสาํ หรับคณะกรรมาธิการวสิ ามญั พิจารณาราง พ.ร.บ.งบประมาณรายจายประจาํ ปงบประมาณ พ.ศ. 2565
รายงานการวิเคราะหงบประมาณรายจายประจําปงบประมาณ พ.ศ. 2565
กระทรวงการพัฒนาสงั คมและความม่ันคงของมนุษย
เ มื่ อ พิ จ า ร ณ า โ ด ย เ ป รี ย บ เ ที ย บ กั บ หนวย : ลา- นบาท
ปงบประมาณ พ.ศ. 2564 พบวา ทุกแผนงานได!รับ
การจัดสรรงบประมาณลดลง โดยแผนงานที่ได-รับ
การจัดสรรงบประมาณลดลงจํานวนมากที่สุด คือ
แผนยทุ ธศาสตร'สรา! งหลักประกนั ทางสังคม จํานวน
731.4436 ล-านบาท ลดลงจํา น วน 829.8282
ลา! นบาท คดิ เป^นรอ- ยละ 53.15
เม่ือพิจารณาโดยจําแนกตามงบรายจาย
พบวา งบเงินอุดหนุน ได-รับการจัดสรรงบประมาณ
จํานวน 814.0583 ล-านบาท คิดเป^นร-อยละ 92.78
ของงบประมาณการเคหะแหงชาติ ลดลงจาก
ปงบประมาณ พ. ศ. 2564 จํานว น 841.5713
ล-านบาท คิดเป^นร-อยละ 50.83 และงบรายจายอ่ืน
ได-รับการจัดสรรงบประมาณจํานวน 63.3156
ล- า น บ า ท คิ ด เ ป^ น ร- อ ย ล ะ 7.22 ล ด ล ง จ า ก ที่มา : เอกสารงบประมาณ ประจําปงบประมาณ พ.ศ. 2565 ฉบับที่ 3
เลมที่ 14 หน-า 33
ปงบประมาณ พ.ศ. 2564 จํานวน 6.0498 ล-านบาท
คดิ เป^นร-อยละ 8.72
หนวย : ล-านบาท
หนวยงาน ปงบประมาณ งบบุคลากร งบดาํ เนินงาน งบลงทุน งบเงินอุดหนนุ งบรายจายอืน่ รวมท้งั สิน้
2564 - - - 1,655.6296 69.3654 1,724.9950
การเคหะแหงชาติ 2565 - - - 814.0583 63.3156 877.3739
เพิม่ /ลด - - - -841.5713 -6.0498 -847.6211
รอ! ยละ - - - -50.83 -8.72 -49.14
ท่มี า : ข-อมลู ปงบประมาณ พ.ศ. 2564 จากระบบ GFMIS กรมบญั ชกี ลาง ขอ- มูล ณ วนั ที่ 31 พฤษภาคม 2564
ข-อมูลปงบประมาณ พ.ศ. 2565 จากเอกสารงบประมาณ ประจําปงบประมาณ พ.ศ. 2565 ฉบับที่ 3 เลมท่ี 14 หนา- 33
2. วเิ คราะหประเด็นสําคัญ
2.1 วสิ ยั ทศั น'
การเคหะแหงชาติ กําหนดวิสัยทัศนในปงบประมาณ พ.ศ. 2565 วา “เป@นองค'กรสมรรถนะสงู ในการ
พัฒนาท่ีอยู ชุมชน และเมือง เพ่ือให!ประชาชนมีที่อยูอาศัยและคุณภาพชีวิตท่ีดี” (ที่มา : เอกสารงบประมาณ
ประจําปงบประมาณ พ.ศ. 2565 ฉบับที่ 3 เลมท่ี 14 หนา- 29)
ขอ! สังเกต PBO
วิสยั ทัศน' คอื เปา5 หมายขององคกรในชวงเวลาระยะกลางถงึ ระยะยาว โดยปกติวิสัยทัศนทดี่ จี ะประกอบด-วย
เป5าหมายระยะยาว ตําแหนงขององคกร และชวงเวลาท่ีเปา5 หมายตามวิสยั ทศั นบรรลผุ ลสําเร็จ
การเคหะแหงชาติ ได-พิจารณาวาจะสามารถขับเคลื่อนการดําเนินงานให-บรรลุเปFาหมายตามวิสัยทัศน'
ภายในปใด โดยท่ียุทธศาสตร'การพัฒนาที่อยูอาศัยระยะ 20 ป (พ.ศ. 2560 - 2579) ได-กําหนดวิสัยทัศน'
สาํ นกั งบประมาณของรฐั สภา หนา- 139 สาํ นักงานเลขาธิการสภาผ-ูแทนราษฎร
เอกสารสําหรับคณะกรรมาธกิ ารวสิ ามญั พจิ ารณาราง พ.ร.บ.งบประมาณรายจายประจําปงบประมาณ พ.ศ. 2565
รายงานการวเิ คราะหงบประมาณรายจายประจําปงบประมาณ พ.ศ. 2565
กระทรวงการพัฒนาสังคมและความม่นั คงของมนษุ ย
ของแผนแมบทวา “คนไทยทุกคนมีท่ีอยูอาศัยถ!วนทั่วและมีคุณภาพชีวิตท่ีดีในป 2579 (Housing
For All)”
การเคหะแหงชาติ มีแนวทางและกระบวนการเพ่ือให-บรรลุวิสัยทัศนได-อยางไร โดยเฉพาะการถายทอดไปสู
การปฏบิ ัตแิ ละเปาF หมายตัวชีว้ ัดในชวงระยะตาง ๆ
ปhจจุบันมีรูปธรรมหรือความคืบหน!าท่ีสําคัญอยางไร ท้ังน้ี ได-นิยามและมีระเบียบวิธีการวัดผลประเมินผล
เกยี่ วกบั “คุณภาพชวี ิตทดี่ ี” ตามวิสยั ทัศนนี้อยางไร
2.2 เปาF หมายการใหบ! รกิ าร
1) การเคหะแหงชาติ กําหนดเป5าหมายการให-บริการหนวยงาน 2. ประชาชนผู-มีรายได-น-อยมีความ
มั่นคงในที่อยูอาศัยที่ได-มาตรฐานในระดับราคาท่ีสามารถรับภาระได- พรอ- มระบบสาธารณูปโภค สาธารณปู การ
ท่ีเหมาะสม เพ่ือยกระดับคุณภาพชีวิตท่ีดีขึ้น กําหนดตัวช้ีวัดเชิงปริมาณจํานวน 3 ตัวช้ีวัด โดยกําหนด
คาเป5าหมายในปงบประมาณ พ.ศ. 2565 เป@นปสุดทา! ย ดงั ตอไปนี้
ทีม่ า : เอกสารงบประมาณ ประจําปงบประมาณ พ.ศ. 2565 ฉบบั ที่ 3 เลมที่ 14 หน-า 31
ขอ! สงั เกต PBO
การเคหะแหงชาติ มีผลการดําเนินงานท่ีผานมาสําหรับตัวช้ีวัดเชิงปริมาณท้ัง 3 ประการข-างต-นอยางไร
และมีแนวทางในการขยายผลการดําเนนิ งานในปงบประมาณ พ.ศ. 2565 รวมถึงระยะตอไปอยางไร
การเคหะแหงชาติ มีหลักการและเหตุผลที่ไมกําหนดคาเปFาหมายของตัวช้ีวัดข!างต!นในปงบประมาณ
พ.ศ. 2566 เปน^ ต-นไป
การเคหะแหงชิ ได-พิจารณาการถายโอนภารกิจเก่ียวกับการปรับปรุงส่ิงแวดล!อม การพัฒนาและการ
ปรับปรงุ ซอมแซม ใหแ! กกลมุ ผู!พักอาศัยแบบมสี วนรวม หรอื ไม อยางไร
2) การเคหะแหงชาติ กําหนดเป5าหมายการให-บริการหนวยงาน 2. ประชาชนผ-ูมีรายได-น-อยมีความ
มัน่ คงในทีอ่ ยูอาศัยท่ีได-มาตรฐานในระดับราคาท่ีสามารถรับภาระได- พรอ- มระบบสาธารณูปโภค สาธารณูปการ
ท่ีเหมาะสม เพื่อยกระดับคุณภาพชีวิตท่ีดีขึ้น ตัวช้ีวัดเชิงปริมาณ : จํานวนครัวเรือนที่ได!รับสินเชื่อเพื่อเชา
สํานักงบประมาณของรฐั สภา หน-า 140 สํานักงานเลขาธกิ ารสภาผูแ- ทนราษฎร
เอกสารสาํ หรบั คณะกรรมาธิการวสิ ามญั พิจารณาราง พ.ร.บ.งบประมาณรายจายประจาํ ปงบประมาณ พ.ศ. 2565
รายงานการวเิ คราะหงบประมาณรายจายประจําปงบประมาณ พ.ศ. 2565
กระทรวงการพฒั นาสังคมและความมัน่ คงของมนุษย
ท่ีอยูอาศัยผ!ูมีรายได!น!อย กําหนดคาเปFาหมายของตัวชี้วัดในปงบประมาณ พ.ศ. 2565 เป@นปแรก เทากับ
500 ครวั เรือน โดยตลอดถงึ ปงบประมาณ พ.ศ. 2568
ที่มา : เอกสารงบประมาณ ประจาํ ปงบประมาณ พ.ศ. 2565 ฉบบั ท่ี 3 เลมที่ 14 หนา- 32
ข!อสังเกต PBO
การเคหะแหงชาติ มีหลักการและเหตุผลในการกําหนดตัวช้ีวัดเชิงปริมาณข-างต-น จํานวน 500 ครัวเรือน
ในปงบประมาณ พ.ศ. 2565 เปน@ ปแรก และโดยตลอดถงึ ปงบประมาณ พ.ศ. 2568 อยางไร
การเคหะแหงชาติ มีรายละเอียดการดําเนินงานและการวัดผลประเมินผลของครัวเรือนท่ีได!รับสินเช่ือ
เพื่อเชาท่ีอยูอาศัยผู!มีรายได!นอ! ยอยางไร และมีหลักการและเหตุผลท่ีกําหนดตัวช้ีวัดที่จํานวน 500 ครัวเรอื น
อยางไร
2.3 งบประมาณแผนงานและผลผลิต/โครงการสาํ คัญ
โครงการพัฒนาท่ีอยูอาศัย ภายใต-แผนงานยุทธศาสตรสร-างหลักประกันทางสังคม ได-รับการจัดสรร
งบประมาณจํานวน 731.4436 ล-านบาท เพ่ือ (1) ยกระดับคุณภาพชีวิตและสร-างความมั่นคงในท่ีอยูอาศัย
สําหรับประชาชนทุกกลมุ เป5าหมาย โดยเฉพาะผ-มู รี ายไดน- อ- ย ตามแผนแมบทการพัฒนาทอ่ี ยูอาศยั ระยะ 20 ป
(พ.ศ. 2560 - 2579) (2) เสริมสร-างโอกาสการเข-าถึงท่ีอยูอาศัยให-แกกลุมเป5าหมาย ผู-มีรายได-น-อยท่ีติด
ข-อจํากัดไมสามารถเข-าถึงแหลงสินเชื่อเพ่ือที่อยูอาศัยจากสถาบันการเงินหลักได- (3) พัฒนาและปรับปรุง
สภาพแวดล-อมการอยูอาศัยในชุมชนท่ีอยูอาศัยของผ-ูมีรายได-น-อยให-มีมาตรฐานและผ-ูอยูอาศัยมีคุณภาพชีวิต
ทด่ี ขี ้ึน (4) สงเสรมิ ศักยภาพหนวยงานท-องถน่ิ และสรา- งกระบวนการมีสวนรวมของภาคีเครือขายในการพัฒนา
และบริหารจัดการด-านท่ีอยูอาศัยของประเทศ (ที่มา : เอกสารงบประมาณ ประจําปงบประมาณ พ.ศ. 2565 ฉบับท่ี 3 เลมที่ 14
หนา- 36)
• งบเงินอุดหนุน เงินอุดหนุนทั่วไป อุดหนุนเป@นสินเช่ือเพื่อการพัฒนาที่อยูอาศัยสําหรับผู!มี
รายไดน! อ! ย จํานวน 264.4290 ลา! นบาท
ทม่ี า : เอกสารงบประมาณ ประจาํ ปงบประมาณ พ.ศ. 2565 ฉบับท่ี 3 เลมที่ 14 หนา- 38
ขอ! สังเกต PBO
การเคหะแหงชาติ มีรายละเอียดการดําเนินงานและการวัดผลประเมินผลสินเชื่อเพ่ือการพัฒนาท่ีอยู
อาศัยสําหรับผู!มีรายได!น!อยอยางไร โดยที่ตัวชี้วัดเชิงปริมาณ : จํานวนครัวเรือนที่ได!รับสินเชื่อเพื่อเชาท่ีอยู
สํานักงบประมาณของรัฐสภา หน-า 141 สํานักงานเลขาธกิ ารสภาผู-แทนราษฎร
เอกสารสําหรับคณะกรรมาธิการวสิ ามญั พจิ ารณาราง พ.ร.บ.งบประมาณรายจายประจําปงบประมาณ พ.ศ. 2565
รายงานการวเิ คราะหงบประมาณรายจายประจาํ ปงบประมาณ พ.ศ. 2565
กระทรวงการพัฒนาสังคมและความมน่ั คงของมนุษย
อาศัยผ!ูมีรายได!น!อย กําหนดคาเปFาหมายของตัวชี้วัดในปงบประมาณ พ.ศ. 2565 เป@นปแรก เทากับ 500
ครัวเรือน โดยตลอดถึงปงบประมาณ พ.ศ. 2568 (ที่มา : เอกสารงบประมาณ ประจําปงบประมาณ พ.ศ. 2565 ฉบับท่ี 3 เลมที่ 14
หน-า 32)
2.4 ยทุ ธศาสตร'การพัฒนาท่ีอยอู าศัยระยะ 20 ป (พ.ศ. 2560 - 2579)
สาํ นกั งบประมาณของรัฐสภา หนา- 142 สาํ นกั งานเลขาธิการสภาผแ-ู ทนราษฎร
เอกสารสาํ หรับคณะกรรมาธิการวิสามัญพจิ ารณาราง พ.ร.บ.งบประมาณรายจายประจาํ ปงบประมาณ พ.ศ. 2565
รายงานการวิเคราะหงบประมาณรายจายประจําปงบประมาณ พ.ศ. 2565
กระทรวงการพัฒนาสังคมและความมั่นคงของมนุษย
สาํ นักงบประมาณของรัฐสภา หน-า 143 สาํ นกั งานเลขาธกิ ารสภาผแู- ทนราษฎร
เอกสารสาํ หรบั คณะกรรมาธกิ ารวสิ ามญั พจิ ารณาราง พ.ร.บ.งบประมาณรายจายประจาํ ปงบประมาณ พ.ศ. 2565
รายงานการวิเคราะหงบประมาณรายจายประจาํ ปงบประมาณ พ.ศ. 2565
กระทรวงการพฒั นาสังคมและความมนั่ คงของมนุษย
ที่มา : ยุทธศาสตรการพัฒนาท่ีอยูอาศัยระยะ 20 ป (พ.ศ. 2560 - 2579) การเคหะแหงชาติ จากเว็บไซต
shorturl.at/sxOQU
สาํ นักงบประมาณของรฐั สภา หนา- 144 สาํ นกั งานเลขาธกิ ารสภาผ-แู ทนราษฎร
เอกสารสําหรับคณะกรรมาธกิ ารวสิ ามัญพจิ ารณาราง พ.ร.บ.งบประมาณรายจายประจาํ ปงบประมาณ พ.ศ. 2565
รายงานการวิเคราะหงบประมาณรายจายประจาํ ปงบประมาณ พ.ศ. 2565
กระทรวงการพฒั นาสังคมและความม่นั คงของมนษุ ย
3. ขอ5 มูลรายงานการเงนิ
หนวย : ล-านบาท
การแสดงฐานะการเงนิ ป 2562 ป 2563 เพิม่ /-ลดจากป 2562
จํานวน ร!อยละ
สนิ ทรัพยรวม (1) 53,736.6866 53,912.2885 175.6018 0.33
สินทรพั ยหมุนเวียน (2) 16,197.1007 13,656.3706 -2,540.7301 -15.69
หนสี้ ินรวม (3) 41,570.8114 40,843.1226 -727.6888 -1.75
หนส้ี นิ หมนุ เวียน (4) 9,797.8682 6,905.8509 -2,892.0173 -29.52
ทุน (5) 12,165.8752 13,069.1658 903.2906 7.42
อตั ราสวนสภาพคลอง 2)/(4) 1.65 1.98 0.32 19.62
ทีม่ า : ระบบงบการเงินรวมภาครฐั : CFS กรมบญั ชีกลาง กระทรวงการคลัง ปงบประมาณ พ.ศ. 2562-2563
จากข-อมูลงบแสดงฐานะการเงินของการเคหะแหงชาติ ในระบบ CFS ของกรมบัญชีกลาง
กระทรวงการคลัง ณ วันที่ 30 กันยายน 2563 พบวา หนวยงานมีสินทรัพย'รวม จํานวน 53,912.2885 ล-านบาท
เพ่ิมข้ึนจากป 2562 จํานวน 175.6018 ล-านบาท คิดเป^นร-อยละ 0.33 โดยสินทรัพยสวนใหญของหนวยงาน
เป^นสินทรัพยไมหมุนเวียน เชน ลูกหน้ีเชาซ้ือยังไมถึงกําหนดชําระ จํานวน 11,585.7522 ล-านบาท
อสังหารมิ ทรัพยเพ่ือการลงทนุ จํานวน 10,581.3570 ล-านบาท และงานระหวางกอสรา- งรอการพฒั นา จาํ นวน
10,476.2729 ลา- นบาท เป^นต-น ในขณะเดยี วกันมีหนี้สนิ รวม จํานวน 40,843.1226 ล-านบาท ลดลงจากป 2562
จํานวน 727.6888 ล-านบาท คิดเป^นร-อยละ 1.75 โดยสวนใหญเป^นหนี้สินไมหมุนเวียน จํานวน 33,937.2717
ล-านบาท
หากวิเคราะหสภาพคลองทางการเงิน (Liquidity Ratio) โดยพิจารณาอัตราสวนเงินทุนหมุนเวียน
หรืออัตราสวนสภาพคลอง (Current Ratio) เพื่อวัดความสามารถในการชําระหน้ีระยะส้ัน พบวา การเคหะ
แหงชาติ มีอัตราสวนสภาพคลองอยูในระดับท่ีเหมาะสมโดยมีอัตราสวนเทากับ 1.65 เทา ในป 2562
และ 1.98 เทา ในป 2563
หนวย : ล-านบาท
การแสดงผล ป 2562 ป 2563 เพมิ่ /-ลดจากป 2562
การดาํ เนนิ งาน จาํ นวน รอ! ยละ
รายไดจ- ากงบประมาณ 592.9173 480.3887 -112.5286 -18.98
รายไดน- อกงบประมาณ 9,653.8057 7,282.6014 -2,371.2043 -24.56
คาใชจ- าย 8,563.2630 6,877.5964 -1,685.6667 -19.68
รายได!สงู กวาคาใช!จายสุทธิ 1,683.4600 885.3937 -798.0663 -47.41
ท่มี า : ระบบงบการเงินรวมภาครัฐ : CFS กรมบัญชีกลาง กระทรวงการคลงั ปงบประมาณ พ.ศ. 2562 – 2563
จากข-อมูลงบแสดงผลการดําเนินงานของการเคหะแหงชาติ ในระบบ CFS ของกรมบัญชีกลาง
กระทรวงการคลัง ณ วันท่ี 30 กันยายน 2563 พบวา หนวยงานมีรายได!จากงบประมาณจํานวน 480.3887
ล-านบาท ลดลงจากป 2562 จาํ นวน 112.5286 ล-านบาท คดิ เป^นรอ- ยละ 18.98 สวนรายไดน! อกงบประมาณ
จํานวน 7,282.6014 ล-านบาท ลดลงจากป 2562 จํานวน 2,371.2043 ล-านบาท คิดเป^นร-อยละ 24.56
สํานักงบประมาณของรฐั สภา หน-า 145 สํานกั งานเลขาธกิ ารสภาผ-ูแทนราษฎร
เอกสารสําหรบั คณะกรรมาธิการวสิ ามัญพจิ ารณาราง พ.ร.บ.งบประมาณรายจายประจาํ ปงบประมาณ พ.ศ. 2565
รายงานการวเิ คราะหงบประมาณรายจายประจําปงบประมาณ พ.ศ. 2565
กระทรวงการพัฒนาสงั คมและความม่ันคงของมนษุ ย
โดยรายได-เงนิ นอกงบประมาณสวนใหญเป^นรายไดจ- ากการขาย จํานวน 4,840.1785 ลา- นบาท รองลงมา คือ
รายได-จากการใหบ- รกิ าร จํานวน 1,903.5520 ล-านบาท
และเม่ือพิจารณาคาใช-จายท้ังหมดของหนวยงานจํานวน 6,877.5964 ล-านบาท ลดลง
จากป 2562 จํานวน 1,685.6667 ล-านบาท คิดเป^นรอ- ยละ 19.68 โดยคาใช-จายสวนใหญเปน^ คาใช-จายตน- ทุน
ขาย จํานวน 3,707.7157 ล-านบาท รองลงมา คือ คาใช-จายในการบริหาร จํานวน 1,393.7313 ล-านบาท
คาใช-จายต-นทุนในการให-บริการ จํานวน 732.0986 ล-านบาท และคาใช-จายต-นทุนทางการเงิน จํานวน
628.8541 ล-านบาท แตอยางไรก็ตาม ในป 2563 การเคหะแหงชาติ ยังมีรายได!สูงกวาคาใช!จายจํานวน
885.3937 ล!านบาท ลดลงจากป 2562 จํานวน 798.0663 ล!านบาท คดิ เปน@ ร!อยละ 47.41
ท้ังน้ี งบการเงินของหนวยงานในป 2562 และป 2563 อยูในระหวางการรับรองจากสํานักงานการ
ตรวจเงินแผนดิน จึงทําให-ในระบบ CFS ยังไมปรากกฎข-อมูลการรับรองงบการเงินของหนวยงานดังกลาว
และไมปรากฏรายการคาใช-จายบุคลากร ในรายงานงบแสดงผลการดําเนินงานทางการเงิน ประจําป 2562
และป 2563
4. ผลการเบิกจายงบประมาณประจําป+งบประมาณ 3 ป+ย5อนหลัง (พ.ศ. 2561 –
2564)
หนวย: ลา- นบาท
ทีม่ า : ผลการเบกิ จายจากระบบ GFMIS กรมบญั ชีกลาง กระทรวงการคลงั ขอ- มูล ณ ส้ินปงบประมาณ พ.ศ. 2560, 2561 และ 2562
ผลการเบิกจายงบประมาณในภาพรวมของการเคหะแหงชาติ ย-อนหลงั 3 ป (ป พ.ศ. 2561 –
2563) อยทู ี่ร-อยละ 87.30 รอ- ยละ 44.37 และรอ- ยละ 51.58 ตามลําดบั
หากพิจารณาผลการเบิกจายในปงบประมาณ พ.ศ. 2564 ณ วันที่ 4 มิถุนายน 2564 พบวา
การเคหะแหงชาติ มีผลการเบิกจายคอนข!างต่ํา โดยเบิกจายภาพรวมได!เพียงร!อยละ 41.73 เป^นผล
เนอื่ งมาจากรายจายประจาํ ท่เี บิกจายได!รอ! ยละ 65.99 และรายจายลงทนุ ทเี่ บกิ จายได!เพยี งร!อยละ 28.78
สาํ นักงบประมาณของรฐั สภา หนา- 146 สาํ นกั งานเลขาธกิ ารสภาผ-ูแทนราษฎร
เอกสารสาํ หรับคณะกรรมาธิการวิสามัญพิจารณาราง พ.ร.บ.งบประมาณรายจายประจําปงบประมาณ พ.ศ. 2565
รายงานการวิเคราะหงบประมาณรายจายประจาํ ปงบประมาณ พ.ศ. 2565
กระทรวงการพฒั นาสงั คมและความมน่ั คงของมนุษย
กระทรวงการ รายจายประจาํ รายจายลงทุน หนวย: ลา- นบาท
ภาพรวม
พฒั นาสงั คม งบประมาณ เบกิ จาย ร!อยละ งบประมาณ เบิกจาย รอ! ยละ งบประมาณ เบกิ จาย รอ! ยละ
1,724.9950 719.8668 41.73
1. การเคหะแหงชาติ 600.4910 396.2728 65.99 1,124.5040 323.5940 28.78
ที่มา: ผลการเบกิ จายจากเวบ็ ไซตกรมบญั ชกี ลาง กระทรวงการคลัง ข-อมูล ณ วนั ท่ี 4 มิถุนายน 2564
5. ข5อสังเกต/ความเห็นของ PBO
1) ควรวางกลยุทธ ยุทธศาสตการปรับเปลี่ยนการบริหาร การจัดการเมืองและชุมชน เพ่ือรับมือ
สถานการณ'ใหมในอีก 20 ปข!างหน!า และตอบสนองความต!องการข้ันพื้นฐานของครัวเรือนผู!สูงอายุในยุค
เศรษฐกิจสีดอกเลา (Silver Econimy) พร-อมการเปลี่ยนแนวคิดการทําให!เมืองเป@นชุมชนนาอยูไปพร-อม ๆ
กัน ทั้งยังสงเสริมที่อยูอาศัยของคนรุนใหมให-มีความเหมาะสมตามรูปแบบวิถีชีวิตของแตละกลุม ตลอดจน
จดั ให-มีท่ีอยอู าศยั ให-แกกลุมผู-ด-อยโอกาสและกลุมทีย่ งั ไร-ท่อี ยูอาศัย (ทีม่ า : รายงานการคาดการณประมาณความตอ- งการท่อี ยู
อาศยั ของประเทศไทย ป 2560 – 2580 หน-า 6-24)
2) ควรทาํ หน-าทเี่ ป^นผู-วางแผนระดบั ชาตเิ พ่ือการพัฒนาเมือง ชมุ ชน และท่ีอยอู าศัย โดยเฉพาะกลุม
ผู-มีรายได-น-อย โดยรวมกับการคลังสาธารณะ ระบบการเงิน ตลาดเงินระยะยาวทั้งในและตางประเทศ เพ่ือหา
เงินทุนท่ีอยูอาศัย และลดภาระงบประมาณที่ขอรับการจัดสรร เชน การออกพันธบัตรตามหลักการแปลง
สินทรัพยเป^นหลักทรัพย การดําเนินงานแหลงทุนก-ูยืมเพื่อซ้ือบ-านสําหรับผ-ูมีรายได-น-อยซ่ึงกอให-เกิดดอกเบี้ย
ฯลฯ รวมถึงการนําเงินรายได- เงินนอกงบประมาณ หรือเงินสะสมท่ีหนวยงานมี มาใช-ดําเนินภารกิจลงทุน
ดา- นการวางแผนพ้ืนทีแ่ ละเมอื ง โดยชมุ ชนทีม่ ีการการตั้งถ่นิ ฐานจะต-องคาํ นึงถึง “การพัฒนาต้งั ถ่ินฐานมนุษย'”
(Human Settlement Development) ท่ีต-องวางแผนแบบองครวม (ที่มา : รายงานการคาดการณประมาณความ
ตอ- งการทีอ่ ยูอาศัยของประเทศไทย ป 2560 – 2580 หนา- 6-21, 6-22)
3) ควรกระจายอํานาจไปสูท!องถิ่นเพื่อรวมกันพัฒนาท่ีอยูอาศัยในท-องถ่ินให-สอดคล-องกับความ
ต-องการของประชาชน โดยจัดทําแผนงานรวมกันในการวางยุทธศาสตรการแก-ปญh หารวมกัน เพราะหนวยงาน
ทอ- งถน่ิ มีศักยภาพในท-องถิ่นเปน^ อยางดี เชน ลกั ษณะควาต-องการที่อยูอาศัยในรูปแบบตาง ๆ รวมทั้งทรพั ยากร
เชน ท่ีดิน/เงินทุนที่มีอยูในท-องถิ่น โดยเฉพาะการพัฒนาที่อยูอาศัยขนาดเล็กหรอื ขนาดกลาง รวมถึงการรวม
ลงทุนระหวางหนวยงานท!องถ่ิน ภาครัฐ หรือภาคประชาชน ในรูปแบบสหกรณ' (ที่มา : รายงานการคาดการณ
ประมาณความตอ- งการท่อี ยูอาศัยของประเทศไทย ป 2560 – 2580 หนา- 6-26)
4) การพัฒนาและปรับปรุงซอมแซมท่ีอยูอาศัย รวมถึงสภาพแวดล!อม เพ่ือชวยยกระดับคุณภาพ
ชีวิต ควรดําเนินการโดยการมีสวนรวมหรือถายโอนภารกิจให!แกกลุมผู!อยูอาศัย ทั้งน้ี เพื่อสงเสริมการมี
สวนรวมและลดภาระงบประมาณท่ีขอรบั การจัดสรร
5) ควรศึกษาความเป^นไปได-และขับเคลื่อนความรวมมือระหวางภาครัฐและเอกชน (Public and
Private Partnership) เพ่อื พัฒนาทอี่ ยูอาศยั โดยเฉพาะการจดั การข-อจํากัดทางด-านกฎหมาย การจัดหาที่ดนิ
แหลงทุน ฯลฯ
6) ควรพิจารณาการดําเนินโครงการพัฒนาท่ีอยูอาศัยในลักษณะการให!เชา โดยควรสงเสริมให-เกิด
การลงทุนการออมในรูปอสังหาริมทรัพย' และทําให-ประชาชนสามารถเป^นเจ-าของกรรมสิทธิ์ ซึ่งจะทําให-เกิด
การพฒั นามากขึ้น
สํานกั งบประมาณของรัฐสภา หนา- 147 สํานกั งานเลขาธิการสภาผ-ูแทนราษฎร
เอกสารสาํ หรบั คณะกรรมาธิการวสิ ามัญพิจารณาราง พ.ร.บ.งบประมาณรายจายประจําปงบประมาณ พ.ศ. 2565
รายงานการวิเคราะหงบประมาณรายจายประจําปงบประมาณ พ.ศ. 2565
กระทรวงการพัฒนาสังคมและความมนั่ คงของมนษุ ย
7) ควรพิจารณานําพื้นท่ีที่มีศักยภาพให!เอกชนเชาทําประโยชน'เพื่อสร!างรายได!ให-กับหนวยงาน
และให-ความสําคญั กับการดูแลชุมชนท่ีมีความหนาแนนกระจุกตวั เพ่ิมเติม นอกเหนือจากการสร-างท่ีอยูอาศัย
ให-กับผ-มู รี ายไดน- อ- ยตามภารกิจปกติ
8) ควรมีมาตรการปFองกันการครอบครองซํ้าของอสังหาริมทรัพยสําหรับผ-ูมีรายได-น-อย เพื่อให-
กลุมเป5าหมายมีท่ีอยอู าศัยอยางทวั่ ถึง
9) ควรรวมกับภาคเอกชนและท-องถ่ิน รวมถึงหนวยงาน/องคกรที่เก่ียวข-องทุกภาคสวน ในการ
เสริมสร-างชุมชนเข-มแข็ง พร-อมรับการเปล่ียนแปลง สามารถพึ่งพาตนเองได- ตามกรอบแนวคิด “ไมเป@นเพียง
การสร!างบ!าน แตเป@นการมีสวนรวมของทุกคนทุกฝ†ายให!ชุมชนเข!มแข็ง” ของยุทธศาสตรการพัฒนาที่อยู
อาศัยระยะ 20 ป (พ.ศ. 2560 - 2579) โดยมุงเน-น
การเสริมสร!างให!ผู!อยูอาศัยมีสุขภาวะท่ีดี กลาวคือ
ภาวะของมนุษยที่สมบูรณ ทั้งทางกาย จิต ปhญญา
และสงั คม เชอ่ื มโยงกนั เปน^ องครวมอยางสมดลุ
10) ควรบูรณาการกับกรมพัฒนาชุมชน
สถาบันพัฒนาองคกรชุมชน (องคการมหาชน)
เพื่อขับเคล่ือนชุมชนเข!มแข็ง ได!แก การบริหาร
จัดการกระบวนการชุมชนเข!มแข็ง การสร!างความ
ม่ันคงของเศรษฐกิจชุมชน การสร!างศักยภาพ
ชุ ม ช น ใ น ก า ร อ ยู ร ว ม กั บ ท รั พ ย า ก ร ธ ร ร ม ช า ติ
และสิ่งแวดล!อมอยางสันติและเก้ือกูลกัน และการ
สร!างหลักประกันทางสังคมท่ีเทาเทียมให!กับชุมชน
ใ น ด! า น ส วั ส ดิ ก า ร ชุ ม ช น แ ล ะ ชุ ม ช น มี ส ว น ร ว ม
จัดบริการสาธารณะ โดยเฉพาะการสงเสริมการจัด ที่มา : คณะกรรมาธิการปฏิรูปสังคม ชุมชน เด็ก เยาวชน สตรี ผ-ูสูงอายุ
ผู-พิการและผ-ูด-อยโอกาส ในงานนําเสนอ “การติดตามประเมินผล
สวัสดิการในชุมชน และสงเสริมให-ประชาชนรักถิ่น ชุมชนเขม- แข็ง” จากเว็บไซต shorturl.at/chFG2
ท่อี ยู
11) ท่ีอยูอาศัยควรถูกออกแบบกอสร-างให-สามารถรับมือกับสภาวะปhญหาของเมืองที่กําลังเข-าสูวิกฤต
ได-แก สังคมผู-สูงอายุ และปhญหาการเปล่ียนแปลงสภาวะภูมิอากาศ โดยการออกแบบและเลือกใช!วัสดุ
ท่ีเหมาะสม ลดการส้ินเปลืองพลังงานและคาใช-จาย เป^นการพัฒนาท่ีอยูอาศัยประหยัดพลังงาน ที่มีการนํา
พลังงานทดแทนหรือพลังงานหมุนเวียน ระบบผลิตไฟฟFาจากพลังงานแสงอาทิตย'มาประยุกตใช- ซึ่งจะเป^น
การประหยัดพลังงานและเป@นมติ รกับสิ่งแวดล!อม
12) ควรดําเนนิ การด-านระบบการจัดการน้ําเสยี ให-เป^นมาตรฐานเดยี วกัน ไมใหม- ีการปลอยน้าํ เสียออก
ไปสูภายนอก โดยรวมมอื กับหนวยงานตาง ๆ ที่เกี่ยวข-อง รวมถงึ การจดั บริการสาธารณะอน่ื ๆ เชน ระบบการ
จัดการขยะ ทางเท-า ท่ีจอดรถ สหกรณบรกิ าร และศนู ยพัฒนาเด็กเลก็ ซ่ึงสวสั ดกิ ารอืน่ ๆ ทีเ่ กยี่ วขอ- งนจ้ี ะทําให-
ผู-อยูอาศัยมคี ณุ ภาพชวี ติ ท่ดี ียง่ิ ขน้ึ
13) ควรมีระบบการประเมินผลแบบมีสวนรวมท่ีมีประสิทธิภาพ โดยเป^นการประเมินผลท่ีให-
ความสําคัญแกทุกฝ’ายท่ีเข-ารวมในโครงการมากขึ้น ให-ความสําคัญตอกลุมผู-รับผลประโยชนจากโครงการเป^น
อยางมาก โดยมุงสร-างกระบวนการเรยี นรเู- พ่ือให-บุคคลเหลานั้นสามารถบรรลุเปา5 หมายทปี่ รารถนารวมกันได-
สาํ นกั งบประมาณของรัฐสภา หน-า 148 สํานักงานเลขาธิการสภาผ-ูแทนราษฎร
เอกสารสําหรบั คณะกรรมาธกิ ารวสิ ามัญพิจารณาราง พ.ร.บ.งบประมาณรายจายประจาํ ปงบประมาณ พ.ศ. 2565