บมเยาวชนเปนคนดี 6IDIþ8WaE*_EÿD;C*'GIþ9DT 'Z5:EEC;U$TEJX$KT 50 รูเทาทันโลกและใชวิทยาการสมัยใหมอยางรูเทาทัน การเรียนการสอนเพื่อพัฒนามนุษยมีความสำคัญกวาการเรียนการสอน เพื่อรูขอมูล อีกท้งยั ังมีความมงมุĀนทั่จะสรี างเด็กใหเปนคนดีมีคุณธรรม ดวยกระบวนการ เรยนรีผูานการปฏ บิตัจริงิ “±¢©¬·¢¢ ¦± ´± À k¿k½k¼¢¶Ä¬¢Ä²¬l¦¡±À¦°Â ¼z ¼¢¶Ä¬´Äl¬©¢l±¿ªl¼³¼z©²µ ¼z³©°¡´Äx¤µ¬¡¸k¿°¦¼± ½¤l¦·¢¢ ÃÀ k²° ½k¼¢¶Ä¬¶¬§´¤ ©¦ o°Ā© ±³ °©¬½¢¬¡¸k¿¦³´´¦³¢¯²¦° ¢¯¬±±¢¡o ´¦± ¼ªÃ¦k±¯¤¸x·¢¢ l¬¤ ¶¬² ²¼¬³°³ ¼¬±¼¢¶Ä¬¿¤l°¦ ¼¢¶Ä¬¦± ´¢¯¼´¡ ±¢ ´¦³°¡ ±¢¢¸l°¢°¨±¦± ©¯¬± ¦± ´ Ų¿k¦¡¼ª¤¶¬¼¬¶Å¬¼d|¬ ¦ùżz·¢¢ ¶Å±°Å°Å ½¤¯l¬c±´¦³¢³ ° µ¯¼l±¿Àl´” เปนคำกลาวของพระอาจารยวิทยา และเปนที่มาของสารพัดกิจกรรม สำหรับสามเณรที่ไมใชมีแตนัĀงฟงครูอยูในหองเรียน แตมีภาระหนาที่มากมายทั้งใน สถานะของสามเณรใตรมพระพุทธศาสนา และในสถานะของนักเรียนระดับมัธยมศึกษา เห็นแลวหมดขอสงสัยกันเลยทีเดียววาทำไมเด็กที่จบจากโรงเรียนมงคลวิทยานั้น จึงได ชื่อวาเป นเด็กมีคุณภาพ การที่ใหเณรทั้งหลายปรับปรุง ดูแลหองสมุด และลงมือกอสรางซอมแซม หอนอนดวยตนเอง เปนตัวอยางที่ชัดเจน p33-50.indd 50 5/25/10 3:38:18 PM
<99 W g3 ห องสม ุ ดจ Ă ดประกาย ร ั กการอ าน และจþตสาธารณะ p51-74.indd 51 5/25/10 3:51:28 PM
p51-74.indd 52 5/25/10 3:51:34 PM
บมเยาวชนเปนคนดี 6IDIþ8WaE*_EÿD;C*'GIþ9DT 001 3 หองสมุดจĂดประกายรักการอ าน และจþตสาธารณะ ประตูดานหลังของอาคาร “เพื่อนไทย” เชื่อมตอกับสวนขนาดกลางที่เต็ม ไปดวยพรรณไมนอยใหญสรางความรื่นตาและใหรมเงาแกโตะมานัĀงหินออนที่วางอยูดวยกันหลายจุด ภายในสวนตบแตงดวยเครื่องปนดินเผา และรูปปนสามเณรอุมบาตร สรางบรรยากาศสวนใหนารักนาเอ็นดู นþĀคือ “หองสมุดในสวน” ที่เกิดจากความรวมแรงรวมใจของสามเณรทุกรูป หนึĀงในงานปรับปรุงหองสมุดที่ปดตายใหกลับฟนคืนชีวิต กลายเปนแหลงรวมตัวยอดฮิต ของสามเณรหนอนนอยนักอาน ชนิดที่วาวางเมื่อไหรเปนตองแวะเวียนมา ไมเวนแมแต เวลาค่ำคืน ซึĀงถาหากใครไดมาเยือนก็จะเห็นโคมไฟบนโตะหินออนสวางไสวแทบทุกโตะ จากสามเณรที่มานัĀงอานหนังสือกันเปนประจำทุกคืน สวนภายในอาคารเปนหองสมุดชั้นเดียว แตบรรยากาศโปรงโลงสบาย สะอาดสะอาน และมีแสงสวางเพียงพอ หนังสือนับพันๆ เลมจัดเปนหมวดหมูเรียงอยูบนชั้นปกไมจริงที่ตั้งวางอยางเปนระเบียบ ¶Æm³«²¾¸®¢¶¸Æ®«³¢¾¤µÂ¨n¶ÆÇ² ¬²«¸®¹²Ç และนþĀคือหนึĀงในกระบวนการสรางจิตสาธารณะที่จะกลาวถึงในภายหลัง ภายในหองสมุดกอนออกสูประตูดานหนา เปนที่ตั้งเคานเตอรทำงานของ บรรณารักษและคอมพิวเตอรสำหรับลงขอมูลยืม-คืน คนหาหนังสือ และลงชื่อเขาใช p51-74.indd 53 5/25/10 3:51:38 PM
บมเยาวชนเปนคนดี 6IDIþ8WaE*_EÿD;C*'GIþ9DT MO*LCZ6+Ă6=ER$TDES$$TEOT; `GR+þ7LT:TE5R 54 ทันสมัยเทียบเทาหองสมุดขนาดใหญในกรุงเทพฯ ทีเดียว แตที่นาสนใจยิĀงกวา คือ ¬n® «¢¹¶Æþ¦®³z笳¬²«¸®¬³£ 100 ¾®¤q¾Åqทั้งที่สถิติการใชหองสมุดในแตละ เดือนจากนักเรียน 184 รูป สูงถึง 4,000 กวาครั้ง ²Ç¬¢þÇ¿m³²¬n®«¢¹À¤¾¤¶£¢¦¨µ£³Á®¶®£m³«µÇ¾µ ดวยนิสัยรักการอานที่ติดตัวพระอาจารยวิทยามาตั้งแตเด็ก ทำใหทานอาน หนังสือเปนประจำ ทุกประเภท และทุกสถานที่ และเห็นวาหนังสือเปนครูที่ดีที่สุดและมีความหลากหลาย จึงเล็งเห็นถึงความจำเปนและความสำคัญของหองสมุดวาเปนแหลง ศึกษาคนควาและพัฒนาการเรียนรูที่สำคัญ นับแตกอตั้งโรงเรียน ทุกครั้งที่มีโอกาสเขารานหนังสือ ทานก็จะเลือกซื้อหนังสือที่เห็นวาดีและมี ประโยชนกับนักเรียนกลับมาดวยเสมอ ผนวกเขากับหนังสือที่ญาติโยมนำมาถวายหรือ นำมาบริจาค หองสมุดของโรงเรียนมงคลวิทยาจึงเกิดขึ้นตามธรรมชาติและยังไมไดมี การบรหารจิ ัดการอยางเปนรูปแบบ หองสมุดในอดีต p51-74.indd 54 5/25/10 3:51:41 PM
บมเยาวชนเปนคนดี 6IDIþ8WaE*_EÿD;C*'GIþ9DT MO*LCZ6+Ă6=ER$TDES$$TEOT; `GR+þ7LT:TE5R 55 สำนักหอสมุดกลาง มหาวิทยาลัยศรีนครินทรวิโรฒ นอกจากจะเปนหอ สมุดขนาดใหญที่มีความพรอมทั้งทรัพยากรและบุคลากรแลว ยังเปนองคกรที่ทำภารกิจ เพื่อสังคมมาอยางตอเนÿĀอง ทั้งการบริจาคหนังสือ หรือจัดหองสมุดชุมชน ในถิĀน ขาดแคลนหรือประสบปญหาขาดแคลนหนังสือฉับพลัน อยางกรณþน้ำทวมที่อุตรดิตถหรือคลื่นยักษสึนามิโดยมีºnm¨£©³«¤³³¤£q³¤ ²£¤²qผูอำนวยการ สำนัก หอสมุดกลางของมหาวิทยาลัย เปนแกนนำคนสำคัญ และมีทีมงานผูรวมอุดมการณอีกนับสิบชีวิต เมื่อนานวัน แมอาคารหองสมุดจะยังดูดีแตดวยหนังสือที่เกาและไมตรงกับ ความสนใจของสามเณร กลายเปนหนังสือที่ใชการไมไดและไมไดใชการ ทำใหมี สามเณรมาใชหองสมุดเพียงอาศัยเปนที่ทำการบานวันละ 10-20 คน สวนหนังสือ การตูนหรือหนังสือบันเทิงที่พระอาจารยเก็บไวตางหาก ใหเด็กหองที่ทำความดีไดเขาไป อาน ระยะหลังก็เริĀมหายไปจนรอยหรอ เมื่อความตั้งใจดีมาพบกัน “;$]E S D;%O*@EROT+TED ý ; R -O<M;*LS O;R Y ^7 “ G$S ” CT$$IT “E$S ” M;S*LYO$d]GDG6;ODEODMEOG*a= +;CT'V6a6IT%;T6]=;]5E M;S*LYO DS*MTD]GD =ER$O<$S<'Eă9We+RCT6ă^G ES<>V6-O<_6D7E*$dDS*aCCW$d]GD7O* =6aI$O;” @EROT+TED]GT8X*$TE 7S6LV;`+`;'ESf*;Sf; p51-74.indd 55 5/25/10 3:51:43 PM
บมเยาวชนเปนคนดี 6IDIþ8WaE*_EÿD;C*'GIþ9DT MO*LCZ6+Ă6=ER$TDES$$TEOT; `GR+þ7LT:TE5R 56 ทงน้ัด้þวยการสนบสนันจากผุบรูหารระดิบสังูอยางศาสตราจารยวริณุตงเจร้ัญิอธการบดิ ีมหาวทยาลิยัซงมĀึแนวคี ดในการแบ ิ งปนชวยเหลอผืดูอยโอกาสผ านกจกรรมของิคณะและสำนักตางๆ ในมหาวิทยาลัยเปนทุนอยแลูว ดังน้นเมั่อศาสตราจารยื วิรุณ ไดรจูัก โรงเรยนมงคลวี ทยาจากรายการโทรท ิศนั และเหนถ็งความมึงมุนในการพĀัฒนาสังเสรมการิศกษาแกึเดกยากจนด็ อยโอกาสตามศ กยภาพของพระอาจารยัวทยาิจงเกึ ดความสนใจและ ิชักชวน อาจารยนงนารถ ชัยรัตนมาเยี่ยมชมโรงเรียน เพื่อใหการชวยเหลือ ในครั้งแรกรวมสงเสริมดานพลานามัย นำหนวยแพทยเคลื่อนที่ในพระบรม ราชูปถัมภของสมเด็จพระเทพรัตนฯ ไปตรวจรักษาสุขภาพใหกับพระภิกษุสามเณร และคณะครูของโรงเรียน พรอมทั้งเยี่ยมชมกิจการของโรงเรียน และเมื่อทราบถึงปญหา ของหองสมุดที่ปดอยูจึงไดขอใหสำนักหอสมุดกลาง มาชวยเหลือปรับปรุง หองสมุดโรงเรียนในวันที่สำนักหอสมุดกลางมาเย่ียม อยูในสภาพอาคาร ทรุดโทรมเนÿĀองจากปดทิ้งรางมานาน มีชั้นอานหนังสือ มีโตะอานหนังสือจำนวนหนึĀง แตไมมีหนังสือหรือสื่อการเรียนรูที่ทันสมัย มีแตหนังสือเกาที่ไดรับบริจาคมาจากหนวย งานตางๆ กองทับถมอยูตรวจดูเปนหนังสือที่ไมสอดคลองกับการเรียนการสอนของครูและนักเรียน ไมมีการแบงหมวดหมู ไมมีการจัดทำฐานขอมูล และที่สำคัญอยูในสภาพ ปดตาย เพราะไมมีผูดูแล เปนจงหวะเดัยวกีบทัอาจารย่ีนราทพยิ พมทรุพยั ผอำนวยการศ ูนยูคณธรรมุ ไดมาทำบุญที่วัดและเยี่ยมชมกิจการของโรงเรียน และเห็นถึงความขาดแคลนหองสมุด แหลงเรียนรูที่สำคัญ จึงคิดจะเสริมหนุนใหหองสมุดไดมาตรฐานเพื่อเปนแหลงเรียนรูและสงเสริมนิสัยรักการอานในสามเณร เมื่อองคกรหนึĀงมีความรูและบุคลากรคุณภาพที่มีจิตอาสา พรอมจะเสียสละ เวลาและถายทอดประสบการณกับอีกองคกรหนึĀงมีภารกิจสำคัญในการเสริมหนุน กิจกรรมดานคุณธรรม มาบรรจบพบกัน ความรวมมือของทั้งสององคกรจึงเกิดขึ้นเปน โครงการพัฒนาศูนยการเรียนรูหองสมุดโรงเรียนมงคลวิทยา ดวยวิญญาณของความเปนบรรณารักษท่ีอยากเห็นคนอานหนังสือมากข้ึน บวกกับความศรัทธาท่มีีตอพระอาจารยวิทยาท่บากบีĀนเลั้ยงเณรเป ี นจำนวนมากท้งทั่ีไมมี งบประมาณ และจากประสบการณท่ีไดเห็นวาแมหองสมุดใหญๆ ก็ยังมีหนังสือหายและ ชำรดเปุนจำนวนมาก เพราะขาดการบมเพาะค ณธรรมในวุยเดัก็ ทำใหอาจารยนงนารถเกดิแรงบนดาลใจท ั จะทำห่ีองสมดแหุงน้ใหþ เปนแบบอยางของหองสมดทุปลอดจากหน่ีงสัอหายื p51-74.indd 56 5/25/10 3:51:44 PM
บมเยาวชนเปนคนดี 6IDIþ8WaE*_EÿD;C*'GIþ9DT MO*LCZ6+Ă6=ER$TDES$$TEOT; `GR+þ7LT:TE5R 57 โดยใชการปล กฝูงค ณธรรมเปุนเคร องนำทางแก่ืสามเณรซงมĀึศีลเปีนเคร องกำก่ืบอยัแลูวโครงการนจ้þงไมึ ได เปนเพ ยงการปร ี บปร ังสภาพทางกายภาพุจดหาทรัพยากรัสารสนเทศ และจดทำระบบห ัองสม ดใหุไดมาตรฐานเทานน้ัแตม งปล ุกฝูงคณธรรมดุานจติอาสา ความขยันหมĀันเพียร ความรับผิดชอบ ความซ่ือสัตยและระเบียบวินัยใหแกสามเณร โดยฝกอบรมใหภิกษุนักเรียนสามเณรใชหองสมุดและดำเนินงานหองสมุดไดดวยตวเองัพรอมกบหวังวัาต อไปห องสมดแหุงน จะสามารถให้þบรการชิ มชนโดยรอบุเปนหองสม ดโดยชุมชนเพุอช่ืมชนอยุางแทจรงิ เพื่อใหมีเปาหมายไปในแนวทางเดียวกัน อาจารยนงนารถจึงไดแจงถึงขอ ตกลงกับศูนยคุณธรรมที่จะทำหองสมุดชุมชนตนแบบที่ไมมีหนังสือหายเลยใหสามเณร ทราบดวย ในเบื้องแรกสามเณรเองกลับเกรงวาขอตกลงจะไมสามารถเปนไดจริง เนÿĀองจากเณรแตละรูปมาจากตางที่ตางถิĀนและตางจิตตางใจกัน แตในครั้งนั้นอาจารยนงนารถกลับแนะนำสามเณรอยางมัĀนใจวา ”'E[cCc6@[68X*_@YgO; cC7O*c=6[`G';OYg; cC7O* $S*IG `7GRO*'$f6[`G7;_O* 6[`G+þ7b+%O*7;_O*cI” แมจะเปนภาระที่หนักหนวง แตดวยทัศนะดานบวกของอาจารยนงนารถ ไมวาจะเปนกรณþหนังสือหายปจจัยสำคัญที่ทำใหตองปดหองสมุด แตอาจารยกลับมอง วานัĀนแสดงถึงหนังสือยังมีประโยชนสำหรับผูลักไป ยังมีคนอยากอานหนังสือ หากมีหนังสือที่เหมาะสมกับวัยก็จะสงเสริมนิสัยรักการอานใหแกสามเณรไดมากยิĀงขึ้น ประกอบการรวมมืออันดีจากพระอาจารยวิทยาและคณะครูบุคลากร สราง กำลังใจใหกับทีมงานปรับปรุงหองสมุดวาภารกิจครั้งนþ้จะตองเปนจริงใหจงได ทีมงานสำนักหอสมุดกลาง มหาวิทยาลัยศรีนครินทรวิโรฒ ไดวางแผนการ ทำงานอยางเปนขั้นเปนตอน ทั้งปรับปรุงดานกายภาพ เลือกซื้อหนังสือเขาหองสมุด ใหความรูแกนักเรียนเพื่อปลูกฝงนิสัยรักการอาน การศึกษาคนควาดวยตัวเอง ซึĀงเนน ปลูกฝงคุณธรรม จริยธรรมในการใชทรัพยากรสารสนเทศในหองสมุดอยางคุมคา ขั้นตอนชุบชÿวþตหองสมุด p51-74.indd 57 5/25/10 3:51:44 PM
บมเยาวชนเปนคนดี 6IDIþ8WaE*_EÿD;C*'GIþ9DT MO*LCZ6+Ă6=ER$TDES$$TEOT; `GR+þ7LT:TE5R 58 จากประสบการณของการเปนบรรณารักษมืออาชีพมาอยางยาวนาน ทำใหคณะทำงานของสำนักหอสมุดกลาง เห็นวากายภาพของหองสมุดที่สะอาด สวาง และ สงบ เปนดานหนาอันสำคัญที่จะเชิญชวนใหคนเขามาใชบริการ ³¤¤²¤¹³³£¡³·¾|®²²¿¤®µ²µ³¤¹¶¨µ¬n®«¢¹ Á¤²ÇþÇ¿¦±¶Æm³¤±²Á¶Æ«¹¸®³¤¤²¤¹Á¤²ÇþǾµ·Ç³¾¤¶Æ£¨¿¤®¤± ®³³¤£q¨µ£³ «³¢¾¤ ³³¤£q¹¦³¤ ¿¦±Á¹¢¾® ·Ā¾|µ¢µ¤¬¢³£ ®²¶m®³¤¢¶«m¨¤m¨¢º¿¦m®Â โจทยในการปรับปรุงเสริมแตงหองสมุดจากทีมงานสำนักหอสมุดกลาง นำ สูการปฏิบัติและปรับใหเหมาะกับทองถิĀนโดยมีพระอาจารยวิทยาเปดไฟเขียว และลุง ถวิล คนวัดที่อยูกับพระอาจารยมานานเปนหัวเรี่ยวหัวแรงคนสำคัญ ตัวอาคารหองสมุดเพื่อนไทยในวันนþ้ที่เราเห็นสดใสดวยสีสันที่ทาใหม ไมมี กระเบื้องมุงหลังคาที่รัĀวซึม เย็นสบายดวยชองลมจากปกไมเล็กๆ ที่ตีเปนไมระแนง แตก็ปลอดจากยุงดวยมุงลวด โตะเกาอี้จากไมจริงแข็งแรงนัĀงสบาย และชั้นหนังสือจาก ปลีกไมที่ทั้งแข็งแรงและดูดีมีดีไซนเหลานþ้ลวนเปนฝมือของลุงถวิลทั้งสิ้น เมื่อติดหลอด ไฟเพิĀมความสวางไสวก็เหมาะแกการอานหนังสือ ขั้นตอนที่สำคัญอีกขั้นตอนหนึĀงคือการแนะนำใหรูจักบำรุงรักษาหองสมุด และหนังสือดวยตัวเอง ผานกิจกรรมการสอนการใชหองสมุด และกิจกรรมสงเสริมการ อาน ซึĀงมีการติดตามประเมินผลเปนระยะๆ จนมัĀนใจไดวาสามเณรสามารถดูแลและใช หองสมุดแหงนþ้ไดอยางมีประสิทธิภาพ สอดคลองกับเปาหมายที่ตองการใหเปนหอง สมุดชุมชนตนแบบ เสรþมสวยหองสมุด p51-74.indd 58 5/25/10 3:51:44 PM
บมเยาวชนเปนคนดี 6IDIþ8WaE*_EÿD;C*'GIþ9DT 59 สวนสวนหยอมรอบๆ ที่รมรื่นดวยไมดอกไมประดับ สวยงามขึ้นอยางผิดหู ผิดตา ดัดแปลงตกแตง จากตนไมที่มีอยูเดิมตามธรรมชาติโดยไมตองไปซื้อของแพง ของใหม และไมไดจางใครใหสิ้นเปลือง เพราะพระอาจารยวิทยาออกแบบเอง และ สำเร็จลงไดดวยความรวมแรงรวมใจจากเหลาสามเณรนอย CWOT'TE9WgLID;TCO* ;T_%Tc=`GI `7DS*%T6=++SDLU'S9Wg+R_=;MO*LCZ6… หนังสือ การเลือกซื้อหนังสือในครั้งนั้นตางจากการเลือกหนังสือครั้งไหนๆ เพราะ ตามปกติการเลือกหนังสือเขาหองสมุดมักเปนหนาที่ของบรรณารักษ แตคราวนอาจารย้þนงนารถกลบตั องการให ตวแทนครัและนูกเรัยนสามเณรทีกุชนป้ัผใชูหองสมดแหุงน้þไดเลอกหนืงสัอเขืาหองสมดของเขาดุวยตนเอง ®±Â¤®¾¬ ¸ ¦¹ อานเอง เลือกเอง p51-74.indd 59 5/25/10 3:51:45 PM
บมเยาวชนเปนคนดี 6IDIþ8WaE*_EÿD;C*'GIþ9DT MO*LCZ6+Ă6=ER$TDES$$TEOT; `GR+þ7LT:TE5R 60 “«³¢¾¤±¤ºn¨m³¨n®³¤¬²«¸®®±Â¤ ¿¦±¾¤³¾|®³³¤£q«®Á¢¬³ ¨µ£³¦²£¢³³ ¢m¹n¾£²³¤¾¤¶£³¤«®Á¤±²¢²£¢” นัĀนคือเหตุผลที่อาจารยนงนารถชี้แจงกับพันธมิตรผูคิดสงเสริมการอานทุก ฝาย ขณะที่พระอาจารยวิทยาเปนหวงวาเด็กจะเลือกแตหนังสือการตูน แตก็เปดใจรับ ฟงและใหดำเนินการตามความคิดของอาจารยนงนารถ “®²Ç¾¤³Â¢m¾¬Ån¨£± µ¿£n®³³¤£q³¤®£ºmÁÁ ¿m¢mÂnº ®®¢³ ¤±®³³¤£qµ¨m³¾¤³¾|®m³¬²«¸® ¾¤³¤ºn¨m³¬²«¸®¶Ä ¢²¾|®£m³Â¤ ¿m ¾¤³Åµ¿¾Å¨m³¾³±¤ºnÂn¨m³¬²«¸®¶Æ¨¤¸Ç®¢²¢¶®±Â¤n³ ¿m¤³¨m³¨³¢ µ®¾¤³¢² ž|¨³¢n®³¤®¾¤³ ¢²Â¢mÁm¨³¢µ¨³¢n®³¤®¾Å” ในวันที่ 12 มิถุนายน 2549 จึงเกิดภาพประวัติศาสตรขึ้นที่ศูนยหนังสือ จุฬาฯ สามเณรกลุมใหญตางเขาเลือกซื้อหนังสืออยางตั้งอกตั้งใจ โดยไมตองเกรงวาจะ ซ้ำกับคนอื่น เพราะหากซ้ำกันมากก็ยิĀง หมายถึงหนังสือเลมนั้นเปนที่ตองการอยาง แทจริง ที่สุดก็ไดหนังสือตรงใจผูอานและดวยคุณภาพที่ขนาดอาจารยบรรณารักษที่จัด ทำฐานขอมูลบรรณานุกรมของสำนักหอสมุดกลาง ยังเอยปากชมเมื่อไดเห็นหนังสือวา ¾¦¸®¬²«¸®Ân¶¢³ หลายเลมหอสมุดกลางยังไมมีเลย เพราะการเลือกซื้อในเว็บไซต จะเห็นหนังสือไมครบตามในตลาดหนังสือจริง เร่องนื้เหþ ็นทีตองยกความดีใหกับวิสัยทัศนความไววางใจท่อาจารยี นงนารถ มีใหกบสามเณรั และการเปดใจกว างร บฟังความคดเหินของพระอาจารย็วทยาิ p51-74.indd 60 5/25/10 3:51:46 PM
บมเยาวชนเปนคนดี 6IDIþ8WaE*_EÿD;C*'GIþ9DT MO*LCZ6+Ă6=ER$TDES$$TEOT; `GR+þ7LT:TE5R 61 หากมองยอนกลับไปอีกสาเหตุหนĀงของการป ึ ดหองสมุด คือการขาดระบบ การจดการัเมออาคารสถานท่ืพร่ีอมหนงสัอพรือมการจดระบบบรัการหิองสมดจุงเรึมขĀิน้ึ เณรที่มีความสนใจจะไดรับการฝกอบรมการจัดหมวดหมูหนังสือ ลงเลขหมูใหกับหนังสือใหมบันทึกฐานขอมูลลงคอมพิวเตอรดวยระบบหองสมุดอัตโนมัติ PLS3 สรางระบบยืม-คืนหนังสือ เพื่อใหยืม-คืนกันเอง และฝกการซอมแซมหนังสือที่เสียหาย จนคลองแคลว กอนที่จะถายทอดสูรุนนองเปนทอดๆไป พรอมกันนั้นก็อบรมครูบรรณารักษภิกษุสามเณร เรื่องการดำเนินงานหองสมุด เพื่อ ใหมีความรูความเขาใจที่ตรงกัน และดำเนินงานไดสอดประสานกับผูใชบริการ เมื่อทุกอยางพรอม หองสมุดก็เปดใหบริการอีกครั้งหนึĀง โดยในชวงทดลอง ใชทีมงานของสำนักหอสมุดกลาง ยังคงเปนพี่เลี้ยงตอบคำถามและปญหาในการ ดำเนินงานหองสมุดใหกับสามเณรผานทางอีเมลอยางสม่ำเสมอ จนที่สุดสามเณรก็ สามารถดำเนินการไดดวยตนเอง นอกจากการสรางความรูสึกมีสวนรวมเปนเจาของ เพื่อใหเกิดเปนความรัก และหวงแหน รวมดวยชวยกันดูแลรักษาหองสมุดและหนังสือ จากการใหสามเณรมีสวน รวมปรับปรุงทางกายภาพ เลือกหนังสือเขาหองสมุดเอง และยืม-คืนดวยตนเอง สำนัก หอสมุดกลาง ยังมาจัดกิจกรรมสงเสริมการอานที่เสมือนเปนวัคซีน กระตุนนิสัยรักการ อานและจิตสาธารณะในการดูแลหองสมุดใหกับสามเณรอยางสม่ำเสมอในทุกป เรÿยนรูระบบจัดการหองสมุด p51-74.indd 61 5/25/10 3:51:46 PM
บมเยาวชนเปนคนดี 6IDIþ8WaE*_EÿD;C*'GIþ9DT 62 “$UGS*b+LU'S9Wg9UbM9WC%O*_ETODT$CT9U$V+$EEC`GR bM$TEL;S<L;Z;9Wg;WgCTa6D7GO6$f'YO@EROT+TED`GRLTC_5E_O* 9Wgb- =ERaD-;+T$MO*LCZ6`M*;WhODT*'ZC'T cCIT_ET+RCT7O;cM; 8X*cCc6 <O$bME[7SIGI*M;T MO*LCZ6$fCWLTC_5Eb-<Eþ$TE$S;ODT*_;YO*`;; 7GO6” OT+TED;*;TE8_OD-āg;-C p51-74.indd 62 5/25/10 3:51:47 PM
บมเยาวชนเปนคนดี 6IDIþ8WaE*_EÿD;C*'GIþ9DT MO*LCZ6+Ă6=ER$TDES$$TEOT; `GR+þ7LT:TE5R 63 เชาวันนþ้นักเรียนสามเณรคึกคักสดใส ดวยทราบวาจะไดเรียนนอกหองเรียน กับอาจารยนงนารถและทีมงานอาสาสมัครจากสำนักหอสมุดกลางอีกครั้ง นักเรียนรุนพี่ ที่มีประสบการณจากการเขารวมกิจกรรมในปกอนๆ ทราบดีวาจะไดพบกับกิจกรรม สนุกๆ ที่เหลาอาจารยคัดสรรมาจากหนังสือ และเฝารอวาปนþ้อาจารยจะมีอะไรใหมๆ มาใหเรียนรูอีกบาง สวนนักเรียน ม.1 นองใหมเมื่อไดรับการเลาขานจากรุนพี่ก็รอคอย วันนþ้ดวยใจจดจอเชนกัน สิĀงที่สามเณรนอยรอคอยคือกิจกรรมสงเสริมการอาน การใชหองสมุด และ สอดแทรกคุณธรรม ซึĀงอาจารยนงนารถและทีมงานอาสาสมัครผูมากประสบการณและ ศิลปะในการสอนอีกกวา 10 ชีวิต ไดพรอมใจกันมาจัดใหกับนักเรียนที่โรงเรียนแหงนþ้เปนประจำทุกปในรูปแบบของนิทรรศการสัญจร โดยในปนþ้มีดวยกัน 5 ฐาน คือ ฐานที่ 1 นิทานชาดก ฐานที่ 2 นิทาน ประกอบสื่อ ฐานที่ 3 ภาษาพาสนุก ฐานที่ 4 ชวนกันอาน ฐานที่ 5 ศิลปะกับการอาน แตละฐานมีสามเณรไมเกิน 20 คน สลับหมุนเวียนเปลี่ยนกันเขาแตละฐานจนครบ กิจกรรมใน 5 ฐานแรกลวนเปนกิจกรรมที่อาจารยแตละทานคัดสรรมาจาก หนังสือหลากหลายเลม เพื่อชักชวนใหเด็กๆ เห็นวาหนังสือมีเรื่องราวมากมายใหเรียนรูไดอยางสนุกสนาน เปนการสรางความสนใจในหนังสือเพื่อนำไปสูการอาน รักการอาน สรางสรรคการเรÿยนรูคุณธรรม p51-74.indd 63 5/25/10 3:51:49 PM
บมเยาวชนเปนคนดี 6IDIþ8WaE*_EÿD;C*'GIþ9DT MO*LCZ6+Ă6=ER$TDES$$TEOT; `GR+þ7LT:TE5R 64 2T;9Wg 1 ;V9T;-T6$ ป ลูกฝง จิตสำนึกดาน คุณธรรมผานนิทานชาดกแฝงธรรมะ ดวยลีลาการเลาที่ชวนติดตามและ ใหสามเณร ไดมีสวนรวมในการตอบ คำถามของวิทยากรประจำฐาน สราง เสียงเรียกรองจากผูฟงใหเลาเรื่องตอๆ ไปอีกหลายเรื่อง 2T;9Wg 2 ;V9T;=ER$O<LYgO วิทยากรจะใชสื่อประกอบการเลานิทาน และชักชวนให สามเณรรูจักนำสื่องายๆ ใกลตัว เชน มือ เชือก ถุงมือ ผา กระดาษ มา ใชประกอบในการเลานิทาน เชือกเพียงวงเดียวจึงกลายเปนสิĀงนาสนใจได เมื่ออยูในฐานนþ้เณรนอยจองกันตาแปววาสอดนิ้วไปตามเสนเชือก อยางไร เชือกจึงจะไมพันมือ หรือการแนะนำหนังสือ 3 มิติซึĀงภาพใน หนังสือขยับและเคลื่อนไหวไดราวกับจะโลดแลนออกมาไดจริง กอนจะ สาธิตวิธีทำการด 3 มิติอยางงายๆ สรางความตื่นตาตื่นใจ ความคิด สรางสรรคและความภาคภูมิใจใหกับสามเณรโดยถวนหนากัน p51-74.indd 64 5/25/10 3:51:50 PM
บมเยาวชนเปนคนดี 6IDIþ8WaE*_EÿD;C*'GIþ9DT MO*LCZ6+Ă6=ER$TDES$$TEOT; `GR+þ7LT:TE5R 65 2T;9Wg 5 JVG=R$S<$TEOT; กิจกรรมทาทายความคิดสรางสรรคและการทำงานรวมกันของสามเณร เชน ไมขีด เพียงไมกี่กาน กระดาษหนึĀงแผน กับโจทยใน การเคลื่อนยายกานไมขีดตามจำนวนที่กำหนด เพื่อเปลี่ยนแปลงรูปทรงของไมขีดที่วางเรียงตอ กันอยูหรือทำอยางไรไขจึงจะลอยน้ำ พรอม อุปกรณทดลอง 2T;9Wg 3 BTKT@TL;Z$ เปนการปูพื้นภาษาอังกฤษใหแกนักเรียน ผานเกมตางๆ ที่ตองใชทักษะ ภาษาอังกฤษ เชน เกมปริศนาอักษรไขวการตอคำศัพทบนลูกเตา และแนะนำการใช พจนานุกรมภาษาอังกฤษ-ไทย 2T;9Wg 4 -I;$S;OT; หนังสือดีมีสาระหลาก หลายหมวด รูปเลมสีสันสวยงามเรียง รายอยูเต็มไปหมด พรอมคำแนะนำ เชิญชวน หรือเรื่องเลายอๆ พอเรียก น้ำยอยจากวิทยากรประจำฐาน ชวน ใหหนังสือนาอานสมกับชื่อฐานจริงๆ p51-74.indd 65 5/25/10 3:51:50 PM
บมเยาวชนเปนคนดี 6IDIþ8WaE*_EÿD;C*'GIþ9DT MO*LCZ6+Ă6=ER$TDES$$TEOT; `GR+þ7LT:TE5R 66 บริเวณลานกิจกรรมหองสมุดจึงกลับมีชีวิตชีวาดวยบรรยากาศของการ เรียนรูขึ้นมาอีกครั้ง สวนกิจกรรมจะสนุกสนานนาสนใจขนาดไหน สังเกตไดจาก สามเณรนอยทั้งหลายที่ตั้งอกตั้งใจรวมกิจกรรมกันอยางเต็มที่บางฐานไดรับความนิยม ติดอกติดใจ ขนาดหมดเวลาแลวยังไมยอมเปลี่ยนฐานก็มีถาอยางนþ้ลองไปฟงคิดเห็น จากสามเณรผูรวมกิจกรรมกันหนอยดีกวา สามเณรศุภโชค ยุทธการ นักเรียนชั้น ม.2 ผูรักในวิทยาศาสตรอนาคตใฝฝนอยากเปนสถาปนิก ตอบ ขณะถือหนังสือการตูนวิทยาศาสตรไวในมือ “³¢¢ ©· ±¢° ¬±¦°¬k± ±´Ä©·¢° ¼¢±¯ ´ª°©¶¬´Ä ´©±¢¯ ±¿ªl¬k±¼¡¬¯½¡¯ ¾¡¼±¯±¢o¸¦³¡±§±©¢o©· ½¤l¦¬k±¼l±¿k±¡ l¦¡¢°” สามเณรชัยรัตนจันปา นักเรียนชั้น ม.2 แฟน ประจำของหองสมุดเพื่อนไทย อานสาระวิทยาศาสตรทุกวัน เพราะใฝฝนตั้งแตอยูชั้น ป.6 วาอนาคตอยากเปนนาย แพทยเปดคลินิกรักษาคนไขที่ยากจน การไดมาเรียนที่นþĀจึงสานตอความฝนใหใกลความจริงขึ้นอีกขั้น “รวมกิจกรรมวันนþ้แลวไดความรูมากขึ้นครับ ไดคิดวิเคราะหวิจารยปญหา อยางฐานศิลปะกับการอาน เราตองชวยกันคิดวาทำอยางไรจึงจะทำใหจิ๊กซอวรูปมา กระโดดกลายเปนมาวิĀงและมีคนขี่อยูบนหลัง ทำใหไดฝก ความสามัคคีในการทำงานรวมกันครับ” สามเณรคุณากร คุณาสิทธิ์นักเรียนชั้น ม.3 หนุมอนาคต(จะไดไป)ไกลเพราะใฝฝนจะเปนนักบิน ตอบ ดวยความมัĀนใจ “ทำใหไดฝกความคิดสรางสรรคใหมๆ ครับ อยางการยายไมขีดแคไมกี่กาน แลวทำใหรูปทรงของไมขีดเปลี่ยนไปตามที่กำหนด ผมวาความคิดสรางสรรคเปน สิĀงที่มีประโยชนถาเราไดฝกบอยๆ ก็จะนำไปประยุกตใชไดครับ” p51-74.indd 66 5/25/10 3:51:51 PM
บมเยาวชนเปนคนดี 6IDIþ8WaE*_EÿD;C*'GIþ9DT 67 นอกจากกิจกรรมทั้ง 5 ฐานแลว คณะวิทยากรยังไดแนะนำถึงการเปด หนังสือที่ถูกวิธีการสืบคนหนังสือที่จัดเก็บในระบบดิวอี้และการใชหองสมุดอยางยัĀงยืน กอนจะมอบหนังสือนาอานหลากหลายประเภทจำนวนมากใหกับทางโรงเรียน สราง ความตื่นตาตื่นใจใหกับสามเณรจนไมเปนอันไปฉันเพล และรีบหยิบหนังสือเลมที่หมายตามาอานทันทีที่ไดรับอนุญาต บงบอกถึงใจรักการอานที่กำลังงอกเงย p51-74.indd 67 5/25/10 3:51:53 PM
บมเยาวชนเปนคนดี 6IDIþ8WaE*_EÿD;C*'GIþ9DT MO*LCZ6+Ă6=ER$TDES$$TEOT; `GR+þ7LT:TE5R 68 “เราพยายามเนนวาหนังสือเปนของเณรทุกคน การที่หนังสือจะไมหายเลยสวนหนึĀงจากที่เณรมีศีลเปนเครื่อง กำกับ และอีกสวนหนึĀงจากระบบ ซึĀงเราเคยสุมตรวจรายการ หนังสือกับหนังสือที่อยูบนชั้นก็พบวาตรงกันไมหาย สวน หนังสือที่มาใหมเขาก็จะสรางฐานขอมูลเอง แลวเราก็มาชวย ตรวจดูความถูกตองใหเปนระยะ” อาจารยนงนารถใหรายละเอียดในการติดตาม ขณะที่กิจกรรมสงเสริมการอานกำลังดำเนินไปอยางนาสนใจ ภายในหอง คอมพิวเตอรบนอาคารเรียน ก็มีการสอนใหสามเณรไดประเมินเว็บไซตเรียนรูการ สืบคนขอมูลทางอินเตอรเน็ตใหไดตรงตามความตองการอยางรวดเร็ว และใหรูจักทอง เว็บไซตอยางสรางสรรคเกิดประโยชนคุมคา เห็นแลวอดทĀึงไมไดวาชางเปนกิจกรรมท่ีเขายุคสมัยและวัยของผูเรียน เพราะปจจุบันการทองโลกไซเบอรแทบจะเปนเร่ืองชีวิตประจำวันของวัยรุนวัยเรียน แต การสอนทองเว บให ็เก ดประโยช ิเชนนย้þงเหั นได ็นอยเตมท็ ีแหม นาอ จฉาสามเณรโรงเร ิยนีนเส้þยจรีงทิผ่ีใหญูมองการณ ไกลสอนการใชอยางถกวูธิแทนการป ีดกนห้ั ามใช งาน p51-74.indd 68 5/25/10 3:51:54 PM
บมเยาวชนเปนคนดี 6IDIþ8WaE*_EÿD;C*'GIþ9DT MO*LCZ6+Ă6=ER$TDES$$TEOT; `GR+þ7LT:TE5R 69 ในวันนั้นนอกจากความรักการอานที่จุดประกายขึ้นแลว ยังเปนวันที่จิต สาธารณะของนักเรียนมงคลวิทยาไดเริĀมขยายวงกวางออกสูนอกรั้วโรงเรียนอีกดวย การอานบันทึกเสียงเพื่อจัดทำเปนหนังสือเสียงใหกับผูพิการทางสายตา กำลังจะเริĀมขึ้นจากความรวมมือของโรงเรียนมงคลวิทยา สำนักหอสมุดกลาง มศว. และสมาคมเพื่อผูพิการทางสายตา ทันทีที่เจาหนาที่จากสมาคมเพื่อผูพิการทางสายตา ไดลงโปรแกรมบันทึกเสียงในระบบคอมพิวเตอรของโรงเรียน ซึĀงเปนโปรแกรมที่สราง ความสะดวกตอการบันทึก ตัดตอ และแกไขกรณþอานผิด อบรมการใชงานใหกับตัวแทน สามเณร และฝกทดลองใชจนเปนที่เขาใจ กิจกรรมปลูกจิตสำนึกอีกกิจกรรมหนึĀงภายใน โรงเรียนมงคลวิทยาก็เริĀมขึ้นทันที ปจจุบันในแตละวันจะมีสามเณรจิตอาสา และบุคคลภายนอกที่สนใจ หมุนเวียนเปลี่ยนกันมาอานหนังสือบันทึกเสียงใหกับผูพิการทางสายตาอยูเปนประจำ การอานหนังสือเพื่อคนตาบอดจึงเปนอีกหนึĀงชองทางของการสงเสริมการอาน และจิต สาธารณะใหกับนักเรียนมงคลวิทยา และยังประโยชนตอสังคมโดยรวม ไมวาจะตอผู พิการทางสายตาที่เฝารอหนังสือเลมใหมอยูอีกมาก หรือเปนอีกเวทีที่เปดโอกาสให ประชาชนไดรวมกันทำดีเพื่อสังคม บันทึกหนังสือเสียง จþตอาสาที่กำลังไดรับความนิยม p51-74.indd 69 5/25/10 3:51:55 PM
บมเยาวชนเปนคนดี 6IDIþ8WaE*_EÿD;C*'GIþ9DT MO*LCZ6+Ă6=ER$TDES$$TEOT; `GR+þ7LT:TE5R 70 ทั้งหมดนþ้คือการสนับสนุนใหเยาวชนไทยที่จะเปนกำลังสำคัญของชาติตอ ไปในภายภาคหนารักการอาน และมีจิตสำนึกสาธารณะ ดวยแรงกาย แรงใจจากสำนัก หอสมุดกลาง และการเสริมหนุนงบประมาณอยางตอเนÿĀองจากศูนยคุณธรรม ขณะเดียวกันทางพระอาจารยและคณะครูโรงเรียนมงคลวิทยา ผอยููใกลชิด สามเณรมากท่ีสุดก็มิไดวางตัวเปนผูรอรับการชวยเหลือเพียงอยางเดียว นอกจากการ สนับสนุนและใหความรวมมือกิจกรรมจากองคกรภายนอกอยางเต็มท่แลี ว ทางโรงเรียน เองยงมักระบวนการสีงเสรมการอิานและจตสาธารณะทิ ออกแบบให่ี ผสานเป นหนงเดĀึยวกีบัวถิชีวีตประจำว ินของสามเณรัเพอให่ืเก ดการฝ ิ กปฏ บิตัอยิางตอเนองสมĀÿ ำเสมออ่กดีวย p51-74.indd 70 5/25/10 3:51:55 PM
บมเยาวชนเปนคนดี 6IDIþ8WaE*_EÿD;C*'GIþ9DT MO*LCZ6+Ă6=ER$TDES$$TEOT; `GR+þ7LT:TE5R 71 กิจวัตรอยางหนึĀงของนักเรียนสามเณรที่นþĀซึĀงพระอาจารยไดกำหนดไวเปน พิเศษกวานักเรียนมัธยมทัĀวไป คือ การเทศนาธรรม กิจวัตรแรกคือเทศนาธรรมนอมนำใจ ใหบริการเทศนาธรรมแกโรงเรียน รอบขางในทุกวันพุธและวันศุกรหรือหากผูฟงเปนเด็กเล็กก็จะนำนิทานหรือหนังสือไป สอนแทนการเทศนถือเปนการฝกจิตสาธาณะไปดวยในตัว แตกอนจะออกไปเทศนขางนอกไดก็ตองผานการเทศนาธรรมประจำวัน เสียกอน เทศนาธรรมประจำวันเปนการเทศนภายในวัด ซึĀงจะผลัดเปลี่ยนหมุนเวียนกัน ขึ้นเทศนวันละรูป ไลตั้งแตพี่ม.6 มาถึงนองชั้น ม.1 กวาจะขึ้นเทศนไดนักเรียนแตละคนจะตองอาน เขียน และเรียบเรียงเปน เรียงความสำหรับเทศน 5 นาทีเสนอตอครูวิชาภาษาไทย วิชาสังคม และธรรมมนตรี กระทรวงศึกษากอน และเนÿĀองจากเปนการเขียนเรียงความเพื่อนำไปเทศนจึงแตกตาง จากเรียงความทัĀวไป ตรงที่จะตองเปนการตั้งพุทธสุภาษิต และสาธกคือยกเรื่องมา ประกอบ กวาจะออกมาเปนเรียงความเตรียมเทศนไดสามเณรแตละรูปจึงตองคนควา อานแลวอานอีก จากการตรวจเรียงความจะทำใหครูภาษาไทยทราบวาแตละคนมีการใชภาษาไทยเปนอยางไร สะกดหรือใชคำไดถูกตองหรือไมอานแลวจับใจความไดหรือยัง เพราะการที่จะเขียนเรียบเรียงออกมาไดจะตองอานและจับใจความไดเสียกอน ทำใหทราบถึงพัฒนาการดานการอานและการเขียน กิจกรรมนþ้จึงถือเปนการบูรณาวิชาภาษา ไทยเขากับการอานและพุทธศาสนาไดอยางแนบเนþยน และเพื่อใหนักเรียนใหความ สำคัญกับการฝกฝนนþ้พระอาจารยจึงตั้งกฎมากำกับดูแล โดยกฎมีอยูวาหากใครละเลย ไมเทศน 5 นาทีจะถูกตัดคะแนนทั้ง 3 วิชา คือวิชาสังคม วิชาภาษาไทย และวิชาพุทธ ศาสนา เทศนาธรรม บูรณาการการเทศนกับการอาน p51-74.indd 71 5/25/10 3:51:55 PM
บมเยาวชนเปนคนดี 6IDIþ8WaE*_EÿD;C*'GIþ9DT MO*LCZ6+Ă6=ER$TDES$$TEOT; `GR+þ7LT:TE5R 72 ครูฉันทนา วงศกำภูครูภาษาไทย ผูดูแลหองสมุด ใหรายละเอียดของ การใชและดูแลหองสมุดวา ในปจจุบันหองสมุดเปดใหบริการตลอดเวลาทุกวัน โดยเณร ทั้งโรงเรียนจำนวน 184 รูป มีอัตราการเขาใชตอคนอยูที่วันละ 2 ครั้ง สวนบุคคล ภายนอกสามารถมาใชบริการไดโดยทางหองสมุดจะออกบัตรสมาชิกหองสมุดใหแตยัง มีจำนวนไมมากนัก เนÿĀองจากที่ตั้งของโรงเรียนที่ไมใชแหลงสัญจรไปมา หนังสือทุกเลมใหอานในหองสมุด เทานั้น ไมอนุญาตใหยืมออกนอกหองสมุด ไมวา สามเณรหรือบุคคลภายนอก แตการนำไปใชแตละครั้งจะตองลงบันทึกเพื่อเก็บเปนสถิติการใชหนังสือแตละเลม ในระหวางวันหากครูประจำวิชาจะใหนักเรียนเขาใชหองสมุดตามแผนการสอนก็ใหแจง มา แตจะมีเวลาใหนักเรียนสลับเขามาใชทำการ บานหรือสืบคนขอมูลกำหนดไวคือ เวลา 18.30-19.30 น. / ม.ตน เวลา 19.30-20.30 น./ ม.ปลาย ท้ังนþ้โดยคำนึงถึงพฤติกรรมตามวัย ที่ม.ตนยังมักยังซุกซน มีสมาธินอย อยูและ ม.ปลายจะตองการความเงียบสงบที่มากกวา อีกทั้งเปนการลดความแออัดใน การเขาใชบริการดวย แตไมวาอยางไร เวลา 18.00 น.ของทุกวัน นักเรียนและครูทั้งโรงเรียนจะมีนัดมาพบกันที่หองสมุดอยางพรอมเพรียง เพื่อปฏิบัติภารกิจสำคัญรวมกัน นัĀนคือ การตรวจเช็คหนังสือประจำวัน โดยสามเณรแตละรูปตองดูแล หนังสือในชั้นที่ตัวเองรับผิดชอบ (และนþĀเองคือที่มาของชื่อสามเณรที่ติดไวตามชั้น หนังสือ) สวนครูจะรับผิดชอบเปนรายตูทุกคนมีหนาที่ตรวจเช็ค คนหา และจัดเรียง หนังสือใหครบตามจำนวน ระบบดูแลแบบแกปญหาตรงจĂด แกที่จĂดของปญหา p51-74.indd 72 5/25/10 3:51:55 PM
บมเยาวชนเปนคนดี 6IDIþ8WaE*_EÿD;C*'GIþ9DT 73 ¼¬m¯! ´ª°©¶¬¼³ ±À k¿k¬°ÅùÅ ¬l±¦ ! ª°©¶¬ª±¡ÀÀª¼¤k ªµĀ¼ùĀ¡ ถาเปนกรณþแบบนþ้จะทำอยางไร โตะกลางคือแหลงรวมหนังสือที่อยูผิดที่ผิดทาง ใครมีหนังสือบนชั้นเกินจาก รายการก็จะมาไวที่โตะนþ้ดังนั้นหากหนังสือในชั้นของใครขาดหายไป โตะนþ้จะเปนแหลง แรกของการคนหา แตถายังไมพบ ก็มักจะอยูที่ระหวางการคียขอมูลลงโปรแกรมการใชงานหนังสือเลมนั้น หรืออยูที่หองซอม แตที่แนๆ หนังสือไมเคยหาย p51-74.indd 73 5/25/10 3:51:56 PM
บมเยาวชนเปนคนดี 6IDIþ8WaE*_EÿD;C*'GIþ9DT MO*LCZ6+Ă6=ER$TDES$$TEOT; `GR+þ7LT:TE5R 74 ในเรื่องนþ้พระอาจารยใหรายละเอียดเพิĀมเติมวา “¼³ ¼¢±¿ªl©± ¼¢ 10-20 ¢¸ °¼¦¢° ±k¦¡¢¸¼Ãª°©¶¬ x檱´Ä ¶¬ ´±¼¬±ª°©¶¬À¬k±l±¬½¤l¦À k¼Ã ²¿ªlª°©¶¬¼©´¡ª±¡ ¼¤¡¼¤´Ä¡ ¢¯¿ª k ¿ªl·k¦¡°¦· ¸½¤ ¬x·°¼±°°¼¬· ¼±Ã¯©° °©Àl¦k±l±¬k±½¤l¦À k¼Ã ° ¯¦·k¦±¡ °¼Ã¡± l±¼±¼z°¼±Ã¯À k²¿ªlÀ k¼z¢¯¼´¡ ¢¯¬±±¢¡o¿l £¨´ª± ¡¬¼¬±ª± k ¢¼h¯¼¤¡ l±¬¡±¿ªl©¯¬±¿ªl´Ä²©¢¼z ²¦± ©¯¬± l±¬¡±¿ªl¼z¢¯¼´¡¿ªl´Ä²À k¼z¢¯¼´¡¼z¼Ã ½¤l¦l± ª°©¶¬ª±¡ ¢°³¬· k±ª°©¶¬¼k±Àª¢kª±¢°¼¤¡” หากจะปฏิเสธวาวิธีการเชนนþ้เปนการปฏิบัติตามกฎระเบียบบังคับ มิใชดวย จิตอาสาหรือใจสมัครก็คงจะไมผิดนัก แตหากมองใหลึกลงไป เยาวชนนับรอยชีวิตที่มา จากตางที่ตางถิĀนไมสามารถมีคุณธรรมตามเปาประสงคไดเพียงขามวัน แตตองอาศัย เวลาและกระบวนการในการกลอมเกลา หนึĀงในกระบวนการสำคัญคือกรอบและกฎที่สอดคลองกับสภาวการณจริง เพื่อเปนแนวทางในการฝกปฏิบัติจนกวาจะเกิดเปนสำนึก ที่ติดตัว สำนึกรักการอาน และจิตสาธารณะสำหรับที่นþĀจึงไมใชเพียงการพร่ำสอน ดวยวาจา หากแตหลอหลอมดวยการสรางสภาพแวดลอม สรางกิจกรรม ที่เอื้อตอการ ลงมือปฏิบัติ พรอมทั้งใชสถานการณความจำเปนตอการนำไปใชงาน และระบบเปนตัว กำกับดูแลใหตองฝกปฏิบัติอยางตอเนÿĀองสม่ำเสมอ p51-74.indd 74 5/25/10 3:51:57 PM
<99 W g4 หอนอน สอนค ุ ณธรรม p75-96.indd 75 5/25/10 4:13:40 PM
p75-96.indd 76 5/25/10 4:13:43 PM
MO;O;LO;'Z5:EEC 4 หอนอน สอนคุณธรรม กลางเดือนพฤษภาคม 2551 เรามีนัดเยี่ยมเยียน โรงเรียนมงคลวิทยา เพราะ ไดทราบวากำลังมีโครงการปรับปรุงหอนอน และทุกขั้นตอนเปนฝมือลวนๆ ของ นักเรียนที่เปนสามเณรทั้งหมด เราลงรถยนตโดยสาร ตอด วยรถสองแถวไปถ งจึดหมายตอนสายจุ ดๆั มองเหน็คล่นซื ัดหาดแมรำพึงดังครืนๆ มีครูนุจรินทรหรือครูไกผรูับผิดชอบโครงการปรับปรุง หอนอน ขจ่ีกรยานยนตัออกมารบดั วยใบหน ายมแย้ิม ครูไกบอกวาโรงเรียนยังไมเปดเทอม แตเด็กๆ ก็ทะยอยเดินทางกลับจากบาน มากันครบเพื่อชวยกันทำงานกอสรางกันอยางขะมักเขมน ที่สำคัญคือ สามเณรทั้ง หลายตางสนุกสนานกับการเรียนรูทักษะใหมๆ ที่บูรณาการผานการทำงานรวมกัน “½¡°¡ùĵ«»y¨j¥©´Ā«¡®¥°¡»¡³ ¡·k¼£®b¯§®j°Á °¡ ±¶« j°k¥ µ«¯¥»« ¯±¾©k»ÂÁ »²¥°·²¾ ¡¯¼£®·¼£¨°³Ã°´Äk¥ j®” ครูไกบอก p75-96.indd 77 5/25/10 4:13:48 PM
บมเยาวชนเปนคนดี 6IDIþ8WaE*_EÿD;C*'GIþ9DT MO;O;LO;'Z5:EEC 78 พระอาจารยวิทยา เลาวา “หอนอนหลังเกามันอายุมากแลว สมัยนั้นงบนอย ทำไดแคโครงสราง เงินก็หมด ตองไปหาซื้อเศษไมเกาๆ มาตอๆ กันเขาเปนเตียง มันก็พออยูไดแตดูไมคอยไดทาง มศว.กับศูนยคุณธรรมมาเห็นจึงชวยสน ับสนุนการปรับปรุง” อาคาร 4 ชั้น 64 หองที่ตั้งตระหงานอยูตรงหนา เปนหอพักของนักเรียน สามเณรทั้งโรงเรียน สรางขึ้นตั้งแตป 2537 และใชเวลาสรางนานกวา 2 ปเนÿĀองจากงบ ประมาณจำกัด ไดรับงบประมาณจากกรมการศาสนามาเพียงครึĀงหนึĀงของคากอสราง ทางวัดจึงไดพยายามตอเติมเองดวยเงินบริจาคจากญาติโยมผูมีจิตศรัทธา โดยเฉพาะ ครอบครัวคุณอภิราม พินิจอักษร และครอบครัวสนิทพันธครอบครัวภรรยาของคุณ อภิราม ผูมีศรัทธาตออุดมการณของโรงเรียน ไดรวมบริจาคทาสีอาคารและทำหองน้ำ ทางโรงเรียนจึงไดตั้งชื่อหอนอนหลังนþ้วาอาคารพินิจอักษร-สนิทพันธเพื่อเปนอนุสรณ ศรัทธา จากนั้นทางวัดไดตอเติมและซอมแซมบางสวนเรื่อยมา เมื่อไดรับบริจาคจาก ญาติโยม “หอนอน” กอนปรับปรุง p75-96.indd 78 5/25/10 4:13:51 PM
บมเยาวชนเปนคนดี 6IDIþ8WaE*_EÿD;C*'GIþ9DT MO;O;LO;'Z5:EEC 79 ดวยสภาพเรมตĀินท่ไมีสมบรณูผนวกกบอายั การใชุงานกวา 14 ปทำใหหอนอนมีสภาพโดยทัĀวไปที่ไมนาดูและไมเหมาะจะเปนหอนอนที่ถูกสุขลักษณะ ประตูหนาตาง เตียงชำรุด สีทาผนังหลุดลอก ทำใหเกิดฝุนละออง สามเณรสวนหนึĀงที่แพฝุนละออง จึงเปนโรคระบบทางเดินหายใจ และโรคผิวหนังอันเกิดจากการรักษาความสะอาดไมเพียงพอ มุงลวดที่หนาตางและชองลมมีรอยขาดแทบทุกบาน จนที่สุดตอง ถอดทิ้ง เพราะไมสามารถกันยุงใหกับผูอยูอาศัยภายในหองไดอีกตอไป จึงเปนท่ีมาของการปรับปรุงหอนอน โดยขอรับการสนับสนุนงบประมาณใน การดำเนนงานติอศนยูสงเสรมและพิฒนาพลังแผันดนเชิงคิณธรรมุ (ศนยูคณธรรมุ ) ระยะ ท 1 ่ี ในชนท้ั 1 ่ีและ 2 ในป 2551 ในชอ่ื โครงการสรางจ ตสำน ิกสาธารณะและสรึางวนิยั ดานสุขภาวะ ระยะท่ี 1 สวนช้ันท่ี 3 และ 4 ปรับปรุงในระยะท่ี 2 ในปถัดมา เรียกวา กิจกรรมรวมพลังจิตอาสาพัฒนาสภาพแวดลอมท่อยี อาศูัย เปนกิจกรรมภายใตโครงการ สงเสรมการเริยนรีคูณธรรมุสรางสรรคแบบบรณาการูในโรงเรยนพระปร ียิตัธรรมิ หอนอน… สอนคุณธรรม หากการปรับปรุงหอนอนในครั้งนþ้มีจุดประสงคเพียงใหสามเณรวัยเรียน ไดนอนหลับพักผอนอยางเต็มอิĀม ในสถานที่เหมาะสม เพื่อสงผลดีตอสุขภาพกายและใจ รวมถึงการเรียนรูอยางมีประสิทธิภาพมากขึ้นเทานั้น การจางชางกอสรางมืออาชีพใน การปรับปรุงหอนอนก็คงจะเปนทางเลือกที่สะดวก รวดเร็ว และสวยงาม แตดวยวิสัยทัศนของพระอาจารยวิทยา ที่มองวาเปนโอกาสอันดีที่จะไดเพาะ บมคุณธรรมพื้นฐานทั้ง 8 ประการผานการลงมือปฏิบัติ โดยเฉพาะอยางยิĀง ความมีน้ำใจ (จิตสาธารณะ) มีวินัย และความสะอาด การปรับปรุงหอนอนทั้งสองระยะจึง เปนฝมือแรงงานของสามเณรลวนๆ และเสริมความรูดานการดูแลรักษาความสะอาด รางกายและเครื่องนุงหม จากการอบรมของนิสิตภาควิชาสุขศึกษา คณะพลศึกษา มหาวิทยาลัยศรีนครินทรวิโรฒ ผนวกเขาไปอีกคำรบหนึĀง (ติดตามรายละเอียดไดในบท ตอไป) p75-96.indd 79 5/25/10 4:13:53 PM
บมเยาวชนเปนคนดี 6IDIþ8WaE*_EÿD;C*'GIþ9DT MO;O;LO;'Z5:EEC 80 “เราตั้งใจใหโครงการนù้เปนสวนหนึĀงของการเรียนรูและปลูกฝงคุณธรรม สามเณรไปพรอมกัน ก็จางเฉพาะชางมาสอนวิธีการขั้นตอนตางๆ แลวใหเณรทำเอง” พระอาจารยวิทยาบอกถึงแนวคิดในการทำงาน พรอมกับเผยถึงเหตุผลในการปรับปรุง หอนอนครั้งนþ้วา “คนสวนใหญมักจะมองวาการปรับปรุงทางดานกายภาพหรือสิĀงปลูกสรางไมเห็นจะเกี่ยวของกับคุณธรรม ถามวาเวลาเราจะไปถือศีลนัĀงสมาธิก็ตองมีวัสดุอุปกรณมีอาคารสถานที่มีหองน้ำไหม มีคาเดินทาง คาอาหารไหม แคไปอบรมเราก็ตองจายใน สวนที่เกี่ยวของกับการอบรม ไมใชแคจายคาฝกปฏิบัติธรรมอยางเดียว เพราะเราไมสามารถทำอะไรอยาง pure pure หรือโดดๆได พระอาจารยมีความเห็นวาคุณธรรมไมใชแคเรื่องตองไปชวยคนตกน้ำ หรือ จำกัดแคเรื่องถือศีล นัĀงสมาธิเทานั้น มองอยางนั้นมันเปนการมองแยกสวนระหวางคุณ ธรรมกับวิถีชีวิตที่เปนไป ความมีระเบียบวินัย ความสะอาดก็เปนคุณธรรมอยางหนึĀง เปนคุณธรรมตอ การพัฒนาชีวิตใหดีขึ้น การสอนใหเขากินนอนอยูในสถานที่ที่มีระเบียบวินัยจึงเปน คุณธรรม และเราจะสรางสำนึกใหเขาเกิดสำนึกอยากรักษาความสะอาดไดตองใหเขา อยูในสภาพแวดลอมที่มีระเบียบวินัยกอน เขาจึงจะระวังรักษา และอยางนù้ไมใชการสอน คณธรรมดุวยวาจาแต เปนการสอนด วยการให เขาลงม อทำ ืเพราะคณธรรมมุนไม ั ใชแคสอนแตมันตองมาจากการปฏิบัติ” สวนการทำงานจะเปนอยางไร และเกิดคุณธรรมใดขึ้นบาง ตองตามไปดูกัน p75-96.indd 80 5/25/10 4:13:53 PM
บมเยาวชนเปนคนดี 6IDIþ8WaE*_EÿD;C*'GIþ9DT 81 ระบบดีมีสวนชวย การปรับปรุงหอนอนเนนใหสามเณรมีสวนรวม ตั้งแตเริĀมตนออกสตารทเลยทีเดียว โดยใหสามเณรหลายรูปรวมเปนกรรมการ ประชุมวางแผนดำเนินโครงการ สวนในการปฏิบัติไดจัดใหสามเณรในแตละหอง ซึĀงพักอยูดวยกัน 2-4 รูป ดูแลรับผิดชอบชวยกันปรับปรุงหองของตนเอง เลือกตั้งหัวหนาหองรับผิดชอบ ประชุม วางแผนการทำงาน แบงงานกันเอง โดยการปรับปรุงหอนอนในแตละหองจะมีงานหลักๆ คือ ทาสีผนังในและนอก หอง ซอมแซมเตียงและทาสีเตียง ทำพื้นเตียง / หัวเตียง / บันได ปูพื้นกระเบื้องยาง ในหองชั้น 1 และชั้น 2 สวนหองนอนชั้น 3 และชั้น 4 (เฉพาะช้นนั þ้เปนโถงโลงไมไดกั้น แบงเปนหองนอน) ปูกระเบื้องเซรามิค ทำและติดตั้งมุงลวด ทาสีวงกบประตูหนาตาง และสุดทายติดตั้งและทาสีประตู p75-96.indd 81 5/25/10 4:13:53 PM
บมเยาวชนเปนคนดี 6IDIþ8WaE*_EÿD;C*'GIþ9DT MO;O;LO;'Z5:EEC 82 การวางระบบงานเปนอีกสิĀงที่นาสนใจสำหรับการปรับปรุงหอนอนในทั้งสอง ระยะ เนÿĀองจากมีการแบงหนาที่และวางตัวบุคคลไวอยางชัดเจน โดยจะแบงออกเปน 2 ฝาย คือฝายดำเนินการ และฝายติดตามและประเมินผลหลังเสร็จสิ้นโครงการ ฝายดำเนินการจะทำหนาที่อบรมวิธีการ ควบคุมการทำงานใหถูกตอง และ ประเมินผลในแตละขั้นวาผานหรือไม หากไมผาน ใหคำแนะนำปรับปรุง สามเณรแกไข จนผานในการประเมินครั้งที่ 2 จึงจะใหทำงานขั้นตอไป สวนฝ ายประเม นผลทำการประเม ินิ 3 สวนคอประเม ื นผลการปฏ ิบิตัการปร ิ บปร ังุ หอนอน โดยตรวจสอบคร้งสัุดทาย (คร้งทั่ 3) ีวา การประเมินคร้งทั่ 2 ีท่ฝีายดำเนินการ เหนว็าผานหมดนน้ัถกตูองหร อไมื และสมควรทจะปร่ี บปร ั งในประเดุนใดบ ็าง นอกจากนþ้ฝายประเมิน ยังทำหนาที่ประเมินผลความพึงพอใจในการจัด กิจกรรมของสามเณร และประเมินผลดานคุณธรรมและสุขภาวะของสามเณรที่เกิดขึ้น หลังสิ้นสุดโครงการ p75-96.indd 82 5/25/10 4:13:55 PM
บมเยาวชนเปนคนดี 6IDIþ8WaE*_EÿD;C*'GIþ9DT MO;O;LO;'Z5:EEC 83 ในการทำงานจริง เนÿĀองจากสามเณรที่เปนฝมือแรงงานหลักลวนเปนชาง กอสรางมือใหมหัดทำ ครูอาจารยแตละทาน แมกระทัĀงครูไกผูรับผิดชอบโครงการปรับ ปรุงหอนอนก็ไมเคยทำงานกอสรางมากอนเชนกัน เริĀมแรกฝายดำเนินการจึงตองไป เรียนรูและวางแผนการทำงานจากชางตัวจริง ตั้งแตวามีงานอะไรบาง… ทาสีทำเตียง ปูกระเบื้องยาง ทำมุงลวด ซอมทาสีประตูตองทำงานไหนกอน-หลัง หรืองานไหนที่ทำไปพรอมกันไดเชน ตองทาสีกอน ปูกระเบื้องยาง ไมเชนนั้นสีอาจจะเลอะกระเบื้องยางไดไลมาจนถึงรายละเอียดวาแตละ งานมีขั้นตอน และวิธีทำอยางไร กอนจะมาจัดทำเปนเอกสารประกอบการทำงานแตละ งาน และแบบประเมินที่สอดคลองกับการทำงานจริง ละเอียดขนาดไหน ลองดูตัวอยางจากงานทาสี งานทาสี 1. 9TLW>;S*BTDb;MO*7T* e @Yh;9Wg=ERCT5 1,248 7E.C. 2. 9TLWBTD;O$MO*`GRER_<WD* @Yh;9Wg=ERCT5 898 7E.C. p75-96.indd 83 5/25/10 4:13:56 PM
บมเยาวชนเปนคนดี 6IDIþ8WaE*_EÿD;C*'GIþ9DT MO;O;LO;'Z5:EEC 84 “เณร ตองซอมกันสาดกอนทาสีนะคะ” ครูไกใหคำแนะนำ “ครูครับ หองผม ทาสีจริงไดเลยมั้ยครับ” อีกหองถาม ขณะรอใหครูไก ประเมินวาสีรองพื้นแหงหรือยัง สามเณรแตละหองกำลังปรับปรุงหองพักของตนอยางขะมักเขมน ขณะที่ครูไกเดินตรวจงานและใหคำแนะนำ กอนจะทำเครื่องหมายลงในชองผาน/ไมผานบนแผน ประเมิน พรอมบันทึกคำแนะนำเพื่อจะแกไขงานใหผานกอนใหลงมือทำขั้นตอไป และ นำไปประเมินผลสรุปการทำงานอีกครั้ง ดังตัวอยางของการทาสี คุณภาพของสีหรāอวัสดุที่ใชทา 1. LW@GTL7V$9Wgb-_=;LWOR'GWEþ' 100 % $Xg*_*Tb-9T<;>VI=[; 'O;$Eÿ7 DV=.SC<OE6 MEāO>VIOYg; e 9Wg'GTD'GX*$S; `GR7TC9Wg>['I<'ZC*T;$UM;6 2. LW9Wgb-9T_=;LWbMCcC_LYgOCLBT@ `GRcC_=;LW9Wg_MGYOb-+T$a'E*$TEOYg; a6D b->GV7BS53 <EþKS9_6WDI$S;9Sh*MC6 3. LW;hUCS;9T<;>VIaGMR MEāO>VIOYg;e 9Wg'GTD'GX*$S; `GR7TC9Wg>['I<'ZC *T;$UM;6 4. LOW;egY 9>gW'I<' [ C*T;+RER< Z _@Z C_7gV C_,@TRL V I;ME O_= ā ;@ _JK_,@TR`M V *c6 5. _,6LWbMb-LW9Wg>LCa6D7E*+T$<EþKS9>[>GV7_9T;Sh;MTC>LC_O* 6. LWEO*@Yh;7O*b--;V69Wgb-$S<=[;_$T $S;_-āhOET 7.LW9Wgb-7O*_=;>GV7BS539Wgc6ES<$TEES<EO*CT7E2T; CO$. b->GV7BS53 %O* 9WaO_O, cO.ÿcO ,$S<7S; MEāO_9WD<_9T 8. LW9Wgb-9T9Z$$ER=O*+R7O*OD[b;LBT@_EÿD<EOD bM;UCTCO<cI$S<>[ 'ZC*T; _CYgO+R9TbM_<V$7TC+U;I;9Wg+U_=;+T$>['I<'ZC*T; วþธÿและเทคนิคการทาสี 1. 7$`7* .OC`.C OZ6DTEOD`7$ETI`GR9U'ITCLROT6bM_EÿD<EOD 2. $E5W.OC=[;,T<MEāO'O;$Eÿ77O*bM`M*L;V9$O; 3.9U'ITCLROT6L*L$=E$ gV _-OET`GRL hā _6W CbM V _E D<E ÿ OD$ O;G*C O9TL Y EO*@ W ;hY 4. 9TLWEO*@Yh;ODT*;OD 1 'ESh* `GR9TLW+Eþ*cC7gU$IT 2 'ESh* 5.MTC9TLWb;%5R9Wg>;S*MEāOOT'TECW'ITC-āh; a6DbMOD[b;6ZGD@V;V+%O* >['I<'ZC*T; 6. $TE9TLW`7GR-Sh; +R7O*bMLW-Sh;GT*`M*L;V9$O;+Ā*+R9T9S<b;-Sh;7Oc= p75-96.indd 84 5/25/10 4:13:56 PM
บมเยาวชนเปนคนดี 6IDIþ8WaE*_EÿD;C*'GIþ9DT MO;O;LO;'Z5:EEC 85 การประเมินผล การปฏิบัติการปรับปรุงหอพักสามเณร ชั้น 1,2 จำนวน 32 หอง ผลการประเมินงาน (จำนวนหอง) 1 การทาสีผนังในและนอกหอง 1.1 ทำความสะอาดผนังหอง - 32 32 - นักเรียนตองขูดปูนเกา ออกใหหมดกอน 1.2 ปรับพื้นที่ใหเรียบกอนทาสี 32 1.3 การทาสีรองพื้นปูนเกา 17 15 15 กอนทาสีรองพื้นตองใหผนัง สะอาด /เรียบ 1.4 การทาสีจริงผนังในหอง 2 30 30 ตองรอใหสีรองพื้นแหง กอนทาสีจริง 1.5 การทาสีจริงผนังนอกหอง 20 12 12 ตองรอใหสีรองพื้นแหง กอนทาสีจริง 1.6 การทาสีกันสาด 20 12 12 ตองซอมกันสาดกอนดำเนินการ 1.7 ตรวจเชคความเร็ ียบรอย ครั้งที่1 32 การทาสีตองทาใหเสมอและ ทิ้งใหแหงกอนทาซ้ำครั้งที่ 2 1.8 ตรวจเช็คความเรียบรอย ครั้งที่2 32 - สรุปการประเมิน (รอยละ) 40.62 59.38 100 p75-96.indd 85 5/28/10 10:33:13 AM
บมเยาวชนเปนคนดี 6IDIþ8WaE*_EÿD;C*'GIþ9DT MO;O;LO;'Z5:EEC 86 สรุปการประเมินผลการปฏิบัติงาน งานที่ 1 *T;9TLW>;S*b;`GR;O$>;S* cC>T; 'V6_=;EODGR 40.62 >T;'V6 _=;EODGR 59.38 a6D*T;9Wg>T;CT$9WgLZ6 'YO *T;=ES<@Yh;9WgbM_EÿD<$O;9TLW`GR$TE 9TLW+Eþ*>;S*;O$MO* $S<*T;9TLW$S;LT6 LI;9WgcC>T;CT$9WgLZ6'YO *T;9U'ITC LROT6>;S*MO* `GR$TE9TLW>;S*;O$MO* a6D'5R$EEC$TE=ER_CV;CW%O_L;O`;Rb; LI;7T* e 6S*;Wh 1.'IECW$TE%[6=[;_$TOO$bMMC6$O; 2.$O;9TLWEO*@Yh;7O*bM>;S*LROT6`GR_EÿD< 3.7O*EObMLWEO*@Yh;`M*$O;9TLW+Eþ* 4.'IE.OC$S;LT6$O;6U_;V;$TE 5.$TE9TLW7O*9TbM_LCO`GR9Vh*bM`M*$O;9T.hU'ESh*9Wg 2 b;$TE7EI+=ER_CV;'ESh*9Wg 2 >T; 'V6_=;EODGR 100 ทั้งหมดจึงเปนการชวยใหสามเณรไดเรียนรูโดยทางออมวาการทำงานอยาง เปนระบบ มีการวางแผน เปนขั้นตอน จะชวยใหงานเสร็จทันเวลาและมีการผิดพลาด นอย ขณะเดียวกันระบบการทำงานเชนนþ้ก็เอื้อใหคุณธรรมที่พยายามปลูกฝงใหกับ สามเณรในระหวางการทำงาน ไมวาจะเปนเรื่องการใชทรัพยากรอยางประหยัด คุมคา มีความประณþตรอบคอบในการทำงาน และรูจักแกไขขอผิดพลาดดวยตนเอง เกิดขึ้นไดโดยงาย คบเด็กสรางบาน คบสามเณรสรางหอนอน ดวยการทำงานที่เปนระบบและเปนขั้นตอนนþ้เอง จึงทำใหพระอาจารยวิทยา ไมมีความกังวลตอขอหวงใยวาโครงการปรับปรุงหอนอนโดยใหสามเณรลงมือเอง จะ เปนการ “คบเด็กสรางบาน คบหัวลานสรางเมือง” ซึĀงไมมีวันทำไดสำเร็จ เนÿĀองจากเด็ก หวงเลน ขณะที่คนหัวลานมักขี้ใจนอย จนเลิกราไปกอนที่เมืองซึĀงใชเวลาในการสราง นานจะสรางเสร็จ p75-96.indd 86 5/25/10 4:13:56 PM
บมเยาวชนเปนคนดี 6IDIþ8WaE*_EÿD;C*'GIþ9DT MO;O;LO;'Z5:EEC 87 “พระอาจารยกลาคบเด็กสรางบาน เพราะมองวาเด็กมีศักยภาพ จาก ประสบการณ 23 ปบอกใหเรารูวาเด็กทำอะไรก็ได แตเราตองศึกษาวิธีการ ลงมือทำ เองเสียกอน จากนั้นแบงงานออกเปนงานยอยๆ วางแผนวาจะใหเขาทำในสวนไหน จัด เตรียมทุกอยางใหพรอม แลวคอยสัĀงใหเด็กทำ “D$7SIODT* 8T]ET+R`M]%T9U]7WD*CTMGS*M;Xe* ^GI`M]%Ta=9U]GD ODT*;Wf9UaCa6^; ^78T]ET<O$`M]OTaCM;TLTCCT 1 9O; 7S6DTI 1 ]C7E IS69Ă$ 10 ].;7V]C7E 7O$7R=ă 1 7SI ]IGTIS6`M7E*;WfODă7E*$GT* %ý6]L;aI7E*;Wf7O$7R=ăG*a= 8T9UODT*;Wf]6d$LTCTE89Ua6MC6 %þf;ODă $S<IT]ETIT*^>;CT6WaMC 8T]6d$DS*9UaCa6]ET$da=IT*^>;`MC ]6WhDI9Sf* ]6d$9Sf*]ET$d]$*]O*” หอนอนที่ปรับปรุงเสร็จสมบูรณดวยฝมือสามเณรทุกคนในทุกวันนþ้คงจะยืนยัน ถึงแนวคิดจากประสบการณของพระอาจารยวิทยาไดเปนอยางดี p75-96.indd 87 5/25/10 4:13:56 PM
บมเยาวชนเปนคนดี 6IDIþ8WaE*_EÿD;C*'GIþ9DT 88 MO;O;'Z5:EEC ระหวางการปรับปรุงหอนอนทั้งสองระยะ นอกจากหอนอนที่คอยๆ ถูก สุขลักษณะและนาอยูขึ้นตามลำดับ ยังมีสิĀงหนึĀงที่งอกงามขึ้นพรอมๆ กัน นัĀนคือ คุณธรรมในใจสามเณรทุกรูป “เราพบวาตลอดการทำงาน คุณธรรมมันออกมาชัดมาก เชน ความรับผิด ชอบ การแบงงานชวยงานกัน มีสติระมัดระวัง ความละเอียดรอบคอบรูจักประหยัดใช สิĀงของวัสดุอยางคุมคา มีความขยัน อดทนทำงานอยางตอเนúĀองจนเสร็จ คิดดูสามเณร เราทำงานตั้งแต 9 โมงเชาถึง 5 โมงเย็น แลวซื่อสัตยดวยนะมาตรงตอเวลา ไมตองให ใครมาตรวจเช็ค” พระอาจารยวิทยากลาวถึงผลที่ชวนชื่นใจ ไมเพียงจากขอสังเกต การประเมินผลภายหลังเสร็จสิ้นโครงการ จากการสุม ตัวอยางสามเณร 56 รูป จากที่เขารวมโครงการทั้งหมด 88 รูป ดวยแบบสอบถาม ประเมินตนเอง ก็ชี้ชัดออกมาในทำนองที่สอดคลองกัน วาสามเณรสวนใหญมีความคิด เห็นวาไดปลูกฝงคุณธรรมและพัฒนาตนเองจากโครงการดังกลาวในหลากดาน โดย เฉพาะในดานของความขยันและอดทนในการทำงาน มีการชวยเหลือในการทำงานซึĀง กันและกันอยูเสมอ อีกทั้งยังรูจักระมัดระวังในการใชวัสดุอุปกรณ หอนอนไฉไล ดวยวþนัยและจþตสาธารณะ p75-96.indd 88 5/25/10 4:13:57 PM
บมเยาวชนเปนคนดี 6IDIþ8WaE*_EÿD;C*'GIþ9DT 89 ขณะที่ครูไกเลาวา การปรับปรุงหอนอนในระยะที่ 2 ในปนþ้ทำในชวงเดือนที่ นักเรียนมัธยมปลายซึĀงเปนหัวเรี่ยวหัวแรงหลักในการทำงานกำลังงวนอยูกับภาระการ เรียน เพื่อเตรียมตัวสอบในหลายสนาม แตก็กลับเปนโอกาสดีที่ไดเห็นจิตอาสาและ ความเสียสละของนักเรียนสามเณรที่นþĀไมวาจะเปนสามเณรชั้น ม.4 ม.5 ที่ยอมเสียสละวันเสารซึĀงเปนวันวางเพียง วันเดียวในแตละสัปดาหใหกับการชวยปรับปรุงหอนอน นาชื่นชมพี่ม.6 ที่กำลังจะจบ การศึกษาออกไป แมไมมีโอกาสไดใชหอนอนที่ปรับปรุงใหมแตก็ยินดีมาลงแรงทำใหรุนนอง หรือนักเรียนชั้น ม.2-ม.3 ที่ขนาดทาสีในที่สูงๆ ยังไมถึง แตก็ขอมีสวนชวย ทาสีในจุดเล็กๆนอยๆ ที่สุดจากความรวมแรงรวมใจในการปรับปรุงทั้งสองระยะ บัดนþ้หอนอนทั้ง 4 ชั้น ดูสะอาดสดใส นาอยูราวกับเปนอาคารใหม p75-96.indd 89 5/25/10 4:13:58 PM
บมเยาวชนเปนคนดี 6IDIþ8WaE*_EÿD;C*'GIþ9DT MO;O;LO;'Z5:EEC 90 หากแตกระบวนการบมเพาะคณธรรมดุานสขภาวะุและจตอาสาในต ิวสามเณรัไมไดหย ดไปพรุอมก บการปร ั บปร ังหอนอนทุเสร่ีจส็น้ิยงดำเน ันติ อไปอย างตอเนองĀÿ หนาหองของสามเณรบรþเวณชั้น 3 ติดขอปฏิบัติในการใชกุฏิที่พัก ขอความวา 1. @S$=ER+UMO*%O*7;_O*_9T;Sh; 2. >[OD[OTJSD7O*6[`GES$KT `GR9U'ITCLROT6$Z1V9Wg@S$ 3. MTC;ULVg*%O*OYg;b6 ;O$+T$OS1<Eþ%TEcIb;$Z1V9Wg@S$ 4. MTC.OC`.C 7O_7VC MEāOEāhO9UGTD $Z1V9Wg@S$ 5. MTCL*_LWD*6S*E<$I;>[OYg; MEāOIþg*_G; b;$Z1V9Wg@S$ 6. MTC>[=$'EO*`GR<Z''GBTD;O$_%T$Z1V9Wg@S$ 7. MTCbLEO*_9T `GRLIC-Z6_=D$_%T$Z1V9Wg@S$ 8. MTC+Ă6cA :[= _9WD; BTDb;$Z1V9Wg@S$ “การรักษาสาธารณสมบัติเปนคุณสมบัติของผูมีศีล” กิจกรรม 5 ส. สรางวþนัยตอเนื่อง p75-96.indd 90 5/25/10 4:13:58 PM
บมเยาวชนเปนคนดี 6IDIþ8WaE*_EÿD;C*'GIþ9DT MO;O;LO;'Z5:EEC 91 นัĀนคือ กติกาเบื้องตนในการอยูรวมกัน ณ หอนอนแหงนþ้พรอมกันนั้นภาย หลังการปรับปรุงเรียบรอย ฝายดำเนินการนำระบบบริหารจัดการหองพัก ดวย ระบบ 5 ส. เขามาควบค มใหุสามเณรท ประจำแต่ีละห องได ดแลรูกษาหัองพกของตนเองมากขัน้ึ กติกามอยีูวา • สามเณรอยูประจำหอง หองละไมเกิน 4 รูป จัดทำปายสมาชิก และแผนผัง หองพัก • จัดทำ 5 ส หองพัก โดยดำเนินการตามขั้นตอน - สะสาง คือแยกสิĀงของที่จำเปนกับไมจำเปนออกจากกัน แลวกำจัดสิĀงไม จำเปนทิ้ง - สะดวก คือจัดระเบียบหองพักโดยยึดหลัก ใชงาย หายรูดูงามตา - สะอาด คือการรักษาความสะอาดทุกวันโดยมีการประเมินเปนรายหอง เชาเย็น - สรางมาตรฐาน คือตองดำเนินการ 3 ส แรก ใหสม่ำเสมอ p75-96.indd 91 5/25/10 4:13:59 PM
บมเยาวชนเปนคนดี 6IDIþ8WaE*_EÿD;C*'GIþ9DT MO;O;LO;'Z5:EEC 92 - สรางนิสัย การรักษามาตรฐานจนเกิดความเคยชิน (เปนนิสัย) • แตงตั้งหัวหนาหองดูและสมาชิกในหอง ควบคุมใหทำตามกฎระเบียบของ หอพัก • ดำเนินการกิจกรรม 5 ส หอพัก ทุกวันอังคารของสัปดาห “ที่จริงเราทำ 5 ส.ทุกวันอังคารทั้งวัดมาสักพักแลวคะ ทั้งหองพยาบาล หอง พักของครูกุฏิพระ และหอนอนสามเณร แตละหองจะมีผูรับผิดชอบดูแลทำ 5 ส. และมีผูรับผิดชอบในการตรวจประเมิน อยางในสวนหอนอนพอเณรทำเสร็จ ก็ใหเขาประเมิน ตัวเองกอน แลวก็ใหครูที่รับผิดชอบประเมินอีกที ในใบประเมิน 5 ส.จะมีระบุไวคะวาตองดูเรื่องอะไรบาง เชน เก็บกวาด ทำความสะอาดในหอง กวาดหยากไยเช็ดผนัง ถูพื้น ทำความสะอาดพัดลม เตียงนอน พับผาใหเรียบรอย สะสางของไมจำเปน แลวก็ประเมินเปนดีมาก ดีพอใชหรือปรับปรุง พรอมใหขอเสนอแนะคะ” ครูไกเลาถึงรายละเอียดของกิจกรรม 5 ส. p75-96.indd 92 5/25/10 4:13:59 PM
บมเยาวชนเปนคนดี 6IDIþ8WaE*_EÿD;C*'GIþ9DT MO;O;LO;'Z5:EEC 93 แมจะเห็นหอนอนแตละหองเปนหองเล็กๆ ไมนาจะมีที่ทางใหสะสมของอะไร ไดอยางนþ้เถอะ ก็ยังอุตสาหมีสามเณรบางรูป แอบเอาโตะ ตูเตียง จากหองเก็บของ กระเปาเสื้อผาใบใหญๆ ที่นำมาจากบานไปแอบไวในหองนอน “เขาอยากมีเปนสมบัติสวนตัวนะคะ แตพอตรวจเจอเราก็ตองใหมาฝากครูไวเรื่องความระเบียบเนùĀย สวนใหญสามเณร ม.ปลายจะมีความเปนระเบียบมากกวา แตถา ม.1 ยังไมคอยมีหรอกคะ อยางถาไมใชวันทำ 5 ส. บางทีผาหมก็ไมไดพับเก็บ แตก็นาเห็นใจเหมือนกันเพราะเณรตองตื่นทำวัตรตั้งแตตี 4 ครึĀง ออกบิณฑบาตตั้งแตตี 5 ครึĀง กลับมาถึงวัดก็ตองดูแลความสะอาดบริเวณวัดที่รับผิดชอบ” ครูไกเลาดวยน้ำเสียง เอ็นดูและเห็นใจมากกวาที่จะเห็นวาเปนขอบกพรองอยางจริงจัง ซึĀงพระอาจารยวิทยาใหแนวคิดในเรื่องนþ้วา “กิจกรรมในโรงเรียนทุกกิจกรรมก็คือวิถีชีวิตของวัดทั้งหมด ฉะนั้นทุกคนตอง ชวยกันทำ แลวก็มีการปรับเปลี่ยนไปใหเหมาะสมชัดเจนขึ้น อยางแตกอนการทำความ สะอาดบริเวณวัด จะเปนแตละกระทรวงดูแล เชน ธรรมมนตรีเกษตรก็ดูแลตนไมทั้งวัด แตแบบนั้นเราพบวาบริเวณรับผิดชอบมันไมชัดเจน ก็เปลี่ยนใหมเปนแบงโซนกัน มีครู รับผิดชอบแตละโซน ใหครูคัดเลือกเณรที่จะมาชวยเอาเอง ปรากฏวาวัดก็สะอาดขึ้น” “อยางการดูแลความสะอาดหองในแตละวัน พระอาจารยก็คิดวาไมใชภาระ หนักหนาอะไร เพราะหองก็แค 2x3 เมตร อยูกัน 4 คน ทรัพยสมบัติก็นอยทำแปบเดียว ก็เสร็จ เรื่องของระเบียบวินัยจะไดผลก็ตอเมื่อไปอยูในจิตสำนึก หลายคนเพิĀงเขามา เปนนักเรียนใหมมาจากตางที่ตางถิĀน ก็มีหลายเรื่องที่ตองฝก แลวเราจะฝกใหเด็กทำ อะไรก็ตองมีตัวชี้วัดมีมาตรฐานที่ชัดเจน อยางเราจะใหสามเณรทำ 5 ส. จัดเก็บขาวของ ใหเปนระเบียบ เรามีภาพผังการจัดวางอุปกรณภายในหองเปนมาตรฐานใหเขารูวาจะ ตองจัดวางอุปกรณอยางไร และตองมีอุปกรณใหครบดวย อยางบอกวาตองพับผาหมไว ปลายเตียง หมอนไวหัวเตียง เราก็ตองมีผาหม มีหมอน ไวให” ระเบียบวินัยจึงเปนอีกสิĀงที่โรงเรียนมงคลวิทยาใหความสำคัญ และปลูกฝง ผานกิจวัตรประจำวันอยางตอเนÿĀอง p75-96.indd 93 5/25/10 4:14:00 PM
บมเยาวชนเปนคนดี 6IDIþ8WaE*_EÿD;C*'GIþ9DT MO;O;LO;'Z5:EEC 94 LTC_5E_EIS7E _';aD:T +.<ZEÿESCD “¶Á¤² ¶Æ±Ân®£ºm¬® ¤²¤¹Á¬¢m m¨£²´¹®£m³ ¢m ¾£´³m³¢³m®¾¦£¤² ¢³´ ¾|¶ÆÀ¤¾¤¶£ûǾ® ²Ç¿m«¢n m®¾¶£Á¬¢m ¤®¸Ç ¿¦n¨Åº¸Ç ®³´³m³¾|¿¦n¨ ³ûÇ£² ´Á¬n¾¤³® ¦±¾®¶£¤®® ¢¶ «¢³µÁ³¤²ÇÁ´³®¶n¨£¤² ¢¤ºn«·À¶¶ÆÂn¾¤¶£¶ÆûĀ LTC_5Ea-'-SD OZ6* +.LER`$I “พอรูวาจะไดปรับหอนอนใหมก็รูสึกดีครับ เพราะของเกาไมคอยไดมาตรฐาน เตียงเกาโยกคลอนแลว ไมก็มีเสี้ยน พื้นไมมีกระเบื้องยางปูทั้งขรุขระ ไมเสมอกัน มีน้ำมีดินขังไดงาย จะกวาดก็ยาก การซอมแซมก็แทบจะตองเริĀมนับ 1 ใหมหมด ทั้งทาสีทำเตียง ฉาบปูน ปูกระเบื้อง ผมชอบปูกระเบื้องครับ เพราะ เปนงานละเอียดรอบคอบ งานนþ้ทำใหเรา ¾¤³±¢¶¤±¾¶£¶Æ¾¬¢¸®¾¤³±i®²«µĀ¢m¶Á¬n¾¤³¤² n³®£ºmn³®®³±®®® ¦ºm®³ µ¾¶Æ£¨µ®±Â¤Â ¾¨¦³¦²n³c¾®¢¾¬Å¾¸Æ®Ä ¿¨n³¾£Å¢³Å ²Ç¨ ¿¦n¨Å¢¶¾¤¸Æ®m®£² ³¶ÅÀ z³¾Å m®¿¢m®¨m³n³¢Â¢mÂn¢³ ¾¤¶£¶ÆûĀÅ®³±¾|¿²ÇÅÂn¾¢¸Æ®m®¢Å¾|¾Ån³¨¤n³¨ ¢³ûĀÁ¤Ä Ũm³ ¾¤¶£¤n®£·Ç º³¢¶¬³¾«¶£ ¦²n³¶m®¿¢mÅ¢¨m³À·Ç²Ç¤m³³£¿¦±«µzèè³ ¾³¶Á¶ÆÁ¬n¢³¾¤¶£¶Æû¤²” ความในใจของชางกอสรางมือใหม p75-96.indd 94 5/25/10 4:14:00 PM
บมเยาวชนเปนคนดี 6IDIþ8WaE*_EÿD;C*'GIþ9DT MO;O;LO;'Z5:EEC 95 LTC_5EBT;Z@*KES$LID +.$TNLV;:Z “เดิมเตียงเปนไมอัดแผนเล็ก ถาสามเณรตัวอวนนอนแลวก็หัก ดีใจ จะไดเตียงที่สมบูรณเดิมมุงลวดพัง กางมุงนอนก็รอนครับ งานปรับปรุงหอ นอนนþ้ทำใหเราฝกรับผิดชอบ เชน เวลาเบิกอุปกรณมา ใชเสร็จตองลางให เรียบรอยกอนเอาไปคืน ผมชอบทาสี ครับเพราะไดเลนสีไปดวย ที่นþĀสอนใหเราอดทนตอทุกสิĀงทุกอยาง ตองตื่นนอนตี 4 แลวก็เรียนหนัก ยิĀง จะเขามหาวิทยาลัยก็มีติวพิเศษกอนสอบ มีแตครูเกงๆ ดีๆ มาสอนเสริมใหเรา ถายังอยู ขางนอกกอาจจะเร็ ยนไม ีจบครบัอาจจะตดยาิตดเพิอน่ืเพอนแถวบ่ื านเขาไม ไดเรยนตีอ ติดสาวบาง ทำงานแลวบาง เมื่อกอนผลการเรียนผมไมถึงเกรด 3 แตอยูนþĀไดเกรด 3 เพราะตั้งใจเรียน มีสมาธิมากกวาอยูขางนอก ปนþ้ผมเรียน ม.6 แลว อยากเปนแพทยจะ ไดชวยเหลือคนอื่น อยางคุณยาคุณยายปวดแขงปวดขาก็อยากจะดูแลรักษาทาน ตอบแทนเวลาทานเจ็บปวย” ไดฝกงานชางเกอบทืุกอยาง สามารถเปนสัมมาอาชีพตอไปในอนาคตไดเลย พูดถึงการเรียนที่นþĀผมวาไมตางจากโรงเรียนอื่น อาจจะเรียนหนักกวาดวยซ้ำ เพราะมีวิชาบาลีเพิĀมเขามา และเสารอาทิตยก็ตองเรียนพิเศษ ที่นþĀเพื่อนเปนสิĀงสำคัญ ที่สุด ไมรูอะไรเพื่อนก็ชวย แบงปนกันทั้งความรูและของใชและรักกันเหมือนพี่นอง สามเณรทุกรูปจะใหความเปนมิตรเปนพี่นองกัน ถึงกฎระเบียบจะเยอะ แตสำคัญที่ตัว เราเอง ถาเราทำตัวดีกฎระเบียบก็ทำอะไรเราไมไดเวลากลับบานพอแมชมวามีความ เปนผูใหญขึ้น ใจเยนข็ ึ้น” p75-96.indd 95 5/25/10 4:14:02 PM
บมเยาวชนเปนคนดี 6IDIþ8WaE*_EÿD;C*'GIþ9DT MO;O;LO;'Z5:EEC 96 LTC_5E_$KC+þ7 I*K%S;: +.JEÿLR_$K “รูสึกดีใจที่เขาจะปรับหอ นอน เพราะเดิมพื้นมันไมสวย พอทาสี ใหมสวยเลยครับ ผมชอบทาสีแตบาง จุดทาไมถึงก็ตองกระโดดทาครับ การ ทำงานอาจารยใหรับผิดชอบหองใคร หองมัน แตรุนนองๆ ทำอะไรไมเปนก็ ถามรุนพี่ใหรุนพี่มาชวยก็ไดครับ งาน นþ้ทำใหเราไดฝกการอยูรวมกันกับ เพื่อน ไดความสนุกสนาน และรูจัก การแบงปน เชนตองแบงอุปกรณกัน ทำงานดวยครับ ผมชอบเรียนที่นþĀเพราะมีเพื่อนคอยชวยใหกำลังใจ คอยแนะนำตักเตือนไมให ทำผิด พอบอกวาเรียนดีขึ้น นิสัยก็ดีขึ้น เมื่อกอนไมคอยชวยงานพอ แตเดี๋ยวนþ้เวลา กลับบานปดเทอมชวยอะไรไดก็ชวยครับ” p75-96.indd 96 5/25/10 4:14:03 PM
<99 W g5 จþตอาสาและส ุ ขภาวะ ความด ี ท ี ่ ต องสร างและสะสม p97-118.indd 97 5/25/10 4:49:53 PM
p97-118.indd 98 5/25/10 4:49:57 PM
บมเยาวชนเปนคนดี 6IDIþ8WaE*_EÿD;C*'GIþ9DT +þ7OTLT`GRLZ%BTIR 'ITC6W9Wg7O*LET*`GRLRLC 001 5 จþตอาสาและสุขภาวะ ความดีที่ตองสรางและสะสม บายวันอาทิตยที่ 26 กรกฎาคม 2552 นักทองเที่ยวที่นัĀงบาง นอนบางอยูบน เสื่อและเกาอี้ริมหาดแมรำพึง รวมทั้งคนที่เลนน้ำอยางสนุกสนานทามกลางเกลียวคลื่น ตางชะงักกิจกรรมที่กำลังทำอยูเมื่อริ้วสีเหลืองๆ ของเณรนอยนับรอยคน กระจายลงมา บริเวณหาดทรายกวาง »¡°±«®¿¡³Ã° ®»£ »«l® »°°»¡°»£jı¯©¡«« µ j°¿¡ »¡°°¿©°° °ùÄ หลากหลายคำถามเกิดขึ้นกับนักทองเที่ยวที่ไมเคยเห็นภาพแปลกตาเชนนþ้ บางคนที่เลนน้ำอยูก็หยุดเลนและเดินลุยขึ้นมายืนมองอยางสนใจ บางคนถึงกับเดินตาม ไปดูและบางคนหยิบโทรศัพทมือถือขึ้นมาถายภาพ แลวสงทĀิเณรท่ีงหลายลงม้ั อทำ ืกเป็ นคำตอบให กบทักคนบนหาดทรายแหุงนน้ั เณรแตละกลุมจะมีถุงพลาสติกสีดำใบใหญที่ชวยกันจับปากถุงใหกวางไวใน ขณะที่กระจายตัวกันไปทุกตารางนิ้วของหาดแมรำพึง พลางกมเก็บของใสถุงกันอยาง ตั้งอกตั้งใจ ของที่เก็บมีสารพัด เชน ถุงพลาสติก แกวน้ำ กระปองเครื่องดื่ม ถุงขนมกรุบ กรอบ เศษกิĀงไมซองบุหรี่ซองบะหมี่สำเร็จรูป ขวดพลาสติก เศษกระดาษ ฯลฯ ของ เหลานั้นสวนหนึĀงเกลื่อนอยูทัĀวไปตามพื้นทราย อีกสวนหนึĀงอาจจะถูกทิ้งในทะเล แตถูก คลื่นซัดขึ้นมาเกยอยูบนหาด p97-118.indd 99 5/25/10 4:50:02 PM