กรณีศึกษาโครงการยกระดับการยกระดับนวัตกรรมการตลาดและความสามารถในการแข่งขันของกลุ่มวิสาหกิจขนาดกลางและขนาดย่อมด้านผลิตภัณฑ์เกษตรแปรรูปประเภทอาหารด้วยเทคโนโลยีดิจิตัล

กรณศี กึ ษา

โครงการยกระดับการยกระดบั นวัตกรรมการตลาดและความสามารถ
ในการแขง่ ขนั ของกลุ่มวิสาหกจิ ขนาดกลางและขนาดยอ่ มด้าน
ผลิตภัณฑ์เกษตรแปรรูปประเภทอาหารดว้ ยเทคโนโลยีดิจิตลั

จัดทำโดย

รองศาสตราจารย์ ดร. วฒุ ิชาติ สนุ ทรสมยั
ดร. วีระ ศิลปยาภรณ์

ดร. วรี ะสิทธิ์ ปิติเจรญิ พร
ดร. พัชร พิลกึ

การยกระดับนวัตกรรมการตลาดและความสามารถในการแขง่ ขันของกล่มุ วิสาหกจิ ขนาดกลางและขนาดย่อมดา้ นผลิตภณั ฑ์
เกษตรแปรรูปประเภทอาหารดว้ ยเทคโนโลยีดจิ ิตลั

สารบัญ

เรอื่ ง หนา้

แนวคดิ และการประยกุ ต์ใช:้ กรณศี กึ ษาทางการบรหิ ารจดั การ………………….………………….………………….…1
ลำแต้ๆ……..กน๋ิ น้ำพรกิ คีโต………………….………………….………………….………………….………………….…………..14
วสิ าหกิจชมุ ชนพริกแกงพ้นื ถน่ิ บา้ นนาเก่า………………….………………….………………….………………….….....……39
จ๊อปลาสมนุ ไพร88………………….………………….………………….………………….………………….…………………......52
แจงลอนแมใ่ หญ่ ตลาดหนองมน………………….………………….………………….………………….………………….......67
น้ำผงึ้ ชนั โรง เกษตรอินทรยี ์ วถิ ชี ายเลน………………….………………….………………….………………….………….....75

การยกระดบั นวัตกรรมการตลาดและความสามารถในการแขง่ ขันของกล่มุ วสิ าหกจิ ขนาดกลางและขนาดยอ่ มด้านผลิตภณั ฑ์
เกษตรแปรรปู ประเภทอาหารด้วยเทคโนโลยีดิจิตลั

แนวคิดและการประยกุ ต์ใช้: กรณศี ึกษา
ทางการบรหิ ารจดั การ

โดย รองศาสตราจารย์ ดร. วฒุ ชิ าติ สุนทรสมยั *
คณะบรหิ ารธุรกิจ
มหาวิทยาลยั บูรพา

1-การยกระดับนวัตกรรมการตลาดและความสามารถในการแขง่ ขนั ของกลมุ่ วสิ าหกิจขนาดกลางและขนาดยอ่ มดา้ น
ผลิตภณั ฑ์เกษตรแปรรปู ประเภทอาหารดว้ ยเทคโนโลยีดจิ ติ ัล

เป็นที่ยอมรับกันอย่างกว้างขวางในแวดวงทางวิชาการทางการบริหารธุรกิ จและการจัดการว่า
การศึกษาวเิ คราะห์จากกรณีศึกษา (Case) เป็นวิธีการท่ีสามารถพัฒนาการคิดวิเคราะห์โดยอาศัยข้อเท็จจริง
และหลักการที่มีประสิทธิภาพในการเรียนรู้วิธีหนึ่ง ในด้านการจัดการและการบริหารธุรกิจน้ัน การลงมือ
ปฏิบัติจริงหลังจากการเรียนรู้ในช้ันเรียนหรือการทำแบบฝึกหัดแล้วเป็นการยุ่งยากและอาจใช้เวลาในการ
ดำเนินการตลอดจนอาจเกิดความล่าช้าในการประเมินผล ดังน้ันการประมวลปัญหาที่นักธุรกิจหรือผู้จัดการ
หรือนักบริหารเผชิญและจำเป็นต้องแก้ปัญหาและตัดสินใจในการบริหารจัดการย่อมเป็นแนวทางการเรียนรู้
โดยอาศัยวิธีการทดลองแก้ปัญหาจากข้อเท็จจริงและสถานการณ์ที่เกิดขึ้นจริงและจำลองข้ึนภายใต้สภาวะ
แวดลอ้ มต่าง ๆ

โดยปกติในแงแ่ นวคิดแล้วกรณีศึกษาควรพัฒนาขึ้นจากผู้บริหารท่ีปฏิบัติงานจริงและเผชิญปัญหา
และกระบวนการตัดสินใจจริง ๆ ภายใต้สถานการณ์หน่ึง ๆ แต่ด้วยเหตุท่ีหน้าที่ของผู้บริหาร คือ ผู้ตัดสินใจ
นำพาองค์กร เพื่อให้บรรลุเป้าหมายตามระดับการบริหารงานท่ีมีเวลาไม่มากและมีการภารกิจยุ่งเกินกวา่ ที่จะ
พัก การพัฒนากรณีศึกษาท่ีตนเผชิญด้วยตนเอง ในทางปฏิบัติผู้สอนหรือคณาจารย์ด้านการบริหารธุรกิจได้
เข้ามามีบทบาทเป็นผู้รวบรวมข้อมูลและข้อเท็จจริงต่าง ๆ อาทิ สถานการณ์ทางธุรกิจ คู่แข่งขัน
สภาพแวดล้อมทั้งภายนอกและภายในกิจการ ข้อมูลจากฝ่ายต่าง ๆ ท่ีเกี่ยวข้องและจำเป็นต่อการตัดสินใจ
ทัศนคติ และมุมมองในการบริหารจัดการ รวมตลอดจนสมมติฐานและกรอบที่ใช้ในการวินิจฉัยปัญหา ซึ่ง
ข้อมูลข้างต้นเหล่านี้อาจได้มาจากการสัมภาษณ์ผู้บริหารและผู้เกี่ยวข้อง สังเกตการปฏิบัติงาน ตลอดจน
การศึกษาวิจัยเพื่อให้กรณีศึกษาที่จัดทำข้ึนมีความเหมาะสมและสมบูรณ์ต่อการนำไปใช้ในการวิเคราะห์และ
ตัดสินใจแต่ละประเดน็ ของการบริหารจัดการธุรกิจต่อไป

2-การยกระดบั นวตั กรรมการตลาดและความสามารถในการแข่งขนั ของกลุ่มวสิ าหกิจขนาดกลางและขนาดยอ่ มด้าน
ผลิตภัณฑ์เกษตรแปรรปู ประเภทอาหารดว้ ยเทคโนโลยดี จิ ิตัล

1. บทบาทของผูน้ ำกรณศี ึกษาไปใช้

ผู้เรยี น/ ผรู้ ว่ ม
ฝึกอบรม

ผูส้ อน/ ผฝู้ ึกอบรม กรณศี ึกษา ผูบ้ ริหาร

ภาพท่ี 1 บทบาทผูน้ ำกรณศี กึ ษาไปใช้

1.1 ผ้เู รยี นหรือผู้ร่วมฝึกอบรม นับได้ว่ากรณศี ึกษาท่ีดีควรพฒั นา เพ่อื ตอบสนองวตั ถุประสงค์ใน
การพัฒนาและส่งเสริมการเรียนรู้ในด้านการเพ่ิมพูนประสบการณ์ ด้านการบริหารจัดการที่เพิ่มเติมจากท่ี
ผู้เรียนหรือผู้ร่วมฝึกอบรมมีอยู่เดิม รวมทั้งปลุกเร้าให้เกิดความคิดวิเคราะห์อย่างมีเหตุผล โดยอาศัยการ
พิจารณาข้อมูลข่าวสารตลอดจนข้อเท็จจริงตามท่ีกรณีศึกษากำหนดไว้ นอกจากน้ีกรณีศึกษาที่ดียังสามารถ
ชว่ ยกระตุ้นการพัฒนาความคิดสร้างสรรค์ตลอดจนการเพ่ิมทักษะในการส่ือสารทั้งระหว่างบุคคล หากมีการ
นำกรณีศึกษาไปใช้ในรปู แบบการแสดงบทบาทสมมุติ (Role Play) และการสื่อสารของกลุ่มท่อี าศยั วธิ ีการหา
คำตอบด้วยการจัดการกลุ่มหรือการทำงานเป็นทีม (Team Working) ในแง่การระดมความรู้ท้ังจากทฤษฎี
และแนวคิดที่ได้ศึกษาหรือเข้ารับการฝึกอบรมของตนเองและผู้อ่ืนร่วมกับประสบการณ์ท่ีแต กต่างในสาขา
อาชีพท่ียังประโยชน์ตอ่ การรับรู้ เรียนรู้และก่อให้เกิดมุมมองในการวเิ คราะห์แยกแยะประเด็นปัญหาและเกิด
การแลกเปลี่ยนประสบการณ์และความรู้อันยังผลต่อการเรียนรู้จากแง่มุมท่ีแตกต่างอย่างมีประสิทธิภาพและ
ประสิทธิผล

2.1 ผู้สอนหรือผู้ฝึกอบรม การพัฒนาการเรียนรู้และการฝึกอบรมจะยังประโยชน์ตอ่ การกำหนด
วัตถปุ ระสงค์ในการเรยี นรู้ ซง่ึ เปน็ เปา้ หมายร่วมกนั ระหวา่ งผู้เรยี นหรอื ผู้ร่วมฝกึ อบรมกับผู้สอนหรือผู้ฝึกอบรม
โดยการใช้กรณีศึกษาเป็นเคร่ืองมือหรือกลไกในการบรรลุวัตถุประสงค์ดังกล่าว การใช้กรณีศึกษาจะเกิด
ประโยชน์อย่างแท้จรงิ หากผู้สอนหรือผฝู้ ึกอบรมได้ทำการวเิ คราะห์วตั ถุประสงค์ในการเรยี นรูอ้ ย่างถ่องแท้จะ
นำมาซ่ึงแผนการถ่ายทอดการเรียนรู้อย่างเหมาะสมเพ่ิมเติมจากการใช้เทคนิคการสอนหรือฝึกอบรมโดย

3-การยกระดบั นวตั กรรมการตลาดและความสามารถในการแข่งขันของกลุม่ วิสาหกิจขนาดกลางและขนาดย่อมด้าน
ผลิตภณั ฑเ์ กษตรแปรรูปประเภทอาหารดว้ ยเทคโนโลยดี จิ ิตลั

การสอน (Lecture) เพียงอย่างเดียว ทั้งนี้ผู้สอนหรือผู้ฝึกอบรมจำเป็นต้องทำความเข้าใจถึงประเด็นสำคัญ
ทางการบริหารจัดการของแต่ละกรณีศึกษาที่จะเลือกใช้ให้อย่างถ่องแท้ อีกท้ังสามารถเข้าใจถึงสภาพความ
เป็นจรงิ ของการใช้กรณีศึกษา เพอื่ กระตุน้ ใหผ้ ู้เรียนหรอื ผู้ร่วมฝึกอบรมเกดิ ความสนใจในการทำความเข้าใจ มี
เจตคติที่ดีต่อการเรียนรู้ด้วยวิธีกรณีศึกษา รวมท้ังกระตุ้นการแสดงออกถึงความคิดเห็นในแง่มุมต่าง ๆ อัน
เป็นประโยชน์ต่อการแสวงหาทางเลือกอันนำมาซึ่งการตัดสินใจอันเป็นคำตอบท่ีเป็นไปได้ของกรณีศึกษา
น้ันๆ ด้วย

3.1 ผู้บริหาร ยังปฏิเสธได้ยากว่าทฤษฎหี รอื แนวคดิ ทางการบริหารจัดการเกดิ จากการปฏิบตั งิ าน
ในงานการบริหารจัดการจริงในช่วงเวลาหนึ่ง ๆ ท่ียาวนานและกระจายไปในหลาย ๆ ระดับของการบริหาร
จัดการ จนเป็นท่ียอมรับเชิงประจักษ์ว่าใช้ได้ผล อย่างน้อยก็เป็นแนวทางในการบริหารจัดการสำหรับผู้สืบ
ทอดการบริหารหรือผู้นำคนใหม่ ดังนั้นคำตอบหรือแนวทางอันเป็นคำตอบท่ีเหมาะสมของกรณีศึกษาจึง
เปรียบเสมือนกุญแจดอกหนึ่งท่ีใช้ไขไปสู่การตัดสินใจที่ส่งผลในแง่ความสำเร็จขององค์การตามวัตถุประสงค์
และเป้าหมายของการบริหารจัดการในภาคการจัดการธุรกิจน้ัน ๆ ดังน้ันอาจกล่าวได้ว่าผู้บริหารสามารถใช้
กรณีศึกษาพร้องแนวทางในการวิเคราะห์เพ่ือเป็นทางเลือกประการสำคัญต่อ การตัดสินใจกับปัญหาที่ มี
สถานการณ์ท่ีคล้ายคลึงกันกับกรณีศึกษา แม้ว่าจะยังไม่มีคำตอบท่ีถูกต้องสำหรับกรณีศึกษาใด ๆ ก็ตาม
อย่างน้อยการวิเคราะห์อย่างรอบคอบ ซึ่งความชัดเจนของการระบุปญั หา แสวงหาทางเลือก แนวทางในการ
เลือก รวมตลอดจนการประเมินทางเลือกที่เหมาะสมก็สามารถถูกใช้เป็นเคร่ืองมือในการบริหารจัดการของ
ผู้บรหิ ารอันเปน็ ผูน้ ำทเ่ี ปิดกว้างทางปญั ญาไดเ้ ป็นอยา่ งดี

2. วิธีการและโอกาสการนำกรณีศกึ ษาไปใช้
เมื่อกรณีศึกษาท่ีได้รับจากการพัฒนาหรือเขียนขึ้นโดยการรวบรวมข้อมูลประสานร้อยเรียงต่อ

เชอื่ มโยงเหตุการณ์ตลอดจนประเดน็ การบริหารจดั การที่สัมพันธ์เก่ียวข้องต่อกนั การนำกรณีศึกษาไปใชไ้ ด้จึง
ตอ้ งพจิ ารณาในประเด็น 3 ประการ ดังนี้

2.1 ระดับบุคคล การอ่านและทำความเข้าใจในการนำเสนอประเด็นทางการบริหารจัดการของ
กรณีศึกษาที่แตกต่างกันจะช่วยให้ผู้เรียนหรือผู้วิเคราะห์กรณีศึกษาแต่ละคนสาม ารถใช้ความสามารถทาง
สติปัญญาไดอ้ ย่างครบถ้วน รวมท้ังยังสามารถคิดทบทวนหลักการ แนวคดิ และทฤษฎที างการบริหารจัดการท่ี
จะนำมาประยุกต์ใชไ้ ด้อยา่ งเหมาะสมดว้ ย

2.2 ระดับกลุ่มบุคคล ด้านการศึกษาจากกรณีศึกษาสามารถช่วยให้เกิดการคิดจาก “ภายใน”
ระดับบุคคลดังท่ีกล่าวไว้แล้ว การท่ีผู้เรียนได้นำกรณีศึกษาไป “ขบคิด” ร่วมกับคนอื่น ๆ ท่ีเผชิญหน้ากับ
ปัญหาเดียวกันในกรณีศึกษาจะช่วยทำให้เกิดการแลกเปล่ียนเรียนรู้ เกิดการถ่ายทอดและส่ือสารไปมา
ระหว่างบุคคล เรียกว่า เกิดการคิดจาก “ภายนอก” บนพื้นฐานที่มีเสรีภาพในการแสดงออกและเสนอ

4-การยกระดับนวตั กรรมการตลาดและความสามารถในการแข่งขันของกลมุ่ วิสาหกิจขนาดกลางและขนาดยอ่ มดา้ น
ผลติ ภัณฑเ์ กษตรแปรรปู ประเภทอาหารด้วยเทคโนโลยดี ิจติ ลั

ข้อคิดเห็น จะช่วยส่งเสริมบรรยากาศการเรียนรู้ท่ีคิดเป็นทำเป็นได้ (Learning by Thinking Right and
Doing Right) อย่างไรก็ตาม ด้วยบรรยากาศการมีเสรีภาพในการนำเสนอข้อคิดเห็นนี้อาจเกิดสถานการณ์
ความขัดแย้งทางความคิดข้ึนไดภ้ ายในกลุ่มท้ังด้วยจากประสบการณ์และมุมมองต่อประเดน็ ของกรณีศึกษาที่
แตกต่างของบุคคลในกลุ่ม หรืออาจเกิดจากอคติบนพ้ืนฐานของความรู้สึกของหรือไม่ชอบบุคคลหรือ
สถานการณใ์ นกรณีศึกษาก็ตาม ซ่งึ มคี วามจำเปน็ อยา่ งยิ่งทผี่ ู้สอนจำเป็นต้องช้แี จงใหผ้ ู้เรยี นโดยกรณีศึกษา ได้
มีการเตรียมความพร้อมทั้งด้านความรู้และความรู้สึกต่อบุคคล สถานท่ี เหตุการณ์ หรือสถานการณ์ใน
กรณีศึกษาอย่างเหมาะสม รวมทั้งให้บคุ คลที่เกี่ยวข้องในกลุ่มพยายามเรียนรู้และร่วมกัน (Share) หามุมมอง
และแนวทางในการแก้ปัญหาตามกรณีศึกษาให้มากที่สุด โดยเข้าใจวัฒนธรรมและวิถีการทำงานเป็นทีมที่มี
ประสทิ ธิภาพ
3. การวิเคราะห์กรณศี ึกษา

อาจกล่าวได้ว่าไม่มีแนวทางตายตัวในการวิเคราะห์และการหาคำตอบของกรณีศึกษา ซ่ึงท่ีทำได้
แน่นอนก็คือ การเสนอแนวทาง (Guideline) ในการแก้ปัญหาอันเป็นกลไกท่ีสำคัญต่อการตัดสินใจต่อไป
อย่างไรก็ตามแนวทางในการวิเคราะห์กรณีศึกษาต่อไปน้ีก็นิยมนำไปใช้อย่างกว้างขวางประกอบด้วย 10
ขน้ั ตอน ดงั น้ี

5-การยกระดับนวัตกรรมการตลาดและความสามารถในการแข่งขันของกล่มุ วสิ าหกิจขนาดกลางและขนาดยอ่ มดา้ น
ผลิตภณั ฑเ์ กษตรแปรรปู ประเภทอาหารดว้ ยเทคโนโลยีดจิ ติ ัล

1. การอา่ นและทำความเข้าใจกรณศี กึ ษา

2. ระบปุ ญั หาหรอื กญุ แจท่สี ำคัญทตี่ อ้ งตดั สินใจ

3. การวเิ คราะหส์ ถานการณ์

4. กำหนดวัตถปุ ระสงค์และหรือเป้าหมายท่ี
เช่ือมโยงกับการตัดสินใจ
5. กำหนดทางเลือกท่เี ปน็ ไปได้

6. ประเมินผลแต่ละทางเลอื ก

7. เลือกทางเลือกทเ่ี หมาะสม
8. เสนอแผนการนำไปปฏิบัติ
9. เสนอแผนการประเมินผล
10. นำเสนอรายงานกรณีศกึ ษา

ภาพท่ี 2 กระบวนการวิเคราะหก์ รณศี ึกษา

6-การยกระดับนวัตกรรมการตลาดและความสามารถในการแข่งขนั ของกลุม่ วสิ าหกิจขนาดกลางและขนาดยอ่ มดา้ น
ผลติ ภณั ฑเ์ กษตรแปรรูปประเภทอาหารดว้ ยเทคโนโลยดี จิ ิตลั

1. การอา่ นและทำความเข้าใจกรณีศกึ ษา
ข้อเสนอแนะในการอ่านอยู่ท่ีสมาธิและความสามารถในการจับประเด็นของผู้อ่านกรณีศึกษา ซึ่ง

แตกตา่ งจากการอา่ นหนังสอื บทความหรอื เน้อื หาอ่นื ๆ ทั้งนี้อาจแบง่ ประเภทการอ่านเป็น 2 ข้ันตอน ดังนี้
1.1 การอ่านคร่าว ๆ เพื่อจบั ประเดน็ วา่ ใคร? ทำอะไร? ท่ีไหน? อยา่ งไร? ทำไมจึงตอ้ งทำ

เช่นน้ัน? นั่นคือเป็นการอ่านเพ่ือให้ได้ผลลัพธ์ของการอ่านในขั้นน้ี คือ จับประเด็นให้ได้ว่า ข้อเท็จจริงที่
สำคัญ คืออะไร มีผู้หรือฝ่ายใดที่เก่ียวข้องบ้าง รวมตลอดจนส่ิงท่ีเกิดขึ้นจำเป็นต้องตัดสินใจแก้ปัญหาหรือไม่
อย่างไร

1.2 การอ่านเจาะลกึ ถงึ ปญั หา เพอื่ ระบปุ ระเด็นสำคัญตอ่ ไปน้ี
- ระบปุ ระเด็นสำคัญตามขอ้ มลู ผลการศึกษาวิจยั ตลอดจนขอ้ เทจ็ จริงท่กี ระจ่างชัดในกรณีศึกษา
- ระบุประเด็นความคิดเห็น ความรู้สึก ข้อสังเกตที่ไม่ใช่ข้อมูลผลการศึกษาวิจัยและข้อเท็จจริง
ดังกลา่ ว
- ระบสุ ภาพแวดล้อมภายในและภายนอกทเ่ี ก่ยี วข้องกบั การตดั สินใจ
- แยกแยะให้ได้อย่างชัดเจนว่า ใครมีบทบาทหลักและเกี่ยวโยงกับใครบ้างต่อการตัดสินใจใน
ประเดน็ การบริหารจดั การดังกล่าว
ท้ังน้ีผู้เรียนหรือผู้รับการฝึกอบรมสามารถเขียนแผนภาพแสดงการเช่ือมโยงของปัญหาหรือทำ
เครื่องหมายสัญลักษณ์ต่าง ๆ เช่น ขีดเส้นใต้ วงกลม หรือขีดกากบาท หรืออย่างใดอย่างหน่ึงเพ่ือกำหนด
(Mark) เพือ่ ทำการวิเคราะหใ์ นข้นั ตอนตอ่ ไป
2. ระบุปัญหาหรอื กุญแจทสี่ ำคัญที่ตอ้ งตัดสนิ ใจ
เมื่อผู้เรียนหรือผู้รับการฝึกอบรมสามารถจำแนกความแตกตา่ งระหว่างข้อมูล ข้อเท็จจริงท่ีเกิดขึ้น
จากความคิดเห็นและความรู้สึกในการบริหารจัดการน้ันจำเป็นอย่างยิ่งท่ีต้องหาแนวทางในการตัดสินใจของ
กรณีศึกษาโดยระบุให้ได้ว่า อะไรคือปัญหาน้ันคือ ความคาดหวังในผลการตัดสินใจตามวตั ถุประสงค์ของการ
บริหารจัดการ อาทิเช่น ทำอย่างไรจึงพัฒนาสินค้าของกิจการให้ตอบสนองความต้องการของผู้บริโภคท่ี
เปล่ียนไปได้ และสามารถแข่งขันไดใ้ นตลาด หรือ ทำอย่างไรจึงสามารถขจัดหรอื ยุติความขัดแย้งระหว่างฝ่าย
ตา่ ง ๆ ในกจิ การไดด้ ้วยกระบวนการมสี ่วนร่วมในการบรหิ ารจดั การ
3. การวเิ คราะหส์ ถานการณ์
เม่ือระบุปัญหาได้อย่างชัดเจนแล้ว ผู้เรียนหรือผู้รับการฝึกอบรมควรทบทวนสถานการณ์ท้ังในมุม
กว้าง ได้แก่ สถานการณ์ภายนอกที่เก่ียวข้อง เช่น สภาพสังคม ประชากร เศรษฐกิจ เทคโนโลยี ตลอดจน
การเมือง กฎหมายและข้อบังคับต่าง ๆ รวมทั้งในมุมแคบ ได้แก่ สถานการณ์ภายใน ได้แก่ โครงสร้างการ
บริหารงาน ตำแหน่งการบริหาร บทบาทและหน้าท่ี บรรยากาศและวัฒนธรรมในองค์กรและการทำงาน
กระบวนการและวธิ กี ารทำงาน การใช้ข้อมลู เพ่อื การตัดสนิ ใจ รวมตลอดจนภาวะผ้นู ำขององค์กร

7-การยกระดบั นวัตกรรมการตลาดและความสามารถในการแข่งขนั ของกลุม่ วิสาหกิจขนาดกลางและขนาดยอ่ มดา้ น
ผลติ ภณั ฑ์เกษตรแปรรูปประเภทอาหารดว้ ยเทคโนโลยดี ิจิตัล

ในการวิเคราะห์สถานการณ์น้ีผู้เรียนอาจใช้ตัวแบบการวิเคราะห์จุดเด่น จุดด้อย (Strength +
Weakness) คือ การวิเคราะห์สถานการณ์ภายในกิจการและโอกาสและอปุ สรรค (Opportunity + Threat)
ซ่งึ กค็ ือ การวิเคราะหส์ ถานการณภ์ ายนอกกิจการ รวมทั้งหมดเรียกวา่ การวเิ คราะห์ SWOT

การวิเคราะห์ SWOT ท่ีดนี ั้นควรจัดหัวข้อซง่ึ แสดงลำดบั ความสำคัญมากไว้เป็นประเดน็ นำเสนอไว้
ก่อนและประเด็นสำคัญรองลงไป ตามลำดับ และเขียนประเด็นให้ชัดเจนและสามารถเข้าถงึ ได้ง่ายในทันทีท่ีมี
อย่อู ยา่ งจำกดั โดยเฉพาะขอ้ มูลและข้อเทจ็ จริงได้ จะมปี ระโยชน์อย่างยิง่ ในตอนตอ่ ไป ดงั ตารางท่ี 1

ตารางที่ 1 การวิเคราะห์ SWOT

OT โอกาส (O) อปุ สรรค (T)

SW
จุดเดน่ (S)

จุดดอ้ ย (W)

4. กำหนดวัตถุประสงคแ์ ละหรอื เป้าหมายทเี่ ช่ือมโยงกับการตัดสนิ ใจ
เมื่อผู้เรียนหรือผู้รบั การฝกึ อบรมไดก้ า้ วเดินมาถึงข้นั ตอนน้ีแล้ว ขอ้ เทจ็ จรงิ และรายละเอียดในขั้นท่ี

2 และ 3 จะสามารถทำให้ผู้เรียนสามารถเขียนวัตถุประสงค์และหรือเป้าหมายท่ีเช่ือมโยงกับการตัดสินใจใน
ด้านการบริหารจัดการไดอ้ ย่างชัดเจน หากปัญหานั้น คือ ทำอย่างไรจึงพัฒนาสินค้าของกิจการให้ตอบสนอง
ความต้องการของผู้บริโภคท่ีเปลี่ยนไปได้และสามารถแข่งขันในตลาด โดยนำเอาจุดเด่น ๆ และโอกาสมา
“คิด” “หลอมรวม” อยา่ งกลมกลนื ซง่ึ อาจจำแนกเป็นวัตถปุ ระสงค์ 2 ประการ ไดแ้ ก่

1. เพ่อื พัฒนาและสร้างจุดเดน่ ของสนิ ค้าให้ผบู้ รโิ ภคยอมรับอย่างต่อเน่ือง
2. เพอื่ สรา้ งความจงรกั ภกั ดีต่อตราสินคา้ ของกจิ การเหนอื กว่าคแู่ ข่งขนั

8-การยกระดบั นวัตกรรมการตลาดและความสามารถในการแขง่ ขันของกลุม่ วิสาหกจิ ขนาดกลางและขนาดยอ่ มด้าน
ผลติ ภณั ฑ์เกษตรแปรรูปประเภทอาหารด้วยเทคโนโลยีดจิ ติ ัล

จากวตั ถุประสงค์ 2 ประการข้างตน้ อาจนำมาซง่ึ การกำหนดเปา้ หมายในด้านการพัฒนาและสรา้ ง
จดุ เด่นของสินค้าว่าจะมุ่งกลุ่มสินค้าใดก่อน มุ่งกล่มุ เป้าหมายใด จำนวนมากน้อยเพียงใด ภายในระยะเวลาใด
และสร้างความภักดีต่อตราสินค้าของกิจการเกิดจากกลไกหรือกลยุทธ์การบริหารจัดการใดบ้าง มุ่ง
กลุ่มเป้าหมายใดก่อน-หลัง มากน้อยเพยี งใด ในระยะเวลาใด และใครเปน็ ค่แู ข่งขันทางตรงและทางอ้อม เปน็
ต้น นน่ั คือ ระบุประเดน็ สำคญั ที่เชื่อมโยงดงั ต่อไปน้ี

- อะไรคือปัจจัยทนี่ ำไปสคู่ วามสำเรจ็ (Key Success Factor; KSFs) สำหรบั กิจการ
- กิจการมีการดำเนนิ งานอยา่ งไรหรอื ฝ่ายบรหิ ารจดั การพงึ พอใจผลงานในอดตี และปัจจุบันไหม
- แนวโนม้ ของอตุ สาหกรรมที่กจิ การดำเนินอย่เู ป็นอยา่ งไร
- อะไรเปน็ ปัญหาสำคญั ทกี่ ิจการเผชิญและตอ้ งทำการตดั สินใจ
5. กำหนดทางเลอื กที่เปน็ ไปได้
ผู้เรียนหรือผู้รับการฝึกอบรมควรประมวลหลักการ แนวคิดและความรู้เทียบกับการบริหารจัดการ
ท่เี กีย่ วข้องกับกรณีศึกษาภายใต้ขั้นตอนที่วิเคราะหผ์ า่ นมาแล้วอยา่ งรอบคอบแลว้ นำเสนอแนวทางการเลือกท่ี
เป็นไปได้เท่าท่ีสามารถกระทำได้โดยพิจารณาของข่ายของประเด็น วัตถุประสงค์ และเป้าหมายในการ
ตดั สนิ ใจ เงือ่ นไขด้านเวลา ด้านค่าใช้จ่าย ตลอดจนข้อจำกัดดา้ นบุคลากรประกอบกับทางเลือกท่กี ำหนดขนึ้ น้ี
ควรกำหนดอย่างมีความคิดสร้างสรรค์ (Creatively) และมีจินตนาการ (Imagination) ให้เกิดการแก้ปัญหา
หรือตัดสินใจของผู้ที่เกี่ยวข้อง จำนวนทางเลือกท่ีกำหนดข้ึนต้องมีโอกาสตอบวัตถุประสงค์ข้างต้นหรืออย่าง
น้อยต้องอยู่ในวิสัยที่ฝ่ายบริหารและผู้ท่ีเกี่ยวข้องสามรถนำไปประยุกต์ใช้ได้ อย่างไรก็ตาม ผู้เรียนหรือผู้รับ
การฝึกอบรมควรทำการตรวจสอบบทบาทของตนและกลุ่มว่าอยู่ในบทบาทใด มีหน้าที่เช่นไร ทำการ
เสนอแนะหรอื ทำการตัดสินใจภายใต้เง่ือนไขดา้ นเวลา งบประมาณ และขอ้ จำกัดใดบ้างจากกรณีศกึ ษา
6. ประเมนิ ผลแตล่ ะทางเลอื ก
1. เม่ือมีการเสนอทางเลือก (Alternatives) ซึ่งแน่นอนเพ่ือให้ผู้เรียนหรือผู้รับการฝึกอบรม
ตัดสินใจจากทางเลือกท่ีกำหนดข้ึนทั้งหมด ซึ่งควรจำกัดทางเลือกที่เด่น ๆ 3-4 ทางเลือก โดยพยายามจัด
ทางเลือกทเี่ ป็นไปไดย้ ากหรอื ยุง่ ยากในการนำไปปฏิบัตหิ รอื เก่ียวข้องกบั ความเส่ียงภายนอกทม่ี ักจะควบคุมได้
ยากออกไปให้ได้มากที่สุด และเหลือไวเ้ พียงทางเลอื กทีเ่ หมาะสมและอาจตอบโจทย์ตามทก่ี รณีศกึ ษากำหนด
การทำการประเมินทางเลือกแต่ละทางน้ีอาจทำได้โดยการระบุข้อดี (Pros) อันเป็นประโยชน์ที่
กิจการพึงได้รับจาการตัดสินใจเลือกทางเลือกนั้น ๆ และตรงข้ามก็ควรระบุข้อเสีย (Cons) ซ่ึงเป็นปัจจัยเสี่ยง
หรือผลกระทบดา้ นลบตอ่ กิจการและบุคคลทเ่ี ก่ยี วข้องทัง้ ในระยะสนั้ และระยะยาว
2. การใช้การวิเคราะห์เชิงปริมาณ (Quantitative Analysis) อาศัยความรู้ด้านเทคนิคการ
วเิ คราะห์เชงิ ปริมาณในการบริหารจัดการ ได้แก่ การวเิ คราะห์จุดคุ้มทุน อัตราผลตอบแทนภายใน ระยะเวลา

9-การยกระดับนวตั กรรมการตลาดและความสามารถในการแขง่ ขันของกลมุ่ วสิ าหกจิ ขนาดกลางและขนาดย่อมด้าน
ผลิตภัณฑเ์ กษตรแปรรปู ประเภทอาหารด้วยเทคโนโลยดี ิจติ ัล

คืนทุน การวิเคราะห์อุสงค์-อุปทาน การวิเคราะห์อัตราส่วนทางการเงิน การวิเคราะห์ความเส่ียงการลงทุน
การวเิ คราะหป์ ระโยชน์และตน้ ทนุ เปน็ ตน้

ข้อเสนอแนะท่ีจำเป็นในการประเมินทางเลือก ได้แก่ การอาศัยความเส่ียง (Risk) หรือความไม่
แน่นอนมาประกอบโดยอาจระบุเป็น 3 สถานการณ์ ได้แก่ สถานการณ์แย่ (Perismatic) สถานการณ์ปกติ
(Normal) และสถานการณ์เด่น (Optimistic) รวมท้ังพิจารณาปัจจัยภายในกิจการ อาทิ ทรัพยากร
วัฒนธรรม บรรยากาศขององค์กร ตลอดจนวัตถุประสงค์และเป้าหมายของกิจการมาใช้พิจารณา
ประกอบดว้ ยดงั ตารางท่ี 2

ตารางท่ี 2 การกำหนดและประเมนิ ทางเลอื ก

ทางเลือกที่ 1 ทางเลือกท่ี 2 ทางเลือกท่ี 3

ขอ้ ดี 1. 1. 1.
2. 2. 2.
3. 3. 3.

ขอ้ เสยี 1. 1. 1.
2. 2. 2.
3. 3. 3.

เกณฑ์ในการตัดสินใจ 1.
2.
3.

7. เลือกทางเลือกท่เี หมาะสมภาย
การเลือกอย่างรอบคอบครบถ้วนแล้วเป็นหน้าท่ีของผู้เรียนหรือผู้เข้ารับการฝึกอบรมที่จะแสดง

ความสามารถท่ีสำคัญในการตัดสินใจเลือกทางเลือกใดทางหน่ึงเฉกเช่นเดียวกับผู้บริหาร โดยพยายามใช้
ข้อมูลท่ีประเมินจากข้ันท่ีผ่านมาร่วมกับวิจารณญาณในเชิงตรรกะและเหตุผล ซึ่งมิได้ถูกครอบงำด้วย
กระบวนการ “ออกเสียง” อาจนำมาซ่ึงความไม่สมเหตุสมผลในการตัดสินใจ โดยพยายามเช่ือมโยงผลที่
เกิดขึ้นท้ังในระยะสั้นและระยะยาวร่วมกับเง่ือนไขและข้อจำกัดท่ีมีอยู่จะทำให้สามารถตัดสินใจเลือก
ทางเลือกทเี่ หมาะสมได้

10-การยกระดบั นวตั กรรมการตลาดและความสามารถในการแขง่ ขันของกลมุ่ วิสาหกิจขนาดกลางและขนาดยอ่ มดา้ น
ผลิตภัณฑเ์ กษตรแปรรปู ประเภทอาหารด้วยเทคโนโลยีดจิ ิตลั

8. เสนอแผนการนำไปปฏบิ ัติ
มคี วามจำเป็นอย่างยง่ิ ในการแปลงแนวคิดไปสู่การปฏิบตั ิจริง โดยผู้เรียนหรือผู้เข้ารับการฝึกอบรม

ต้องนำเสนอแผนการนำไปปฏิบัติ (Implementation Plan) จากทางเลือกที่เหมาะสมที่สุดท่ีได้เลือกไว้แล้ว
โดยระบุประเด็นต่อไปน้ี

- ระบกุ ิจกรรมและข้นั ตอนการดำเนนิ งานที่ครอบคลมุ ทางเลือกและเป็นไปไดท้ ้ังหมด
- โครงสรา้ งองค์การหรือหน่วยงานและผ้ทู เี่ กี่ยวข้องในการดำเนินกจิ กรรมตามทางเลือกน้ัน ๆ
- ระบุขอบเขตเวลา เงนิ และทรพั ยากรท่จี ำเปน็ ที่ตอ้ งใช้
- ประเมนิ การตัวเลขทางการจดั การ ไดแ้ ก่ ยอดขาย ส่วนครองตลาด ต้นทนุ และกำไร เป็นต้น
9. เสนอแผนการประเมนิ ผล
เมื่อผู้เรียนหรือผู้เข้ารับการฝึกอบรมได้เสนอแผนการนำไปปฏิบัติอย่างสมบูรณ์แล้ว ควรกำหนด
แนวทางการประเมินผลเม่ือได้นำแผนนั้นไปปฏิบัติว่าต้องการผลผลิต (Output) หรือผลลัพธ์ (Outcome)
อะไร น่ันคอื ระบุว่าจะวดั ความสำเร็จจากประเดน็ ใดบา้ ง
- ปัจจยั นำเข้า ไดแ้ ก่ คุณภาพของวัตถุดิบ ทรพั ยากรมนษุ ย์ และความรว่ มมอื ของ
ซพั พลายเออร์ (Supplier) เป็นต้น
- กระบวนการ ได้แก่ กระบวนการแปลงสภาพ กระบวนการให้บริหาร กระบวนจัดหา/ จัดซื้อ
วตั ถุดบิ เป็นตน้
- ปัจจัยผลผลิตและผลลัพธ์ ได้แก่ กำไร ต้นทุน ยอดขาย ความคุ้มค่าทางเศรษฐกิจ ความสามารถ
ในการแข่งขัน การเติบโตของมูลค่าต่าง ๆ รวมทั้งความพึงพอใจของผู้บริโภค ผู้ผลิต หรือผู้จัดจำหน่าย รวม
ตลอดจนผู้มสี ว่ นไดส้ ่วนเสียของกิจการด้วย
10. นำเสนอรายงานกรณศี กึ ษา
ความเป็นอย่างย่ิงที่ผู้เรียนและผู้เข้ารับการฝึกอบรมต้องส่ือสารไปยังผู้สอนหรื อกรรมการท่ีถูก
แต่งตั้งขึ้นเพ่ือรับฟังแนวทางในการแก้ปัญหาของกลุ่มที่ได้พากเพียรและดำเนินการวิเคราะห์และเสนอ
แนวทางตลอดจนแผนต่าง ๆ จากกรณีศึกษานั้น ๆ โดยสามารถแบ่งประเภทการนำเสนอรายงานเป็น 2
รปู แบบ คอื
1.รูปแบบการเขียนรายงาน ด้วยองค์ประกอบด้านเน้ือหาของกรณีศึกษาที่แตกต่างกันไปตาม
บทบาทและหน้าที่ของผู้นำการวิเคราะหก์ รณีศึกษา อย่างไรกต็ าม โครงสร้างและส่วนประกอบท่ีสำคัญท่ีตอ้ ง
มีในรายงานกรณศี กึ ษา

1. ส่วนนำพนื้ ฐาน
1.1 ปก ประกอบด้วย ขอ้ กรณศี กึ ษา ผ้จู ดั ทำ นำเสนอตอ่ ใคร
1.2 สารบัญ ประกอบด้วย สารบญั เนอ้ื หา ภาพ และตารางท่ีมี

11-การยกระดับนวัตกรรมการตลาดและความสามารถในการแขง่ ขันของกลุ่มวิสาหกจิ ขนาดกลางและขนาดยอ่ มด้าน
ผลิตภณั ฑ์เกษตรแปรรปู ประเภทอาหารด้วยเทคโนโลยดี จิ ิตัล

2. สว่ นเนอ้ื หา
2.1 การวิเคราะห์สถานการณ์ ประกอบด้วยการวิเคราะห์ SWOT ในประเด็นที่เกี่ยวข้อง

ต่อไปนี้
- สภาวะเศรษฐกจิ ในปจั จุบนั และอนาคต ตัวเลขทางเศรษฐกิจตา่ ง ๆ
- สภาพสงั คมและผ้บู ริโภครวมถงึ ตลาด
- สภาพแวดล้อมด้านเทคโนโลยี การพัฒนาระบบและอุปกรณ์ทางเทคโนโลยี
- สภาพทางประชากร แนวโนม้ ดา้ นการหดและขยายตวั ของประชากรเป้าหมาย
- สภาพด้านการเมือง กฎระเบียบข้อบังคับต่าง ๆ เสถียรภาพทางการเมือง รูปแบบการค้า

ภายใตก้ ฎระเบยี บข้อบังคบั ท่มี ีอยแู่ ละแนวโนม้ ท่ีอาจเกดิ ขนึ้ ได้เปรียบ/ เสยี เปรยี บ ในการแข่งขนั
- สภาพบรรยากาศขององค์กร วัฒนธรรมองค์กร
- ภาวะผนู้ ำ วิธี และรปู แบบการบริหารจัดการ
- รปู แบบ กระบวนการ และผลการดำเนนิ งานทงั้ ในแง่เชงิ ปริมาณและคณุ ภาพ
2.2 ระบุปัญหาที่ต้องตัดสินใจในรูปประโยคคำถามหรือประโยคบอกเล่า โดยอธิบายถึง

ที่มาและสาเหตุรวมท้ังอาการของปัญหาที่เกิดข้ึน การระบุปัญหาอาจทำไดโ้ ดยระบุปัญหาหลัก 2-3 ประการ
แล้วแยกประเด็นออกไปเป็นปัญหาย่อย ๆ ก็ได้

2.3 กำหนดวัตถุประสงค์และหรือเป้าหมายที่เชื่อมโยงกับการตัดสินใจ โดยจะต้อง
กำหนดใหส้ อดคลอ้ งและรับกบั ปญั หาที่ระบุไวแ้ ลว้ อาจเขยี นเป็นข้อ ๆ หรอื อธิบายเปน็ ขอ้ ความกไ็ ด้

2.4 ระบุทางเลือกที่เป็นไปได้ โดยการเขียนหัวข้อและประเด็นทางเลือกท่ีเป็นไปได้ในการ
กำหนดแนวทางตัดสนิ ใจอย่างครอบคลมุ และครบถ้วน

2.5 ประเมินทางเลือก โดยหยิบทางเลือกท้ังหมดที่เป็นไปได้มาทำการหาข้อดี-ข้อเสีย
รวมท้ังอาศัยการวิเคราะห์เชิงปริมาณดังได้กล่าวไว้แล้วสนับสนุนและลดทอนในแต่ละทางเลือก ซ่ึงอาจ
นำเสนอในรปู ตาราง แผนภาพ แผนภูมทิ ่ีสื่อความหมายได้ชัดเจน

2.6 ระบุทางเลือกท่ีเหมาะสม เขียนทางเลือกท่ีเหมาะสม พร้อมยกผลการประเมินและยก
เหตุผลทางการบริหารจดั การมาสนับสนุนการตัดสินใจเลือกแนวทางดงั กล่าว

3. ส่วนแผน ประกอบด้วย
3.1 แผนการนำไปปฏิบัติ ผู้เรียนต้องจัดทำแผนท่ีทางเลือกท่ีเหมาะสมดังกล่าวไปปฏิบัติ

โดยระบหุ นา้ ที่ กจิ กรรม ความรับผิดชอบ ระยะเวลา เงิน รวมตลอดจนทรพั ยากรท่ีจำเป็น
3.2 แผนการประเมินผล การประเมินผลกระทำได้โดยการเขียนเป็นแผนที่กำกับด้วย

วิธีการประเมินผลตามวตั ถุประสงคแ์ ละหรือเปา้ หมายในการแกป้ ัญหาของกรณศี ึกษานั้น

12-การยกระดับนวตั กรรมการตลาดและความสามารถในการแขง่ ขันของกลมุ่ วสิ าหกจิ ขนาดกลางและขนาดย่อมด้าน
ผลติ ภัณฑเ์ กษตรแปรรูปประเภทอาหารดว้ ยเทคโนโลยีดจิ ติ ัล

4. ภาคผนวก ประกอบด้วยตัวเลข แผนภาพ แผนภูมิ เพื่อประกอบความสมบูรณ์ของ
ทางเลือก

2. รูปแบบการรายงานการบรรยาย ด้วยเทคนิคการนำเสนอท่ีเหมาะสมในการสื่อสารให้
ผู้เกี่ยวข้องได้เข้าใจถึงกระบวนการ/ วิธีการ ตลอดจนแนวทางในการแก้ปัญหาจากกรณีศึกษาจะช่วยให้
ผู้เรียนและผู้ที่เก่ยี วข้องได้เข้าใจและสามารถใช้ผลการนำเสนอเป็นข้อมูลที่สำคญั ประกอบการตดั สินใจ โดยมี
องค์ประกอบดา้ นเน้ือหาการนำเสนอดังกล่าวแล้วข้างต้นอย่างครบถ้วนผสมผสานกับเทคนิคการนำเสนอที่มี
การเตรียมความพร้อมมาเป็นอย่างดีภายใตข้ ้อจำกัดด้านเวลาย่อมส่งผลทำให้เกดิ ความน่าสนใจและตระหนัก
ในการใชก้ รณีศึกษาเพ่อื วเิ คราะหแ์ ละหาคำตอบในดา้ นการบริหารจัดการอยา่ งมีประสทิ ธิภาพ

13-การยกระดบั นวตั กรรมการตลาดและความสามารถในการแข่งขนั ของกลุ่มวิสาหกจิ ขนาดกลางและขนาดยอ่ มดา้ น
ผลติ ภัณฑ์เกษตรแปรรูปประเภทอาหารดว้ ยเทคโนโลยีดจิ ติ ัล

ลำแต้ๆ……..ก๋ินนำ้ พริกคโี ต………………….

โดย รองศาสตราจารย์ ดร. วุฒชิ าติ สนุ ทรสมัย*
คณะบริหารธรุ กิจ
มหาวทิ ยาลยั บรู พา

14-การยกระดบั นวตั กรรมการตลาดและความสามารถในการแขง่ ขนั ของกลมุ่ วสิ าหกจิ ขนาดกลางและขนาดย่อมดา้ น
ผลติ ภัณฑเ์ กษตรแปรรูปประเภทอาหารดว้ ยเทคโนโลยดี ิจิตัล

ม้ือเช้า….อันประกอบด้วยสรรพสิ่งอุดมไปด้วยสรรพประโยชน์ของอาหารถิ่น…ชาวเหนือ

หากขาดน้ำพริกเปรยี บเสมอื นขาดรสชาติอาหารพนื้ เมือง……… หมเู่ ฮายินด…ี .

อาหารถิ่นหรือพ้ืนเมืองถือได้ว่าเป็นรูปแบบหนึ่งของวัฒนธรรม ที่แสดงให้เห็นถึงอัตลักษณ์ของ
ชุมชน ในท้องถ่ินน้ันๆ อาหารพื้นเมืองเหนือเป็นอาหารท่ีมีเอกลักษณ์และรสชาติท่ีโดดเด่น อีกทั้งยังมี
ส่วนประกอบของสมุนไพรที่มีประโยชน์ต่อสุขภาพ เป็นท่ีนิยมและเป็นที่รู้จักอย่างแพร่หลายของคนเมือง
และแขกผู้เย่ียมเยือน จากการรวมกลุ่มวิสาหกิจชุมชนกลุ่มทำขนมจีนบ้านบวกเปา อำเภอสันทราย จังหวัด
เชียงใหม่ ที่เร่ิมต้นจาก การผลิตและจัดจำหน่ายเส้นขนมจีน ได้มีการพัฒนาต่อยอดผลิตภัณฑ์น้ำพริก
พืน้ เมืองเหนือแปรรูป โดยจดทะเบียนเป็นห้างหุ้นส่วนจำกัดเชียงใหม่ล้านนาด ภายใต้ชอื่ ตราสินค้า “แม่อำ
พร” เพื่อ ตอบสนองความต้องการของผู้บริโภค ด้วยความต้องการของตลาดและผู้บริโภคท่ีมีความนิยม
ประกอบอาหารรับประทานเอง ตลอดจนกระแสการบริโภค อาหารเพ่ือสุขภาพ ทางผู้ประกอบการจึงได้
พฒั นาผลิตภัณฑ์น้ำพริกพ้นื เมอื งแปรรูปหลายชนิด อาทิเชน่ น้ำพริกข้าวซอย นำ้ พริกแกงฮังเล น้ำพริกนำ้ ยา
เป็นต้น โดยมีวัตถุดิบที่เป็นพืชสมุนไพรท่ีสำคัญได้แก่ ขม้ินชัน (Turmeric) ซึ่งมีสรรพคุณ ในการบรรเทา
อาการแน่นจุกเสียด ท้องอืด ท้องเฟ้อ และมีฤทธิ์ทางเภสัชวิทยาโดยมีฤทธิ์ต้านการเกิดแผลในกระเพาะ
อาหาร และลำไส้ ต้านการอักเสบและต้านอนุมูลอิสระ อีกท้ังยังมีฤทธิ์ต้านการเกิดโรคความจำเส่ือมและ
อาการซึมเศร้าได้อกี ด้วย (ฉัตรชัย สวสั ดไิ ชย, 2016)

ด้วยข้อจำกัดในการวิธีการปรุงอาหารพื้นเมืองแบบแปรรูปน้ี ทำให้ไม่ง่ายนักที่ผู้บริโภคและ
นักท่องเที่ยวท่ีซ้ือผลิตภัณฑ์น้ำพริกพ้ืนเมืองแปรรูปจะสามารถนำไปปรุงทานด้วยตนเอง อีกท้ังผู้บริโภค
บางส่วนยังมีความกังวลในเรื่องของส่วนผสมอันประกอบด้วย เครื่องปรุงรส ท่ีอาจส่งผลกระทบต่อสุขภาพ
ในการบริโภคไดแ้ ก่ อาจทำให้น้ำหนักเกินถ้าบริโภคมากเกินไป หรืออาจมีส่วนผสมจากแป้งและน้ำตาล จน
ไม่จัดเปน็ อาหารเพื่อสขุ ภาพ จึงทำให้จัดจำหน่ายไดใ้ นตลาดแคบๆ

น้องเอ ในฐานะลูกสาวของแมอ่ ำพรต้องการสบื ทอดตำนานและสูตรนำ้ พริกพ้นื เมอื งแปรรปู ใหย้ ังคง
รักษาอัตลักษณ์และเอกลักษณ์ด้วยภูมิปัญญาของน้ำพริกน้ี และด้วยเป็นคนรุ่นใหม่เจน Z จึงพยายามหา
หนทางในการขยายตลาดน้ำพริกพื้นเมืองแปรรูปน้ีให้กว้างขวางในกลุ่มต่างๆ เพ่ิมขึ้นจากเดิมในการช่วย
ส่งเสริมการจัดจำหน่ายผลิตภัณฑ์น้ำพริกพื้นเมืองแปรรูปที่มีวัตถุดิบจากสมุนไพรขมิ้นชัน เพื่อช่วยส่งเสริม
การมีรายได้และการมีงานทำของ คน ในชุมชน ตลอดจนเป็นการส่งเสริมการประชาสัมพันธ์วัฒนธรรมการ
รับประทานอาหารพ้ืนเมือง ภาคเหนือที่มีรสชาติอร่อย และมีประโยชน์ด้วยสรรพคุณจากพืชสมุนไพรอย่าง
เมนูข้าวซอย แกงฮงั เล ท่ีเปน็ ท่นี ิยมให้กับผูบ้ ริโภคนอกเขตพ้ืนที่ภาคเหนือและชาวตา่ งชาติ

น้องเอ จึงได้ปรึกษากับบิดาที่เป็นนักคิดและชอบประดิษฐ์คิดค้นสิ่งใหม่ๆ โดยน้องเอได้ท้าทายให้

15-การยกระดับนวัตกรรมการตลาดและความสามารถในการแขง่ ขันของกล่มุ วิสาหกจิ ขนาดกลางและขนาดย่อมด้าน
ผลติ ภัณฑ์เกษตรแปรรปู ประเภทอาหารดว้ ยเทคโนโลยีดิจติ ลั

บิดาช่วยคิดค้นโดยนำสูตรน้ำพริกแกงแบบด้ังเดิมของคุณแม่อำพร มายกระดับด้วยการแปรรูปลักษณะ
น้ำพริกท่ีเป็นของเหลวหนืดๆ ท่ีจะบริโภคด้วยการป้ายหรือคลุกกับอาหารหรือข้าวหรือขนมจีนเพื่อ
รับประทาน (Chili paste) โดยการแปรรูปเป็นผงที่สกัดเอาน้ำออก พ่วงด้วยการลดปริมาณแปง้ และน้ำตาล
โดยใช้วัสดุทดแทนความหวาน และใช้สมุนไพรที่ทดแทนแป้งได้โดยปราศจากพลังงานโดยมีรสชาติไม่
แตกต่างจากเดิม กอรปกับทางกิจการมีนักวิจัยจากสถาบันการศึกษาเข้ามาช่วยในการพัฒนาตัวผลิตภัณฑ์
และบรรจภุ ัณฑ์แบบใหมท่ ีส่ ามารถรกั ษารสชาตแิ ละความสดใหมข่ องนำ้ พรกิ แกงแบบด้งั เดิม

จากโจทย์ที่บิดาของน้องเอได้รับมา เขาจึงนำประเด็นดังกล่าวไปพูดคุยกับนักวิจัยจาก
สถาบันการศึกษา จึงได้แนวคิดที่จะพัฒนาผลิตภัณฑ์และบรรจุภัณฑ์ใหม่ โดยเสนอแนวคิดด้านนวัตกรรม
ดังกล่าวแก่น้องเอ ซึ่งน้องเอกก็ยอมรับแนวความคิดดังกล่าวแต่ยังสงสัยและมีคำถามเกิดข้ึนมากมาย ด้วย
ผลิตภัณฑ์และบรรจุภัณฑ์แบบใหม่จึงเป็นนวัตกรรมผลิตภัณฑ์ที่ใช้นวัตกรรมบรรจุภัณฑ์ที่เรียกว่า บรรจุ
ภัณฑ์อัจฉริยะ (Smart Packaging) สามารถแสดงคิวอาร์โค้ต (QR Code) บนซองบรรจุภัณฑ์ได้อย่างไร
เพ่อื ให้ ผู้บริโภคสามารถสแกนเพ่ือรับทราบถึง ส่วนประกอบวัตถุดิบของผลิตภัณฑ์ท่ีมีคุณภาพ และขั้นตอน
การปรุงอาหารอย่างง่ายและยังสามารถปรุงอาหารรับประทานได้ด้วยตนเอง ในการนำเสนอผลิตภัณฑ์และ
บรรจุภัณฑ์ใหม่นี้จะใช้รูปแบบคลิปวิดีโอ (VDO Clip) อีกทั้งยังสามารถสแกนเพ่ือเชื่อมต่อกับไลน์แอด
(Line) ของทางผู้ผลิต เพื่อสอบถามข้อมูลผลิตภัณฑ์และสามารถสั่งซ้ือสินค้าเพิ่มเติมได้ในครั้งต่อไปได้
อย่างไร คำถามเหล่านี้จะสะท้อนถึงผลสำเร็จของโครงการจะช่วยส่งเสริมมูลค่าเพม่ิ ทางการตลาดผลิตภัณฑ์
น้ำพริกพ้ืนเมอื งแปรรูปซง่ึ มีวัตถดุ ิบจากพชื สมนุ ไพร โดยสร้างให้เกดิ การมรี ายได้และการมีงาน ทำของคนใน
ชุมชน ตลอดจนเป็นการ สนับสนุนการใช้นวัตกรรมเพ่ือเป็นการส่งเสริมการตลาดและสร้างเครือข่ายความ
ร่วมมอื ท้ังชุมชน ผ้ปู ระกอบการ ภาคอตุ สาหกรรมและภาคการศกึ ษาไดอ้ ย่างเปน็ รปู ธรรม

ชูนวัตกรรมอาหารพ้ืนบ้าน

น้องเอจึงได้ว่าจ้างทีมงานการตลาดดิจิทัลที่เป็น Start-Up ในพื้นท่ีช่ือกิจการ Innomart ในการ
วางแผนและดำเนินกิจกรรมทางการตลาดดิจิทัลให้โดยยึดหลักแนวคิดในการใช้นวัตกรรมผลิตภัณฑ์และ
บรรจุภัณฑ์แบบใหม่จึงเป็นนวัตกรรมผลิตภัณฑ์ท่ีใช้นวัตกรรมบรรจุภัณฑ์ท่ีเรียกว่า บรรจุภัณฑ์อัจฉริยะ
(Smart Packaging) นี้ บริษัท Innomart ไดน้ ำเสนอแนวทางในการพัฒนานวัตกรรมดงั กล่าวและกิจกรรม
การตลาดที่จะสามารถสรา้ งความแตกตา่ งจากผลิตภณั ฑ์ บรรจุภณั ฑแ์ ละรูปแบบการตลาดออนไลนแ์ บบเดิม
ดังตารางที่ 1

16-การยกระดับนวตั กรรมการตลาดและความสามารถในการแขง่ ขันของกลุ่มวิสาหกิจขนาดกลางและขนาดยอ่ มด้าน
ผลติ ภณั ฑเ์ กษตรแปรรูปประเภทอาหารด้วยเทคโนโลยีดิจิตลั

ตารางที่ 1 ความแตกต่างระหวา่ งสง่ิ ท่ีมีอยูแ่ ล้วในปัจจุบนั กบั แนวคดิ นวตั กรรมและเทคโนโลยี

ดจิ ิทัลท่ใี ช้

รายการ สิ่งท่มี อี ยู่แล้วในปจั จบุ ัน นวัตกรรมและเทคโนโลยีดจิ ิทลั ที่ใช้

ผลติ ภัณฑ์ รูปลกั ษณะนำ้ พริกทเ่ี ปน็ รูปลกั ษณะนำ้ พรกิ ที่เป็นผงละเอยี ดและละลายในนำ้ ได้

ของเหลวหนืดๆทีใ่ ชป้ ้ายหรือคลกุ (Dissolvable Powder) ลดปริมาณแป้งและน้ำตาลโดยใช้

กบั อาหารหรอื ข้าวเพื่อ วสั ดทุ ดแทนความหวาน และสมุนไพรท่ที ดแทนแป้งได้โดย

รับประทาน (Chili paste) ปราศจากพลงั งานใชผ้ สมเป็นเครื่องปรุงกบั อาหารหรอื

ขนมจนี ขา้ วเพอ่ื รับประทาน

บรรจุภณั ฑ์ ซองบรรจุภัณฑท์ ี่แสดง รายการ ซองบรรจภุ ณั ฑท์ แ่ี สดงรายการส่วนประกอบวัตถุดิบและ
อัจฉรยิ ะ ส่วนประกอบวัตถุดบิ และ ข้ันตอนการปรงุ อาหารดว้ ยการใช้เทคโนโลยคี วิ อาร์โค้ต (QR
(Smart ขน้ั ตอนการปรงุ อาหารซงึ่ มี Code) ทผ่ี ู้บรโิ ภคสามารถสแกน และเชือ่ มต่อกับคลิปวดิ ีโอ
Packaging) ตวั อักษรทมี่ ีขนาดเล็กมาก ทำให้ (VDO Clip) ทเี่ ผยแพรอ่ ยใู่ นสอ่ื สังคม ออนไลนป์ ระเภท
ยากต่อการอ่านและความเขา้ ใจ YouTube Chanel ของทางผลติ ภัณฑ์ เพื่อใชใ้ นการส่ือสาร
ถึง ขน้ั ตอนการประกอบอาหาร ได้โดยตรงกบั ผบู้ ริโภคทกุ สถานที่

การตลาด ใช้เพจ Facebook ทมี่ ีเนอื้ หา ใช้การบรู ณาการการใชส้ ่ือสังคม ออนไลน์ดว้ ยแพลตฟอรม์
ออนไลน์
สว่ นใหญเ่ ป็นรปู ภาพอาหารท่ี ทีผ่ บู้ รโิ ภคเปดิ รบั อย่างหลากหลาย ได้แก่ เพจ Facebook
(Online
Marketing) ปรงุ สำเร็จแล้ว และตัวหนังสือ ท่ี เปน็ ส่อื หลกั ท่ีมเี นือ้ หา ส่วนใหญเ่ ปน็ รปู ภาพอาหารที่ปรงุ

มีรายละเอียดเยอะเกนิ ไป สำเร็จแลว้ และตวั หนังสอื ทมี่ รี ายละเอยี ดอยา่ งเหมาะสม

ใช้การเผยแพรค่ ลิปวดี ิโอแสดงวิธีการปรงุ อาหารผ่านทาง

YouTube และชอ่ งทางการติดตอ่ ผผู้ ลิตผา่ นทาง Line@

หรือ Line OA เพอ่ื สอบถามข้อมลู และสัง่ ซื้อสินคา้ โดย

ผสมผสานเปน็ ช่องทางการตลาดและชอ่ งทางการสอ่ื สารกับ

ผู้บริโภคและยงั ใช้ แพลตฟอร์ม Tiktok ในการทำคลปิ วดี ิโอ

ส้นั เพื่อเจาะกลมุ่ ผ้บู รโิ ภคเป้าหมายทเ่ี ป็นเจน Y และ Z

แนวคดิ นวัตกรรมและเทคโนโลยีดิจทิ ลั ที่ใช้

ผลิตภัณฑ์มีการพัฒนาด้านรูปลักษณะน้ำพริกที่เป็นผงละเอียดและละลายในน้ำได้ (Dissolvable
Powder) ลดปริมาณแป้งและน้ำตาลโดยใช้วัสดุทดแทนความหวานและสมุนไพรท่ีทดแทนแป้งได้โดย

17-การยกระดับนวัตกรรมการตลาดและความสามารถในการแข่งขนั ของกลมุ่ วสิ าหกจิ ขนาดกลางและขนาดยอ่ มดา้ น
ผลติ ภณั ฑ์เกษตรแปรรูปประเภทอาหารดว้ ยเทคโนโลยีดจิ ติ ัล

ปราศจากพลังงานใช้ผสมเป็นเครื่องปรุงกับอาหารหรือขนมจีนหรือข้าวเพ่ือรับประทาน จึงเน้นความเป็น

อาหารคีโต (Ketogenic Diet) ในภาวะท่ีร่างกายไม่มีน้ำตาลกลูโคสเพียงพอที่จะใช้เป็นแหล่งพลังงาน

ดังน้ันร่างกายจึงเปล่ียนมาสร้างโมเลกุลของคีโตนระหว่างการสลายไขมัน คีโตนสามารถนำมาใช้เป็น

พลังงานได้และยังมคี ุณสมบัติพิเศษเปน็ แหลง่ พลังงานทดแทนนำ้ ตาลกลูโคสใหก้ ับสมอง ในขณะท่ีกรดไขมัน

ไม่สามารถใช้แทนได้ นอกจากนี้เนื้อเยื่อบางชนิดยังเลือกใช้คีโตนหากมีพร้อมให้ใช้ เช่น กล้ามเนื้อหัวใจจะ

เลอื กใช้คีโตนตัวหน่งึ โดยเฉพาะมาเปน็ พลงั งานเมอ่ื ทำได้ (https://hd.co.th/what-is-a-ketogenic-diet)

สำหรับด้านนวัตกรรมบรรจุภัณฑ์ที่เรียกว่า บรรจุภัณฑ์อัจฉริยะ (Smart Packaging) คือ บรรจุ

ภัณฑ์รูปแบบใหม่ที่เน้นทางด้านความสะดวกสบายต่อการใช้และการเก็บรักษาของผู้บริโภค โดยการ

อ อ ก แบ บ

บรรจุภัณฑ์น้ีมีหน้าที่หลักคือ การปกป้องสี รสชาติ ปริมาณ คุณลักษณะพร้อมท้ังสื่อความของผลิตภัณฑ์

ภายในกับผู้บริโภค ซึ่งบรรจุภัณฑ์อัจฉริยะน้ียังสามารถแบ่งออกได้เป็น 2 กลุ่มหลัก คือ บรรจุภัณฑ์ท่ีมี

ปฏิสัมพันธ์กับผลิตภณั ฑ์ (Active Packaging) เช่น บรรจุภัณฑ์ท่ีควบคุมการเจริญเติบโตของแบคทีเรียหรือ

เชื้อรา เป็นต้น และกลุ่มของบรรจุภัณฑ์ฉลาด (Intelligent Packaging) ซ่ึงประกอบด้วยคุณลักษณะท่ีเป็น

ปจั จัยบ่งช้ี 3 ประการ ได้แก่ เซ็นเซอร์ (Sensors) ตัวบ่งชี้ (Indicators) และข้อมูล (Data Carriers) เพ่ือใช้

ในการสื่อสารกับผู้บริโภค (สมาคมการพิมพ์ไทย, 2018) และยังมีการพัฒนาซองบรรจุภัณฑ์อัจฉริยะ จาก

เดมิ ท่ีมีลักษณะเปน็ ซองพลาสติกแบบใสเปล่ียนซองบรรจุภัณฑม์ าเป็นซองฟอยล์ แบบทบึ แสงทั้งซอง ซึ่งเป็น

ถุงหรือซองทึบที่เป็นบรรจุภัณฑ์ที่มีความทนทาน ทั้งยังเหมาะสำหรับสินค้าที่ต้องเก็บให้พ้นแสงได้ดี

เคลื่อนย้ายสะดวก คงรูป เหมาะสำหรับบรรจุอาหารสำเร็จรูป หรือสินค้าที่ไม่ต้องการให้โดนแสงและกัน

ความช้ืน และยังสามารถสร้างความแตกต่างและเพิ่มมูลค่าให้ตัวสินค้าได้ด้วย โดยหน้าท่ีสำคัญท่ีสุดของ

บรรจุภัณฑ์ก็ คือการปกป้องสินค้าให้อยู่ในสภาพสมบูรณ์ก่อนถึงมือผู้บริโภค และปัจจุบันบรรจุภัณฑ์แบบ

ซองฟอยลห์ รอื อลมู ิเนียมฟอยล์ (Aluminium foil) เป็นบรรจุภัณฑ์ท่นี ยิ มใช้กัน เพ่ือท่จี ะเป็นการยดื อายุการ

เก็บรักษาน้ำพริกแกงให้สามารถไว้ได้นานมากขึ้นกว่า 2 เท่าของระยะเวลาปกติ และยังมีความสะดวกใน

การจดั สง่ สนิ คา้ ไดม้ ากขึ้นอีก ดว้ ยตามภาพที่ 1 และภาพที่ 2

18-การยกระดบั นวตั กรรมการตลาดและความสามารถในการแข่งขันของกลมุ่ วิสาหกจิ ขนาดกลางและขนาดยอ่ มดา้ น
ผลิตภัณฑ์เกษตรแปรรปู ประเภทอาหารด้วยเทคโนโลยีดิจิตลั

ภาพที่ 1 คุณลักษณะของบรรจภุ ัณฑอ์ จั ฉริยะ
ทม่ี า: AWA Alexander Watson Associates

ภาพที่ 2 บรรจุภัณฑ์อัจฉรยิ ะของนำ้ พรกิ แกงตราแม่อำพร
ท่มี า: https://www.facebook.com/profile.php?id=100076228483979

19-การยกระดับนวัตกรรมการตลาดและความสามารถในการแข่งขันของกลุ่มวสิ าหกจิ ขนาดกลางและขนาดย่อมด้าน
ผลติ ภัณฑเ์ กษตรแปรรูปประเภทอาหารด้วยเทคโนโลยีดจิ ิตัล

การวิเคราะหข์ ้อมลู ธุรกจิ
ผลการวเิ คราะห์สถานการณแ์ ละปจั จยั การดำเนินธุรกิจของกิจการ แสดงได้ตามแผนภาพรูปแบบ

ธรุ กจิ ดงั ภาพที่ 3
กลยุทธ์ทางธรุ กจิ (Business Model Canvas)

ภาพท่ี 3 กลยทุ ธท์ างธุรกิจ (Business Model Canvas)

20-การยกระดบั นวตั กรรมการตลาดและความสามารถในการแข่งขันของกล่มุ วสิ าหกิจขนาดกลางและขนาดย่อมด้าน
ผลติ ภัณฑเ์ กษตรแปรรูปประเภทอาหารดว้ ยเทคโนโลยดี ิจิตลั

1) Value Propositions (คณุ คา่ ของสนิ คา้ /บริการทนี่ ำเสนอแก่ลกู คา้ )
▪ ชว่ ยให้ผ้บู ริโภคทราบถึงขนั้ ตอนและวธิ ีการปรงุ อาหารพ้ืนเมอื งเหนอื ดว้ ยน้ำพริกแกง พืน้ เมอื งทม่ี ี
สว่ นประกอบของพชื สมนุ ไพรและวตั ถดุ ิบท่ีมีคุณภาพ

2) Key Activities (กจิ กรรมหลกั ของโครงงาน)
▪ การออกแบบบรรจุภัณฑ์อัจฉริยะ (Smart Packaging)
▪ การผลติ ส่ือเพอ่ื ใช้ในการสอื่ สารการตลาดออนไลน์ (YouTube, Facebook Live, Instagram)

3) Key Partners (พันธมิตรทางธุรกจิ ทเ่ี กย่ี วขอ้ งในโครงงาน)
▪ วสิ าหกิจชมุ ชนบ้านบวกเปา อำเภอสันทราย จงั หวัดเชียงใหม่
▪ มหาวทิ ยาลัยเทคโนโลยรี าชมงคลลา้ นนา เชยี งใหม่ อำเภอเมอื ง จงั หวัดเชียงใหม่
▪ บรษิ ัท บกิ๊ ซี ซูเปอรเ์ ซน็ เตอร์ จำกดั (มหาชน)
▪ รมิ ปิงซปุ เปอร์มาร์เกต็
▪ เพจเฟสบุค๊ Thai Live (Social Commerce)

4) Key Resources (ทรัพยากร/เทคโนโลยี/ส่อื หลักทใี่ ชใ้ นโครงงาน)
▪ อปุ กรณ์ Virtual Studio เพอ่ื ใช้ในการผลติ สื่อดจิ ิทลั
▪ นักออกแบบกราฟฟิก (Graphic designer) เพอื่ ใช้ในการออกแบบบรรจุภัณฑอ์ จั ฉริยะ
▪ โรงพมิ พ์ (Printing) เพ่อื ทำการผลติ บรรจุภณั ฑ์

5) Customer Segments (กลุม่ ลกู ค้าเปา้ หมาย)
▪ ผ้บู ริโภคชาวไทยกล่มุ คนทำงานในเขตพฒั นาพเิ ศษภาคตะวันออก (Eastern Economic Corridor : EEC)
▪ นกั ท่องเที่ยวชาวไทยและชาวตา่ งชาติในจงั หวดั ชลบรุ ี

6) Customer Relationships (กลยทุ ธก์ ารสรา้ งความสมั พันธก์ ับลูกคา้ )
▪ การสอ่ื สารการตลาดเชิงบรู ณาการ ผา่ นเทคโนโลยคี วิ อาร์โค้ต และ ดจิ ิทลั แพลตฟอร์ม (Digital Platform)
ด้วยสอื่ สังคมออนไลน์ (Social Media) ไดแ้ ก่ YouTube และ Line@
▪ เปิด Line@ เพ่อื ใหล้ ูกค้าสามารถสอบถามข้อมลู ผลติ ภณั ฑ์ วิธกี ารปรงุ และสั่งซ้อื สนิ ค้า

21-การยกระดบั นวัตกรรมการตลาดและความสามารถในการแขง่ ขนั ของกล่มุ วสิ าหกจิ ขนาดกลางและขนาดย่อมดา้ น
ผลติ ภณั ฑ์เกษตรแปรรูปประเภทอาหารดว้ ยเทคโนโลยดี ิจิตลั

7) Channels (ชอ่ งทางการจัดจำหนา่ ย)
▪ บรษิ ัท บิ๊กซี ซูเปอร์เซน็ เตอร์ จำกัด (มหาชน)

▪ ริมปงิ ซุปเปอรม์ ารเ์ กต็

▪ เพจเฟสบคุ๊ Thai Live (Social Commerce)

▪ ตัวแทนจัดจำหน่าย
8) Cost Structure (โครงสรา้ งตน้ ทนุ )

▪ ค่าออกแบบบรรจภุ ัณฑอ์ จั ฉรยิ ะ (3,000 บาท)

▪ ค่าผลิตส่อื ดิจทิ ลั (5,000 บาท)

▪ ค่ายิงโฆษณาผ่านสอื่ สังคมออนไลน์ (2,000 บาท)
9) Revenue Streams (ประมาณการรายได)้

▪ 50,000 บาท (ยอดขายสินค้า 2,000 ชิน้ ) ตอ่ เดือน

สำหรบั ข้อมลู ดา้ นการตลาด มรี ายละเอยี ดดังน้ี
1) ขนาดและแนวโนม้ ของตลาด

อุตสาหกรรมเครื่องแกงสำเร็จรูปมีแนวโน้มการขยายตัวเพิ่มข้ึนตามกระแสความนิยมของอาหารไทยใน
ต่างประเทศ จากข้อมูลสถิติการค้าระหว่างประเทศของไทยโดยกระทรวงพาณิชย์ พบว่าสถานการณ์ส่งออก
เคร่ืองแกงสำเร็จรูปของไทยในปี 2564 มีปริมาณการส่งออก 15,5568.57 ตัน คิดเป็นมูลค่ากว่า 1,662.11
ล้านบาท โดยน้ำพริกแม่ประนอมมีสัดส่วนยอดขายตลาดในประเทศคิดเป็นร้อยละ 60 และอาศัยช่องทางการ
จดั จำหน่ายดว้ ยตนเอง ซึ่งถึงแมเ้ ศรษฐกจิ โลกจะมกี ารชะลอตวั แต่การสง่ ออกเครอ่ื งพริกแกงสำเร็จรปู โดยรวมยัง
มีอัตราการขยายตวั เพิ่มขึ้น ส่วนตลาดในประเทศมีภาวะการแข่งขันสูงข้ึน ทำให้ผู้ประกอบการต้องมีการพัฒนา
อย่างต่อเน่ือง ท้ังในด้านคุณภาพสินค้า การนำเทคโนโลยีสมัยใหม่เข้ามาใช้ในกระบวนการผลิต อีกทั้งผู้บริโภค
ใน ปัจจุบันให้ความสำคัญเรื่องสุขภาพมากข้ึนดังนั้นการตัดสินใจเลือกซ้ือผลิตภัณฑ์เคร่ืองแกงสำเร็จรูป ต้องดู
รายละเอยี ดตา่ งๆ เชน่ ลักษณะบรรจภุ ัณฑ์ ฉลากที่แสดงไว้ในผลิตภัณฑ์

จากข้อมูลศูนย์อัจฉริยะเพื่ออุตสาหกรรมอาหาร (2564) พบว่าจากการผลกระทบการแพร่ระบาดของโค
วิด – 19 ในคร่ึงหลังของปี 2563 ตลาดเคร่ืองปรุงรสในครัวเรือนมีการขยายตัว เนื่องจากผู้บริโภคไม่สามารถ
ออกไปรับประทานอาหารนอกบ้านได้ จึงหันมาทำอาหารทานกันเอง มากขึ้น นอกจากนี้ราคาเคร่ืองปรุงรสปี
2563 โดยเฉล่ียปรับราคาสูงข้ึนร้อย 2.0 มีมูลค่า 41,893 ล้านบาท เพ่ิมขึ้นจากปี 2559 มูลค่า 35,354 ล้าน
บาท อตั ราการขยายตวั เฉลีย่ ร้อยละ 4.3 ตอ่ ปี

22-การยกระดับนวัตกรรมการตลาดและความสามารถในการแขง่ ขันของกลุ่มวสิ าหกจิ ขนาดกลางและขนาดย่อมดา้ น
ผลติ ภณั ฑเ์ กษตรแปรรูปประเภทอาหารด้วยเทคโนโลยดี ิจติ ัล

2) ตลาดเปา้ หมาย
▪ ผบู้ รโิ ภคชาวไทยกลุม่ คนทำงานในเขตพฒั นาพิเศษภาคตะวนั ออก
(Eastern Economic Corridor : EEC)
▪ นกั ท่องเทีย่ วชาวไทยและชาวตา่ งชาตใิ นจังหวดั ชลบุรี

3) คาดการณส์ ว่ นแบง่ ทางการตลาด
▪ คาดการณ์สว่ นแบง่ ทางการตลาด จากการทำการตลาดด้วยนวตั กรรมบรรจภุ ัณฑ์อัจฉรยิ ะ คิดเปน็ ร้อย
10 ในกลุ่มผลิตภัณฑ์เคร่ืองปรงุ รสในครวั เรอื นของตลาดภายในประเทศ และ คดิ เปน็ รอ้ ยละ 60 ของ
ตลาดน้ำพรกิ แกงพน้ื เมอื งสำเร็จรูป

4) การเปรียบเทยี บตำแหน่งของผลติ ภณั ฑ/์ บริการกับคู่แขง่ ในตลาด (Product/Service
Positioning)

▪ น้ำพรกิ แมป่ ระนอม มสี ดั สว่ นยอดขายตลาดในประเทศคดิ เปน็ ร้อยละ 60 และอาศัยชอ่ ง ทางการจัด
จำหน่ายดว้ ยตนเอง มีการแบง่ เขตพ้นื ทจี่ ำหน่ายออกเป็นเขตทัว่ ประเทศ สดั สว่ นยอดขายในตลาดดง้ั เดมิ
คิดเป็นร้อยละ 60 ส่วนช่องทางคา้ ปลีกสมยั ใหม่ คดิ เป็น รอ้ ยละ 40

▪ น้ำพริกแกงแมน่ ้อย จงั หวัดเชียงราย มีผลิตภัณฑ์ลกั ษณะทคี่ ลา้ ยคลงึ กนั คือ เปน็ ผลิตภณั ฑ์ น้ำพรกิ แกง
พื้นเมอื งภาคเหนือ เช่น น้ำพริกน้ำซอย นำ้ พรกิ นำ้ เงย้ี ว เป็นต้น และมรี าคา ขายสินค้าต่อหนว่ ยทถ่ี ูกกวา่
เนือ่ งจากศกั ยภาพการผลติ ในปรมิ าณมากทำใหม้ ตี น้ ทนุ ทถี่ กู

การสร้างเครือขา่ ยผปู้ ระกอบการเพ่ือส่งเสริมการตลาด
ในการเชื่อมโยงเครอื ขา่ ยผปู้ ระกอบการ การส่งเสรมิ การขายผลติ ภณั ฑ์ นำ้ พรกิ แปรรูปผา่ นชอ่ งทาง
Digital Platform: ผลิตภณั ฑน์ ำ้ พรกิ พืน้ เมอื งเหนือแปรรูปตรา “แมอ่ ำพร” กบั Thai Livestream บรกิ าร
ถา่ ยทอดสดออนไลน์ มกี ารดำเนินกจิ กรรมถา่ ยทอดสด ด้วยการ นำผลติ ภณั ฑน์ ำ้ พรกิ แปรรูปมาประกอบ
อาหาร และการจำหนา่ ยผลิตภัณฑ์น้ำพริกแปรรปู

23-การยกระดับนวัตกรรมการตลาดและความสามารถในการแขง่ ขนั ของกลมุ่ วสิ าหกจิ ขนาดกลางและขนาดยอ่ มด้าน
ผลิตภัณฑ์เกษตรแปรรปู ประเภทอาหารดว้ ยเทคโนโลยีดจิ ติ ลั

ภาพที่ 3 การเข้ารว่ มกิจกรรมสง่ เสรมิ การขายผลิตภณั ฑ์ กบั Thai Livestream

ภาพท่ี 4 การเขา้ ร่วมกิจกรรมส่งเสริมการขายผลิตภัณฑ์ กบั Thai Livestream
ทม่ี า: https://www.facebook.com/profile.php?id=100076228483979
ข้อมูลช่องทางการจดั จำหน่าย เชน่ บิ๊กซี รมิ ปิง ซูเปอร์มารเก็ต ท็อปส์ มาร์เกต็ และ เซน็ ทรลั ฟูด้
ฮอลล์ เซ็นทรัล พลาซา่ เชียงใหม่ แอร์พอรต์ Facebook: นำ้ พริกแกงตราแม่อำพร เชยี งใหม่ แกงทางเหนอื
นำ้ เง้ยี ว ฮงั เล ข้าวซอย แกงแค เปน็ ต้น

24-การยกระดบั นวัตกรรมการตลาดและความสามารถในการแข่งขนั ของกลมุ่ วสิ าหกจิ ขนาดกลางและขนาดยอ่ มดา้ น
ผลติ ภณั ฑเ์ กษตรแปรรปู ประเภทอาหารดว้ ยเทคโนโลยีดิจติ ัล

กลยทุ ธท์ างการตลาด
ภายหลังจากการศึกษาวิเคราะห์ข้อมูลกลยุทธ์ธุรกิจแล้ว Innomart ได้นำเสนอแผนการตลาดดังน้ี
การวางแผนการตลาด ด้วยกลยุทธ์ทางการตลาดด้วยแนวคิดส่วนประสมการตลาด (Marketing Mix)
โดยมรี ายละเอยี ด ดังต่อไปน้ี
1. Product คอื นำ้ พรกิ แกง ประกอบด้วย เขียวหวาน สูตรคีโต และข้าวซอย สูตรคีโต
▪ มสี ่วนผสมสมนุ ไพร คอื ขมิ้นชนั และกระชายขาว
▪ พฒั นาตราสนิ ค้ามาจาก “แมอ่ ำพร” มาสู่ “ยนิ ดี” (Yindee)
▪ แกงเขียวหวานเปน็ สูตรคโี ต ตอบโจทยค์ นรักสขุ ภาพในยุคปจั จุบัน
▪ มีขอ้ มลู โภชนาการ อ.ย. วนั ท่ผี ลติ หมดอายทุ ี่ชดั เจน GMP ตามกฎหมาย
▪ มคี วามสะดวกในการประกอบอาหาร (มีบอกวธิ ีทำ ควิ อาร์โค้ดสอนทำอาหาร)
▪ ไมม่ ีสารกนั บดู สผี สมอาหาร ไมผ่ สมน้ำเปล่า
▪ บรรจภุ ัณฑ์แบบอัจฉริยะ เก็บไดน้ าน ทนั สมยั พกพาสะดวกใชง้ านไดง้ า่ ย

2. Price คือ มปี ริมาณ 50 กรัม ราคาเรมิ่ ตน้ 15 - 25 บาท
▪ ตัวแทนจำหน่าย ราคาสง่ 15 บาท / ซอง
▪ วางขายผ่านชอ่ งทาง On-line และ Off-line ราคา 20 – 25 บาท

3. Place คอื ใชแ้ บบผสม (Mix – Channel) มี 2 ช่องทาง ไดแ้ ก่
1. ชอ่ งทาง On-line ประกอบไปด้วย

▪ Social media ประกอบด้วย Facebook, Instagram, TikTok, YouTube
▪ Market place ประกอบด้วย Shopee, Lazada
▪ Website ประกอบดว้ ย www.thaitrade.com

2. ช่องทาง Off-line ประกอบไปดว้ ย

Big - C ประกอบดว้ ย กรงุ เทพและปรมิ ณฑล 39 สาขา และตา่ งจงั หวัด 14 สาขา
▪ Rimping Supermarket ประกอบดว้ ย จงั หวัดเชียงใหม่ 5 สาขา
▪ ทอ็ ปส์ มาร์เก็ต และ เซ็นทรัล ฟดู้ ฮอลล์ 8 สาขา
▪ ร้านคา้ ตัวแทนจำหนา่ ย จำนวน 8 ร้าน

4. Promotion คอื มี 3 ชอ่ งทาง ได้แก่

25-การยกระดับนวตั กรรมการตลาดและความสามารถในการแขง่ ขันของกลมุ่ วสิ าหกจิ ขนาดกลางและขนาดย่อมด้าน
ผลิตภัณฑเ์ กษตรแปรรปู ประเภทอาหารด้วยเทคโนโลยีดิจิตัล

▪ มกี ารโฆษณา โปรโมทผา่ นช่องทาง On-line ต่างๆ ผลิตสอื่ และคอนเทนต์ (เก่ยี วกบั สินค้า ขอ้ ดี
จุดเดน่ ท่มี า การทำอาหาร สรรพคุณของวัตถุดบิ สมุนไพร) ใหส้ อดคลอ้ งกับแต่ละช่องทางและตรงตามความ
ต้องการของลูกค้า เช่น Facebook (คลปิ /ภาพ) Instagram(คลปิ /ภาพ) TikTok (คลิป)

▪ มกี ารหาตวั แทนจำหน่าย/ผ้ปู ระกอบการทีส่ นใจพรกิ แกง จากนัน้ วางขายหนา้ รา้ น หรือนำไป
ประกอบอาหารขาย เช่น รา้ นขายของชำ ร้านข้าวซอย

▪ มีการจัดกิจกรรมหรอื โปรโมชน่ั ในวันสำคัญตา่ งๆ เช่น วนั เปดิ ตัวสนิ ค้า วันหยุดยาวชว่ ง
สงกรานต์ วันหยดุ นักขัตฤกษ์ และอื่นๆ

การออกแบบแคมเปญ (Campaign) ประชาสัมพันธเ์ พ่อื สง่ เสรมิ การตลาด

คุณเอได้ว่าจ้างกิจการ Start-up Innomart เพ่ือดำเนินงานร่วมกันผลิตและสร้างสรรค์ส่ือและคลิป
วีดโี อสำหรับการทำ กจิ กรรมทางการตลาดผ่าน 2 ช่องทาง ดงั นี้

1. ช่องทางออนไลน์ (On-line) ประกอบไปดว้ ย

1.1 Social media ประกอบดว้ ย Facebook, Instagram, TikTok, YouTube ซงึ่ สอื่
รปู ภาพและส่อื วดี โี อทต่ี อ้ งการนำเสนอมีรายละเอียด และเนอื้ หาคร่าว ๆ การใช้แพลตฟอรม์
ประเภท/รปู แบบ/วิธีการที่ใช้ในแต่ละแพลตฟอร์ม ดงั ตารางที่ 2

ตารางท่ี 2 รปู แบบทใี่ ชใ้ นการประชาสัมพนั ธแ์ ละส่งเสรมิ การขาย มีทง้ั หมด 3 แพลตฟอรม์

แพลตฟอร์ม รูปแบบและวธิ กี าร

1. Facebook: น้ำพริกแกงตรายนี โดยเปน็ เพจที่ไว้สำหรับอปั โหลดรายละเอยี ด

ดี สินคา้ ขอ้ มลู สรรพคณุ ตา่ ง ๆ ทม่ี าของ ผลติ ภัณฑ์ วธิ ีการทำอาหาร และ

ลิง้ ค:์ (https://zhort.link/IGU) วางขายสนิ คา้ เพอ่ื ใหผ้ ตู้ ิดตาม ผูบ้ ริโภค ไดท้ ราบถึงข้อมูลของ สนิ คา้

ทราบถงึ ทม่ี าของการจดั ทำผลติ ภณั ฑ์ ขึ้นมาประโยชนจ์ ากสรรพคณุ ตา่ งๆ

ในน้ำพรกิ แกง ไดท้ ราบวิธีการทำอาหาร และทราบถงึ ความปลอดภยั

ของผลติ ภัณฑน์ ้ำพริกแกง

นอกจากนี้ยงั มบี รรจุภณั ฑท์ ี่มคี ิวอารโ์ ค้ดท่ี แนะนำวิธีการทำอาหาร

26-การยกระดบั นวตั กรรมการตลาดและความสามารถในการแข่งขันของกลุ่มวิสาหกิจขนาดกลางและขนาดยอ่ มดา้ น
ผลติ ภัณฑเ์ กษตรแปรรปู ประเภทอาหารด้วยเทคโนโลยดี ิจติ ลั

แพลตฟอร์ม รูปแบบและวธิ กี าร

2. Instagram: อัปโหลดหรอื นำเสนอรูปภาพของสินคา้ ให้

namprikkaeng_by_innomart ขอ้ มลู สินคา้ ใหค้ วามร้สู ่วนประกอบวตั ถดุ ิบท่ี ใช้ในการทำพริกแกง และ

ล้ิงค:์ (https://zhort.link/IGV) โปรโมทสินคา้ เพ่ือ เป็นการแนะนำผลติ ภณั ฑ์พรกิ แกง และดงึ ดูด

ผู้บริโภคด้วยรปู ภาพอาหารท่ีทำมาจากน้พริก แกงแม่อำพร ทน่ี ่า

รับประทาน และยงั เป็นการ ใหข้ อ้ มลู ใหผ้ บู้ ริโภคทราบถึงความปลอดภยั

ใน ผลิตภัณฑ์ นอกจากนีย้ งั มบี รรจภุ ัณฑ์ท่มี คี ิวอาร์ โค้ดที่แนะนำวธิ ีการ

ทำอาหาร

3. Tiktok: อัปโหลดคลปิ วีดีโอการทำอาหารโดยใช้พรกิ

namprikkaeng_innomart แกงจากน้ำพริกตรายินดี การสอนทำอาหาร และโปรโมทสินคา้ เพือ่ เปน็

(ลงิ้ ค:์ https://zhort.link/IGV) การ แนะนำวิธกี ารทำอาหารจากการใชน้ ำ้ พริกแกง จากแบรนด์ยินดี ให้

ผบู้ ริโภคหรอื ผู้ติดตามสามารถนำคลิปไปดขู ณะประกอบอาหาร

4. YouTube: Yindee อัปโหลดคลปิ วดี โี อการทำอาหารโดยใช้พรกิ

(ล้งิ ค:์ https://zhort.link/JVl) แกงจากนำ้ พรกิ ตราแมอ่ ำพร (ตรายนิ ด)ี การ สอนทำอาหาร เพอื่ เปน็ การ

แนะนำวธิ กี าร ทำอาหารจากการใชน้ ำ้ พริกแกงจากแบรนด์ยินดี ให้

ผู้บริโภคหรือผ้ตู ิดตามสามารถนำคลิปไปดูขณะประกอบอาหาร

5. Thai Live (Social การเปดิ รา้ นบนโซเชยี ลมเี ดยี ซึ่งเรยี กว่า S -

Commerce) Commerce (Social Commerce) หรอื C - Commerce

(ลงิ้ ค:์ https://zhort.link/JVp) (Conversational Commerce) ซึง่ เปน็ ทน่ี ยิ มอย่างมากใน ปจั จบุ นั เพอื่

จำหนา่ ยสินค้าหรือผลิตภณั ฑน์ ำ้ พรกิ แกง โดยที่ลกู คา้ สามารถดำเนนิ การ

สงั่ ซ้อื สินคา้ ด้วยตวั เองตง้ั แต่ตน้ จนจบ

27-การยกระดับนวัตกรรมการตลาดและความสามารถในการแข่งขนั ของกลมุ่ วสิ าหกจิ ขนาดกลางและขนาดย่อมดา้ น
ผลิตภณั ฑ์เกษตรแปรรูปประเภทอาหารดว้ ยเทคโนโลยดี จิ ิตลั

ตัวอยา่ งรปู แบบทีใ่ ชใ้ นการประชาสัมพันธแ์ ละส่งเสริมการขายด้วยแพลตฟอร์มออนไลน์
การผลิตส่ือดจิ ิทลั เพอ่ื สง่ เสรมิ การตลาดนำ้ พริกแกง “ขา้ วซอยไก”่

ภาพท่ี 5 ขอ้ ดขี องนำ้ พริกแกงข้าวซอย ตรายนิ ดี ภาพท่ี 6 ความปลอดภยั ของน้ำพรกิ แกง ตรายินดี

ภาพท่ี7 สว่ นประกอบวตั ถุดบิ จากสินคา้ เกษตรแปรรูป ภาพที่ 8 คุณคา่ ทางโภชนาการของน้ำพริกแกงข้าวซอย

ทมี่ า: https://www.facebook.com/profile.php?id=100076228483979

28-การยกระดบั นวตั กรรมการตลาดและความสามารถในการแขง่ ขันของกลุม่ วิสาหกจิ ขนาดกลางและขนาดยอ่ มดา้ น
ผลิตภณั ฑเ์ กษตรแปรรปู ประเภทอาหารดว้ ยเทคโนโลยีดิจติ ัล

2. ชอ่ งทางออฟไลน์ (Off-line) ประกอบไปดว้ ย

2.1 เครือข่ายผู้ประกอบการ และตัวแทนจัดจำหน่าย Innomart จะวางแผนดำเนินการกระจาย
สินค้าหรือผลิตภัณฑ์น้ำพริกแกงยินดี ให้กับเครือข่ายผู้ประกอบการ และตัวแทนจัดจำหน่าย ประกอบด้วย
ร้านค้า ท่ีพัฒนาเครือข่ายนวัตกรรมการตลาดแบบ Omni channel คือ คือ รูปแบบการทำการตลาดที่รวม
ทุกช่องทางการติดต่อทั้งออนไลน์และออฟไลน์ ให้เป็นหน่ึงเดียว ซ่ึงคำว่า "Omni" มีรากศัพท์มาจากคำว่า
"Omnibus" ในภาษาละตินแปลว่า “For all” เป็นการใช้ช่องทางการติดต่อท้ังออนไลน์และออฟไลน์กับ
กลุ่มเป้าหมาย ช่วยให้เก็บข้อมูล ผู้บริโภคแต่ละคนได้อย่างครบถ้วน เพ่ือสนองความต้องการและมอบ
ประสบการณ์การซ้ือสินค้าและ บริการอย่างครบวงจรไม่มีสะดุดให้กับผู้บริโภคได้อย่างมีประสิทธิภาพ และ
เพ่ือให้ผลิตภัณฑ์น้ำพริกแกงสูตรคีโต ตรายินดี สามารถมีการเช่ือมโยงกันได้ทั้งทางช่องทางออนไลน์และ
ออฟไลน์ มารวมให้ เปน็ ชอ่ งทางเดียว ให้มคี วามเปน็ หน่งึ เดยี วกันในการพัฒนาทางการตลาด

3. เงนิ ลงทุนงบประมาณทไี่ ดใ้ ช้จา่ ยไปแลว้ นบั ตัง้ แตเ่ ร่มิ ทำโครงงานเปน็ เงนิ ท้งั สิ้น 243,000 บาท

รายการ ราคา (บาท)

1. ค่าเคร่อื งจกั ร อุปกรณผ์ ลติ บรรจุภณั ฑ์ 200,000

2. คา่ ติดตัง้ ระบบ 20,000

3. คา่ ทดสอบระบบ 3,000

4. ค่าปรบั ปรุงเครอ่ื งจกั รและระบบการผลิต 20,000

จากการดำเนินงาน นอ้ งเอไดร้ บั รายงานผลการดำเนินงานตามแผนงานท่ี Innomart นำเสนอ ไดผ้ ลดังนี้

ผลการดำเนนิ งาน
1. ตน้ แบบผลติ ภณั ฑห์ รอื เทคโนโลยี/กระบวนการใหมห่ รือนวตั กรรมทางสงั คม
โดยการพัฒนาต่อยอดผลิตภัณฑ์น้ำพริกพ้ืนเมืองเหนือแปรรูปโดยจดทะเบียนเป็นห้างหุ้นส่วนจำกัด
เชียงใหม่ล้านนาฟู้ด ภายใต้ชื่อตราสินค้า “ยินดี (Yindee)” โดยใช้แนวคิดนวัตกรรมบรรจุภัณฑ์อัจฉริยะ
(Smart Packaging) ด้วยการแสดงคิวอาร์โค้ด (QR Code) บนซองบรรจุภณั ฑ์ โดยท่ี ผู้บริโภคสามารถสแกน
เพ่ือรับทราบถึงส่วนประกอบวัตถุดิบของผลิตภัณฑ์ที่มีคุณภาพ และข้ันตอน การปรุงอาหารอย่างง่าย
สามารถปรุงทานได้ด้วยตนเองในรูปแบบคลิปวดิ ีโอ (VDO Clip) อกี ทั้งยัง สามารถสแกนเพ่ือเชื่อมต่อกับไลน์
แอด (Line@) ของทางผูผ้ ลิตเพ่อื สอบถามข้อมลู ผลติ ภณั ฑ์และสามารถสงั่ ซอ้ื สนิ ค้าเพมิ่ เติมไดใ้ นคร้ังต่อไป

29-การยกระดบั นวตั กรรมการตลาดและความสามารถในการแข่งขันของกลมุ่ วิสาหกจิ ขนาดกลางและขนาดย่อมด้าน
ผลิตภัณฑ์เกษตรแปรรูปประเภทอาหารด้วยเทคโนโลยดี ิจิตลั

2. ฐานข้อมูล ระบบและกลไก หรือมาตรฐาน
การนำแนวคิดในการใช้นวัตกรรมบรรจุภัณฑ์อัจฉริยะ (Smart Packaging) เป็นการนำความรู้

ทางดา้ นการใช้เทคโนโลยีในยุคปัจจุบนั มาประยุทธ์ใช้ โดยจัดทำด้วยด้วยวธิ ีการแสดงคิวอาร์โค้ต (QR Code)
บนซองบรรจุภัณฑ์ โดยที่ผู้บริโภคสามารถสแกนเพื่อรับทราบถึงส่วนประกอบ วัตถุดิบของผลิตภัณฑ์ท่ีมี
คุณภาพ และขั้นตอนการปรุงอาหารอย่างง่าย สามารถปรุงทานได้ด้วยตนเอง ในรูปแบบคลิปวิดีโอ (VDO
Clip) อีกท้ังยังสามารถสแกนเพื่อเช่ือมต่อกับไลน์แอด (Line@) ของผู้ผลิต เพ่ือสอบถามข้อมูลผลิตภัณฑ์และ
สามารถส่ังซื้อสินค้าเพ่ิมเติมได้ในครั้งต่อไป เพ่ือให้เข้าถึงผู้คนได้มากขึ้นและถือเป็นตัวช่วยในการทำอาหาร
ให้กับผู้ท่ีสนใจและอยากที่จะลองทำรับประทานเองคร้ัง แรกได้เป็นอย่างดี อีกท้ังยังมีความสะดวกสบายใน
การใช้งานของซองบรรจุภัณฑ์ เพราะมีการออกแบบขนาดซองที่พอดีต่อการทำอาหารในหน่ึงคร้ัง และยัง
สามารถจัดเก็บได้อย่างง่าย โดยมีระบบและกลไกในการทำงาน คือ การนำน้ำพริกแกงตรายินดีมาประยุกต์
เป็นน้ำพริกที่มีปริมาณพอดีต่อการทำอาหารในหน่ึงคร้ัง และมีการปรับให้เป็นน้ำพริกแกงสูตรคีโตท่ีเหมาะ
สำหรับทุกเพศ ทุกวัย และยังเป็นการส่งเสริมการดูแลสุขภาพของคนที่รักสุขภาพอีกด้วย ซ่ึงกระบวนการ
ทำงานโดย การร่วมมือกับเจ้าของกิจการน้ำพริกตราแม่อำพร โดยการร่วมกันคิดค้นการพฒั นาผลิตภัณฑ์ให้มี
ความแปลกใหม่และทันต่อยุคในปัจจุบัน โดยการออกแบบซองบรรจุภัณฑ์ท่ีมีขนาดเล็กและมีสีสันที่ สดใส
โดยในตอนน้ียังมีการทดลองสินค้าอยู่ 1 ชนิด คือ พริกแกงข้าวซอย ซึ่งเป็นพริกแกงท่ีได้รับความนิยมของ
ผู้บริโภค รวมทั้งมีการปรับให้เป็นสูตรคีโตเพื่อตอบสนองผู้บริโภคท่ี ใส่ใจในเร่ืองของสุขภาพและการใช้
วัตถดุ บิ ทม่ี คี ุณภาพ อกี ทง้ั ยงั เป็นตัวเลอื กทเี่ พม่ิ ขน้ึ

30-การยกระดับนวตั กรรมการตลาดและความสามารถในการแข่งขนั ของกลมุ่ วิสาหกิจขนาดกลางและขนาดยอ่ มด้าน
ผลติ ภัณฑ์เกษตรแปรรูปประเภทอาหารด้วยเทคโนโลยีดจิ ิตัล

ภาพที่ 9 ข้อมลู เชิงลกึ ของเพจ Facebook
นอกจากนี้ยงั ไดม้ กี ารจัดทำส่อื ดิจทิ ัลในรปู แบบคลปิ วดี ีโอขั้นตอนการทำอาหารอัพโหลดลงช่องยทู ปู
TikTok Instagram แฟนเพจเฟสบุ๊กนำ้ พริกแกงตรายนิ ดี เพ่อื แสดงใหเ้ ห็นขัน้ ตอนและวิธกี ารปรุงอาหาร
อยา่ งง่าย ที่ สอดคลอ้ งกบั พฤตกิ รรมของผบู้ รโิ ภคในปจั จบุ ันทน่ี ิยมทำอาหารรับประทานด้วยตนเอง และยงั
เช่ือมลงิ คค์ ลปิ จากยทู ปู จดั ทำเป็นควิ อาร์โคด้ ขนาดเลก็ ติดท่ขี ้างหลังซองบรรจุภณั ฑ์ เพื่อเป็นการพฒั นาสินค้า
ใหม้ ีความทนั ตอ่ ยุคสมยั และเพ่ือความสะดวกตอ่ ผบู้ รโิ ภคทุกคน

31-การยกระดับนวัตกรรมการตลาดและความสามารถในการแขง่ ขนั ของกล่มุ วิสาหกจิ ขนาดกลางและขนาดยอ่ มด้าน
ผลิตภณั ฑ์เกษตรแปรรปู ประเภทอาหารด้วยเทคโนโลยดี จิ ิตลั

3. เครือขา่ ย ประกอบด้วยร้านคา้ และผูจ้ ดั จำหนา่ ย จำนวน 30 ราย

4. ผลกระทบจากการทำการตลาดดิจทิ ัล (RFM)
ขนาดตลาด (Market size, social application potential) จากการดำเนนิ โครงการ คณะผจู้ ดั ทำ
ไดม้ กี ารทำการตลาดผา่ นชอ่ งทาง On-line ดงั น้ี
4.1 ช่องทาง Social media ประกอบดว้ ย

1. Facebook: น้ำพริกแกงตรายนิ ดี ล้งิ ค:์ https://zhort.link/IGU
จากการดำเนินกจิ กรรมทางการตลาด ผ่านช่องทาง Facebook มผี ถู้ กู ใจเพจ และติดตาม 126
บัญชี พบว่า ในช่วง 1 เดอื นท่ผี า่ นมา ระหว่างเดือนมนี าคม – เมษายน มกี ารเขา้ ถงึ โพสต์ 1,152 หรือเพม่ิ ขึน้
14,300% และการมีส่วนร่วม 838

ภาพท่ี 10 การเขา้ ถึงโพสต์ Facebook ภาพท่ี 11 จำนวนการรบั ชมเพจ Facebook
มีจำนวนการเขา้ ถงึ เพจ 1,154 ครั้ง
และมจี ำนวนการรับชม 71 ครั้ง

32-การยกระดบั นวตั กรรมการตลาดและความสามารถในการแขง่ ขนั ของกลมุ่ วสิ าหกิจขนาดกลางและขนาดย่อมด้าน
ผลติ ภัณฑ์เกษตรแปรรูปประเภทอาหารดว้ ยเทคโนโลยีดจิ ติ ัล

ภาพที่ 12 จำนวนการรับชมเพจ ภาพที่ 13 ข้อมลู เชงิ ลกึ Facebook

โดยผู้ตดิ ตามเพจ 84 คน (67%) เปน็ เพศหญงิ และ 40 คน (32%) เป็นเพศชายอาศัยอยู่
ในกรุงเทพมหานคร 50 คน จังหวัดเชียงใหม่ 13 คน เทศบาลนนทบุรี 6 คน เทศบาล นครราชสีมา
3 คน เทศบาลเมอื งชลบุรี 2 คน เทศบาลเมอื งศรรี าชา 2 เทศบาลนครศรธี รรมราช 2 อำเภอพทุ ธ
บาท 1 คน และอำเภอเกาะคา 1 คน ซงึ่ อาศัยอยปู่ ระเทศไทย 119 คน ประเทศแคนาดา 2 คน
ประเทศเยอรมณี 1 คน ประเทศจนี 1 คน ประเทศลาว 1 คน และประเทศสหรฐั อเมรกิ า 1 คน

นอกจากน้ีคณะผู้จดั ทำยงั มกี ารรว่ มทำการตลาดดิจิทลั รว่ มกบั Thai Livestream บรกิ าร
ถา่ ยทอดสดออนไลน์ โดยจากการไลฟ์สดในระยะเวลา 1 ชัว่ โมง มผี เู้ ข้าชม 320 ทา่ น มียอดการ
สั่งซอื้ ทั้งหมด 70 แอคเค้าท์ คิดเป็นอัตรา Conversion rate เทา่ กบั 21.87% โดยมีการขายใน
ราคาราคา 15 บาทตอ่ ซอง ซง่ึ มียอดขายทั้งหมด 6,750 บาท

2. ช่องทาง Instagram: namprikkaeng_by_innomart ล้งิ ค:์
https://www.instagram.com/namprikkaeng_by_innomart/

จากการดำเนินกจิ กรรมทางการตลาด ผ่านชอ่ งทาง Instagram พบว่า ในช่วง 1 สัปดาห์

ของเดือนมีนาคม ถึงเมษายน 25XX มีบญั ชที ่เี ขา้ ถงึ 2,196 บญั ชี บัญชที มี่ สี ว่ นรว่ ม 39 บญั ชี และมี
จำนวนผู้ติดตามทั้งหมด 41 บญั ชี

33-การยกระดับนวตั กรรมการตลาดและความสามารถในการแขง่ ขนั ของกลมุ่ วิสาหกิจขนาดกลางและขนาดย่อมด้าน
ผลิตภณั ฑเ์ กษตรแปรรปู ประเภทอาหารด้วยเทคโนโลยีดิจิตลั

กล่มุ เป้าหมายทีเ่ ขา้ ถึงประกอบด้วยผตู้ ดิ ตาม 21 บญั ชี และไมใ่ ช่ผู้ติดตาม 2,175 บญั ชีมีอมิ เพรสชน่ั
ทงั้ หมด 3,325 และมกี ารเขา้ ชมโปรไฟล์ท้งั หมด 145 ครั้ง และคลปิ วีดีโอ Reels ข้าวซอยไก่ มยี อดการเข้า
ชมท้งั หมด 1,491 ครั้ง มกี ารถกู ใจ 19 ครงั้ และมีการบนั ทกึ 1 ครั้ง

ภาพท่ี 14 ข้อมูลเชงิ ลกึ Instagram ภาพท่ี 15 จำนวนบญั ชีทเี่ ข้าถึง Instagram

ภาพท่ี 16 ขอ้ มลู เชิงลกึ ของคลิป Reels ภาพท่ี 17 การวเิ คราะหข์ ้อมลู เชิงลกึ คลปิ

34-การยกระดับนวตั กรรมการตลาดและความสามารถในการแขง่ ขันของกลุม่ วิสาหกจิ ขนาดกลางและขนาดย่อมด้าน
ผลติ ภณั ฑ์เกษตรแปรรูปประเภทอาหารด้วยเทคโนโลยดี ิจิตัล

3. ชอ่ งทาง Tiktok: namprikkaeng_innomart ลิ้งค:์ https://zhort.link/IGV

จากการดำเนินกจิ กรรมทางการตลาด TikTok พบว่า ในชว่ ง 1 เดือน ระหว่างเดือนมนี าคม – 23
เมษายน 25XX มีผตู้ ิดตามทง้ั หมด 24 บญั ชี เพศหญงิ ร้อยละ 78.6 เพศชายรอ้ ยละ 21.4 มีการเข้าถึงคลิป
วีดโี อทง้ั หมด 3,446 ครงั้ มกี ารกดถูกใจ 107 คร้ัง แสดงความคดิ เห็น 8 คร้ัง กดแชร์ 1 คร้งั และมยี อดรบั ชม
โปรไฟล์ 64 ครัง้ โดยมอี ตั ราการเพิ่มขน้ึ มากกวา่ รอ้ ยละ 999 และคลปิ วดี ีโอการทำแกงเขียวหวานไก่ มียอด
การเข้าชม 2,353 ครง้ั มีการถกู ใจ 46 ครง้ั มี การแสดงความคดิ เห็น 5 ครั้ง และมีการแชร์ 4 ครั้ง

ภาพท่ี 18 ข้อมูลเชิงลกึ ผู้ติดตามบญั ชี Tiktok ภาพที่ 19 คลิปวิดโี อทำแกงเขียวหวานไก่

35-การยกระดบั นวัตกรรมการตลาดและความสามารถในการแขง่ ขนั ของกล่มุ วสิ าหกิจขนาดกลางและขนาดยอ่ มดา้ น
ผลิตภัณฑเ์ กษตรแปรรปู ประเภทอาหารด้วยเทคโนโลยีดจิ ิตัล

ประสิทธภิ าพของการตลาดดิจิทลั

สำหรบั การวิเคราะห์ประสทิ ธิภาพของการตลาดดิจทิ ัล Innomart เสอนผลดังต่อไปนี้

1) Recency (R): visit gap ได้แก่ วนั สดุ ทา้ ยทมี่ าซ้อื ของ/ลูกค้าซอ้ื ล่าสดุ เม่อื ใด/จำนวนเท่าไหร่
จากการจำหนา่ ยผลิตภณั ฑน์ ำ้ พริกแกงเขียวหวาน และนำ้ พรกิ แกงข้าวซอย ตัง้ แต่ กุมภาพนั ธ์ 25XX
ถึง เมษายน 25XX ระยะเวลา 72 วนั สามารถสรุปผลไดว้ ่า วนั สดุ ท้ายทีล่ ูกค้ามาซอ้ื ของ คอื วันที่ xx
เมษายน 25XX จำนวน 100 ซอง โดยแบง่ เปน็ น้ำพริกแกงเขียวหวาน 50 ซอง และนำ้ พริกแกงขา้ วซอย 50
ซอง

2) Frequency (F): Invoice number ได้แก่ ความถที่ ีล่ ูกคา้ มาใชบ้ รกิ าร/จำนวนการซ้ือ

ทง้ั หมด
จากการทดลองจัดจำหนา่ ยผลติ ภณั ฑน์ ำ้ พรกิ แกงข้าวซอยตรายนิ ดี ตง้ั แตก่ มุ ภาพนั ธ์ 25XX ถงึ 23

เมษายน 25XX รวมระยะเวลา 72 วนั สามารถสรปุ ผลไดว้ า่ ลกู ค้าจะมี ความถใี่ นการมาใช้บรกิ าร หรือสง่ั ซอื้
สนิ คา้ ทกุ วัน มีจำนวนในการซือ้ ทั้งหมด 100 ซองต่อวนั โดยใน 1 วนั จะมีการสัง่ ซอื้ ประมาณ 5 ครง้ั และมี
จำนวนในการซื้อทงั้ หมด 3,000 ซองต่อเดือน จงึ สรุปไดว้ า่ ระยะเวลา 72 วนั มีจำนวนการซอ้ื ท้ังหมด 7,200
ซอง โดยมกี ารสงั่ ซื้อท้งั หมด 360 ครั้ง

3) Monetary (M): Basket Size ได้แก่ ขนาดเฉล่ียในการซ้อื แต่ละครั้ง/จำนวนเงนิ ทงั้ หมด ท่ี
ลูกคา้ ใช้จา่ ย

จากการจำหน่ายผลิตภณั ฑน์ ำ้ พรกิ แกงข้าวซอย ต้งั แต่ กมุ ภาพันธ์ 25XX ถึง เมษายน 25XX รวม
ระยะเวลา 72 วัน สามารถสรปุ ผลได้ว่า มจี ำนวนการ สั่งซื้อ เฉลยี่ ประมาณ 20 ซองต่อครง้ั ใน 1 วันจะมี
การส่ังซ้ือประมาณ 5 ครงั้ ตอ่ วัน 150 ครัง้ ต่อเดอื น ลูกค้าจะมีจำนวนการใช้จา่ ย 300 บาทต่อครง้ั 1,500
บาทต่อวนั 45,000 บาทตอ่ เดอื น

สรปุ ไดว้ ่า ระยะเวลา 3 เดือน ต้งั แตเ่ ดือนกมุ ภาพนั ธ์ 25XX ถึงเดือนเมษายน 25XX มีการ สง่ั ซ้ือ

นำ้ พริกแกงเขียวหวาน และน้ำพรกิ แกงข้าวซอย ทั้งหมด 360 คร้งั ครงั้ ละ 20 ซอง 5 ครั้งตอ่ วนั 150 ครัง้ ต่อ
เดอื น มกี ารส่งั ซอื้ ไปทง้ั หมด 7,200 ซอง 100 ซองต่อวัน 300 ซองต่อเดอื น และลกู ค้ามีการใช้จา่ ยท้งั หมด
108,000 บาท 1,500 บาทตอ่ วนั และ 45,000 ตอ่ เดือน จากการดำเนนิ โครงงานการส่งเสริมมูลคา่ เพม่ิ
ทางการตลาดผลติ ภัณฑ์นำ้ พรกิ พ้นื เมืองแปรรูปด้วยนวัตกรรมบรรจุภัณฑอ์ จั ฉริยะตรายนิ ดี (Value added
of Local chili paste process with Packaging Innovation) ในครัง้ นี้ หากจะเปรียบเทียบระหว่างแบรนด์

36-การยกระดับนวตั กรรมการตลาดและความสามารถในการแข่งขนั ของกลุ่มวิสาหกิจขนาดกลางและขนาดยอ่ มด้าน
ผลิตภัณฑเ์ กษตรแปรรปู ประเภทอาหารดว้ ยเทคโนโลยีดิจิตลั

แม่อำพร หรือ Mother or Master brand กับ แบรนดย์ นิ ดี ยงั ไมส่ ามารถเปรยี บเทียบและเห็นผลไดช้ ดั เจน
เนอื่ งจาก นำ้ พรกิ แกงตราแม่อำพร นนั้ มีการวางการตลาดมานานแล้ว แตน่ ำ้ พริกแกง ตรายนิ ดยี ังมกี ารวาง
การตลาดได้ไมน่ าน ซงึ่ ถา้ หากมี เวลาในการดำเนินการมากกว่าน้ี จะทำใหส้ ามารถเปรยี บเทยี บไดช้ ดั เจนมาก
ยงิ่ ขน้ึ

เมอ่ื นอ้ งเอไดฟ้ ังสรุปผลการดำเนินงานตามท่ี Innomart นำเสนอจึงสนใจท่จี ะดำเนนิ การ
เชน่ เดยี วกันกบั น้ำพรกิ สูตรอน่ื ๆ และใช้วิธีการตลาดดจิ ทิ ลั แบบใหม่ๆ หรอื แพลตฟอร์มใหม่ๆ จงึ ให้โจทยแ์ ก่
Innomart ว่า ทำอย่างไรที่จะกระตุ้นการซ้อื ซ้ำของผู้บรโิ ภคอาหารคโี ตในระยะยาวและควรใชส้ อื่ ออนไลน์
อะไรเพอื่ บรรลุเปา้ หมายกล่มุ ผ้บู รโิ ภคอาหารคีโตดังกล่าวใหม้ ีประสิทธิภาพมากขนึ้ ขอใหท้ ่านในฐานะท่ี
ปรกึ ษา Innomart เสนอแนวคำตอบ

37-การยกระดบั นวตั กรรมการตลาดและความสามารถในการแข่งขนั ของกลุ่มวิสาหกจิ ขนาดกลางและขนาดย่อมด้าน
ผลิตภัณฑเ์ กษตรแปรรปู ประเภทอาหารดว้ ยเทคโนโลยีดิจิตัล

อ้างองิ

ฉัตรชยั สวสั ดไิ ชย และ สรุ ศักดิ์ อิ่มเอ่ยี ม. (2559). ทบทวนงานวจิ ยั สมุนไพร ไทยการแพทยแ์ ผน

ไทยและสมนุ ไพรไทย. สืบคน้ เมื่อวันที่ 20 กุมภาพนั ธ์ 25XX, จาก
https://zhort.link/JWd
กฤษติญา มลู ศร. (2562). นวตั กรรมและการตลาดดจิ ทิ ลั ที่ส่งผลตอ่ ผลการดำเนนิ งานของธรุ กิจ
ขนาดกลางและขนาดยอ่ มในประเทศไทย. สบื คน้ เมอื่ วันท่ี 15 มีนาคม 25XX, จาก
https://zhort.link/JWc
ธเนศ ยุคันตวนิชชัย (2553). การส่อื สารการตลาดเชิงบรู ณาการ. สบื คน้ เมือ่ วันที่ 20 มนี าคม
25XX, จาก https://zhort.link/JWe
ภูริตา บญุ ล้อม. (2563). สอ่ งประโยชนข์ องกระชายขาว สมนุ ไพรไทยมาแรงท่ีดม่ื กไ็ ด้ ใช้
ทำอาหารก็ด.ี สืบคน้ เม่อื วันที่ 20 มีนาคม 25XX, จาก https://zhort.link/JWk
สถาบันวิจัยสมุนไพร กรมวิทยาศาสตร์การแพทยก์ ระทรวงสาธารณสุข. (2544). มาตรฐาน
สมนุ ไพรไทย เล่มที่ 2 ขม้ินชัน. กรุงเทพฯ: โรงพิมพ์ ร.ส.พ.; 2544. สืบคน้ เม่ือวันที่ 21
มนี าคม 25XX, หนา้ 1-2, 22, 24-26, 28, และ 58-59.
พร้อมจิต ศรลัมพ์, รุ่งระวี เต็มศิริฤกษ์กลุ , วงศส์ ถติ ย์ ฉ่ัวกุล, อาทร ร้วิ ไพบูลย์, สมภพ
ประธานธรุ ารกั ษ์, และ วณี า จริ จั ฉริยากลู . สมนุ ไพรสวนสิรีรขุ ชาต.ิ กรงุ เทพฯ: อมรนิ ทรพ์
ร้ินตง้ิ กรุป๊ ; 2535. สืบค้นเมอื่ วันที่ 22 มนี าคม 25XX, หนา้ 94
วลญั ช์ สภุ ากร. (2564). 10 ‘สมนุ ไพร’ กอดคอเสรมิ ภมู คิ มุ้ กันใน ‘แกงเขียวหวาน’. สืบคน้ เมอื่
วันท่ี 23 มีนาคม 25XX, จาก https://www.bangkokbiznews.com/lifestyle/937188
ชยั วัฒน์ เอนกลาภากิจ. (2564). เมลด็ ชะโก...เคร่อื งเทศสำคัญในพรกิ แกงขา้ วซอย. สบื ค้นเมอื่
วันที่ 23 มนี าคม 25XX,

38-การยกระดบั นวตั กรรมการตลาดและความสามารถในการแขง่ ขนั ของกลุ่มวิสาหกิจขนาดกลางและขนาดย่อมดา้ น
ผลติ ภัณฑเ์ กษตรแปรรปู ประเภทอาหารด้วยเทคโนโลยีดจิ ิตลั

วิสาหกจิ ชมุ ชนพริกแกงพ้นื ถิ่นบา้ นนาเก่า

ดร.วีระ ศลิ ปยาภรณ์
ดร วีระสทิ ธ์ิ ปิติเจรญิ พร

39-การยกระดับนวัตกรรมการตลาดและความสามารถในการแข่งขันของกล่มุ วิสาหกิจขนาดกลางและขนาดย่อมดา้ น
ผลิตภณั ฑ์เกษตรแปรรปู ประเภทอาหารดว้ ยเทคโนโลยดี จิ ติ ลั

ความเป็นมา
นางจำรสั หอมกรนุ่ เล่าใหฟ้ งั ว่า เล่าใหฟ้ ังวา่ สภาพพ้นื ที่และสภาพแวดลอ้ มโดยทวั่ ไปใน

เขตพื้นท่ีแหลมฉบังอยตู่ ิดทะเล อาชีพสว่ นใหญเ่ ปน็ ชาวประมงและรบั จ้าง หนา้ มรสุมไมส่ ามารถ
ออกทะเลหาปลาได้ทำใหร้ ายได้บางครง้ั ไม่พอเพียงต่อการยังชีพ ชาวชุมชนจึงได้มีการพดู คุยกนั
ว่า จะทำอยา่ งไรเราถงึ จะมรี ายไดเ้ พม่ิ ข้ึน ประกอบกบั ในชว่ งเวลาดงั กลา่ ว หน่วยงานภาครัฐมี
นโยบายสนบั สนนุ ใหแ้ ต่ละชุมชนคิดผลิตภัณฑเ์ ด่นในแตล่ ะชมุ ชนเราควรหารายไดเ้ สรมิ จงึ เปน็
จดุ เรม่ิ ต้นของวสิ าหกจิ ชมุ ชนพรกิ แกงพนื้ ถิ่นบา้ นนาเกา่ ในปัจจบุ ัน

ทำไมตอ้ งพรกิ แกง เคร่อื งแกง คอื ส่งิ ทถี่ า่ ยทอดสบื ตอ่ มายาวนาน การคดั สรรวตั ถดุ ิบ
การปรุงอาหาร ถูกถ่ายทอดมาส่ลู กู หลาน เหน็ ได้จากเคร่ืองปรุงทม่ี ีการผสมผสานของสมนุ ไพรทั้ง
สดและแห้ง ท่มี ีขายตามท้องถน่ิ ใหท้ ้ังรสชาตเิ ฉพาะ กลมกลอ่ ม กลิน่ หอม เป็นภมู ปิ ัญญา
วัฒนธรรม สิง่ สำคญั ท่สี ุดของ "เครือ่ งแกง" คือ การกำหนดรสชาติของอาหาร ไม่ว่าวตั ถุดิบท่ี
นำมาประกอบอาหารจะมคี ณุ ภาพมากเพยี งใด แตห่ ากขาดเครอื่ งแกงท่ดี ี มีคุณภาพกจ็ ะทำให้
รสชาติของอาหารด้อยลง ดังนั้นคนไทยส่วนใหญ่จงึ ให้เครอ่ื งแกงเป็นส่วนประกอบของอาหาร
ประกอบกบั คนในชมุ ชนมีฝีมอื ในการทำพริกแกงทเ่ี ปน็ เอกลกั ษณ์เฉพาะถน่ิ วตั ถุดบิ ในพื้นทก่ี ็หา
ง่าย และทส่ี ำคญั บริโภคกันในเกือบทกุ ครวั เรอื น ถ้ามีเหลือกท็ ำเชงิ การคา้ ได้ จึงได้รวมกลุม่ กัน
และได้จดั ตั้งเป็นกล่มุ วสิ าหกิจชุมชนพรกิ แกงบ้านนาเกา่ โดยเทศบาลนครแหลมฉบังเป็นผูจ้ ดั ตัง้
ให้ จัดตง้ั ข้ึนมาเปน็ ระยะเวลา 2 ปีแล้ว มสี มาชิก 14 คน

ตัวอย่างการทำพรกิ แกงเผด็ วตั ถุดบิ ประกอบดว้ ย พรกิ เลก็ แห้ง พริกใหญแ่ ห้ง
กระเทียม หอมแดง กระชาย ตะไคร้ ข่า ผิวมะกรดู กะปิ เกลือ น้ำปลา โดยนำพรกิ เล็กและพริก
ใหญ่แห้ง ไปลา้ งนำ้ ให้สะอาด ตากให้แหง้ นำมาบดให้ละเอยี ด สว่ นวตั ถดุ บิ ชนดิ อนื่ ได้ปอกหรือ
แกะเอาเปลอื กออกล้างนำ้ ให้สะอาดนำไปซอยห่นั และบดหรอื ตำให้ละเอยี ด จากน้นั นำมาใส่
รวมกนั แล้วบดผสมให้เข้าเป็นเนือ้ กันกจ็ ะไดพ้ รกิ แกงเผด็ พรอ้ มนำไปปรงุ รสการทำอาหาร

40-การยกระดบั นวตั กรรมการตลาดและความสามารถในการแขง่ ขนั ของกลุ่มวสิ าหกิจขนาดกลางและขนาดยอ่ มด้าน
ผลิตภัณฑ์เกษตรแปรรูปประเภทอาหารดว้ ยเทคโนโลยดี จิ ติ ัล

อย่างไรกต็ าม ปญั หาของกลุม่ คอื
1. ขาดแคลนบคุ ลากร สมาชิกของกลมุ่ เน่ืองจากมีอาชีพหลกั อย่แู ลว้ ไมค่ ่อยมีเวลามาทำ

กนั หลกั ๆ มเี พยี งแค่ 3 คน
2. ไมม่ กี ารจดั จำหนา่ ยผ่านชอ่ งทางออนไลน์ เนอื่ งจากขายแค่แบบออฟไลน์เทา่ นนั้ คอื

ขายผา่ นหนา้ ร้าน
3. ตราสินคา้ ไม่ทันสมยั ไม่นา่ สนใจ และไมน่ ่าดึงดดู ผบู้ รโิ ภค
4. บรรจภุ ัณฑ์ไม่คงทน พลาสตกิ ไมม่ ีความแข็งแรงและไม่ทนทาน
5. ผลิตภัณฑ์ไม่มคี วามหลากหลาย มเี พยี งพรกิ แกง 3 ชนิดเท่านนั้
6. บุคลากรไมม่ คี วามรใู้ นการใช้เทคโนโลยไี มม่ ีการพัฒนาผลติ ภณั ฑแ์ ละชอ่ งทางการ

จำหนา่ ย
ทางทมี งานมหาวิทยาลยั บูรพาชอื่ IMARTECH จึงเสนอเขา้ ให้การชว่ ยเหลอื เพ่ือแก้ปัญหา

ดงั กลา่ วโดยไม่มีค่าใช้จ่าย นางนันท์ ว่ึงเป็นผู้นำกลุม่ จงึ รบั ขอ้ เสนอน้ี ภายหลังทมี งานไดร้ บั การ
สรุปข้อมูลการดำเนินงานด้านต่าง ๆท่ีเกี่ยวกับผลติ ภัณฑ์พรกิ แกงแล้ว จึงไดด้ าเนินการวางแผนใน
ระยะเวลาการดำเนินการ โดยไดว้ ิเคราะห์ขอ้ มูลธรุ กิจดังนี้

การวเิ คราะห์ขอ้ มูลธรุ กจิ
ขอ้ มลู ดา้ นการตลาด
- ในปจั จุบนั ผู้คนเรม่ิ หันมาใสใ่ จสขุ ภาพกันมากข้นึ ทาใหต้ ลาดของผลติ ภัณฑห์ รือ
อาหารเพ่อื สขุ ภาพกาลงั เป็นที่นยิ มและมีโอกาสเตบิ โตสูงในอนาคต
ตลาดเป้าหมาย
- เน้นไปทก่ี ลมุ่ ลูกคา้ ทเ่ี ปน็ กลมุ่ แมบ่ า้ น กลุ่มวยั ทำงานผสู้ งู อายุ และผู้ท่ชี น่ื ชอบใน
การทำอาหารซ่ึงมีช่วงอายุ 30-60 ปี
คาดการณ์ส่วนแบง่ ทางการตลาด
- ปัจจุบันมสี ่วนแบ่งทางการตลาดค่อนขา้ งตำ่ เนอ่ื งจากยงั ไม่มที ำการตลาดทาง
ออนไลน์ทำให้ผู้คนไม่รู้จัก

41-การยกระดับนวตั กรรมการตลาดและความสามารถในการแขง่ ขนั ของกล่มุ วสิ าหกจิ ขนาดกลางและขนาดยอ่ มด้าน
ผลติ ภณั ฑเ์ กษตรแปรรปู ประเภทอาหารด้วยเทคโนโลยดี ิจติ ัล

การเปรยี บเทียบตำแหน่งของผลิตภัณฑ์/บริการกบั คแู่ ขง่ ในตลาด
- พรกิ แกงเผด็ พริกแกงสม้ และผัดพริกแกง มคี วามแตกต่างกบั คแู่ ข่งเปน็ อยา่ ง
มาก เนื่องจากมีรสชาติจัดจา้ นและมเี อกลกั ษณเ์ ฉพาะถน่ิ ใช้สมุนไพรทด่ี ีตอ่
สุขภาพ ไม่มีสารกนั บดู เหมาะแก่คนรักสุขภาพเปน็ อย่างมาก

เงอ่ื นไขของอุตสาหกรรม/บริการ มาตรฐาน และกฎหมายท่ีเกี่ยวข้อง
- ผลติ ภัณฑ์ของกลุม่ วิสาหกจิ ชุมชนพรกิ แกงพื้นถ่นิ บา้ นนาเกา่ ยงั ไม่ได้รับ
มาตรฐาน อย. ทำใหอ้ าจไม่ได้รบั ความไว้วางใจจากผบู้ รโิ ภค

กลยุทธ์การตลาด
กลยุทธ์ด้านผลิตภณั ฑ์
- ออกแบบตราสนิ คา้ ใหม่ใหท้ ันสมยั มากข้นึ
- สรา้ ง Story เพอ่ื สรา้ งการรับรใู้ หแ้ กล่ ูกคา้ โดยการเลา่ เร่อื งราวของชมุ ชนบ้านนาเก่า
และความเป็นมาของพรกิ แกงบ้านนาเกา่ ที่ผลติ ภณั ฑ์มสี ่วนผสมของสมนุ ไพร
หลากหลายชนิด เชน่ พริก กระเทียม ข่า ตะไคร้ กระชาย ทมี่ ีรสชาติจัดจา้ นเขม้ ข้น
ผลติ จากวัตถุดิบสดใหม่ ไม่ใส่วัตถกุ นั เสยี สะอาด ถูกสขุ อนามยั เพื่อใหท้ ราบว่าพรกิ
แกงของเราไมม่ แี คค่ วามอร่อย แตย่ งั มสี มุนไพรทอ่ี ดั แน่นไปดว้ ยคุณประโยชน์หลาย
ชนิด
- ผลิตภณั ฑ์มี 3 ชนิด ไดแ้ ก่ พริกแกงเผด็ พริกแกงสม้ และผดั พรกิ แกง โดยในชว่ งแรก
ผลิตภณั ฑ์มีขนาด 200 กรมั แต่บรรจภุ ัณฑแ์ บบเดมิ มคี วามบอบบาง ไมค่ อ่ ยทนทาน
จงึ ออกแบบบรรจภุ ัณฑแ์ บบใหม่ โดยเลอื กบรรจุภณั ฑ์แบบกระปกุ ฝาลอ็ ค เพอ่ื ให้มี
รปู ลกั ษณ์ที่ดขี นึ้ มีความแข็งแรง ทนทาน สามารถเก็บรกั ษาได้นาน และสะดวกต่อ
การใชง้ าน ในอนาคตจะออกผลติ ภัณฑ์ใหม่ ไดแ้ ก่ นำ้ พรกิ แกงกระทอ่ มและพริกแกง
กญั ชา โดย มกี ารเพมิ่ เครือ่ งซีนสญุ ญากาศและซองสุญญากาศเพื่อยดื ระยะเวลาใน
การเกบ็ ไดน้ านย่งิ ข้นึ และงา่ ยตอ่ การจดั สง่

42-การยกระดับนวัตกรรมการตลาดและความสามารถในการแข่งขันของกล่มุ วิสาหกจิ ขนาดกลางและขนาดยอ่ มด้าน
ผลติ ภณั ฑเ์ กษตรแปรรปู ประเภทอาหารด้วยเทคโนโลยีดจิ ิตัล

- ผลิตออกมาสองรสชาติ คอื เผด็ มาก และ เผด็ นอ้ ย เพื่อให้ผู้บริโภคไดม้ ีโอกาสเลือกซื้อ
รสชาติที่ตนเองสะดวกรับประทาน และทางกลุม่ กจ็ ะไมเ่ สยี โอกาสในกรณีท่ีผบู้ ริโภค
บางคนไมส่ ามารถรบั ประทานรสชาติใดรสชาติหนง่ึ ได้ หลงั จากแบรนด์เริ่มเป็นที่รู้จัก
แล้ว ก็จะผลติ รูปแบบและรสชาติใหมอ่ อกมา เพื่อขยายตลาดกวา้ งขึน้ และเพอ่ื ตอบ
โจทย์ความตอ้ งการท่ีเปลย่ี นไปของผ้บู รโิ ภค

กลยุทธด์ า้ นราคา
- ต้งั ราคากระปกุ ละ 50 บาท เปน็ การต้งั ราคาโดยองิ จากตามทอ้ งตลาดทวั่ ไปและมกี าร

คำนวณจากต้นทุนของวัตถดุ บิ ท่ใี ช้
- จากการสำรวจตลาดขนาดบรรจุภณั ฑน์ ำ้ พรกิ ท่ีกลมุ่ ลกู ค้านยิ มซื้อไปใชป้ ระกอบอาหาร

สำหรับรับประทานได้ 4-5 ครั้ง ควรมขี นาดบรรจุ 200 กรมั และพบวา่ ลกู คา้ ให้การ
ยอมรับราคาที่ 50 บาท
กลยุทธ์ดา้ นการจดั จำหนา่ ย
- จัดจำหน่ายแบบออฟไลน์ ในพนื้ ทีห่ มู่บา้ นหรอื ระแวกใกล้เคียง
- จัดส่งสินคา้ ผา่ นขนส่งเอกชน
- จำหน่ายสินค้าผา่ นแพลตฟอรม์ TARAD.com
- สร้างเพจ Facebook ใช้ชือ่ พรกิ แกงพนื้ ถ่นิ นาเก่า ชลบุรี เพอ่ื ลงขายสินคา้ สอื่ สาร
การตลาด สร้างการรบั รู้ และเขา้ ถงึ ผบู้ รโิ ภคอย่างกวา้ งขวาง

43-การยกระดับนวัตกรรมการตลาดและความสามารถในการแขง่ ขนั ของกล่มุ วสิ าหกจิ ขนาดกลางและขนาดยอ่ มด้าน
ผลติ ภณั ฑเ์ กษตรแปรรูปประเภทอาหารด้วยเทคโนโลยีดจิ ิตัล

ที่มา : https://www.facebook.com/Phikkaeng/

44-การยกระดับนวตั กรรมการตลาดและความสามารถในการแข่งขนั ของกลุ่มวสิ าหกจิ ขนาดกลางและขนาดยอ่ มดา้ น
ผลติ ภณั ฑเ์ กษตรแปรรปู ประเภทอาหารดว้ ยเทคโนโลยดี ิจติ ลั

- แต่งต้งั ผ้ดู แู ลชอ่ งทางออนไลน์ เพอื่ คอยรับออเดอร์ และตอบข้อสงสัยของลูกค้าได้
ทันทว่ งที เพอื่ ให้ลกู คา้ เกดิ ความประทบั ใจชว่ ยสรา้ งความภักดใี นตราสนิ คา้

- รว่ มงานแสดงสินคา้ ตา่ งๆที่ภาครัฐจัดขน้ึ เพ่ือให้ลกู ค้าชมิ ผลติ ภัณฑต์ วั อย่าง และแจ
กโบรชัวรใ์ หค้ วามรูเ้ ก่ียวกบั นำ้ พริกหรือคุณประโยชน์ของน้ำพรกิ

กลยุทธก์ ารสง่ เสรมิ การตลาด
- แบบออฟไลน์มีบริการสง่ ฟรรี ะแวกใกลเ้ คียงระยะไม่เกนิ 10 กิโลเมตร จดั โปรโมชั่น

กระปุกแรก 50 บาท กระปกุ ถัดไป 44 บาท
- ทางออนไลน์เพจ Facebook จะมกี ารทำ Content หรือ Live สด ตามกระแสใน

ช่วงเวลานน้ั ๆ เพอื่ บอกเล่าเรื่องราวเกย่ี วกบั น้ำพรกิ เพื่อสร้างการรับรใู้ นตราสนิ ค้า
ให้แกผ่ บู้ รโิ ภค อีกทัง้ ยงั ให้ผตู้ ดิ ตามร่วมโหวต และแสดงความคิดเห็นตา่ งๆได้
- ทำป้ายโฆษณาประชาสัมพนั ธ์ ผ่านเพจ Facebook โดยมีการออกแบบทีน่ ่าสนใจ
สะดดุ ตาคนดู มีลกั ษณะเป็นรูปภาพน้ำพริกท่ีนา่ รบั ประทาน หรอื Infographic ที่มี
รูปแบบกระชับ เขา้ ใจง่าย บอกสถานท่ีจำหนา่ ย โปรโมช่ันเนอื่ งในเทศกาลต่างๆ หรอื
ประชาสัมพันธเ์ รือ่ งการออกบธู รว่ มกับงานแสดงสินคา้
- ทางเราไดร้ ับการติดต่อจากรายการวันใหม่วาไรตี้ ช่อง Thai PBS ใหไ้ ปออกรายการ
ทางการรายบอกวา่ สนใจ Content ของทางเพจเลยมาติดต่อให้ออกไปรายการ หลัง
ไดไ้ ปออกรายการกไ็ ดร้ ับความสนใจเปน็ อย่างมาก มีลูกคา้ ตดิ ตอ่ มาทง้ั ทางเพจและ
ตดิ ตอ่ ไปทท่ี างวสิ าหกจิ ทม่ี ากไปกวา่ นน้ั มีลกู ค้าเดนิ ทางมาจากกรงุ เทพเพื่อมาซ้อื พรกิ
แกงถึงหนา้ รา้ น ถือวา่ การออกรายการสร้างยอดขายใหก้ บั พริกแกงไดเ้ ยอะมาก

45-การยกระดับนวัตกรรมการตลาดและความสามารถในการแข่งขนั ของกลมุ่ วสิ าหกิจขนาดกลางและขนาดยอ่ มดา้ น
ผลติ ภัณฑ์เกษตรแปรรูปประเภทอาหารด้วยเทคโนโลยีดิจิตลั

ผลการดำเนนิ งานเป็นอยา่ งไรบา้ ง
ทมี งานมหาวทิ ยาลยั บูรพาชือ่ IMARTECH ไดด้ ำเนินการดังน้ี
- การสำรวจตลาดเกยี่ วกบั ปรมิ าณและราคาผลติ ภัณฑท์ ่ลี กู ค้าพึงพอใจ

-

- ออกแบบตราสินคา้ ใหมใ่ หท้ ันสมยั มากข้ึน

46-การยกระดบั นวตั กรรมการตลาดและความสามารถในการแขง่ ขันของกลุ่มวิสาหกิจขนาดกลางและขนาดย่อมด้าน
ผลิตภัณฑเ์ กษตรแปรรูปประเภทอาหารด้วยเทคโนโลยดี จิ ิตัล

- เปลย่ี นบรรจภุ ัณฑ์เป็นแบบกระปุกฝาลอ็ ค เพอื่ ให้มรี ูปลกั ษณ์ที่ดขี ้นึ มคี วามแข็งแรง ทนทาน
สามารถเก็บรกั ษาได้นาน และสะดวกตอ่ การใช้งาน

รูปแบบบรรจุภัณฑ์เดิม รปู แบบบรรจภุ ณั ฑเ์ ดมิ
รปู แบบบรรจภุ ัณฑ์เดมิ
รูปแบบบรรจุภัณฑ์เดิม

รูปแบบบรรจุภัณฑใ์ หม่

47-การยกระดบั นวัตกรรมการตลาดและความสามารถในการแขง่ ขนั ของกล่มุ วสิ าหกิจขนาดกลางและขนาดย่อมด้าน
ผลิตภัณฑ์เกษตรแปรรปู ประเภทอาหารดว้ ยเทคโนโลยดี ิจิตัล

- สมัครจำหน่ายสนิ คา้ ผ่านแพลตฟอร์ม TARAD.com : http://prikkang.tarad.com/

- สร้างเพจ Facebook ใช้ช่ือ พริกแกงพน้ื ถ่ินนาเก่า ชลบุรี เพ่อื ลงขายสนิ ค้า สอ่ื สาร
การตลาด สรา้ งการรับรู้ และเขา้ ถงึ ผู้บรโิ ภคอยา่ งกว้างขวาง ทง้ั ทำโฆษณา ทำ Content
และ Live สด โดยมอบหมายใหล้ กู หลานของสมาชิกในกลมุ่ รบั ผิดชอบดูแลช่องทาง
ออนไลน์ ซึ่งทีมงานได้จัดทำคู่มือและฝกึ อบรมในการใชเ้ พจ Facebook ให้

48-การยกระดบั นวัตกรรมการตลาดและความสามารถในการแขง่ ขันของกลมุ่ วิสาหกจิ ขนาดกลางและขนาดย่อมด้าน
ผลติ ภณั ฑเ์ กษตรแปรรปู ประเภทอาหารดว้ ยเทคโนโลยีดิจิตลั