แผนการจัดการเรียนรูมุงเนนสมรรถนะ หนวยที่ 8 รหัสวิชา 20101 – 2105 ชื่อวิชา งานปรับอากาศยายนต ชั่วโมงรวม 63 หลักสูตรประกาศนียบัตรวิชาชีพ พุทธศักราช 2566 สัปดาหที่12-13 สาขาวิชา ชางยนต สาขางาน ยานยนต สอนครั้งที่ 12-13 ชื่อหนวย การตรวจหารอยรั่วในระบบปรับอากาศรถยนต จำนวนชั่วโมง 7 1. หัวขอเรื่อง การตรวจหารอยรั่ว 2. สาระสำคัญ ระบบปรับอากาศรถยนตทุกชนิดไมวาจะเปนระบบใหมหรือเกา เมื่อทำการติดตั้งใหม หรือตรวจ ซอมแกไข จะตองปลอยสารทำความเย็นออกจนหมด กอนเติมสารทำความเย็นทุกครั้ง จะตองดูดอากาศและ ความชื้นภายในทอทางเดินของสารทำความเย็นออกใหหมดเสียกอน โดยใชปมดูดอากาศออก (Vacuum pump) นอกจากนั้นกอนเติมสารทำความเย็นจะตองตรวจสอบระบบใหละเอียดวามีจุดรอยรั่วตำแหนงใดบางตรวจจน แนใจวาไมมีรอยรั่ว จึงเติมสารทำความเย็นเขาไปและเมื่อเติมเสร็จแลวตองตรวจสอบรอยรั่วอีกครั้งหนึ่งจึงจะ สมบูรณ 3. สมรรถนะประจำหนวย 3.1 แสดงความรูเกี่ยวกับการตรวจหารอยรั่ว 4. จุดประสงคการเรียนรู 4.1 จุดประสงคทั่วไป 4.1.1 เพื่อใหนักเรียนสามารถทำการตรวจหารอยรั่วในระบบปรับอากาศได 4.2 จุดประสงคเชิงพฤติกรรม ดานความรู (ดานพุทธิพิสัย) 4.2.1 อธิบายการตรวจหารอยรั่วในระบบปรับอากาศรถยนตไดอยางถูกตอง ดานทักษะ (ดานทักษะพิสัย) 4.2.2 สามารถการตรวจหารอยรั่วในระบบปรับอากาศรถยนตไดอยางถูกตอง ดานเจตคติ(ดานจิตพิสัย) 4.2.3 เอาใจใสในการเรียน 5. สาระการเรียนรู 5.1 วิธีการตรวจหารอยรั่วระบบปรับอากาศรถยนต 6. กิจกรรมการจัดการเรียนรู (ออกแบบการจัดการเรียนรูโดยใช MAIP) (กิจกรรมการเรียนรูใหเนนผูเรียนเปนสำคัญ)
6.1 ขั้นนำเขาสูบทเรียน (Motivation) กิจกรรมผูสอน กิจกรรมผูเรียน 1. ครูซักถามเกี่ยวกับเงานซอมบำรุงระบบปรับอากาศ รถยนตที่นักเรียนรูจักและใชในชีวิตประจำวัน 1. แลกเปลี่ยนความคิดเห็นเกี่ยวกับงานซอมบำรุง ระบบปรับอากาศรถยนต 2. เปดสื่อ รูปภาพ วิดีโอ เรื่องการตรวจหารอยรั่ว 2. ศึกษาสื่อ รูปภาพ วิดีโอ เกี่ยวกับเรื่องการ ตรวจหารอยรั่ว 3. ถามเกี่ยวกับความรูเดิมพื้นฐาน นำเขาสูบทเรียน และ แจงวัตถุประสงคการเรียน 3. นักเรียนตอบคำถาม 6.2 ขั้นเรียนรูหรือขั้นศึกษาขอมูล (Information) กิจกรรมผูสอน กิจกรรมผูเรียน 1. ครูอธิบายเกี่ยวกับความหมาย เรื่องการตรวจหารอยรั่ว 1. นักเรียนถาม – ตอบ เกี่ยวกับเรื่องการตรวจหา รอยรั่ว 2. ครูอธิบายเกี่ยวกับการใชการตรวจหารอยรั่ว 2. นักเรียนแลกเปลี่ยนความคิดเกี่ยวกับการ ตรวจหารอยรั่ว 6.3 ขั้นทำกิจกรรมหรือขั้นพยายาม (Application) กิจกรรมผูสอน กิจกรรมผูเรียน 1. ครูมอบหมายใหทำแบบฝกหัดทายบท และฝกปฏิบัติ 1. นักเรียนทำแบบฝกหัดทายบทและฝกปฏิบัติ 2. ครูและนักเรียนรวมกันอภิปรายเกี่ยวกับการตรวจหา รอยรั่ว 2. นักเรียนอภิปรายเกี่ยวกับเรื่องการตรวจหารอย รั่ว 6.4 ขั้นสรุปหรือขั้นสำเร็จผล (Progress) กิจกรรมผูสอน กิจกรรมผูเรียน 1. ครูถามคำถามเกี่ยวกับเรื่องการตรวจหารอยรั่ว 1. นักเรียนตอบคำถาม 2. ครูและนักเรียนรวมกันเฉลยแบบฝกหัดทายบท 2. นักเรียนรวมกันเฉลยแบบฝกหัดทายบท 3. ครูสรุปเรื่องการตรวจหารอยรั่ว 3. ถอดบทเรียนที่ได
7. สื่อการเรียนหรือแหลงเรียนรู [✔] หนังสือเรียน [ ] เอกสารประกอบการเรียนการสอน [✔] สื่อ Power Point [✔] สื่อของจริง [✔] แผนภาพ [ ] วีดีโอ/ภาพเคลื่อนไหว [ ] แบบจำลอง (Model) [ ] สื่ออิเล็กทรอนิกส หรือเว็บไซตที่เกี่ยวของ [ ] อื่น ๆ (ระบุ) ……..……… 8. การบูรณาการความสัมพันธกับวิชาอื่น ……………………………………………………………………………………………………………………………………………….. …………………………………………………………………………………………………………………………………………………….…… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… 9. การวัดผลและประเมินผล [ ] แบบทดสอบกอนเรียน [ ] แบบฝกหัด [✔] ใบงาน/ใบสั่งงาน [ ] ใบมอบหมายงาน [✔] ใบกิจกรรม [✔] แบบทดสอบหลังเรียน [ ] ผลการเรียนของผูเรียน [✔] แบบสังเกตการณ [ ] อื่น ๆ (ระบุ) ……..……… 10. กิจกรรมเสนอแนะ ……………………………………………………………………………………………………………………………………………….. …………………………………………………………………………………………………………………………………………………….…… …………………………………………………………………………………………………………………………………………………………. 11. งานที่มอบหมาย (ถามี) ……………………………………………………………………………………………………………………………………………….. …………………………………………………………………………………………………………………………………………………….…………
ใบความรู หนวยที่ 8 รหัสวิชา 20101 – 2105 ชื่อวิชา งานปรับอากาศรถยนต ชั่วโมงรวม 63 หลักสูตรประกาศนียบัตรวิชาชีพ พุทธศักราช 2566 สัปดาหที่13 สาขาวิชา ชางยนต สาขางาน ยานยนต สอนครั้งที่ 13 ชื่อหนวย การตรวจหารอยรั่วในระบบปรับอากาศรถยนต จำนวนชั่วโมง 7 1. การตรวจหารอยรั่ว โดยใชฟองสบู 1.1 การตรวจรอยรั่วโดยใชฟองสบู หลังจากบรรจุสารทำความเย็น (R-12, R-134a) เขาในระบบ ดังกลาวแลวใหใชฟองสบูตรวจรอยรั่วตามขอตอตาง ๆ ของทอทางเดินสารทำความเย็น หากมีการรั่วฟองสบูจะโปง ออกจนแตกสำหรับระบบที่ทำงานอยูแลวถาเกิดรอยรั่วที่จุดใด ๆ จะสังเกตเห็นคราบน้ำมันจับอยูรอบ ๆ ทั้งนี้เพราะ ขณะที่สารทำความเย็นรั่วออกมา จะพาเอามันหลอลื่นในระบบติดออกมาดวยแลวสารทำความเย็นจะระเหยตัวไป สวนน้ำมันจะจับเปนคราบติดอยู รูปที่ 1 แสดงการตรวจรอยรั่วดวยฟองสบู 2. การตรวจรอยรั่ว โดยใชตะเกียงตรวจสอบรอยรั่ว การตรวจรั่วโดยตะเกียงตรวจรั่ว การตรวจรั่วโดยวิธีนี้อาศัยหลักคุณสมบัติของสารทำความเย็น (R12) นั่นคือเมื่อถูกเผาไหมจะเปลี่ยนสีเปลวไฟ จากสีเหลืองสมเปนสีเขียวตองออน การตรวจรั่วโดยวิธีนี้ควรปฏิบัติตามขั้นตอนดังตอไปนี้คือ 1. เปดวาลวใหแกสในทอออกมา 2. จุดไฟที่หัวติดไฟ (burner)
3. นำปลายสายยางสำหรับดูดอากาศเขาไปจอตามจุดขอตอตาง ๆ ของทอทางเดินสารทำความเย็นที่ สงสัยวาจะรั่ว 4. สังเกตสีเปลวไฟ หากจุดใดของระบบเกิดรั่ว สารทำความเย็น (R-12) จะถูกดูดเขาไป ผสมกับแกสจุดไฟ เปลี่ยนสีของเปลวไฟเปนสีเขียวตองออน ตะเกียงตรวจรั่วนั้นนอกจากจะใชแกสสำหรับจุดไฟแลว บางครั้งก็พบวาใชแอลกอฮอล เปนเชื้อเพลิงในการจุดเปลวไฟแทนไดดวย รูปที่ 2 ตะเกียงตรวจรอยรั่ว 3. การตรวจรั่ว โดยใชเครื่องตรวจรอยรั่วอิเล็กทรอนิกส การตรวจรั่วโดยใชเครื่องตรวจรั่วอิเล็กทรอนิกส การตรวจรั่วโดยวิธีนี้ใชตรวจระบบที่ใช สารทำความเย็น (R-12 , R-134a) เทานั้นเชนเดียวกับตะเกียงตรวจรั่ว เครื่องตรวจรั่วนี้อาจมีลักษณะแตกตางกันออกไป ทุกแบบมีหลักการทำงานเชนเดียวกันคือจะมีปลายรับ สัมผัสแกสที่ไวมาก ซึ่งถาพบวาสารทำความเย็นรั่วจะทำใหเกิดเสียงดังเปนสัญญาณใหรู
รูปที่ 5.8 เครื่องตรวจรั่วอิเล็กทรอนิกส ขอแนะนำในการตรวจรั่ว ควรจะกระทำดังนี้คือ 1. ตรวจดูดวยสายตาวาตามจุดตอตาง ๆ ของระบบปรับอากาศมีคราบน้ำมันจับอยูที่ใดบาง 2. ตอชุดแมนิโฟลดเกจเขากับระบบที่วาลวบริการ 3. ถาอานคาความดันในระบบไดถึง 60-80 ปอนดตอตารางนิ้ว ใหตรวจหาจุดรั่วดวยเครื่องตรวจรั่ว ตอไป 4. ถาเกจแสดงใหเห็นวาไมมีความดันในระบบหรืออานคาไดต่ำมาก ใหเติม สารทำความเย็น (R-12, R134a) เขาอีก 1/2 กิโลกรัม ในขณะที่หยุดระบบ โดยทำตามลำดับขั้นดังนี้ 4.1 ตอสายบรรจุสารทำความเย็นจากถังสารทำความเย็น (R-12, R-134a) เขากับรูกลางของแม นิโฟลดเกจ 4.2 เปดวาลวดานเกจวัดความดันทางสูงและวาลวของถังทำความเย็น (R-12, R134a) 4.3 สังเกตดูวาสารทำความเย็นไหลเขาในระบบ เกจจะแสดงวาความดันที่เพิ่มขึ้น 4.4 ถาจำเปนควรวางถังสารทำความเย็น(R-12,R-134a) ลงในน้ำอุนเพื่อชวยใหน้ำยา ไหลเขาในระบบไดเร็วขึ้น 4.6 ปดวาลวดานเกจวัดความดันทางสูง และวาลวของถังสารทำความเย็น (R-12,R-134a) 5. ใชเครื่องตรวจรั่วตรวจตามจุดตอตาง ๆ ของทอทางเดินสารทำความเย็นในระบบทุกจุด และที่ คอนเดนเซอร คอมเพรสเซอร รีซีฟเวอรดรายเออร และอีวาพอเรเตอร 6. ในการตรวจอีวาพอเรเตอรใหเดินพัดลมดวยความเร็วที่ต่ำที่สุด และสังเกตที่ความเย็นของชองลมเย็น ออก ถาเย็นนอยก็อาจยืนยันไดวาสารทำความเย็นในระบบรั่ว
7. ถาพบวาจุดตอตาง ๆ รั่ว ใหขันใหแนน 8. เมื่อจำเปนตองซอมชิ้นสวนอุปกรณตาง ๆ ของระบบปรับอากาศ ตองปลอยสารทำความเย็นในระบบ ทิ้งกอนที่จะถอดชิ้นสวนอุปกรณนั้น ๆ ออกซอม 9. ถาพบวาจุดรั่วของระบบพาเอาน้ำมันของระบบออกมามาก จำเปนตองตรวจระดับน้ำมัน คอมเพรสเซอร หากนอยเกินเกณฑใหเติมน้ำมันคอมเพรสเซอรเขาไปใหพอดี
ใบงาน หนวยที่ 8 รหัสวิชา 20101 – 2105 ชื่อวิชา งานปรับอากาศรถยนต ชั่วโมงรวม 63 หลักสูตรประกาศนียบัตรวิชาชีพ พุทธศักราช 2566 สัปดาหที่12-13 สาขาวิชา ชางยนต สาขางาน ยานยนต สอนครั้งที่ 12-13 ชื่อหนวย การตรวจหารอยรั่วในระบบปรับอากาศรถยนต จำนวนชั่วโมง 7 จุดประสงคการเรียนรู เพื่อใหนักเรียน สามารถตรวจสอบรอยรั่ว โดยใชฟองสบูไดอยางถูกตอง รายการเครื่องอุปกรณ 1. รถยนตที่ตองการตรวจสอบรอยรั่วของสารทำความเย็น 2. แปรงทาสี หรือผาสำหรับชุบน้ำสบู 3. สบูยี่หออะไรก็ได 4. น้ำ 5. แวนตานิรภัย คำสั่ง ใหนักเรียนตรวจสอบรอยรั่วของระบบปรับอากาศรถยนต ตามขอตอ หรือสายทุกจุดของ ระบบปรับอากาศรถยนต ขั้นตอนการปฏิบัติงาน 1. เตรียมเครื่องมือและอุปกรณ 2. นำรถยนตที่ตรวจเขาในที่รม 3. ติดเครื่องยนต ใหระบบปรับอากาศทำงาน 4. ใชฟองสบูละลายน้ำพอประมาณ 5. ใชแปรงทาสีทาบริเวณขอตอ หรือสายสงสารทำความเย็น 6. สังเกตวา หากเกิดรอยรั่ว ความดันจะดันสบูใหเปนฟอง 7. ทำเครื่องหมายตรวจรอยรั่ว แลวทำการปรับปรุงแกไข 8. เก็บทำความสะอาดเครื่องมือ อุปกรณ และบริเวณปฏิบัติงาน ขอควรระวัง ผูตรวจสอบตองสวมแวนตานิรภัย เพื่อปองกันสารทำความเย็นกระเด็นเขาตาได
แบบตรวจใบงาน หนวยที่ 8 รหัสวิชา 20101 – 2105 ชื่อวิชา งานปรับอากาศรถยนต ชั่วโมงรวม 63 หลักสูตรประกาศนียบัตรวิชาชีพ พุทธศักราช 2566 สัปดาหที่ 12-13 สาขาวิชา ชางยนต สาขางาน ยานยนต สอนครั้งที่ 12-13 ชื่อหนวย การตรวจหารอยรั่วในระบบปรับอากาศรถยนต จำนวนชั่วโมง 7 เกณฑการใหคะแนน 5 ดีมาก 4 ดี 3 ปานกลาง 2 พอใช 1 ตองปรับปรุง ที่ รายการที่ตรวจ น้ำหนักการใหคะแนน รวม หมายเหตุ 5 4 3 2 1 1. 2. 3. 4. 5. 6. การเตรียมเครื่องมืออุปกรณ การใชฟองสบูตรวจหารอยรั่ว สังเกตลำดับขั้นการปฏิบัติงาน การซักถามขณะปฏิบัติงาน ความสนใจการปฏิบัติงาน ความเรียบรอยการปฏิบัติงาน ผูตรวจ………………....................………… ( …………….............…………) .
ใบงาน หนวยที่ 8 รหัสวิชา 20101 – 2105 ชื่อวิชา งานปรับอากาศรถยนต ชั่วโมงรวม 63 หลักสูตรประกาศนียบัตรวิชาชีพ พุทธศักราช 2566 สัปดาหที่ 12-13 สาขาวิชา ชางยนต สาขางาน ยานยนต สอนครั้งที่ 12-13 ชื่อหนวย การตรวจหารอยรั่วในระบบปรับอากาศรถยนต จำนวนชั่วโมง 7 จุดประสงคการเรียนรู เพื่อใหนักเรียน สามารถตรวจสอบรอยรั่วโดยใชตะเกียงตรวจสอบรอยรั่วไดอยางถูกตอง รายการเครื่องมืออุปกรณ 1. ระบบปรับอากาศรถยนตที่ตองการตรวจหารอยรั่ว 2. ตะเกียงตรวจสอบหารอยรั่ว 3. แวนตานิรภัย 4. ไมขีดไฟ คำสั่ง ใหนักเรียน ฝกตรวจสอบรอยรั่วดวยตะเกียงตรวจรอยรั่ว ตามขั้นตอนที่กำหนดแลวสังเกต เปลวไฟที่พบพรอมกับจดบันทึก การตรวจสอบอยางละเอียด ลำดับขั้นการปฏิบัติงาน 1. เตรียมเครื่องมือและอุปกรณ 2. ตรวจสอบความเรียบรอยของตะเกียงตรวจรอยรั่ว 3. เปดแกสตะเกียงตรวจรอยรั่ว พรอมจุดไฟ 4. นำทอยางไปจี้ลงจุดที่ คาดวาเกิดรอยรั่ว (สายดูดอากาศ) 5. สังเกตเปลวไฟ หากเกิดรอยรั่วเปลวไฟจะเปนสีเขียวตองออน 6. จดบันทึกการตรวจสอบ 7. ทำความสะอาดเครื่องมือ อุปกรณ และบริเวณปฏิบัติงาน
รูปที่ 5.9 แสดงการตรวจรอยรั่วดวยตะเกียง ขอควรระวัง ขณะที่ทำการตรวจสอบบริเวณใหชัดเจนวา มีสิ่งที่ทำใหติดไฟงายหรือไม เพราะอาจจะทำใหไฟไหม เครื่องยนตได ฉะนั้นการตรวจสอบแบบนี้ตองมีความระมัดระวังเปนพิเศษ
แบบตรวจใบงาน หนวยที่ 8 รหัสวิชา 20101 – 2105 ชื่อวิชา งานปรับอากาศรถยนต ชั่วโมงรวม 63 หลักสูตรประกาศนียบัตรวิชาชีพ พุทธศักราช 2566 สัปดาหที่12-13 สาขาวิชา ชางยนต สาขางาน ยานยนต สอนครั้งที่ 12-13 ชื่อหนวย การตรวจหารอยรั่วในระบบปรับอากาศรถยนต จำนวนชั่วโมง 7 เกณฑการใหคะแนน 5 ดีมาก 4 ดี 3 ปานกลาง 2 พอใช 1 ตองปรับปรุง ที่ รายการที่ตรวจ น้ำหนักการใหคะแนน รวม หมายเหตุ 5 4 3 2 1 1. 2. 3. 4. 5. การตรวจสอบความเรียบรอยของ ตะเกียงตรวจสอบรอยรั่ว การปฏิบัติตามขั้นตอนถูกตอง ความเรียบรอยในการตรวจสอบ ความสนใจการปฏิบัติงาน การจดบันทึกการตรวจสอบ ผูตรวจ………………....................………… ( ………………..........………)
ใบงาน หนวยที่ 8 รหัสวิชา 20101 – 2105 ชื่อวิชา งานปรับอากาศรถยนต ชั่วโมงรวม 63 หลักสูตรประกาศนียบัตรวิชาชีพ พุทธศักราช 2566 สัปดาหที่ 12-13 สาขาวิชา ชางยนต สาขางาน ยานยนต สอนครั้งที่ 12-13 ชื่อหนวย การตรวจหารอยรั่วในระบบปรับอากาศรถยนต จำนวนชั่วโมง 7 จุดประสงคการเรียนรู เพื่อใหนักเรียน สามารถตรวจรอยรั่วดวยเครื่องตรวจรอยรั่วอิเล็กทรอนิกสไดอยางถูกตอง รายการเครื่องมืออุปกรณ 1. รถยนตที่ตองการตรวจรอยรั่วของระบบปรับอากาศรถยนต 2. เครื่องตรวจรอยรั่วอิเล็กทรอนิกส คำสั่ง ใหนักเรียนฝกปฏิบัติ การใชงานของเครื่องตรวจรอยรั่วอิเล็กทรอนิกสใหเขาใจวิธีการใชกอน แลวนำ เครื่องตรวจรอยรั่ว ตามขั้นตอนที่กำหนดให พรอมจดบันทึกการตรวจอยางละเอียดทุกขั้นตอน พรอมสรุปผลการ ทดลอง ลำดับขั้นตอนการปฏิบัติ 1. เตรียมเครื่องมือและอุปกรณ 2. ศึกษาเครื่องตรวจรอยรั่วอิเล็กทรอนิกสอยางละเอียด 3. ดับเครื่องยนตกอนตรวจรอยรั่ว 4. นำสายตรวจไปจี้ตามจุดตาง ๆ ที่คาดวาเกิดรอยรั่วได 5. ถาสวนใดเกิดรอยรั่วเครื่องตรวจรอยรั่วจะเกิดเสียงดัง 6. จดบันทึกการตรวจสอบอยางละเอียด 7. สรุปผลการตรวจสอบ 8. ทำความสะอาดเครื่องมือ อุปกรณและบริเวณปฏิบัติงาน
รูปที่ 5.10 แสดงการตรวจรอยรั่วดวยเครื่องตรวจรอยรั่วอิเล็กทรอนิกส ขอควรระวัง กอนตรวจสอบ นักศึกษาจะตองดับเครื่องยนตกอนทุกครั้ง และกอนใชเครื่องมือชนิดนี้ ควรศึกษาคูมือ การใชงานอยางละเอียด
แบบตรวจใบงาน หนวยที่ 8 รหัสวิชา 20101 – 2105 ชื่อวิชา งานปรับอากาศรถยนต ชั่วโมงรวม 63 หลักสูตรประกาศนียบัตรวิชาชีพ พุทธศักราช 2566 สัปดาหที่ 12-13 สาขาวิชา ชางยนต สาขางาน ยานยนต สอนครั้งที่ 12-13 ชื่อหนวย การตรวจหารอยรั่วในระบบปรับอากาศรถยนต จำนวนชั่วโมง 7 เกณฑการใหคะแนน 5 ดีมาก 4 ดี 3 ปานกลาง 2 พอใช 1 ตองปรับปรุง ที่ รายการที่ตรวจ น้ำหนักการใหคะแนน รวม หมายเหตุ 5 4 3 2 1 1. 2. 3. 4. 5. การเตรียมเครื่องมืออุปกรณถูกตอง การใชเครื่องตรวจรอยรั่วถูกตอง การปฏิบัติงานตามขั้นตอนที่กำหนด ความสนใจในการปฏิบัติงาน บันทึกการปฏิบัติงาน ผูตรวจ…………………...................……… ( ………………........………)
แผนการจัดการเรียนรูมุงเนนสมรรถนะ หนวยที่ 9 รหัสวิชา 20101 – 2105 ชื่อวิชา งานปรับอากาศยายนต ชั่วโมงรวม 70 หลักสูตรประกาศนียบัตรวิชาชีพ พุทธศักราช 2566 สัปดาหที่14-15 สาขาวิชา ชางยนต สาขางาน ยานยนต สอนครั้งที่ 14-15 ชื่อหนวย งานติดตั้งระบบปรับอากาศรถยนต จำนวนชั่วโมง 7 1. หัวขอเรื่อง งานติดตั้งระบบปรับอากาศรถยนต 2. สาระสำคัญ การติดตั้งระบบปรับอากาศรถยนต มีขั้นตอนที่คอนขางจะยุงยาก และตองการความละเอียดพิถีพิถัน เพราะพื้นที่ที่ติดตั้งคือรถยนต การเกิดขอผิดพลาดจึงไมควรเกิดขึ้นเลย เพราะฉะนั้นชางที่ทำการติดตั้งระบบปรับ อากาศรถยนต ตองเปนผูที่มีความชำนาญ มีความรูระบบปรับอากาศรถยนตอยางเดียวไมพอ ตองรูจักระบบ ตางๆ ภายในรถยนตดวย ความรู เขาใจในการติดตั้งอุปกรณปรับอากาศคือสิ่งสำคัญ รถยนตแตละยี่หอมีตำแหนง ติดตั้งอุปกรณที่แตกตางกัน มีขนาดตางกัน การฝกฝนติดตั้งอุปกรณ เชน คอมเพรสเซอร คอนเดนเซอร อีวาพอเรเตอร รีซีฟเวอรดรายเออร และการเดินทอเชื่อมตออุปกรณ ตลอดจนขั้นตอน ทำสุญญากาศ ตรวจรอยรั่ว บรรจุสารทำความเย็น คือสิ่งที่นักศึกษาจะไดปฏิบัติในแผนการสอนนี้ เพื่อใหเกิดความชำนาญ และเปนชางที่ดีในอนาคต 3. สมรรถนะประจำหนวย 3.1 แสดงความรูเกี่ยวกับงานติดตั้งระบบปรับอากาศรถยนต 4. จุดประสงคการเรียนรู 4.1 จุดประสงคทั่วไป 4.1.1 เพื่อใหนักเรียนสามารถติดตั้งระบบปรับอากาศรถยนต 4.2 จุดประสงคเชิงพฤติกรรม ดานความรู (ดานพุทธิพิสัย) 4.2.1 อธิบายงานติดตั้งระบบปรับอากาศรถยนต ดานทักษะ (ดานทักษะพิสัย) 4.2.2 สามารถติดตั้งระบบปรับอากาศรถยนต ดานเจตคติ(ดานจิตพิสัย) 4.2.3 เอาใจใสในการเรียน 5. สาระการเรียนรู 5.1 การติดตั้งระบบปรับอากาศรถยนต
6. กิจกรรมการจัดการเรียนรู (ออกแบบการจัดการเรียนรูโดยใช MAIP) (กิจกรรมการเรียนรูใหเนนผูเรียนเปนสำคัญ) 6.1 ขั้นนำเขาสูบทเรียน (Motivation) กิจกรรมผูสอน กิจกรรมผูเรียน 1. ครูซักถามเกี่ยวกับเงานซอมบำรุงระบบปรับอากาศ รถยนตที่นักเรียนรูจักและใชในชีวิตประจำวัน 1. แลกเปลี่ยนความคิดเห็นเกี่ยวกับงานซอมบำรุง ระบบปรับอากาศรถยนต 2. เปดสื่อ รูปภาพ วิดีโอ เรื่องการตรวจหารอยรั่ว 2. ศึกษาสื่อ รูปภาพ วิดีโอ เกี่ยวกับเรื่องการ ตรวจหารอยรั่ว 3. ถามเกี่ยวกับความรูเดิมพื้นฐาน นำเขาสูบทเรียน และ แจงวัตถุประสงคการเรียน 3. นักเรียนตอบคำถาม 6.2 ขั้นเรียนรูหรือขั้นศึกษาขอมูล (Information) กิจกรรมผูสอน กิจกรรมผูเรียน 1. ครูอธิบายเกี่ยวกับความหมาย เรื่องการตรวจหารอยรั่ว 1. นักเรียนถาม – ตอบ เกี่ยวกับเรื่องการตรวจหา รอยรั่ว 2. ครูอธิบายเกี่ยวกับการใชการตรวจหารอยรั่ว 2. นักเรียนแลกเปลี่ยนความคิดเกี่ยวกับการ ตรวจหารอยรั่ว 6.3 ขั้นทำกิจกรรมหรือขั้นพยายาม (Application) กิจกรรมผูสอน กิจกรรมผูเรียน 1. ครูมอบหมายใหทำแบบฝกหัดทายบท และฝกปฏิบัติ 1. นักเรียนทำแบบฝกหัดทายบทและฝกปฏิบัติ 2. ครูและนักเรียนรวมกันอภิปรายเกี่ยวกับการตรวจหา รอยรั่ว 2. นักเรียนอภิปรายเกี่ยวกับเรื่องการตรวจหารอย รั่ว 6.4 ขั้นสรุปหรือขั้นสำเร็จผล (Progress) กิจกรรมผูสอน กิจกรรมผูเรียน 1. ครูถามคำถามเกี่ยวกับเรื่องการตรวจหารอยรั่ว 1. นักเรียนตอบคำถาม 2. ครูและนักเรียนรวมกันเฉลยแบบฝกหัดทายบท 2. นักเรียนรวมกันเฉลยแบบฝกหัดทายบท 3. ครูสรุปเรื่องการตรวจหารอยรั่ว 3. ถอดบทเรียนที่ได
7. สื่อการเรียนหรือแหลงเรียนรู [✔] หนังสือเรียน [ ] เอกสารประกอบการเรียนการสอน [✔] สื่อ Power Point [✔] สื่อของจริง [✔] แผนภาพ [ ] วีดีโอ/ภาพเคลื่อนไหว [ ] แบบจำลอง (Model) [ ] สื่ออิเล็กทรอนิกส หรือเว็บไซตที่เกี่ยวของ [ ] อื่น ๆ (ระบุ) ……..……… 8. การบูรณาการความสัมพันธกับวิชาอื่น ……………………………………………………………………………………………………………………………………………….. …………………………………………………………………………………………………………………………………………………….…… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… 9. การวัดผลและประเมินผล [ ] แบบทดสอบกอนเรียน [ ] แบบฝกหัด [✔] ใบงาน/ใบสั่งงาน [ ] ใบมอบหมายงาน [✔] ใบกิจกรรม [ ] แบบทดสอบหลังเรียน [ ] ผลการเรียนของผูเรียน [ ] แบบสังเกตการณ [ ] อื่น ๆ (ระบุ) ……..……… 10. กิจกรรมเสนอแนะ ……………………………………………………………………………………………………………………………………………….. …………………………………………………………………………………………………………………………………………………….…… …………………………………………………………………………………………………………………………………………………………. 11. งานที่มอบหมาย (ถามี) ……………………………………………………………………………………………………………………………………………….. …………………………………………………………………………………………………………………………………………………….…………
ใบความรู หนวยที่ 9 รหัสวิชา 20101 – 2105 ชื่อวิชา งานปรับอากาศรถยนต ชั่วโมงรวม 70 หลักสูตรประกาศนียบัตรวิชาชีพ พุทธศักราช 2566 สัปดาหที่14-15 สาขาวิชา ชางยนต สาขางาน ยานยนต สอนครั้งที่ 14-15 ชื่อหนวย งานติดตั้งระบบปรับอากาศรถยนต จำนวนชั่วโมง 7 การติดตั้งระบบปรับอากาศรถยนต การติดตั้งระบบปรับอากาศรถยนต จะตองติดตั้งอุปกรณตามลำดับการทำงาน เพื่อใหการทำงานของอุปกรณมี การสัมพันธกัน ประกอบดวยคอมเพรสเซอรที่ใชเครื่องยนตฉุดดวยสายพาน การติดตั้งรอก(Pulley) สายพาน คอนเดนเซอรระบายความรอนติดตั้งหนาหมอน้ำรถยนต อีวาพอเรเตอรติดตั้งในชองดานลางคอนโซนรถยนต และรีซีฟ เวอรดรายเออรติดตั้งบริเวณหองเครื่องยนต ที่มีการระบายความรอนไดดี รูปที่ 6.1 แสดงตำแหนงการติดตั้งอุปกรณระบบปรับอากาศรถยนต ลำดับการเตรียมการกอนติดตั้งระบบปรับอากาศรถยนต 1. ตองเปลี่ยนรอก(pulley) เพลาขอเหวี่ยงเปนแบบ 2 รอง (มักมีขายเฉพาะยี่หอรถแตละรุน) 2. ตองซื้อแทนยึดคอมเพรสเซอรซึ่งมักมีขาย ทำไวเฉพาะยี่หอรถ และใชกับ คอมเพรสเซอรยี่หอใด (สามารถดัดแปลงทำเองไดโดยเฉพาะกรณีซื้อคอมเพรสเซอรเกามาดัดแปลงใชงาน) 3. ตองติดฟลมกรองแสง (เปอรเซนตสูงจะทึบมาก) 4. ควรปูสักหลาดพื้นรถใหม 5. ตองเลือกใชสายพานชั้นดี เพื่อความคงทนถาวร เพราะจะเกิดการสึกหรอเร็วมาก โดยเฉพาะถาติดตั้งคอมเพรสเซอรเยื้องศูนย 6. ตองอุดชองที่รั่วทุกแหงของตัวรถ แตใหคำนึงการระบายอากาศในตัวรถดวย คอมเพรสเซอร์ รีซีฟเวอร์ดรายเออร์ อีวาพอเรเตอร์ คอนเดนเซอร์ รีเอกซ์แพนชั่ นวาล์ว
7. ตองเจาะรูปลอยน้ำทิ้งออกจากชุดอีวาพอเรเตอร(ตูแอร) ลงใตพื้นรถ และระวังอยาให น้ำทิ้งโดนชิ้นสวนโลหะหรืออุปกรณเพื่อความปลอดภัย เชน ทอน้ำมันเบรก 8. ตองซื้อทอสารทำความเย็นชั้นดี1 ชุด ควรระบุใหผูจำหนายทราบวา จะนำไปใชกับคอมเพรสเซอร และชุดอีวาพอเรเตอร ยี่หอใด เครื่องยนตกี่สูบ (ทอสารทำความเย็น 1 ชุด จะมี4 เสน และมักเปนทอโลหะเพียง 1 เสน) 9. ตองซื้ออุปกรณและชิ้นสวนระบบปรับอากาศใหครบ โดยเฉพาะคอมเพรสเซอรตองเลือก พอดีกับขนาดความจุของเครื่องยนต(ซี.ซี.) และจำนวนผูโดยสารในรถ ขั้นตอนการติดตั้งระบบปรับอากาศรถยนต 2.1 การติดตั้งคอมเพรสเซอร คอมเพรสเซอรคืออุปกรณหลักของระบบปรับอากาศ สำหรับ การติดตั้งคอมเพรสเซอรระบบปรับอากาศรถยนตมีลำดับขั้นตอน ดังนี้ 1. ตองถอดอุปกรณบางอยางของรถยนตออกบาง เพื่อความสะดวกในการติดตั้ง 2. รอก (pulley) ตัวขับมีรองสายพานเดี่ยวใหเปลี่ยนใหม เพื่อเพิ่มรองของรอก (pulley) ใหกับสายพานของคลัตชแมเหล็ก (Magnetic clutch) 3. ตองตัดแผนเหล็กยึดระหวางคอมเพรสเซอรกับตัวเครื่องยนต ( อาจหาซื้อเปนชุดหรือ ใชกระดาษแข็งตัดเปนแบบกอน ) 4. การติดตั้งคอมเพรสเซอรควรทำดวยความระมัดระวังตัวถังรถยนตดวย 5. ความตึงของสายพานฉุดคอมเพรสเซอรตองใหตึงพอประมาณ ไมตึงเกินไปเพราะ เปนสาเหตุของลูกปนคลัตชซึ่งอาจแตกไดนอกนั้นเราตั้งสายพานโดยการบิดสายพานบริเวณกึ่งกลางของดานที่ยาว ที่สุด ถาบิดได ¼ ถึง ½ รอบ แสดงวาความตึงของสายพานใชได 6. การตั้งรองรอก (pulley) ใหตรงจะเปนการยืดอายุการใชงานของสายพานตัวฉุด คอมเพรสเซอร 7. กอนที่เราจะใสคลัตชแมเหล็ก เขาปลายเพลาของตัวคอมเพรสเซอรเราตองตรวจ ปลายแกนขอเหวี่ยง หรือปลายเพลาเสียกอนสิ่งที่ดีควรทาดวยน้ำมันหรือจาระบีเสียกอน 8. การขันน็อตปลายเพลาเพื่อยึดตัวคลัตชแมเหล็ก ตองขันใหแนนจนแนใจกอน ทำการติดตั้งถาวร 2.2 การติดตั้งคอนเดนเซอร โดยปกติจะติดตั้งบริเวณดานหนาหมอน้ำ และจะมีพัดลมเพื่อชวย ระบายความรอน ลำดับขั้นการติดตั้งคอนเดนเซอรมีขั้นตอนดังนี้ 1. อาจจะตองถอดตะแกรงหรือหมอน้ำรถยนตออกกอน เพื่อความสะดวก
2. อยาวางชิดหมอน้ำเกินไป จะทำใหการระบายความรอนทั้งของคอนเดนเซอร และหมอน้ำไมดีเครื่องยนตจะรอน ควรวางหางกันประมาณ ½ - 1 ½ นิ้ว 3. ในการติดตั้งคอนเดนเซอรในรถยนตเกือบทุกยี่หอจะตองเปลี่ยนใบพัดลมใหมีขนาดโตและจำนวน ใบเพิ่มขึ้น(ขนาดโตไมเกินความสูงของหมอน้ำหรือไมโตจนอาจไปตีทอยางของหมอน้ำ) 4. การติดตั้งใหตำแหนงทอทางสารทำความเย็นออกอยูดานลางเสมอและอยูในตำแหนง ที่สามารถตอ ทอไปยังถังพักสารทำความเย็นไดโดยงาย 5. การเจาะสกรูเพื่อติดตั้งแผงคอนเดนเซอรจะตองไมอยูในตำแหนงของหมอน้ำ เพราะเวลาขันสกรู ยึดแผงคอนเดนเซอรจะทำใหสกรูนั้นอาจเจาะทะลุหมอน้ำ หรืออาจทำใหหมอน้ำบุบเสียหายได 6. ทอสารทำความเย็นทางออกของแผงคอนเดนเซอรสวนใหญอาจเปนทอยางหรือทออลูมิเนียมหนา และออน ทอนี้บางครั้งตองทำการติดตั้งทอทางออกเสียกอนเพื่อความสะดวก 7. ตำแหนงที่ตั้งควรจะอยูตรงกลางใบพัดลมรถยนต 2.3 การติดตั้งอีวาพอเรเตอรการติดตั้งชุดอีวาพอเรเตอรไมสูมีปญหามาก พอสรุปเปนหัวขอสำคัญได ดังนี้ 1. เลือกตำแหนงชุดอีวาพอเรเตอรอยูระหวางกลาง ระหวางคนขับกับคนนั่งดานหนาเพื่อใหลมเย็น สามารถสงออกไปทั่วไดภายในรถ 2. ทอระบายน้ำทิ้งตองเจาะอยางระมัดระวัง อยาใหเกะกะบริเวณที่วางเทา 3. ตองตอทอทางเดินสารทำความเย็นโดยถาวร กอนทำการยึดติดตั้งชองใหความเย็น ถาเราทำการ ติดตั้งชองใหความเย็นกอนตอทอทางเดินสารทำความเย็น จะลำบากหรือ ไมอาจตอทอทางเดินสารทำความเย็นได เลย 2.4 การติดตั้งรีซีฟเวอรดรายเออร และการเดินทอสารทำความเย็น ตัวรีซีฟเวอรดรายเออร หาที่ติดภายในกระโปรงรถ ทางออกหันไปทางหลังรถ เมื่อติดตั้งอุปกรณตาง ๆ แลว ตอทอตาง ๆ ดังนี้ 1. ทอทางอัดของคอมเพรสเซอร(D) ตอเขาทางคอนเดนเซอร (ดานบน) 2. ทอทางออกของคอนเดนเซอร(ดานลง) ตอเขาทางเขาของรีซีฟเวอรดรายเออร 3. ทอทางออกของรีซีฟเวอรดรายเออรตอเขาทางเขาของ เอ็กซแพนชั่นวาลว (อยูที่แผงอีวาพอเร เตอรภายในรถยนต) 4. ทอทางออกของอีวาพอเรเตอรตอเขาทอทางดูดของคอมเพรสเซอร(S) เมื่อทำการตอทอทางเดิน ของสารทำความเย็นเรียบรอยแลว ใหทำการตรวจทอสารทำความเย็นสองเสนที่ลอดผานตัวถังรถเขามานั้น วามี การปองกันการเสียดสีหรือเปลา จากนั้นใหใชฉนวนประเภทกันความชื้นและกันไมใหอากาศและฝุนจากภายนอก
เขามาไดปดสนิท กอนทำการปดควรทำความสะอาดบริเวณดังกลาวเสียกอน เพื่อทำใหแผนฉนวนมีการยึดจับ บริเวณนั้นไดดียิ่งขึ้น 2.5 การเดินวงจรไฟฟา ภายหลังจากการดำเนินการติดตั้ง อุปกรณวงจรทางกลแลว ใหดำเนินการติดตั้งอุปกรณทางไฟฟา ประกอบดวย เทอรโมสตัต สวิตชพัดลม สวิตชควบคุมแรงดันตลอดจนเดินสายวงจรไฟฟาตามแบบและรุนของ ระบบปรับอากาศ พรอมตรวจสอบความถูกตองเรียบรอย และทดสอบใหสมบูรณ เพื่อไมใหเกิดการผิดพลาดทำให เสียเวลา รูปที่ 6.2 ตัวอยางวงจรไฟฟาระบบปรับอากาศรถยนต นิปปอนเดนโซ การตรวจรอยรั่ว การทำสุญญากาศและการบรรจุสารทำความเย็น หลังจากดำเนินการติดตั้งอุปกรณระบบปรับอากาศแลว การบรรจุสารทำความเย็น ควรปฏิบัติตามขั้นตอน ใหครบถวน เพื่อไมใหเกิดปญหาขึ้นภายหลัง การปฏิบัติตามขั้นตอน ตรวจรอยรั่ว ทำสุญญากาศ ตองปฏิบัติดวย ความละเอียด 3.1 การทำสุญญากาศ ภายหลังจากตรวจสอบหารอยรั่วเรียบรอยการทำสุญญากาศ คือ ขั้นตอนการดูดอากาศ ความชื้น และฝุนละอองตาง ๆออกจากระบบเพื่อทำใหระบบสะอาดพรอมจะบรรจุสารทำ ความเย็น การทำสุญญากาศจะตองดำเนินการใหรัดกุม เพื่อไมใหมีความชื้นหลงเหลืออยูในระบบ ซึ่งจะกอใหเกิด ปญหาขึ้นมาภายหลัง 3.2 การบรรจุสารทำความเย็น ตองตรวจสอบใหแนใจวา สารทำความเย็นที่จะใชเปน R – 12 หรือ R-134 a และปฏิบัติตามขั้นตอนการเติมสารทำความเย็นใหครบถวนและสมบูรณ บรรจุสารทำความเย็นใน ปริมาณที่เหมาะสมตามเกณฑที่กำหนด ควรระมัดระวังเรื่องการใชสารทำความเย็น หามใชสารทำความเย็น Rสวิตช์กุญแจ ฟิ วส์ เมนรีเลย์ 20A ฟิ วส์ 15A แบตเตอรี่ มอเตอร์พัดลม รีซีสเตอร์ สวิตช์พัดลม สวิตช์ควบคุมความดัน สวิตช์ปรับความเย็น เทอร์มี คอยล์จุดระเบิด วงจรถ่ายทอด RPN วงจรถ่ายทอด อุณหภูมิ ทราน ซิสเตอร์ คลัตช์แม่เหล็ก แอมพลิฟาย
134a ปนหรือแทนสารทำความเย็น R-12 เพราะจะทำใหอุปกรณตาง ๆ เสียหายได โดยเฉพาะโอริงและทอยาง ตาง ๆ 3.3 การตรวจรอยรั่ว สามารถดำเนินการไดหลายวิธีตามความเหมาะสมแตไมแนะนำให ใชการตรวจหารอยรั่วดวยการใชตะเกียงตรวจรั่ว เพราะอาจเกิดการลุกไหมได หากจำเปนตองใชก็ควรใชดวยความ ระมัดระวัง
ใบงาน หนวยที่ 9 รหัสวิชา 20101 – 2105 ชื่อวิชา งานปรับอากาศรถยนต ชั่วโมงรวม 70 หลักสูตรประกาศนียบัตรวิชาชีพ พุทธศักราช 2566 สัปดาหที่14-15 สาขาวิชา ชางยนต สาขางาน ยานยนต สอนครั้งที่ 14-15 ชื่อหนวย งานติดตั้งระบบปรับอากาศรถยนต จำนวนชั่วโมง 7 จุดประสงคการเรียน เพื่อใหนักเรียนสามารถติดตั้งระบบปรับอากาศรถยนต รายการเครื่องมืออุปกรณ 1. ประแจปากตาย เบอร 14,16,17,19,20,22,24,26 2. คอมเพรสเซอร 1 ตัว 3. คอนเดนเซอร 1 แผง 4. อีวาพอเรเตอร 1 ชุด 5. รีซีฟเวอรดรายเออร 1 ตัว 6. ทอวงจรระบบปรับอากาศ 1 ชุด 7. อุปกรณวงจรไฟฟา 1 ชุด 8. ไขควง 1 ชุด 9. คีม 1 ชุด 10. เครื่องยนตสาธิต หรือ รถยนตสาธิต 1 ชุด 11. มัลติมิเตอร 1 เครื่อง 12. แมนิโฟลดเกจ 1 ชุด 13. ปมสุญญากาศ 1 ตัว 14. สารทำความเย็น 2 กิโลกรัม (kg) คำสั่ง ใหนักเรียน แบงกลุม ๆ ละ 5 – 6 คน ปฏิบัติการติดตั้งระบบปรับอากาศรถยนต ใหเสร็จสมบูรณในเวลาที่กำหนด
งานติดตั้งระบบปรับอากาศรถยนต รายการปฏิบัติงาน ผลการปฏิบัติงาน หมายเหตุ ผาน ไมผาน 1. การเตรียมเครื่องมือและอุปกรณติดตั้ง 2. คอมเพรสเซอร - มีความแข็งแรงดี - ตรงแนวรอก(pulley)ของเครื่องยนต 3. ติดตั้งคอนเดนเซอรมีความแข็งแรงดี 4. ติดตั้งอีวาพอเรเตอร - มีความแข็งแรงดี - ตอทอปลอยน้ำทิ้ง 5. ติดตั้งรีซีฟเวอรดรายเออร - มีความแข็งแรงดี - มองเห็นไดงาย - ตั้งตรง 90 องศา 6. ตอทอวงจรทุกจุด 7. ตอทอเขารีซีฟเวอรดรายเออรเปนตัว สุดทาย 8. ตรวจสอบรอยรั่วของระบบ 9. การทำสุญญากาศ 10. การบรรจุสารทำความเย็น - การไลอากาศ - ปริมาณเหมาะสม ความเรียบรอยของงาน ทำความสะอาดบริเวณปฏิบัติงาน 2 คะแนน 2 คะแนน 1 คะแนน 2 คะแนน 2 คะแนน 1 คะแนน 2 คะแนน 1 คะแนน 1 คะแนน 2 คะแนน 1 คะแนน 3 คะแนน 2 คะแนน 1 คะแนน 2 คะแนน 3 คะแนน 2 คะแนน รวมคะแนน
แบบตรวจใบงาน หนวยที่ 9 รหัสวิชา 20101 – 2105 ชื่อวิชา งานปรับอากาศรถยนต ชั่วโมงรวม 70 หลักสูตรประกาศนียบัตรวิชาชีพ พุทธศักราช 2566 สัปดาหที่14-15 สาขาวิชา ชางยนต สาขางาน ยานยนต สอนครั้งที่ 14-15 ชื่อหนวย งานติดตั้งระบบปรับอากาศรถยนต จำนวนชั่วโมง 7 เกณฑการใหคะแนน 5 ดีมาก 4 ดี 3 ปานกลาง 2 พอใช 1 ตองปรับปรุง รายการที่ตรวจ น้ำหนักการใหคะแนน รวม 5 4 3 2 1 1. 2. 3. 4. 5. การจัดเตรียมเครื่องมือและอุปกรณ ความเขาใจในขั้นตอนปฏิบัติงาน การประสานงานและสัมพันธงานในกลุม ผลงานมีความถูกตอง สมบูรณและเรียบรอย ความสนใจการปฏิบัติงาน และปฏิบัติงาน ทันกำหนดเวลา รวม ผูตรวจ……………..................…………. (…………………...........……)
แผนการจัดการเรียนรูมุงเนนสมรรถนะ หนวยที่ 10 รหัสวิชา 20101 – 2105 ชื่อวิชา งานปรับอากาศยายนต ชั่วโมงรวม 77 หลักสูตรประกาศนียบัตรวิชาชีพ พุทธศักราช 2566 สัปดาหที่16-17 สาขาวิชา ชางยนต สาขางาน ยานยนต สอนครั้งที่ 16-17 ชื่อหนวย การหาประสิทธิภาพระบบปรับอากาศรถยนต จำนวนชั่วโมง 7 1. หัวขอเรื่อง การหาประสิทธิภาพระบบปรับอากาศรถยนต 2. สาระสำคัญ ระบบปรับอากาศรถยนตเมื่อติดตั้งเสร็จสิ้นสมบูรณหรือเมื่อมีการบรรจุสารทำความเย็น เสร็จสิ้นควรมีการ ทดสอบประสิทธิภาพของระบบดวย ซึ่งถาประสิทธิภาพอยูในเกณฑที่เหมาะสม ก็เปนสิ่งที่ดีในการนำไปใชงาน ตอไป ถาประสิทธิภาพดอยกวามาตรฐาน ซึ่งก็คือ ระบบปรับอากาศรถยนต ไมคอยเย็นนั่นเองและถาประสิทธิภาพ สูงกวามาตรฐาน ซึ่งก็คือระบบปรับอากาศรถยนต จะเย็นเกินไป เกินความจำเปนอันอาจจะกอใหเกิดผลเสีย ตามมา เชน มีเกล็ดน้ำแข็งเกาะที่ครีบ อีวาพอเรเตอร ลมเย็นไมคอยออกมีน้ำกระเด็นออกมาจากหนากากชุดอีวา พอเรเตอร ขดทอ อีวาพอเรเตอรผุกรอนงายและรั่ว การทดสอบประสิทธิภาพจะบอกใหเราทราบวาระบบปรับอากาศ รถยนตที่ใชอยูมีประสิทธิภาพอยูในระดับใด เพื่อที่จะไดปรับปรุงแกไขตอไปกรณีที่ไมเขามาตรฐาน 3. สมรรถนะประจำหนวย 3.1 แสดงความรูเกี่ยวกับการหาประสิทธิภาพระบบปรับอากาศรถยนต 4. จุดประสงคการเรียนรู 4.1 จุดประสงคทั่วไป 4.1.1 เพื่อใหนักเรียนหาคาประสิทธิภาพในระบบปรับอากาศในรถยนต 4.2 จุดประสงคเชิงพฤติกรรม ดานความรู (ดานพุทธิพิสัย) 4.2.1 สามารถทดสอบหาความชื้นในระบบปรับอากาศรถยนตไดอยางถูกตอง 4.2.2 สามารถทดสอบหาอุณหภูมิในระบบปรับอากาศรถยนตไดอยางถูกตอง 4.2.3 สามรถอานคาตารางความชื้นสัมพัทธไดอยางถูกตอง ดานทักษะ (ดานทักษะพิสัย) 4.2.2 สามารถตรวจเช็คระบบความชื้นสัมพัทธได ดานเจตคติ(ดานจิตพิสัย) 4.2.3 เอาใจใสในการเรียน
5. สาระการเรียนรู 5.1 ความชื้นในอากาศ 5.2 อุณหภูมิที่เหมาะสมกับรางกายมนุษย 5.3 การอานคาตารางความชื้นสัมพัทธ 6. กิจกรรมการจัดการเรียนรู (ออกแบบการจัดการเรียนรูโดยใช MAIP) (กิจกรรมการเรียนรูใหเนนผูเรียนเปนสำคัญ) 6.1 ขั้นนำเขาสูบทเรียน (Motivation) กิจกรรมผูสอน กิจกรรมผูเรียน 1. ครูซักถามเกี่ยวกับการหาประสิทธิภาพระบบปรับ อากาศรถยนต 1. แลกเปลี่ยนความคิดเห็นเกี่ยวกับการหา ประสิทธิภาพระบบปรับอากาศรถยนต 2. เปดสื่อ รูปภาพ วิดีโอ เรื่องการหาประสิทธิภาพระบบ ปรับอากาศรถยนต 2. ศึกษาสื่อ รูปภาพ วิดีโอ เกี่ยวกับเรื่องการหา ประสิทธิภาพระบบปรับอากาศรถยนต 3. ถามเกี่ยวกับความรูเดิมพื้นฐาน นำเขาสูบทเรียน และ แจงวัตถุประสงคการเรียน 3. นักเรียนตอบคำถาม 6.2 ขั้นเรียนรูหรือขั้นศึกษาขอมูล (Information) กิจกรรมผูสอน กิจกรรมผูเรียน 1. ครูอธิบายเกี่ยวกับความหมาย เรื่องการหา ประสิทธิภาพระบบปรับอากาศรถยนต 1. นักเรียนถาม – ตอบ เกี่ยวกับเรื่องการหา ประสิทธิภาพระบบปรับอากาศรถยนต 2. ครูอธิบายเกี่ยวกับการใชการหาประสิทธิภาพระบบ ปรับอากาศรถยนต 2. นักเรียนแลกเปลี่ยนความคิดเกี่ยวกับการหา ประสิทธิภาพระบบปรับอากาศรถยนต 6.3 ขั้นทำกิจกรรมหรือขั้นพยายาม (Application) กิจกรรมผูสอน กิจกรรมผูเรียน 1. ครูมอบหมายใหทำแบบฝกหัดทายบท และฝกปฏิบัติ 1. นักเรียนทำแบบฝกหัดทายบทและฝกปฏิบัติ 2. ครูและนักเรียนรวมกันอภิปรายเกี่ยวกับการหา ประสิทธิภาพระบบปรับอากาศรถยนต 2. นักเรียนอภิปรายเกี่ยวกับเรื่องการหา ประสิทธิภาพระบบปรับอากาศรถยนต
6.4 ขั้นสรุปหรือขั้นสำเร็จผล (Progress) กิจกรรมผูสอน กิจกรรมผูเรียน 1. ครูถามคำถามเกี่ยวกับเรื่องการหาประสิทธิภาพระบบ ปรับอากาศรถยนต 1. นักเรียนตอบคำถาม 2. ครูและนักเรียนรวมกันเฉลยแบบฝกหัดทายบท 2. นักเรียนรวมกันเฉลยแบบฝกหัดทายบท 3. ครูสรุปเรื่องการหาประสิทธิภาพระบบปรับอากาศ รถยนต 3. ถอดบทเรียนที่ได 7. สื่อการเรียนหรือแหลงเรียนรู [✔] หนังสือเรียน [ ] เอกสารประกอบการเรียนการสอน [✔] สื่อ Power Point [✔] สื่อของจริง [✔] แผนภาพ [ ] วีดีโอ/ภาพเคลื่อนไหว [ ] แบบจำลอง (Model) [ ] สื่ออิเล็กทรอนิกส หรือเว็บไซตที่เกี่ยวของ [ ] อื่น ๆ (ระบุ) ……..……… 8. การบูรณาการความสัมพันธกับวิชาอื่น ……………………………………………………………………………………………………………………………………………….. …………………………………………………………………………………………………………………………………………………….…… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… 9. การวัดผลและประเมินผล [ ] แบบทดสอบกอนเรียน [ ] แบบฝกหัด [✔] ใบงาน/ใบสั่งงาน [ ] ใบมอบหมายงาน [✔] ใบกิจกรรม [ ] แบบทดสอบหลังเรียน [ ] ผลการเรียนของผูเรียน [ ] แบบสังเกตการณ [ ] อื่น ๆ (ระบุ) ……..……… 10. กิจกรรมเสนอแนะ ……………………………………………………………………………………………………………………………………………….. …………………………………………………………………………………………………………………………………………………….…… 11. งานที่มอบหมาย (ถามี) ……………………………………………………………………………………………………………………………………………….. …………………………………………………………………………………………………………………………………………………….…………
ใบความรู หนวยที่ 10 รหัสวิชา 20101 – 2105 ชื่อวิชา งานปรับอากาศรถยนต ชั่วโมงรวม 77 หลักสูตรประกาศนียบัตรวิชาชีพ พุทธศักราช 2566 สัปดาหที่16-17 สาขาวิชา ชางยนต สาขางาน ยานยนต สอนครั้งที่ 16-17 ชื่อหนวย การหาประสิทธิภาพระบบปรับอากาศรถยนต จำนวนชั่วโมง 7 ความชื้นในอากาศ และอุณหภูมิที่เหมาะสมกับมนุษย หลังจากทำการบรรจุสารความเย็นแลว ควรทำการทดสอบหาประสิทธิภาพของระบบ ปรับอากาศ รถยนต วาอยูในเกณฑที่ใชไดหรือไม โดยคำนึงถึงหลัก 2 ประการนี้คือ 1. ความชื้นในอากาศ ถาอากาศรอนมักจะมีความชื้นมากกวาอากาศเย็น ขณะที่อากาศชื้นจะปองกัน ขัดขวางไมใหเกิดการระเหย จะทำใหรูสึกรอน ความชื้นมากทำใหรูสึกอึดอัด หรือถาความชื้นนอยทำใหผิวแหง ดังนั้นปริมาณความชื้นที่ทำใหเรารูสึกสบายคือ 50-55% 2. อุณหภูมิตองปรับใหเหมาะสมกับรางกายมนุษย อุณหภูมิที่กำลังสบายควรอยูระหวาง 23-25 ° ซ ดังนั้น เราจึงตองนำเอาปจจัยสองอยางนี้มา เพื่อหาประสิทธิภาพของระบบปรับอากาศรถยนต ขั้นตอนการหาประสิทธิภาพของระบบปรับอากาศรถยนต 1. เตรียมเครื่องมือและวัสดุ อุปกรณ 2. นำรถเขาในที่รมและเปดประตูรถทุกบาน 3. ใชผาคลุมบังโคลนรถ ผาคลุมเบาะรถ 4. ตรวจดูวาลวของแมนิโฟลดเกจ ตองอยูในตำแหนงปดทั้งคู แมนิโฟลดเกจ เมื่อเลิกใชงานแลว ตองปดวาลวทั้งคูเสมอ 5. เปดฝาครอบลิ้นบริการทั้งสองดานที่คอมเพรสเซอร 6. ตอสายเกจเขากับลิ้นบริการที่คอมเพรสเซอร 6.1 เกจดานความดันต่ำ ใหตอสายเขาที่ลิ้นบริการของคอมเพรสเซอรดานดูด 6.2 เกจดานความดันสูง ใหตอสายเขาที่ลิ้นบริการของคอมเพรสเซอรดานอัด 7. ติดเครื่องยนตและอุนเครื่องยนตประมาณ 5-10 นาที 8. ตั้งความเร็วรอบเครื่องยนตใหอยูประมาณ 1,200-1,5000 rpm 9. เปดสวิตชควบคุมความเร็วพัดลมอีวาพอเรเตอรใหอยูในตำแหนง เร็วสูงสุด 10. เปดสวิตชเทอรโมสตัตใหอยูในตำแหนง เย็นสูงสุดขณะนี้ วาลวทั้งคูของแมนิโฟลดเกจยังอยูในตำแหนง ปด 11. อานคาความดันที่แมนิโฟลดเกจ ทั้งสองดาน คาความดันควรอยูในเกณฑตอไปนี้
11.1 ความดันดานต่ำ 30-40 psi 11.2 ความดันดานสูง 200-250 psi รูปที่ 7.1 แสดงการวัดอุณหภูมิ 12. นำเทอรโมมิเตอรแบบกระเปาะเปยก กระเปาะแหง ติดไวที่ดานชองดูดอากาศเขาของ อีวาพอเร เตอร (ไมใชทางลมเย็นออก) 13. นำเทอรโมมิเตอรเฉพาะแบบกระเปาะแหง ติดไวทอดานหนาของชุดอีวาพอเรเตอร(ทางลมเย็นออก) โดยพยายามใหสวนที่เปนกระเปาะของเทอรโมมิเตอรปะทะกับลมเย็นมากที่สุด (สอดเขาใหลึกที่สุดแตอยาใหชน กับครีบหรือขดทอของอีวาพอเรเตอร) นิยมใชเทอรโมมิเตอร แบบหนาปดกลมหรือแบบแทงแกวยาว ประมาณ 1 ฟุต 14. ใหอานคาเทอรโมมิเตอรดังนี้ 14.1 คาอุณหภูมิจากเทอรโมมิเตอรกระเปาะแหงและกระเปาะเปยก (ทางอากาศเขา) ตัวอยาง อานเทอรโมมิเตอรกระเปาะแหงไดคา 25 ° ซ และอานเทอรโมมิเตอรกระเปาะเปยกได 20 ° ซ 14.2 คาอุณหภูมิจากเทอรโมมิเตอรกระเปาะแหง (ทางลมเย็นออก) ตัวอยาง อานเทอรโมมิเตอรได 8 ° ซ 15. นำคาอุณหภูมิจากขอ 14.1 มาหาคาความชื้นสัมพัทธจากกราฟ ตัวอยาง จะไดความชื้นสัมพัทธ เทากับ 60 เปอรเซ็นต
รูปที่ 7.2 แสดงการหาคาความชื้นสัมพัทธจากกราฟ 15. หาคาผลตางของอุณหภูมิกระเปาะแหงระหวางทางอากาศเขากับทางลมเย็นออก โดยนำคา อุณหภูมิกระเปาะแหงของทางอากาศเขาลบดวยคาอุณหภูมิกระเปาะแหงของทางลมเย็นออก ตัวอยาง อุณหภูมิกระเปาะแหงทางอากาศเขาเทากับ 25 ° ซ และอุณหภูมิกระเปาะแหงทางลมเย็นออกเทากับ 8 ° ซ ซึ่งผลตางเทากับ 17 ° ซ 16. นำคาความชื้นสัมพัทธจากขอ 15 และคาผลตางอุณหภูมิกระเปาะแหงจาก ขั้นตอนที่ 16 มาหาจุดรวมบนกราฟประสิทธิภาพมาตรฐานของระบบปรับอากาศรถยนต 17.1 ถาจุดรวมอยูในแนวเสนทึบ แสดงวา ประสิทธิภาพระบบปรับอากาศรถยนต อยูในเกณฑมาตรฐาน 17.2 ถาจุดรวมอยูเหนือเสนทึบ แสดงวา ระบบปรับอากาศจะใหความเย็นจัดเกินซึ่งอาจ กอใหเกิดผลเสียตอระบบปรับอากาศได เชน เกิดเกล็ดน้ำแข็งอุดตันครีบอีวาพอเรเตอร ขดทอ อีวาพอเรเตอร รั่วไดงาย แตมีขอดีอยูบางในกรณีที่เปดระบบปรับอากาศใชงานสามารถเปดสวิตชพัดลมและสวิตชเทอรโมสตัตให อยูในตำแหนงต่ำหรือปานกลาง ซึ่งเปนการยืดอายุการใชงานของระบบปรับอากาศไดทางหนึ่ง 17.3 ถาจุดรวมอยูต่ำกวาเสนทึบ แสดงวา ระบบปรับอากาศไมคอยเย็น
รูปที่ 7.3 กราฟประสิทธิภาพระบบปรับอากาศรถยนต จากตัวอยาง ผลตางอุณหภูมิกระเปาะแหง ของอากาศเขา – ลมเย็นออก = 17 ° ซ และคาความชื้นสัมพัทธ = 60 % นำมาหาจุดรวมบนกราฟ ปรากฏวาจุดรวมอยูในแนวเสนทึบ แสดงวาประสิทธิภาพระบบปรับอากาศรถยนต อยูในเกณฑมาตรฐาน 18. หลังจากทดสอบประสิทธิภาพแลว ใหปดสวิตชพัดลมและสวิตชเทอรโมสตัต กอนที่จะดับเครื่องยนต 19. อานคาความดันบนเกจทั้งสองดาน เมื่อคาความดันเทากันหรือใกลเคียงกัน (แตกตางกันไมเกิน 10 ปอนด/ตร.นิ้ว) จึงถอดสายเกจออกจากลิ้นบริการของคอมเพรสเซอรทั้งสองดานโดยพยายามใหสารทำความเย็น รั่วไหลไดนอยที่สุด 19.1 ควรสวมแวนตานิรภัยขณะถอดสายเกจ 19.2 การถอดสายเกจออก ใหกดสายเกจเขาไปในลิ้นบริการแลวรีบคลายน็อตล็อกสายเกจออกให เร็วที่สุด จะชวยใหสารทำความเย็นรั่วไหลไดนอย 20. ปดฝาครอบลิ้นบริการคอมเพรสเซอร 21. ทบทวนขั้นตอน การทดสอบประสิทธิภาพระบบปรับอากาศรถยนต 22. ทำความสะอาดและจัดเก็บเครื่องมือ วัสดุ อุปกรณ และบริเวณปฏิบัติงาน ขอควรจำ ในขณะทดสอบ 1. ความชื้นสัมพัทธ ควรอยูระหวาง 50-70 % 2. คาผลตางอุณหภูมิกระเปาะแหงระหวางทางอากาศเขากับทางลมเย็นออก ควรมีคาผลตางอยูระหวาง 10-22 ° ซ หรือ 50-70 ° ฟ 3. อุณหภูมิบรรยากาศภายนอก ควรอยูระหวาง 86-95 ° ฟ หรือ 30-35 ° ซ 4. คาความดันบนเกจดานความดันต่ำ ควรอยูระหวาง 30-40 ปอนด / ตารางนิ้ว
5. คาความดันบนเกจดานความดันสูง ควรอยูระหวาง 200-250 ปอนด / ตารางนิ้ว 6. ถาคาในขณะทดสอบแตกตางจากดังกลาว 5 ขอขางตน ขอใดขอหนึ่งควรเลื่อนการทดสอบออกไป เพราะผลการทดสอบจะคลาดเคลื่อนจากสภาพความเปนจริง 7. หลักการอยางงายๆ อีกกรณีหนึ่งคือ การพิจารณาอุณหภูมิแตกตางระหวาง ในหองโดยสารซึ่งควร ตางกันไมต่ำกวา 18 ° ฟ หรือ 10 ° ซ ขึ้นไป จึงจะจัดไดวาระบบปรับอากาศ มีประสิทธิภาพดี
ใบงาน หนวยที่ 10 รหัสวิชา 20101 – 2105 ชื่อวิชา งานปรับอากาศรถยนต ชั่วโมงรวม 77 หลักสูตรประกาศนียบัตรวิชาชีพ พุทธศักราช 2566 สัปดาหที่16-17 สาขาวิชา ชางยนต สาขางาน ยานยนต สอนครั้งที่ 16-17 ชื่อหนวย การหาประสิทธิภาพระบบปรับอากาศรถยนต จำนวนชั่วโมง 7 คำสั่ง ใหนักเรียนทำเครื่องหมาย ทับขอที่ถูกตองที่สุดเพียงขอเดียว (ขอละ 1 คะแนน) 1. ในการทดสอบหาประสิทธิภาพเครื่องปรับอากาศ ควรติดเครื่องยนตไวอยางนอยประมาณกี่นาที ก. 30 - 35 นาที ข . 25 - 30 นาที ค. 15 - 20 นาที ง. 5 - 10 นาที 2. ในสภาวะอากาศรอนมาก คาความชื้นสัมพัทธจะเปนอยางไร ? ก. มีมาก ข . มีปานกลาง ค. มีนอย ง. มีคาเปนศูนย 3. เทอรโมมิเตอรที่ใชหาประสิทธิภาพของระบบปรับอากาศรถยนตคือ ? ก. แบบกระเปาะแหง ข. แบบกระเปาะเปยก ค. แบบความดันสูง ง. ขอ ก และ ข ถูก 4. ถาอานคาเทอรโมมิเตอรกระเปาะแหงไดคา 80°ฟ และอานคาเทอรโมมิเตอรกระเปาะเปยก ไดคา 65° ฟ คาความชื้นสัมพัทธจากกราฟจะมีคาเทาไร ? ก. 45 % ข. 50 % ค. 55 % ง. 60 % 5. ขอใดกลาวผิด ? ก. การทดสอบประสิทธิภาพเครื่องปรับอากาศตองใชแผนภาพมาตรฐานและ ไซโครเมตริกชารต ข. อุณหภูมิกระเปาะแหงและกระเปาะเปยก นำมาใชหาความชื้นสัมพัทธ ค. การหาความชื้นสัมพัทธตองหาจากแผนภาพประสิทธิภาพมาตรฐาน ง. การหาความชื้นสัมพัทธตองหาจากไซโครเมตริกชารต
6. อัตราสวนระหวางน้ำหนักไอน้ำในอากาศที่วัดไดจริงกับน้ำหนักไอน้ำที่ระเหยไดเต็มที่ ที่อุณหภูมิเดียวกัน เรียกวาอะไร ? ก. ความชื้นสัมพัทธ ข. ความแหงอากาศ ค. น้ำหนักไอน้ำสัมบูรณ ง. ไอน้ำอากาศสัมพัทธ 7. ความเร็วรอบของเครื่องยนตควรเปนเทาไร ในการหาประสิทธิภาพระบบปรับอากาศรถยนต? ก. 1000 รอบ/นาที ข. 2000 รอบ/นาที ค. 3000 รอบ/นาที ง. 4000 รอบ/นาที 8. รางกายของคนตองการอุณหภูมิที่เหมาะสมคือ ? ก. 15 - 18°ซ ข. 18 - 24°ซ ค. 23 - 25°ซ ง. 27 - 32°ซ 9. ขอใดกลาวถูกตอง ? ก. โดยปกติอุณหภูมิกระเปาะแหงจะต่ำกวาอุณหภูมิกระเปาะเปยก ข. โดยปกติอุณหภูมิกระเปาะแหงและอุณหภูมิกระเปาะเปยกจะเทากัน ค. เทอรโมมิเตอรที่หุมกระเปาะดวยผาชุบน้ำใชวัดอุณหภูมิกระเปาะแหง ง. เทอรโมมิเตอรที่หุมกระเปาะดวยผาชุบน้ำใชวัดอุณหภูมิกระเปาะเปยก 10. ในขณะทำการวัดอุณหภูมิดวยเทอรโมมิเตอรกระเปาะเปยกและแหง สวิตชควบคุมพัดลม อีวาพอเรเตอรควรอยูในตำแหนงใด ? ก. ปด ข. ต่ำสุด ค. ปานกลาง ง. เร็วสุด
เฉลยใบงาน หนวยที่ 10 รหัสวิชา 20101 – 2105 ชื่อวิชา งานปรับอากาศรถยนต ชั่วโมงรวม 77 หลักสูตรประกาศนียบัตรวิชาชีพ พุทธศักราช 2566 สัปดาหที่16-17 สาขาวิชา ชางยนต สาขางาน ยานยนต สอนครั้งที่ 16-17 ชื่อหนวย การหาประสิทธิภาพระบบปรับอากาศรถยนต จำนวนชั่วโมง 7 เฉลยแบบวัดผลสัมฤทธิ์ทางการเรียน 1. ง 2. ก 3. ง 4. ก 5. ค 6. ก 7. ข 8. ข 9. ง 10. ง
แผนการจัดการเรียนรูมุงเนนสมรรถนะ หนวยที่ 11 รหัสวิชา 20101 – 2105 ชื่อวิชา งานปรับอากาศยายนต ชั่วโมงรวม 84 หลักสูตรประกาศนียบัตรวิชาชีพ พุทธศักราช 2566 สัปดาหที่ 18 สาขาวิชา ชางยนต สาขางาน ยานยนต สอนครั้งที่ 18 ชื่อหนวย การคิดราคางานปรับอากาศรถยนต จำนวนชั่วโมง 7 1. หัวขอเรื่อง การคิดราคางานปรับอากาศรถยนต 2. สาระสำคัญ การคิดราคาคาบริการงานปรับอากาศรถยนตนั้น ผูประกอบการหรือชางผูใหบริการจะตองคิดออกมาเพื่อ คิดราคากับลูกคาหรือผูเขารับบริการ การประมาณราคา ก็คือ แยกงานเปนงานยอย ๆ จากนั้นจะนำเอางานยอย ๆ นั้น มาคิดแยกเปนคาแรง คาวัสดุอุปกรณและกำไรที่ตองการ ก็จะไดประมาณราคาในงานนั้นเพื่อแจงแกลูกคา 3. สมรรถนะประจำหนวย 3.1 แสดงความรูเกี่ยวกับการคิดราคางานปรับอากาศรถยนต 4. จุดประสงคการเรียนรู 4.1 จุดประสงคทั่วไป 4.1.1 เพื่อใหนักเรียนมีหลักการคิดราคาในการบริการงานปรับอากาศรถยนตในลักษณะตาง ๆ 4.2 จุดประสงคเชิงพฤติกรรม ดานความรู (ดานพุทธิพิสัย) 1.2.1 อธิบายการประมาณราคาคาบริการงานปรับอากาศรถยนตไดอยางถูกตอง 1.2.2 คำนวณหาราคาคาแรงไดอยางถูกตอง 1.2.3 คำนวณการหาราคาทุนไดอยางถูกตอง 1.2.4 คำนวณราคาคาบริการไดอยางถูกตอง ดานทักษะ (ดานทักษะพิสัย) 4.2.2 สามารถคำนวณราคาคาบริการได ดานเจตคติ(ดานจิตพิสัย) 4.2.3 เอาใจใสในการเรียน 5. สาระการเรียนรู 5.1 การประมาณราคาคาบริการงานปรับอากาศรถยนต 5.2 การหาราคาคาแรง
5.3 การหาราคาทุน 5.4 การหาคาบริการ 6. กิจกรรมการจัดการเรียนรู (ออกแบบการจัดการเรียนรูโดยใช MAIP) (กิจกรรมการเรียนรูใหเนนผูเรียนเปนสำคัญ) 6.1 ขั้นนำเขาสูบทเรียน (Motivation) กิจกรรมผูสอน กิจกรรมผูเรียน 1. ครูซักถามเกี่ยวกับการคิดราคางานปรับอากาศรถยนต 1. แลกเปลี่ยนความคิดเห็นเกี่ยวกับการคิดราคา งานปรับอากาศรถยนต 2. เปดสื่อ รูปภาพ วิดีโอ เรื่องการคิดราคางานปรับ อากาศรถยนต 2. ศึกษาสื่อ รูปภาพ วิดีโอ เกี่ยวกับเรื่องการคิด ราคางานปรับอากาศรถยนต 3. ถามเกี่ยวกับความรูเดิมพื้นฐาน นำเขาสูบทเรียน และ แจงวัตถุประสงคการเรียน 3. นักเรียนตอบคำถาม 6.2 ขั้นเรียนรูหรือขั้นศึกษาขอมูล (Information) กิจกรรมผูสอน กิจกรรมผูเรียน 1. ครูอธิบายเกี่ยวกับความหมาย เรื่องการคิดราคางาน ปรับอากาศรถยนต 1. นักเรียนถาม – ตอบ เกี่ยวกับเรื่องการคิดราคา งานปรับอากาศรถยนต 2. ครูอธิบายเกี่ยวกับการใชการคิดราคางานปรับอากาศ รถยนต 2. นักเรียนแลกเปลี่ยนความคิดเกี่ยวกับการคิด ราคางานปรับอากาศรถยนต 6.3 ขั้นทำกิจกรรมหรือขั้นพยายาม (Application) กิจกรรมผูสอน กิจกรรมผูเรียน 1. ครูมอบหมายใหทำแบบฝกหัดทายบท และฝกปฏิบัติ 1. นักเรียนทำแบบฝกหัดทายบทและฝกปฏิบัติ 2. ครูและนักเรียนรวมกันอภิปรายเกี่ยวกับการคิดราคา งานปรับอากาศรถยนต 2. นักเรียนอภิปรายเกี่ยวกับเรื่องการคิดราคางาน ปรับอากาศรถยนตต 6.4 ขั้นสรุปหรือขั้นสำเร็จผล (Progress) กิจกรรมผูสอน กิจกรรมผูเรียน 1. ครูถามคำถามเกี่ยวกับเรื่องการคิดราคางานปรับ อากาศรถยนต 1. นักเรียนตอบคำถาม 2. ครูและนักเรียนรวมกันเฉลยแบบฝกหัดทายบท 2. นักเรียนรวมกันเฉลยแบบฝกหัดทายบท 3. ครูสรุปเรื่องการคิดราคางานปรับอากาศรถยนต 3. ถอดบทเรียนที่ได
7. สื่อการเรียนหรือแหลงเรียนรู [✔] หนังสือเรียน [ ] เอกสารประกอบการเรียนการสอน [✔] สื่อ Power Point [✔] สื่อของจริง [✔] แผนภาพ [ ] วีดีโอ/ภาพเคลื่อนไหว [ ] แบบจำลอง (Model) [ ] สื่ออิเล็กทรอนิกส หรือเว็บไซตที่เกี่ยวของ [ ] อื่น ๆ (ระบุ) ……..……… 8. การบูรณาการความสัมพันธกับวิชาอื่น ……………………………………………………………………………………………………………………………………………….. …………………………………………………………………………………………………………………………………………………….…… ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… 9. การวัดผลและประเมินผล [ ] แบบทดสอบกอนเรียน [ ] แบบฝกหัด [✔] ใบงาน/ใบสั่งงาน [ ] ใบมอบหมายงาน [✔] ใบกิจกรรม [ ] แบบทดสอบหลังเรียน [ ] ผลการเรียนของผูเรียน [ ] แบบสังเกตการณ [ ] อื่น ๆ (ระบุ) ……..……… 10. กิจกรรมเสนอแนะ ……………………………………………………………………………………………………………………………………………….. …………………………………………………………………………………………………………………………………………………….…… 11. งานที่มอบหมาย (ถามี) ……………………………………………………………………………………………………………………………………………….. …………………………………………………………………………………………………………………………………………………….…………
ใบความรู หนวยที่ 11 รหัสวิชา 20101 – 2105 ชื่อวิชา งานปรับอากาศรถยนต ชั่วโมงรวม 84 หลักสูตรประกาศนียบัตรวิชาชีพ พุทธศักราช 2566 สัปดาหที่ 18 สาขาวิชา ชางยนต สาขางาน ยานยนต สอนครั้งที่ 18 ชื่อหนวย งานบรรจุสารทำความเย็นในระบบปรับอากาศรถยนต จำนวนชั่วโมง 7 การประมาณราคาคาบริการ การประมาณราคา คือ การรวมคาใชจายตางๆ ที่เกิดจากการทำงานในแตละงาน เชนคาแรงในการ ทำงาน คาวัสดุ คาอะไหล ระยะเวลาในการทำงาน และตองรวมคากำไรดวย การคิดราคาในการใหบริการ ในงานปรับอากาศรถยนตหรืองานซอมทั่วไปของรถยนตนั้นมีหลักการคิดงาย ๆ คือ คิดราคาทุนทั้งหมดแลวบวก กำไรที่ตองการ เขียนเปนสูตรไดดังนี้ สูตร ราคาคาบริการ = ราคาทุน + ราคากำไร ราคากำไร คือ ผลตอบแทนจาการลงทุนหรือจากการทำงานโดยทั่วไป ราคากำไรคิดเปนคาเปอรเซ็นต (%) จากราคาทุนในงานนั้น ๆ เชน ในการทำงานมีคาใชจายไปทั้งหมด 100 บาท ถาตองการกำไร 15 % จึง คิดเปนเงินที่เพิ่มจากราคาทุน 100 บาท อีก 15 บาท ดังนั้นราคาคาบริการเปนเงิน 115 บาท ราคาทุน คือ การคิดคาใชจายตาง ๆ ในการทำงานนั้นทั้งหมดประกอบดวย คาแรงของชาง คาวัสดุ หรือ คาใชจายอื่น ๆ เชน คาน้ำมันลางชิ้นสวน คาสื่อสาร และคาพาหนะในการไปซื้ออะไหลจากรานขายอะไหล เปนตน และคาอะไหลถามีการเปลี่ยน เขียนเปนสูตรไดดังนี้ สูตร ราคาทุน = ราคาคาแรง + ราคาคาวัสดุ + ราคาอะไหล ราคาคาแรง คือ คาจางของชางที่ทำงาน ในงานนั้น ๆ ตั้งแตเริ่มตนจนแลวเสร็จ สถาน ประกอบการบางแหง อาจคิดคาแรงจากการประเมินคาการทำงานเปนงาน ๆ เชน คาแรงในการเติม สารทำความเย็นเปนเงิน 100 บาท หรือคาแรงในการถอดตูอีวาพอเรเตอร มาลางทำความสะอาดเปนเงิน 300 บาท แตสถานประกอบการบางแหงไดนำเอาชั่วโมงมาตรฐานมาใชในการคิดคาแรง คูมือชั่วโมงมาตรฐาน คือ คูมือที่ใชสำหรับการประมาณระยะเวลาที่ใชในการคิดคาซอมหรือใหบริการ รถยนต โดยประเมินจากเวลาการทำงานของชางระดับมาตรฐานที่จะสามารถทำเสร็จไดภายในระยะเวลาที่ กำหนดไว ซึ่งสวนใหญมักนิยมกำหนดเวลาเปนเลขทศนิยม เชน 0.1 ชั่วโมง เทากับ 6 นาที 0.5 ชั่วโมง เทากับ 30 นาที 1.0 ชั่วโมง เทากับ 1 ชั่วโมง
ถาในการจางชางที่มีมาตรฐานทำงานจายคาแรงคนละคิดเปนชั่วโมง เปนเงิน 100 บาท ทำงานอยางหนึ่งเสร็จ ภายใน 1 ชั่วโมง สามารถคิดคาแรงไดดังนี้ สูตร ราคาคาแรง = เวลาทำงาน x คาแรงชางทำงาน = 1.0 x 100 ∴ เปนราคา คาแรง = 100 บาท ตัวอยางที่ 8.1 มีรถยนตมาติดตั้งพัดลมไฟฟาระบายความรอนแผงคอนเดนเซอร 1 อัน โดยนำพัดลมมาเอง ใหคิดราคาคาบริการกับลูกคา ในการทำงานติดตั้งพัดลมระบายความรอน จะตองมีการซื้อวัสดุเพื่อนำมาใชในการติดตั้ง เชน เหล็กแผนเจาะรู , สายไฟ , เทปพันสายไฟ , ฟวสตัดวงจร คิดเปนเงิน 150 บาท ในการทำงานครั้งนี้จะคิดราคากำไร 20 % (เวลาทำงานไวตารางที่ 8.2) ขั้นตอนที่ 1 หาคาราคาคาแรง (โดยใชคูมือชั่วโมงมาตรฐาน) สูตร ราคาคาแรง = เวลาทำงาน x คาแรงชาง = 1.0 x 100 บาท ∴ คิดเปนคาแรง = 100 บาท ขั้นตอนที่ 2 หาคาราคาทุน สูตร ราคาทุน = ราคาคาแรง+ราคาวัสดุ+ราคาอะไหล = 100+150 บาท ∴ คิดเปนราคาทุน = 250 บาท ขั้นตอนที่ 3 หาราคาคาบริการ สูตร ราคากำไร = 20% ของราคาทุน = 250 100 20 × ∴ คิดเปนราคากำไร = 50 บาท สูตร ราคาคาบริการ = ราคาทุน+ราคากำไร = 250+50 ∴ เปนราคาคาบริการ = 300 บาท ตอบ
ตารางที่ 8.1 ราคาคาแรงงานบริการระบบปรับอากาศรถยนต จากขอมูลของรานใหบริการงานปรับอากาศรถยนตทั่วไป ลำดับ รายการ จำนวนเงิน (บาท) 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15 16 17 18 เปลี่ยนซีลคอมเพรสเซอร เปลี่ยนคอมเพรสเซอร เปลี่ยนชุดคลัชทคอมเพรสเซอร เปลี่ยนทอทางระบบปรับอากาศรถยนต เปลี่ยนรีซีฟเวอรดรายเออร เปลี่ยนแผงคอนเดนเซอร เปลี่ยนเพรสเซอรสวิตช เปลี่ยน Expantion Valve เปลี่ยนแผงอีวาพอเรเตอร เติมสารทำความเย็น ทำสุญญากาศ+เติมสารทำความเย็น เติมน้ำมันคอมเพรสเซอร เปลี่ยนสายพานคอมเพรสเซอร เปลี่ยนสวิตชควบคุมพัดลม เปลี่ยนเทอรโมสเตท ติดตั้งระบบปรับอากาศรถยนต ติดตั้งพัดลมไฟฟาระบายความรอนแผงคอนเดนเซอร ลางตูอีวาพอเรเตอร 600 200 200 100 100 200 100 200 400 100 300 300 200 100 200 1200 200 300
ตารางที่ 8.2 กำหนดเวลาตรวจซอมระบบปรับอากาศรถยนต จากขอมูลของรานใหบริการงานปรับอากาศรถยนตทั่วไป ลำดับ รายการ เวลา 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15 16 17 18 เปลี่ยนซีลคอมเพรสเซอร เปลี่ยนคอมเพรสเซอร เปลี่ยนชุดคลัชทคอมเพรสเซอร เปลี่ยนทอทางระบบปรับอากาศรถยนต เปลี่ยนรีซีฟเวอรดรายเออร เปลี่ยนแผงคอนเดนเซอร เปลี่ยนเพรสเซอรสวิตช เปลี่ยน Expantion Valve เปลี่ยนแผงอีวาพอเรเตอร เติมสารทำความเย็น ทำสุญญากาศ+เติมสารทำความเย็น เติมน้ำมันคอมเพรสเซอร เปลี่ยนสายพานคอมเพรสเซอร เปลี่ยนสวิตชควบคุมพัดลม เปลี่ยนเทอรโมสตัต ติดตั้งระบบปรับอากาศรถยนต ติดตั้งพัดลมไฟฟาระบายความรอนแผง คอนเดนเซอร ลางตูอีวาพอเรเตอร 1 ชม. 1 ชม. 1 ชม. 30 นาที 30 นาที 30 นาที 30 นาที 1 ชม. 1.30 นาที 1.30 นาที 30 นาที 30 นาที 40 นาที 30 นาที 40 นาที 7 ชม. 1 ชม. 1.30 นาที สรุป ในการประมาณราคาคาบริการงานปรับอากาศรถยนตนั้น คิดจากการเอาคาแรง+ คาวัสดุ+ คา อะไหล และบวกคากำไรเขาไป แตคากำไรนั้น สถานประกอบการแตละแหงอาจคิดไมเทากัน แลวแตสถาน ประกอบการนั้นตองการกำไรมากหรือนอย แตสถานประกอบการก็ควรมีคุณธรรมและความซื่อสัตยกับลูกคาที่ เขามารับบริการ เพื่อจะไดเปนสิ่งดึงดูดลูกคาในโอกาสตอไป
ใบงาน หนวยที่ 11 รหัสวิชา 20101 – 2105 ชื่อวิชา งานปรับอากาศยายนต ชั่วโมงรวม 84 หลักสูตรประกาศนียบัตรวิชาชีพ พุทธศักราช 2566 สัปดาหที่ 18 สาขาวิชา ชางยนต สาขางาน ยานยนต สอนครั้งที่ 18 ชื่อหนวย การคิดราคางานปรับอากาศรถยนต จำนวนชั่วโมง 7 จุดประสงคการเรียน เพื่อใหนักเรียนมีหลักการคิดราคาในการบริการงานปรับอากาศรถยนตในลักษณะตาง ๆ คำสั่ง ใหนักเรียน หาราคาคาบริการ 1. โดยวิธีใชชั่วโมงมาตรฐานมาคิดคาแรง คิดราคาคาบริการโดยใชตารางคิดราคาคาแรงงานบริการระบบปรับอากาศรถยนตจากขอมูลตอไปนี้ มีรถยนตมาติดตั้งระบบปรับอากาศใหมโดยรานที่รับติดตั้งมีรายละเอียดดังนี้ คาอะไหลทั้งหมดเปนเงิน 13,450 บาท คาวัสดุ 300 ตองการกำไร 20 % ของราคาทุน ใชชางทำงาน 2 คน โดยคิดคาแรงของชาง ชั่วโมงละ 100 บาทตอคน ใชเวลาทำงาน 6 ชม.
เฉลยใบงาน หนวยที่ 11 รหัสวิชา 20101 – 2105 ชื่อวิชา งานปรับอากาศยายนต ชั่วโมงรวม 84 หลักสูตรประกาศนียบัตรวิชาชีพ พุทธศักราช 2566 สัปดาหที่ 18 สาขาวิชา ชางยนต สาขางาน ยานยนต สอนครั้งที่ 18 ชื่อหนวย การคิดราคางานปรับอากาศรถยนต จำนวนชั่วโมง 7 วิธีที่ 1 คิดราคาคาบริการโดยใชชั่วโมงมาตรฐานมาคิดคาแรง สูตรคาแรง = เวลาทำงาน คาแรงชาง = 1.0 100 6 2 บาท ∴คาแรงงาน 2 คน = 1,200 บาท สูตร ราคาทุน = คาแรง + คาวัสดุ + คาอะไหล = 1,200 + 300 + 13,450 บาท ∴คิดเปนราคาทุน = 14,950 บาท ตองการกำไร 20% ของราคาทุน ∴ราคากำไร = 14,950 100 20 บาท = 2,990 บาท สูตร คาบริการ = ราคาทุน + กำไร = 14,950 + 2,990 บาท ∴คิดเปนราคาคาบริการทั้งหมด = 17,940 บาท
วิธีที่ 2 คิดราคาคาบริการโดยใชตารางคาแรงงานบริการระบบปรับอากาศรถยนต จากตารางที่ 8.1 คาติดตั้งระบบปรับอากาศรถยนตเปนเงิน 1,200 บาท เปนการคิดงานเหมา จึงไมตองคิดจำนวนชางที่มาทำ คาแรง = 1,200 บาท สูตร ราคาทุน = คาแรง + คาวัสดุ + คาอะไหล = 1,200 + 300 + 13,450 บาท ∴คิดเปนราคาทุน = 14,950 บาท ตองการกำไร 20% ของราคาทุน ∴ราคากำไร = 14,950 100 20 บาท = 2,990 บาท สูตร คาบริการ = ราคาทุน + กำไร = 14,950 + 2,990 บาท ∴คิดเปนราคาคาบริการทั้งหมด = 17,940 บาท ตอบ
เฉลยใบงาน หนวยที่ 11 รหัสวิชา 20101 – 2105 ชื่อวิชา งานปรับอากาศยายนต ชั่วโมงรวม 84 หลักสูตรประกาศนียบัตรวิชาชีพ พุทธศักราช 2566 สัปดาหที่ 18 สาขาวิชา ชางยนต สาขางาน ยานยนต สอนครั้งที่ 18 ชื่อหนวย การคิดราคางานปรับอากาศรถยนต จำนวนชั่วโมง 7 คำสั่ง ใหนักเรียนทำเครื่องหมาย ทับขอที่ถูกตองที่สุดเพียงขอเดียว (ขอละ 1 คะแนน) 1. ขอใดคือความหมายของการประมาณราคาคาบริการ ? ก. ราคาอะไหลบวกราคาทุน ข . ราคาคาแรงบวกราคาทุน ค. ราคาทุนบวกราคากำไร ง. ราคาคาแรงบวกราคากำไร 2. ในการคิดชั่วโมงมาตรฐาน ถากำหนด 1.0 มีคาเทากับ 2 ชั่วโมง ถาเวลา 30 นาทีจะมีคาเทาไร ? ก. 0.25 ข . 0.5 ค. 0.75 ง. 1.0 3. ขอใดคือความหมายของราคากำไร ? ก. คาใชจายทั้งหมดในการทำงาน ข. คาแรงทั้งหมดในการทำงาน ค. คาแรงและคาใชจายทั้งหมด ง. ราคาที่คิดบวกเพิ่มจากคาใชจายทั้งหมด 4. ลงทุนไปทั้งหมด 300 บาท ตองการกำไร 5% ของราคาทุน คิดเปนกำไรกี่บาท ? ก. 20 บาท ข. 15 บาท ค. 10 บาท ง. 5 บาท 5. ในการประมาณราคาคาบริการตองคิดจากคาอะไรบาง ? ก. คาวัสดุ ข. คาแรง ค. คาอะไหล ง. ถูกทุกขอ
6. คาแรงบวกราคาวัสดุบวกราคาอะไหล คือคิดราคาอะไร ? ก. ราคาคาบริการ ข. ราคาทุน ค. ราคาคาแรง ง. ราคากำไร จากขอมูลตอไปนี้ ใชตอบคำถามขอ 7 - 10 รถยนตตองการเปลี่ยนคอมเพรสเซอรปรับอากาศตัวใหม ราคา 14,000 บาท ในการทำงานมีคาใชจายเปนคา วัสดุ 800 บาท ใชคนทำงานเพียงคนเดียว คิดในราคาเหมาคาแรงเปนเงิน 600 บาท และทางรานตองการ กำไร 20 % ของราคาทุน 7. งานเปลี่ยนคอมเพรสเซอรปรับอากาศ คิดเปนราคาทุนเทาใด ? ก. 800 บาท ข. 2,800 บาท ค. 14,000 บาท ง. 15,400 บาท 8. งานเปลี่ยนคอมเพรสเซอรปรับอากาศ คิดเปนราคากำไรเทาไร ? ก. 3,080 บาท ข. 280 บาท ค. 800 บาท ง. 15,400 บาท 9. งานเปลี่ยนคอมเพรสเซอรปรับอากาศ คิดเปนคาบริการเทาไร ? ก. 2,800 บาท ข. 3,080 บาท ค. 15,400 บาท ง. 18,480 บาท 10. ถารานคิดราคาโดยที่ไมคิดกำไรกับลูกคา จะเปนเงินเทาไร ? ก. 15,400 บาท ข. 14,000 บาท ค. 2,800 บาท ง. 800 บาท