BSI SAINS 2020 GURU(BM)

Bahan Sumber Inkuiri SAINS

Lembaran aktiviti murid 17.1

Tujuan: MENGUKUR RADIASI LATAR BELAKANG MENGGUNAKAN DOSIMETER.

Langkah 1:

Dosimeter mengukur radiasi latar belakang dalam unit µSv/jam. Tekan dosimeter yang
disediakan dan letakkan di hadapan anda.

Adakah nilai bacaan lebih rendah atau lebih tinggi dari kadar dos purata dunia?

Bacaan dosimeter:

Langkah 2: Letakkan dosimeter di atas permukaan yang berbeza. Rekod bacaan
dalam jadual di bawah:

Bil. Jenis Permukaan Kadar Dos dalam µSv/j Kadar Dos Dos yang
1 2 min
dalam diserap dalam

mSv/thn 50 tahun

1 Granit
2 Garam

3 Tanah dari kawasan
air panas

4 Batu kapur

5 Cat

6 Papan dash kereta

7 Bitumen jalan

Nyatakan pemerhatian anda.

Apakah kesimpulan yang boleh dibuat daripada hasil pemerhatian anda?

Guru membimbing murid kepada kesimpulan

Bahan Sumber Inkuiri Sains Menengah Rendah

96

Bahan Sumber Inkuiri SAINS

Item Pentaksiran

TAHAP PENGUASAAN 1
(Mengingat kembali pengetahuan dan kemahiran asas sains)

1. Padankan saintis berikut dengan sumbangan dalam bidang keradioaktifan.

Marie dan Pierre Curie Sinar X (X-Rays)

Wilhelm Roentgen Keradioaktifan (Radioactivity)
Henri Becquerel
Unsur Keradioaktifan
(Radioactive elements)

Bagi soalan 2 – 6, gunakan pilihan di bawah untuk menjawab soalan.Terdapat pilihan
jawapan yang akan diguna lebih daripada sekali.

Tidak Stabil Pereputan Radioaktif Separuh Hayat Proton
Alfa Elektron Gamma
Neutron Beta

2. Keradioaktifan adalah proses pereputan secara spontan suatu nukleus
yang tidak stabil dengan memancarkan sinaran radioaktif.

3. Separuh hayat pereputan radioaktif ialah masa untuk keaktifan bahan radioaktif

berkurang menjadi setengah daripada nilai asalnya.

alfa

4. Sumber radioaktif mengeluarkan tiga jenis sinaran iaitu ____________,

beta dan _____g_a_m__m__a___.

_____________

proton elektron

Bahan Sumber Inkuiri Sains Menengah Rendah proton

on

97

Bahan Sumber Inkuiri SAINS

5. Struktur atom terdiri daripada tiga zarah iaitu ______________, ______________

dan ______n_e_u_tr_o_n______.

proton

6. Atom adalah on di mana bilangan ___p_r_o_t_o_n___ sama dengan bilangan
proton
neutral

____e_le_k_t_r_o_n______. on

proton

Nota: on

Guru boleh menambah soalan bagi standard pembelajaran 8.3.2 yang menunjukkan

perbezaan antara ketiga-tiga sinaran dari aspek saiz zarah, kuasa pengionan, kuasa

penembusan, pemesongan oleh medan magnet dan elektrik.

TAHAP PENGUASAAN 2
(Memahami pengetahuan dan kemahiran sains serta dapat menjelaskan kefahaman tersebut)

1. Berikan tiga contoh bahan radioaktif.

Karbon-14, Radon-222, Thorium-232, Uranium-235

2. Mengapa proses pereputan secara spontan berlaku dalam bahan radioaktif?

Untuk menjadi lebih stabil

3. Perihalkan bagaimanakah ion positif terbentuk?

Apabila atom menghilangkan/melepaskan elektron

4. Jelaskan bagaimana sinaran latar belakang wujud?

Sinaran latar belakang adalah hasil daripada sedikit bahan radioaktif
dalam batuan, tanah serta air dan sebahagian daripadanya disebabkan
oleh sinaran kosmik mengion yang dating dari angkasa lepas.

5. Aktiviti yang manakah menyebabkan pendedahan paling tinggi kepada sinaran latar
belakang semula jadi?

A. Bernafas udara bersih

B. Baring di pantai

C. Makan aiskrim

D. Menggunakan komputer

Bahan Sumber Inkuiri Sains Menengah Rendah

98

Bahan Sumber Inkuiri SAINS

TAHAP PENGUASAAN 3

Sinar gamma ialah sinaran mengion yang mempunyai kuasa penembusan yang paling
tinggi jika dibandingkan dengan sinar alfa dan beta. Sinar gamma boleh disekat
menggunakan blok plumbum yang tebalnya 10 cm.

Cadangkan ciri keselamatan bekas penyimpanan sisa bahan radioaktif dan di mana bekas
tersebut boleh disimpan.

Ciri keselamatan bekas simpanan sisa radioaktif:

 Bekas penyimpanan sisa radioaktif diperbuat daripada keluli tahan karat
atau bahan radioaktif dipejalkan bersama konkrit atau bitumen sebelum
ditanam.

 Bekas mesti dilabel dengan simbol radioaktif

Kawasan tapak simpanan:

 Tidak berhampiran bahan mengkakis ,mudah meletup atau terbakar
 Jauh dari kawasan mudah berlaku bencana alam
 Jauh dari punca air

TAHAP PENGUASAAN 4
(Menganalisis pengetahuan dan kemahiran sains dalam konteks penyelesaian masalah)
Jumlah purata kesan dosefektif secara global dari sinaran semulajadi ialah 2.4 mSv
setahun.

a) Berapa kadar dos dalam µSv/j?

365 hari -- 2400µSv
1 hari – 2400/365
= 6.57 µSv/hari

Maka dalam 1 jam = 6.57/24 µSv
= 0.27 µSv/j

Bahan Sumber Inkuiri Sains Menengah Rendah

99

Bahan Sumber Inkuiri SAINS

b) Merujuk kepada jadual senarai aras risiko kesan radiasi ke atas kesihatan, apakah
inferens yang boleh dibuat mengenai kesan kepada kesihatan individu yang
terdedah selama 60 tahun kepada radiasi?

Jumlah pendedahan = 60 x 365 x 24 x 0.27 µSv
= 141 012 µSv

Maka dalam 1 jam = 141 912 µSv/60 x365 x 24 jam
= 0.27 µSv/j

0.27 µSv/j ialah selamat pada aras normal.

TAHAP PENGUASAAN 5
(Menilai pengetahuan dan kemahiran sains dalam konteks penyelesaian masalah dan membuat
keputusan untuk melaksanakan satu tugasan)
Bolehkah penggunaan ketuhar mikro menyebabkan kanser sekiranya digunakan dalam
jangkamasa yang lama?

Tidak

Mengapa?

Gelombang mikro adalah sinaran tidak mengion

TAHAP PENGUASAAN 6

(Merekacipta menggunakan pengetahuan dan kemahiran sains dalam konteks penyelesaian masalah dan
membuat keputusan atau dalam melaksanakan satu tugasan dalam situasi baru secara kreatif dan inovatif)

En. Ahmad bekerja sebagai jurutera pembinaan. Kebanyakan masa bekerjanya di bawah
cahaya matahari. En. Tan pula seorang guru yang mengajar pendidikan jasmani dan
kesihatan di sebuah sekolah menengah di Kuala Lumpur. Manakala En. Ravi ialah seorang
juruterbang dengan sebuah syarikat penerbangan tempatan.

Siapa yang akan mengalami pendedahan paling tinggi kepada sinaran latar belakang?

En. Ravi

Jelaskan jawapan anda dan cadangkan satu kaedah untuk meminimumkan risiko ini.

Altitud yang tinggi menyebabkan pendedahan kepada sinaran kosmik yang
lebih banyak.

Untuk mengurangkan risiko maka En. Ravi perlu bertugas secara giliran
atau berkala

Bahan Sumber Inkuiri Sains Menengah Rendah

100

PENGHARGAAN

Panel Penggubal

1. Aizatul Adzwa binti Mohd. Basri Bahagian Pembangunan Kurikulum

2. Azmi bin Harun Bahagian Pembangunan Kurikulum

3. Kasdi bin Kamin Bahagian Pembangunan Kurikulum

4. Mohd. Osmira bin Mohid Bahagian Pembangunan Kurikulum

5. Ruslawati binti Mat Isa Bahagian Pembangunan Kurikulum

6. Mohd Alfouzii bin Nasir JPN Melaka

7. Dr. Chua Chong Sair IPGK Sultan Abdul Halim, Sg,Petani, Kedah

8. Dr. Ooi Hean Beng IPGK Ipoh, Perak

9. Pradeep Kumar Chakrabarty SMJK Yu Hua, Kajang, Selangor

10. Rema Ragavan SMK Sultan Abdul Samad, Petaling Jaya

11. Jeyanthi a/p Annamalai SMK Seri Bintang Utara, Kuala Lumpur

12. Morgan a/l T. Vadiveloo SMK St.Paul, Seremban,

13. Lee Yuet Lai SMK Sulaiman, Bentong, Pahang

14. Yap Poh Kiut SMK Ketari, Bentong Pahang

15. Raja Faziatul Hanim binti Raja Azie SMK Seri Bintang Selatan, Kuala Lumpur

16. Soraya binti Ishak SMK (L) Methodist, Kuala Lumpur

17. Suzyana binti Hassim SMK King Edward, Taiping, Perak

18. Nadira binti Ismail SM Sains Tapah, Tapah, Perak

19. Nurul Huda binti Kasim SMK Syeikh Abdul Ghani, Bidor, Perak

20. Nor Azlinawati Binti Yaacob SABK Maahad Al Tarbiah Al Islamiah,
21. Anwaruddin bin Mohd Kasim Cangkat Jering, Perak

SM Sains Tapah, Tapah, Perak

Bahan Sumber Inkuiri Sains Menengah Rendah 101

TURUT MENYUMBANG

1. Aerma Nurazalina Binti Musa JPN Johor
2. Hairulnizam Bin Ramlan JPN Johor
3. Ku Zurisham Bin Ku Mahamad JPN Kedah
4. Mohamad Izham Bin Md Yusof JPN Kedah
5. Halizah Binti Mohd Zain JPN Kelantan
6. Zuriati Binti Abdul Rahim JPN Kelantan
7. Ismail Bin Ali JPN Melaka
8. Suzita Binti Binti Mohd Resad JPN Negeri Sembilan
9. Mohd Fadzil Bin Jamil JPN Negeri Sembilan
10. Ziaor Rahman bin Othman JPN Negeri Sembilan
11. Eszri Bin Sies JPN Pahang
12. Mohammad Shukri Bin Salleh JPN Pahang
13. Mispuah Binti Hassan JPN Pahang
14. Ahmad Redzaudin Bin Hussein JPN Perak
15. Zalina Binti Saad JPN Perak
16. Noor Nasihah Binti Abbas JPN Perlis
17. Shahanum Yanty Binti Mat Hassan JPN Perlis
18. Ruslan Bin Abd Majid JPN Perlis
19. Siti Rohayu Binti Ismail JPN Pulau Pinang
20. Molisa Binti Mukhtar JPN Pulau Pinang

Bahan Sumber Inkuiri Sains Menengah Rendah 102

21. Ahmad Azhar Bin Talib JPN Pulau Pinang
22. Mohd Nuzie Bin Balus JPN Sabah
23. Dg Rukayah Binti Ag Mahmun JPN Sabah
24. Haslina Binti Marzoki JPN Sarawak
25. Siti Norakma Binti Kamaruddin JPN Selangor
26. Azni @ Siti Aishah Binti Idris JPN Selangor
27. Nor Haliza Binti Omar JPN Terengganu
28. Roslia Binti Daud JPN Terengganu
29. Isa Bin Salleh JPN Terengganu
30. Mohd Nishan Bin Baharum JPWP Kuala Lumpur
31. Abi Nubli Akrami Bin Ibrahim JPWP Kuala Lumpur
32. Zamri Tiri Anak Dunggat JPWP Labuan
33. Ang Bee Uan JPWP Labuan
34. Noriah Binti Hamzah JPWP Putrajaya
35. Rohana Binti Mohamad JPWP Putrajaya

Bahan Sumber Inkuiri Sains Menengah Rendah 103



Bahagian Pembangunan Kurikulum
Aras 4-8, Blok E9, Kompleks E,

Pusat Pentadbiran Kerajaan Persekutuan,
62604 Putrajaya

Tel: 03-88842000 Faks: 03-88889917
http://bpk.moe.gov.my/