01 ธรรมาภิบาลภาครัฐ-ผสานรวมเล่ม

81

แบบวัดการรับรู้ของผู้มีส่วนได้ส่วนเสียภาย นอก (External Integrity and

Transparency Assessment: EIT) ใช้เก็บรวบรวมข้อมูลในตัวชี้วัดที่ 6 – ตัวชี้วัดที่ 8

ประกอบดว้ ย

ตัวชี้วัดที่ 6 คุณภาพการดำเนนิ งาน เป็นตัวชี้วัดที่มีวัตถุประสงค์เพื่อประเมินการรับรู้

ของผู้รับบริการ ผู้มาติดต่อ หรือผู้มีส่วนได้ส่วนเสียของหน่วยงานต่อการคุณภาพการดำเนินงาน ใน

ประเด็นที่เกี่ยวข้องกับการปฏิบัติหน้าที่ของเจ้าหน้าที่ โดยยึดหลักตามมาตรฐาน ขั้นตอน และ

ระยะเวลาที่กำหนดไว้อย่างเคร่งครัด และจะต้องเป็นไปอย่างเท่าเทียมกันไม่เลือกปฏิบัติ รวมถึง

จะตอ้ งให้ข้อมลู เกย่ี วกับการดำเนินการ/ให้บริการของหนว่ ยงานแก่รับบริการ ผมู้ าตดิ ตอ่ หรือผู้มีส่วน

ได้ส่วนเสียอย่างตรงไปตรงมา ไม่ปิดบังหรือบิดเบือนข้อมูล ซึ่งสะท้อนถึงการปฏิบัติหน้าที่อย่างมี

คุณธรรม และยังประเมินการรับรู้เกีย่ วกับประสบการณ์ตรงในการถูกเจา้ หน้าทีเ่ รียกรับเงิน ทรัพย์สนิ

หรือประโยชน์อื่น ๆ เพื่อแลกกับการปฏิบัติหน้าที่ด้วย นอกจากนี้ ยังประเมินการรับรู้เกี่ยวกับการ

บริหารงานและการดำเนินงานในภาพรวมของหน่วยงาน ที่จะต้องคำนึงถึงประโยชน์ของประชาชน

และสว่ นรวมเป็นหลัก ไมม่ กี ารเอื้อประโยชน์ให้กับบุคคลใดบุคคลหน่งึ หรอื กล่มุ ใดกลุ่มหน่ึง ตัวช้ีวัดท่ี

6 คณุ ภาพการดำเนินงาน ประกอบด้วยข้อคำถามจำนวน 5 ขอ้ ดังน้ี

ประเด็นการประเมิน ระดับ

e1 เจ้าหนา้ ที่ของหนว่ ยงานท่ีทา่ นติดต่อ นอ้ ยทีส่ ดุ มาก
ท่ีสุด
ปฏบิ ัตงิ าน/ใหบ้ รกิ ารแก่ท่าน ตามประเด็น หรอื ไม่มี น้อย มาก

ดังตอ่ ไปนี้ มากน้อยเพยี งใด เลย

▪ เปน็ ไปตามขั้นตอนที่กำหนด

▪ เปน็ ไปตามระยะเวลาที่กำหนด

e2 เจ้าหน้าท่ีของหนว่ ยงานที่ทา่ นตดิ ตอ่

ปฏบิ ัติงาน/ให้บริการแก่ท่าน กับผู้มาติดต่อคนอ่ืน

อย่างเท่าเทียมกัน มากน้อยเพียงใด

e3 เจา้ หน้าที่ของหนว่ ยงานที่ทา่ นตดิ ตอ่ ให้ขอ้ มลู

เกยี่ วกับการดำเนินการ/ใหบ้ ริการแก่ทา่ น

อย่างตรงไปตรงมา ไมป่ ิดบังหรือบิดเบอื นข้อมูล

มากน้อยเพียงใด

ประเดน็ การประเมิน ระดบั
มี ไมม่ ี
e4 ในระยะเวลา 1 ปที ผี่ า่ นมา ท่านเคยถูกเจ้าหน้าท่ีของหนว่ ยงานทที่ า่ น

ติดต่อ ร้องขอให้จ่ายหรอื ให้สิง่ ดงั ตอ่ ไปน้ี เพื่อแลกกับการปฏบิ ตั งิ าน การ

อนมุ ัติ อนุญาต หรือใหบ้ รกิ าร หรอื ไม่

▪ เงนิ

▪ ทรัพยส์ นิ

เอกสารประกอบการสอน วชิ า การบรหิ ารธรรมาภิบาลภาครัฐ

82

ประเดน็ การประเมนิ น้อยที่สดุ ระดับ มาก
หรือไม่มี น้อย มาก ทส่ี ุด
e5 หน่วยงานท่ีท่านติดต่อ มีการดำเนินงาน โดย
คำนึงถงึ ประโยชนข์ องประชาชนและส่วนรวมเป็น เลย
หลกั มากน้อยเพียงใด

ตัวช้ีวัดที่ 7 ประสทิ ธิภาพการสื่อสาร เปน็ ตัวชีว้ ดั ท่มี วี ัตถุประสงค์เพื่อประเมินการรับรู้
ของผู้รับบริการ ผู้มาติดต่อ หรือผู้มีส่วนได้ส่วนเสียของหน่วยงานต่อประสิทธิภาพการสื่อสาร ใน
ประเด็นท่ีเกี่ยวข้องกับการเผยแพร่ข้อมูลของหน่วยงานในเรื่องต่างๆ ต่อสาธารณชน ผ่านช่องทางท่ี
หลากหลาย สามารถเข้าถึงได้ง่าย และไม่ซับซ้อน โดยข้อมูลที่เผยแพร่จะต้องครบถ้วนและเป็น
ปัจจุบัน โดยเฉพาะอย่างยิ่งผลการดำเนินงานของหน่วยงานและข้อมูลที่สาธารณชนควรรับทราบ
รวมถึงการจัดให้มีช่องทางให้ผู้รับบริการ ผู้มาติดต่อ หรือผู้มีส่วนได้ส่วนเสีย สามารถส่งคำติชมหรือ
ความคิดเห็นเกี่ยวกับการดำเนินงาน/การให้บรกิ าร และมีการชี้แจงในกรณีที่มีข้อกังวลสงสัยได้อย่าง
ชัดเจน นอกจากนี้ ยงั ประเมินการรับรู้เกีย่ วกับการจัดให้มชี ่องทางให้ผู้มาติดต่อสามารถร้องเรียนการ
ทจุ ริตของเจา้ หน้าท่ใี นหนว่ ยงานด้วย ซ่ึงสะทอ้ นถึงการสื่อสารกบั ผรู้ ับบริการ ผู้มาติดต่อ หรือผู้มีส่วน
ได้ส่วนเสียอย่างมีประสิทธิภาพ ตัวชี้วัดที่ 7 ประสิทธิภาพการสื่อสาร ประเด็นสำรวจ ประกอบด้วย
ขอ้ คำถามจำนวน 5 ข้อ ดงั นี้

ประเด็นการประเมนิ นอ้ ยท่สี ุด ระดับ มาก
หรือไม่มี น้อย มาก ทสี่ ุด
e6 การเผยแพร่ขอ้ มูลของหน่วยงานท่ที ่านตดิ ต่อ
มลี ักษณะดงั ต่อไปน้ี มากน้อยเพียงใด เลย

▪ เข้าถึงง่าย ไมซ่ บั ซอ้ น
▪ มชี อ่ งทางหลากหลาย
e7 หนว่ ยงานที่ท่านติดต่อ มีการเผยแพร่ผลงาน
หรือขอ้ มลู ทส่ี าธารณชนควรรับทราบอย่างชัดเจน
มากน้อยเพียงใด

ประเดน็ การประเมนิ ระดบั
มี ไมม่ ี

e8 หน่วยงานที่ทา่ นติดต่อ มีช่องทางรับฟังคำตชิ มหรือความคดิ เห็นเกี่ยวกบั
การดำเนินงาน/การใหบ้ ริการ หรอื ไม่

เอกสารประกอบการสอน วิชา การบรหิ ารธรรมาภิบาลภาครัฐ

83

ประเดน็ การประเมิน น้อยทสี่ ดุ ระดบั มาก
หรอื ไม่มี น้อย มาก ทสี่ ดุ
e9 หน่วยงานท่ที า่ นติดต่อ มีการชี้แจงและตอบ
คำถาม เมือ่ มีข้อกังวลสงสยั เกี่ยวกับการ เลย
ดำเนนิ งานได้อย่างชัดเจน มากนอ้ ยเพยี งใด

หมายเหตุ: หากทา่ นไม่มขี ้อกงั วลสงสยั ใหต้ อบ “มากที่สุด”

ประเดน็ การประเมนิ ระดบั
มี ไม่มี
e10 หน่วยงานทท่ี ่านติดต่อ มีชอ่ งทางใหผ้ ูม้ าติดต่อร้องเรียนการทจุ ริตของ
เจ้าหน้าท่ใี นหน่วยงาน หรือไม่

ตัวชี้วัดที่ 8 การปรับปรุงระบบการทำงาน เป็นตัวชี้วัดที่มีวัตถุประสงค์เพื่อประเมิน
การรับรู้ของผู้รับบริการ ผู้มาติดต่อ หรือผู้มีส่วนได้ส่วนเสียของหน่วยงานต่อการปรับปรุงระบบการ
ทำงาน ในประเด็นที่เกี่ยวข้องกับการปรับปรุงพัฒนาหน่วยงาน ทั้งการปฏิบัติงานของเจ้าหน้าที่และ
กระบวนการทำงานของหนว่ ยงานให้ดีย่ิงข้ึน รวมไปถึงการนำเทคโนโลยีมาใช้ในการดำเนินงานเพ่ือให้
เกิดความสะดวกรวดเรว็ มากยิ่งข้นึ โดยควรมกี ระบวนการเปดิ โอกาสใหผ้ ูร้ ับบรกิ ารหรือผมู้ าติดต่อ เข้า
มามีส่วนร่วมในการปรับปรุงพัฒนาการดำเนินงานเพื่อให้สอดคล้องกับความต้องการด้วย ทั้งน้ี
นอกจากหน่วยงานจะต้องปรับปรุงพัฒนาการดำเนินงานให้ดีขึ้นแล้ว ยังควรให้ความสำคัญกับการ
ปรับปรุงการดำเนินงานให้มีความโปร่งใสมากขึ้นอีกด้วย ตัวชี้วัดที่ 8 การปรับปรุงระบบการทำงาน
ประกอบดว้ ยขอ้ คำถามจำนวน 5 ขอ้ ดงั นี้

เอกสารประกอบการสอน วิชา การบรหิ ารธรรมาภบิ าลภาครฐั

84

ระดับ

ประเด็นการประเมิน น้อยทส่ี ุด นอ้ ย มาก มาก
หรอื ไม่มี ท่ีสุด

เลย

e11 เจ้าหนา้ ทีข่ องหน่วยงานทท่ี า่ นตดิ ต่อ มีการ

ปรับปรงุ คุณภาพการปฏบิ ตั งิ าน/การใหบ้ ริการให้
ดขี ึ้น มากน้อยเพยี งใด

e12 หนว่ ยงานทีท่ ่านติดต่อ มีการปรบั ปรุงวิธกี าร

และขน้ั ตอนการดำเนนิ งาน/การใหบ้ รกิ ารให้ดีขึน้
มากน้อยเพยี งใด

หมายเหต:ุ หากทา่ นติดตอ่ ครง้ั แรก ให้เปรียบเทียบกบั คุณภาพการปฏิบตั ิงาน/การให้บริการทีท่ ่านคาดหวังไว้ก่อนมาตดิ ต่อ
หมายเหต:ุ หากท่านติดต่อคร้งั แรก ใหเ้ ปรยี บเทยี บกบั วิธีการและข้ันตอนการดำเนนิ งาน/การใหบ้ รกิ ารท่ีท่านคาดหวังไว้กอ่ นมาตดิ ตอ่

ประเดน็ การประเมิน ระดับ
มี ไมม่ ี
e13 หน่วยงานทท่ี ่านตดิ ต่อ มีการนำเทคโนโลยมี าใชใ้ นการดำเนนิ งาน/การ
ใหบ้ รกิ าร ให้เกิดความสะดวกรวดเร็วมากข้นึ หรือไม่

ระดบั

ประเด็นการประเมนิ น้อยท่สี ุด น้อย มาก มาก
หรอื ไม่มี ทสี่ ดุ

เลย

e14 หน่วยงานทที่ า่ นตดิ ต่อ เปิดโอกาสให้

ผู้รับบรกิ าร ผูม้ าติดต่อ หรือผู้มีส่วนไดส้ ่วนเสีย
เขา้ ไปมีส่วนร่วมในการปรบั ปรุงพฒั นาการ

ดำเนนิ งาน/การให้บรกิ ารของหนว่ ยงานให้ดีข้ึน

มากน้อยเพยี งใด

หมายเหตุ: การมีสว่ นรว่ ม เชน่ รว่ มวางแผน ร่วมดำเนนิ การ ร่วมแลกเปล่ยี นความคดิ เห็น และร่วมติดตามประเมนิ ผล เปน็ ต้น

เอกสารประกอบการสอน วชิ า การบรหิ ารธรรมาภบิ าลภาครัฐ

85

ประเด็นการประเมิน น้อยทีส่ ดุ ระดับ มาก
หรือไม่มี นอ้ ย มาก ทส่ี ดุ
e15 หนว่ ยงานทที่ ่านติดต่อ มีการปรับปรุงการ
ดำเนนิ งาน/การให้บริการ ให้มีความโปร่งใสมาก เลย
ขนึ้ มากน้อยเพยี งใด

องค์การรู้สึกมีส่วนร่วมหรือรู้สึกเป็นส่วนหนึ่งกับองค์การ บุคคลสามารถมีส่วนเกี่ยวข้องใน
กิจกรรมหลกั ทีจ่ ะช่วยสรา้ งความเติบโตให้กบั หน่วยงาน

บทสรุป

การประเมินคุณธรรมและความโปร่งใสในการดำเนินงานของหน่วยงานภาครัฐ (Integrity
and Transparency Assessment: ITA) ประจำปงี บประมาณ ประกอบไปดว้ ยขอ้ มลู พื้นฐานของการ
ประเมิน ระเบียบวิธีในการประเมิน หลักเกณฑ์การประเมินผล ประเด็นในการประเมิน โดยมี
วัตถุประสงค์เพ่ือใหห้ น่วยงานภาครัฐทีร่ ับการประเมินได้ใช้ในการศกึ ษารายละเอียดและเตรยี มความ
พร้อมสำหรับการประเมนิ โดยไม่ได้มุ่งเนน้ ใหห้ น่วยงานที่เขา้ รับการประเมินปฏบิ ตั ิเพียงเพ่ือให้ได้รับ
ผลการประเมินที่สูงขึ้นเพียงเท่านั้น แต่มุ่งหวังให้หน่วยงานภาครัฐได้มีการปรับปรุงพัฒนาตนเองใน
ด้านคุณธรรมและความโปร่งใสเพื่อให้เกิดธรรมาภิบาลในหน่วยงานภาครัฐ มีการดำเนินงานที่มุ่งให้
เกิดประโยชน์ต่อประชาชนและส่วนรวมเป็นสำคัญ และลดโอกาสที่จะเกิดการทุจริตและประพฤติมิ
ชอบในหน่วยงานภาครัฐ ส่งผลให้หน่วยงานภาครัฐสามารถบรรลุตามเป้าหมายที่กำหนดไว้ในแผน
แม่บทภายใต้ยุทธศาสตร์ชาติ ประเด็นท่ี 21 การต่อต้านการทุจริตและประพฤตมิ ิชอบ (พ.ศ. 2561 –
2580) ตอ่ ไป

คำถามท้ายบท

1) การประเมินคณุ ธรรมและความโปร่งใสในการดำเนินงานของหนว่ ยงานภาครฐั มี
ความเป็นมาอยา่ งไร จงอธิบาย

2) ระเบียบวธิ ีในการประเมนิ ประกอบด้วยอะไรบ้าง จงอธิบาบ
3) หลกั เกณฑก์ ารประเมินผล ใช้หลกั เกณฑใ์ ด
4) ประเดน็ ในการประเมนิ ประกอบดว้ ยประเดฯ็ ใดบ้าง จงอธบิ าย
5) การประเมนิ คณุ ธรรมและความโปร่งใสในการดำเนนิ งานของหน่วยงานภาครัฐ
สอสดคลอ้ งกับการบรหิ ารธรรมาภิบาบอย่างไร จงอธิบาย

เอกสารประกอบการสอน วิชา การบรหิ ารธรรมาภบิ าลภาครฐั

86

เอกสารอา้ งองิ

สำนักงานคณะกรรมการปอ้ งกนั และปราบปรามการทุจรติ แห่งชาติ. (2562). รายละเอียดการประเมิน
คุณธรรมและความโปร่งใสในการดำเนินงานของหน่วยงานภาครัฐ (Integrity and
Transparency Assessment: ITA) ประจำปีงบประมาณ พ.ศ. 2563. นนทบุรี :
สำนักงานคณะกรรมการปอ้ งกนั และปราบปรามการทจุ ริตแห่งชาติ.

เอกสารประกอบการสอน วิชา การบริหารธรรมาภบิ าลภาครัฐ

บรรณานกุ รม

คณะมนุษยศาสตร์และสังคมศาสตร์ มหาวิทยาลัยราชภัฏนครปฐม. (2562). แผนยุทธศาสตร์ คณะ
มนุษยศาสตร์และสังคมศาสตร์ มหาวิทยาลัยราชภัฏนครปฐม พ.ศ.2562 - 2566. จาก
http://dept.npru.ac.th/. สบื คน้ เมอ่ื 29 พฤษภาคม 2563.

ค ำ พ ิ พ า ก ษ า ศ า ล ป ก ค ร อ ง ส ู ง ส ุ ด ค ด ี แ ด ง ห ม า ย เ ล ข ที่ อ . 3 3 / 2 5 5 7 จ า ก
www.admincourt.go.th/00_web/09_academic/.../20140324_article.pdf, สืบค้น
วนั ท่ี 23 พฤษภาคม 2563.

ชัยอนันต์ สมุทวณิช.(2541). 100 ปี แห่งการปฏิรูประบบราชการ วิวัฒนาการของอำนาจรัฐและ
อำนาจการเมือง. กรงุ เทพฯ : สถาบนั นโยบายการศึกษา”

ถวิลวดี บุรีกุล และคณะ. (2552). ทศธรรม ตัวชี้วัดการบริหารกิจการบ้านเมืองที่ดี. กรุงเทพมหานคร:
โรงพิมพ์ธรรมดาเพรส.

ทิพาวดี เมฆสวรรค์. (2543). สามประสานในการบริหารกิจการบ้านเมืองที่ดี. นานาสาระจากรวม
พลังเพื่อการสร้างระบบบริหารกิจการบ้านเมืองและสังคมที่ดี. นนทบุรี: สถาบันพัฒนา
ขา้ ราชการพลเรือน.

ธีรยุทธ บญุ ม.ี (2541). ธรรมรัฐแหง่ ชาติยทุ ธศาสตร์ก้หู ายนะประเทศไทย. กรุงเทพฯ : สายธาร.
นิสา ใจภักดี. (2559). การบริหารงานโดยยึดหลักธรรมาภิบาลของเทศบาลตำบลตลุกดู่ อำเภอ

ทัพทัน จังหวัดอุทัยธานี ตามการรับรู้ของประชาชน. รัฐประศาสนศาสตรมหาบัณฑิต,
สาขาวิชาการจดั การภาครฐั แนวใหม่ บัณฑติ วทิ ยาลยั มหาวิทยาลัยราชภัฏนครสวรรค์.
บวรศักดิ์ อุวรรณโณ (2545). ธรรมาภิบาลในองค์กรอิสระ. เอกสารประกอบการบรรยาย วันที่ 8
มิถุนายน 2545. นนทบุรี : สถาบันพระปกเกล้า.
ปธาน สุวรรณมงคล.(2558). การบริหารงานภาครัฐกับการสร้างธรรมาภิบาล. กรุงเทพฯ : สถาบัน
พระปกเกลา้ .
พรศักด์ิ ผ่องแผ้ว. (2544). ดัชนีคอรัปชั่นของไทย : การสร้างและการตรวจสอบความเชื่อถือได้.
รายงานผลการวิจยั เสนอตอ่ มูลนิธิเอเชยี และสำนักงานคณะกรรมการ ป.ป.ช..
วนัสนันท์ ศิริรัตนะ.(2560). ธรรมาภิบาล:พลังขับเคลื่อนระบบราชการ 4.0. รายงานสืบเนื่องการ
ประชุมวิชาการระดับชาติ สถาบันวิจัยและพัฒนา มหาวิทยาลัยราชภัฏกำแพงเพชร ครั้งท่ี 4
(160 - 173).กำแพงเพชร: มหาวทิ ยาลัยราชภัฏกำแพงเพชร.
วรภทั ร โตเกษม.(2542). การสรา้ ง Good Governance ในองคก์ ร. วารสาร กสท., ตุลาคม), หน้า
11-17.

88

บรรณานุกรม (ตอ่ )

สถาบันวิจัยเพื่อพัฒนาประเทศไทย. (2541). ธรรมาภิบาลเพื่อการพัฒนาที่ยั่งยืน.ใน รายงานการ
สมั มนาวิชาการประจำปี 2541 จากวิกฤตสกู่ ารพัฒนาที่ยัง่ ยืน From Crisis to Sustainable
Development 11 – 13 ธันวาคม 2541 ณ โรงแรมแอมบาสเดอร์ซติ ้ี จงั หวดั ชลบรุ ี. เอกสาร
คดั สำเนา

สำนักงานคณะกรรมการป้องกนั และปราบปรามการทุจริตแหง่ ชาติ. (2562). รายละเอียดการประเมิน
คุณธรรมและความโปร่งใสในการดำเนินงานของหน่วยงานภาครัฐ ประจำปีงบประมาณ
พ.ศ. 2563. นนทบุรี : สำนกั งานคณะกรรมการป้องกันและปราบปรามการทจุ รติ แหง่ ชาต.ิ

ศรีพัชรา สิทธิกำจร แก้วพิจิตร. (2552). การใช้หลักธรรมาภิบาลในสถาบันอุดมศึกษาเอกชน.
Veridian E – Journal , Silpakorn University. ปที ี่ 2 (ฉบับที่ 1), 155-174.

อริย์ธัช แก้วเกาะสบ้า. (2560). หลักธรรมาภิบาลในรัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย พุทธศักราช
2560. กรุงเทพฯ : สำนักวชิ าการ สำนกั งานเลขาธิการสภาผู้แทนราษฎร.

http://thaiembassy.dk/about-demark และ http://www.ocsc.go.th/ocsc/th./
index.php, สืบค้นวันท่ี 24 พฤษภาคม 2563.

http://www.thaibizchina.com/thaibizchina/th/about-china/country/hongkong/,
สืบค้นวนั ที่ สืบคน้ วนั ท่ี 24 พฤษภาคม 2563.