ความนำ หนĀงสĆอเล่มนĄ้เป็นส่วนหนą่งของบทควāม ขนāดสĀ้นทĄ่ผมเขĄยนลงในเฟสบć๊ค (Facebook) ภāย ใต้หĀวข้อทĄ่ชĆ่อว่ā “โจทย์วิจĀยวĀนนี้” เพĆ่อแนÿนĂนăสăต นĀกศąกษāแลÿผĈ้สนใจทĀ่วไปเกĄ่ยวกĀบกāรเขĄยน บทควāมวăชāกāรทāงปรĀชญā รวมถąงด้āนวăชāกāร สāขāอĆ่นๆ สāรÿสĂคĀญของหนĀงสĆอเล่มนĄ้เป็นเรĆ่อง กāรแนÿนĂว่āจÿเขĄยนบทควāมวăชāกāรหรĆอ วăทยāนăพนธ์อย่āงไรให้เป็นปรĀชญā โดยผĈ้เขĄยนได้ชĄ้ ให้เห็นว่āธรรมชāตăของงāนวăชāกāรทāงปรĀชญāเป็น อย่āงไร มĄลĀกษณÿร่วมแลÿลĀกษณÿทĄ่แตกต่āงจāก
2 งāนวăชāกāรสāขāอĆ่นๆ อย่āงไร จāกนĀ้น ได้นĂเอāองค์ปรÿกอบ ส่วนต่āงๆ ของบทควāมวăชāกāรทāงปรĀชญāมāแนÿนĂตāม ลĂดĀบ ไล่ไปตĀ้งแต่กāรเขĄยนส่วนนĂ (Introduction) กāร เขĄยนส่วนเนĆ้อหā (Body) กāรเขĄยนส่วนสรćป (Conclusion) แลÿกāรเขĄยนบทคĀดย่อ (Abstract) อย่āงไรก็ตāม แม้หนĀงสĆอเล่มนĄ้จÿมĄจćดเรă่มต้นจāกกāร แนÿนĂกāรเขĄยนงāนวăชāกāรทāงปรĀชญā แต่ก็สāมāรถนĂ ไปปรĀบปรÿยćกต์ใช้กĀบกāรเขĄยนงāนวăชāกāรสāขāอĆ่นๆ ได้ไม่ จĂกĀด เพรāÿขą้นชĆ่อว่āงāนวăชāกāรแล้ว ไม่ว่āจÿเป็นสāขāใด ก็ตāม ล้วนมĄหลĀกกāรพĆ้นฐāนอย่āงเดĄยวกĀน นĀ่นคĆอต้องเป็น งāนวăชāกāรทĄ่มĄเหตćผลแลÿมĄอĂนāจในกāรโน้มน้āวให้ผĈ้อ่āน คล้อยตāม งāนวăชāกāรทĄ่ไร้เหตćผลแลÿไร้อĂนāจกāรโน้มน้āว หāกพĈดอย่āงไม่เกรงใจ ก็คĆองāนวăชāกāรทĄ่ล้มเหลวนĀ่นเอง
การเขียนส่วนนำ Introduction การเขียนส่วนนำ (๑) นāนมāแล้ว ผĈ้เขĄยนได้รĀบคĂร้องขอจāกนăสăต ปรăญญāเอกสāขāวăชāปรĀชญā บอกว่āอยāกให้เขĄยน แนÿนĂหน่อยว่āจÿเขĄยนอย่āงไรให้เป็นปรĀชญā ผĈ้เขĄยนเผลอตĀวไปตกปāกรĀบคĂว่āจÿเขĄยนให้ใน โอกāสหน้ā โดยลĆมนąกไปว่āตĀวเองไม่ใช่นĀกปรĀชญā สĀกหน่อย แถมไม่เคยเรĄยนจบทāงสāยนĄ้ด้วย บĀงอāจ ไปรĀบปāกเขāได้อย่āงไร
4 เอāเถอÿ ไหนๆ ก็รĀบปāกไปแล้ว ก็คงต้องเขĄยน แนÿนĂให้ตāมสĀญญāแลÿตāมปรÿสāของคนไม่ค่อยรĈ้เรĆ่อง ปรĀชญāก็แล้วกĀน ขอออกตĀวก่อนว่āสă่งทĄ่ผĈ้เขĄยนจÿเอāมā แนÿนĂต่อไปนĄ้ไม่ใช่ควāมคăดเห็นส่วนตĀว หāกแต่เป็นกāร เก็บเล็กปรÿสมน้อยทĄ่อāจāรย์สāยปรĀชญāบāงท่āนจāก มหāวăทยāลĀยในต่āงปรÿเทศได้เขĄยนแนÿนĂไว้ หāกสă่งทĄ่เอā มāแนÿนĂจÿมĄปรÿโยชน์อยĈ่บ้āงก็ขอยกให้เป็นควāมดĄควāม ชอบของท่āนเหล่āนĀ้นก็แล้วกĀน จāกปรÿสบกāรณ์ทĄ่มĄโอกāสเป็นกรรมกāรสอบ วăทยāนăพนธ์สāขāวăชāปรĀชญāของนăสăตอยĈ่บ้āง คĂถāมของ กรรมกāรสอบทĄ่นăสăตมĀกเจออยĈ่เสมอเช่นว่ā “งāนของท่āน/ ของคćณมĀนเป็นปรĀชญāตรงไหน?” เจอคĂถāมนĄ้หลāยคนได้ แต่หน้āเหลอหลā พĈดไม่ออกบอกไม่ถĈก ไม่นąกว่āจÿเจอ คĂถāมแบบนĄ้ หāกให้เดāใจกรรมกāรทĄ่ถāมคĂถāมนĄ้ ท่āน คงอ่āนแล้วแต่ค้นหāลĀกษณÿของควāมเป็นปรĀชญāในงāน เรĆ่องนĀ้นไม่เจอ หรĆออāจจÿเจอแต่คลĀงข้อมĈลทĄ่นĂร้อยเรĄยง ต่อๆ กĀนเหมĆอนกāรรāยงāนข่āว (report) แสดงว่āงāน เขĄยนทāงปรĀชญāจÿต้องมĄอÿไรบāงอย่āงเป็นลĀกษณÿพăเศษ เฉพāÿตน คĂถāมคĆอ แล้วจÿเขĄยนอย่āงไรล่ÿถąงจÿทĂให้งāน
5 ของเรāเป็นงāนทāงปรĀชญā ต่อไปนĄ้คĆอวăธĄกāรเขĄยนทĄ่ อāจāรย์ทāงปรĀชญāท่āนแนÿนĂไว้: เริ่มต้นด้วยกāรเสนอจุดยืนของตĀวเอง: เมĆ่อท่āน ตกลงปลงใจว่āจÿเขĄยนบทควāมหรĆอวăทยāนăพนธ์ทāง ปรĀชญāเรĆ่องอÿไรก็ตāม เช่น ชĆ่อเรĆ่องว่ā “กāรลงโทษ ปรÿหāรชĄวăตในมćมมองของพćทธจรăยศāสตร์” แน่นอนว่ā เวลāเขĄยนงāนวăชāกāรเรāจÿต้องเรă่มต้นด้วยกāรเขĄยนส่วน นĂหรĆอบทนĂ (Introduction) ตรงส่วนนĄ้ท่āนอāจจÿต้อง ปĈพĆ้นข้อมĈลให้ผĈ้อ่āนสĀกหน่อยว่āปรÿเด็นเรĆ่องกāรลงโทษ ปรÿหāรชĄวăตได้มĄกāรถกเถĄยงในวงกāรปรĀชญāมāอย่āงไร บ้āง โดยเฉพāÿอย่āงยă่งกāรถกเถĄยงบนฐāนของพćทธจรăยศāสตร์ กāรเขĄยนแบบนĄ้เรĄยกว่āเขĄยนให้เห็นภĈมăหลĀงหรĆอ ควāมเป็นมā (background) จāกนĀ้น ให้เขĄยนส่วนสĂคĀญ ทĄ่สćด คĆอกāรเขĄยนข้อควāมแสดงจćดยĆน (thesis /position statement) ว่āจćดยĆนของผĈ้เขĄยนเกĄ่ยวกĀบกāรลงโทษ ปรÿหāรชĄวăตในมćมมองของพćทธจรăยศāสตร์เป็นอย่āงไร จćดยĆนของท่āนอāจสนĀบสนćนหรĆอคĀดค้āนก็ได้สćดแท้แต่ กāรแสดงจćดยĆนนĀ้นต้องทĂอย่āงรอบคอบบนฐāนของ กāรมĄข้อมĈลอย่āงครบถ้วน สมมตăว่āท่āนมĀ่นใจว่āกāรลงโทษ
6 ปรÿกāรชĄวăตน่āจÿเป็นสă่งทĄ่ยอมรĀบได้ในทāงพćทธจรăยศāสตร์ ให้ท่āนเขĄยนแสดงจćดยĆนออกไปให้ชĀดเลย เช่นเขĄยนว่ā “ในบทควāมนĄ้ผĈ้จÿพยāยāมอภăปรāยให้เห็นว่āกāรลงโทษ ปรÿหāรชĄวăตในสĀงคมพćทธเป็นสă่งทĄ่สāมāรถยอมรĀบได้ตāม หลĀกพćทธจรăยศāสตร์...” เมĆ่อเสนอจćดยĆนอย่āงนĄ้แล้ว ถĆอว่ā ท่āนมĄทăศทāงทĄ่จÿเดăนหน้āต่อไปในกāรเขĄยนบทควāมได้ แล้ว เนĆ้อหāของบทควāมต่อจāกนĄ้ไปทĀ้งหมดเป็นเรĆ่องของ กāรหāเหตćผลแลÿหลĀกฐāน (arguments/evidences) มā สนĀบสนćนจćดยĆนของท่āนให้มĄเหตćผลหนĀกแน่นน่āรĀบฟังมāก ทĄ่สćดเท่āทĄ่จÿเป็นไปได้ ถąงขนāดว่āสāมāรถโน้มน้āว (convince) ผĈ้อ่āนให้เห็นคล้อยตāมจćดยĆนของท่āนได้ อย่āง ลĆมว่āกāรเขĄยนงāนทāงปรĀชญāไม่ใช่กāรบอกคนอ่āนว่āให้ พวกเขāเชĆ่อเรĆ่องอÿไร (what to believe) แต่เป็นกāรให้ เหตćผลว่āทĂไมพวกเขāจąงควรเรĆ่องนĀ้น (reasons to believe)
7 การเขียนส่วนนำ (๒) ดĀงได้กล่āวมāแล้วว่ā ในกāรเขĄยนงāนทāงปรĀชญāไม่ ว่āจÿเป็นบทควāมทāงวăชāกāรหรĆองāนวăจĀยก็ตāม นăยมเรă่ม ต้นจāกกāรเขĄยนสă่งทĄ่เรĄยกว่ā “บทนĂ/ควāมนĂ” (Introduction) เพĆ่อให้ข้อมĈลแก่ผĈ้อ่āนว่āเรāมĄเหตćผลอÿไร ทĂไมถąงต้องเขĄยนเรĆ่องนĄ้ ปรÿเด็นทĄ่เขĄยนมĄภĈมăหลĀงกāรถก เถĄยงทāงวăชāกāรอย่āงไร (background) ซą่งก็คĆอกāรชĄ้ให้ เห็นสภāพทĄ่เป็นมāแลÿเป็นอยĈ่ในทāงวăชāกāรของเรĆ่องทĄ่ เขĄยนนĀ่นเอง แลÿส่วนสĂคĀญทĄ่ขāดไม่ได้คĆอกāรเขĄยน ข้อควāมทĄ่เรĄยกว่ā “thesis statement” คĆอข้อควāมทĄ่แสดง ให้เห็นว่āผĈ้เขĄยนมĄจćดยĆน (position) ในเรĆ่องทĄ่กĂลĀงเขĄยน อย่āงไร เมĆ่อมĄจćดยĆนชĀดเจนแล้ว ก็ถĆอว่āเรāมĄทăศทāงทĄ่จÿเดăน หน้āต่อไปในกāรเขĄยนบทควāมทāงปรĀชญāได้แล้ว กāรสร้āงจćดยĆนของตนเองในกāรเขĄยนบทควāมทāง ปรĀชญāเป็นจćดเรă่มต้นทĄ่สĂคĀญมāก ดĀงนĀ้น ต่อไปนĄ้ ผĈ้เขĄยน ขอนĂเสนอตĀวอย่āงคĂแนÿนĂของอāจāรย์ทāงปรĀชญāบāง ท่āน ขอเรă่มจāกคĂแนÿนĂของโรเบăร์ต พอล โวล์ฟ (Robert
8 Paul Wolff) ศāสตรāจāรย์ทāงปรĀชญāแห่งมหāวăทยāลĀย แมสชāซĈเซตต์ ในกāรเขĄยนจćดยĆนของบทควāมทāงปรĀชญā ดĀงนĄ้: บทควāมทāงปรĀชญāก็คĆอกāรปกป้องจćดยĆน (thesis) ดĀงนĀ้น ก้āวแรกจÿต้องชĀดเจนก่อนว่āจćดยĆน คĆออÿไร จćดยĆนคĆอข้อควāมทĄ่ทĂให้ข้อยĆนยĀนแน่นอน ชĀดเจน ในเรĆ่องทĄ่กĂลĀงอภăปรāยถกเถĄยง ตĀวอย่āง เช่น ถ้āหĀวข้อของท่āนหรĆอเรĆ่องทĄ่กĂลĀงอภăปรāยถก เถĄยงคĆอ “ศĄลธรรมแห่งกāรทĂแท้ง” (morality of abortion) ท่āนอāจจÿต้องเลĆอกจćดยĆนอย่āงใดอย่āง หนą่งดĀงต่อไปนĄ้ - กāรทĂแท้งเป็นเรĆ่องทĄ่ผăดศĄลธรรมในทćก สถāนกāรณ์ - ผĈ้หญăงมĄสăทธăอย่āงสมบĈรณ์แบบในกāรตĀดสăน ใจว่āจÿทĂแท้งหรĆอไม่ - กāรทĂแท้งเป็นเรĆ่องถĈกต้องทāงศĄลธรรมก็ ต่อเมĆ่อทĂเพĆ่อรĀกษāชĄวăตของมāรดā
9 นĄ้คĆอข้อควāมทĄ่แสดงจćดยĆนเกĄ่ยวกĀบศĄลธรรมแห่งกāร ทĂแท้งทĄ่แน่นอนชĀดเจน เนĆ้อหāส่วนทĄ่เหลĆอทĀ้งหมดของ บทควāมก็คĆอควāมพยāยāมทĄ่จÿปกต้องจćดยĆนอĀนนĄ้ อĄกท่āนหนą่ง ดĀกลāส พอร์ตมอร์ (Douglas W. Portmore) นĀกวăชāกāรทāงปรĀชญā มหāวăทยāลĀยแห่งรĀฐอรă โซนā ให้คĂแนÿนĂกāรเขĄยนบทควāมทāงปรĀชญāว่ā: เป็นเรĆ่องสĂคĀญยă่งทĄ่ท่āนจÿต้องกĂหนดจćดยĆน ให้ชĀดเจนก่อนเขĄยนบทควāม เพรāÿจćดยĆนจÿช่วย นĂทāงท่āนไปตลอดกรÿบวนกāรเขĄยนบทควāม ทćก สă่งทćกอย่āงทĄ่ท่āนเขĄยนควรเกĆ้อกĈลต่อกāรปกป้อง จćดยĆนของท่āน ถ้āท่āนไม่กĂหนดจćดยĆนไว้ตĀ้งแต่เรă่ม ต้น ท่āนก็จÿไม่รĈ้ว่āจÿเขĄยนอÿไร เพรāÿท่āนไม่รĈ้ว่ā ท่āนกĂลĀงถกเพĆ่อเรĆ่องอÿไร จāกข้อแนÿนĂดĀงกล่āวข้āงต้น จÿเห็นว่ā ท่āนทĀ้งสอง พĈดตรงกĀนว่ā กāรเขĄยนบทควāมทāงปรĀชญāจÿต้องเรă่มต้น ด้วยกāรแสดงจćดยĆนในปรÿเด็นหรĆอเรĆ่องทĄ่กĂลĀงจÿเขĄยนให้ ชĀดเจนก่อน จāกนĀ้น ให้ใช้พĆ้นทĄ่กรÿดāษทĄ่เหลĆอทĀ้งหมดเพĆ่อ ปกป้อง (defend) หรĆอหāเหตćผลแลÿหลĀกฐāนมāสนĀบสนćน
10 จćดยĆนของตนให้มĄน้ĂหนĀกเพĄยงพอทĄ่จÿโน้มน้āว (convince) ผĈ้อ่āนให้เชĆ่อตāมท่āนได้ เมĆ่อพĈดถąงกāรแสดงจćดยĆนทĂให้นąกถąงกāรต่อสĈ้คดĄเขā พรÿวăหāรรÿหว่āงทนāยฝ่āยไทย กĀบ ทนāยฝ่āยกĀมพĈชā ถĆอว่āเป็นตĀวอย่āงทĄ่สāมāรถนĂมāเทĄยบเคĄยงกĀนได้กĀบกāร เขĄยนบทควāมทāงปรĀชญā ลองคăดดĈว่ā ถ้āทĀ้งสองฝ่āยต่อสĈ้ คดĄกĀนโดยไม่มĄจćดยĆนของตนเอง สถāนกāรณ์จÿสĀบสนอล หม่āนอย่āงไร ท่āนคงทรāบว่ā จćดยĆนในกāรต่อสĈ้ของฝ่āย กĀมพĈชāก็คĆอ ฝ่āยกĀมพูชā: “ศāลสถăตยćตăธรรมรÿหว่āง ปรÿเทศควรรĀบคĂฟ้องของฝ่āยกĀมพĈชā เพĆ่อตĄควāม เกĄ่ยวกĀบควāมหมāยแลÿขอบเขตของคĂพăพāกษāปี ๒๕๐๕...” ฝ่āยไทย: “ศāลสถăตยćตăธรรมรÿหว่āงปรÿเทศ ไม่มĄอĂนāจทĄ่จÿตĄควāมแลÿไม่สāมāรถรĀบคดĄไว้ พăจāรณā หรĆอหāกศāลþ เห็นว่āศāลþ มĄอĂนāจแลÿ สāมāรถรĀบคดĄไว้พăจāรณāได้ ก็ไม่มĄเหตćผลใดทĄ่ศāลþ จÿตĄควāมคĂพăพāกษā ปี ๒๕๐๕...”
11 นĄ้คĆอจćดยĆนทĄ่ตรงข้āมกĀนรÿหว่āง “ศāลþมĄอĂนāจรĀบ ตĄควāม” กĀบ “ศāลไม่มĄอĂนāจรĀบตĄควāม” ทĄ่ทĀ้งสองฝ่āย กĂหนดไว้อย่āงชĀดเจนก่อนต่อสĈ้กĀนในศāล หลĀงจāกกĂหนด จćดยĆนแล้ว กรÿบวนกāรทĄ่เหลĆอทĀ้งหมดคĆอกāรหāเหตćผลแลÿ หลĀกฐāนมāปกป้องจćดยĆนของตนเพĆ่อโน้มน้āว (convince) ให้ศāลเชĆ่อว่āจćดยĆนของฝ่āยตนถĈกต้อง หāกท่āนดĈกāร ถ่āยทอดสดทāงทĄวĄจÿเห็นว่ā ทćกสă่งทćกอย่āงทĄ่ทนāยทĀ้งสอง ฝ่āยพยāยāมงĀดออกมāต่อสĈ้กĀนในศāล ไม่มĄอÿไรมāกไปกว่ā กāรหāเหตćผลแลÿหลĀกฐāนมāสนĀบสนćนจćดยĆนของฝ่āยตน
12 การเขียนส่วนนำ (๓) ครĀ้งทĄ่แล้วผĈ้เขĄยนได้นĂข้อมĈลมāแสดงให้เห็นว่ā กāร แสดงจćดยĆน (thesis/position/claim) ของผĈ้เขĄยนไว้ให้ ชĀดเจนในส่วนนĂของบทควāมมĄควāมสĂคĀญมāก ในแง่ทĄ่ ทĂให้เรāมĄเป้āหรĆอมĄทăศทāงทĄ่จÿเดăนไปข้āงหน้āเพĆ่อเอā เหตćผลแลÿหลĀกฐāน (arguments + evidences) มāปก ป้อง (defend) หรĆอสนĀบสนćน (support) จćดยĆนของเรā สĂหรĀบครĀ้งนĄ้ขอเสนอลĀกษณÿของกāรเขĄยนจćดยĆนทĄ่ดĄดĀงต่อ ไปนĄ้ 1. จุดยืนที่ดีต้องสāมāรถเถียงได้ (debatable/ arguable) เรĆ่องทĄ่ไม่สāมāรถเถĄยงได้ (non-arguable) ไม่ สมควรนĂมāตĀ้งเป็นจćดยĆน หมāยควāมว่āจćดยĆนนĀ้นต้อง สāมāรถเถĄยงได้ทĀ้งในมćมทĄ่เห็นด้วยแลÿไม่เห็นด้วย เช่น จćดยĆนว่ā “ในบทควāมนĄ้ ผĈ้เขĄยนจÿอภăปรāยให้เห็นว่ā ครĈไม่ ควรได้รĀบอนćญāตให้ห้āมนĀกศąกษāนĂคอมพăวเตอร์เข้ā ห้องเรĄยน” จćดยĆนแบบนĄ้ถĆอว่āดĄ ถāมว่āดĄอย่āงไร ดĄเพรāÿ เปิดโอกāสให้คนทĄ่ไม่เห็นด้วยกĀบจćดยĆนนĄ้สāมāรถเถĄยงได้
13 เช่นเถĄยงว่ā กāรอนćญāตให้ครĈห้āมนĀกศąกษāนĂคอมพăวเตอร์ เข้āชĀ้นเรĄยนถĆอว่āเป็นเรĆ่องทĄ่ดĄ เพรāÿจÿทĂให้นĀกศąกษāมĄ สมāธăจดจ่อกĀบเรĆ่องทĄ่ครĈสอน ไม่เสĄยเวลāไปกĀบกāรแอบเล่น เฟสบć๊คในชĀ้นเรĄยน เป็นต้น ส่วนจćดยĆนทĄ่เถĄยงไม่ได้ เช่น “ใน บทควāมนĄ้ ผĈ้เขĄยนจÿอภăปรāยให้เห็นว่ā คนทĄ่มĄชĄวăตอยĈ่ใน โลกขณÿนĄ้จÿต้องตāยในอนāคตอย่āงแน่นอน” หรĆอ “ผĈ้ เขĄยนจÿอภăปรāยให้เห็นว่ā คนทĄ่เสĄยชĄวăตไปแล้วจÿไม่ สāมāรถลćกขą้นมāเดăนได้อĄกอย่āงแน่นอน” จćดยĆนแบบนĄ้ เถĄยงไม่ได้ เพรāÿพĈดอĄกก็ถĈกอĄก ถ้āจÿเถĄยงแบบข้āงๆคĈๆ หรĆอเถĄยงเพĆ่อหāเรĆ่องก็พอเถĄยงได้ เช่นเถĄยงว่ā “ไม่จรăง หรอกทĄ่ว่ā คนทĄ่เสĄยชĄวăตไปแล้วไม่สāมāรถลćกขą้นมāเดăนได้ อĄก เพรāÿถ้āอĀญเชăญผĄแม่นāคมāเข้āสăงศพเขā เขāก็สāมāรถ ลćกขą้นมāเดăนได้อĄก” ทĄ่ว่āเถĄยงไม่ได้นĀ้นหมāยถąงกāรเถĄยง ตāมวăถĄทāงของนĀกปรĀชญāหรĆอนĀกวăชāกāร กล่āวคĆอเรāไม่ สāมāรถหāเหตćผลแลÿหลĀกฐāนมāสนĀบสนćนกāรเถĄยงได้ อย่āงน่āรĀบฟัง 2. จุดยืนที่ดีต้องแคบแลÿชี้เฉพāÿเจāÿจง (specific/focused) กล่āวคĆอเป็นจćดยĆนทĄ่เรāสāมāรถ หāเหตćผลแลÿหลĀกฐāนมāปกป้องได้อย่āงครอบคลćมภāยใน
14 พĆ้นทĄ่กรÿดāษทĄ่มĄอยĈ่ จćดยĆนทĄ่กว้āงเกăนไปจÿเปิดช่องโหว่ หรĆอจćดอ่อนให้ฝ่āยตรงข้āมโต้แย้งได้ง่āย เหมĆอนนĀกมวยทĄ่ ตĀ้งกāร์ดหลÿหลวม คĈ่ต่อสĈ้โจมตĄตรงไหนก็เข้āเป้āหมด แลÿ 3. จุดยืนที่ดีต้องบอกทิศทāง (roadmap) แก่ผĈ้ เขĄยนเองแลÿผĈ้อ่āนว่āบทควāมจÿเดăนทāงไปในทăศทāงไหน เช่นจćดยĆนทĄ่ยกมāข้āงต้นทĄ่ว่ā “ครĈไม่ควรได้รĀบอนćญāตให้ ห้āมนĀกเรĄยนนĂคอมพăวเตอร์เข้āห้องเรĄยน” จćดยĆนนĄ้เรāพอ จÿมองเห็นทăศทāงว่ā ผĈ้เขĄยนน่āจÿเดăนไปในทăศทāงของยก เอāเหตćผลแลÿหลĀกฐāนเกĄ่ยวกĀบข้อดĄต่āงๆของกāรอนćญāต ให้นĀกเรĄยนนĂคอมพăวเตอร์เข้āชĀ้นเรĄยน เพĆ่อให้เห็นภāพอย่āงเป็นรĈปธรรม ขอยกตĀวอย่āง กāรเขĄยนบทนĂทĄ่ดĄ ซą่งปรÿกอบด้วยกāรกล่āวถąงภĈมăหลĀงค วāมเป็นมāของเรĆ่องทĄ่เขĄยน (background) ปรÿเด็นคĂถāม แลÿจćดยĆน (thesis) ของผĈ้เขĄยน ดĀงนĄ้:
15 Introduction It is increasingly common to see students using laptops in college classrooms. Many students use laptops for taking notes, and others use the internet to help research points of interest that are relevant to class lectures. However, it is also common for students to spend time in class casually browsing the net, instant-messaging and reading Facebook pages, or playing games. Some college teachers have found laptops so distracting to students in their classes that they have banned their use. This policy invites the question, should college teachers be allowed to ban laptops from the classroom? In this essay I will argue that teachers should not be allowed to ban the use of
16 laptops in classrooms. The essay will attempt to defend two claims: first, that a ban on laptop use unfairly discriminates against students who will be disadvantaged by not using a laptop for note-taking in the classroom; and second, that a ban on laptop use is an unjustifiable infringement on the rights of students to make and take responsibility for their own educational choices.
17 บทนำ เป็นเรĆ่องธรรมดāสāมĀญไปแล้วทĄ่จÿเห็น นĀกศąกษāใช้คอมพăวเตอร์ในห้องเรĄยนของวăทยāลĀยเพă่ม มāกขą้นเรĆ่อยๆ นĀกศąกษāจĂนวนมāกใช้คอมพăวเตอร์ สĂหรĀบบĀนทąกข้อมĈล บ้āงก็ใช้เพĆ่อช่วยค้นหāข้อมĈล ปรÿกอบกāรบรรยāยในชĀ้นเรĄยน อย่āงไรก็ตāม ก็เป็น เรĆ่องธรรมดāสāมĀญอĄกเช่นกĀน ทĄ่นĀกศąกษāใช้ คอมพăวเตอร์ในห้องเรĄยนเพĆ่อท่องโลกอăนเตอร์เนต เพĆ่อส่งข้อควāม เพĆ่ออ่āนเฟสบĈ๊ค หรĆอเพĆ่อเล่นเกม อāจāรย์วăทยāลĀยบāงท่āนพบว่āคอมพăวเตอร์รบกวน จăตใจของนĀกศąกษāในห้องเรĄยนมāก จąงได้ห้āมไม่ให้ใช้ คอมพăวเตอร์ในห้องเรĄยน คĂถāมคĆอ อāจāรย์วăทยāลĀย ควรได้รĀบอนćญāตให้ห้āมนĀกเรĄยนเอāคอมพăวเตอร์เข้ā ห้องเรĄยนหรĆอไม่ ในบทควāมนĄ้ ข้āพเจ้āจÿอภăปรāย (ถก) ให้ เห็นว่ā อāจāรย์ไม่ควรได้รĀบอนćญāตให้ห้āมนĂ คอมพăวเตอร์เข้āไปใช้ในชĀ้นเรĄยน โดยจÿพยāยāม
18 ปกป้องในสองปรÿเด็น คĆอ ปรÿเด็นแรก กāรห้āมไม่ให้ ใช้คอมพăวเตอร์ในห้องเรĄยนถĆอว่āเป็นกāรเลĆอกปฏăบĀตă ต่อนĀกศąกษāอย่āงไม่เป็นธรรม เพรāÿจÿทĂให้นĀกเรĄยน เสĄยปรÿโยชน์ในแง่ทĄ่ไม่สāมāรถใช้คอมพăวเตอร์บĀนทąก ข้อมĈลในห้องเรĄยนได้ แลÿปรÿเด็นทĄ่สอง กāรห้āมไม่ ให้ใช้คอมพăวเตอร์ในห้องเรĄยนเป็นกāรรÿเบăดสăทธăของ นĀกศąกษāในกāรสร้āงควāมรĀบผăดชอบต่อทāงเลĆอก ด้āนกāรศąกษāของตนอย่āงไม่มĄเหตćผล จāกตĀวอย่āงกāรเขĄยนบทนĂทĄ่ยกมāจÿเห็นว่ā บทนĂ นĄ้แม้จÿเขĄยนสĀ้นๆเพĄยงสองย่อหน้ā แต่ก็ได้ใจควāมแลÿครบ องค์ปรÿกอบของกāรเขĄยนบทนĂทĄ่ดĄ นĀ่นคĆอมĄกāรกล่āวภĈมă หลĀงของเรĆ่องทĄ่เขĄยน (background) กāรกล่āวถąงปรÿเด็น ปัญหāทĄ่จÿหāคĂตอบ (question) แลÿทĄ่สĂคĀญคĆอมĄกāร แสดงจćดยĆน (thesis) ของเขĄยนไว้อย่āงชĀดเจนในย่อหน้āทĄ่ สอง
19 ก่อนจบตอนนĄ้ขอฝāกไว้ว่ā กāรเขĄยนบทนĂของ บทควāมหรĆอวăทยāนăพนธ์ทĄ่ดĄนĀ้น ไม่จĂเป็นต้องยāวก็ได้ เหมĆอนทĄ่ยกมāเป็นตĀวอย่āง ควรเขĄยนให้สĀ้น กรÿชĀบ ตรง ปรÿเด็น แลÿครบองค์ปรÿกอบของกāรเขĄยนบทนĂ ดĄกว่ā เขĄยนยāวเป็นห้āหน้āสăบหน้ā แต่อ่āนแล้วหāภĈมăหลĀง ปรÿเด็นคĂถāม แลÿจćดยĆนของผĈ้เขĄยนแทบไม่เจอเลย
การเขียนส่วนเนื้อหา Body การเขียนส่วนเนื้อหา (๑) ต่อไปขอนĂสู่กāรเขĄยนส่วนทĄ่เรĄยกว่ā “เนื้อหā” (Body) ของบทควāม ส่วนนĄ้เป็นส่วนทĄ่ เรāต้องทĂงāนหนĀกมāกทĄ่สุด จุดยืน (thesis) ทĄ่เรā ตĀ้งไว้ในบทนĂจÿได้รĀบกāรปกป้องให้เข้มแข็งแลÿน่ā เชื่อถือมāกน้อยแค่ไหน ก็อยู่ทĄ่กāรทĂงāนของเรāใน ส่วนเนื้อหāนĄ้เอง หāกจÿกล่āวอย่āงรวบรĀดทĄ่สุด ทุก สă่งทุกอย่āงทĄ่เรāทĂในส่วนเนื้อหāก็คือภāรกăจแห่ง กāรปกป้องจุดยืนของเรāในส่วนบทนĂ ดĀงคĂกล่āว
2๑ ของนĀกวăชāกāรทĄ่ยกมāในครĀ้งทĄ่สองทĄ่ว่ā “บทความทาง ปรัชญาคือการปกป้องจุดยืน” (Philosophy paper is to defend thesis) ดĀงนĀ้น ไม่ว่āอÿไรก็ตāมทĄ่เรāใส่ลงไปในส่วน เนĆ้อหā ควรไตร่ตรองให้ดĄก่อนว่āมĀนจĂเป็นต่อกāรปกป้อง หรĆอช่วยค้ĂยĀนจćดยĆนเรāให้น่āเชĆ่อถĆอมāกขą้นหรĆอไม่ อธăบāยให้เห็นภāพง่āยๆ อćปมāเหมĆอนกāรทĄ่เรā สร้āงเด็กน้อยให้ลĆมตāดĈโลก เด็กคนนĄ้จÿอยĈ่รอดปลอดภĀย หรĆอไม่ จÿเจรăญเตăบโตแข็งแรงหรĆอไม่ ก็อยĈ่ทĄ่ว่āเรāดĈแลเลĄ้ยง ดĈเขāอย่āงไร กāรสร้āงจćดยĆนในบทควāมก็ฉĀนนĀ้น เมĆ่อสร้āง มĀนขą้นมāแล้วเรāก็ต้องหāวăธĄปกป้องคć้มครองให้มĀนดĂรงอยĈ่ ได้อย่āงมĀ่นคง สĂหรĀบเด็กน้อยเรāเลĄ้ยงดĈด้วยอāหāร แต่ จćดยĆนของบทควāมเรāเลĄ้ยงดĈด้วยเหตćผลแลÿหลĀกฐāน (arguments & evidences) เด็กจÿแข็งแรงดĄถ้āได้อāหāร ถĈกหลĀกโภชนāกāร จćดยĆนจÿเข้มแข็งดĄถ้āได้เหตćผลแลÿหลĀก ฐāนทĄ่น่āเชĆ่อถĆอมāค้ĂยĀน บทควāมทāงปรĀชญāนĀ้นจĀดอยĈ่ในปรÿเภทบทควāม แบบใช้เหตćผลหรĆอแบบโน้มน้āวให้คนคล้อยตāมด้วยพลĀง ของเหตćผล (argumentative/persuasive essay) ด้วยเหตć นĄ้บāงครĀ้งเรāจąงเรĄยกนĀกปรĀชญāว่āเป็นนĀกเหตćผลนăยม
22 (rationalist) เพรāÿอāวćธหลĀกของนĀกปรĀชญāในกāรโน้ม น้āวคนให้เชĆ่อคĆอเหตćผล ต่āงจāกนĀกวăทยāศāสตร์ทĄ่มĄอāวćธ หลĀกในกāรโน้มน้āวคนคĆอหลĀกฐāนข้อมĈลเชăงปรÿจĀกษ์ ทĄ่ สāมāรถพăสĈจน์ทดสอบได้ ด้วยเหตćนĄ้ เรāจąงเรĄยกนĀก วăทยāศāสตร์ว่āเป็นพวกนĀกปรÿจĀกษ์นăยม/ปรÿสบกāรณ์นăยม (empiricist) เมĆ่อนĀกปรĀชญāมĄเหตćผลเป็นอāวćธคĈ่กāย เวลā ทĄ่นĀกปรĀชญāเขĄยนบทควāมวăชāกāร สă่งพวกเขāจÿปล่อย ออกมāให้วă่งเพ่นพล่āนในเนĆ้อหāบทควāมคงไม่มĄอÿไรอĆ่น มāกไปกว่āเหตćผล ดĀงนĀ้น ถ้āจÿถāมว่āเขĄยนอย่āงไรให้เป็น ปรĀชญā ตอบแบบกĂปั้นทćบดăนว่āเขĄยนแบบใช้เหตćผล (argumentative) ถĀāเขĄยนแบบอĆ่นทĄ่ไม่ใช่แบบเหตćผล ถĆอว่āไม่ใช่งāนทāงปรĀชญā ทćกท่āนคงรĈ้จĀกวăชāหนą่งทĄ่เรāถĈก บĀงคĀบให้เรĄยนในรÿดĀบปรăญญāตรĄ นĀ่นคĆอวăชāตรรกวăทยā (Logic) วăชāนĄ้นĀกเรĄยนสāยปรĀชญāจÿได้เรĄยนอย่āงเข้มข้น ตอนเรāเรĄยนในห้องเรĄยนอāจยĀงมองไม่เห็นปรÿโยชน์ของ มĀนเท่āไร จÿได้เห็นปรÿโยชน์ของมĀนจรăงๆก็ตอนลงมĆอเขĄยน บทควāมทāงปรĀชญāนĄ่แหลÿ ดĀงนĀ้น จąงขอฝāกนĀกเรĄยน ปรĀชญāทĀ้งหลāยว่ā จงปลดปล่อยวăชāตรรกวăทยāให้แสดง บทบāทอย่āงเต็มทĄ่ในงāนวăชāกāรของท่āน เพรāÿมĀนคĆอ อāวćธคĈ่กāยของท่āน
23 การเขียนส่วนเนื้อหา/โครงสร้างบทความ (๒) มĄบāงท่āนถāมมāว่ā งāนวăชāกāรสāยอĆ่นเช่นสāย พćทธจÿเขĄยนอย่āงไร ขอแนÿนĂว่āขą้นชĆ่อว่āงāนวăชāกāรไม่ ว่āสāขāใดก็ตāม ก็ล้วนต้องกāรเสนอองค์ควāมรĈ้ใหม่หรĆอมćม มองใหม่ๆ ด้วยกĀนทĀ้งนĀ้น กāรทĄ่จÿบอกใครต่อใครว่āสă่งทĄ่เรā นĂเสนอเป็นควāมรĈ้ใหม่โดยไม่เอāเหตćผลแลÿหลĀกฐāนมā โน้มน้āว คงเป็นไปได้ยāกทĄ่ใครเขāจÿเชĆ่อ โดยเฉพāÿนĀก วăชāกāรในแวดวงเดĄยวกĀบเรāซą่งล้วนแต่เชĄ่ยวชāญทĀ้งนĀ้น สă่ง ทĄ่ผĈ้เขĄยนนĂเสนอมāแม้อāจจÿมć่งไปทāงปรĀชญā แต่ควāม จรăงแล้วทćกสāขāวăชāก็มĄหลĀกกāรทĂงāนไม่แตกต่āงกĀนมāก นĀก มĄต่āงบ้āงก็ตรงทĄ่งāนทāงปรĀชญāเน้นเรĆ่องของเหตćผล มāกเป็นพăเศษ เชĆ่อว่āถ้āท่āนเข้āใจวăธĄกāรทĂงāนทāง ปรĀชญāดĄแล้ว ก็ไม่ใช่เรĆ่องยāกทĄ่จÿทĂงāนในสāขāของท่āน ก่อนทĄ่จÿเข้āไปคลĄ่ดĈรāยลÿเอĄยดในส่วนเนĆ้อหā (Body) ของบทควāมทāงปรĀชญā เรāควรมองภāพรวมของ มĀนให้ออกก่อน เหมĆอนกāรจÿสร้āงตąกเรāควรดĈพăมพ์เขĄยว หรĆอโครงสร้āงของตąกทĀ้งหลĀงให้ออกก่อนว่āมĄอÿไรอยĈ่ตรง
24 ส่วนไหนบ้āง แต่ลÿอย่āงเชื่อมสĀมพĀนธ์กĀนอย่āงไร เสร็จแล้ว ค่อยเข้āไปคลĄ่ดูรāยลÿเอĄยดทĄลÿอย่āง โดยทĀ่วไปแล้ว บทควāมทāงวăชāกāรจÿต้องมĄโครงสร้āงหลĀก 3 ส่วน คือ ส่วนนĂ (Introduction) ส่วนเนื้อหā (Body) แลÿส่วนสรุป (Conclusion) คăดว่āทุกท่āนทรāบดĄอยู่แล้ว อย่āงไรก็ตāม บāงครĀ้งก็นăยมเอāส่วนเนื้อหāมāขยāยออกเป็นสāมส่วน ทĂให้ได้โครงสร้āง ๕ ส่วน เรĄยกว่ā “โครงสร้āงบทควāมทĄ่มĄ องค์ปรÿกอบอย่āงน้อย ๕ ส่วน” (Minimal five-part structure) ดĀงต่อไปนĄ้: ๑. ส่วนนĂ (Introduction) 2.ส่ ว น เ ห ตุ ผ ล ส นĀ บ ส นุ น จุ ด ยื น ข อ ง ผู้ เขĄ ย น (Supporting Argument) 3. ส่วนเหตุผลตรงกĀนข้āมกĀบเหตุผลของผู้เขĄยน (Counter-argument) 4.ส่วนปฏăเสธเหตุผลตรงกĀนข้āม (Reputation/ Response) ๕. ส่วนสรุป (Conclusion)
2๕ ขอย้Ăว่āโครงสร้āงทĀ้งห้āส่วนนĄ้เป็นเพĄยงแนวทāง หนą่งเท่āนĀ้น ท่āนสāมāรถเอāส่วนเนĆ้อหāมāขยāยเพă่มให้ มāกกว่āนĄ้ก็ย่อมได้ กāรเรĄยงลĂดĀบของส่วนเนĆ้อหāท่āนอāจ ไม่จĂเป็นต้องเดăนตāมนĄ้ก็ได้ แต่โดยรวมแล้วสă่งทĄ่ท่āนจÿ ต้องบรรลćลงในส่วนเนĆ้อหāจÿต้องมĄส่วนเหตćผลสนĀบสนćน จćดยĆนของท่āน ส่วนเหตćผลทĄ่อยĈ่ตรงกĀนข้āมกĀบเหตćผลของ ท่āน แลÿส่วนปฏăเสธหรĆอโต้แย้งเหตćผลทĄ่อยĈ่ตรงกĀนข้āมกĀบ เหตćผลของท่āน ทĄ่ผ่āนได้อธăบāยแล้วว่ā ส่วนนĂหรĆอบทนĂควรเขĄยน อย่āงไร สĂหรĀบอĄกสĄ่ส่วนทĄ่เหลĆอขออธăบāยรāยลÿเอĄยดใน ครĀ้งต่อๆไป ในทĄ่นĄ้ขออธăบāยพอเป็นแนวทāงคร่āวๆ ดĀงนĄ้ว่ā กāรทĄ่จÿโน้มน้āวให้ผĈ้อ่āนเชĆ่อว่āจćดยĆน (thesis) ของเรāถĈก ต้องนĀ้น เรāต้องหāเหตćผลทĄ่เรāคăดว่āดĄทĄ่สćด (best argument) มĄน้ĂหนĀกมāกทĄ่สćด มāปกป้องหรĆอคĂยĀนจćดยĆนนĀ้น เพĄยงแค่ นĄ้ยĀงไม่พอ เรāจÿต้องนĂเอāเหตćผลตรงกĀนข้āมกĀบเรāทĄ่ดĄ ทĄ่สćด (best counter-argument) มāนĂเสนอควบคĈ่กĀนด้วย โดยนĂเสนออย่āงครบถ้วนแลÿเป็นกลāง ไม่ใช่เลĆอกนĂ เสนอเฉพāÿจćดอ่อนของเขā อćปมāเหมĆอนเรāฝึกซ้อมนĀก มวยของเรāอย่āงดĄแล้ว ถ้āอยāกรĈ้ว่āเขāดĄจรăงหรĆอเปล่ā ให้
26 ลองหāคĈ่ชกฝีมĆอดĄมāทดสอบดĈแล้วจÿรĈ้ว่āเขāแกร่งจรăงหรĆอ เปล่ā จāกนĀ้น ให้หāเหตćผลมāปฏăเสธหรĆอโต้แย้งเหตćผลตรง กĀนข้āมนĀ้น (reputation) แลÿส่วนสรćปสćดท้āยให้เรāย้อน กลĀบไปเอāจćดยĆนในส่วนนĂมāกล่āวซ้ĂอĄกครĀ้ง (restate) พร้อมนĂเหตćผลต่āงๆทĄ่เรāใช้ปกป้องหรĆอสนĀบสนćนมāกล่āว สรćปโดยรวมอĄกครĀ้งหนą่ง
27 การเขียนส่วนเนื้อหา/อาร์กิวเมนต์ค้ำยัน (๓) ผĈ้ทĄ่อยĈ่ในวงกāรศąกษāรÿดĀบปรăญญāโทแลÿปรăญญā เอกคงเคยเจอเหตćกāรณ์ทĄ่ว่ā เมĆ่อเรāเขĄยนงāนวăชāกāรส่งครĈ อāจāรย์หรĆอเขĄยนวăทยāนăพนธ์เพĆ่อเสนอสอบจบกāรศąกษā แล้วมĀกถĈกวăจāรณ์ว่āงāนของเรāไม่เป็นวăชāกāรเพรāÿไม่มĄ “อāร์กăวเมนต์” (argument) เรāได้ยăนคĂนĄ้บ่อยจนชăนหĈ แสดงว่āไอ้เจ้ā “อāร์กăวเมนต์” นĄ้มĀนเป็นหĀวใจของงāนทāง วăชāกāรทĄ่ครĈอāจāรย์เขāคāดหวĀงจāกลĈกศăษย์เหลĆอเกăน หāก ท่āนทĀ้งหลāยสĀงเกตโครงสร้āงบทควāมในส่วนเนĆ้อหāทĄ่นĂ เสนอในครĀ้งทĄ่แล้ว จÿเห็นว่āล้วนเป็นเรĆ่องเกĄ่ยวกĀบ “อāร์กăวเมนต์” ทĀ้งนĀ้นเลย แต่ไม่แน่ใจว่āพวกเรāเข้āใจตรง กĀนหรĆอไม่ว่āมĀนคĆออÿไร ผĈ้เขĄยนคăดว่ā ตรāบใดทĄ่เรāยĀง เข้āใจเรĆ่องนĄ้ไม่ตรงกĀนหรĆอเข้āใจแบบคลćมๆเครĆอๆ ก็เป็น เรĆ่องยāกทĄ่จÿเข้āใจกāรเข้āใจกāรเขĄยนบทควāมวăชāกāรใน ส่วนของเนĆ้อหā คĂว่ā “อāร์กăวเมนต์” (argument) เป็นคĂทĄ่ นĀกเรĄยนทāงปรĀชญāคć้นเคยกĀนดĄทĄ่สćด ในหนĀงสĆอทĄ่เกĄ่ยวกĀบ
28 กāรใช้เหตćผลหรĆอตรรกวăทยā แทบไม่มĄเล่มใดเลยทĄ่ไม่พĈดถąง เรĆ่อง “อāร์กăวเมนต์” เพรāÿนĄ้คĆอหĀวใจสĂคĀญของควāมเป็น นĀกปรĀชญā (หรĆอนĀกวăชāกāรสāยอĆ่นๆ ก็ตāม) คĂนĄ้ในภāษā ฝรĀ่งมĄควāมหมāยหลāยอย่āง ขą้นอยĈ่กĀบว่āเรāใช้ในวงกāร อÿไร ถ้āเป็นภāษāชāวบ้āนทĀ่วไปคĂนĄ้อāจหมāยถąงกāรส่ง เสĄยงทÿเลāÿเบāÿแว้งกĀนหรĆอกāรขą้นเสĄยงเอÿอÿโวยวāยใส่ กĀน แต่ในวงวăชāกāรเรāไม่ได้ใช้ในควāมหมāยอย่āงทĄ่ชāว บ้āนเขāใช้กĀน ก่อนทĄ่จÿอธăบāยว่āคĂนĄ้หมāยถąงอÿไร ขอนĂ ฉāกเหตćกāรณ์ในวรรณกรรมแนวสĆบสวนสอบสวนเรĆ่อง “เชอร์ล๊อค โฮล์มส์” มāให้ดĈเป็นตĀวอย่āงดĀงนĄ้ ในเรĆ่องทĀบทăมสĄฟ้ā (The Blue Carbuncle) มĄฉāก เหตćกāรณ์ตอนหนą่งทĄ่นĀกสĆบเชอร์ล๊อค โฮล์มส์ ได้รĀบหมวก ใบใหญ่จāกตĂรวจให้ช่วยสĆบหāคนเป็นเจ้āของหมวก ตĂรวจให้ข้อมĈลแค่ว่āหมวกใบนĄ้เป็นของผĈ้ถĈกทĂร้āยใน เหตćกāรณ์ทÿเลāÿวăวāทกĀน แต่หāเจ้āของไม่เจอ เพรāÿขณÿ ทĄ่ตĂรวจไปถąงทĄ่เกăดเหตć เจ้āของหมวกได้วă่งหนĄไปเสĄยแล้ว แม้โฮล์มส์จÿไม่มĄข้อมĈลอÿไรเลยเกĄ่ยวกĀบเจ้āของหมวก นอกจāกหมวกใบเดĄยวเท่āนĀ้น แต่เขāได้พĈดคćยกĀบคćณหมอ วĀตสĀนว่ā หมวกใบนĄ้บอกข้อมĈลของชāยผĈ้เป็นเจ้āของหมวก
29 ได้หลāยอย่āง หนึ่งในนĀ้นก็คือเขāเป็นเฉลียวฉลāดมāก (highly intellectual) คุณหมอวĀตสĀนงงว่āแค่หมวกใบเดียว จÿบอกได้อย่āงไรว่āเจ้āของหมวกเป็นคนฉลāดมāก จึงขอ ให้โฮล์มส์เอāหลĀกฐāนมāยืนยĀน โฮล์มส์จึงเอāหมวกมāสวม ให้คุณหมอดู ปรāกฏว่āใหญ่กว่āศีรษÿมāก หลวมปิดลงมā จนถึงดĀ้งจมูกเลยทีเดียว แล้วเขāก็พูดว่ā “ชāยที่มีสมอง ใหญ่อย่āงนี้จÿต้องมีอÿไรบāงอย่āงบรรจุอยู่ในนĀ้น” (a man with so large a brain must have something in it) พูด ง่āยๆ ว่āหมวกใบใหญ่แสดงว่āเจ้āของหมวกมีศีรษÿใหญ่ คนมีศีรษÿใหญ่แสดงว่āมีก้อนสมองใหญ่ คนมีก้อนสมอง ใหญ่แสดงว่āเป็นคนฉลāดมāก ถ้āเรāเอāวิธีกāรของโฮล์มส์ ในกāรยืนยĀนควāมฉลāดของเจ้āของหมวกมāสร้āงปรÿโยค ใหม่จÿได้ดĀงนี้ : ๑. นี้คือหมวกใบใหญ่ 2. ใครสĀกคนเป็นเจ้āของหมวกในนี้ 3. เจ้āของหมวกใบใหญ่เป็นคนมีศีรษÿใหญ่ 4. คนที่มีศีรษÿใหญ่เป็นคนมีก้อนสมองใหญ่ ๕. คนที่มีก้อนสมองใหญ่เป็นคนฉลāดมāก 6. ดĀงนĀ้น เจ้āของหมวกใบนี้ต้องเป็นคนฉลāดมāก
30 วิธีกāรของเชอร์ล๊อค โฮล์มส์ ที่ยกมāเป็นตĀวอย่āงนี้ จÿสมเหตุสมผลหรือฟังขึ้นหรือไม่เป็นอีกเรื่องหนึ่ง แต่ที่ยก มāเป็นตĀวอย่āงเพื่อจÿอธิบāยเรื่องกāรใช้ “อāร์กิวเมนต์” ท่āนทĀ้งหลāยจÿเห็นว่ā ก่อนที่จÿหāหลĀกฐāนแลÿเหตุผลมāส นĀบสนุนว่āเจ้āของหมวกเป็นคนฉลāดมāก โฮล์มส์เริ่มต้น ด้วยกāรแสดงจุดยืนของตนขึ้นมāก่อน จุดยืนที่ว่āนี้ก็คือ “เจ้าของหมวกเป็นคนฉลาดมาก” ถ้āพูดเพียงแค่นี้คุณหมอ วĀตสĀนคงไม่เชื่อแน่นอน วิธีที่จÿโน้มน้āว (convince) ให้คุณ หมอเชื่อว่āจุดยืนของตนถูกต้อง โฮล์มส์ต้องหāเหตุผลแลÿ หลĀกฐāนมāสนĀบสนุน วิธีกāรของโฮล์มส์คือสāธิตกāรสวม หมวกให้ดูเลยว่āมĀนใหญ่จริง เสร็จแล้วก็อนุมāน (inference) เชื่อมโยงไปหāศีรษÿของเจ้āหมวกว่āจÿต้องใหญ่เหมือนกĀน จāกนĀ้น ก็อนุมāนต่อไปอีกว่āศีรษÿที่ใหญ่จÿต้องมีสมองก้อน ใหญ่บรรจุอยู่ในนĀ้น แล้วอนุมāนต่อไปอีกว่āคนมีสมองก้อน ใหญ่จÿต้องเป็นคนที่ฉลāดมāก สุดท้āยก็ได้ข้อสรุป (conclusion) ว่āเจ้āของหมวกเป็นคนฉลāดมāก เรāสāมāรถเอāวิธีกāรของโฮล์มส์มāเทียบกĀบกāร เขียนบทควāมทāงปรĀชญāได้ กāรสร้āงจุดยืน (thesis) ของ โฮล์มส์ที่ว่ā “เจ้าของหมวกเป็นคนฉลาดมาก” อĀนนี้เทียบ
3๑ ได้กĀบกāรแสดงจุดยืนของเรāในส่วนนĂของบทควāม กāรทĄ่ โฮล์มส์หāเหตุผลแลÿหลĀกฐāนมāโน้มน้āวให้คุณหมอวĀตสĀน เชื่อว่āของเจ้āของหมวกเป็นคนฉลāดจรăง เทĄยบได้กĀบกāร เขĄยนบทควāมของเรāในส่วนเนื้อหā แลÿกāรสรุปของโฮล์ม ทĄ่ยืนยĀนจุดยืนซ้ĂอĄกครĀ้งว่āเจ้āของหมวกเป็นคนฉลāดมāก เทĄยบได้กĀบกāรเขĄยนบทควāมของเรāในส่วนสรุป จāกเรื่องทĄ่ยกมāคงพอเดāออกว่ā “อāร์กăวเมนต์” คืออÿไร ถ้āสรุปง่āยๆ แบบกĂปั้นทุบดăน “อāร์กăวเมนต์” ก็ คือกāรทĂจุดยืนหรือข้อสรุปของเรāให้น่āเชื่อถือด้วยกāรหā ข้อมูลหลĀกฐāนมāยืนยĀนนĀ่นเอง ดĀงทĄ่ศāสตรāจāรย์แอนโทนĄ่ เวสตĀน (Anthony Weston) ภāควăชāปรĀชญā มหāวăทยāลĀย อĄลอน สหรĀฐอเมรăกā กล่āวไว้ในหนĀงสือ “A Rulebook for Arguments” ว่ā “อāร์กิวเมนต์ คือ กāรเสนอชุดเหตุผล หรือหลĀกฐāนสนĀบสนุนข้อสรุป” (Argument means to offer a set of reasons or evidence in support of a conclusion) หรือ “อāร์กิวเมนต์ คือ ควāมพยāยāมที่จÿ สนĀบสนุนทĀศนÿบāงอย่āงด้วยเหตุผล” (Arguments are attempts to support certain views with reasons)
32 ควāมจรăงแล้ว “อāร์กăวเมนต์” ก็คĆอกāรใช้เหตćผล ตāมหลĀกตรรกวăทยāทĄ่เรāเรĄยนกĀนมāแล้วในมหāวăทยāลĀย นĀ่นเอง หลĀกตรรกวăทยāบอกว่āกāรใช้ “อāร์กăวเมนต์” จÿมĄ องค์ปรÿกอบหลĀกอยĈ่ 2 ส่วน คĆอ ส่วนเหตćผลทĄ่ใช้ค้ĂยĀน (support) หรĆอเรĄยกอĄกอย่āงว่ā “ข้ออ้āง” (premises) กĀบ ส่วนทĄ่ถĈกค้ĂยĀน หรĆอเรĄยกอĄกอย่āงว่ā “ข้อสรćป” (conclusion) ถ้āเทĄยบกĀบบ้āนหลĀงหนą่ง ส่วนเหตćผลทĄ่ใช้ค้ĂยĀนเทĄยบได้กĀบ เสāเข็มของบ้āน ส่วนทĄ่ถĈกค้ĂยĀนเทĄยบได้กĀบตĀวบ้āนทĄ่ตĀ้งอยĈ่ บนเสāเข็มนĀ้น ทĀ้งสองส่วนนĄ้จÿต้องสĀมพĀนธ์กĀนอย่āงแน่น หนā บ้āนจąงจÿดĂรงอยĈ่ได้อย่āงมĀ่นคง กāรใช้เหตćผลแบบ ตรรกวăทยāทĄ่เรāคć้นเคยกĀนดĄ เช่น ๑. มนćษย์ทćกคนเป็นสĀตว์ทĄ่ต้องตāย 2. โสกรāตăสเป็นมนćษย์ 3. ดĀงนĀ้น โสกรāตăสจĀกต้องตāยแน่ๆ กāรใช้เหตćผลชćดนĄ้ถ้āเทĄยบกĀบกāรเขĄยนบทควāม ก็ได้ว่ā สมมตăว่āตอนนĄ้ผĈ้ชāยคนหนą่งนāมว่ā “โสกรāตăส” ยĀงมĄชĄวăตเป็นคนเป็นๆ ยĀงไม่ตāยจāกโลกนĄ้ มĄชāยสองคนถก กĀนว่āในอนāคตวĀนหนą่งนāยโสกรāตăสคนนĄ้จÿตāยไหม ชāย คนหนą่งเสนอจćดยĆน (thesis) ของตนว่ā “โสกราติสจะต้อง
33 ตāยแน่ๆ ในอนāคต” วăธĄทĄ่ชāยคนนĄ้จÿโน้มน้āวให้เพĆ่อนเชĆ่อ ว่āจćดยĆนของตนถĈกต้อง แกต้องหāเหตćผลแลÿหลĀกฐāนมāส นĀบสนćน ไม่ใช่เสนอจćดยĆนลอยๆ เขāเรă่มต้นด้วยเหตćผลแลÿ หลĀกฐāนทĄ่ว่ā ในอดĄตทĄ่ผ่āนมāตĀ้งแต่มĄมนćษย์เกăดขą้นในโลกนĄ้ ไม่เคยปรāกฏว่āมĄมนćษย์คนใดอยĈ่ค้Ăฟ้ā แม้ปัจจćบĀนนĄ้ญāตă ของเรāแลÿมăตรสหāยของเรāหลāยคนก็ตāยให้เห็นอยĈ่ เรĆ่อยๆ อĀนนĄ้คĆอหลĀกกāรสāกลทĄ่ทćกคนยอมรĀบกĀนอยĈ่แล้ว ถāมต่อไปว่āนāยโสกรāตăสเป็นมนćษย์คนหนą่งในจĂนวน มนćษย์ทĄ่ตāยๆ กĀนอยĈ่นĀ้นไหม ตอบว่āใช่ เขāเป็นมนćษย์ แน่นอน เพรāÿรĈปพรรณสĀณฐāนแลÿอÿไรอĄกหลāยอย่āงบ่ง บอกว่āเขāเป็นมนćษย์ ถ้āเป็นเช่นนĀ้นจรăง เขāจĀกต้องตāยอ ย่āงแน่นอนในอนāคต ไม่มĄทāงทĄ่จÿสรćปเป็นอย่āงอĆ่นไปได้ หāกเทĄยบกĀบกāรเขĄยนบทควāมทāงปรĀชญāก็จÿได้ ว่ā กāรแสดงจćดยĆนว่ā “โสกรāติสจÿต้องตāยแน่ๆ ใน อนāคต” (ควāมจรăงจćดยĆนแบบนĄ้ไม่ควรตĀ้งในกāรเขĄยน บทควāม เพรāÿเถĄยงไม่ได้ เพĄยงยกมāเป็นตĀวอย่āงเท่āนĀ้น) เทĄยบได้กĀบกāรแสดงจćดยĆนของเรāในส่วนบทนĂ กāร เหตćผลแลÿหลĀกฐāนมāค้ĂยĀนทĄ่ว่ā “มนุษย์ทุกคนเป็นสĀตว์ที่ ต้องตāย” ก็ดĄ “โสกรāติสเป็นมนุษย์” ก็ดĄ เทĄยบได้กĀบกāร
34 เขียนบทควāมในส่วนเนื้อหā แลÿกāรสรุปว่ā “ดังนั้น โสกราติสจักต้องตายแน่ๆ” ซึ่งเป็นตอกย้ĂจุดอีกครĀ้งหนึ่ง เทียบได้กĀบกāรเขียนบทควāมใสส่วนสรุปของเรā
3๕ การเขียนส่วนเนื้อหา/อาร์กิวเมนต์ค้ำยัน (๔) ครĀ้งทĄ่แล้วผĈ้เขĄยนได้นĂเสนอไปว่ā กāรใช้ “อāร์กăวเมนต์” (argument) หมāยถąงกāรหāเหตćผลแลÿหลĀกฐāนมāค้ĂยĀน จćดยĆน (thesis) หรĆอข้อสรćปของเรāให้เข้มแข็งหนĀกแน่นน่ā เชĆ่อถĆอ เป็นคćณสมบĀตăทĄ่บ่งบอกถąงควāมเป็นบทควāมทāง ปรĀชญā หรĆอแม้บทควāมวăชāกāรในสāยอĆ่นๆ ก็ควรจÿมĄสă่งนĄ้ เพรāÿถ้āไม่มĄสă่งทĄ่เรĄยกว่ā “อāร์กăวเมนต์” นĄ้นąกไม่ออกว่ā เรāจÿเอāอÿไรไปโน้มน้āวให้ผĈ้อ่āนหรĆอผĈ้คงแก่เรĄยนทĀ่วไป เชĆ่อว่āจćดยĆนเรāของถĈกต้อง คăดว่āทćกท่āนคงพอเข้āใจอāร์กăวเมนต์ดĄพอสมควร แล้ว ต่อไปขอนĂเข้āสĈ่กāรเขĄยนส่วนเนĆ้อหā (Body) หĀวข้อ ทĄ่ 2 ว่āด้วย “เหตุผลสนับสนุนจุดยืนของผู้เขียน” (supporting arguments) ในทĄ่นĄ้ขอเรĄยกสĀ้นๆว่ā “อāร์กăวเมนต์ค้ĂยĀน” ก็แล้วกĀน ในกāรเขĄยนอāร์กăวเมนต์ค้Ă ยĀนนĀ้น ศāสตรāจāรย์โรเบăร์ต พอล โวล์ฟ (Robert Paul Wolff) ภāควăชāปรĀชญā มหāวăทยāลĀยแมสชāซĈเซตต์ ให้คĂ แนÿนĂไว้ว่ā:
36 จงจĂไว้เสมอว่ā เมื่อท่āนใช้อāร์กăวเมนต์สนĀบสนุน จุดยืนของท่āน ให้ถāมตĀวท่āนเองว่ā ถ้āเรāไม่เคย เชื่อจุดยืนของเรāมāก่อนเลย เหตุผลอĀนนĄ้จÿโน้มน้āว ให้เรāเชื่อจุดยืนนĀ้นได้ไหม? อย่āงน้อยมĀนทĂให้เรā โน้มเอĄยงไปทāงทĄ่จÿเชื่อว่āจุดยืนนĀ้นเป็นจรăงได้ไหม? มĀนโน้มไปทāงทĄ่จÿทĂให้คนอ่āนผู้มĄเหตุผล มĄใจเปิด กว้āง พอทĄ่จÿรĀบฟังเหตุผลของเรāได้ไหม? ถ้āตอบ ว่āได้ แสดงว่āท่āนมĄอāร์กăวเมนต์ทĄ่ดĄอยู่ในมือแล้ว ถ้āตอบว่āไม่ได้ ให้เอāมĀนออกไปจāกบทควāมเรā แล้วหāอāร์กăวเมนต์ทĄ่ดĄกว่āมāใส่แทน ข้อแนÿนĂนĄ้เป็นลĀกษณÿให้นąกถąงหĀวอกของผĈ้อ่āน หรĆอให้เอāใจเขāมāใส่ใจเรā สมมตăว่āเรāเป็นคนอ่āนทĄ่ไม่ เคยเชĆ่อจćดยĆนแบบนĄ้มāก่อนหรĆอเชĆ่อในมćมทĄ่แตกต่āงออกไป ถ้āได้อ่āนอāร์กăวเมนต์ทĄ่เรāเสนอไว้ในงāน มĀนสāมāรถโน้ม น้āวให้เรāคล้อยตāมหรĆอเปลĄ่ยนควāมเชĆ่อเดăมของเรāได้หรĆอ ไม่ หรĆอถąงแม้เรāอāจจÿไม่เห็นด้วยทĀ้งหมด แต่มĀนมĄเหตćผล มāกพอจนแย้งได้ยāกหรĆอไม่ ถ้āคăดว่āอ่āนแล้วก็งĀ้นๆ หรĆออ่āนแล้วมĄจćดอ่อนให้โต้แย้งได้มāกมāย ก็ให้โยน อāร์กăวเมนต์ทă้งไปเสĄย แล้วหāอāร์กăวเมนต์ทĄ่ดĄกว่āมāใส่แทน
37 ขอยกตĀวอย่āงเรĆ่อง “ศĄลธรรมแห่งกāรทĂแท้ง” (Morality of Abortion) สมมตăว่āเรāเสนอจćดยĆนไว้ในส่วน นĂของบทควāมว่ā “ในบทควāมนĄ้ผู้เขĄยนจÿอภăปรāยให้เห็น ว่ā กāรทĂแท้งเป็นเรื่องทĄ่ผăดศĄลธรรมในทุกกรณĄ” ถāมว่ā เมĆ่อเขĄยนบทควāมในส่วนเนĆ้อหāเรāจÿเอāอāร์กăวเมนต์อÿไร มāปกป้องหรĆอคĂยĀนจćดให้นĄ้ให้น่āเชĆ่อถĆอ หรĆอมāโน้มน้āว คนทĄ่เขāอāจจÿมĄจćดยĆนทĄ่ต่āงออกไปเช่น “ผู้หญăงมĄสăทธăอย่āง สมบูรณ์แบบในกāรตĀดสăนใจว่āจÿทĂแท้งหรือไม่” กāรทĄ่จÿ เลĆอกว่āควรใช้อāร์กăวเมนต์แบบใดนĀ้นอยĈ่ทĄ่ดćลพăนăจของเรāว่ā อÿไรน่āจÿมĄน้ĂหนĀกค้ĂยĀนได้มāกทĄ่สćด อย่āงกรณĄตĀวอย่āง จćดยĆนทĄ่ยกมāข้āงต้น อāร์กăวมนต์อย่āงหนą่งทĄ่นăยมนĂมāค้Ă ยĀนจćดยĆนแบบนĄ้คĆอ: ก า รท ำ ให้เป็นตัวอย่ า งหนึ่ งขอ งกฎทั่ว ไป (Instantiation): หมāยถąงกāรเรă่มต้นด้วยกāรแสดงให้เห็น ว่ā “กāรทĂลāยชĄวăตผู้บรăสุทธă์เป็นเรื่องผăดศĄลธรรม” อĀนนĄ้ เรĄยกว่ā กฎทĀ่วไป (general rule) ทĄ่ทćกคนน่āจÿยอมรĀบกĀน อยĈ่แล้ว จāกนĀ้นแสดงให้เห็นว่ā “กāรทĂแท้งเป็นกāรทĂลāย ชĄวăตผู้บรăสุทธă์” อĀนนĄ้เรĄยกว่āกāรทĂให้เป็นตĀวอย่āงอĀนหนą่ง ของกฎทĀ่วไป (instantiation) จāกนĀ้นนĂไปสĈ่กāรสรćปว่ā
38 “ดังนั้น การทำแท้งจึงเป็นเรื่องผิดศีลธรรม” (conclusion) นĄ้คĆอกāรใช้อāร์กăวเมนต์แบบทĂให้ปรÿเด็นทĄ่กĂลĀงถกเถĄยง เป็นตĀวอย่āงอĀนหนą่งของกฎทĀ่วไป (general rule) คĆอกāร แสดงให้เห็นว่ā เด็กในครรภ์เป็นผĈ้ไม่รĈ้อĄโหน่อĄเหน่ เขāเกăด มāอย่āงบรăสćทธă์ ไม่มĄส่วนรĈ้เห็นในกāรกรÿทĂของผĈ้ใหญ่อĀน เป็นทĄ่มāของกāรตĀ้งครรภ์ เมĆ่อเด็กเขāเป็นผĈ้บรăสćทธă์ กāร ทĂแท้งจąงเป็นกāรทĂลāชĄวăตของผĈ้บรăสćทธă์ เรāอāจเขĄยนเป็น ปรÿโยคตรรกวăทยā (syllogism) ให้เข้āใจง่āยๆ ได้ดĀงนĄ้: - กāรทĂลāยชĄวăตของผĈ้บรăสćทธă์เป็นเรĆ่องผăดศĄลธรรม (กฎทĀ่วไป/general rule) - กāรทĂแท้งเป็นกāรทĂลāยชĄวăตผĈ้บรăสćทธă์ (ตĀวอย่āงหนą่งของกฎทĀ่วไป/instantiation) - ดĀงนĀ้น กāรทĂแท้งจąงเป็นเรĆ่องผăดศĄลธรรม (ข้อ สรćป/Conclusion) กāรใช้อāร์กăวเมนต์แบบทĄ่เรĄยกว่ā “การทำให้เป็น ตัวอย่างหนึ่งของกฎทั่วไป” นĄ้ เป็นตĀวอย่āงหนą่งทĄ่สāมāรถ นĂไปใช้ได้หลāกหลāยสถāนกāรณ์ ขอเน้นย้Ăว่āกāรทĄ่จÿ โน้มน้āวให้อ่āนคล้อยตāมอāร์กăวเมนต์ของเรāนĀ้น ต้องเรă่ม
39 น้āวโน้มตĀ้งแต่กฎทĀ่วไปที่เรāยกมā ถ้āกฎทĀ่วไปไม่โน้มน้āว เสียแล้ว แม้เรāจÿบอกว่ā “การทำแท้งเป็นการทำลายชีวิตผู้ บริสุทธิ์” ก็ยāกที่จÿโน้มน้āวผู้อ่āนให้คล้อยตāมได้
40 การเขียนส่วนเนื้อหา/อาร์กิวเมนต์ค้ำยัน (๕) ครĀ้งทĄ่แล้วผĈ้เขĄยนได้เสนอไปว่ā กāรใช้ “อāร์กăวเมนต์” เพĆ่อค้ĂยĀนหรĆอสนĀบสนćนจćดยĆนของเรā (supporting argument) ในส่วนเนĆ้อหāบทควāมนĀ้นสāมāรถทĂได้หลāย รĈปแบบ ขą้นอยĈ่กĀบดćลพăนăจผĈ้เขĄยนว่āจÿใช้แบบใดถąงจÿมĄน้Ă หนĀกมāกทĄ่สćด หรĆออāจจÿใช้ผสมผสāนกĀนหลāยแบบก็ได้ จāกตĀวอย่āงทĄ่ยกมāให้ดĈในครĀ้งทĄ่แล้ว ถ้āพĈดตāมภāษāตรรก วăทยāก็คĆอกāรใช้อāร์กăวเมนต์แบบนăรนĀยนĀ่นเอง (deductive argument) ทćกท่āนทรāบดĄว่ā อāร์กăวเมนต์แบบนăรนĀย หมāยถąง อāร์กăวเมนต์ทĄ่เรă่มจāกเรĆ่องใหญ่ไปหāเรĆ่องย่อยหรĆอหลĀก ทĀ่วไปไปหāหลĀกเฉพāÿ (from the general to the particular) กล่āวคĆอจāกหลĀกทĀ่วไปทĄ่ว่ā “การทำลายชีวิต ของผู้บริสุทธิ์เป็นเรื่องผิดศีลธรรม” (เทĄยบกĀบ “มนćษย์ทćก คนเป็นสĀตว์ทĄ่ต้องตāย”) ไปหāหลĀกเฉพāÿทĄ่ว่ā “การ ทำแท้งเป็นการทำลายชีวิตผู้บริสุทธิ์” (เทĄยบกĀบ “โสกรāตăส เป็นมนćษย์”) แล้วได้ข้อสรćปว่ā “ดังนั้น การทำแท้งจึงเป็น
4๑ เรื่องผิดศีลธรรม” (เทĄยบกĀบ “ดĀงนĀ้น โสกรāตăสจąงต้อง ตāย”) กāใช้อāร์กăวเมนต์แบบนĄ้ถ้āหลĀกทĀ่วไปแลÿหลĀก เฉพāÿเป็นจรăง (true) ข้อสรćปจÿต้องจรăงอย่āงแน่นอน ไม่มĄ ทāงทĄ่เรāจÿสรćปเป็นอย่āงอĆ่นได้ หāกใครไม่เห็นด้วยกĀบ อāร์กăวเมนต์ของเรā ต้องหāเหตćผลทĄ่ดĄกว่āมāแย้งให้ได้ ว่āกāรทĂลāยชĄวăตผĈ้บรăสćทธă์ไม่ผăดศĄลธรรมอย่āงไร กāร ทĂแท้งไม่ถĆอว่āเป็นทĂลāยชĄวăตผĈ้บรăสćทธă์อย่āงไร ถ้āแย้งตรง นĄ้ได้ข้อสรćปของเรāก็จÿหมดควāมน่āเชĆ่อถĆอทĀนทĄ พĈดง่āยๆ ว่āถ้āทĂลāยสă่งทĄ่ใช้เป็นเสāค้ĂยĀนได้แล้ว สă่งทĄ่ถĈกค้ĂยĀนก็จÿ พĀงครĆนลงมāทĀนทĄ อāร์กăวเมนต์อĄกแบบหนą่งทĄ่สāมāรถนĂใช้ค้ĂยĀนจćดยĆน ของเรāได้ คĆอ อāร์กăวเมนต์แบบอćปนĀย (inductive argument) หมāยถąงอāร์กăวเมนต์ทĄ่เรă่มจāกเรĆ่องย่อยไปหā เรĆ่องใหญ่หรĆอจāกเรĆ่องเฉพāÿไปหāหลĀกทĀ่วไป (from the particular to the general) เช่น ตÿกร้āใบหนą่งมĄส้มจĂนวน ๑00 ลĈก เรāอยāกรĈ้ว่āส้มเหล่āนĄ้หวāนหรĆอเปรĄ้ยวจąงสć่มหยăบ ส้มขą้นมāชăมทĄลÿลĈกไปเรĆ่อยๆ จนครบ ๑0 ลĈก ปรāกฏว่āส้ม สăบลĈกทĄ่เรāชăมหวāนทĀ้งหมด เรāจąงอนćมāน (inference) จāกข้อมĈลส้มสăบลĈกทĄ่เรāมĄอยĈ่ไปหāส้มอĄกเก้āสăบลĈกทĄ่ยĀงไม่
42 ได้ชăมว่āมĀนมĄรสหวāนทĀ้งหมด กāรใช้เหตćผลแบบอćปนĀยนĄ้ไม่ จĂเป็นต้องถĈกต้องร้อยเปอร์เซ็นต์เหมĆอนแบบนăรนĀย เป็น เพĄยงควāมน่āจÿเป็นเท่āนĀ้น (probability) เพรāÿเป็นเพĄยง กāรสรćปจāกข้อมĈลจĂนวนน้อยให้ครอบคลćมข้อมĈลจĂนวน มāกทĄ่ยĀงไม่มĄ ควāมถĈกต้องจÿมāกหรĆอน้อยนĀ้นขą้นอยĈ่กĀบว่ā ข้อมĈลจĂนวนน้อยทĄ่เรāมĄอยĈ่เป็นตĀวแทนของข้อมĈลทĄ่เรāยĀง ไม่มĄได้มāกน้อยแค่ไหน อย่āงโพลล์เลĆอกตĀ้งทĄ่เรāได้ยăนกĀนบ่อยๆ ควāมจรăง แล้วก็คĆอกāรใช้อāร์กăวเมนต์แบบอćปนĀยนĀ่นเอง จĂนวนกลć่ม ตĀวอย่āงผĈ้มĄสăทธăเลĆอกตĀ้งทĄ่เขāแจกแบบสอบถāมนĀ้น ก็ไม่ต่āง จāกกāรชăมส้มสăบลĈกแล้วพบว่āมĄรสหวāน ผลโพลล์ทĄ่บอกว่ā ผĈ้มĄสăทธăเลĆอกตĀ้งทĀ้งปรÿเทศจÿเลĆอกพรรคใดมāกทĄ่สćด ก็ไม่ ต่āงจāกกāรสรćปว่āส้มในตÿกร้āอĄกเก้āสอบลĈกทĄ่ไม่ได้ชăมมĄ รสหวāนนĀ่นเอง ผลโพลล์จÿถĈกหรĆอผăดก็อยĈ่ทĄ่ว่āผĈ้ตอบ แบบสอบถāมเป็นตĀวแทนของผĈ้มĄสăทธăเลĆอกตĀ้งทĀ่วปรÿเทศได้ มāกน้อยแค่ไหน ตĀวอย่āงกāรใช้อāร์กăวเมนต์แบบอćปนĀยเพĆ่อค้ĂยĀน จćดยĆนของเรā เช่น เรāเขĄยนจćดยĆนไว้ในส่วนนĂของบทควāม ว่ā “ในบทความนี้ผู้เขียนจะอภิปรายให้เห็นว่า การสืบบุหรี่
43 เป็นปรÿจำจÿทำให้เป็นมÿเร็งปอด” ถāมว่āเรāจÿใช้ อāร์กăวเมนต์แบบอćปนĀยมāค้ĂยĀนจÿทĂอย่āงไร เรāต้องไปหā ตĀวอย่āงบćคคลมāยĆนยĀนให้ได้ว่āมĄใครบ้āงทĄ่สĈบบćหรĄ่เป็น ปรÿจĂแล้วทĂให้เป็นมÿเร็งปอด อāจเขĄยนเป็นปรÿโยคให้ เข้āใจง่āยๆ ดĀงนĄ้ - นāยแดงสĈบบćหรĄ่เป็นปรÿจĂแล้วเป็นมÿเร็งปอด - นāยดĂสĈบบćหรĄ่เป็นปรÿจĂแล้วเป็นมÿเร็งปอด - นāยเขĄยวสĈบบćหรĄ่เป็นปรÿจĂแล้วเป็นมÿเร็งปอด - ดงนĀ้น คนทĄ่สĈบบćหรĄ่เป็นปรÿจĂจÿเป็นมÿเร็งปอด จÿเห็นว่ā ข้อสรćปทĄ่ว่ā “ดĀงนĀ้น คนที่สูบบุหรี่เป็น ปรÿจำจÿเป็นมÿเร็งปอด” เป็นสรćปบนพĆ้นฐāนข้อมĈลกāรเป็น มÿเร็งปอดของบćคคลจĂนวนหนą่งทĄ่เรāมĄอยĈ่ในมĆอ แล้ว อนćมāน (infer) ไปหāคนทĄ่กĂลĀงสĈบบćหรĄ่เป็นปรÿจĂอĆ่นๆ ทĄ่ เรāไม่มĄข้อมĈลในมĆอว่āจÿเป็นมÿเร็งปอดเหมĆอนกĀน อย่āงทĄ่ กล่āวมāแล้วว่ā ข้อสรćปของอāร์กăวเมนต์แบบนĄ้เป็นเพĄยง ควāมน่āจÿเป็นเท่āนĀ้น (probability) ข้อสรćปจÿมĄน้ĂหนĀก มāกหรĆอน้อยขą้นอยĈ่กĀบข้อมĈลทĄ่เรāมĄอยĈ่ว่āเป็นตĀวแทนของ ข้อมĈลทĄ่ยĀงไม่มĄได้มāกน้อยแค่ไหน
44 นอกจāกนĀ้น ยĀงมĄอāร์กăวเมนต์อĄกแบบหนą่งทĄ่สāมāรถ นĂมāใช้ค้ĂยĀนจćดยĆนของเรāได้ คĆอ “อāร์กăวเมนต์แบบ เปรĄยบเทĄยบ” (argument by analogy) เช่น เรāยąดจćดยĆน ทĄ่ว่ā “ในบทความนี้ผู้เขียนจะอภิปรายให้เห็นว่า การทำแท้ง เป็นเรื่องที่ผิดศีลธรรมทุกกรณี” ให้เรāลองหāตĀวอย่āงกāร กรÿทĂในกรณĄอĆ่นๆ ทĄ่คล้āยคลąงกĀบจćดยĆนของเรāมāเปรĄยบ เทĄยบกĀน อāจเขĄยนเป็นปรÿโยคได้ดĀงนĄ้: - กāรลงโทษปรÿหāรชĄวăตผĈ้ไม่มĄควāมผăดเป็นเรĆ่อง ผăดศĄลธรรม - กāรเอāปืนไปฆ่āคนทĄ่เดăนตāมท้องถนนเป็นเรĆ่อง ผăดศĄลธรรม - กāรทă้งรÿเบăดฆ่āปรÿชāชนในทĄ่ใกล้เขตสงครāม เป็นเรĆ่องผăดศĄลธรรม - กāรทĂลāยชĄวăตเด็กทāรกในครรภ์เป็นเรĆ่องผăด ศĄลธรรม กāรใช้อāร์กăวเมนต์แบบนĄ้จÿมĄน้ĂหนĀกน่āรĀบฟังก็ต่อ เมĆ่อเหตćกāรณ์ทĄ่เรāยกมāเปรĄยบเทĄยบมĄจćดร่วม (common) บāงอย่āงทĄ่เหมĆอนกĀนมāก (similarity) กāรทĄ่เรāถĆอว่ā กāร ลงโทษปรÿหāรชĄวăตผĈ้ไม่มĄควāมผăดก็ดĄ เอāปืนฆ่āคนเดăนบน
4๕ ถนนก็ดĄ กāรทă้งรÿเบăดฆ่āปรÿชāชนในเขตใกล้สงครāมก็ดĄ เป็นเรĆ่องผăดศĄลธรรมนĀ้น เพรāÿเป็นกāรฆ่āผĈ้บรăสćทธă์ (innocent) เหมĆอนกĀน ดĀงนĀ้น ปรÿเด็นเรĆ่อง “ผĈ้บรăสćทธă์” จąง ถĆอว่āเป็นจćดร่วมทĄ่ทĂให้กāรกรÿทĂในสāมกรณĄนĄ้ผăดศĄล ธรรม เมĆ่อเอāสāมกรณĄนĄ้มāเทĄยบกĀบกāรทĂแท้งจÿทĂให้ เห็นจćดร่วมทĄ่เหมĆอนกĀน คĆอ เด็กทāรกทĄ่อยĈ่ในครรภ์ก็เป็นผĈ้ บรăสćทธă์เหมĆอนกĀน ดĀงนĀ้น จąงสรćปได้ว่ā กāรทĂแท้งเป็นเรĆ่อง ทĄ่ผăดศĄลธรรม
46 การเขียนส่วนเนื้อหา/อาร์กิวเมนต์แย้ง (๖) ในครĀ้งทĄ่ผ่āนมāผĈ้เขĄยนได้นĂเสนอเรĆ่องกāรเขĄยน อāร์กăวเมนต์ค้ĂยĀนจćดยĆนของเรā ซą่งเป็นองค์ปรÿกอบแรก ของกāรเขĄยนส่วนเนĆ้อหāของบทควāมทāงปรĀชญā คăดว่āน่ā จÿทĂให้ท่āนทĀ้งหลāยมองเห็นภāพได้พอสมควรแล้ว สĂหรĀบครĀ้งนĄ้ขอนĂเข้āสĈ่กāรเขĄยนส่วนเนĆ้อหāทĄ่เรĄยกว่ā “เหตุผลตรงกันข้ามกับเหตุผลของผู้เขียน” (counterargument) ขอเรĄยกสĀ้นๆว่ā “อāร์กăวเมนต์แย้ง” แลÿส่วน กāรปฏăเสธ (refutation) อāร์กăวเมนต์แย้งนĀ้น ดĀงกล่āวมāแล้วว่ā อāร์กăวเมนต์ทĄ่นĂใช้ค้ĂยĀนจćดยĆน ของเรāแม้จÿดĈดĄมĄเหตćผลน่āรĀบฟังอย่āงไร ถ้āจÿให้ดĄยă่งขą้น ควรหāอÿไรมāท้āทāยเพĆ่อทดสอบควāมแข็งแกร่งของมĀน เหมĆอนนĀกมวยทĄ่ซć่มซ้อมอยĈ่คนเดĄยวถ้āยĀงไม่เคยต่อยอć่น เครĆ่องกĀบคĈ่ชกฝีมĆอดĄก็อย่āเพă่งลĂพองตนว่āเก่งกāจไร้เทĄยม ทāนแล้ว ถ้āพĈดแบบสĂนวนไทยก็ว่ā “มāรไม่มĄ บāรมĄไม่ เกăด” จąงขอแนÿนĂว่āก่อนทĄ่จÿปล่อยบทควāมของท่āนออก สĈ่สāยตāของผĈ้อ่āน ควรเสรăมสร้āงบāรมĄให้แก่มĀนด้วยกāรหā
47 มāรทĄ่เข้มแข็งมāกๆมāทดสอบก่อน ถ้āได้รÿดĀบ “พญāมāร” เลยก็ยă่งดĄ ในกāรเขĄยนอāร์กăวเมนต์แย้งนĀ้น ครĈอāจāรย์ผĈ้แนÿนĂ กāรเขĄยนบทควāมทāงปรĀชญāนăยมใช้สĂนวนว่ā “turn against and turn back” ขอแปลด้วยสĂนวนของผĈ้เขĄยนว่ā “ยกมāแย้งแล้วย้อนมāย้Ă” หมāยถąงกāรยกอāร์กăวเมนต์ ของคนอĆ่นทĄ่มĄจćดยĆนแตกต่āงจāกเรāในปรÿเด็นทĄ่กĂลĀง อภăปรāย หรĆอถ้āหāอāร์กăวเมนต์ของคนอĆ่นไม่ได้ก็อāจสม มตăสถāนกāรณ์ขą้นมāเองก็ได้ ในกāรนĂเสนออāร์กăวเมนต์ แย้งนĀ้นมĄหลĀกว่ā ต้องนĂเสนออย่āงเป็นธรรม อย่āงเป็น เหตćผลตรงตāมทĄ่เจ้āตĀวเขāเสนอไว้จรăงๆ ไม่ควรเลĆอกนĂ เสนอเฉพāÿบāงส่วนทĄ่เห็นว่āเรāได้เปรĄยบ เพรāÿถĆอว่āเล่น นอกกตăกāหรĆอเล่นไม่แฟร์กĀบคนอĆ่น ถ้āเทĄยบกĀบนĀกมวยก็ เหมĆอนกāรกĀดหĈหรĆอชกใต้เข็มขĀดเขā จāกนĀ้น ให้หāเหตćผลทĄ่ ดĄกว่āมāแย้งหรĆอปฏăเสธอāร์กăวเมนต์ทĄ่ยกมāนĀ้น เพĆ่อยĆนยĀน ในจćดยĆนของเรā ขอยกตĀวอย่āงอāร์กăวเมนต์แย้งทĄ่นĀกวăชā กāรต่āงปรÿเทศเขĄยนไว้ดĀงนĄ้: สมมตăว่āเรāกĂลĀงเขĄยนบทควāมเกĄ่ยวกĀบเรĆ่อง “กāรćณยฆāต” (Mercy-Killing/กāรช่วยผĈ้ป่วยรÿยÿ
48 สุดท้āยให้ตāยด้วยควāมสงสāร) จุดยืนของเรāอยู่ข้āงฝ่āยทĄ่ สนĀบสนุนให้ผู้ป่วยรÿยÿสุดท้āย (terminally ill patients) สāมāรถเลือกทĂอĀตวăนăบāตกรรมแบบให้หมอช่วยเหลือ (doctor-assisted suicide) ด้วยเหตุผลเช่นว่āผู้ป่วยรÿยÿ สุดท้āยทĄ่รู้ว่āตĀวเองเป็นโรคร้āยแรงทĄ่ไม่มĄทāงรĀกษāหāยแล้ว ส่วนใหญ่เลือกทĄ่จÿจบชĄวăตของตĀวเองด้วยกāรตĀดสăนใจอย่āง มĄเหตุผล เรāอāจยกอāร์กăวเมนต์แย้งดĀงต่อไปนĄ้มāท้āทāย: นĀกวăจāรณ์บāงท่āนโต้แย้งว่ā เหตćผลทĄ่ผĈ้ป่วย รÿยÿสćดท้āยบāงคนปรāรถนāทĄ่จÿจบชĄวăตตĀวเองไม่มĄ อÿไรมāกไปกว่āโรคภāวÿซąมเศร้āรćนแรง ผĈ้ป่วยรÿยÿ สćดท้āยอāจมĄแนวโน้มทĄ่จÿคăดเชăงลบ สă้นหวĀง แลÿซąม เศร้ā ในงāนเรĆ่อง “เมĆ่อผĈ้ป่วยขอร้องให้ช่วยทĂอĀตวă นăบāตกรรม” (When Patients Request Assistance with Suicide” คćณหมอไมเคăล มāส กăน (Michael Maskin) แห่งศĈนย์แพทย์เพรส ไบทĄเรĄ่ยนโคลĀมเบĄย นăวยอร์ก ให้เหตćผลว่ā ในหลāย กรณĄทĄ่ควāมคăดของผĈ้ป่วยใกล้ตāยถĈกครอบงĂด้วย ปฏăกăรăยāเชăงลบต่ออāกāรป่วยรćนแรงของตน อĄก อย่āงหนą่ง เหตćผลทĄ่ว่āทĂไมผĈ้ป่วยรÿยÿสćดท้āย